金史 · 脱脱 · Chapter 121 of 136

列传·卷五十九

PinyinModern Translation
Size

zhōng yì yī

这句话大意是:◎忠义一。

hú shā bǔ tè hǔ pū hū de zhān gē hán nú cáo guī wēn dí hǎn pú dǔ é lǐ yě nà lán chāo chì wèi quán shàn yáng jiā gǔ shǒu zhōng shí mǒ yuán yì bó dé méi hé shàng wū gǔ sūn wù zhūn gāo shǒu yuē hé sù jiā ān lǐ wáng wéi hàn yí là gǔ yǔ niè sòng yǐ wū gǔ lùn róng zǔ wū gǔ lùn zhòng wēn jiǔ zhù li yǎn liú dé jī wáng yì wáng huì qí yīng yáng shù jiǎ fǎ xīn gāo xī

这句话大意是:○胡沙补 特虎 仆忽得 粘割韩奴 曹珪 温迪罕蒲睹 讹里也 纳兰绰赤 魏全 鄯阳 夹谷守中 石抹元毅 伯德梅和尚 乌古孙兀屯 高守约 和速嘉安礼 王维翰 移剌古与涅 宋扆 乌古论荣祖 乌古论仲温 九住 李演刘德基 王毅 王晦 齐鹰扬 术甲法心 高锡。

luán gòng zǐ yuē mín shēng yú sān shì zhī rú yī wéi qí suǒ zài zé zhì sǐ yān

现代白话:栾共孔子说:“民生于三,事之如一,唯其所在,则致死呢。

gōng qīng dài fū jū qí wèi shí qí lù guó jiā yǒu nán zài cháo zhě sǐ qí guān shǒu jùn yì zhě sǐ chéng guō zhì jūn lǚ zhě sǐ háng zhèn shì jǐng cǎo yě zhī chén fā fèn ér sǐ jiē qí suǒ yě

这句话大意是:”公卿大夫居其位,食其禄,国家有难,在朝者死其官,守郡邑者死城郭,治军旅者死行阵,市井草野之臣发愤而死,皆其所也。

gù sǐ dé qí suǒ zé suǒ yù yǒu shèn yú shēng zhě yān

现代白话:故死得其所,则所欲有甚于生者呢。

jīn dài bāo sǐ jié zhī chén jì zèng guān jué réng lù yòng qí zǐ sūn

这句话大意是:金代褒死节之臣,既赠官爵,仍录用其子孙。

zhēn yòu yǐ lái qí lǐ yǒu jiā lì cí shù bēi suì shí zhì jì kě wèi zhì yǐ

现代白话:贞祐以来,其礼有加,立祠树碑,岁时致祭,可谓至了。

shèng yuán zhào xiū liáo jīn sòng shǐ shǐ chén yì fán lì fán qián dài zhī zhōng yú suǒ shì zhě qǐng shū zhī wú huì cháo tíng cóng zhī

这句话大意是:圣元诏修辽、金、宋史,史臣议凡例,凡前代之忠于所事者,请书之无讳,朝廷从之。

wū hū rén zāi shèng yuán zhī wéi zhèng yě

现代白话:乌乎,仁啊圣元之为政也。

sī mǎ qiān jì yù ràng duì zhào xiāng zi zhī yán yuē rén zhǔ bù yǎn rén zhī měi ér zhōng chén yǒu chéng míng zhī yì

这句话大意是:司马迁记豫让对赵襄子之言曰:“人主不掩人之美,而忠臣有成名之义。

zhì zāi sī yán shèng yuán zhī wéi zhèng zú wèi wàn shì xun yǐ

现代白话:”至啊斯言,圣元之为政,足为万世训了。

zuò zhōng yì chuán

这句话大意是:作《忠义传》。

hú shā bǔ wán yán bù rén

这句话大意是:胡沙补,完颜部人。

nián sān shí wǔ cóng jūn pō jiàn rèn yòng

这句话大意是:年三十五从军,颇见任用。

tài zǔ shǐ pū guā là wǎng liáo guó qǐng ā sǒng shí guān qí xíng shì

这句话大意是:太祖使仆刮剌往辽国请阿竦,实观其形势。

pū guā là hái yán liáo bīng bù zhī qí shù tài zǔ yí zhī shǐ hú shā bǔ wǎng

这句话大意是:仆刮剌还言辽兵不知其数,太祖疑之,使胡沙补往。

hái bào yuē liáo bīng diào bīng shàng wèi dà jí

这句话大意是:还报曰:“辽兵调兵,尚未大集。

jí jiàn tǒng jūn shǐ qí sūn bèi jiǎ lì yú bàng tǒng jūn yuē rén wèi rǔ bèi qiě fǎn gù wèi bèi ěr

现代白话:”及见统军,使其孙被甲立于傍,统军曰:“人谓你辈且反,故为备耳。

jí háng dào zhōng yù bó hǎi jūn bó hǎi jūn xiàng hú shā bǔ qiě xiào qiě yán yuē wén nǚ zhí yù wéi luàn rǔ bèi shì yá

现代白话:”及行道中,遇渤海军,渤海军向胡沙补且笑且言曰:“闻女直欲为乱,你辈是邪。

jù yǐ gào tài zǔ yòu yuē jīn jǔ dà shì bù kě hòu shí ruò sì hé dòng zé liáo bīng shèng jí lái gōng yǐ

现代白话:”具以告太祖,又曰:“今举大事不可后时,若俟河冻,则辽兵盛集来攻了。

chéng qí wèi jí ér zǎo fá zhī kě yǐ dé zhì

现代白话:乘其未集而早伐之,能够得志。

tài zǔ shēn rán zhī

这句话大意是:”太祖深然之。

jí pò níng jiāng zhōu zhàn yú dá lǔ gǔ chéng jiē yǒu gōng cì yǐ qí gǔ bìng yù qì xiè

这句话大意是:及破宁江州,战于达鲁古城,皆有功,赐以旗鼓并御器械。

gāo yǒng chāng qǐng hé hú shā bǔ wǎng zhāo zhī qǔ hú tū gǔ yǐ guī

这句话大意是:高永昌请和,胡沙补往招之,取胡突古以归。

gāo yǒng chāng zhà xiáng yú wò lǔ wò lǔ shǐ hú shā bǔ sā bā wǎng bào

这句话大意是:高永昌诈降于斡鲁,斡鲁使胡沙补、撒八往报。

huì gāo zhēn jiàng yán yǒng chāng fēi zhēn jiàng zhě wò lǔ nǎi jìn bīng

这句话大意是:会高桢降,言永昌非真降者,斡鲁乃进兵。

yǒng chāng nù suì shā hú shā bǔ sā bā jiē zhī jiě zhī

这句话大意是:永昌怒,遂杀胡沙补,撒八,皆支解之。

hú shā bǔ jiù zhí shén sè zì ruò mà yǒng chāng yuē rǔ pàn jūn nì tiān jīn rì shā wǒ míng rì jí rǔ yǐ

现代白话:胡沙补就执,神色自若,骂永昌曰:“你叛君逆天,今日杀我,明日及你了。

mà bù jué kǒu zhì sǐ

这句话大意是:”骂不绝口,至死。

nián wǔ shí jiǔ

这句话大意是:年五十九。

tiān huì zhōng yǔ sā bā jù zèng yáo zhèn jié dù shǐ

这句话大意是:天会中,与撒八俱赠遥镇节度使。

tè hǔ yā tà lán shuǐ rén

这句话大意是:特虎,雅挞澜水人。

qū gàn xióng wěi gǎn zhàn dòu

这句话大意是:躯干雄伟,敢战斗。

dá lǔ gǔ chéng zhī yì huó nǚ xiàn dí tè hǔ jiù chū zhī

这句话大意是:达鲁古城之役,活女陷敌,特虎救出之。

gōng zhào sàn chéng liáo bīng sān qiān lái jù tè hǔ xiān dēng bài zhī

这句话大意是:攻照散城,辽兵三千来拒,特虎先登,败之。

gōng lú gé yíng má jí duò mǎ tè hǔ dú shā liáo bīng shù bèi yè ér chū zhī

这句话大意是:攻卢葛营,麻吉堕马,特虎独杀辽兵数辈,掖而出之。

shǎng lài yú wò

这句话大意是:赏赉逾渥。

zì lín huáng bān shī zhì liáo hé yú dǔ lái xí lóu shì yǐ yǐn qù tè hǔ dú diàn mǎ bèi nǎi bù dòu lóu shì yǔ shù qí lái jiù tè hǔ zhǐ yuē wǒ yǐ yī sǐ hàn dí gōng wù lái jù bì wú yì

这句话大意是:自临潢班师,至辽河,余睹来袭,娄室已引去,特虎独殿,马惫乃步斗,娄室与数骑来救,特虎止曰:“我以一死捍敌,公勿来,俱毙无益。

suì méi yú zhèn

这句话大意是:”遂没于阵。

huáng tǒng jiān zèng míng wēi jiāng jūn

这句话大意是:皇统间,赠明威将军。

pū hū de zōng shì zi

这句话大意是:仆忽得,宗室子。

chū shì guó xiāng sā gǎi fá xiāo hǎi lǐ yǒu gōng

这句话大意是:初事国相撒改,伐萧海里有功。

yǔ chou wò jù zhāo xiáng zhú wēi shuǐ bù zú chou wò wèi móu kè pū hū de lǐng xíng jūn qiān hù

这句话大意是:与酬斡俱,招降烛偎水部族,酬斡为谋克,仆忽得领行军千户。

cóng pò huáng lóng fǔ zhàn yú dá lǔ gǔ chéng jiē yǒu gōng

这句话大意是:从破黄龙府,战于达鲁古城,皆有功。

níng jiāng zhōu bó hǎi yǐ sāi bǔ pàn pū hū de zhuī fù zhī

这句话大意是:宁江州渤海乙塞补叛,仆忽得追复之。

tiān fǔ wǔ nián jiǔ yuè chou wò pū hū de wǎng biē gǔ hé jí jūn mǎ zhú wēi shuǐ bù shí lǐ gǔ dá děng qī rén shā chou wò pū hū de tóu qí shī shuǐ zhōng jù nián sì shí sān

这句话大意是:天辅五年九月,酬斡、仆忽得往鳖古河籍军马,烛偎水部实里古达等七人杀酬斡、仆忽得,投其尸水中,俱年四十三。

tài zǔ dào xī qiǎn shǐ diào fù jiā děng

这句话大意是:太祖悼惜,遣使吊赙加等。

liù nián zhēng yuè wò lǔ fá shí lǐ gǔ dá yú shí lǐ hǎn hé zhuī jí yú hé tà là shān shā sì rén fǔ dìng yú zhòng

这句话大意是:六年正月,斡鲁伐实里古达于石里罕河,追及于合挞剌山,杀四人,抚定余众。

zhào wò lǔ qiú chou wò pū hū de shī yǐ zàng

这句话大意是:诏斡鲁求酬斡、仆忽得尸以葬。

tiān juàn zhōng zèng chóu wò fèng guó shàng jiàng jūn pū hū de zhāo yì dà jiàng jūn

这句话大意是:天眷中,赠酬斡奉国上将军、仆忽得昭义大将军。

chou wò yì zōng shì zi yě

这句话大意是:酬斡,亦宗室子也。

nián shí wǔ lì jūn cóng tài zǔ fá liáo lǜ tāo wēn lù bīng zhāo fǔ sān tǎn shí lǐ hěn bá kǔ sān shuǐ biē gǔ chéng yì jiē jiàng zhī

这句话大意是:年十五隶军,从太祖伐辽,率涛温路兵招抚三坦、石里很、跋苦三水鳖古城邑,皆降之。

bài shì wéi wǔ bǎi yú ā liáng gé chéng huò qí mín zhòng

这句话大意是:败室韦五百于阿良葛城,获其民众。

zhì shì sǐ yān

现代白话:至是死呢。

zhān gē hán nú yǐ hù wèi cóng zōng bì zhēng fá cì kǎi jiǎ gōng shǐ zhàn mǎ

这句话大意是:粘割韩奴,以护卫从宗弼征伐,赐铠甲弓矢战马。

chū tài zǔ rù jū yōng guān liáo lín yá yē lǜ dà shí zì gǔ běi kǒu wáng qù yǐ qí zhòng lái xí fèng shèng zhōu bì yú lóng mén dōng èr shí wǔ lǐ lóu shì wǎng qǔ zhī huò dà shí bìng jiàng qí zhòng

这句话大意是:初,太祖入居庸关,辽林牙耶律大石自古北口亡去,以其众来袭奉圣州,壁于龙门东二十五里,娄室往取之,获大石并降其众。

zōng wàng xí liáo zhǔ zī zhòng yú qīng zhǒng yǐ dà shí wèi xiāng dǎo zhào yuē liáo zhào wáng xí ní liè lín yá dà shí běi wáng hē lǐ zhì jié dù shǐ é lǐ cì bèi qín chì gǒu ér zhāo tǎo dí liù xiáng wěn liù jīn tóng zhī hǎi lǐ jí zhū guān mín bìng shì qí zuì

这句话大意是:宗望袭辽主辎重于青冢,以大石为乡导,诏曰:“辽赵王习泥烈、林牙大石、北王喝里质、节度使讹里刺、孛堇赤狗儿、招讨迪六、祥稳六斤、同知海里及诸官民,并释其罪。

fù zhào wò lǔ yuē lín yá dà shí suī fēi jiàng fù qí wèi xiāng dǎo yǒu láo kě míng yù zhī

这句话大意是:”复诏斡鲁曰:“林牙大石虽非降附,其为乡导有劳,可明谕之。

shí tiān fǔ liù nián yě

这句话大意是:”时天辅六年也。

jì ér wáng qù bù zhī suǒ wǎng

这句话大意是:既而亡去,不知所往。

tiān huì èr nián liáo xiáng wěn tà bù yě lái jiàng yán dà shí chēng wáng yú běi fāng shǔ zhì nán běi miàn guān liáo yǒu zhàn mǎ wàn pǐ xù chǎn shén zhòng

这句话大意是:天会二年,辽详稳挞不野来降,言大石称王于北方,署置南北面官僚,有战马万匹,畜产甚众。

zhào yuē zhuī xí liáo zhǔ bì zhuó shì yí ér xíng

这句话大意是:诏曰:“追袭辽主,必酌事宜而行。

gōng tǎo dà shí xū sì bào xià

这句话大意是:攻讨大石,须俟报下。

sān nián dū tǒng wán yán xī yǐn yán wén xià rén yǔ yē lǜ dà shí yuē yuē dà jīn jì huò liáo zhǔ zhū jūn jiē jiāng guī yǐ yi hé bīng yǐ qǔ shān xī zhū bù

现代白话:”三年,都统完颜希尹言,闻夏人与耶律大石约曰:“大金既获辽主,诸军皆将归了,宜合兵以取山西诸部。

zhào dá yuē xià rén huò yǔ dà shí hé móu wèi xìn bù kě bù chá qí yán bèi zhī

这句话大意是:”诏答曰:“夏人或与大石合谋为衅,不可不察,其严备之。

qī nián tài zhōu lù dū tǒng pó lú huǒ zòu dà shí yǐ de běi bù èr yíng kǒng hòu nán zhì qiě jìn qún mù yi liè tún shù

这句话大意是:”七年,泰州路都统婆卢火奏:“大石已得北部二营,恐后难制,且近群牧,宜列屯戍。

zhào dá yuē yǐ èr yíng zhī gù fā bīng zhū bù bì rǎo dāng jǐn chì hòu ér yǐ

这句话大意是:”诏答曰:“以二营之故发兵,诸部必扰,当谨斥候而已。

bā nián qiǎn yē lǜ yú dǔ shí jiā nú bá lí sù zhuī tǎo dà shí zhēng bīng zhū bù zhū bù bù cóng shí jiā nú zhì wù nà shuǐ ér hái

这句话大意是:”八年,遣耶律余睹、石家奴、拔离速追讨大石,征兵诸部,诸部不从,石家奴至兀纳水而还。

yú dǔ bào yuán shuài fǔ yuē wén yē lǜ dà shí zài hé zhōu zhī yù kǒng yǔ xià rén hé dāng qiǎn shǐ suǒ zhī

这句话大意是:余睹报元帅府曰:“闻耶律大石在和州之域,恐与夏人合,当遣使索之。

xià guó bào yuē xiǎo guó yǔ hé zhōu rǎng de bù xiāng jiē qiě bù zhī dà shí suǒ wǎng yě

这句话大意是:”夏国报曰:“小国与和州壤地不相接,且不知大石所往也。

huáng tǒng sì nián huí hé qiǎn shǐ rù gòng yán dà shí yǔ qí guó xiāng lín dà shí yǐ sǐ

这句话大意是:”皇统四年,回纥遣使入贡,言大石与其国相邻,大石已死。

zhào qiǎn hán nú yǔ qí shǐ jù wǎng yīn guān qí guó fēng sú jiā wǔ yì jiāng jūn fèng shǐ dà shí

这句话大意是:诏遣韩奴与其使俱往,因观其国风俗,加武义将军,奉使大石。

hán nú qù hòu bù fù wén wèn

这句话大意是:韩奴去后不复闻问。

dà dìng zhōng huí hé yí xí lǎn sān rén zhì xī nán zhāo tǎo sī mào yì zì yán běn guó huí hé zōu kuò fān bù suǒ jū chéng míng gǔ sī é lǔ duo sú wú bīng qì yǐ tián wèi yè suǒ huò shí fēn zhī yī shū guān

这句话大意是:大定中,回纥移习览三人至西南招讨司贸易,自言:“本国回纥邹括番部,所居城名骨斯讹鲁朵,俗无兵器,以田为业,所获十分之一输官。

qí lǎo xiāng chuán xiān shí qì dān zhì bù néng jù yīn chén zhī

这句话大意是:耆老相传,先时契丹至不能拒,因臣之。

qì dān suǒ jū tún yíng chéng mǎ xíng zì dàn zhì rì zhōng shǐ zhōu zā

这句话大意是:契丹所居屯营,乘马行自旦至日中始周匝。

jìn suì qì dān shǐ qí nǚ xù ā běn sī lǐng bīng wǔ wàn běi gōng yè bù niǎn děng bù zú bù kè ér hái zhì jīn xiāng gōng wèi yǐ

这句话大意是:近岁契丹使其女婿阿本斯领兵五万北攻叶不辇等部族,不克而还,至今相攻未已。

zhào yuē cǐ rén fēi lì cháo tíng fān bù bù xū fā qiǎn kě yú xián píng fǔ jiù yǒu huí hé rén zhōng ān zhì wú lìng shī suǒ

这句话大意是:”诏曰:“此人非隶朝廷番部,不须发遣,可于咸平府旧有回纥人中安置,毋令失所。

shì suì zhān bá ēn jūn zhǎng sā lǐ yā yín tè sī lǜ kāng lǐ bù zhǎng bèi gǔ jí hù sān wàn yú qiú nèi fù qǐ nà qián dà shí suǒ jiàng pái yìn shòu cháo tíng pái yìn

这句话大意是:是岁,粘拔恩君长撒里雅寅特斯率康里部长孛古及户三万余求内附,乞纳前大石所降牌印,受朝廷牌印。

zhào xī nán zhāo tǎo sī qiǎn rén wèi wèn qiě guān qí yì

这句话大意是:诏西南招讨司遣人慰问,且观其意。

tū lǐ yú dǔ tōng shì ā lǔ dài zhì qí guó jiàn sā lǐ yā jù yán yuàn guī cháo tíng qǐ xiáng pái yìn wú tā yì yě

这句话大意是:秃里余睹、通事阿鲁带至其国见撒里雅,具言愿归朝廷,乞降牌印,无他意也。

yīn yuē wǎng nián dà guó cháng qiǎn zhān gē hán nú zì hé zhōu wǎng shǐ dà shí jì rù qí jìng dà shí fāng shì yě yǔ hán nú xiāng yù wèn hán nú hé rén gǎn bù xià mǎ hán nú yuē wǒ shàng guó shǐ yě fèng tiān zi zhī mìng lái zhāo rǔ jiàng rǔ dāng xià mǎ tīng zhào

现代白话:因曰:“往年大国尝遣粘割韩奴自和州往使大石,既入其境,大石方适野,与韩奴相遇,问韩奴何人敢不下马,韩奴曰:‘ 我上国使也,奉天子之命来招你降,你当下马听诏。

dà shí yuē rǔ dān shǐ lái yù shì kǒu shé yé

现代白话:’大石曰:‘你单使来,欲事口舌耶?

shǐ rén zuó xià shǐ hán nú guì hán nú mà yuē fǎn zéi tiān zǐ bù rěn yú ěr jiā bīng qiǎn zhāo rǔ

现代白话:’使人捽下,使韩奴跪,韩奴骂曰:‘反贼,天子不忍于你加兵,遣招你。

ěr zòng bù néng miàn fù qǐng zuì què xià yì dāng jìn jìng tiān zǐ zhī shǐ nǎi gǎn fǎn jiā rǔ hu

现代白话:你纵不能面缚请罪阙下,亦当尽敬天子之使,乃敢反加辱乎!

dà shí nù nǎi shā zhī

这句话大意是:’大石怒,乃杀之。

cǐ shí dà shí lín yá yǐ sǐ zǐ sūn xiāng jì xī fāng zhū bù réng yǐ dà shí hū zhī

这句话大意是:此时大石林牙已死,子孙相继,西方诸部仍以大石呼之。

yú dǔ ā lǔ dài hái zòu bìng zòu hán nú shì

这句话大意是:’”余睹、阿鲁带还奏,并奏韩奴事。

shì zōng jiā hán nú zhōng jié zèng zhāo yì dà jiàng jūn zhào qí zi yǒng hé xiàn shāng jiǔ dōu jiān xiáng gǔ rǔ zhōu xún jiǎn lóu shì yù zhī yuē rǔ fù fèng shǐ wàn lǐ bù rǔ jūn mìng néng jìn sǐ jié zhèn shén mǐn zhī

现代白话:世宗嘉韩奴忠节,赠昭毅大将军,召其子永和县商酒都监详古、你州巡检娄室谕之曰:“你父奉使万里,不辱君命,能尽死节,朕甚闵之。

xiáng gǔ wèi shàng niǎn jú zhí zhǎng qiān wǔ yì jiāng jūn lóu shì wèi wǔ qì shǔ zhí zhǎng

这句话大意是:”详古为尚辇局直长,迁武义将军,娄室为武器署直长。

cáo guī xú zhōu rén

这句话大意是:曹珪,徐州人。

dà dìng sì nián zhōu rén jiāng zhì zuò luàn guī zi bì zài zéi dǎng zhōng guī móu zhū zhì bìng bì shā zhī

这句话大意是:大定四年,州人江志作乱,珪子弼在贼党中,珪谋诛志,并弼杀之。

shàng shū shěng yì dāng bǔ èr guān zá bān xù

这句话大意是:尚书省议,当补二官杂班叙。

zhào yuē guī chì xīn wèi guó dà yì miè qīn zì gǔ hǎn wén yě

这句话大意是:诏曰:“圭赤心为国,大义灭亲,自古罕闻也。

fǎ suī rú shì rán wèi zú yǐ dāng qí gōng gèng jìn yī guān zhèng bān yòng zhī

这句话大意是:法虽如是,然未足以当其功,更进一官,正班用之。

wēn dí hǎn pú dǔ wèi wū zhě qún mù shǐ

这句话大意是:温迪罕蒲睹,为兀者群牧使。

xī běi lù qì dān sā bā děng fǎn zhū qún mù jiē yīng zhī

这句话大意是:西北路契丹撒八等反,诸群牧皆应之。

pú dǔ wén luàn zuò xuǎn jiā nú cái yǒng zhě shù shí rén gěi yǐ bīng zhàng yīn wèi zhī bèi

这句话大意是:蒲睹闻乱作,选家奴材勇者数十人,给以兵仗,阴为之备。

zéi bù dé fā nǎi dài zhū nú yuē guān yuè bīng qì yuàn jiè bīng zhàng yǐ yīng yuè

这句话大意是:贼不得发,乃绐诸奴曰:“官阅兵器,愿借兵仗以应阅。

zhū nú yǐ wéi shí rán suì jiè yǔ zhī

这句话大意是:”诸奴以为实然,遂借与之。

míng dàn zéi zhì pú dǔ wú yǐ yù zhī

这句话大意是:明旦,贼至,蒲睹无以御之。

zéi zhí pú dǔ ér wèn zhī yuē jīn yù fǎn wèi

这句话大意是:贼执蒲睹而问之曰:“今欲反未?

pú dǔ yuē wú jiā shì shòu guó hòu ēn zǐ zhí jiē shì huàn bù néng cóng rǔ fǎn ér lèi wú zú yě

现代白话:”蒲睹曰:“我家世受国厚恩,子侄皆仕宦,不能从你反而累我族也。

zéi nù jī ér shā zhī zi yǔ sūn jiē yǔ hài

这句话大意是:”贼怒,脔而杀之,子与孙皆与害。

shì shí

这句话大意是:是时,。

dí wò qún mù shǐ tú dān sài lǐ fù shǐ chì zhǎn hú shī dá

这句话大意是:迪斡群牧使徒单赛里、副使赤盏胡失答,。

yē lǔ wǎ qún mù shǐ hè shòu

这句话大意是:耶鲁瓦群牧使鹤寿,。

ōu lǐ bù qún mù shǐ wán yán shù lǐ gǔ fù shǐ wán yán cí bù shī

这句话大意是:欧里不群牧使完颜术里骨、副使完颜辞不失,。

bo dí bù bù fù shǐ chì zhǎn hú shī lài

这句话大意是:卜迪不部副使赤盏胡失赖,。

sù mù diǎn zhǎn xiáng wěn jiā gǔ mǎi zhù

这句话大意是:速木典飐详稳加古买住,。

hú dǔ zhǎn xiáng wěn wán yán sù méi gé

这句话大意是:胡睹飐详稳完颜速没葛,。

xiá mù zhǎn xiáng wěn gāo péng zǔ děng jiē yù hài

这句话大意是:辖木飐详稳高彭祖等皆遇害。

hè shòu yùn wáng áng zi běn míng wú dōu bù

现代白话:鹤寿,郓王昂子,本名我都不。

wǔ yuàn bù rén lǎo hé shàng lǜ zhòng lái zhāo hè shòu yǔ jù fǎn hè shòu yuē wú zōng shì zǐ shòu guó hòu ēn níng shā wǒ bù néng yǔ zéi jù fǎn

现代白话:五院部人老和尚率众来招鹤寿与俱反,鹤寿曰:“我宗室子,受国厚恩,宁杀我,不能与贼俱反。

suì yǔ èr zi jiē bèi shā

这句话大意是:”遂与二子皆被杀。

é lǐ yě qì dān rén

这句话大意是:讹里也,契丹人。

wèi shàng jiù jú zhí zhǎng

这句话大意是:为尚厩局直长。

dà dìng chū zhāo yù qì dān wō wò chì lìng é lǐ yě guì jiàn é lǐ yě bù cóng wèi yuē wǒ cháo tíng shǐ yě qǐ kě qū jié yú rǔ

现代白话:大定初,招谕契丹,窝斡叱令讹里也跪见,讹里也不从,谓曰:“我朝廷使也,岂可屈节于你。

rǔ děng zǎo jiàng kě quán xìng mìng ruò dà jūn zhì rǔ bèi huǐ jiāng hé jí

现代白话:你等早降可全性命,若大军至,你辈悔将何及。

wō wò nù yuē rǔ běn qì dān rén ér bù wǒ cóng gǎn chū shì yán

现代白话:”窝斡怒曰:“你本契丹人,而不我从,敢出是言。

suì hài zhī

这句话大意是:”遂害之。

cóng xíng xiāo qí jūn shì rùn sūn shǐ dà xí mǎ xiǎo dǐ pō dá jiē bèi hài

这句话大意是:从行骁骑军士闰孙、史大、习马小底颇答皆被害。

sān nián zèng é lǐ yě xuān wǔ jiāng jūn lù qí zi ā bù shā wèi wài zhàng xiǎo dǐ

这句话大意是:三年,赠讹里也宣武将军,录其子阿不沙为外帐小底。

rùn sūn shǐ dà jiē zèng xiū wǔ xiào wèi

这句话大意是:闰孙、史大皆赠修武校尉。

pō dá zèng zhōng yì xiào wèi

这句话大意是:颇答赠忠翊校尉。

nà lán chāo chì xián píng lù yī gǎi hé měng ān rén

这句话大意是:纳兰绰赤,咸平路伊改河猛安人。

qì dān kuò lǐ shǐ rén zhāo zhī chāo chì bù cóng

这句话大意是:契丹括里使人招之,绰赤不从。

kuò lǐ bīng qiě zhì chāo chì suì tuán jié páng jìn cūn zhài wèi bīng chū jiā mǎ bǎi yú pǐ gěi zhī jiào yǐ zhàn zhèn jī cì zhī fǎ xiāng yǔ jù kuò lǐ yú yī gǎi dù kǒu yóu shì zéi zhòng yuè yú bù dé jìn

这句话大意是:括里兵且至,绰赤遂团结旁近村寨为兵,出家马百余匹给之,教以战阵击刺之法,相与拒括里于伊改渡口,由是贼众月余不得进。

jì ér kuò lǐ bīng sì wàn rén dà zhì chāo chì jù zhàn zéi bīng shí bèi suì jiàn zhí jī ér shā zhī

这句话大意是:既而括里兵四万人大至,绰赤拒战,贼兵十倍,遂见执,脔而杀之。

zhào zèng guān liǎng jiē èr zi jiē de yòng yīn

这句话大意是:诏赠官两阶,二子皆得用荫。

wèi quán shòu zhōu rén

这句话大意是:魏全,寿州人。

tài hé liù nián sòng li shuǎng wéi shòu zhōu cì shǐ tú dān xī jǐn jí chéng zhōng bīng mín jí bù qǔ sī yì de sān qiān yú rén suí jī jù shǒu jiān shén

这句话大意是:泰和六年,宋李爽围寿州,刺史徒单羲尽籍城中兵民及部曲厮役得三千余人,随机拒守坚甚。

xī shàn fǔ yù de zhòng qíng suī fù rén jiē lè wèi yòng

这句话大意是:羲善抚御,得众情,虽妇人皆乐为用。

tóng zhī pú liè gǔ zhōng liú shǐ zú xī yì lì bù shuāi mù rén wǎng zhuó shuǎng yíng quán zài xuǎn zhòng wèi shuǎng bīng suǒ zhí

这句话大意是:同知蒲烈古中流矢卒,羲益励不衰,募人往斫爽营,全在选中,为爽兵所执。

shuǎng wèi quán yuē ruò wéi wǒ mà jīn zhǔ miǎn ruò sǐ

这句话大意是:爽谓全曰:“若为我骂金主,免若死。

quán zhì chéng xià fǎn mà sòng zhǔ shuǎng nǎi shā zhī zhì sǐ mà bù jué kǒu

这句话大意是:”全至城下,反骂宋主,爽乃杀之,至死骂不绝口。

pú sàn kuí qiǎn hé nán tǒng jūn pàn guān qǐ zhù jí mǎi gē děng yǐ qí èr qiān rén jiù shòu zhōu qù shòu zhōu shí yú lǐ yǔ shuǎng bīng yù qǐ zhù fēn liǎng yì jiā jī shuǎng bīng dà pò zhī zhǎn shǒu wàn yú jí zhuī bēn zhì chéng xià bá qí sān zhà fén qí fú liáng

这句话大意是:仆散揆遣河南统军判官乞住及买哥等以骑二千人救寿州,去寿州十余里与爽兵遇,乞住分两翼夹击爽兵,大破之,斩首万余级,追奔至城下,拔其三栅,焚其浮梁。

xī chū bīng yīng zhī shuǎng bīng dà kuì fù huái sǐ zhě shén zhòng

这句话大意是:羲出兵应之,爽兵大溃,赴淮死者甚众。

shuǎng yǔ qí fù tián lín jǐn tuō shēn qù yú bīng tuō zhě shí zhī sì

这句话大意是:爽与其副田林仅脱身去,余兵脱者十之四。

zhào qiān xī fáng yù shǐ qǐ zhù tóng zhī chāng wǔ jūn jié dù shǐ shì mǎi gē hé nán lù tǒng jūn pàn guān

这句话大意是:诏迁羲防御使、乞住同知昌武军节度使事、买哥河南路统军判官。

zèng pú liè gǔ zhāo yǒng dà jiàng jūn guān qí zi tú là

这句话大意是:赠蒲烈古昭勇大将军,官其子图剌。

zèng quán xuān wǔ jiāng jūn méng chéng xiàn lìng fēng qí qī wèi xiāng jūn cì zài zhōu guān shě sān jiān qián bǎi wàn sì qí zi nián zhì shí wǔ suì shōu chōng bā guàn shí zhèng bān jú fēn chéng yìng yòng suǒ zèng guān yīn réng yǐ quán sǐ jié sòng shǐ guǎn lòu bǎn bān yù tiān xià

这句话大意是:赠全宣武将军、蒙城县令,封其妻为乡君,赐在州官舍三间、钱百万,俟其子年至十五岁收充八贯石正班局分承应,用所赠官荫,仍以全死节送史馆,镂版颁谕天下。

shàn yáng zōng shì zi

这句话大意是:鄯阳,宗室子。

wèi fú bǎo zhī hòu

这句话大意是:为符宝祗候。

wán yán shí gǔ nǎi wèi hù wèi shí rén zhǎng

这句话大意是:完颜石古乃为护卫十人长。

zhì níng yuán nián bā yuè hé shí liè zhí zhōng zuò luàn rù zì tōng xuán mén

这句话大意是:至宁元年八月,纥石烈执中作乱,入自通玄门。

shì rì biàn qǐ cāng cù zhōng wài bù zhī suǒ wéi shàn yáng shí gǔ nǎi wǎng tiān wáng sì zhào dà hàn jūn wǔ bǎi rén fù nàn yǔ zhí zhōng zhàn yú dōng huá mén wài

这句话大意是:是日,变起仓猝,中外不知所为,鄯阳、石古乃往天王寺召大汉军五百人赴难,与执中战于东华门外。

zhí zhōng yáng yán yuē dà hàn jūn fǎn yǐ shā yī rén zhě shǎng yín yī dìng

现代白话:执中扬言曰:“大汉军反了,杀一人者赏银一锭。

zhí zhōng bīng zhòng dà hàn jūn shǎo èr rén bù shèng ér sǐ

这句话大意是:”执中兵众,大汉军少,二人不胜而死。

xū yú zhí zhōng bīng shā wǔ bǎi rén dài jìn

这句话大意是:须臾,执中兵杀五百人殆尽。

zhí zhōng sǐ zhào xuē guān jué

这句话大意是:执中死,诏削官爵。

zhào yuē xuān wǔ jiāng jūn hù wèi shí rén zhǎng wán yán shí gǔ nǎi xiū wǔ xiào wèi fú bǎo zhī hòu shàn yáng zhōng xiào yǒng guǒ méi yú wáng shì

这句话大意是:诏曰:“宣武将军、护卫十人长完颜石古乃,修武校尉、符宝祗候鄯阳,忠孝勇果,没于王事。

shí gǔ nǎi zèng zhèn guó shàng jiàng jūn shùn zhōu cì shǐ shàn yáng zèng xuān wǔ jiāng jūn shùn tiān jūn jié dù fù shǐ

这句话大意是:石古乃赠镇国上将军、顺州刺史,鄯阳赠宣武将军、顺天军节度副使。

cháng cóng jù zhàn měng ān shǎng qián wǔ bǎi guàn móu kè sān bǎi guàn pú niǎn sàn jūn èr bǎi guàn gè qiān liǎng jiē

这句话大意是:尝从拒战猛安赏钱五百贯、谋克三百贯、蒲辇散军二百贯,各迁两阶。

zhàn méi zhě zèng shǎng fù qí jiā

这句话大意是:战没者,赠赏付其家。

shí gǔ nǎi zi shàng yòu yǐ bā guàn shí fèng gěi zhī sì nián shí wǔ yǐ wén

这句话大意是:石古乃子尚幼,以八贯石俸给之,俟年十五以闻。

jiā gǔ shǒu zhōng xián píng rén běn míng ā tǔ gǔ

这句话大意是:夹谷守中,咸平人,本名阿土古。

dà dìng èr shí èr nián jìn shì lì qīng chí wén xǐ zhǔ bù bǔ shàng shū shěng lìng shǐ chú xíng bù zhǔ shì jiān chá yù shǐ xiū qǐ jū zhù

这句话大意是:大定二十二年进士,历清池、闻喜主簿,补尚书省令史,除刑部主事、监察御史、修起居注。

zhuǎn lǐ bù yuán wài láng dà míng zhì zhōng lì sōng zuó běi jīng lín táo lù àn chá fù shǐ

这句话大意是:转礼部员外郎、大名治中,历嵩琢、北京、临洮路按察副使。

yǐ yōu qù guān qǐ fù tóng zhī hé lǎn lù bīng mǎ dōu zǒng guǎn fǔ shì zuò shì zhé hán zhōu cì shǐ xún fù tóng zhī píng liáng fǔ shì

这句话大意是:以忧去官,起复同知曷懒路兵马都总管府事,坐事谪韩州刺史,寻复同知平凉府事。

dà ān èr nián wèi qín zhōu fáng yù shǐ qiān tōng yuǎn jūn jié dù shǐ

这句话大意是:大安二年,为秦州防御使,迁通远军节度使。

zhì níng mò yí zhāng huà jūn wèi xíng xià bīng shù wàn rù gǒng zhōu

这句话大意是:至宁末,移彰化军,未行,夏兵数万入巩州。

shǒu zhōng chéng chéng bèi shǒu bīng shǎo bù néng zhī chéng xiàn guān lì jǐn jiàng shǒu zhōng dú bù qū

这句话大意是:守中乘城备守,兵少不能支,城陷,官吏尽降,守中独不屈。

xià rén zhuàng zhī qiě yòu qiě xié shǒu zhōng yì jiān suì zài ér xi

这句话大意是:夏人壮之,且诱且胁,守中益坚,遂载而西。

zhì píng liáng yào yǐ zhāo xiáng fǔ rén shǒu zhōng yáng xǔ zhì chéng xià jí dà hū yuē wài bīng shǐ jǐn qiě dùn yǐ shèn wù jiàng

现代白话:至平凉,要以招降府人,守中佯许,至城下即大呼曰:“外兵矢尽且遁了,慎勿降。

xià rén jiāo rèn shā zhī

这句话大意是:”夏人交刃杀之。

xìng dìng yuán nián jiān chá yù shǐ guō zhe àn xíng qín zhōng de qí shì yǐ wén

这句话大意是:兴定元年,监察御史郭著按行秦中,得其事以闻。

zhào zèng zī shàn dài fū dōng jīng liú shǒu réng shōu qí zi wù mǔ wèi bǐ yàn chéng fèng

这句话大意是:诏赠资善大夫、东京留守,仍收其子兀母为笔砚承奉。

shí mǒ yuán yì běn míng shén sī xián píng fǔ lù zhuó chì liè měng ān suō guǒ gē xian móu kè rén yě

这句话大意是:石抹元毅,本名神思,咸平府路酌赤烈猛安莎果歌仙谋克人也。

yǐ yīn bǔ lì bù lìng shǐ

这句话大意是:以荫补吏部令史。

zài diào jǐng zhōu níng jīn lìng yǒu jù dào bái zhòu zì jié wèi mín hài yuán yì yǐ shù fáng hàn zéi sàn qù

这句话大意是:再调景州宁津令,有剧盗白昼恣劫为民害,元毅以术防捍,贼散去。

rù wèi dà lǐ zhī fǎ chú tóng zhī bó zhōu fáng yù shǐ shì bèi shěng xí lù shǎn yòu wǔ lù xíng yù wú yuān rén

这句话大意是:入为大理知法,除同知亳州防御使事,被省檄,录陕右五路刑狱,无冤人。

fù wěi shòu sòng suì bì gù shì yǒu sī yí wù yuán yì yī wú suǒ shòu

这句话大意是:复委受宋岁币,故事有私遗物,元毅一无所受。

míng chāng chū yì zhào wèi dà míng děng lù tí xíng pàn guān yǐ zuì qiān fén yáng jūn jié dù fù shǐ

这句话大意是:明昌初,驿召为大名等路提刑判官,以最迁汾阳军节度副使。

shí shí lán jiān zéi dǎng xiào jù sì xíng piāo lüè cháo tíng mìng yuán yì bǔ zhī zéi wèi ér dùn

这句话大意是:时石、岚间贼党啸聚,肆行剽掠,朝廷命元毅捕之,贼畏而遁。

yuán yì zhuī xí jǐn yì zhī èr jìng yǐ ān

这句话大意是:元毅追袭,尽殪之,二境以安。

qiān tóng zhī wǔ shèng jūn jié dù shǐ shì bié jùn yǒu shā rén zhě lǚ jū bù fú yuán yì xùn bù shù yǔ jí jù fú

这句话大意是:迁同知武胜军节度使事,别郡有杀人者,屡鞫不伏,元毅讯不数语,即具服。

hé dōng běi lù tián duō shān bǎn qiāo jí dà bǐ shí dìng wéi shàng fù mín lì jiǔ kùn cháo tíng mìng xiāng de gēng fù yuán yì yǐ sān rǎng fǎ píng zhī mín lài qí lì

这句话大意是:河东北路田多山坂硗瘠,大比时定为上赋,民力久困,朝廷命相地更赋,元毅以三壤法平之,民赖其利。

gǎi zhāng dé fǔ zhì zhōng xún yǐ biān jǐng shòu fǔ zhōu cì shǐ

这句话大意是:改彰德府治中,寻以边警授抚州刺史。

huì biān jiāng shī shǒu chú liáng mǎ niú fén piāo dài jìn yuán yì lǜ lì zú sān shí yú rén chū zhōu jīng huà jūn xiǎng zú yǔ dí yù

这句话大意是:会边将失守,刍粮马牛焚剽殆尽,元毅率吏卒三十余人出州经画军饷,卒与敌遇。

zhōu cuì jì cóng lì jiān qǐng hái yuán yì yuē wǒ bèi zé rèn biān shǒu yù dí ér bēn qí rú bǎi xìng hé

这句话大意是:州倅暨从吏坚请还,元毅曰:“我辈责任边守,遇敌而奔,其如百姓何?

zòng de zì ān fù hé miàn mù jiàn cháo tíng hu

这句话大意是:纵得自安,复何面目见朝廷乎!

suì zhí gōng shǐ lìng zhòng

这句话大意是:”遂执弓矢令众。

zhòng gǎn qí zhōng zhēng wèi xiào sǐ

这句话大意是:众感其忠,争为效死。

yuán yì lì zhàn shè wú bù zhōng

这句话大意是:元毅力战,射无不中。

dí qù ér fù hé yuán yì qì yù lì áo zhàn jiǔ zhī zhòng guǎ bù dí suì yù hài shí nián sì shí qī

这句话大意是:敌去而复合,元毅气愈厉,鏖战久之,众寡不敌,遂遇害,时年四十七。

shì wén shàng shēn jīng dào zèng xìn wǔ jiàng jūn zhào yòng qí zi shì jī shì yí sī chéng yìng

这句话大意是:事闻,上深惊悼,赠信武将军,召用其子世𪟝侍仪司承应。

shì jī hòu dēng jìn shì dì zòu míng zhī rì shàng wèi zǎi chén yuē cǐ shén sī zi yé

这句话大意是:世𪟝后登进士第,奏名之日,上谓宰臣曰:“此神思子耶。

tàn shǎng zhě jiǔ zhī

这句话大意是:”叹赏者久之。

yuán yì xìng shěn hòu wǔ yǒng guò rén měi dú shū jiàn gǔ rén zhōng yì shì wèi cháng bù jiē tàn shǎng mù xǐ dòng yán sè gù lín nàn néng sǐ suǒ shì yún

这句话大意是:元毅性沈厚,武勇过人,每读书见古人忠义事,未尝不嗟叹赏慕,喜动颜色,故临难能死所事云。

bó dé méi hé shàng tài zhōu rén yě

这句话大意是:伯德梅和尚,泰州人也。

xìng gěng zhí shàng qì jié

这句话大意是:性鲠直,尚气节。

zhèng lóng wǔ nián shōu chōng hù wèi shòu hé lǔ wǎn qún mù fù shǐ

这句话大意是:正隆五年,收充护卫,授曷鲁碗群牧副使。

wèi jǐ fù zhào wèi hù wèi shí rén zhǎng gǎi shàng jiù jú fù shǐ qiān běn jú shǐ zhuǎn yòu wèi jiāng jūn gǒng wèi shǐ

这句话大意是:未几,复召为护卫十人长,改尚厩局副使,迁本局使,转右卫将军拱卫使。

diǎn shàng jiù zhě shí yú nián jī láo tè qiān guān èr jiē chú fù zhōu cì shǐ

这句话大意是:典尚厩者十余年,积劳特迁官二阶,除复州刺史。

míng chāng chū wèi xī běi lù fù zhāo tǎo shōu tài zhōu fáng yù shǐ shēng wǔ shèng jūn jié dù shǐ

这句话大意是:明昌初,为西北路副招讨,收泰州防御使,升武胜军节度使。

liù nián yí zhèn chóng yì jūn

这句话大意是:六年,移镇崇义军。

shí yǒu shì běi biān zuǒ chéng xiàng jiā gǔ qīng chén xíng shěng yú lín huáng xí wèi fù tǒng

这句话大意是:时有事北边,左丞相夹谷清臣行省于临潢,檄为副统。

huì dí rù lín huáng méi hé shàng jì hù wèi pì hé tǔ děng lǐng jūn nì jī zhī

这句话大意是:会敌入临潢,梅和尚暨护卫辟合土等领军逆击之。

dí jī zhèn yǐ dài méi hé shàng zhí dǎo qí zhèn shā shāng shén zhòng

这句话大意是:敌积阵以待,梅和尚直捣其阵,杀伤甚众。

dí zhī gū jūn wú jì jù bīng wéi zhī

这句话大意是:敌知孤军无继,聚兵围之。

dù bù néng miǎn nǎi xià mǎ xiāng bèi shè fù shā bǎi yú rén shǐ jǐn yóu yǐ gōng tí jī wèi liú shǐ suǒ zhōng sǐ pì hé tǔ děng jiē méi

这句话大意是:度不能免,乃下马相背射,复杀百余人,矢尽犹以弓提击,为流矢所中死,辟合土等皆没。

shàng wén zhī zhèn dào

这句话大意是:上闻之震悼,。

zhào zèng lóng hǔ wèi shàng jiàng jūn

这句话大意是:诏赠龙虎卫上将军,。

liè qiān shí jiē

这句话大意是:躐迁十阶,。

tè cì qián èr shí wàn

这句话大意是:特赐钱二十万,。

mìng yǐ lǐ zàng zhī

这句话大意是:命以礼葬之,。

tè jiē guān gěi

这句话大意是:特皆官给,。

yǐ qí zǐ dōu nú wèi jūn qián měng ān

这句话大意是:以其子都奴为军前猛安,。

zhōng nú hù sàng

这句话大意是:中奴护丧,。

jiù chà quán tóng zhī lín huáng fǔ shì li dá kě wèi chì jì shǐ

这句话大意是:就差权同知临潢府事李达可为敕祭使,。

tóng zhī dé chāng jūn jié dù shǐ shì shí mǒ hé shàng wèi chì zàng shǐ

这句话大意是:同知德昌军节度使事石抹和尚为敕葬使。

chéng ān wǔ nián shàng yù shàng shū shěng yuē méi hé shàng sǐ wáng shì qí zǐ dōu nú cóng jūn jiǔ yǒu gōng qí yì suǒ yǐ chou zhī

这句话大意是:承安五年,上谕尚书省曰:“梅和尚死王事,其子都奴从军久有功,其议所以酬之。

nǎi mìng wèi diǎn shǔ chéng

这句话大意是:”乃命为典署丞。

wū gǔ sūn wù zhūn shàng jīng lù rén

这句话大意是:乌古孙兀屯,上京路人。

dà dìng mò xí měng ān

这句话大意是:大定末,袭猛安。

míng chāng qī nián yǐ běn bīng chōng wàn hù bèi biān yǒu gōng chú guī dé jūn jié dù fù shǐ gǎi pán ān jūn chá lián qiān tóng zhī sù pín lù jié dù shǐ shì

这句话大意是:明昌七年,以本兵充万户,备边有功,除归德军节度副使,改盘安军,察廉,迁同知速频路节度使事。

yǐ yōu qù guān qǐ fù guī dé fǔ zhì zhōng qiān táng zhōu cì shǐ

这句话大意是:以忧去官,起复归德府治中,迁唐州刺史。

tài hé liù nián sì yuè sòng huáng fǔ bīn bù qí wàn rén qīn táng zhōu wù tún bīng shén shǎo qiǎn bì yáng wèi bái sàn bù xún jiǎn pú xián gè yǐ wǔ shí rén chéng chéng jù shǒu

这句话大意是:泰和六年四月,宋皇甫斌步骑万人侵唐州,兀屯兵甚少,遣泌阳尉白散不、巡检蒲闲各以五十人乘城拒守。

wù zhūn jiàn sòng bīng zài chéng dōng běi zhě kě pò lìng jūn shì pàn guān sā hǔ dài yǐ jīng bīng bǎi rén zì xī mén chū rào chū dōng běi sòng bīng yíng hòu yǎn jī zhī shā shù shí bǎi rén sòng bīng dà luàn dài yè nǎi dùn qù

这句话大意是:兀屯见宋兵在城东北者可破,令军事判官撒虎带以精兵百人自西门出,绕出东北宋兵营后掩击之,杀数十百人,宋兵大乱,迨夜乃遁去。

wǔ yuè huáng fǔ bīn fù yǐ bīng shù wàn lái gōng xíng shěng qiǎn bì yáng fù xún jiǎn nà hé jūn shèng jiù táng zhōu

这句话大意是:五月,皇甫斌复以兵数万来攻,行省遣泌阳副巡检纳合军胜救唐州。

wù zhūn chū bīng yǔ jūn shèng hé bīng chéng dōng běi shè fú bīng yǐ dài zhī

这句话大意是:兀屯出兵与军胜合兵城东北,设伏兵以待之。

nǎi fēn qí bīng wèi sān yī chū yī rù yǐ zhì sòng bīng

这句话大意是:乃分骑兵为三,一出一入以致宋兵。

sòng bīng xiàn yú nào fú bīng fā zhōng chōng sòng bīng wèi èr suì dà kuì

这句话大意是:宋兵陷于淖,伏兵发,中冲宋兵为二,遂大溃。

zhuī bēn zhì hú yáng zhǎn shǒu wàn yú jí huò mǎ sān bǎi pǐ

这句话大意是:追奔至湖阳,斩首万余级,获马三百匹。

sòng bié jiāng yǐ bīng sān qiān lái xí yù zhī zhú lín sì yì zhī

这句话大意是:宋别将以兵三千来袭,遇之竹林寺,殪之。

nà hé jūn shèng shǒu shā sòng jiāng qǔ qí jīn dài yìn zhāng yǐ xiàn

这句话大意是:纳合军胜手杀宋将,取其金带印章以献。

zhào qiān wù zhūn tóng zhī hé nán fǔ shì jūn shèng qiān liáng xiàn lìng gè jìn liǎng jiē

这句话大意是:诏迁兀屯同知河南府事,军胜迁梁县令,各进两阶。

wù zhūn shǎng yín sān bǎi wǔ shí liǎng zhòng cǎi shí duān wèi yòu fù yuán shuài wán yán kuāng yòu yì dū tǒng

这句话大意是:兀屯赏银三百五十两、重彩十端,为右副元帅完颜匡右翼都统。

kuāng qǔ zǎo yáng qiǎn yuán zhūn xí shén mǎ pō sòng bīng wǔ wàn rén jiā shuǐ zhèn yǐ qiáng nǔ jù àn wù zhūn fēn bīng duó qí sān qiáo zì chén zhì wǔ lián bá shí sān zhà suì qǔ shén mǎ pō

这句话大意是:匡取枣阳,遣元屯袭神马坡,宋兵五万人夹水阵,以强弩拒岸,兀屯分兵夺其三桥,自辰至午连拔十三栅,遂取神马坡。

cóng gōng xiāng zhì hàn jiāng wù tún luàn liú jìng dù

这句话大意是:从攻襄,至汉江,兀屯乱流径度。

fù jìn yī jiē hào píng nán hǔ wēi jiāng jūn

这句话大意是:复进一阶,号平南虎威将军。

sòng rén qǐng hé qiān hé nán fù tǒng jūn

这句话大意是:宋人请和,迁河南副统军。

dà ān chū qiān chāng wǔ jūn jié dù shǐ fù tǒng jūn rú gù

这句话大意是:大安初,迁昌武军节度使,副统军如故。

qiān xī nán lù zhāo tǎo shǐ

这句话大意是:迁西南路招讨使。

wù tún yù xià yán kù jūn shì duō wáng zhàng liù shí

这句话大意是:兀屯御下严酷,军士多亡,杖六十。

chú tóng zhī shàng jīng liú shǒu shì

这句话大意是:除同知上京留守事。

dà ān sān nián jiàng bīng èr wàn rù wèi zhōng dōu qiān yuán shuài yòu dōu jiān zhuǎn zuǒ dōu jiān jiān běi jīng liú shǒu

这句话大意是:大安三年,将兵二万入卫中都,迁元帅右都监、转左都监,兼北京留守。

yǒu gōng cì jīn tǔ hú zhòng cǎi shí duān

这句话大意是:有功,赐金吐鹘、重彩十端。

qiān yuán shuài zuǒ jiān jūn liú shǒu rú gù

这句话大意是:迁元帅左监军,留守如故。

zhēn yòu yuán nián rùn yuè yǐ bīng rù wèi zhōng dōu zhào yǐ bīng wàn liù qiān rén shǒu dìng xìng jūn bài wù zhūn zhàn méi

这句话大意是:贞祐元年闰月,以兵入卫中都,诏以兵万六千人守定兴,军败,兀屯战没。

gāo shǒu yuē zì cóng jiǎn liáo yáng rén

这句话大意是:高守约,字从简,辽阳人。

dà dìng èr shí bā nián jìn shì lèi guān guān zhōu cì shǐ

这句话大意是:大定二十八年进士,累官观州刺史。

dà yuán bīng xùn dì hé shuò guō bāng xiàn yǐ guī shùn cóng zhì chéng xià hū shǒu yuē yuē cóng jiǎn dāng jì quán jiā shì

这句话大意是:大元兵徇地河朔,郭邦献已归顺,从至城下,呼守约曰:“从简当计全家室。

shǒu yuē fú gù zhì zài sān níng yuē lì shēng yuē wú bù rǔ shi yě

现代白话:”守约弗顾,至再三,宁约厉声曰:“我不你识也。

chéng pò bèi zhí shǐ zhī guì shǒu yuē bù qū suì sǐ

这句话大意是:”城破被执,使之跪,守约不屈,遂死。

zhào zèng chóng yì jūn jié dù shǐ shì zhōng jìng

这句话大意是:诏赠崇义军节度使,谥忠敬。

hé sù jiā ān lǐ zì zi jìng běn míng zhuó dà míng lù rén

这句话大意是:和速嘉安礼,字子敬,本名酌,大名路人。

yǐng wù bó xué yān guàn jīng shǐ

这句话大意是:颖悟博学,淹贯经史。

dà dìng èr shí bā nián jìn shì

这句话大意是:大定二十八年进士。

zhì níng mò wèi tài ān zhōu cì shǐ

这句话大意是:至宁末,为泰安州刺史。

zhēn yòu chū shān dōng bèi bīng jùn xiàn wàng fēng ér dùn huò quàn ān lǐ qù zhī ān lǐ yuē wǒ qù chéng shuí yǔ shǒu qiě bì nàn fù guó jiā zhī ēn hu

这句话大意是:贞祐初,山东被兵,郡县望风而遁,或劝安礼去之,安礼曰:“我去,城谁与守,且避难负国家之恩吗?

nǎi tuán liàn shàn wán wèi yù shǒu jì

这句话大意是:”乃团练缮完,为御守计。

yǐ ér dà yuán bīng zhì zhàn xún rì bù néng xià wèi zhī yuē cǐ gū chéng ěr nèi wú liáng chǔ wài wú bīng yuán bù jiàng wú yí lèi yǐ

现代白话:已而大元兵至,战旬日不能下,谓之曰:“此孤城耳,内无粮储,外无兵援,不降无遗类了。

ān lǐ bù tīng

这句话大意是:”安礼不听。

chéng pò bèi zhí chū bù shí qí wèi shuí huò wàng yǐ jiǔ jiān duì ān lǐ yuē wǒ cì shǐ yě hé yǐ huì wèi

现代白话:城破被执,初不识其为谁,或妄以酒监对,安礼曰:“我刺史也,凭什么讳为?

shǐ zhī guì ān lǐ bù qū suì yǐ gē zhuàng qí xiōng ér shā zhī

这句话大意是:”使之跪,安礼不屈,遂以戈撞其胸而杀之。

zhào zèng tài dìng jūn jié dù shǐ shì jiān zhēn

这句话大意是:诏赠泰定军节度使,谥坚贞。

wáng wéi hàn zì zhī hàn lì zhōu lóng shān rén

这句话大意是:王维翰,字之翰,利州龙山人。

fù tíng liáo jì lǜ xiàn rén bǎo xiàn dōng shān hòu yǐ zhòng jiàng

这句话大意是:父庭,辽季率县人保县东山,后以众降。

wéi hàn hào xué bù juàn zhōng dà dìng èr shí bā nián jìn shì

这句话大意是:维翰好学不倦,中大定二十八年进士。

diào guì dé zhōu jūn shì pàn guān chá lián qiān yǒng bà lìng

这句话大意是:调贵德州军事判官,察廉迁永霸令。

xiàn háo yù cháng shì wéi hàn shè shì chén sù wéi hàn qióng jìng zhī suì fú qí zhà zhàng shā zhī jiàn sòng shuāi xī

这句话大意是:县豪欲尝试维翰,设事陈诉,维翰穷竟之,遂伏其诈,杖杀之,健讼衰息。

lì hóng zhèng huò jiā lìng zuǒ xū chí guó zhì hé jué yǒu láo qiān yī jiē

这句话大意是:历弘政、获嘉令,佐胥持国治河决,有劳,迁一阶。

gǎi běi jīng zhuǎn yùn hù jí pàn guān bǔ shàng shū shěng lìng shǐ

这句话大意是:改北京转运户籍判官,补尚书省令史。

chú tóng zhī bǎo jìng jūn jié dù shǐ shì jiǎn kuò hù jí yī jùn chēng píng

这句话大意是:除同知保静军节度使事,检括户籍,一郡称平。

shǔ xiàn yǒu nú shā qí zhǔ rén zhě wū zhǔ rén dì shā zhī xíng bù yí zhī

这句话大意是:属县有奴杀其主人者,诬主人弟杀之,刑部疑之。

wéi hàn shěn yàn nǎi wēi xíng wù sè zhī de qí zhuàng nú suì yǐn fú

这句话大意是:维翰审谳,乃微行物色之,得其状,奴遂引服。

gǎi zhōng dōu zhuǎn yùn fù shǐ shè shì yù shǐ zòu shì diàn zhōng zhāng zōng yuē jiā yù shǐ

这句话大意是:改中都转运副使,摄侍御史,奏事殿中,章宗曰:“佳御史。

jiù chú shì yù shǐ

这句话大意是:”就除侍御史。

gǎi zuǒ sī yuán wài láng zhuǎn yòu sī lǎng zhōng

这句话大意是:改左司员外郎,转右司朗中。

pú sàn kuí fá sòng wéi hàn xíng shěng zuǒ yòu sī láng zhōng

这句话大意是:仆散揆伐宋,维翰行省左右司郎中。

tài hé qī nián hé nán hàn huáng zhào wéi hàn tǐ jiū tián hé fēn shù yǐ wén

这句话大意是:泰和七年,河南旱蝗,诏维翰体究田禾分数以闻。

qī yuè yǔ fù zhào wéi hàn yuē yǔ suī zhān zú qiū zhǒng guò shí shǐ duō zhǒng shū cài yóu yù yú huāng lái yě

这句话大意是:七月,雨,复诏维翰曰:“雨虽沾足,秋种过时,使多种蔬菜犹愈于荒莱也。

huáng nǎn yí zǐ rú hé kě jué

这句话大意是:蝗蝻遗子,如何可绝?

jiù yǒu huáng chù lái suì yi shū mài yù bǎi xìng shǐ zhī zhī

这句话大意是:”旧有蝗处来岁宜菽麦,谕百姓使知之。

bā nián sòng rén shòu méng hái wèi yòu sī láng zhōng jìn guān yī jiē

这句话大意是:八年,宋人受盟,还为右司郎中,进官一阶。

shàng wèn sòng rén qǐng hé fù néng bèi méng fǒu

这句话大意是:上问:“宋人请和复能背盟否?

wéi hàn duì yuē sòng zhǔ dài yú zhèng shì nán bīng tiāo ruò liǎng huái bīng hòu qiān lǐ xiāo tiáo qí chén chéng hán tuō zhòu sū shī dàn wú fù gǎn zhí qí jiù zhě bù zú yōu yě

这句话大意是:”维翰对曰:“宋主怠于政事,南兵佻弱,两淮兵后千里萧条,其臣惩韩侂胄、苏师旦,无复敢执其咎者,不足忧也。

wéi běi fāng dāng láo shèng lǜ ěr

这句话大意是:唯北方当劳圣虑耳。

jiǔ zhī qiān dà lǐ qīng jiān lù wáng fù tóng zhī shěn guān yuàn shì

这句话大意是:”久之,迁大理卿、兼潞王傅,同知审官院事。

xīn gé jiào fāng yuè gōng jiē zhì sì pǐn huàn wén wǔ zhèng zī fú jīn zǐ

这句话大意是:新格,教坊乐工阶至四品,换文武正资,服金紫。

wéi hàn zòu líng yōu jiàn gōng yī jìn shēn zhī fú fēi suǒ yǐ zūn cháo tíng yě

这句话大意是:维翰奏:“伶优贱工,衣缙绅之服,非所以尊朝廷也。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

dà ān chū quán yòu jiàn yì dài fū sān sī yù shuì jiān jià wéi hàn jiàn bù tīng

这句话大意是:大安初,权右谏议大夫,三司欲税间架,维翰谏不听。

zhuǎn yù shǐ zhōng chéng wú hé qiān gōng bù shàng shū jiān dà lǐ qīng gǎi xíng bù shàng shū bài cān zhī zhèng shì

这句话大意是:转御史中丞,无何,迁工部尚书、兼大理卿,改刑部尚书,拜参知政事。

zhēn yòu chū ba wèi dìng hǎi jūn jié dù shǐ

这句话大意是:贞祐初,罢为定海军节度使。

shì shí dào lù bù tōng wéi hàn zhōu xíng yù dào hū wèi zhī yuē ěr bèi běn liáng mín yīn luàn zhì cǐ cái wù bù xī wù kǒng wú jiā

现代白话:是时,道路不通,维翰舟行遇盗,呼谓之曰:“你辈本良民,因乱至此,财物不惜,勿恐我家。

dào gǎn qí yán ér qù

这句话大意是:”盗感其言而去。

zhì zhèn wú bīng bèi lín jùn jiē wàng fēng bēn kuì wéi hàn wèi lì mín yuē gū chéng bù kě shǒu

这句话大意是:至镇,无兵备,邻郡皆望风奔溃,维翰谓吏民曰:“孤城不可守。

cǐ zhōu zǔ shān fú hǎi dāng yǒu shēng de wú jù wéi yú ròu yě

这句话大意是:此州阻山浮海,当有生地,无俱为鱼肉也。

nǎi zòng bǎi xìng bì nàn

这句话大意是:”乃纵百姓避难。

wéi hàn lǜ lì mín yuàn cóng zhě bēn dōng běi shān jié yíng pù zì shǒu lì qióng bèi zhí bù kěn jiàng

这句话大意是:维翰率吏民愿从者奔东北山,结营堡自守,力穷被执不肯降。

qī yáo shì yì bù kěn qū yǔ wéi hàn jù sǐ

这句话大意是:妻姚氏亦不肯屈,与维翰俱死。

zhào zèng zhōng fèng dài fū yáo shì ruì guó fū rén shì zhēn jié

这句话大意是:诏赠中奉大夫,姚氏芮国夫人,谥贞洁。

yí là gǔ yǔ niè ān huà jūn jié dù shǐ

这句话大意是:移剌古与涅,安化军节度使。

zhēn yòu chū dà yuán nián bīng qǔ mì zhōu gǔ yǔ niè lǜ bīng lì zhàn liú shǐ lián zhòng qí jǐng jì bá qù fù zhōng qí jiá sǐ yān

现代白话:贞祐初,大元年兵取密州,古与涅率兵力战,流矢连中其颈,既拔去复中其颊,死呢。

zhēn yòu sān nián zhào zèng ān yuǎn dà jiàng jūn zhī yì dū fǔ shì

这句话大意是:贞祐三年,诏赠安远大将军、知益都府事。

sòng yǐ zhōng dōu wǎn píng rén yě

这句话大意是:宋扆,中都宛平人也。

zhèng lóng wǔ nián jìn shì

这句话大意是:正隆五年进士。

lì chén zhōu níng huà zhōu jūn shì pàn guān cáo wáng fǔ jì shì cān jūn

这句话大意是:历辰州、宁化州军事判官,曹王府记室参军。

shǎn xī xi lù zhuǎn yùn dōu gōu pàn guān

这句话大意是:陕西西路转运都勾判官。

bǔ shàng shū shěng lìng shǐ chú wǔ dìng jūn jié dù fù shǐ zhōng dōu yòu jǐng xún shǐ

这句话大意是:补尚书省令史,除武定军节度副使、中都右警巡使。

shí gù ān xiàn chéng liú zhāo yǔ bù mín péi yuán zhēng mǎi lín tián yǐ yòng zhāo shǔ yì yuán shǐ wú zhēng

这句话大意是:时固安县丞刘昭与部民裴原争买邻田,扆用昭属,抑原使毋争。

yù shǐ tái hé zòu duó yī guān jiě zhí jiàng guǎng níng fǔ tuī guān

这句话大意是:御史台劾奏,夺一官,解职,降广宁府推官。

gǎi liáo dōng lù yán shǐ

这句话大意是:改辽东路盐使。

dīng fù yōu qǐ fù lì bù yuán wài láng lì jì cáo jǐng zhōu cì shǐ tóng zhī zhōng dōu lù zhuǎn yùn shǐ shì qiān běi jīng lín huáng děng lù àn chá shǐ

这句话大意是:丁父忧,起复吏部员外郎,历蓟、曹、景州刺史,同知中都路转运使事,迁北京、临潢等路按察使。

gǎi ān guó jūn jié dù shǐ hé dōng nán lù zhuǎn yùn shǐ

这句话大意是:改安国军节度使、河东南路转运使。

yù shǐ hé qí qián rèn àn chá qīn mín shè bù chēng zhí jiàng yí zhōu fáng yù shǐ yí jùn zhōu qiān shān dōng xi lù zhuǎn yùn shǐ gǎi dìng hǎi jūn jié dù shǐ

这句话大意是:御史劾其前任按察侵民舍不称职,降沂州防御使,移浚州,迁山东西路转运使,改定海军节度使。

zhēn yòu èr nián gǎi qìn nán jūn zhēng yuè dà yuán bīng zhì huái zhōu chéng pò sǐ yān

现代白话:贞祐二年,改沁南军,正月,大元兵至怀州,城破死呢。

yǐ tiān zī kè kù suǒ zhì bù róng wù yǐ shì cèng dèng yú shì yún

这句话大意是:扆天资刻酷,所至不容物,以是蹭蹬于世云。

wū gǔ lùn róng zǔ běn míng fú xīng hé jiān rén

这句话大意是:乌古论荣祖,本名福兴,河间人。

míng chāng èr nián jìn shì lì guān bǔ shàng shū shěng lìng shǐ chú dōu zhuǎn yùn sī dōu gōu pàn guān zhuǎn hóng wén xiào lǐ shēng zhōng dōu zǒng guǎn fǔ pàn guān chá lián chú zhèn wǔ jūn jié dù fù shǐ zhāng dé fǔ sī mǎ lèi qiān hù bù yuán wài láng níng hǎi zhōu cì shǐ

这句话大意是:明昌二年进士,历官补尚书省令史,除都转运司都勾判官,转弘文校理,升中都总管府判官,察廉除震武军节度副使、彰德府司马,累迁户部员外郎、宁海州刺史。

zhēn yòu èr nián chéng pò róng zǔ yóu lì zhàn sǐ zhī

这句话大意是:贞祐二年城破,荣祖犹力战,死之。

zèng ān wǔ jūn jié dù shǐ cì shì yì yǒng

这句话大意是:赠安武军节度使,赐谥毅勇。

wū gǔ lùn zhòng wēn běn míng hú là gài zhōu àn chūn měng ān rén

这句话大意是:乌古论仲温,本名胡剌,盖州按春猛安人。

dà dìng èr shí wǔ nián jìn shì lèi guān tài xué zhù jiào yìng fèng hàn lín wén zì hé dōng lù tí xíng pàn guān gǎi hé běi dōng lù zhuǎn yùn fù shǐ

这句话大意是:大定二十五年进士,累官太学助教、应奉翰林文字、河东路提刑判官,改河北东路转运副使。

yù shǐ jiàn qián rèn tí xíng chèn zhí qiān tóng zhī shùn tiān jūn jié dù shǐ shì qiān shàng jīng dōng jīng děng lù àn chá sī shì gǎi tí jǔ zhào zhōu cáo yùn jiān tóng zhī wǔ xìng jūn jié dù shǐ shì dōng shèng zhōu cì shǐ

这句话大意是:御史荐前任提刑称职,迁同知顺天军节度使事,签上京、东京等路按察司事,改提举肇州漕运、兼同知武兴军节度使事、东胜州刺史。

zuò qián zài shàng jīng bù chēng zhí jiàng zhèn níng jūn jié dù fù shǐ

这句话大意是:坐前在上京不称职,降镇宁军节度副使。

gǎi huá zhōu cì shǐ hé dōng nán lù àn chá fù shǐ shòu zhōu fáng yù shǐ

这句话大意是:改滑州刺史、河东南路按察副使、寿州防御使。

zhēn yòu chū qiān zhèn xi jūn jié dù shǐ

这句话大意是:贞祐初,迁镇西军节度使。

shì shí zhōng dōu bèi wéi suì zhì tài yuán yí shū ān fǔ shǐ gǔ yì qiān yuē yǐ xiāng bīng jiù zhōng dōu

这句话大意是:是时,中都被围,遂至太原,移书安抚使贾益谦,约以乡兵救中都。

yīn chí yì rú píng yáng jiāng yǔ yì qiān huì yú jiàng bù néng jìn dǐ píng yáng ér hái

这句话大意是:因驰驿如平阳,将与益谦会于绛,不能进,抵平阳而还。

zhòng wēn cháng zhì píng yáng lì mín zhēng liú zhī zhòng wēn yuē píng yáng jù zhèn yì wèi shǒu yù yú sī jì de yǐ rú lán zhōu hé

现代白话:仲温尝治平阳,吏民争留之,仲温曰:“平阳巨镇,易为守御,于私计得了,如岚州何。

suì hái zhèn

这句话大意是:”遂还镇。

yǐ ér dà yuán bīng dà zhì chéng pò bù qū ér sǐ

这句话大意是:已而大元兵大至,城破,不屈而死。

zèng zī dé dài fū pó sù lù bīng mǎ dōu zǒng guǎn shì zhōng yì suì shí zhì jì

这句话大意是:赠资德大夫、婆速路兵马都总管,谥忠毅,岁时致祭。

jiǔ zhù zōng shì zi wèi wǔ zhōu cì shǐ táng kuò bèi guǒ sù wèi jūn shì pàn guān

这句话大意是:九住,宗室子,为武州刺史,唐括孛果速为军事判官。

zhēn yòu èr nián shí yī yuè dà yuán bīng qǔ jiǔ zhù zǐ zhí dǐ chéng xià wèi zhī yuē shān dōng hé běi jīn jiē jiàng wǒ rǔ zhī jiā shǔ wǒ yì de yǐ gǒu bù sù jiàng qiě shā zhī yě

现代白话:贞祐二年十一月,大元兵取九住子侄抵城下,谓之曰:“山东、河北今皆降我,你之家属我亦得已,苟不速降,且杀之也。

jiǔ zhù yuē dāng yǐ sǐ bào guó huáng xù jiā wèi

这句话大意是:”九住曰:“当以死报国,遑恤家为。

wú hé chéng pò lì zhàn ér sǐ bèi guǒ sù yì bù qū sǐ yān

现代白话:”无何,城破,力战而死,孛果速亦不屈死呢。

zhào zèng jiǔ zhù lín hǎi jūn jié dù shǐ jiā piào qí wèi shàng jiàng jūn

这句话大意是:诏赠九住临海军节度使,加骠骑卫上将军。

bèi guǒ sù jiàn zhōu cì shǐ jiā zhèn guó shàng jiàng jūn

这句话大意是:孛果速建州刺史,加镇国上将军。

réng lìng shù bēi suì shí zhì jì

这句话大意是:仍令树碑,岁时致祭。

li yǎn zì jù chuān rèn chéng rén

这句话大意是:李演,字巨川,任城人。

tài hé liù nián jìn shì dì yī chú yìng fèng hàn lín wén zì

这句话大意是:泰和六年进士第一,除应奉翰林文字。

zài dīng fù mǔ yōu jū xiāng lǐ zhēn yòu chū rèn chéng bèi bīng yǎn mò shuāi wèi jì zhōu cì shǐ huà shǒu yù cè

这句话大意是:再丁父母忧,居乡里,贞祐初,任城被兵,演墨衰为济州刺史,画守御策。

zhào jí zhōu rén wèi bīng

这句话大意是:召集州人为兵。

bó zhàn sān rì zhòng jiē shì rén bù néng zhàn táo sàn

这句话大意是:搏战三日,众皆市人不能战,逃散。

yǎn bèi zhí dà jiàng jiàn qí guān fú fēi cháng qiě zhī qí míng wèn zhī yuē rǔ fēi li yìng fèng hu

现代白话:演被执,大将见其冠服非常,且知其名,问之曰:“你非李应奉吗?

yǎn dá yuē wǒ shì yě

这句话大意是:”演答曰:“我是也。

shǐ zhī guì bù kěn yǐ hǎo yǔ fǔ zhī yì bù tīng xǔ zhī guān lù yǎn yuē wǒ shū shēng yě běn cháo hé fù yú wǒ ér lì rén zhī guān lù zāi

现代白话:”使之跪,不肯,以好语抚之,亦不听,许之官禄,演曰:“我书生也,本朝何负于我,而利人之官禄啊!

dà jiàng nù jī shé qí jìng suì yè chū shā zhī shí nián sān shí yú

这句话大意是:”大将怒,击折其胫,遂曳出杀之,时年三十余。

zèng jì zhōu cì shǐ zhào yǒu sī wèi lì bēi yún

这句话大意是:赠济州刺史,诏有司为立碑云。

liú dé jī dà xīng rén

这句话大意是:刘德基,大兴人。

zhēn yòu yuán nián tè cì tóng jìn shì chū shēn

这句话大意是:贞祐元年,特赐同进士出身。

shǒu guān biān yì xià bīng gōng chéng dé jī zuò tīng shì jī xīn qí bàng wèi jiā rén yuē chéng pò jí fén wǒ

这句话大意是:守官边邑,夏兵攻城,德基坐厅事,积薪其傍,谓家人曰“城破即焚我。

jí chéng pò qí jiā rén bù rěn zòng huǒ suì bèi zhí

这句话大意是:”及城破,其家人不忍纵火,遂被执。

xié shǐ guì jiàng dé jī bù qū

这句话大意是:胁使跪降,德基不屈。

tóng liáo gù rén dài xià rén yuē cǐ rén sù bìng kuáng gù gǎn rú cǐ

这句话大意是:同僚故人绐夏人曰:“此人素病狂,故敢如此。

dé jī yuē wéi chén zi dāng rú cǐ ěr wú qǐ kuáng yé

现代白话:”德基曰:“为臣子当如此你,我岂狂耶?

xià rén zhuàng qí yì nǎi xì zhū yù jì qí gǎi tú

这句话大意是:”夏人壮其义,乃系诸狱,冀其改图。

yǐ ér zhào wèn dé jī dà mà zhōng bù néng cóng yuē wú qǐ gǒu shēng zhě zāi

现代白话:已而召问,德基大骂,终不能从,曰:“我岂苟生者啊!

suì hài zhī

这句话大意是:”遂害之。

zèng cháo liè dài fū tóng zhī tōng yuǎn jūn jié dù shǐ shì

这句话大意是:赠朝列大夫、同知通远军节度使事。

wáng yì dà xīng rén

这句话大意是:王毅,大兴人。

jīng yì jìn shì lèi guān dōng míng lìng

这句话大意是:经义进士,累官东明令。

zhēn yòu èr nián dōng míng wéi jí yì lǜ mín bīng yuàn zhàn zhě shù bǎi rén jù shǒu

这句话大意是:贞祐二年,东明围急,毅率民兵愿战者数百人拒守。

chéng pò yì yóu lǜ zhòng kàng zhàn lì qióng bèi zhí yǔ xiàn rén wáng bā děng sì rén tóng qū zhī guō wài

这句话大意是:城破,毅犹率众抗战,力穷被执,与县人王八等四人同驱之郭外。

xiān shā èr rén wáng bā jí qián guì jiāng jiàng yì yǐ zú bó zhī lì shēng yuē zhōng chén bù zuǒ èr zhǔ rǔ nǎi jiàng hu

现代白话:先杀二人,王八即前跪将降,毅以足踣之,厉声曰:“忠臣不佐二主,你乃降乎!

qū yì zhě yǐ rèn zhuó qí jìng yì bù qū ér sǐ

这句话大意是:”驱毅者以刃斫其胫,毅不屈而死。

zèng cáo zhōu cì shǐ

这句话大意是:赠曹州刺史。

wáng huì zì zǐ míng zé zhōu gāo píng rén

这句话大意是:王晦,字子明,泽州高平人。

shǎo fù qì zì měi cháng mù zhāng yǒng zhī wéi rén you qī yú rén yǒu sī huì shǒu rèn shā zhī

这句话大意是:少负气自渼,常慕张咏之为人,友妻与人有私,晦手刃杀之。

zhōng míng chāng èr nián jìn shì diào cháng gě zhǔ bù yǒu néng shēng

这句话大意是:中明昌二年进士,调长葛主簿,有能声。

chá lián chú liáo dōng lù zhuǎn yùn sī dōu gōu pàn guān tí xíng sī jǔ qí néng zhuǎn běi jīng zhuǎn yùn hù jí pàn guān

这句话大意是:察廉除辽东路转运司都勾判官,提刑司举其能,转北京转运户籍判官。

qiān ān yáng lìng lèi chú qiān shǎn xī xi lù àn chá sī shì gǎi píng liáng zhì zhōng

这句话大意是:迁安阳令,累除签陕西西路按察司事,改平凉治中。

zhào wèi shào fǔ shǎo jiān qiān hù bù láng zhōng

这句话大意是:召为少府少监,迁户部郎中。

zhēn yòu chū zhōng dōu jiè yán huò jǔ huì yǒu jiàng shuài cái bǐ mù rén zì jiāng de sǐ shì wàn yú tǒng zhī

这句话大意是:贞祐初,中都戒严,或举晦有将帅才,俾募人自将,得死士万余统之。

lǜ suǒ tǒng wèi sòng tōng zhōu sù rù zhōng dōu yǒu gōng qiān huò wáng fù

这句话大意是:率所统卫送通州粟入中都,有功,迁霍王傅。

yǐ bù bīng shǒu shùn zhōu

这句话大意是:以部兵守顺州。

tōng zhōu wéi jí huì gōng niú lán shān yǐ jiě tōng zhōu zhī wéi

这句话大意是:通州围急,晦攻牛栏山以解通州之围。

cì lài yōu wò qiān hàn lín shì dú xué shì jiā quàn nóng shǐ

这句话大意是:赐赉优渥,迁翰林侍读学士,加劝农使。

jiǔ yuè shùn zhōu shòu bīng huì yǒu bié bù zài cāng jǐng qiǎn rén tū wéi zhào zhī zhòng jiē yǒng yuè sī fèn ér zhǔ zhě bù kěn fā

这句话大意是:九月,顺州受兵,晦有别部在沧、景,遣人突围召之,众皆踊跃思奋,而主者不肯发。

wáng zhēn huì zhī gù bù qǔ yě miǎn zhòu chū jiàn qiě bài yuē shì jí yǐ zì kǔ hé wéi gǒu néng xiāng cóng kě bù shī fù guì

现代白话:王臻,晦之故部曲也,免胄出见,且拜曰:“事急了,自苦何为,苟能相从,可不失富贵。

huì yuē cháo tíng hé fù rǔ yé

现代白话:”晦曰:“朝廷何负你耶?

zhēn yuē zhēn suī fù guó bù rěn fù gōng

这句话大意是:”臻曰:“臻虽负国,不忍负公。

yīn qì xià

这句话大意是:”因泣下。

huì huà yuē wú nián liù shí zhì wèi sān pǐn sǐ zé wú fēn jù cóng rǔ yé

现代白话:晦叱曰:“我年六十,致位三品,死则我分,讵从你耶。

jiāng shè zhī zhēn yǎn qì ér qù

这句话大意是:”将射之,臻掩泣而去。

wú hé jiàng shì zhuì chéng chū jiàng huì bèi zhí bù kěn jiàng suì jiù sǐ

这句话大意是:无何,将士缒城出降,晦被执,不肯降,遂就死。

chū huì jiù zhí wèi qí ài jiàng niú dòu yuē ruò néng sǐ hu

这句话大意是:初,晦就执,谓其爱将牛斗曰:“若能死吗?

yuē dòu méng gōng jiàn zhī ān rěn dú shēng

这句话大意是:”曰:“斗蒙公见知,安忍独生。

bìng jiàn shā

这句话大意是:”并见杀。

zhào zèng róng lù dà fū shū mì fù shǐ réng mìng yǒu sī lì bēi suì shí zhì jì

这句话大意是:诏赠荣禄大夫、枢密副使,仍命有司立碑,岁时致祭。

lù qí zi rǔ lín wèi bǐ yàn chéng fèng

现代白话:录其子你霖为笔砚承奉。

qí yīng yáng zī zhōu jūn shì pàn guān

这句话大意是:齐鹰扬,淄州军事判官。

yáng mǐn zhōng tún liú xiàn wèi zhì shì

这句话大意是:杨敏中,屯留县尉致仕。

zhāng qǐ lǘ zī zhōu mín

这句话大意是:张乞驴,淄州民。

zhēn yòu chū dà yuán bīng qǔ zī zhōu yīng yáng děng mù bīng bèi yù chéng pò lǜ zhòng xiàng zhàn

这句话大意是:贞祐初,大元兵取淄州,鹰扬等募兵备御,城破,率众巷战。

yīng yáng děng sān rén chuàng shén bèi zhí yù jiàng zhī yīng yáng cì shǒu zhě shāo dài jí qǐ duó shuò shā shù rén yǔ mǐn zhōng qǐ lǘ jiē bù qū yǐ sǐ

这句话大意是:鹰扬等三人创甚被执,欲降之,鹰扬伺守者稍怠,即起夺槊杀数人,与敏中、乞驴皆不屈以死。

zhào zèng yīng yáng jiā yì dài fū zī zhōu cì shǐ réng lì miào yú zhōu yǐ shí zhì jì

这句话大意是:诏赠鹰扬嘉议大夫、淄州刺史,仍立庙于州,以时致祭。

mǐn zhōng zèng zhāo yǒng dà jiàng jūn tóng zhī héng hǎi jūn jié dù shǐ shì

这句话大意是:敏中赠昭勇大将军、同知横海军节度使事。

qǐ lǘ tè zèng xuān wǔ jiāng jūn tóng zhī zī zhōu jūn zhōu shì

这句话大意是:乞驴特赠宣武将军、同知淄州军州事。

shù jiǎ fǎ xīn jì zhōu měng ān rén

这句话大意是:术甲法心,蓟州猛安人。

guān zhì běi jīng fù liú shǒu

这句话大意是:官至北京副留守。

zhēn yòu èr nián wèi tí kòng yǔ tóng zhī shùn zhōu jūn zhōu shì wēn dí hǎn yǎo chá là jù shǒu mì yún xiàn

这句话大意是:贞祐二年,为提控,与同知顺州军州事温迪罕咬查剌俱守密云县。

fǎ xīn jiā shǔ zài jì zhōu dà yuán bīng de zhī yǐ shì fǎ xīn yuē ruò sù jiàng dāng yǐ fù rǔ fǒu zé shā zhī

现代白话:法心家属在蓟州,大元兵得之,以示法心曰:“若速降当以付你,否则杀之。

fǎ xīn yuē wú shì běn cháo shòu hòu ēn zhàn zé sù zhàn zhōng bù néng jiàng yě qǐ yǐ jiā rén sǐ shēng wèi jì yé

现代白话:”法心曰:“我事本朝受厚恩,战则速战,终不能降也,岂以家人死生为计耶。

chéng pò sǐ yú zhèn

这句话大意是:”城破,死于阵。

yǎo chá là bèi zhí yì bù qū ér sǐ

这句话大意是:咬查剌被执,亦不屈而死。

pán ān jūn jié dù pàn guān pú chá zhǎn shě yǔ jī zé xiàn lìng wēn dí hǎn shí fāng nú tóng shǒu jì zhōu zhòng kuì ér chū zhǎn shě shí fāng nú sǐ zhī

这句话大意是:盘安军节度判官蒲察飐舍与鸡泽县令温迪罕十方奴同守蓟州,众溃而出,飐舍、十方奴死之。

zhào zèng fǎ xīn kāi fǔ yí tóng sān sī shū mì fù shǐ fēng sù guó gōng yǎo chá là zhèn guó shàng jiàng jūn shùn zhōu cì shǐ zhǎn shě jīn zǐ guāng lù dài fu jì zhōu cì shǐ shí fāng nú zhèn guó shàng jiàng jūn jì zhōu cì shǐ

这句话大意是:诏赠法心开府仪同三司、枢密副使,封宿国公,咬查剌镇国上将军、顺州刺史,飐舍金紫光禄大夫、蓟州刺史,十方奴镇国上将军、蓟州刺史。

réng mìng shù bēi yǐ shí zhì jì

这句话大意是:仍命树碑,以时致祭。

gāo xī zì yǒng zhī dé jī zi

这句话大意是:高锡,字永之,德基子。

yǐ yīn bǔ guān

这句话大意是:以荫补官。

jī láo diào zī zhōu jiǔ shǐ kè zuì

这句话大意是:积劳调淄州酒使,课最。

qiān píng xiāng lìng

这句话大意是:迁平乡令。

chá lián qiān liáo dōng lù zhuǎn yùn zhī dù pàn guān tài cāng shǐ fǎ wù kù shǐ jiān shàng lín zhì zhí zhǎng tí jǔ dū chéng suǒ lì běi jīng liáo dōng zhuǎn yùn fù shǐ tóng zhī nán jīng lù zhuǎn yùn shǐ shì

这句话大意是:察廉迁辽东路转运支度判官、太仓使、法物库使、兼尚林置直长、提举都城所,历北京、辽东转运副使、同知南京路转运使事。

zhēn yòu chū lèi qiān hé běi dōng lù àn chá zhuǎn yùn shǐ

这句话大意是:贞祐初,累迁河北东路按察转运使。

chéng pò suì zì tóu chéng xià ér sǐ

这句话大意是:城破,遂自投城下而死。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →