lóu shì huó nǚ móu yǎn zhòng běn míng shí gǔ nǎi hǎi lǐ yín shù kě gòu yīng běn míng tà lǎn má jí zi wò cè bá lí sù xí gǔ nǎi
这句话大意是:娄室 活女 谋衍 仲(本名石古乃) 海里 银术可 彀英(本名挞懒)麻吉(子沃侧) 拔离速 习古乃。
lóu shì zì wò lǐ yǎn wán yán bù rén
这句话大意是:娄室,字斡里衍,完颜部人。
nián èr shí yī dài fù bái dá wèi qī shuǐ zhū bù zhǎng
这句话大意是:年二十一,代父白荅为七水诸部长。
tài zǔ kè níng jiāng zhōu shǐ lóu shì zhāo shū xì liáo jí nǚ zhí suì jiàng yí dūn yì hǎi lù tài wān zhào sā děng
这句话大意是:太祖克宁江州,使娄室招输系辽籍女直,遂降移敦益海路太弯照撒等。
bài liáo bīng yú pó cì gǎn shān
这句话大意是:败辽兵于婆刺赶山。
fù bài liáo bīng qín liǎng jiāng jūn
这句话大意是:复败辽兵,擒两将军。
jì ér yì gǎi nà mò lǎn liǎng lù jiē jiàng
这句话大意是:既而益改、捺末懒两路皆降。
jìn bīng xián zhōu kè zhī
这句话大意是:进兵咸州,克之。
zhū bù xiāng jì lái jiàng huò liáo běi nǚ zhí xì jí zhī hù
这句话大意是:诸部相继来降,获辽北女直系籍之户。
liáo dū tǒng yē lǜ é lǐ duo yǐ èr shí yú wàn zhòng lái shù biān
这句话大意是:辽都统耶律讹里朵以二十余万众来戍边。
tài zǔ qū dá lǔ gǔ chéng cì níng jiāng zhōu xi zhào lóu shì
这句话大意是:太祖趋达鲁古城,次宁江州西,召娄室。
lóu shì jiàn shàng yú jūn zhōng
这句话大意是:娄室见上于军中。
shàng jiàn lóu shì mǎ duō pí fá yǐ sān bǎi gěi zhī shǐ lì yòu yì zōng hàn jūn yǔ yín shù kě zòng bīng chōng qí zhōng jiān fán jiǔ xiàn zhèn jiē lì zhàn ér chū
这句话大意是:上见娄室马多疲乏,以三百给之,使隶右翼宗翰军,与银术可纵兵冲其中坚,凡九陷阵,皆力战而出。
fù yǔ yín shù kě shù biān
这句话大意是:复与银术可戍边。
jí jiǔ bǎi xī yíng děng bù lái jiàng zé yǔ yín shù kě gōng huáng lóng fǔ shàng shǐ wán yán hún chù pó lú huǒ shí gǔ nǎi yǐ bīng sì qiān zhù zhī bài liáo bīng wàn yú yú bái mǎ luò
这句话大意是:及九百奚营等部来降,则与银术可攻黄龙府,上使完颜浑黜、婆卢火、石古乃以兵四千助之,败辽兵万余于白马泺。
zōng xióng děng xià jīn shān xiàn shǐ lóu shì fēn bīng èr qiān zhāo yán shān táo sàn zhī rén
这句话大意是:宗雄等下金山县,使娄室分兵二千,招沿山逃散之人。
yē lǜ niē lǐ jūn jí lí shān wò lǔ gǔ lóu shì děng pò zhī suì qǔ xiǎn zhōu
这句话大意是:耶律捏里军蒺藜山,斡鲁古、娄室等破之,遂取显州。
tài zǔ qǔ huáng lóng fǔ lóu shì qǐng yuē huáng lóng yī dōu huì qiě pì yuǎn gǒu yǒu biàn zé lín jùn xiāng shàn ér qǐ
这句话大意是:太祖取黄龙府,娄室请曰:“黄龙一都会,且僻远,苟有变,则邻郡相扇而起。
qǐng yǐ suǒ bù tún shǒu
这句话大意是:请以所部屯守。
tài zǔ rán zhī réng hé zhū lù móu kè mìng lóu shì wèi wàn hù shǒu huáng lóng fǔ
这句话大意是:”太祖然之,仍合诸路谋克,命娄室为万户,守黄龙府。
jìn dū tǒng cóng gǎo qǔ zhōng jīng yǔ xī yǐn děng xí zǒu dí liù hé shàng yā lǐ sī děng bài xī wáng xiá mò jiàng xī bù xi chén dù é lǐ cì
这句话大意是:进都统,从杲取中京,与希尹等袭走迪六、和尚、雅里斯等,败奚王霞末,降奚部西陈度讹里刺。
liáo zhǔ zì yuān yāng luò xi zǒu lóu shì děng zhuī zhì bái shuǐ luò huò qí nèi kù bǎo wù
这句话大意是:辽主自鸳鸯泺西走,娄室等追至白水泺,获其内库宝物。
shù zì suì yǔ dū mǔ gōng pò xī jīng
这句话大意是:数字遂与阇母攻破西京。
fù yǔ dū mǔ zhì tiān dé yún nèi níng biān dōng shèng qí guān lì jiē jiàng huò ā shū
这句话大意是:复与阇母至天德、云内、宁边、东胜,其官吏皆降,获阿疏。
xià rén jiù liáo bīng cì tiān dé lóu shì shǐ tū niǎn bǔ diān yǐ qí èr bǎi wéi hòu bīng xià rén bài zhī jǐ jǐn
这句话大意是:夏人救辽,兵次天德,娄室使突捻、补攧以骑二百为候兵,夏人败之,几尽。
ā shì hǎn fù yǐ èr bǎi qí wǎng yù fú bīng dú ā shì hǎn tuō guī
这句话大意是:阿士罕复以二百骑往,遇伏兵,独阿士罕脱归。
shí jiǔ yǔ zhū jiāng yù qiě xiū xi lóu shì yuē bǐ zài pò wú qí bīng wǒ ruò bù fù wǎng bǐ jiāng yǐ wǒ qiè jí lái gōng wǒ yǐ
现代白话:时久雨,诸将欲且休息,娄室曰:“彼再破我骑兵,我若不复往,彼将以我怯,即来攻我了。
nǎi xuǎn qiān jì yǔ xí shī bá lí sù wǎng
这句话大意是:”乃选千骑,与习失、拔离速往。
wò lǔ zhuàng qí yán cóng zhī
这句话大意是:斡鲁壮其言,从之。
lóu shì chí míng chū líng yě lǐng liú bá lí sù yǐ bīng èr bǎi jù xiǎn shǒu zhī
这句话大意是:娄室迟明出陵野岭,留拔离速以兵二百据险守之。
huò shēng kǒu wèn zhī qí shuài li liáng fǔ yě
这句话大意是:获生口问之,其帅李良辅也。
jiāng zhì yě gǔ dēng gāo wàng zhī
这句话大意是:将至野谷,登高望之。
xià rén shì zhòng ér bù zhěng fāng jǐ shuǐ wèi zhèn nǎi shǐ rén bào wò lǔ
这句话大意是:夏人恃众而不整,方济水为阵,乃使人报斡鲁。
lóu shì fēn jūn wèi èr dié chū dié rù jìn tuì zhuǎn zhàn sān shí lǐ
这句话大意是:娄室分军为二,迭出迭入,进退转战三十里。
guò yi shuǐ wò lǔ jūn yì zhì hé jī bài zhī
这句话大意是:过宜水,斡鲁军亦至,合击败之。
liáo dū tǒng dà shí fàn fèng shèng zhōu bì lóng mén dōng èr shí wǔ lǐ lóu shì zhào lǐ mǎ hé shàng děng yǐ bīng qǔ zhī shēng huò dà shí qí zhòng suì jiàng
这句话大意是:辽都统大石犯奉圣州,壁龙门东二十五里,娄室、照里、马和尚等以兵取之,生获大石,其众遂降。
liáo pì lǐ cì shǒu fèng shèng zhōu qì chéng dùn qù
这句话大意是:辽辟里刺守奉圣州,弃城遁去。
hòu yǔ zōng wàng zhuī liáo dì lóu shì pú zōng yǐ èr shí qí hou dí bài qí jūn sān qiān rén yú sān shān yǒu qiān rén jiāng qū fèng shèng zhōu pú chá fù bài zhī qín qí zhǔ shuài ér hái
这句话大意是:后与宗望追辽帝,娄室,蒲宗以二十骑候敌,败其军三千人于三山,有千人将趋奉圣州,蒲察复败之,擒其主帅而还。
xià rén tún bīng yú kě dūn guǎn zōng hàn qiǎn lóu shì shù shuò zhōu zhù chéng yú bà dé shān xī nán èr shí lǐ suì pò shuò zhōu xī shān bīng èr wàn qín qí shuài zhào gōng zhí
这句话大意是:夏人屯兵于可敦馆,宗翰遣娄室戍朔州,筑城于霸德山西南二十里,遂破朔州西山兵二万,擒其帅赵公直。
qí hòu fù xí liáo dì yú yú dōu gǔ huò zhī
这句话大意是:其后复袭辽帝于余都谷,获之。
cì tiě quàn wéi sǐ zuì nǎi chī zhī yú zuì bù wèn
这句话大意是:赐铁券,惟死罪乃笞之,余罪不问。
yín shù kě wéi tài yuán sòng tǒng zhì liú zhēn jiù tài yuán lǜ zhòng shí wàn chū shòu yáng lóu shì jī pò zhī jì bài sòng bīng shù qiān yú yú cì
这句话大意是:银术可围太原,宋统制刘臻救太原,率众十万出寿阳,娄室击破之,继败宋兵数千于榆次。
sòng zhāng hào jūn chū fén zhōu bá lí sù jī zǒu zhī
这句话大意是:宋张灏军出汾州,拔离速击走之。
hào fù yíng wén shuǐ shù shì yě tū gé sù bá lí sù yǔ zhàn hào dà bài
这句话大意是:灏复营文水,数室也突葛速、拔离速与战,灏大败。
zōng hàn dìng tài yuán lóu shì qǔ fén shí èr zhōu jí qí shǔ xiàn wēn quán fāng shān lí shí pú chá jiàng shòu yáng qǔ píng dìng jūn jí lè píng fù zhāo xiáng liáo zhōu jí yú shè liáo shān hé shùn zhū xiàn
这句话大意是:宗翰定太原,娄室取汾、石二州,及其属县温泉、方山、离石,蒲察降寿阳,取平定军及乐平,复招降辽州及榆社、辽山、和顺诸县。
zōng hàn qū biàn zhōu shǐ lóu shì děng zì píng yáng dào xiān qū hé nán yuē ruò zhì zé zhōu yù sài lǐ pó lú huǒ xí shī yù dāng yǔ jù jìn
这句话大意是:宗翰趋汴州,使娄室等自平阳道先趋河南,曰:“若至泽州,与赛里、婆卢火、习失遇,当与俱进。
xí shī zhī qián jūn sān móu kè bài sòng bīng sān qiān yú xiāng yuán yù fú bīng èr qiān yòu bài zhī
这句话大意是:”习失之前军三谋克,败宋兵三千于襄垣,遇伏兵二千,又败之。
sā cì dá pò tiān jǐng guān fù pò bù bīng yú kǒng zǐ miào nán suì jiàng hé yáng
这句话大意是:撒刺荅破天井关,复破步兵于孔子庙南,遂降河阳。
lóu shì jūn zhì jì dù hé suì báo xī jīng
这句话大意是:娄室军至,既渡河,遂薄西京。
chéng zhōng bīng lái jù zhàn xí shī nì jī bài zhī xī jīng jiàng
这句话大意是:城中兵来拒战,习失逆击败之,西京降。
lóu shì qǔ yǎn shī yǒng ān jūn gǒng xiàn jiàng
这句话大意是:娄室取偃师,永安军、巩县降。
sā cì dá bài sòng bīng yú sì shuǐ
这句话大意是:撒刺荅败宋兵于汜水。
yú shì xíng yáng yíng zé zhèng zhōu zhōng mù xiāng cì jiē jiàng
这句话大意是:于是,荥阳、荥泽、郑州、中牟相次皆降。
zōng hàn yǐ yǔ zōng wàng huì jūn yú biàn shǐ lóu shì lǜ shī qū shǎn jīn gōng hé dōng jùn xiàn zhī wèi xià zhě
这句话大意是:宗翰已与宗望会军于汴,使娄室率师趋陕津,攻河东郡县之未下者。
ā lí shì hǎn bài dí yú hé shàng sā àn bài dí yú shǎn chéng xià gǔ shā hǔ jiàng guó zhōu shǒu pí zú sān bǎi rén suì kè shǎn fǔ
这句话大意是:阿离士罕败敌于河上,撒按败敌于陕城下,鹘沙虎降虢州守陴卒三百人,遂克陕府。
xí gǔ nǎi sāng gǔn pò shǎn zhī sàn zú yú píng lù xī běi
这句话大意是:习古乃、桑衮破陕之散卒于平陆西北。
huó nǚ bié pò dí yú píng lù
这句话大意是:活女别破敌于平陆。
lóu shì pò pú jiě zhī jūn èr wàn jǐn fù zhī ān yì jiě zhōu jiē jiàng suì kè hé zhōng fǔ jiàng jiàng cí xí shí děng zhōu
这句话大意是:娄室破蒲、解之军二万,尽覆之,安邑、解州皆降,遂克河中府,降绛、慈、隰、石等州。
zōng hàn wǎng luò yáng shǐ lóu shì qǔ shǎn xī bài sòng jiāng fàn zhì xū jūn xià tóng huá èr zhōu kè jīng zhào fǔ huò sòng zhì zhì shǐ fu liàng suì kè fèng xiáng
这句话大意是:宗翰往洛阳,使娄室取陕西,败宋将范致虚军,下同、华二州,克京兆府,获宋制置使傅亮,遂克凤翔。
ā lín děng pò sòng dà bīng yú hé zhōng wò lǔ pò sòng liú guāng liè jūn yú féng yì é tè cì sāng gǔn bài dí yú wèi shuǐ suì qǔ xià guī
这句话大意是:阿邻等破宋大兵于河中,斡鲁破宋刘光烈军于冯翊,讹特刺、桑衮败敌于渭水,遂取下邽。
zōng hàn huì jīng fǔ fá kāng wáng mìng lóu shì pú chá zhuān shì shǎn xī yǐ pó lú huǒ shéng guǒ jiān zhàn
这句话大意是:宗翰会京辅伐康王,命娄室、蒲察专事陕西,以婆卢火、绳果监战。
shéng guǒ děng yù dí yú pú chéng jí tóng zhōu jiē pò zhī
这句话大意是:绳果等遇敌于蒲城及同州,皆破之。
lóu shì pú chá kè dān zhōu pò lín zhēn jìn kè yán ān fǔ suì jiàng suí dé jūn jí jìng biān huái yuǎn děng chéng zhài shí liù fù pò qīng jiàn chéng
这句话大意是:娄室、蒲察克丹州,破临真,进克延安府,遂降绥德军及静边、怀远等城寨十六,复破青涧城。
sòng ān fǔ shǐ zhé kě qiú yǐ lín fǔ fēng sān zhōu jí bǎo zhài jiǔ jiàng yú lóu shì
这句话大意是:宋安抚使折可求以麟、府、丰三州,及堡寨九,降于娄室。
jìn níng suǒ bù jiǔ zhài jiē jiàng ér jìn níng jūn jiǔ bù xià lóu shì yù qù zhī sài lǐ bù kě yuē cǐ yǔ xià lín qiě shēng tā biàn
这句话大意是:晋宁所部九寨皆降,而晋宁军久不下,娄室欲去之,赛里不可,曰:“此与夏邻,且生他变。
chéng zhōng wú jǐng rì qǔ hé shuǐ yǐ wéi yǐn nǎi jué qú yú dōng xiè qí shuǐ chéng zhōng suì kùn
这句话大意是:”城中无井,日取河水以为饮,乃决渠于东,泄其水,城中遂困。
li wèi shí yǐ qǐ guō mén jiàng zhū jiāng lǜ bīng rù chéng
这句话大意是:李位、石乙启郭门降,诸将率兵入城。
shǒu jiāng xú huī yán jù zǐ chéng zhàn sān rì zhòng kuì huī yán chū bēn huò zhī
这句话大意是:守将徐徽言据子城,战三日,众溃,徽言出奔,获之。
shǐ zhī bài bù tīng lín zhī yǐ bīng bù wéi dòng zhí zhī jūn zhōng
这句话大意是:使之拜,不听,临之以兵,不为动,絷之军中。
shǐ xiān jiàng zhě yù zhī shǐ jiàng huī yán dà mà yǔ tǒng zhì sūn áng jiē bù qū nǎi bìng shā zhī
这句话大意是:使先降者谕之使降,徽言大骂,与统制孙昂皆不屈,乃并杀之。
suì jiàng dìng ān bǎo wèi píng zhài jí fū fang èr zhōu
这句话大意是:遂降定安堡、渭平寨及鄜、坊二州。
yú shì lóu shì pó lú huǒ shǒu yán ān zhé kě qiú zhūn suí dé pú chá hái shǒu pú zhōu
这句话大意是:于是,娄室、婆卢火守延安,折可求屯绥德,蒲察还守蒲州。
yán ān fū fang zhōu jiē cán pò rén mín cún zhě wú jǐ lóu shì zhì guān fǔ jí ān zhī
这句话大意是:延安、鄜、坊州皆残破,人民存者无几,娄室置官府辑安之。
bié jiāng wò lùn jiàng jiàn chāng jūn
这句话大意是:别将斡论降建昌军。
jīng zhào fǔ pàn lóu shì fù tǎo píng zhī
这句话大意是:京兆府叛,娄室复讨平之。
suì yǔ ā lú bǔ móu lǐ yě zhì sān yuán é gē jīn ā gǔ yù jī chún huà bīng bài zhī
这句话大意是:遂与阿卢补、谋里也至三原,讹哥金、阿骨欲击淳化兵,败之。
lóu shì gōng qián zhōu yǐ zhù yǒng dào liè shí bó jù ér zhōu jiàng
这句话大意是:娄室攻干州,已筑甬道,列〈石驳〉具,而州降。
suì jìn bīng kè bīn zhōu jūn yú jīng zhào
这句话大意是:遂进兵克邠州,军于京兆。
shǎn xī chéng yì yǐ xiáng dìng zhě zhé fù pàn yú shì ruì zōng yǐ yòu fù yuán shuài zǒng shǎn xī zhēng fá
这句话大意是:陕西城邑已降定者,辄复叛,于是睿宗以右副元帅,总陕西征伐。
shí lóu shì yǐ yǒu jí ruì zōng yǔ zhāng jùn zhàn yú fù píng zōng bì zuǒ yì jūn yǐ què lóu shì yǐ yòu yì lì zhàn jūn shì fù zhèn zhāng jùn jūn suì bài
这句话大意是:时娄室已有疾,睿宗与张浚战于富平,宗弼左翼军已却,娄室以右翼力战,军势复振,张浚军遂败。
ruì zōng yuē lì jí áo zhàn yǐ xùn wáng shì suì pò jù dí suī gǔ míng jiàng hé yǐ jiā yě
现代白话:睿宗曰:“力疾鏖战,以徇王事,遂破巨敌,虽古名将凭什么加也。
yǐ suǒ yòng xī yù jīn yín qì jí jiǎ zhòu bìng mǎ qī pǐ yǔ zhī
这句话大意是:”以所用犀玉金银器,及甲胄,并马七匹与之。
tiān huì bā nián hōng
这句话大意是:天会八年,薨。
shí sān nián zèng tài níng jūn jié dù shǐ jiān shì zhōng jiā tài zǐ tài shī
这句话大意是:十三年,赠泰宁军节度使,兼侍中,加太子太师。
huáng tǒng yuán nián zèng kāi fǔ yí tóng sān sī zhuī fēng shēn wáng
这句话大意是:皇统元年,赠开府仪同三司,追封莘王。
yǐ zhèng lóng lì gǎi zèng jīn yuán jùn wáng pèi xiǎng tài zōng miào tíng shì zhuàng yì
这句话大意是:以正隆例改赠金源郡王,配享太宗庙廷,谥壮义。
zi huó nǚ móu yǎn shí gǔ nǎi
这句话大意是:子活女、谋衍、石古乃。
huó nǚ nián shí qī cóng gōng níng jiāng zhōu lì zhàn chuàng shén fú chū zhèn jiān
这句话大意是:活女,年十七从攻宁江州,力战创甚,扶出阵间。
tài zǔ píng gāo wàng jiàn wèn zhī zhī shì lóu shì zǐ qīn fǔ wèi cì yào tàn yuē cǐ r tā rì bì wèi míng jiàng
这句话大意是:太祖凭高望见,问之,知是娄室子,亲抚慰赐药,叹曰:“此儿他日必为名将。
qí gōng jì zhōu bài dí bā qiān
这句话大意是:”其攻济州,败敌八千。
yǔ dí yù yú xìn zhōu yí cì běn xiàn yú zhèn huó nǚ lì zhàn chū zhī dí suì běi
这句话大意是:与敌遇于信州,移刺本陷于阵,活女力战出之,敌遂北。
bài yē lǜ fú dǐng děng bīng yú shěn zhōu
这句话大意是:败耶律佛顶等兵于渖州。
jí zōng hàn yǐ bīng xí xī wáng xiá mò huó nǚ yǐ bīng sān bǎi bài dí èr qiān
这句话大意是:及宗翰以兵袭奚王霞末,活女以兵三百,败敌二千。
cóng gōng yǐ shì bù bài zhī pò qí èr yíng
这句话大意是:从攻乙室部,败之,破其二营。
dié cì bù zú pàn lǜ èr móu kè tū rù dà pò zhī
这句话大意是:迭刺部族叛,率二谋克突入,大破之。
huó nǚ cháng cóng lóu shì wéi tài yuán sòng jiāng zhǒng shī zhōng yǐ bīng shí wàn lái yuán huó nǚ jī bài zhī
这句话大意是:活女常从娄室围太原,宋将种师中以兵十万来援,活女击败之。
dà jūn zhì hé wú chuán bù dé dù
这句话大意是:大军至河,无船,不得渡。
lóu shì qiǎn huó nǚ xún shuǐ shàng xià huó nǚ shuài jūn sān bǎi zì mèng jīn ér xià dù qí kě dù suì yǐn jūn yǐ jì dà jūn yú shì jiē jì zhī
这句话大意是:娄室遣活女循水上下,活女率军三百,自孟津而下,度其可渡,遂引军以济,大军于是皆继之。
sòng jiāng guō jīng chū bīng shù wàn qū lóu shì yíng huó nǚ cóng páng fèn jī dí luàn suì pò zhī
这句话大意是:宋将郭京出兵数万,趋娄室营,活女从旁奋击,敌乱,遂破之。
shī hái pò dí yú píng lù dù de qí chuán yǐ jì
这句话大意是:师还,破敌于平陆渡,得其船以济。
yòu yǐ bīng pò dí yú zhāng diàn yuán
这句话大意是:又以兵破敌于张店原。
shí tún liú tài píng yì chéng jiē yǒu zhòng dí bìng pò zhī
这句话大意是:时屯留、太平、翼城皆有重敌,并破之。
yòu fēn bīng qǔ shǎn xī pú zhōu jiàng liú huó nǚ zhèn zhī
这句话大意是:又分兵取陕西,蒲州降,留活女镇之。
gōng fèng xiáng huó nǚ xiān dēng
这句话大意是:攻凤翔,活女先登。
ruì zōng dìng shǎn xī huó nǚ wèi dū tǒng jìn gōng jīng zhōu bài qí bīng
这句话大意是:睿宗定陕西,活女为都统,进攻泾州,败其兵。
wáng kāi shān yǐ bīng jù guī lù yāo zhàn zài jī zài bài zhī suì jiàng jīng zhào fèng xiáng zhū xiàn
这句话大意是:王开山以兵拒归路,邀战,再击,再败之,遂降京兆、凤翔诸县。
lóu shì hōng xí hé zā měng ān dài wéi huáng lóng fǔ lù wàn hù
这句话大意是:娄室薨,袭合紥猛安,代为黄龙府路万户。
tiān juàn èr nián wèi yuán shuài yòu dōu jiān qiān zuǒ jiān jūn
这句话大意是:天眷二年,为元帅右都监,迁左监军。
yuán shuài fǔ ba gǎi ān huà jūn jié dù shǐ
这句话大意是:元帅府罢,改安化军节度使。
lì jīng zhào yǐn fēng guǎng píng jùn wáng yǐ zhèng lóng lì gǎi fēng dài guó gōng jìn fēng duò guó gōng shì zhēn jì
这句话大意是:历京兆尹,封广平郡王,以正隆例,改封代国公,进封隋国公,谥贞济。
zú nián liù shí yī
这句话大意是:卒年六十一。
móu yǎn yǒng lì guò rén shàn yòng cháng máo tū zhàn
这句话大意是:谋衍,勇力过人,善用长矛突战。
tiān juàn jiān chōng pái yìn zhī hòu shòu xiǎn wǔ jiāng jūn zhuó fú bǎo láng
这句话大意是:天眷间,充牌印祗候,授显武将军,擢符宝郎。
huáng tǒng sì nián qí xiōng huó nǚ xí jì zhōu lù wàn hù yǐ qīn guǎn ào jí měng ān ràng móu yǎn cháo tíng cóng zhī quán jì zhōu lù wàn hù
这句话大意是:皇统四年,其兄活女袭济州路万户,以亲管奥吉猛安让谋衍,朝廷从之,权济州路万户。
bā nián wèi yuán yòu dōu jiān
这句话大意是:八年,为元右都监。
tiān dé sān nián wèi shùn tiān jūn jié dù shǐ lì hé jiān lín huáng yǐn shù yuè gǎi pó sù lù bīng mǎ dōu zǒng guǎn
这句话大意是:天德三年,为顺天军节度使,历河间、临潢尹,数月改婆速路兵马都总管。
sā bā fǎn móu yǎn wǎng tǎo zhī shì shí shì zōng wèi dōng jīng liú shǒu zì jiāng tǎo kuò lǐ hái yù móu yǎn yú cháng ān xiàn jǐn yǐ jiá shì fù zhī
这句话大意是:撒八反,谋衍往讨之,是时世宗为东京留守,自将讨括里还,遇谋衍于常安县,尽以甲士付之。
shì zōng huán dōng jīng wán yán fú shòu gāo zhōng jiàn lǜ suǒ bù nán zhēng jūn wáng guī dōng jīng
这句话大意是:世宗还东京,完颜福寿、高忠建率所部南征军,亡归东京。
móu yǎn yì lǜ qí jūn lái fù jí yǐ chén lǐ shàng yè suì shā gāo cún fú li yàn lóng děng
这句话大意是:谋衍亦率其军来附,即以臣礼上谒,遂杀高存福、李彦隆等。
móu yǎn fú shòu zhōng jiàn jí zhū jiāng lì mín quàn jìn shì zōng jí wèi bài yòu fù yuán shuài
这句话大意是:谋衍、福寿、忠建及诸将吏民劝进,世宗即位,拜右副元帅。
dū tǒng bái yàn jìng fù tǒng hé shí liè zhì níng zài běi jīng jù bù shòu mìng móu yǎn fá zhī yù qí zhòng yú jiàn zhōu zhī jìng jiē bù kěn zhàn yàn jìng zhì níng suì jiàng
这句话大意是:都统白彦敬,副统纥石烈志宁在北京,拒不受命,谋衍伐之,遇其众于建州之境,皆不肯战,彦敬、志宁遂降。
èr nián zhēng yuè móu yǎn lǜ zhū jūn tǎo wō wò huì bīng yú jì zhōu hé jiǎ shì wàn sān qiān rén guò tài zhōu zhì shù hǔ yá nǎi shě zī zhòng chí shù rì liáng qīng jì zhuī zhī
这句话大意是:二年正月,谋衍率诸军讨窝斡,会兵于济州,合甲士万三千人,过泰州,至术虎崖,乃舍辎重,持数日粮,轻骑追之。
shì shí wō wò xīn bài yú tài zhōu jiāng zǒu jì zhōu
这句话大意是:是时窝斡新败于泰州,将走济州。
móu yǎn bīng zhì zhǎng luò nán huò qí dié zhě zhī dí jiàng yóu bié lù yāo liáng yùn suì fēn jūn wǎng yíng zhī
这句话大意是:谋衍兵至长泺南,获其谍者,知敌将由别路邀粮运,遂分军往迎之。
dí lì zhě lái jiàng móu yǎn yòng qí jì yīn yè jí wǎng yāo dí zī zhòng hū dà fēng bù néng suì huǒ lù àn mò xiāng biàn bǐ xiǎo cái xíng sān shí yú lǐ
这句话大意是:敌吏者来降,谋衍用其计,因夜亟往邀敌辎重,忽大风,不能燧火,路暗莫相辨,比晓才行三十余里。
jiāng zhì dí yíng jiàng shì shǎo qì móu yǎn lǜ shàn shè zhě shù shí qí wǎng chān zhī
这句话大意是:将至敌营,将士少憩,谋衍率善射者数十骑,往觇之。
ér dū tǒng zhì níng kè níng děng yǐ bài dí zhòng èr wàn yú yú zhǎng luò zhuī shā shén zhòng dí suì xi dùn
这句话大意是:而都统志宁、克宁等,已败敌众二万于余长泺,追杀甚众,敌遂西遁。
zhì níng jūn xiān zhuī jí yú méng yǔ sōng hé jí jī bài zhī
这句话大意是:志宁军先追及于霿{雨松}河,急击败之。
ér móu yǎn tān lǔ lüě bù fù zhuī yǐ gù dí de zòng qù suì shè yì zhōu jiè xiàn líng shān tóng chāng huì hé děng xiàn kuī qǔ běi jīng xi bài sān hán xiàn
这句话大意是:而谋衍贪卤掠,不复追,以故敌得纵去,遂涉懿州界,陷灵山、同昌、惠和等县,窥取北京,西败三韩县。
wéi kè níng jūn zhuī niè móu yǎn tuō mǎ ruò yǐn hái yì zhōu
这句话大意是:惟克宁军追蹑,谋衍托马弱,引还懿州。
shàng wén zhī xià zhào qiè zé móu yǎn yǐ pú sàn zhōng yì wèi yòu fù yuán shuài dài zhī hé shí liè zhì níng wèi yòu jiān jūn dài wán yán fú shòu
这句话大意是:上闻之,下诏切责谋衍,以仆散忠义为右副元帅代之,纥石烈志宁为右监军代完颜福寿。
ér móu yǎn zi xié gē bào héng jūn zhōng zhào lēi guī běn guàn
这句话大意是:而谋衍子斜哥暴横军中,诏勒归本贯。
móu yǎn zhì jīng shī yǐ wéi tóng pàn dà zōng zhèng shì shì zōng zé zhī yuē zhèn yǐ rǔ wèi jiāng rǔ bù zhuī zéi dāng zhèng rǔ zuì
现代白话:谋衍至京师,以为同判大宗正事,世宗责之曰:“朕以你为将,你不追贼,当正你罪。
yǐ rǔ fù lóu shì yǒu dà gōng tè miǎn rǔ sǐ
现代白话:以你父娄室有大功,特免你死。
rǔ suī fēi zōng shì ér shòu cǐ zhí rǔ qí miǎn zhī
现代白话:你虽非宗室,而授此职,你其勉之。
wèi jǐ sù pín lù jūn shì shù lǐ gǔ gào xié gē jì shū yǔ móu yǎn móu fǎn yǒu sī bìng shàng qí shū shì zōng chá qí wū zhào jū gào zhě shù lǐ gǔ kuǎn fú suì zhū zhī
这句话大意是:”未几,速频路军士术里古,告斜哥寄书与谋衍谋反,有司并上其书,世宗察其诬,诏鞫告者,术里古款伏,遂诛之。
zhào móu yǎn wèi zhī yuē rén yǒu gào qīng zǐ wèi fǎn móu zhě zhèn zhī qīng bì bù wéi cǐ jīn gào zhě guǒ zì fú zuì yi xī cǐ yì
这句话大意是:召谋衍谓之曰:“人有告卿子为反谋者,朕知卿必不为此,今告者果自服罪,宜悉此意。
chū wō wò fāng chì shàng shǐ wēn dí hǎn ā lǔ dài shǒu gǔ běi kǒu
这句话大意是:初,窝斡方炽,上使温迪罕阿鲁带,守古北口。
jí wō wò bài yú xiàn quán rù yú xī zhōng lǜ zhū xī gōng gǔ běi kǒu
这句话大意是:及窝斡败于陷泉,入于奚中,率诸奚攻古北口。
ā lǔ dài yīn qí qī shēng rì zhé lí jūn liù shí lǐ zéi zhòng wén zhī lái xí shā shāng shì zú shén zhòng
这句话大意是:阿鲁带因其妻生日,辄离军六十里,贼众闻之,来袭,杀伤士卒甚众。
ā lǔ dài zuò chú míng
这句话大意是:阿鲁带坐除名。
zhào móu yǎn pú chá wū lǐ yā pú chá tōng yǐ bīng sān qiān huì jiù tún bīng jī zhī
这句话大意是:诏谋衍,蒲察乌里雅、蒲察通以兵三千,会旧屯兵,击之。
qín zéi dǎng měng ān hé zhù
这句话大意是:擒贼党猛安合住。
wèi jǐ wō wò píng nǎi hái
这句话大意是:未几,窝斡平,乃还。
qī nián chū wèi běi jīng liú shǒu shàng yù biàn diàn cì shí jí yù fú yī dài pèi dāo wèi zhī yuē yǐ qīng gù lǎo yù yǐ jūn láo yì gù shòu cǐ zhí qīng qí miǎn zhī
这句话大意是:七年,出为北京留守,上御便殿,赐食,及御服衣带佩刀,谓之曰:“以卿故老,欲以均劳逸,故授此职,卿其勉之。
gǎi dōng jīng liú shǒu fēng róng guó gōng
这句话大意是:”改东京留守,封荣国公。
dà dìng shí yī nián hōng nián liù shí sì
这句话大意是:大定十一年,薨,年六十四。
móu yǎn xìng zhōng hòu shàn jī qiú shè liè shí lùn yǐ wéi suī zhì lüè bù jí qí fù ér yǒng gǎn xiào zhī yún
这句话大意是:谋衍性忠厚,善击球射猎,时论以为虽智略不及其父,而勇敢肖之云。
zhòng běn míng shí gǔ nǎi
这句话大意是:仲,本名石古乃。
tǐ mào kuí wěi tōng nǚ zhí qì dān hàn zì
这句话大意是:体貌魁伟,通女直、契丹、汉字。
qí xiōng wò lǔ wèi tǒng jūn ài zhòng cái yù shǐ tōng lì shì měi shì shì cháng zài zuǒ yòu yù shì zhé wèn zhī yìng duì rú xiǎng wò lǔ tàn yuē cǐ zi bì wèi lìng qì
这句话大意是:其兄斡鲁为统军,爱仲才,欲使通吏事,每视事,常在左右,遇事辄问之,应对如响,斡鲁叹曰:“此子必为令器。
huáng tǒng chū chōng hù wèi shòu shì xí móu kè
这句话大意是:”皇统初,充护卫,授世袭谋克。
tiān dé yuán nián shè qí xiōng huó nǚ jì zhōu wàn hù bù nèi chēng zhì
这句话大意是:天德元年,摄其兄活女济州万户,部内称治。
chú bīn zhōu cì shǐ yǐ mǔ yōu qù guān
这句话大意是:除滨州刺史,以母忧去官。
qǐ fù zhī jī shí jūn shì zhuǎn tóng zhī hé nán yǐn
这句话大意是:起复知积石军事,转同知河南尹。
zhèng lóng liù nián fá sòng wèi shén yǒng jūn fù dōu zǒng guǎn
这句话大意是:正隆六年,伐宋,为神勇军副都总管。
yǔ dà jūn běi hái chú tóng zhī dà xīng yǐn jiàng bīng èr qiān yì zūn huà tún jūn
这句话大意是:与大军北还,除同知大兴尹,将兵二千,益遵化屯军。
bèi qì dān
这句话大意是:备契丹。
qiān xī nán lù zhāo tǎo shǐ jiān tiān dé jūn jié dù shǐ zhèng shàng zhōng xìn jué yù gōng píng fán bù bù gǎn kòu biān
这句话大意是:迁西南路招讨使,兼天德军节度使,政尚忠信,决狱公平,蕃部不敢寇边。
zhào wèi zuǒ fù dōu diǎn jiǎn sù wèi yán jǐn měi shì yǒu guī ju hòu lái zhě shǒu qí fǎ mò néng yì yě
这句话大意是:召为左副都点检,宿卫严谨,每事有规矩,后来者守其法,莫能易也。
shì zōng cháng wèi shì chén yuē shí gǔ nǎi rù zhí zhèn qǐn yì ān
这句话大意是:世宗常谓侍臣曰:“石古乃入直,朕寝益安。
wǔ nián sòng rén qǐng hé wèi zhí guó bù chēng chén zhòng wèi bào wèn shǐ
这句话大意是:五年,宋人请和,为侄国,不称臣,仲为报问使。
zhòng qǐng yǔ sòng zhǔ xiāng jiàn lǐ yí shì zōng yuē sòng zhǔ qīn qǐ lì jiē shū zé shòu zhī
这句话大意是:仲请与宋主相见礼仪,世宗曰:“宋主亲起立接书,则授之。
jí zhì sòng yī yī rú lǐ
这句话大意是:”及至宋,一一如礼。
zhèng lóng yòng bīng sòng rén zhí shāng zhōu cì shǐ wán yán shǒu néng yǐ guī zhì shì zhòng qǔ shǒu néng yǔ jù hái shàng jiā zhī
这句话大意是:正隆用兵,宋人执商州刺史完颜守能以归,至是,仲取守能与俱还,上嘉之。
zhuǎn dōu diǎn jiǎn jiān shì wèi qīn jūn dōu zhǐ huī shǐ qiān hé nán lù tǒng jūn shǐ shàng yuē qīng zài jìn jìn xiǎo xīn wèi shèn
这句话大意是:转都点检,兼侍卫亲军都指挥使,迁河南路统军使,上曰:“卿在禁近,小心畏慎。
hé nán kòng zhì jiāng huái wèi guó zhòng dì qīng yì miǎn zhī
这句话大意是:河南控制江、淮,为国重地,卿益勉之。
cì jiù mǎ jīn dài yù tǔ hú
这句话大意是:”赐厩马、金带、玉吐鹘。
hòu yǒu zuì jiě zhí
这句话大意是:后有罪,解职。
jiǔ zhī qǐ wèi xī běi lù zhāo tǎo shǐ gǎi běi jīng liú shǒu zú
这句话大意是:久之,起为西北路招讨使,改北京留守,卒。
hǎi lǐ lóu shì zú zi
这句话大意是:海里,娄室族子。
tǐ mào fēng wěi shàn yòng shuò
这句话大意是:体貌丰伟,善用槊。
lóu shì wèi huáng lóng fǔ wàn hù hǎi lǐ cóng xǐ yú shú jí é mǔ
这句话大意是:娄室为黄龙府万户,海里从徙于孰吉讹母。
cóng lóu shì zhuī jí liáo zhǔ yú shuò zhōu ā dūn shān liáo zhǔ cóng shù shí qí yì qù lóu shì qiǎn hǎi lǐ jí shù de wǎng jiàn liáo zhǔ yù zhī shǐ jiàng
这句话大意是:从娄室追及辽主于朔州阿敦山,辽主从数十骑逸去,娄室遣海里及术得,往见辽主,谕之使降。
liáo zhǔ yǐ qióng cù dài yú ā dūn shān zhī dōng lóu shì yīn huò zhī shǎng hǎi lǐ jīn wǔ shí liǎng yín wǔ bǎi liǎng bì bó èr bǎi pǐ mián sān bǎi liǎng
这句话大意是:辽主已穷蹙,待于阿敦山之东,娄室因获之,赏海里金五十两、银五百两、币帛二百匹、绵三百两。
ruì zōng jīng lüè shǎn xī hǎi lǐ zhàn què wú jiè jūn yú jīng bīn zhī nán xún qiǎn xiū zhàn dào sòng rén kǒng zhàn dào chéng yǐ bīng lái jù pò qí bīng shǎng yín bǎi wǔ shí liǎng nú bì shí rén
这句话大意是:睿宗经略陕西,海里战却吴玠军于泾、邠之南,寻遣修栈道,宋人恐栈道成,以兵来拒,破其兵,赏银百五十两、奴婢十人。
tiān juàn yuán nián zhuó sù zhí jiāng jūn
这句话大意是:天眷元年,擢宿直将军。
yǔ dìng zōng pán zōng juàn zhī luàn zài qiān guǎng wēi jiāng jūn chú dōu shuǐ shǐ zhě
这句话大意是:与定宗磐、宗隽之乱,再迁广威将军,除都水使者。
gǎi xī běi lù zhāo tǎo dōu jiān lì fù zhōu luán zhōu cì shǐ
这句话大意是:改西北路招讨都监,历复州、滦州刺史。
yé lú wǎn qún mù shǐ dié cì bù zú jié dù shǐ tóng zhī dà xīng yǐn jiān zhōng dōu lù bīng mǎ dōu zǒng guǎn gǎi wǔ níng jūn jié dù shǐ guǎng níng yǐn
这句话大意是:耶卢椀群牧使,迭刺部族节度使,同知大兴尹、兼中都路兵马都总管,改武宁军节度使,广宁尹。
zú nián liù shí èr
这句话大意是:卒,年六十二。
yín shù kě zōng shì zi
这句话大意是:银术可,宗室子。
tài zǔ sì wèi shǐ pú jiā nú rú liáo qǔ ā shū shì jiǔ bù jué nǎi shǐ xí gǔ nǎi yín shù kě jì wǎng
这句话大意是:太祖嗣位,使蒲家奴如辽取阿疏,事久不决,乃使习古乃、银术可继往。
dàng shì shí liáo zhǔ huāng yú zhèng shàng xià jiě tǐ
这句话大意是:当是时,辽主荒于政,上下解体。
yín shù kě děng hái jù yǐ liáo zhèng shì rén qíng gào tài zǔ qiě yán liáo guó kě fá zhī zhuàng
这句话大意是:银术可等还,具以辽政事人情告太祖,且言辽国可伐之状。
tài zǔ jué yì fá liáo gài zì yín shù kě děng fā zhī
这句话大意是:太祖决意伐辽,盖自银术可等发之。
tài zǔ yǔ yē lǜ é lǐ duo zhàn yú dá lǔ gǔ chéng liáo bīng èr shí yú wàn yín shù kě lóu shì lǜ zhòng chōng qí zhōng jiān fán jiǔ xiàn zhèn zhé zhàn ér chū dà bài liáo jūn
这句话大意是:太祖与耶律讹里朵战于达鲁古城,辽兵二十余万,银术可、娄室率众冲其中坚,凡九陷阵,辄战而出,大败辽军。
yín shù kě wèi móu kè suì yǔ lóu shì shù biān fù yǔ lóu shì hún chù pó lú huǒ shí gǔ nǎi děng gōng huáng lóng fǔ bài liáo bīng wàn yú yú bái mǎ luò
这句话大意是:银术可为谋克,遂与娄室戍边,复与娄室、浑黜、婆卢火、石古乃等攻黄龙府,败辽兵万余于白马泺。
tài zǔ jù liáo bīng yín shù kě shǒu dá lǔ gǔ chéng
这句话大意是:太祖拒辽兵,银术可守达鲁古城。
shōu guó èr nián fēn yā tà ā lǎn suǒ qiān móu kè èr qiān hù yǐ yín shù kě wèi móu kè zhūn níng jiāng zhōu
这句话大意是:收国二年,分鸭挞、阿懒所迁谋克二千户,以银术可为谋克,屯宁江州。
liáo dà cè shǐ xí ní liè qiǎn huí yuē yǐ qī yuè bàn zhì ér jǐn jiǔ yuè xí ní liè wèi lái shàng shǐ zhū jūn guò jiāng tún zhù
这句话大意是:辽大册使习泥烈遣回,约以七月半至,而尽九月习泥烈未来,上使诸军过江屯驻。
liáo yè cì má dá shí sān rén bīng shì bā rén zòng huǒ yú hún hé yǐ jué chú mù
这句话大意是:辽曳刺、麻答十三人,兵士八人纵火于浑河,以绝刍牧。
yín shù kě huò zhī nǎi zhī liáo biān lì yǐ xuē shǐ zhī tài zǔ mìng shì zhī
这句话大意是:银术可获之,乃知辽边吏乙薛使之,太祖命释之。
cóng dū tǒng gǎo kè zhōng jīng yín shù kě yǔ xí gǔ nǎi pú chá hú ba lǔ lǜ bīng sān qiān jī xī wáng xiá mò yú jīng xi qī shí lǐ xiá wèi qì bīng dùn
这句话大意是:从都统杲克中京,银术可与习古乃、蒲察、胡巴鲁率兵三千,击奚王霞末于京西七十里,霞未弃兵遁。
liáo zhǔ xi bēn tiān dé yín shù kě yǐ bīng jué qí hòu liáo zhǔ suì jiàn huò
现代白话:辽主西奔天德,银术能够兵绝其后,辽主遂见获。
hòu cóng zōng hàn fá sòng wéi tài yuán zōng hàn jìn bīng zhì zé zhōu jí zōng hàn hái xī jīng tài yuán wèi xià jiē mìng yín shù kě liú bīng wéi zhī
这句话大意是:后从宗翰伐宋,围太原,宗翰进兵至泽州,及宗翰还西京,太原未下,皆命银术可留兵围之。
zhāo tǎo dōu jiān mǎ wǔ pò sòng bīng yú wén shuǐ
这句话大意是:招讨都监马五破宋兵于文水。
jié dù shǐ gěng shǒu zhōng děng bài sòng huáng dí bīng yú xī dōu gǔ suǒ shā bù kě shèng jì
这句话大意是:节度使耿守忠等败宋黄迪兵于西都谷,所杀不可胜计。
sòng fán kuí shī shēn gāo fēng děng jūn lái jiù tài yuán fēn jù jìn bù yín shù kě yǔ xí shī bēi lǔ wán sù dà pò zhī
这句话大意是:宋樊夔、施诜、高丰等军来救太原,分据近部,银术可与习失、杯鲁、完速大破之。
suǒ lǐ yǐ shì pò sòng bīng yú tài gǔ
这句话大意是:索里乙室,破宋兵于太谷。
sòng bīng jù tài gǔ qí xiàn ā gǔ lǎn bá lí sù fù qǔ zhī
这句话大意是:宋兵据太谷、祁县,阿鹘懒、拔离速复取之。
zhǒng shī zhōng chū jǐng xíng jù yú cì jiù tài yuán yín shù kě shǐ wò lùn jī zhī pò qí jūn
这句话大意是:种师中出井陉,据榆次,救太原,银术可使斡论击之,破其军。
huó nǚ zhǎn shī zhōng yú shā xióng lǐng jìn gōng sòng zhì zhì shǐ yáo gǔ jūn yú lóng zhōu gǔ dà bài zhī
这句话大意是:活女斩师中于杀熊岭,进攻宋制置使姚古军于隆州谷,大败之。
sā lǐ tǔ bài sòng jūn yú huí mǎ kǒu guō qǐ zhōng jiān sòng jūn yú wǔ tái
这句话大意是:撒里土败宋军于回马口,郭企忠歼宋军于五台。
jí zōng hàn dìng tài yuán yǔ zōng wàng huì bīng yú biàn yín shù kě děng gōng biàn chéng kè zhī
这句话大意是:及宗翰定太原,与宗望会兵于汴,银术可等攻汴城,克之。
shī hái yín shù kě jiàng kě lán níng huà děng jūn gōng lán zhōu bá zhī zhāo xiáng huǒ shān jūn
这句话大意是:师还,银术可降岢岚、宁化等军,攻岚州拔之,招降火山军。
yǔ xī yǐn tóng cì tiě quàn
这句话大意是:与希尹同赐铁券。
zōng hàn qū luò yáng sài lǐ qǔ rǔ zhōu yín shù kě qǔ dèng zhōu shā qí jiāng li cāo děng
现代白话:宗翰趋洛阳,赛里取你州,银术可取邓州,杀其将李操等。
sà móu lǔ rù xiāng yáng bá lí sù rù jūn zhōu mǎ wǔ qǔ fáng zhōu qín zhuǎn yùn shǐ liú jí dèng zhōu tōng pàn wáng bīn
这句话大意是:萨谋鲁入襄阳,拔离速入均州,马五取房州,擒转运使刘吉、邓州通判王彬。
bá lí sù pò táng cài chén sān zhōu kè yǐng chāng fǔ shā gǔ zhì bié kè jiù yǐng chāng
这句话大意是:拔离速破唐、蔡、陈三州,克颍昌府,沙古质别克旧颍昌。
zōng hàn huì fá kāng wáng yín shù kě shǒu tài yuán
这句话大意是:宗翰会伐康王,银术可守太原。
tiān huì shí nián wèi yān jīng liú shǒu
这句话大意是:天会十年,为燕京留守。
tiān huì shí sān nián zhì shì jiā bǎo dà jūn jié dù shǐ tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì qiān zhōng shū lìng fēng shǔ wáng
这句话大意是:天会十三年,致仕,加保大军节度使,同中书门下平章事,迁中书令,封蜀王。
tiān juàn sān nián hōng nián liù shí bā
这句话大意是:天眷三年,薨,年六十八。
yǐ zhèng lóng lì zèng jīn yuán jùn wáng pèi xiǎng tài zōng miào tíng
这句话大意是:以正隆例赠金源郡王,配飨太宗庙廷。
dà dìng shí wǔ nián shì wǔ xiāng gǎi pèi xiǎng tài zǔ miào tíng zi gòu yīng
这句话大意是:大定十五年,谥武襄,改配享太祖庙廷,子彀英。
gòu yīng běn míng tà lǎn
这句话大意是:彀英,本名挞懒。
yòu jǐng mǐn yǒu zhì dǎn chū guàn jiǎo tài zǔ jiàn ér qí zhī
这句话大意是:幼警敏有志胆,初丱角,太祖见而奇之。
nián shí liù fù yín shù kě shòu yǐ jiǎ shǐ cóng fá liáo cháng wèi xiān fēng shòu shì xí móu kè
这句话大意是:年十六,父银术可授以甲,使从伐辽,常为先锋,授世袭谋克。
zōng hàn zì tài yuán hái xī jīng yín shù kě wéi shǒu zhī gòu yīng zài háng jiān lǚ yǒu gōng
这句话大意是:宗翰自太原还西京,银术可围守之,彀英在行间,屡有功。
sòng bīng shù wàn jiù tài yuán zhì nán guān yín shù kě yǔ dì bá lí sù wán yán lóu shì děng jī zhī dāng ài xiàng jiān yī zú huī dāo xiàng bá lí sù gòu yīng yǐ dāo duàn qí wàn yī zú fù cóng páng yǐ qiāng cì zhī gòu yīng duàn qí qiāng zhuī shā zhī
这句话大意是:宋兵数万救太原,至南关,银术可与弟拔离速、完颜娄室等击之,当隘巷间,一卒挥刀向拔离速,彀英以刀断其腕,一卒复从旁以枪刺之,彀英断其枪,追杀之。
bá tài yuán xià hé dōng zhū zhōu gōng biàn jīng jiē yǒu gōng
这句话大意是:拔太原,下河东诸州,攻汴京,皆有功。
yǔ dū tǒng mǎ wǔ xùn dì hàn shàng zhì shàng cài yǐ xiān fēng pò kǒng jiā jūn
这句话大意是:与都统马五徇地汉上,至上蔡,以先锋破孔家军。
ruì zōng gōng kāi zhōu gòu yīng xiān dēng liú shǐ zhōng qí kǒu ruì zōng qīn shì zhī chuàng wèi yù qiáng qǐ zhī gōng dà míng fǔ
这句话大意是:睿宗攻开州,彀英先登,流矢中其口,睿宗亲视之,创未愈,强起之,攻大名府。
dì gōng zōng bì dì yī gòu yīng cì zhī
这句话大意是:第功,宗弼第一,彀英次之。
gōng dōng píng gòu yīng jū zuì
这句话大意是:攻东平,彀英居最。
bá lí sù xí sòng kāng wáng yú yáng zhōu gòu yīng wèi xiān fēng
这句话大意是:拔离速袭宋康王于扬州,彀英为先锋。
bá lí sù zhuī sòng mèng hòu yú jiāng nán gòu yīng qián xíng qū tán zhōu
这句话大意是:拔离速追宋孟后于江南,彀英前行趋潭州。
sòng dà bīng zài cháng wǔ gòu yīng yǐ xuǎn bīng báo qí chéng bài qiān yú rén
这句话大意是:宋大兵在常武,彀英以选兵薄其城,败千余人。
míng rì chéng zhōng chū bīng lái zhàn gòu yīng yǐ wǔ bǎi qí bài zhī huò mǎ èr bǎi pǐ suì gōng cháng wǔ
这句话大意是:明日,城中出兵来战,彀英以五百骑败之,获马二百匹,遂攻常武。
bá lí sù yǐ zhū jūn wèi dà zhèn jū qí hòu gòu yīng yǐ wǔ bǎi qí wèi xiǎo zhèn dāng qián xíng jí huī bīng chí sòng jūn sòng jūn luàn suì dà bài zhī
这句话大意是:拔离速以诸军为大阵,居其后,彀英以五百骑为小阵,当前行,即麾兵驰宋军,宋军乱,遂大败之。
bá lí sù guān qí zhōu xuán tàn shǎng zhī
这句话大意是:拔离速观其周旋,叹赏之。
qí hòu hé dōng jùn xiàn duō pàn gòu yīng yǐ xiān fēng gōng jiàng zhōu kè zhī
这句话大意是:其后河东郡县多叛,彀英以先锋攻绛州,克之。
fù gōng qìn zhōu fēi pào jī qí shí xié guī yíng zhōng
这句话大意是:复攻沁州,飞炮击其石胁,归营中。
zhū jūn gōng qìn zhōu sān rì bù néng xià bié jiāng gǔ nǎn qiáng qǐ gòu yīng zhǐ huī shì zú suì kè zhī
这句话大意是:诸军攻沁州,三日不能下,别将骨赧强起彀英指麾士卒,遂克之。
shè hé dōng lù dū tǒng cóng zuǒ jiān jūn yí cì yú dǔ zhāo xī běi zhū bù
这句话大意是:摄河东路都统,从左监军移刺余睹招西北诸部。
gòu yīng jiāng qí sān qiān wǔ bǎi píng qí jiǔ bù huò shēng kǒu sān qiān mǎ niú yáng shí wǔ wàn
这句话大意是:彀英将骑三千五百,平其九部,获生口三千,马牛羊十五万。
yǐ xiān fēng pò sòng wú shān jūn zài zhàn zài shèng suì xù sòng bīng yú ài sǐ zhě bù kě shèng jì sòng bīng dùn qù
这句话大意是:以先锋破宋吴山军,再战再胜,遂恤宋兵于隘,死者不可胜计,宋兵遁去。
zōng bì zài qǔ hé shàng yuán gòu yīng yǐ běn bù pò sòng wǔ wàn rén suì duó xīn chā kǒu zōng bì liú bīng shǒu zhī
这句话大意是:宗弼再取和尚原,彀英以本部破宋五万人,遂夺新叉口,宗弼留兵守之。
shì yè dà xuě dào lù jiē bīng hé shàng yuán sòng bīng shì zhòng bù kě jìng qǔ zōng bì yòng gòu yīng wēi rù zì bàng jìn gāo shān cóng báo yì huì jiān chū qí bù yì suì qǔ hé shàng yuán
这句话大意是:是夜,大雪,道路皆冰,和尚原宋兵势重不可径取,宗弼用彀英微,入自傍近高山丛薄翳荟间,出其不意,遂取和尚原。
gòu yīng qǐng sù rù dà sàn guān zì yǐ běn bù wèi diàn yǐ bèi fú bīng
这句话大意是:彀英请速入大散关,自以本部为殿,以备伏兵。
zōng bì zhì xiān rén guān gòu yīng xiān gōng zhī zōng bì zhǐ zhī gòu yīng bù zhǐ zōng bì yǐ dāo bèi jī qí dōu móu shǐ zhī tuì gòu yīng yuē dí qì sì jū bù chéng cǐ ér qǔ zhī hòu bì huǐ zhī
这句话大意是:宗弼至仙人关,彀英先攻之,宗弼止之,彀英不止,宗弼以刀背击其兜鍪,使之退,彀英曰:“敌气巳沮,不乘此而取之,后必悔之。
yǐ ér guǒ rán
这句话大意是:”已而果然。
zōng bì tàn yuē jì wǎng bù jiù
这句话大意是:宗弼叹曰:“既往不咎。
nǎi bān shī
这句话大意是:”乃班师。
gòu yīng diàn qiě zhàn qiě què suì dá qín zhōng
这句话大意是:彀英殿,且战且却,遂达秦中。
qí guó chū fèi yuán shuài yòu jiān jūn sā lí hē chí yì fǔ zhì zhū jùn zhì tóng zhōu gù qí guān chá shǐ li shì fǔ chū yíng yáng zhuì mǎ chēng zhé bì guī
这句话大意是:齐国初废,元帅右监军撒离喝驰驿抚治诸郡,至同州,故齐观察使李世辅出迎,阳坠马称折臂,归。
sā lí hē rù chéng shì fǔ zhà shǐ tōng pàn xiàn jiǎ yǐ zhuàng shì shí rén bèi jiǎ shàng tīng shì shì fǔ zì bì hòu tū chū zhí sā lí hē
这句话大意是:撒离喝入城,世辅诈使通判献甲,以壮士十人,被甲上厅事,世辅自壁后突出,执撒离喝。
gòu yīng fāng suǒ mǎ yú wài biàn qǐ cāng cù bù dé rù
这句话大意是:彀英方索马于外,变起仓卒,不得入。
chéng mén yǐ bì jiē yǒu bīng wèi zhì dōng mén hé dá yā lǐng qí sān shí yú yǔ gòu yīng yù suì zhǎn mén zhě chū
这句话大意是:城门已闭,皆有兵卫,至东门,合荅雅领骑三十余,与彀英遇,遂斩门者出。
ér shì fǔ yōng zhòng zì xī mén chū gòu yīng yǔ hé dá yā xí zhī yī jìn yī tuì yǐ zhui shì fǔ shǐ bù dé sù
这句话大意是:而世辅拥众自西门出,彀英与合荅雅袭之,一进一退以缀世辅,使不得速。
shì fǔ lǜ jiù bīng zhì nǎi yào sā lí hē yǔ zhī méng wù shǐ zhuī zhī
这句话大意是:世辅虑救兵至,乃要撒离喝与之盟,勿使追之。
liú sā lí hē yú dào cè gòu yīng shi qí shēng yǔ qí ér guī
这句话大意是:留撒离喝于道侧,彀英识其声,与骑而归。
chú ān yuǎn dà jiàng jūn shè tài yuán yǐn sì jìng xián zhì jiān shè hé dōng nán běi liǎng lù bīng mǎ dōu zǒng guǎn
这句话大意是:除安远大将军,摄太原尹,四境咸治,兼摄河东南、北两路兵马都总管。
cháo tíng yǐ hé nán shǎn xī yǔ sòng yǐ ér fù qǔ zhī shī zhì yào zhōu
这句话大意是:朝廷以河南、陕西与宋,已而复取之,师至耀州。
sòng rén měi dàn chū chéng zhāng qí yuè duì dǐ mù ér hái
这句话大意是:宋人每旦出城,张旗阅队,抵暮而还。
dào ài qí bù dé chěng
这句话大意是:道隘,骑不得逞。
gòu yīng qǐng bīng wǔ bǎi bó mù xiān shǐ wǔ shí rén qū shān diān lìng zhī yuē dàn rì shì dí chū jǔ zhì zhǐ qí suǒ xiàng
这句话大意是:彀英请兵五百,薄暮先使五十人趋山巅,令之曰:“旦日视敌出,举帜指其所向。
nǎi yǐ yú bīng fú shān gǔ jiān
这句话大意是:”乃以余兵伏山谷间。
míng rì chéng zhōng rén chū yuè rú qián shān diān qí jǔ fú bīng fā sòng bīng zhēng chí rù chéng
这句话大意是:明日,城中人出阅如前,山巅旗举,伏兵发,宋兵争驰入城。
gòu yīng huī jūn dēng chéng bá sòng zhì lì jīn jūn qí zhì
这句话大意是:彀英麾军登城,拔宋帜,立金军旗帜。
sòng bīng hòu zhě wàng jiàn zhī bù gǎn rù suì jiàng chéng zhōng rén yì jiàng
这句话大意是:宋兵后者望见之不敢入,遂降,城中人亦降。
sòng wú jiè yōng zhòng bīng jù jīng zhōu jīng yuán yǐ xī duō yìng zhī
这句话大意是:宋吴玠拥重兵据泾州,泾原以西多应之。
yuán shuài sā lí hē yù tuì shǒu jīng zhào sì hé nán hé dōng jūn
这句话大意是:元帅撒离喝欲退守京兆,俟河南、河东军。
gòu yīng yuē wǒ tuì shǒu wú jiè bì qǔ fèng xiáng jīng zhào tóng huá jù tóng guān wú shǔ wú lèi yǐ
现代白话:彀英曰:“我退守,吴玠必取凤翔、京兆、同、华,据潼关,我属无类了。
sā lí hē yuē jì jiāng ān chū
这句话大意是:”撒离喝曰:“计将安出?
gòu yīng yuē shì wēi yǐ bù rú sù zhàn
现代白话:”彀英曰:“事危了,不如速战。
wǒ jūn zhèn jīng zhī nán yuán sòng bīng bì zì xi yuán lái
这句话大意是:我军阵泾之南原,宋兵必自西原来。
gòu yīng yǔ xié bǔ chū gè yǐ xuǎn qí wǔ bǎi cuī qí liǎng yì yuán shuài dāng qí zhōng jī zhī kě yǐ dé zhì
现代白话:彀英与斜补出各以选骑五百摧其两翼,元帅当其中击之,能够得志。
jiān jūn bá lí sù yuē èr zi dāng qí zuǒ yòu bá lí sù yuàn dāng qí zhōng
这句话大意是:”监军拔离速曰:“二子当其左右,拔离速愿当其中。
yuán shuài jù gāng fù duō zhāng qí zhì wèi yí bīng kě yǐ dé zhì
现代白话:元帅据冈阜,多张旗帜为疑兵,能够得志。
sā lí hē cóng zhī
这句话大意是:”撒离喝从之。
wú jiè bīng guǒ zì xi yuán lái gòu yīng xié bǔ chū jī qí zuǒ yòu zì dàn zhì wǔ wú jiè zuǒ yòu jūn shǎo tuì bá lí sù dāng qí qián chōng jī zhī suì bài jiè jūn jiāng shī zhěn jiè dà jiàn jiē mǎn
这句话大意是:吴玠兵果自西原来,彀英、斜补出击其左右,自旦至午,吴玠左右军少退,拔离速当其前冲击之,遂败玠军,僵尸枕藉,大涧皆满。
zì cǐ shǔ rén sàng qì bù gǎn fù chū guān shǎn suì dìng
这句话大意是:自此蜀人丧气,不敢复出,关、陕遂定。
lì xíng tái lì bù gōng bù shì láng cóng zōng bì xún biān qiān xíng bù shàng shū zhuǎn yuán shuài zuǒ dōu jiān
这句话大意是:历行台吏部工部侍郎,从宗弼巡边,迁刑部尚书,转元帅左都监。
tiān dé èr nián qiān yòu jiān jūn
这句话大意是:天德二年,迁右监军。
yuán shuài fǔ ba gǎi shān xī lù tǒng jūn shǐ lǐng xī nán xī běi liǎng lù zhāo tǎo bīng mǎ zuò wú gōng jiàng lín hǎi jūn jié dù shǐ lì píng yáng tài yuán yǐn
这句话大意是:元帅府罢,改山西路统军使,领西南、西北两路招讨兵马,坐无功,降临海军节度使,历平阳、太原尹。
zhèng lóng mò wèi zhōng dōu liú shǒu jiān xī běi miàn dū tǒng tǎo qì dān sā bā zhù jūn guī huà zhōu
这句话大意是:正隆末,为中都留守,兼西北面都统,讨契丹撒八,驻军归化州。
shì zōng jí wèi yú liáo yáng xìng shǐ gòu yīng zhí ā lǔ wǎ chí zhào wǎng guī huà
这句话大意是:世宗即位于辽阳悻使彀英侄阿鲁瓦持诏往归化,。
mìng gòu yīng wèi zuǒ fù yuán shuài
这句话大意是:命彀英为左副元帅,。
jiù qiǎn shǐ zhào shǎn xī tǒng jūn tú dān hé xǐ
这句话大意是:就遣使召陕西统军徒单合喜,。
xuān dà dìng gǎi yuán zhào shè yú xī nán xī běi zhāo tǎo sī
这句话大意是:宣大定改元诏、赦于西南、西北招讨司,。
hé dōng hé běi shān dōng zhū lù zhōu zhèn
这句话大意是:河东、河北、山东诸路州镇,。
diào měng ān jūn tún jīng jī
这句话大意是:调猛安军屯京畿。
ā lǔ wǎ jiàn gòu yīng gòu yīng yóu yù wèi jué shì zú jiē yù guī shì zōng gòu yīng bù dé yǐ nǎi shòu zhào
这句话大意是:阿鲁瓦见彀英,彀英犹豫未决,士卒皆欲归世宗,彀英不得已,乃受诏。
yǐ yuán shuài lìng xià zhū lù jí ní mǎ cáo èr wàn jù zhū lù wén zhī yǐ wéi dà jūn qiě zhì rán hòu qiǎn rén xuān shè suǒ zhì jiē tīng mìng
这句话大意是:以元帅令下诸路,亟泥马槽二万具,诸路闻之,以为大军且至,然后遣人宣赦,所至皆听命。
dà dìng yuán nián shí yī yuè gòu yīng yǐ jūn zhì zhōng dōu tóng zhī liú shǒu zhāng qǐng zhì fǔ yì shì
这句话大意是:大定元年十一月,彀英以军至中都,同知留守璋请至府议事。
gòu yīng yí zhāng yǒu móu nǎi yáng xǔ nuò pái jié zhàng ruò jiāng wǎng zhě suì lǜ qí cóng chū shī rén mén zhù bīng tōng zhōu
这句话大意是:彀英疑璋有谋,乃阳许诺,排节仗若将往者,遂率骑从出施仁门,驻兵通州。
xiàn shì zōng yú sān hé
这句话大意是:见世宗于三河。
zhào gòu yīng yǐ biàn yi guī cuò hé nán shǎn xī shān dōng biān shì
这句话大意是:诏彀英以便宜规措河南、陕西、山东边事。
èr nián zhēng yuè zhì nán jīng suì fù rǔ yǐng sōng děng zhōu xiàn shòu shì xí měng ān
现代白话:二年正月,至南京,遂复你、颍、嵩等州县,授世袭猛安。
rù bài píng zhāng zhèng shì ba wèi dōng jīng liú shǒu wèi xíng gǎi jǐ nán yǐn
这句话大意是:入拜平章政事,罢为东京留守,未行,改济南尹。
chū gòu yīng sù jiàng shì gōng zài nán jīng pō dú huò bù xù jūn mín
这句话大意是:初,彀英宿将恃功,在南京颇渎货,不恤军民。
zhào shǐ wèn yǐ biān shì gòu yīng bù dá wèi zhào shǐ yuē ěr jiě hé shì dài wǒ dào quē zòu chén
现代白话:诏使问以边事,彀英不答,谓诏使曰:“你解何事,待我到阙奏陈。
jí zhào rù jìng wú yī yǔ jí biān shì zhě
这句话大意是:”及召入,竟无一语及边事者。
zài xiàng wèi duō zì zhuān jǐ suǒ yù zhé zì zòu xíng zhī
这句话大意是:在相位多自专,己所欲辄自奏行之。
chú liú shǒu zhé fèn fèn bù jiē bīn kè suī jìn chén wǎng yì bú jiàn
这句话大意是:除留守,辄忿忿不接宾客,虽近臣往亦不见。
shàng nù suì gǎi jǐ nán
这句话大意是:上怒,遂改济南。
shàng shù zhī yuē zhèn niàn qīng fù yǒu dà gōng yú guó qīng jiù jiāng yì yǒu gōng gù gǎi shòu cǐ zhí qīng yi zhī zhī
这句话大意是:上数之曰:“朕念卿父有大功于国,卿旧将亦有功,故改授此职,卿宜知之。
ruò fù bù quān fēi dàn bù bǎo guān jué shēn yì bù néng bǎo yě
这句话大意是:若复不悛,非但不保官爵,身亦不能保也。
gòu yīng dùn shǒu xiè
这句话大意是:”彀英顿首谢。
jiǔ zhī gǎi píng yáng yǐn zhì shì
这句话大意是:久之,改平阳尹,致仕。
qǐ wèi xī jīng liú shǒu yǐ mǔ yōu qù guān
这句话大意是:起为西京留守,以母忧去官。
xún yǐ běn guān qǐ fù
这句话大意是:寻以本官起复。
é fù wèi dōng jīng lì shàng jīng zhào yuē shàng jīng wáng yè suǒ qǐ fēng sú rì qū guǐ báo zōng shì jù jū hào wéi nán zhì
这句话大意是:俄复为东京,历上京,诏曰:“上京王业所起,风俗日趋诡薄,宗室聚居,号为难治。
qīng yuán lǎo dà chén zhòng suǒ tīng fú dāng zhèng fēng sú jiǎn zhì zōng shì chí yǐ dà tǐ
这句话大意是:卿元老大臣,众所听服,当正风俗,检制宗室,持以大体。
shí wǔ nián
这句话大意是:”十五年。
zhì shì
这句话大意是:致仕。
jiǔ zhī shǐ chén shàng tài zōng ruì zōng shí lù shàng yuē dāng shí jiù rén qīn jiàn zhě wéi gòu yīng zài
这句话大意是:久之,史臣上《太宗》、《睿宗实录》,上曰:“当时旧人亲见者,惟彀英在。
zhào xiū zhuàn wēn dí hǎn dì dá wǎng běi jīng jiù qí jiā wèn zhī duō gēng dìng yān
现代白话:”诏修撰温迪罕缔达往北京就其家问之,多更定呢。
shí jiǔ nián hōng nián qī shí sì
这句话大意是:十九年,薨,年七十四。
zuì qián hòu yǐ gōng bèi shǎng zhě shí yǒu yī jīn wèi liǎng èr bǎi wǔ shí yín wèi liǎng liù qiān wǔ bǎi juàn wèi shū bā bǎi mián wèi liǎng èr qiān mǎ sān bǎi shí yǒu sì niú yáng liù qiān wǔ bǎi nú bì bǎi sān shí rén
这句话大意是:最前后以功被赏者十有一,金为两二百五十,银为两六千五百,绢为疋八百,绵为两二千,马三百十有四,牛羊六千五百,奴婢百三十人。
má jí yín shù kě zhī mǔ dì yě
这句话大意是:麻吉,银术可之母弟也。
nián shí wǔ lì jūn zhōng cóng pò gāo lí bīng xià níng jiāng zhōu píng xì liáo nǚ zhí kè huáng lóng fǔ jiē shēn xiān lì zhàn yǐ gōng wèi móu kè jì lǐng měng ān
这句话大意是:年十五,隶军中,从破高丽兵,下宁江州,平系辽女直,克黄龙府,皆身先力战,以功为谋克,继领猛安。
pò xī bīng qiān yú
这句话大意是:破奚兵千余。
zì wò lǔ gǔ gōng xià xián xìn shěn zhōu jí dōng jīng zhū chéng má jí jiē yǒu gōng
这句话大意是:自斡鲁古攻下咸、信、渖州及东京诸城,麻吉皆有功。
dū tǒng gǎo qǔ zhōng jīng yǔ shāo hé hú shi dá bié jiàng chu lǐ dí bù tún bīng gāo zhōu
这句话大意是:都统杲取中京,与稍合、胡拾答别降楚里迪部,屯兵高州。
yǐ bīng yuán méng guā bó qín dà pò dí bīng biàn bài ēn zhōu bīng wǔ wàn rén
这句话大意是:以兵援蒙刮勃堇,大破敌兵,变败恩州兵五万人。
tǎo píng liáo rén jù zhōng jīng shān gǔ zhě jiàng sān qiān yú rén
这句话大意是:讨平辽人聚中京山谷者,降三千余人。
zhàn yú gāo zhōu jìng shàng fú shǐ shè zhī zhōng mù suì zú
这句话大意是:战于高州境上,伏矢射之中目,遂卒。
má jí dà xiǎo sān shí yú zhàn suǒ zhì jiē jié
这句话大意是:麻吉大小三十余战,所至皆捷。
huáng tǒng zhōng zèng yín qīng guāng lù dài fu shì yì mǐn
这句话大意是:皇统中,赠银青光禄大夫,谥毅敏。
zi wò cè
这句话大意是:子沃侧。
wò cè nián shí qī lì jūn zhōng cóng bá lí sù jī liáo jiāng mǎ wǔ bài zhī
这句话大意是:沃侧,年十七,隶军中,从拔离速击辽将马五,败之。
má jí sǐ lǐng qí zhí
这句话大意是:麻吉死,领其职。
zōng wàng fá sòng zhì hé shàng
这句话大意是:宗望伐宋,至河上。
sòng bīng tún yú hé wài yǐ èr zhōu lái cì wǒ shī nǎi qiǎn wò cè lǜ yǒng shì shù bèi yǐ yī zhōu wǎng yíng zhī jǐn fú yǐ huán
这句话大意是:宋兵屯于河外,以二舟来伺我师,乃遣沃侧率勇士数辈,以一舟往迎之,尽俘以还。
xí kāng wáng yú jiāng huái jiān wò cè jiē yǔ yān
现代白话:袭康王于江、淮间,沃侧皆与呢。
shī hái zhù dōng píng
这句话大意是:师还,驻东平。
jí fèi qí tún bīng hé běi zhāo xiáng páng jìn zhū yíng duō huò xù chǎn bīng zhàng jūn shuài jiā zhī shǎng yǐ jiǎ mǎ
这句话大意是:及废齐,屯兵河北,招降旁近诸营,多获畜产兵仗,军帅嘉之,赏以甲马。
hòu gōng shǎn xī wèi yòu yì dū tǒng gōng chéng pò dí jiē yǔ yǒu gōng
这句话大意是:后攻陕西,为右翼都统,攻城破敌,皆与有功。
shī hái zhèng shòu móu kè
这句话大意是:师还,正授谋克。
qiān huá zhōu fáng yù shǐ shǔ guān zhōng suì jī dào zéi chōng chì wò cè mù bīng tǎo píng zhī bù yǐ wú shì
这句话大意是:迁华州防御使,属关中岁饥,盗贼充斥,沃侧募兵讨平之,部以无事。
jùn rén liè zhuàng gài liú bù bào
这句话大意是:郡人列状丐留,不报。
wèi jǐ chú dí liè bù zú jié dù shǐ gǎi dié cì bù
这句话大意是:未几,除迪列部族节度使,改迭刺部。
yòng lián rù wèi dōu shuǐ shǐ zhě zhì mǎn tóng zhī yān jīng liú shǒu shì wèi xī běi lù zhāo tǎo shǐ
这句话大意是:用廉入为都水使者,秩满,同知燕京留守事,为西北路招讨使。
sā bā zhì mǎn yǐ shù yuè mào qí fèng lù bù jí jiě qù wò cè fā qí shì
这句话大意是:撒八秩满已数月,冒其俸禄,不即解去,沃侧发其事。
sā bā fǎn wò cè yù hài
这句话大意是:撒八反,沃侧遇害。
bá lí sù yín shù kě dì
这句话大意是:拔离速,银术可弟。
tiān fǔ liù nián zōng hàn zài běi ān zhōu jiāng huì xié yě yú xī wáng lǐng liáo bīng yǎn zhì gǔ běi kǒu shǐ pó lú huǒ hún chù gè lǐng bīng èr bǎi jī zhī
这句话大意是:天辅六年,宗翰在北安州,将会斜也于奚王岭,辽兵奄至古北口,使婆卢火、浑黜各领兵二百,击之。
hún chù qǐng jì shī zōng hàn yù zì wǎng xī yǐn lóu shì yuē cǐ yì yǔ ěr qǐng yǐ qiān rén wéi gōng pò zhī
这句话大意是:浑黜请济师,宗翰欲自往,希尹、娄室曰:“此易与耳,请以千人为公破之。
hún chù yǐ qí shì sān shí rén qián xíng zhì gǔ běi kǒu yù qí yóu bīng zhú rù shān gǔ liáo rén yǐ bù qí wàn yú pò zhàn wáng qí wǔ rén hún chù tuì jù guān kǒu
这句话大意是:”浑黜以骑士三十人前行,至古北口,遇其游兵,逐入山谷,辽人以步骑万余迫战,亡骑五人,浑黜退据关口。
xī yǐn lóu shì zhì bá lí sù é móu hǎn hú shí hǎi tuī fēng fèn jī dà pò zhī zhǎn guó shén zhòng jǐn huò jiǎ zhòu zī zhòng
这句话大意是:希尹、娄室至,拔离速、讹谋罕、胡实海推锋奋击,大破之,斩馘甚众,尽获甲胄辎重。
xī yǐn yǔ sā lǐ gǔ dú péi mǎn tū niǎn bài qí fú bīng shā qiān yú rén huò mǎ bǎi yú pǐ
这句话大意是:希尹与撒里古独、裴满突捻败其伏兵,杀千余人,获马百余匹。
lóu shì jù xià rén chū líng yě lǐng liú bá lí sù yǐ bīng èr bǎi jù xiǎn shǒu zhī
这句话大意是:娄室拒夏人出陵野岭,留拔离速以兵二百,据险守之。
yín shù kě wéi tài yuán jìn xiàn xiān yǐ xiáng sòng jūn lái jiù tài yuán zhě fù jù tài gǔ qí xiàn bá lí sù ā gǔ lǎn fù qǔ zhī
这句话大意是:银术可围太原,近县先已降,宋军来救太原者复据太谷、祁县,拔离速、阿鹘懒复取之。
sòng yáo gǔ jūn lóng zhōu gǔ bá lí sù bài zhī zhāng hào bīng chū fén zhōu yòu jī zǒu zhī
这句话大意是:宋姚古军隆州谷,拔离速败之,张灏兵出汾州,又击走之。
tiān huì sì nián kè tài yuán bá lí sù wèi guǎn gōu tài yuán fǔ lù bīng mǎ shì fù yǔ lóu shì bài sòng bīng yú wén shuǐ suì cóng zōng hàn wéi biàn
这句话大意是:天会四年,克太原,拔离速为管勾太原府路兵马事,复与娄室败宋兵于文水,遂从宗翰围汴。
yǔ yín shù kě lüè dì xiāng shān rù jūn zhōu hái gōng táng cài chén sān zhōu jiē pò zhī kè yǐng chāng fǔ
这句话大意是:与银术可略地襄、邓,入均州,还攻唐、蔡、陈三州,皆破之,克颍昌府。
suì yǔ tài yù mǎ wǔ xí sòng kāng wáng yú yáng zhōu kāng wáng dù jiāng rù yú jiàn kāng
这句话大意是:遂与泰欲、马五袭宋康王于扬州,康王渡江入于建康。
tiān huì shí wǔ nián qiān yuán shuài zuǒ dōu jiān
这句话大意是:天会十五年,迁元帅左都监。
zōng bì zài dìng hé nán sā lí hē jīng lüè shǎn xī zhì jīng zhōu bá lí sù dà pò sòng jūn yú wèi zhōu wèi zhōu dé shùn jūn jiē jiàng shǎn xī píng
这句话大意是:宗弼再定河南,撒离喝经略陕西,至泾州,拔离速大破宋军于渭州,渭州、德顺军皆降,陕西平。
qiān yuán shuài zuǒ jiān jūn jiā jīn wú wèi shàng jiàng jūn zú shì mǐn dìng
现代白话:迁元帅左监军,加金我卫上将军,卒,谥敏定。
xí gǔ nǎi yì shū zuò shí gǔ nǎi
这句话大意是:习古乃,亦书作实古乃。
cháng yǔ yín shù kě jù wǎng liáo guó qǔ ā shū hái yán liáo rén kě qǔ zhī zhuàng tài zǔ shǐ jué yì fá liáo yǐ
现代白话:尝与银术可俱往辽国取阿疏,还言辽人可取之状,太祖始决意伐辽了。
pó lú huǒ qǔ jū yōng guān xiāo fēi zì gǔ běi kǒu chū bēn tài zǔ shǐ xí gǔ nǎi zhuī zhī bù jí
这句话大意是:婆卢火取居庸关,萧妃自古北口出奔,太祖使习古乃追之,不及。
hòu wèi lín huáng fǔ jūn shuài tǎo píng dié cì qí qún guān lǜ zhòng jiàng zhě qǐng shǐ jiù lǐng zhū bù
这句话大意是:后为临潢府军帅,讨平迭刺,其群官率众降者,请使就领诸部。
tài zōng cì yǐ kōng míng xuān tóu jí yín pái shǐ yǐ biàn yi shòu zhī
这句话大意是:太宗赐以空名宣头及银牌,使以便宜授之。
huò liáo xǔ wáng suō luó fù mǎ dū wèi xiāo yǐ xīn
这句话大意是:获辽许王莎逻、驸马都尉萧乙辛。
liáo liáng wáng yā lǐ zài gē lǐ shuǐ zì lì bù zhī guǒ zài hé chǔ zhì shì shǐ zhī zhī
这句话大意是:辽梁王雅里在纥里水自立,不知果在何处,至是始知之。
yú shì xǐ liáo xiáng rén yú tài zhōu shí shǔ wèi kě xǐ xí gǔ nǎi qǐng gū chù zhī lǐng xi
这句话大意是:于是,徙辽降人于泰州,时暑未可徙,习古乃请姑处之岭西。
jí xí gǔ nǎi zhù xīn chéng yú qì dān zhōu tè chéng zhào zhì huì píng zhōu
这句话大意是:及习古乃筑新城于契丹周特城,诏置会平州。
wū hǔ lǐ bù rén dí liè huà shā lǜ bù zú jiàng cháo tíng yǐ tà pū yě wèi běn bù jié dù shǐ wū hǔ wèi dōu jiān
这句话大意是:乌虎里部人迪烈、划沙率部族降,朝廷以挞仆野为本部节度使,乌虎为都监。
xí gǔ nǎi fēng hái tà pū yě děng xuān gào yǐ biàn yi jiā tà pū yě sàn guān tián kòng míng gào shēn shòu zhī jí lù shàng jiàng fù yǒu láo gù guān bā bǎi jiǔ shí sān rén cháo tíng cóng zhī
这句话大意是:习古乃封还挞仆野等宣诰,以便宜加挞仆野散官,填空名告身授之,及录上降附有劳故官八百九十三人,朝廷从之。
yú shì dí liè jiā fáng yù shǐ wèi běn bù jié dù shǐ
这句话大意是:于是,迪烈加防御使,为本部节度使。
huà shā jiā zhū sī shǐ wèi jié dù fù shǐ zhī dí liè dǐ bù shì
这句话大意是:划沙加诸司使,为节度副使,知迪烈底部事。
tà lí dá jiā zuǒ jīn wú wèi shàng jiàng jūn jié dù fù shǐ zhī tū jū bù shì
现代白话:挞离答加左金我卫上将军,节度副使,知突鞠部事。
ā xǐ jiā guān chá shǐ wèi běn bù jié dù shǐ
这句话大意是:阿枲加观察使,为本部节度使。
qí yú qiān shòu yǒu chà
这句话大意是:其余迁授有差。
yǐ máng gé chéng dì fēn cì wū hǔ lǐ dí liè dǐ èr bù jí qì dān rén qí wèi kěn zhě tīng rèn lì zhàn shè
这句话大意是:以厖葛城地分赐乌虎里、迪烈底二部及契丹人,其未垦者听任力占射。
jiǔ zhī lǐng xián zhōu yān huǒ shì
这句话大意是:久之,领咸州烟火事。
tiān huì liù nián wán yán shèn sī suǒ bù jí qí yú wèi zhì měng ān móu kè hù kǒu mìng xí gǔ nǎi tōng yuè jù jí yǐ shàng
这句话大意是:天会六年,完颜慎思所部及其余未置猛安谋克户口,命习古乃通阅具籍以上。
tiān huì shí nián gǎi nán jīng lù jūn shuài sī wèi dōng nán lù dū tǒng sī xí gǔ nǎi wèi dū tǒng yí zhì dōng jīng zhèn gāo lí
这句话大意是:天会十年,改南京路军帅司为东南路都统司,习古乃为都统,移治东京,镇高丽。
zàn yuē jīn qǐ jiāng tǔ wò lǔ wò lǔ gǔ fāng miàn gōng zuì xiān zhe pó lú huǒ lóu shì zuì xiān fēng tài zhōu zhī biān yǔ huáng lóng zhī chōng yào jì yì zhòng yǐ
现代白话:赞曰:金启疆土,斡鲁、斡鲁古方面功最先著,婆卢火、娄室最先封,泰州之边圉,黄龙之冲要,寄亦重了。
ruò dū mǔ zhī qín láo nán lù lóu shì zhī jīng yíng shǎn xī yín shù kě zhī wéi shǒu tài yuán láo yì zhì yǐ
现代白话:若阇母之勤劳南路,娄室之经营陕西,银术可之围守太原,劳亦至了。
wò lǔ gǔ zhī bù zhì dū mǔ zhī bài qiǎn fá zhī jí zhū jiāng shè yān
现代白话:斡鲁古之不治,阇母之败,谴罚之亟,诸将慴呢。
fu néng yǐ ruò xiǎo zhōng zhì qiáng dà qí xiào yàn yǔ
这句话大意是:夫能以弱小终制强大,其效验与。
yín shù kě xí gǔ nǎi guān rén zhī guó ér zhī qí kě fá gǔ yǔ yún guó yǒu bā guān shàn yǐ fu
现代白话:银术可、习古乃观人之国而知其可伐,古语云“国有八观”,善了夫。