jì wǔ shí tiáo
这句话大意是：（计五十条）。
yī zhòng fēng bàn shēn bù suí yǔ yán jiǎn sè nǎi shèn qì xū sǔn yě jiǔ guān yuán wǔ bǎi zhuàng
这句话大意是：一中风半身不遂，语言謇涩，乃肾气虚损也，灸关元五百壮。
yī shāng hán shǎo yīn zhèng liù mài huǎn dà hūn shuì zì yǔ shēn zhòng rú shān huò shēng hēi yè ǎi qì tǔ tán fù zhàng zú zhǐ lěng guò jié jí jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng kě bǎo
这句话大意是：一伤寒少阴证，六脉缓大，昏睡自语，身重如山，或生黑靥，噫气、吐痰、腹胀、足指冷过节，急灸关元三百壮可保。
yī shāng hán tài yīn zhèng shēn liáng zú lěng guò jié liù mài xián jǐn fā huáng zǐ bān duō tǔ xián mò fā zào rè ǎi qì jí jiǔ guān yuán mìng guān gè sān bǎi zhuàng
这句话大意是：一伤寒太阴证，身凉足冷过节，六脉弦紧，发黄紫斑，多吐涎沫，发燥热，噫气，急灸关元、命关各三百壮。
shāng hán wéi cǐ èr zhèng hài rén shén sù zhòng jǐng zhǐ yǐ shé gàn kǒu zào wèi shǎo yīn fù mǎn zì lì wèi tài yīn yú jiē guī rù yáng zhèng tiáo zhōng gù zhì hài rén
这句话大意是：伤寒惟此二证害人甚速，仲景只以舌干口燥为少阴，腹满自利为太阴，余皆归入阳证条中，故致害人。
rán cǐ èr zhèng ruò bù zǎo jiǔ guān yuán yǐ jiù shèn qì jiǔ mìng guān yǐ gù pí qì zé nán bǎo xìng mìng
这句话大意是：然此二证若不早灸关元以救肾气，灸命关以固脾气，则难保性命。
gài pí shèn wéi rén yī shēn zhī gēn dì bù kě bù zǎo tú yě
这句话大意是：盖脾肾为人一身之根蒂，不可不早图也。
shé gàn kǒu zào nǎi shǎo yīn běn rè zhī zhèng zhòng jǐng yǐ dà chéng qì jí xià dàn cǐ lǐ fēi shēn dēng zhòng jǐng zhī táng zhě bù néng zhī fēi shén yú zhòng jǐng zhī fǎ zhě bù néng yòng gài huǒ rè gāng shèng bù yòng chéng zhì zé liáo yuán zhī hài chì ér shēng huà zhī jī xī kě bù wèi zāi
现代白话：（舌干口燥乃少阴本热之证，仲景以大承气急下，但此理非身登仲景之堂者不能知，非神于仲景之法者不能用，盖火热亢盛不用承制，则燎原之害炽而生化之机息，可不畏啊！
shè běn rè jiǎ ér biāo yīn fú wù yòng chéng qì lì jiàn wēi wáng yǐ
现代白话：设本热假而标阴伏，误用承气立见危亡了。
xiān shēng jiǔ fǎ zhēn bǎo mìng quán shēng zhī yào yè yī zhī shì qiē xū shěn chá bù kě lǔ mǎng ér xíng zhī yě
这句话大意是：先生灸法真保命全生之要，业医之士切须审察，不可卤莽而行之也。
zhòng jǐng gài yǐ qì huà ér yòng chéng qì ruò shè xíng cáng bié yǒu zhì fǎ bù kě hùn pì
这句话大意是：仲景盖以气化而用承气，若涉形藏，别有治法，不可混辟。
yī nǎo jū fā bèi zhū bān dīng chuāng è dú xū jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng yǐ bǎo shèn qì
这句话大意是：一脑疽发背，诸般疔疮恶毒须灸关元三百壮以保肾气。
yī jí hóu bì yí cū hàn zhǒng shuǐ gǔ bù xià cǐ nǎi wèi qì xū fēng hán kè fèi yě jiǔ tiān tū xué wǔ shí zhuàng
这句话大意是：一急喉痹、颐粗、颔肿、水谷不下，此乃胃气虚风寒客肺也，灸天突穴五十壮。
xué zài jié hóu xià sì cùn
这句话大意是：（穴在结喉下四寸。
yī xū láo ké sòu cháo rè kǎ xiě tù xiě liù mài xián jǐn cǐ nǎi shèn qì sǔn ér yù tuō yě jí jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng nèi fú bǎo yuán dān kě bǎo xìng mìng
这句话大意是：一虚劳咳嗽潮热，咯血吐血六脉弦紧，此乃肾气损而欲脱也，急灸关元三百壮，内服保元丹可保性命。
ruò fú zhī bǎi guī de zhě lì sǐ
这句话大意是：若服知柏归地者，立死。
gài kǔ hán zhòng sǔn qí yáng yě
这句话大意是：盖苦寒重损其阳也。
xū láo ér zhì liù mài xián jǐn jí shì shèn qì sǔn tuō
这句话大意是：（虚劳而致六脉弦紧，即是肾气损脱。
nǎi jīn zhī yī zhì xū láo zhě mài zhì wēi xì jí jí shàng yòng hán liáng zhēn shì rén rú cǎo jiè yě cǐ zhǒng rén bù zhī zuò hé jié guǒ
这句话大意是：乃今之医治虚劳者，脉至微细急疾，尚用寒凉，真视人如草芥也，此种人不知作何结果。
yī shuǐ zhǒng péng zhàng xiǎo biàn bù tōng qì chuǎn bù wò cǐ nǎi pí qì dà sǔn yě jí jiǔ mìng guān èr bǎi zhuàng yǐ jiù pí qì zài jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng yǐ fú shèn shuǐ zì yùn xiāo yǐ
现代白话：一水肿膨胀、小便不通，气喘不卧，此乃脾气大损也，急灸命关二百壮，以救脾气，再灸关元三百壮，以扶肾水，自运消了。
yī pí xiè zhù xià nǎi pí shèn qì sǔn èr sān rì néng sǔn rén xìng mìng yì jiǔ mìng guān guān yuán gè èr bǎi zhuàng
这句话大意是：一脾泄注下，乃脾肾气损，二三日能损人性命，亦灸命关、关元各二百壮。
yī xiū xī lì xià wǔ sè nóng zhě nǎi pí qì sǔn yě bàn yuè jiān zé sǔn rén xìng mìng yì jiǔ mìng guān guān yuán gè sān bǎi zhuàng
这句话大意是：一休息痢下五色脓者，乃脾气损也，半月间则损人性命，亦灸命关、关元各三百壮。
yī huò luàn tù xiè nǎi lěng wù shāng wèi jiǔ zhōng wǎn wǔ shí zhuàng ruò sì zhī jué lěng liù mài wēi xì zhě qí yáng yù tuō yě jí jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng
这句话大意是：一霍乱吐泻，乃冷物伤胃，灸中脘五十壮，若四肢厥冷，六脉微细者，其阳欲脱也，急灸关元三百壮。
yī nüè jí nǎi lěng wù jī zhì ér chéng bù guò shí kǒu bàn yuè zì yù
这句话大意是：一疟疾乃冷物积滞而成，不过十口、半月自愈。
ruò yán mián bù jué nǎi chéng pí nüè qì xū yě jiǔ zé yuán qì tuō jǐn ér sǐ jiǔ zhōng wǎn jí zuǒ mìng guān gè bǎi zhuàng
这句话大意是：若延绵不绝乃成脾疟，气虚也，久则元气脱尽而死，灸中脘及左命关各百壮。
yī huáng dǎn yǎn mù jí biàn shēn jiē huáng xiǎo biàn chì sè nǎi lěng wù shāng pí suǒ zhì jiǔ zuǒ mìng guān yī bǎi zhuàng jì fú liáng yào
这句话大意是：一黄胆眼目及遍身皆黄，小便赤色，乃冷物伤脾所致，灸左命关一百壮，忌服凉药。
ruò jiān hēi dǎn nǎi fáng láo shāng shèn zài jiǔ mìng guān sān bǎi zhuàng
这句话大意是：若兼黑疸乃房劳伤肾，再灸命关三百壮。
yī fān wèi shí yǐ jí tǔ nǎi yǐn shí shī jié pí qì sǔn yě jiǔ mìng guān sān bǎi zhuàng
这句话大意是：一番胃，食已即吐，乃饮食失节，脾气损也，灸命关三百壮。
mìng guān dàng zuò mìng mén
这句话大意是：（命关当作命门）。
yī shī jué bù xǐng rén shì yòu míng qì jué jiǔ zhōng wǎn wǔ shí zhuàng
这句话大意是：一尸厥不省人事，又名气厥，灸中脘五十壮。
yī fēng kuáng wàng yǔ nǎi xīn qì bù zú wèi fēng xié kè yú bāo luò yě xiān fú shuì shèng sàn jiǔ jù quē xué qī shí zhuàng jiǔ chuāng fā guò zài jiǔ sān lǐ wǔ shí zhuàng
这句话大意是：一风狂妄语，乃心气不足，为风邪客于包络也，先服睡圣散，灸巨阙穴七十壮，灸疮发过，再灸三里五十壮。
yī xié tòng bù zhǐ nǎi yǐn shí shāng pí jiǔ zuǒ mìng guān yī bǎi zhuàng
这句话大意是：一胁痛不止乃饮食伤脾，灸左命关一百壮。
yī liǎng xié lián xīn tòng nǎi huì nù shāng gān pí shèn sān jīng jiǔ zuǒ mìng guān èr bǎi zhuàng guān yuán sān bǎi zhuàng
这句话大意是：一两胁连心痛乃恚怒伤肝脾肾三经，灸左命关二百壮，关元三百壮。
yī fèi hán xiōng gé zhàng shí tǔ suān nì qì shàng gōng shí yǐ zuò bǎo kùn juàn wú lì kǒu zhōng rú hán bīng xuě cǐ míng lěng láo yòu míng gāo huāng bìng
这句话大意是：一肺寒胸膈胀，时吐酸，逆气上攻，食已作饱，困倦无力，口中如含冰雪，此名冷劳，又名膏肓病。
nǎi lěng wù shāng fèi fǎn fú liáng yào sǔn qí fèi qì jiǔ zhōng fǔ èr xué gè èr bǎi zhuàng
这句话大意是：乃冷物伤肺，反服凉药，损其肺气，灸中府二穴各二百壮。
yī ké sòu bìng yīn xíng hán yǐn lěng bīng xiāo fèi qì jiǔ tiān tū xué wǔ shí zhuàng
这句话大意是：一咳嗽病，因形寒饮冷，冰消肺气，灸天突穴五十壮。
yī jiǔ sou bù zhǐ jiǔ fèi yú èr xué gè wǔ shí zhuàng jí zhǐ
这句话大意是：一久嗽不止，灸肺俞二穴各五十壮即止。
ruò shāng hán hòu huò zhōng nián jiǔ sou bù zhǐ kǒng chéng xū láo dāng jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng
这句话大意是：若伤寒后或中年久嗽不止，恐成虚劳，当灸关元三百壮。
yī lì fēng yīn wò fēng shī dì chǔ shòu qí dú wǎ sī zhōng yú wǔ zàng lìng rén miàn mù páng qǐ rú hēi yún huò biàn shēn rú zhuī cì huò liǎng shǒu wán má jiǔ wǔ zàng shù xué
这句话大意是：一疠风因卧风湿地处，受其毒瓦斯，中于五脏，令人面目庞起如黑云，或遍身如锥刺，或两手顽麻，灸五脏俞穴。
xiān jiǔ fèi yú cì xīn shù pí shù zài cì gān yú shèn shù gè wǔ shí zhuàng zhōu ér fù shǐ bìng yù wèi dù
这句话大意是：先灸肺俞，次心俞、脾俞，再次肝俞、肾俞，各五十壮，周而复始，病愈为度。
yī shǔ yuè fā zào rè nǎi lěng wù shāng pí wèi shèn qì suǒ zhì jiǔ mìng guān èr bǎi zhuàng
这句话大意是：一暑月发燥热，乃冷物伤脾胃肾气所致，灸命关二百壮。
huò xīn gé zhàng mèn zuò téng jiǔ zuǒ mìng guān wǔ shí zhuàng
这句话大意是：或心膈胀闷作疼，灸左命关五十壮。
ruò zuò zhòng shǔ fú liáng yào jí sǐ yǐ
现代白话：若作中暑服凉药即死了。
yī zhòng fēng bìng fāng shū jiǔ bǎi huì jiān jǐng qǔ chí sān lǐ děng xué duō bù xiào cǐ fēi huáng dì zhèng fǎ
这句话大意是：一中风病方书灸百会、肩井、曲池、三里等穴多不效，此非黄帝正法。
jiǔ guān yuán wǔ bǎi zhuàng bǎi fā bǎi zhòng
这句话大意是：灸关元五百壮，百发百中。
yī zhòng fēng shī yīn nǎi fèi shèn qì sǔn jīn shuǐ bù shēng jiǔ guān yuán wǔ bǎi zhuàng
这句话大意是：一中风失音乃肺肾气损，金水不生，灸关元五百壮。
yī cháng pǐ xià xuè jiǔ bù zhǐ cǐ yǐn shí lěng wù sǔn dà cháng qì yě jiǔ shén quē xué sān bǎi zhuàng
这句话大意是：一肠癖下血，久不止，此饮食冷物损大肠气也，灸神阙穴三百壮。
yī xū láo rén jí lǎo rén yǔ bìng hòu dà biàn bù tōng nán fú lì yào jiǔ shén quē yī bǎi zhuàng zì tōng
这句话大意是：一虚劳人及老人与病后大便不通，难服利药，灸神阙一百壮自通。
yī xiǎo biàn xià xuè nǎi fáng shì láo sǔn shèn qì jiǔ guān yuán èr bǎi zhuàng
这句话大意是：一小便下血乃房事劳损肾气，灸关元二百壮。
yī shā shí lín zhū yào bù xiào nǎi shèn jiā xū huǒ suǒ níng yě jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng
这句话大意是：一砂石淋诸药不效，乃肾家虚火所凝也，灸关元三百壮。
yī shàng xiāo bìng rì yǐn shuǐ sān wǔ shēng nǎi xīn fèi yōng rè yòu chī lěng wù shāng fèi shèn zhī qì jiǔ guān yuán yī bǎi zhuàng kě yǐ miǎn sǐ
现代白话：一上消病日饮水三五升，乃心肺壅热，又吃冷物，伤肺肾之气，灸关元一百壮，能够免死。
huò chūn jiǔ qì hǎi qiū jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng kǒu shēng jīn yè
这句话大意是：或春灸气海，秋灸关元三百壮，口生津液。
yī zhōng xiāo bìng duō shí ér sì zhī léi shòu kùn juàn wú lì nǎi pí wèi shèn xū yě dāng jiǔ guān yuán wǔ bǎi zhuàng
这句话大意是：一中消病多食而四肢羸瘦，困倦无力，乃脾胃肾虚也，当灸关元五百壮。
yī yāo zú bù rén xíng bù shǎo lì nǎi fáng láo sǔn shèn yǐ zhì gǔ wěi jí jiǔ guān yuán wǔ bǎi zhuàng
这句话大意是：一腰足不仁，行步少力，乃房劳损肾，以致骨痿，急灸关元五百壮。
yī hūn mò bù xǐng rén shì yǐn shí yù jìn bù jìn huò wò huò bù wò huò xíng huò bù xíng mò zhī bìng zhī suǒ zài nǎi sī lǜ tài guò hào shāng xīn xuè gù yě jiǔ jù quē wǔ shí zhuàng
这句话大意是：一昏默不省人事，饮食欲进不进，或卧或不卧，或行或不行，莫知病之所在，乃思虑太过，耗伤心血故也，灸巨阙五十壮。
yī pí bìng zhì hēi sè wěi huáng yǐn shí shǎo jìn jiǔ zuǒ mìng guān wǔ shí zhuàng
这句话大意是：一脾病致黑色痿黄，饮食少进，灸左命关五十壮。
huò jiān lí sè nǎi sǔn shèn yě zài jiǔ guān yuán èr bǎi zhuàng
这句话大意是：或兼黧色，乃损肾也，再灸关元二百壮。
yī zéi fēng rù ěr kǒu yǎn wāi xié suí zuǒ yòu jiǔ de cāng xué wǔ shí zhuàng huò èr qī zhuàng
这句话大意是：一贼风入耳，口眼歪斜，随左右灸地仓穴五十壮，或二七壮。
yī ěr yè jiāo kū miàn sè jiàn hēi nǎi shèn láo yě jiǔ guān yuán wǔ bǎi zhuàng
这句话大意是：一耳叶焦枯，面色渐黑，乃肾劳也，灸关元五百壮。
yī zhōng nián yǐ shàng zhī rén kǒu gān shé zào nǎi shèn shuǐ bù shēng jīn yè yě jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng ruò wù fú liáng yào bì shāng pí wèi ér sǐ
这句话大意是：一中年以上之人，口干舌燥，乃肾水不生津液也，灸关元三百壮，若误服凉药，必伤脾胃而死。
yī zhōng nián yǐ shàng zhī rén yāo tuǐ gǔ jié zuò téng nǎi shèn qì xū bèi yě fēng xié suǒ chéng zhī zhèng jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng
这句话大意是：一中年以上之人，腰腿骨节作疼，乃肾气虚惫也，风邪所乘之证，灸关元三百壮。
ruò fú xīn wēn chú fēng zhī yào zé shèn shuǐ yù hé nán jiù
这句话大意是：若服辛温除风之药，则肾水愈涸，难救。
yī tuǐ jiān fā chì zhǒng nǎi shèn qì fēng xié zhe gǔ kǒng shēng fù gǔ jū jiǔ guān yuán èr bǎi zhuàng
这句话大意是：一腿 间发赤肿，乃肾气风邪着骨，恐生附骨疽，灸关元二百壮。
yī lǎo rén huá cháng kùn zhòng nǎi yáng qì xū tuō xiǎo biàn bù jīn jiǔ shén quē sān bǎi zhuàng
这句话大意是：一老人滑肠困重，乃阳气虚脱，小便不禁，灸神阙三百壮。
yī lǎo rén qì chuǎn nǎi shèn xū qì bù guī hǎi jiǔ guān yuán èr bǎi zhuàng
这句话大意是：一老人气喘，乃肾虚气不归海，灸关元二百壮。
yī lǎo rén dà biàn bù jīn nǎi pí shèn qì shuāi jiǔ zuǒ mìng guān guān yuán gè èr bǎi zhuàng
这句话大意是：一老人大便不禁，乃脾肾气衰，灸左命关、关元各二百壮。
yī liǎng yǎn hūn hēi yù chéng nèi zhàng nǎi pí shèn qì xū suǒ zhì jiǔ guān yuán sān bǎi zhuàng
这句话大意是：一两眼昏黑，欲成内障，乃脾肾气虚所致，灸关元三百壮。
yī luǒ yīn yōu yù shāng gān huò shí shǔ xián zhī dú ér chéng yú chuāng tóu shàng jiǔ sān qī zhuàng yǐ má yóu rùn bǎi huā gāo tu zhī jiǔ chuāng fā guò yù
这句话大意是：一瘰 因忧郁伤肝，或食鼠涎之毒而成，于疮头上灸三七壮，以麻油润百花膏涂之，灸疮发过愈。
yī pò shāng fēng yá guān jǐn jí xiàng bèi qiáng zhí jiǔ guān yuán xué bǎi zhuàng
这句话大意是：一破伤风，牙关紧急，项背强直，灸关元穴百壮。
yī hán shī yāo tòng jiǔ yāo yú xué wǔ shí zhuàng
这句话大意是：一寒湿腰痛灸腰俞穴五十壮。
yī xíng lù hū shàng xī jí tuǐ rú zhuī nǎi fēng shī suǒ xí yú tòng chù jiǔ sān shí zhuàng
这句话大意是：一行路忽上膝及腿如锥，乃风湿所袭，于痛处灸三十壮。
yī xiāng gǎng jiǎo shǎo lì huò wán má téng tòng jiǔ yǒng quán xué wǔ shí zhuàng
这句话大意是：一香港脚少力或顽麻疼痛，灸涌泉穴五十壮。
yī wán xuǎn jìn yín huò xiǎo ér tū chuāng jiē hàn chū rù shuǐ shī yín pí máo ér zhì yě yú shēng chuāng chù gé sān cùn jiǔ sān zhuàng chū huáng shuǐ yù
这句话大意是：一顽癣浸淫或小儿秃疮，皆汗出入水，湿淫皮毛而致也，于生疮处隔三寸灸三壮，出黄水愈。
fán jiǔ dà rén ài zhù xū rú lián zǐ dǐ kuò sān fēn jiǔ èr shí zhuàng hòu què jiǎn yī fēn wù yào jǐn shí
这句话大意是：凡灸大人，艾炷须如莲子，底阔三分，灸二十壮后却减一分，务要紧实。
ruò jiǔ sì zhī jí xiǎo ér ài zhù rú cāng ěr zi dà
这句话大意是：若灸四肢及小儿，艾炷如苍耳子大。
jiǔ tóu miàn ài zhù rú mài lì zi dà
这句话大意是：灸头面，艾炷如麦粒子大。
qí huī yǐ é máo sǎo qù bù kě kǒu chuī
这句话大意是：其灰以鹅毛扫去，不可口吹。
rú diān kuáng rén bù kě jiǔ jí gāo liáng rén pà tòng zhě xiān fú shuì shèng sàn rán hòu jiǔ zhī
这句话大意是：如癫狂人不可灸，及膏粱人怕痛者，先服睡圣散，然后灸之。
yī fù zhǐ kě jiǔ wǔ shí zhuàng xǐng hòu zài fú zài jiǔ
这句话大意是：一服止可灸五十壮，醒后再服、再灸。