陈书 · 姚思廉 · Chapter 6 of 36

本纪·卷六

PinyinModern Translation
Size

hòu zhǔ

这句话大意是:后主。

hòu zhǔ huì shū bǎo zì yuán xiù xiǎo zì huáng nú gāo zōng dí zhǎng zǐ yě

这句话大意是:后主,讳叔宝,字元秀,小字黄奴,高宗嫡长子也。

liáng chéng shèng èr nián shí yī yuè wù yín shēng yú jiāng líng

这句话大意是:梁承圣二年十一月戊寅生 于江陵。

míng nián jiāng líng xiàn gāo zōng qiān guān yòu liú hòu zhǔ yú ráng chéng

这句话大意是:明年,江陵陷,高宗迁关右,留后主于穰城。

tiān jiā sān nián guī jīng shī lì wèi ān chéng wáng shì zǐ

这句话大意是:天嘉三年,归京师,立为安 成王世子。

tiān kāng yuán nián shòu níng yuǎn jiāng jūn zhì zuǒ shǐ

这句话大意是:天康元年,授宁远将军,置佐史。

guāng dà èr nián wèi tài zǐ zhōng shù zǐ xún qiān shì zhōng yú rú gù

这句话大意是:光大二年,为太子中庶子,寻迁侍中, 馀如故。

tài jiàn yuán nián zhēng yuè jiǎ wǔ lì wèi huáng tài zǐ

这句话大意是:太建元年正月甲午,立为皇太子。

shí sì nián zhēng yuè jiǎ yín gāo zōng bēng

这句话大意是:十四年正月甲寅,高宗崩。

yǐ mǎo shǐ xīng wáng shū líng zuò nì fú zhū

这句话大意是:乙卯,始兴王叔陵作逆,伏诛。

dīng sì tài zǐ jí huáng dì wèi yú tài jí qián diàn

这句话大意是:丁巳,太子即皇帝 位于太极前殿。

zhào yuē shàng tiān jiàng huò dà xíng huáng dì yǎn qì wàn guó pān hào pǐ yǒng wú suǒ dài jí

这句话大意是:诏曰:“上天降祸,大行皇帝奄弃万国,攀号擗踊,无所迨及。

zhèn yǐ āi qióng sì yīng bǎo lì ruò shè jù chuān wǎng zhī yōu jì fāng lài qún gōng yòng kuāng guǎ bó

这句话大意是:朕 以哀茕,嗣膺宝历,若涉巨川,罔知攸济,方赖群公,用匡寡薄。

sī bō yí dé qín bèi yì zhào fán jué xiá ěr xián yǔ wéi xīn

这句话大意是:思播遗德,覃被 亿兆,凡厥遐迩,咸与惟新。

kě dà shè tiān xià

这句话大意是:可大赦天下。

zài wèi wén wǔ jí xiào tì lì tián wèi fù hòu zhě bìng cì jué yī jí

这句话大意是:在位文武及孝悌力田为父后者,并赐爵 一级。

gū lǎo guān guǎ bù néng zì cún zhě cì gǔ rén wǔ hú bó èr pǐ

这句话大意是:孤老鳏寡不能自存者,赐谷人五斛、帛二匹。

guǐ hài

这句话大意是:”癸亥,。

yǐ shì zhōng yì qián jiāng jūn dān yáng yǐn cháng shā wáng shū jiān wèi piào qí jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī yáng zhōu cì shǐ

这句话大意是:以侍中、翊前将军、 丹阳尹长沙王叔坚为骠骑将军、开府仪同三司、扬州刺史,。

yòu wèi jiāng jūn xiāo mó hē wèi chē qí jiāng jūn nán xú zhōu cì shǐ

这句话大意是:右卫将军萧摩诃为车骑 将军、南徐州刺史,。

zhèn xi jiāng jūn jīng zhōu cì shǐ fán yì jìn hào zhēng xi jiāng jūn

这句话大意是:镇西将军、荆州刺史樊毅进号征西将军,。

píng nán jiāng jūn yù zhōu cì shǐ rèn zhōng jìn hào zhèn nán jiāng jūn

这句话大意是:平南将军、豫州刺史 任忠进号镇南将军,。

hù jūn jiāng jūn chén kè wèi tè jìn jīn zǐ guāng lù dài fu

这句话大意是:护军将军沈恪为特进、金紫光禄大夫,。

píng xī jiāng jūn lǔ guǎng dá jìn hào ān xi jiāng jūn

这句话大意是:平西将军鲁广达进号安 西将军,。

rén wǔ jiāng jūn lǐ zhōu cì shǐ zhāng dà bǎo wèi zhōng hù jūn

这句话大意是:仁武将军、豊州刺史章大宝为中护军。

yǐ chǒu zūn huáng hòu wèi huáng tài hòu gōng yuē hóng fàn

这句话大意是:乙丑,尊皇后为皇太后,宫曰弘范。

bǐng yín yǐ guàn jūn jiāng jūn jìn xī wáng shū wén wèi xuān huì jiāng jūn dān yáng yǐn

这句话大意是:丙寅,以冠军将军晋熙王叔文为宣惠将军、丹阳尹。

dīng mǎo lì dì shū zhòng wèi shǐ xīng wáng fèng zhāo liè wáng sì jǐ sì lì fēi chén shì wèi huáng hòu

这句话大意是:丁卯,立弟叔重为始兴王,奉 昭烈王祀,己巳,立妃沈氏为皇后。

xīn wèi lì huáng dì shū yǎn wèi xún yáng wáng huáng dì shū shèn wèi yuè yáng wáng huáng dì shū dá wèi yì yáng wáng huáng dì shū xióng wèi bā shān wáng huáng dì shū yú wèi wǔ chāng wáng

这句话大意是:辛未,立皇弟叔俨为寻阳王,皇弟叔慎为岳阳 王,皇弟叔达为义阳王,皇弟叔熊为巴山王,皇弟叔虞为武昌王。

rén shēn

这句话大意是:壬申,。

shì zhōng zhōng quán jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī pó yáng wáng bó shān jìn hào zhōng quán dà jiàng jūn

这句话大意是:侍中、中 权将军、开府仪同三司鄱阳王伯山进号中权大将军,。

jūn shī jiāng jūn shàng shū zuǒ pú yè jìn ān wáng bó gōng jìn hào yì qián jiāng jūn shì zhōng

这句话大意是:军师将军、尚书左仆射晋安王 伯恭进号翊前将军、侍中,。

yì yòu jiāng jūn zhōng lǐng jūn lú líng wáng bó rén jìn hào ān qián jiāng jūn

这句话大意是:翊右将军、中领军庐陵王伯仁进号安前将军,。

zhèn nán jiāng jūn jiāng zhōu cì shǐ yù zhāng wáng shū yīng jìn hào zhēng nán jiāng jūn

这句话大意是:镇南将军、 江州刺史豫章王叔英进号征南将军,。

píng nán jiāng jūn xiāng zhōu cì shǐ jiàn ān wáng shū qīng jìn hào ān nán jiāng jūn

这句话大意是:平南将军、湘州刺史建安王叔卿进号安南将军。

yǐ shì zhōng zhōng shū jiān ān yòu jiāng jūn xú líng wèi zuǒ guāng lù dài fu lǐng tài zǐ shǎo fù

这句话大意是:以侍中、中书监、安右将军徐陵为左光禄大夫,领太子少傅。

jiǎ xū shè wú xǔ dà huì yú tài jí qián diàn

这句话大意是:甲戌,设无珝大会于 太极前殿。

sān yuè xīn hài zhào yuē gōng tuī wèi quàn yì xiǎn qián jīng lì nóng jiàn shǎng shì zhāo wǎng gào

这句话大意是:三月辛亥,诏曰:“躬推为劝,义显前经,力农见赏,事昭往诰。

sī nǎi guó chǔ shì zī mín mìng yōu shǔ lǐ jiǎn lóng tì mǐ bù yóu zhī

这句话大意是:斯乃 国储是资,民命攸属,豊俭隆替,靡不由之。

fu rù fù zì gǔ shū gǎo wéi jiù wò ráo guì yú shí jīn qiāo què zhì yú sān yì yú jí jì yì yíng suō bù tóng

这句话大意是:夫入赋自古,输藁惟旧,沃饶贵于十 金,硗确至于三易,腴脊既异,盈缩不同。

zhà wěi rì xìng bù shū suì gǎi

这句话大意是:诈伪日兴,簿书岁改。

dào tián shǐ zhě zhe zì xī jīng bù shí jùn xíng wén zhū dōng hàn

这句话大意是:稻田使者,著 自西京,不实峻刑,闻诸东汉。

lǎo nóng jù yú zhī yìng sú lì yīn yǐ wǔ wén

这句话大意是:老农惧于祗应,俗吏因以侮文。

chuò lěi chéng qún yóu shǒu wèi wu yǒng yán fáng dù liáng kě tài xī

这句话大意是:辍耒成群,游手为 伍,永言妨蠹,良可太息。

jīn yáng hé zài jié gào zé rùn xià yi zhǎn chūn nòu yǐ wàng qiū chí

这句话大意是:今阳和在节,膏泽润下,宜展春耨,以望秋坻。

qí yǒu xīn pì chéng quǎn jìn kěn hāo lái guǎng mào wù de dù liàng zhēng zū xī jiē tíng miǎn

这句话大意是:其有新 辟塍畎,进垦蒿莱,广袤勿得度量,征租悉皆停免。

sī yè jiǔ fèi xián xǔ zhàn zuò gōng tián huāng zòng yì suí sì qín

这句话大意是:私业久废,咸许占作,公田荒 纵,亦随肆勤。

tǎng liáng shǒu jiào gēng chún mín zài jiǔ yǒu cí dū kè yì yǐ shǎng zhuó

这句话大意是:傥良守教耕,淳民载酒,有兹督课,议以赏擢。

wài kě wèi gé bān xià chēng zhèn yì yān

现代白话:外可为格班下,称 朕意呢。

guǐ hài zhào yuē fu tǐ guó jīng yě cháng shì zì méng suī yīn gé tǎng shū chí zhāng huò yì zhì yú páng qiú jùn yì yuán dǎi cè wēi yòng shì hé gēng shì lóng dà shà shàng zhì zhōng zhǔ xián yóu cǐ shù

这句话大意是:”癸亥,诏曰:“夫体国经野,长世字氓,虽因革傥殊,驰张或异,至于 旁求俊乂,爰逮侧微,用适和羹,是隆大厦,上智中主,咸由此术。

zhèn yǐ guǎ bó sì yīng jǐng zuò suī āi jiù zài gōng qíng lǜ chán chuǎn ér zōng shè rèn zhòng lí shù wu yīn wú yóu zì ān gǒng mò gǎn wàng kāng jì sī suǒ yǐ dēng xiǎn máo yàn shì bèi zhōu xíng

这句话大意是:朕以寡薄,嗣 膺景祚,虽哀疚在躬,情虑鋋舛,而宗社任重,黎庶务殷,无由自安拱默,敢忘康 济,思所以登显髦彦,式备周行。

dàn kōng láo xiāo mèng lǚ qín shǐ bo wǔ jiù mò lái bā néng bù zhì

这句话大意是:但空劳宵梦,屡勤史卜,五就莫来,八能不至。

shì yòng shēn dàn níng lǜ bǐng yè sǔn huái

这句话大意是:是用申旦凝虑,丙夜损怀。

qǐ yǐ shí yù chuī guì wú yīn zì dá

这句话大意是:岂以食玉炊桂,无因自达?

jiāng huái bǎo mí bāng xián sī dú shàn

这句话大意是:将怀宝迷邦,咸思独善?

yīng nèi wài zhòng guān jiǔ pǐn yǐ shàng kě gè jiàn yī rén yǐ huì huì zhēng zhī zhǐ

这句话大意是:应 内外众官九品已上,可各荐一人,以会汇征之旨。

qiě qǔ bèi shí nán jǔ zhǎng huò yì xiǎo dà zhī yòng míng yán suǒ shī wù de nán jī běi dǒu míng ér fēi shí

这句话大意是:且取备实难,举长或易,小大之 用,明言所施,勿得南箕北斗,名而非实。

qí yǒu fù néng zhàng qì bìn yā dāng shí zhe bīn xì yǐ zì lián cǎo kè cháo yǐ wèi zhì rén shēng yī shì féng yù chéng nán yì yi qù cǐ yōu gǔ xiáng cí tiān lù qū tóng tuó yǐ guān guó wàng jīn mǎ ér lái tíng biàn dāng suí bǐ fāng yuán chì zhī jǔ yuē

这句话大意是:其有负能仗气,摈压当时,著《宾戏》 以自怜,草《客嘲》以慰志,人生一世,逢遇诚难,亦宜去此幽谷,翔兹天路,趋 铜驼以观国,望金马而来庭,便当随彼方圆,饬之矩矱。

yòu zhào yuē xī ruì hòu zǎi mín zhé wáng yù yǔ suī dé chēng wāng wèi míng néng pǔ zhú yóu fù yū jǐ qǐ yán jiàng qíng fǎng dào gāo zī yuè mù xià tīng yú tái gù néng zhèng ruò shén míng shì wú huǐ lìn

这句话大意是:”又诏曰:“昔睿后宰民, 哲王御宇,虽德称汪濊,明能普烛,犹复纡己乞言,降情访道,高咨岳牧,下听舆 台,故能政若神明,事无悔吝。

zhèn zuǎn chéng pī xù sī lóng dà yè cháng jù jiǔ zhòng yǐ suì sì cōng wèi guǎng yù tīng chāng yán bù pí bì zú ruò féng tíng shé wú dàn pī lín

这句话大意是:朕纂承丕绪,思隆大业,常惧九重已邃,四聪未广, 欲听昌言,不疲痺足,若逢廷折,无惮批鳞。

ér kǒu róu zhī cí tǎng wén yú zài wèi fù fěi zhī yì huò yǐn yú jù liáo fēi suǒ yǐ hóng lǐ zhì gōng jī xī dì zǎi zhě yě

这句话大意是:而口柔之辞,傥闻于在位,腹诽之意, 或隐于具僚,非所以弘理至公,缉熙帝载者也。

nèi wài qīng shì wén wǔ zhòng sī ruò yǒu zhì zhōu zhèng shù xīn liàn zhì tǐ jiù mín sú zhī jí kǔ biàn jìn wǎng zhī shū mì zhě gè jìn zhōng dǎng wú suǒ yǐn huì

这句话大意是:内外卿士文武众司,若有智周政术, 心练治体,救民俗之疾苦,辩禁网之疏密者,各进忠谠,无所隐讳。

zhèn jiāng xū jǐ tīng shòu zé shàn ér xíng zhù shēn jiàn wù qíng kuāng wǒ wáng dù

这句话大意是:朕将虚己听受, 择善而行,庶深鉴物情,匡我王度。

jǐ sì yǐ shì zhōng shàng shū zuǒ pú yè xīn chú yì qián jiāng jūn jìn ān wáng bó gōng wèi ān nán jiāng jūn xiāng zhōu cì shǐ xīn chú yì zuǒ jiāng jūn yǒng yáng wáng bó zhì wèi shàng shū pú yè zhōng hù jūn zhāng dà bǎo wèi lǐ zhōu cì shǐ

这句话大意是:”己巳,以侍中、尚书左仆射、新除翊前将军 晋安王伯恭为安南将军、湘州刺史,新除翊左将军、永阳王伯智为尚书仆射,中护 军章大宝为豊州刺史。

xià sì yuè bǐng shēn lì huáng zǐ yǒng kāng gōng yìn wèi huáng tài zǐ cì tiān xià wèi fù hòu zhě jué yī jí wáng gōng yǐ xià lài bó gè yǒu chà

这句话大意是:夏四月丙申,立皇子永康公胤为皇太子,赐天下为父后者爵 一级,王公已下赉帛各有差。

gēng zǐ zhào yuē zhèn lín yù qū yǔ fǔ yù qián lí fāng yù kāng jì jiāo báo juān shěng fán fèi shē jiàn guāi zhōng shí yí fáng duàn

这句话大意是:庚子,诏曰:“朕临御区宇,抚育黔黎,方欲康济浇 薄,蠲省繁费,奢僭乖衷,实宜防断。

yīng lòu jīn yín báo jí shù wù huà shēng tǔ mù rén cǎi huā zhī shǔ jí bù bó fú chǐ duǎn xiá qīng shū zhě bìng shāng cái fèi yè yóu chéng dù huàn

这句话大意是:应镂金银薄及庶物化生土木人彩花之属,及 布帛幅尺短狭轻疏者,并伤财废业,尤成蠹患。

yòu sēng ní dào shì xié yá zuǒ dào bù yī jīng lǜ mín jiān yín sì yāo shū zhū zhēn guài shì xiáng wèi tiáo zhì bìng jiē jìn jué

这句话大意是:又僧尼道士,挟邪左道,不依经律, 民间淫祀妖书诸珍怪事,详为条制,并皆禁绝。

guǐ mǎo zhào yuē zhōng suì kè dìng huái sì yuán shè qīng xú bǐ tǔ qiú háo bìng shū qìng chéng kuǎn fēn qiǎn qīn qī yǐ wéi zhì rèn

这句话大意是:”癸卯,诏曰:“中岁克定淮、泗, 爰涉青、徐,彼土酋豪,并输罄诚款,分遣亲戚,以为质任。

jīn jiù tǔ lún xiàn fù chéng yì yù nán běi zǔ yuǎn wèi de huì tóng niàn qí fēn guāi shū yǒu ài liàn

这句话大意是:今旧土沦陷,复成异 域,南北阻远,未得会同,念其分乖,殊有爱恋。

yí dí wú mín sī shì yī yě hé dú jī jìn shǐ bǐ lí xī

现代白话:夷狄我民,斯事一也,何独讥禁, 使彼离析?

wài kě jí jiǎn rèn zǐ guǎn jí dōng guǎn bìng dài bǎo rèn zài wài zhě bìng cì yī liáng bān zhī jiǔ shí suì qí xiāng lù suǒ zhī zǔ yuǎn biàn fā qiǎn chuán zhàng wèi sòng bì lìng ān dá

这句话大意是:外可即检任子馆及东馆并带保任在外者,并赐衣粮,颁之酒食,遂其乡 路,所之阻远,便发遣船仗卫送,必令安达。

ruò yǐ yù shì huàn jí bié yǒu shì yì bù yù qù zhě yì suí qí yì

这句话大意是:若已预仕宦及别有事义不欲去者,亦 随其意。

liù yuè guǐ yǒu shuò yǐ míng wēi jiāng jūn tōng zhí sàn qí cháng shì sūn chàng wèi zhōng hù jūn

这句话大意是:”六月癸酉朔,以明威将军、通直散骑常侍孙玚为中护军。

qiū qī yuè xīn wèi dà shè tiān xià

这句话大意是:秋七月辛未, 大赦天下。

shì yuè jiāng shuǐ sè chì rú xuè zì jīng shī zhì yú jīng zhōu

这句话大意是:是月,江水色赤如血,自京师至于荆州。

bā yuè guǐ wèi yè tiān yǒu shēng rú fēng shuǐ xiāng jī

这句话大意是:八月癸未夜,天有声如风水相 击。

yǐ yǒu yè yì rú zhī

这句话大意是:乙酉夜亦如之。

bǐng xū yǐ shǐ chí jié dū du yuán jiāng zhū jūn shì ān xī jiāng jūn lǔ guǎng dá wèi ān zuǒ jiāng jūn

这句话大意是:丙戌,以使持节、都督缘江诸军事、安西将军鲁广达为安左将 军。

jiǔ yuè bǐng wǔ shè wú xǔ dà huì yú tài jí diàn shě shēn jí shèng yú yù fú dà shè tiān xià

这句话大意是:九月丙午,设无珝大会于太极殿,舍身及乘舆御服,大赦天下。

xīn hài yè tiān dōng běi yǒu shēng rú chóng fēi jiàn yí xī běi

这句话大意是:辛亥夜,天东 北有声如虫飞,渐移西北。

yǐ mǎo tài bái zhòu jiàn

这句话大意是:乙卯,太白昼见。

bǐng yín yǐ piào qí jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī yáng zhōu cì shǐ cháng shā wáng shū jiān wèi sī kōng zhēng nán jiāng jūn jiāng zhōu cì shǐ yù zhāng wáng shū yīng jí běn hào kāi fǔ yí tóng sān sī

这句话大意是:丙寅,以骠骑将军、开府仪同三司、 扬州刺史长沙王叔坚为司空,征南将军、江州刺史豫章王叔英即本号开府仪同三司。

zhì dé yuán nián chūn zhèng yuè rén yín zhào yuē zhèn yǐ guǎ bó sì shǒu hóng jī āi qióng qiè lǜ zhěn yàng chán zhī xùn sú shǎo fāng lín xià mǐ suàn jù shén jiàn bīng xin lì tóng yù xiǔ

这句话大意是:至德元年春正月壬寅,诏曰:“朕以寡薄,嗣守鸿基,哀惸切虑,疹恙缠织, 训俗少方,临下靡算,惧甚践冰,忄栗同驭朽。

ér sì qì yì liú sān guāng chuán zhì yīng fú liè bì yù bó chōng tíng jù wù fěi xīn jié xù yí jiù miǎn sī qián dé yǒng mù xī chén duì xuān tà ér gěng xīn gù niè yán ér piào qì

这句话大意是:而四气易流,三光遄至,缨绂列陛, 玉帛充庭,具物匪新,节序疑旧,缅思前德,永慕昔辰,对轩闼而哽心,顾枿筵而 慓气。

sī suǒ yǐ yǎng zūn yí gòu fǔ lì báo gōng táo zhù jiǔ liú xiū xī bǎi xìng yòng hóng kuān jiǎn qǔ yè yáng hé

这句话大意是:思所以仰遵遗构,俯励薄躬,陶铸九流,休息百姓,用弘宽简,取叶阳和。

kě dà shè tiān xià gǎi tài jiàn shí wǔ nián wèi zhì dé yuán nián

这句话大意是:可大赦天下,改太建十五年为至德元年。

yǐ zhēng nán jiāng jūn jiāng zhōu cì shǐ xīn chú kāi fǔ yí tóng sān sī yù zhāng wáng shū yīng wèi zhōng wèi dà jiàng jūn

这句话大意是:”以征南将军、江州刺史、新除开府仪同 三司豫章王叔英为中卫大将军,。

piào qí jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī yáng zhōu cì shǐ cháng shā wáng shū jiān wèi jiāng zhōu cì shǐ

这句话大意是:骠骑将军、开府仪同三司、扬州刺史长沙王叔坚为 江州刺史,。

zhēng dōng jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī dōng yáng zhōu cì shǐ sī mǎ xiāo nán jìn hào chē qí jiāng jūn

这句话大意是:征东将军、开府仪同三司、东扬州刺史司马消难进号车骑将军,。

xuān huì jiāng jūn dān yáng yǐn jìn xī wáng shū wén wèi yáng zhōu cì shǐ

这句话大意是:宣惠将 军、丹阳尹晋熙王叔文为扬州刺史,。

zhèn nán jiāng jūn nán yù zhōu cì shǐ rèn zhōng wèi lǐng jūn jiāng jūn

这句话大意是:镇南将军、南豫州刺史任忠为领军将军,。

ān zuǒ jiāng jūn lǔ guǎng dá wèi píng nán jiāng jūn nán yù zhōu cì shǐ

这句话大意是:安左 将军鲁广达为平南将军、南豫州刺史,。

cí bù shàng shū jiāng zǒng wèi lì bù shàng shū

这句话大意是:祠部尚书江总为吏部尚书。

guǐ mǎo lì huáng zǐ shēn wèi shǐ ān wáng

这句话大意是:癸卯,立皇子深 为始安王。

èr yuè dīng chǒu yǐ shǐ xīng wáng shū zhòng wèi yáng zhōu cì shǐ

这句话大意是:二月丁丑,以始兴王叔重为扬州刺史。

xià sì yuè wù chén jiāo zhōu cì shǐ li yòu róng xiàn xùn xiàng

这句话大意是:夏四月戊辰,交州刺史李幼荣献 驯象。

jǐ chǒu yǐ qián qīng chē jiāng jūn yáng zhōu cì shǐ jìn xī wáng shū wén wèi jiāng zhōu cì shǐ

这句话大意是:己丑,以前轻车将军、扬州刺史晋熙王叔文为江州刺史。

qiū bā yuè dīng mǎo yǐ biāo qí jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī cháng shā wáng shū jiān wèi sī kōng

这句话大意是:秋八月丁卯,以骠 骑将军、开府仪同三司长沙王叔坚为司空。

jiǔ yuè dīng sì tiān dōng nán yǒu shēng rú chóng fēi

这句话大意是:九月丁巳,天东南有声如虫飞。

dōng shí yuè dīng yǒu lì huáng dì shū píng wèi xiāng dōng wáng shū áo wèi lín hè wáng shū xuān wèi yáng shān wáng shū mù wèi xī yáng wáng

这句话大意是:冬十月 丁酉,立皇弟叔平为湘东王,叔敖为临贺王,叔宣为阳山王,叔穆为西阳王。

wù xū shì zhōng ān yòu jiāng jūn zuǒ guāng lù dài fu tài zǐ shǎo fù xú líng zú

这句话大意是:戊戌, 侍中、安右将军、左光禄大夫、太子少傅徐陵卒。

guǐ chǒu lì huáng dì shū jiǎn wèi nán ān wáng shū chéng wèi nán jùn wáng shū xīng wéi yuán líng wáng shū sháo wèi yuè shān wáng shū chún wèi xīn xīng wáng

这句话大意是:癸丑,立皇弟叔俭为南安王,叔 澄为南郡王,叔兴为沅陵王,叔韶为岳山王,叔纯为新兴王。

shí èr yuè bǐng chén tóu hé guó qiǎn shǐ xiàn fāng wù

这句话大意是:十二月丙辰,头和国 遣使献方物。

sī kōng cháng shā wáng shū jiān yǒu zuì miǎn

这句话大意是:司空长沙王叔坚有罪免。

wù wǔ yè tiān kāi zì xī běi zhì dōng nán qí nèi yǒu qīng huáng sè lóng lóng ruò léi shēng

这句话大意是:戊午夜,天开自西北至东南,其内有青黄色, 隆隆若雷声。

èr nián chūn zhēng yuè dīng mǎo fēn qiǎn dà shǐ xún shěng fēng sú

这句话大意是:二年春正月丁卯,分遣大使巡省风俗。

píng nán jiāng jūn yù zhōu cì shǐ lǔ guǎng dá jìn hào ān nán jiāng jūn

这句话大意是:平南将军、豫州刺史鲁广达进号安南将 军。

guǐ sì dà shè tiān xià

这句话大意是:癸巳,大赦天下。

xià wǔ yuè wù zǐ

这句话大意是:夏五月戊子,。

yǐ shàng shū pú yè yǒng yáng wáng bó zhì wèi píng dōng jiāng jūn dōng yáng zhōu cì shǐ

这句话大意是:以尚书仆射永阳王伯智为平东将军、东扬州刺 史,。

qīng chē jiāng jūn jiāng zhōu cì shǐ jìn xī wáng shū wén wèi xìn wēi jiāng jūn xiāng zhōu cì shǐ

这句话大意是:轻车将军、江州刺史晋熙王叔文为信威将军、湘州刺史,。

rén wēi jiāng jūn yáng zhōu cì shǐ shǐ xīng wáng shū zhòng wèi jiāng zhōu cì shǐ

这句话大意是:仁威将军、扬州刺史 始兴王叔重为江州刺史,。

xìn wǔ jiàng jūn nán láng yá péng chéng èr jùn tài shǒu nán píng wáng yí wèi yáng zhōu cì shǐ

这句话大意是:信武将军、南琅邪彭城二郡太守南平王嶷为扬州刺史,。

lì bù shàng shū jiāng zǒng wèi shàng shū pú yè

这句话大意是:吏 部尚书江总为尚书仆射。

qiū qī yuè wù chén yǐ cháng shā wáng shū jiān wèi shì zhōng zhèn zuǒ jiāng jūn

这句话大意是:秋七月戊辰,以长沙王叔坚为侍中、镇左将军。

rén wǔ tài zi jiā yuán fú zài wèi wén wǔ cì bó gè yǒu chà xiào tì lì tián wèi fù hòu zhě gè cì yī jí guān guǎ lóng lǎo bù néng zì cún zhě rén gǔ wǔ hú

这句话大意是:壬午,太 子加元服,在位文武赐帛各有差,孝悌力田为父后者各赐一级,鳏寡癃老不能自存 者人谷五斛。

jiǔ yuè guǐ wèi tài bái zhòu jiàn

这句话大意是:九月癸未,太白昼见。

dōng shí yuè jǐ yǒu zhào yuē gēng záo zì zú nǎi yuē chún fēng gòng fù zhī xìng qí lái shàng yǐ

现代白话:冬十月己酉,诏曰:“耕凿自足,乃曰淳风, 贡赋之兴,其来尚了。

gài yóu gēng jí wu bù huò yǐ ér xíng yān

现代白话:盖由庚极务,不获已而行呢。

dàn fǎ lìng zī zhāng jiān dào duō yǒu sú shàng jiāo zhà zhèng xiān wéi liáng

这句话大意是:但法令滋章,奸盗多有,俗尚 浇诈,政鲜惟良。

zhèn rì gàn yè fēn qín yī wù zhī shī suǒ qì gū zuì jǐ kuì sān qiān zhī wèi cuò

这句话大意是:朕日旰夜分,矜一物之失所,泣辜罪己,愧三千之未措。

wàng dìng chū xià shǐ qiáng yìn jiān chū rú wén pín fù jūn qǐ dān ruò zhòng bì sī qǐ zhèn qióng shàn hé zhī yì yú

这句话大意是:望订初 下,使强荫兼出,如闻贫富均起,单弱重弊,斯岂振穷扇曷之意欤?

shì nǎi xià lì jī liǎn zhī kē yě

这句话大意是:是乃下吏箕 敛之苛也。

gù yún bǎi xìng bù zú jūn shú yǔ zú

这句话大意是:故云‘百姓不足,君孰与足’。

zì tài jiàn shí sì nián wàng dìng zū diào bū wèi rù zhě bìng xī yuán chú

这句话大意是:自太建十四年望订租调逋未入者,并悉 原除。

zài shì bǎi liáo biàn duàn shù wù bì qù qǔ píng yǔn wú de biàn gōng hài mín wèi jǐ shēng jì fáng wěn zhèng dào

这句话大意是:在事百僚,辩断庶务,必去取平允,无得便公害民,为己声绩,妨紊政道。

shí yī yuè bǐng yín dà shè tiān xià

这句话大意是:” 十一月丙寅,大赦天下。

rén shēn pán pán guó qiǎn shǐ xiàn fāng wù

这句话大意是:壬申,盘盘国遣使献方物。

wù yín bǎi jì guó qiǎn shǐ xiàn fāng wù

这句话大意是:戊寅,百济国遣使献方物。

sān nián chūn zhēng yuè wù wǔ shuò rì yǒu shí zhī

这句话大意是:三年春正月戊午朔,日有蚀之。

gēng wǔ yǐ zhèn zuǒ jiāng jūn cháng shā wáng shū jiān jí běn hào kāi fǔ yí tóng sān sī zhēng xi jiāng jūn jīng zhōu cì shǐ fán yì wèi hù jūn jiāng jūn shǒu lì bù shàng shū lǐng zhù zuò lù qióng wèi lì bù shàng shū jīn zǐ guāng lù dài fu yuán jìng jiā tè jìn

这句话大意是:庚午,以镇左将军长沙王叔坚即本号开府仪同 三司,征西将军、荆州刺史樊毅为护军将军,守吏部尚书、领著作陆琼为吏部尚书, 金紫光禄大夫袁敬加特进。

sān yuè xīn yǒu qián lǐ zhōu cì shǐ zhāng dà bǎo jǔ bīng fǎn

这句话大意是:三月辛酉,前豊州刺史章大宝举兵反。

xià sì yuè gēng xū lǐ zhōu yì jūn zhǔ chén jǐng xiáng zhǎn dà bǎo chuán shǒu jīng shī

这句话大意是:夏四月庚戌,豊 州义军主陈景详斩大宝,传首京师。

qiū bā yuè wù zǐ yè lǎo rén xīng jiàn

这句话大意是:秋八月戊子夜,老人星见。

jǐ yǒu yǐ zuǒ mín shàng shū xiè zhòu wèi lì bù shàng shū

这句话大意是:己酉,以左民尚书 谢伷为吏部尚书。

jiǔ yuè jiǎ xū tè jìn jīn zǐ guāng lù dài fu yuán jìng zú

这句话大意是:九月甲戌,特进、金紫光禄大夫袁敬卒。

dōng shí yuè jǐ chǒu dān dān guó qiǎn shǐ xiàn fāng wù

这句话大意是:冬十月己丑,丹丹国遣 使献方物。

shí yī yuè jǐ wèi zhào yuē xuān ní dàn yīng shàng zhé tǐ zī zhì shèng zǔ shù xiàn zhāng zhī diǎn bìng tiān de ér hé dé yuè zhèng yǎ sòng zhī ào yǔ rì yuè ér xié míng chuí hòu kūn zhī xùn fàn kāi shēng mín zhī ěr mù

这句话大意是:十一月己未,诏曰:“宣尼诞膺上哲,体资至圣,祖述宪章之典,并天 地而合德,乐正雅颂之奥,与日月而偕明,垂后昆之训范,开生民之耳目。

liáng jì yīn wēi líng qǐn wàng chù jū wéi mào cǎo sān shí yú nián jìng yǎng rú zài yǒng wéi kài xī

这句话大意是:梁季湮 微,灵寝忘处,鞠为茂草,三十馀年,敬仰如在,永惟忾息。

jīn yǎ dào yōng xī yóu gēng de suǒ duàn qín gù lǚ líng luò bù zhuī yuè sì kāi shū wú yīn xún fù

这句话大意是:今《雅道》雍熙, 《由庚》得所,断琴故履,零落不追,阅笥开书,无因循复。

wài kě xiáng zhī lǐ diǎn gǎi zhù jiù miào huì fáng guì dòng xián shǐ wéi xīn fāng fán jié lǎo yǐ shí xiǎng diàn

这句话大意是:外可详之礼典,改筑 旧庙,蕙房桂栋,咸使惟新,芳繁洁潦,以时飨奠。

xīn sì yú jià xìng cháng gàn sì dà shè tiān xià

这句话大意是:”辛巳,舆驾幸长干寺,大赦 天下。

shí èr yuè bǐng xū tài bái zhòu jiàn

这句话大意是:十二月丙戌,太白昼见。

xīn mǎo huáng tài zǐ chū tài xué jiǎng xiào jīng wù xū jiǎng bì

这句话大意是:辛卯,皇太子出太学,讲《孝经》,戊戌,讲毕。

xīn chǒu shì diàn yú xiān shī lǐ bì shè jīn shí zhī lè huì yàn wáng gōng qīng shì

这句话大意是:辛丑,释奠于先师,礼毕,设金石之乐,会宴王公卿士。

guǐ mǎo gāo lí guó qiǎn shǐ xiàn fāng wù

这句话大意是:癸卯,高丽国遣使献方物。

shì suì xiāo kuī sǐ zi cóng dài lì

这句话大意是:是岁,萧岿死,子琮代立。

sì nián chūn zhēng yuè jiǎ yín zhào yuē yáo shī jiàn gǔ yǔ bài chāng yán qiú zhī yì děng jiǔ zhe qián huī jǔ yǐ yān zhì fù wén xī diǎn sī nǎi zhì dào zhī shēn guī dì wáng zhī qiē wù

这句话大意是:四年春正月甲寅,诏曰:“尧施谏鼓,禹拜昌言,求之异等,久著前徽,举以 淹滞,复闻昔典,斯乃治道之深规,帝王之切务。

zhèn yǐ guǎ mèi pī chéng hóng xù wèi míng xū jǐ rì gàn xīng huái wàn jī duō wěn sì cōng fú dá sī wén jiǎn è cǎi qí móu jì

这句话大意是:朕以寡昧,丕承鸿绪,未明虚己, 日旰兴怀,万机多紊,四聪弗达,思闻蹇谔,采其谋计。

wáng gōng yǐ xià gè jiàn suǒ zhī páng xún guǎn kù yuán jí yú zào yī jiè yǒu néng piàn yán kě yòng zhèn qīn jiā tīng lǎn zhù yú qǐ wò

这句话大意是:王公已下,各荐所知,旁 询管库,爰及舆皂,一介有能,片言可用,朕亲加听览,伫于启沃。

zhōng quán dà jiàng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī pó yáng wáng bó shān jìn hào zhèn wèi jiāng jūn

这句话大意是:”中权大将军、 开府仪同三司鄱阳王伯山进号镇卫将军,。

zhōng wèi dà jiàng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī yù zhāng wáng shū yīng jìn hào piào qí dà jiàng jūn

这句话大意是:中卫大将军、开府仪同三司豫章王叔英进 号骠骑大将军,。

zhèn zuǒ jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī cháng shā wáng shū jiān jìn hào zhōng jūn dà jiàng jūn

这句话大意是:镇左将军、开府仪同三司长沙王叔坚进号中军大将军,。

ān nán jiāng jūn jìn ān wáng bó gōng jìn hào zhèn yòu jiāng jūn

这句话大意是:安南将军晋 安王伯恭进号镇右将军,。

yì yòu jiāng jūn yí dū wáng shū míng jìn hào ān yòu jiāng jūn

这句话大意是:翊右将军宜都王叔明进号安右将军。

èr yuè bǐng xū yǐ zhèn yòu jiāng jūn jìn ān wáng bó gōng wèi tè jìn

这句话大意是:二月丙戌,以镇右将 军晋安王伯恭为特进。

bǐng shēn lì huáng dì shū mó wèi bā dōng wáng shū xiǎn wèi lín jiāng wáng shū tǎn wèi xīn huì wáng shū lóng wèi xīn níng wáng

这句话大意是:丙申,立皇弟叔谟为巴东王,叔显为临江王,叔坦为新会王, 叔隆为新宁王。

xià wǔ yuè dīng sì lì huáng zǐ zhuāng wèi kuài jī wáng

这句话大意是:夏五月丁巳,立皇子庄为会稽王。

qiū jiǔ yuè jiǎ wǔ yú jià xìng xuán wǔ hú sì lú jiàn yuè wǔ yàn qún chén fù shī

这句话大意是:秋九月甲午,舆驾幸玄武湖,肆 舻舰阅武,宴群臣赋诗。

wù xū yǐ zhèn wèi jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī pó yáng wáng bó shān wèi dōng yáng zhōu cì shǐ zhì wǔ jiàng jūn yuè yáng wáng shū shèn wèi dān yáng yǐn

这句话大意是:戊戌,以镇卫将军、开府仪同三司鄱阳王伯山为东扬州刺 史,智武将军岳阳王叔慎为丹阳尹。

dīng wèi bǎi jì guó qiǎn shǐ xiàn fāng wù

这句话大意是:丁未,百济国遣使献方物。

dōng shí yuè guǐ hài shàng shū pú yè jiāng zǒng wèi shàng shū lìng lì bù shàng shū xiè zhòu wèi shàng shū pú yè

这句话大意是:冬十月癸亥,尚书 仆射江总为尚书令,吏部尚书谢伷为尚书仆射。

shí yī yuè jǐ mǎo zhào yuē wéi xíng zhǐ bào wéi dé chéng wù sān cái shì zī bǎi wáng bù gǎi

这句话大意是:十一月己卯,诏曰:“惟刑止暴, 惟德成物,三才是资,百王不改。

ér shì wú dǐ jiǎo shí xiān fàn lín wèi qiáo jīng mǎ fú wén tíng zhēng táo lín yì niú wèi jiàn qí zhǐ

这句话大意是:而世无抵角,时鲜犯鳞,渭桥惊马,弗闻廷争, 桃林逸牛,未见其旨。

suī piāo hàn qīng wǔ lǐ cóng qián qǐ chǔn yú dù mò yi sì jīn hóng zhèng fá liáng zāi míng cán zé zhé qiú zhū xíng cuò ān kě de hu

现代白话:虽剽悍轻侮,理从钳棨,蠢愚杜默,宜肆矜弘,政乏良啊, 明惭则哲,求诸刑措,安可得吗?

shì yòng shǔ wù mèi yǐ zhěn huái fù fǔ yǐ ér wū yì

这句话大意是:是用属寤寐以轸怀,负黼扆而於邑。

fù cí hé bì lún quē lián zhū wěi chuǎn huáng zhōng xiàn lǚ hé qì shǐ méng xuán yīng gào zhōng lǚ cháng zài yù yīn shí yòu guò yì nǎi sī de

这句话大意是:复兹合璧轮 缺,连珠纬舛,黄钟献吕,和气始萌,玄英告中,履长在御,因时宥过,抑乃斯得。

kě dà shè tiān xià

这句话大意是:可大赦天下。

zhēn míng yuán nián chūn zhèng yuè bǐng zǐ yǐ ān qián jiāng jūn héng yáng wáng bó xìn jìn hào zhèn qián jiāng jūn ān dōng jiāng jūn wú xīng tài shǒu lú líng wáng bó rén wèi tè jìn zhì wǔ jiàng jūn dān yáng yǐn yuè yáng wáng shū shèn wèi xiāng zhōu cì shǐ rén wǔ jiāng jūn yì yáng wáng shū dá wèi dān yáng yǐn

这句话大意是:祯明元年春正月丙子,以安前将军衡阳王伯信进号镇前将军,安东将军、吴兴 太守庐陵王伯仁为特进,智武将军、丹阳尹岳阳王叔慎为湘州刺史,仁武将军义阳 王叔达为丹阳尹。

wù yín zhào yuē bǎi huáng dà tíng gǔ chún hé yú nǎng rì jī wáng yíng hòu bèi jiāo fēng yú mò zài xíng shū yǐ zhù shàn huà fěi róng lǐ yì jì guāi jiān guǐ sī zuò

这句话大意是:戊寅,诏曰:“柏皇、大庭,鼓淳和于曩日,姬王、嬴后,被浇 风于末载,刑书已铸,善化匪融,礼义既乖,奸宄斯作。

hé qí chún piáo bù fǎn fú huá jìng shàn zhě yú

这句话大意是:何其淳朴不反,浮华竞扇 者欤?

zhèn jū zhōng yù wù nà huáng zài juàn pín huī tiān wǎng lǚ jué sān biān yuán yuán qián shù zhōng lí wǔ pì

这句话大意是:朕居中御物,纳隍在眷,频恢天网,屡绝三边,元元黔庶,终罹五辟。

gài nǎi kāng zāi guǎ bó yì yān fǎ lìng zī zhāng

现代白话:盖乃 康啊寡薄,抑呢法令滋章。

shì yòng dāng zhù fú yí qín cǐ xiàng yú zhī yì

这句话大意是:是用当宁弗怡,矜此向隅之意。

jīn sān yuán jù xù wàn guó cháo chén líng zhī xiàn yú shǐ yáng gāo lù níng yú yù suì cóng chūn shī lìng yǎng qián bù dé sī yǔ jiǔ yǒu wéi xīn qī zhèng

这句话大意是:今三元具序,万国朝辰, 灵芝献于始阳,膏露凝于聿岁,从春施令,仰干布德,思与九有,惟新七政。

kě dà shè tiān xià gǎi zhì dé wǔ nián wèi zhēn míng yuán nián

这句话大意是:可大 赦天下,改至德五年为祯明元年。

yǐ wèi dì zhèn

这句话大意是:”乙未,地震。

guǐ mǎo yǐ zhèn qián jiāng jūn héng yáng wáng bó xìn wèi zhèn nán jiāng jūn xi héng zhōu cì shǐ

这句话大意是:癸卯,以镇前将军衡阳王伯信为 镇南将军、西衡州刺史。

èr yuè dīng wèi yǐ tè jìn zhèn yòu jiāng jūn jìn ān wáng bó gōng jìn hào zhōng wèi jiāng jūn zhōng shū lìng jiàn ān wáng shū qīng wèi zhōng shū jiān

这句话大意是:二月丁未,以特进、镇右将军晋安王伯恭进号中卫将军, 中书令建安王叔卿为中书监。

dīng mǎo zhào zhì dé yuán nián wàng dìng zū diào bū wèi rù zhě bìng yuán zhī

这句话大意是:丁卯,诏至德元年望订租调逋未入者,并原之。

qiū bā yuè guǐ mǎo lǎo rén xīng jiàn

这句话大意是:秋八 月癸卯,老人星见。

dīng wèi yǐ chē qí jiāng jūn xiāo mó hē wèi piào qí jiāng jūn

这句话大意是:丁未,以车骑将军萧摩诃为骠骑将军。

jiǔ yuè yǐ hài yǐ piào qí jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī yù zhāng wáng shū yīng wèi piào qí dà jiàng jūn

这句话大意是:九月乙亥,以骠骑将军、 开府仪同三司豫章王叔英为骠骑大将军。

gēng yín xiāo cóng suǒ shǔ shàng shū lìng tài fù ān píng wáng xiāo yán zhōng jūn jiāng jūn jīng zhōu cì shǐ yì xīng wáng xiāo xiàn qiǎn qí dōu guān shàng shū chén jūn gōng yì jīng zhōu cì shǐ chén jì qǐng xiáng

这句话大意是:庚寅,萧琮所署尚书令、太傅安平王萧岩, 中军将军、荆州刺史义兴王萧献,遣其都官尚书沈君公,诣荆州刺史陈纪请降。

xīn mǎo yán děng lǜ wén wǔ nán nǚ shí wàn yú kǒu jì jiāng

这句话大意是:辛卯,岩等率文武男女十万馀口济江。

jiǎ wǔ dà shè tiān xià

这句话大意是:甲午,大赦天下。

dōng shí yī yuè yǐ hài gē yáng zhōu wú jùn zhì wú zhōu gē qián táng xiàn wèi jùn shǔ yān

现代白话:冬十一月乙亥,割扬州吴 郡置吴州,割钱塘县为郡,属呢。

bǐng zǐ yǐ xiāo yán wèi píng dōng jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī dōng yáng zhōu cì shǐ xiāo xiàn wèi ān dōng jiāng jūn wú zhōu cì shǐ

这句话大意是:丙子,以萧岩为平东将军、开府仪同三司、东扬 州刺史,萧献为安东将军、吴州刺史。

dīng hài yǐ piào qí dà jiàng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī yù zhāng wáng shū yīng jiān sī tú

这句话大意是:丁亥,以骠骑大将军、开府仪同三司豫章 王叔英兼司徒。

shí èr yuè bǐng chén yǐ qián zhèn wèi jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī dōng yáng zhōu cì shǐ pó yáng wáng bó shān wèi zhèn wèi dà jiàng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī qián zhōng wèi jiāng jūn jìn ān wáng bó gōng wèi zhōng wèi jiāng jūn yòu guāng lù dài fu

这句话大意是:十二月丙辰,以前镇卫将军、开府仪同三司、东扬州刺史鄱阳王伯 山为镇卫大将军、开府仪同三司,前中卫将军晋安王伯恭为中卫将军、右光禄大夫。

èr nián chūn zhēng yuè xīn sì lì huáng zǐ quān wèi dōng yáng wáng tián wèi qián táng wáng

这句话大意是:二年春正月辛巳,立皇子恮为东阳王,恬为钱塘王。

shì yuè qiǎn sàn qí cháng shì zhōu luó yán shuài bīng tún xiá kǒu

这句话大意是:是月,遣散骑常侍周罗嵒 帅兵屯峡口。

xià sì yuè wù shēn yǒu qún shǔ wú shù zì cài zhōu àn rù shí tou dù huái zhì yú qīng táng liǎng àn shù rì sǐ suí liú chū jiāng

这句话大意是:夏四月戊申,有群鼠无数,自蔡洲岸入石头渡淮,至于青塘两岸,数 日死,随流出江。

wù wǔ yǐ zuǒ mín shàng shū cài zhēng wèi lì bù shàng shū

这句话大意是:戊午,以左民尚书蔡征为吏部尚书。

shì yuè yǐng zhōu nán pǔ shuǐ hēi rú mò

这句话大意是:是月,郢州南浦水黑如墨。

wǔ yuè rén wǔ yǐ ān qián jiāng jūn lú líng wáng bó rén wèi tè jìn

这句话大意是:五月壬午,以安前将军庐陵王伯仁为特进。

jiǎ wǔ dōng yě zhù tiě yǒu wù chì sè rú shù dòu zì tiān zhuì róng suǒ yǒu shēng lóng lóng rú léi tiě fēi chū qiáng wài shāo mín jiā

这句话大意是:甲午,东冶铸铁,有物赤色如数斗,自 天坠熔所,有声隆隆如雷,铁飞出墙外,烧民家。

liù yuè wù xū fú nán guó qiǎn shǐ xiàn fāng wù

这句话大意是:六月戊戌,扶南国遣使献方物。

gēng zǐ fèi huáng tài zǐ yìn wèi wú xīng wáng lì jūn shī jiāng jūn yáng zhōu cì shǐ shǐ ān wáng shēn wéi huáng tài zǐ

这句话大意是:庚子,废皇太子胤为吴兴王,立军师将军、扬州刺史始安王深为皇太子。

xīn chǒu píng nán jiāng jūn jiāng zhōu cì shǐ nán píng wáng yí jìn hào zhèn nán jiāng jūn

这句话大意是:辛丑,平 南将军、江州刺史南平王嶷进号镇南将军;。

zhōng wǔ jiāng jūn nán xú zhōu cì shǐ yǒng jiā wáng yàn jìn hào ān běi jiāng jūn

这句话大意是:忠武将军、南徐州刺史永嘉王彦进号安 北将军;。

kuài jī wáng zhuāng wèi yì qián jiāng jūn yáng zhōu cì shǐ

这句话大意是:会稽王庄为翊前将军、扬州刺史;。

xuān huì jiāng jūn shàng shū lìng jiāng zǒng jìn hào zhōng quán jiāng jūn

这句话大意是:宣惠将军、尚书令江总进号中权将军;。

yún huī jiāng jūn tài zǐ zhān shì yuán xiàn wèi shàng shū pú yè

这句话大意是:云麾将军、太子詹事袁宪为尚书仆射;。

shàng shū pú yè xiè zhòu wèi tè jìn

这句话大意是:尚书仆射谢伷为特进;。

níng yuǎn jiāng jūn xīn chú lì bù shàng shū cài zhēng jìn hào ān yòu jiāng jūn

这句话大意是:宁远将军、新除吏部 尚书蔡征进号安右将军。

jiǎ chén yǐ ān yòu jiāng jūn lǔ guǎng dá wèi zhōng lǐng jūn

这句话大意是:甲辰,以安右将军鲁广达为中领军。

dīng sì dà fēng zhì zì xī běi jī tāo shuǐ rù shí tou chéng huái zhǔ bào yì piào méi zhōu chéng

这句话大意是:丁巳,大风至自西北 激涛水入石头城,淮渚暴益,漂没舟乘。

dōng shí yuè jǐ hài lì huáng zǐ fán wèi wú jùn wáng

这句话大意是:冬十月己亥,立皇子蕃为吴郡王。

xīn chǒu yǐ dù zhī shàng shū lǐng dà zhù zuò yáo chá wèi lì bù shàng shū

这句话大意是:辛丑, 以度支尚书、领大著作姚察为吏部尚书。

jǐ yǒu yú jià xìng mò fǔ shān dà xiào liè

这句话大意是:己酉,舆驾幸莫府山,大校猎。

shí yī yuè dīng mǎo zhào yuē fu yì yù huǎn xíng huáng wáng zhī suǒ chuí fàn shèng cán qù shā rén rén zhī suǒ yòng xīn

这句话大意是:十一月丁 卯,诏曰:“夫议狱缓刑,皇王之所垂范,胜残去杀,仁人之所用心。

zì huà guān jì xi kè lì sī qǐ fǎ lìng zī zhāng shǒu zú wú cuò

这句话大意是:自画冠既息, 刻吏斯起,法令滋章,手足无措。

zhèn jūn lín qū yǔ shǔ dāng jiāo mò qīng zhòng zhī diǎn zài zhèng wèi kāng xiǎo dà zhī qíng xīng yán duō kuì

这句话大意是:朕君临区宇,属当浇末,轻重之典,在政未康, 小大之情,兴言多愧。

juàn cí bì àn yǒu zhěn āi jīn kě kè rì yú dà zhèng diàn xùn yù

这句话大意是:眷兹狴犴,有轸哀矜,可克日于大政殿讯狱。

rén shēn yǐ zhèn nán jiāng jūn jiāng zhōu cì shǐ nán píng wáng yí wèi zhēng xi jiāng jūn yǐng zhōu cì shǐ ān běi jiāng jūn nán xú zhōu cì shǐ yǒng jiā wáng yàn wèi ān nán jiāng jūn jiāng zhōu cì shǐ jūn shī jiāng jūn nán hǎi wáng qián wèi ān běi jiāng jūn nán xú zhōu cì shǐ

这句话大意是:”壬申,以镇 南将军、江州刺史南平王嶷为征西将军、郢州刺史,安北将军、南徐州刺史永嘉王 彦为安南将军、江州刺史,军师将军南海王虔为安北将军、南徐州刺史。

bǐng zǐ lì huáng dì shū róng wèi xīn chāng wáng shū kuāng wèi tài yuán wáng

这句话大意是:丙子,立 皇弟叔荣为新昌王,叔匡为太原王。

shì yuè duò qiǎn jìn wáng guǎng zhòng jūn lái fá zì ba shǔ miǎn hàn xià liú zhì guǎng líng shù shí dào jù rù yuán jiāng zhèn shù xiāng jì zòu wén

这句话大意是:是月,隋遣晋王广众军来伐,自巴、蜀、沔、 汉下流至广陵,数十道俱入,缘江镇戍,相继奏闻。

shí xīn chú xiāng zhōu cì shǐ shī wén qìng zhōng shū shè rén chén kè qīng zhǎng jī mì yòng shì bìng yì ér bù yán gù wú bèi yù

这句话大意是:时新除湘州刺史施文庆、中书 舍人沈客卿掌机密用事,并抑而不言,故无备御。

sān nián chūn zhēng yuè yǐ chǒu shuò wù qì sì sài

这句话大意是:三年春正月乙丑朔,雾气四塞。

shì rì duò zǒng guǎn hè ruò bì zì běi dào guǎng líng jì jīng kǒu zǒng guǎn hán qín hǔ qū héng jiāng jì cǎi shí zì nán dào jiāng huì bì jūn

这句话大意是:是日,隋总管贺若弼自北道广陵济京口,总管 韩擒虎趋横江,济采石,自南道将会弼军。

bǐng yín cǎi shí shù zhǔ xú zi jiàn chí qǐ gào biàn

这句话大意是:丙寅,采石戍主徐子建驰启告变。

dīng mǎo zhào gōng qīng rù yì jūn lǚ

这句话大意是:丁卯, 召公卿入议军旅。

wù chén nèi wài jiè yán yǐ piào qí jiāng jūn xiāo mó hē hù jūn jiāng jūn fán yì zhōng lǐng jūn lǔ guǎng dá bìng wèi dū du qiǎn nán yù zhōu cì shǐ fán měng shuài zhōu shī chū bái xià sàn qí cháng shì gāo wén zòu jiàng bīng zhèn nán yù zhōu

这句话大意是:戊辰,内外戒严,以骠骑将军萧摩诃、护军将军樊毅、中领军鲁 广达并为都督,遣南豫州刺史樊猛帅舟师出白下,散骑常侍皋文奏将兵镇南豫州。

gēng wǔ hè ruò bì gōng xiàn nán xú zhōu

这句话大意是:庚午,贺若弼攻陷南徐州。

xīn wèi hán qín hǔ yòu xiàn nán yù zhōu wén zòu bài hái

这句话大意是:辛未,韩擒虎又陷南豫州,文奏败还。

zhì shì duò jūn nán běi dào bìng jìn

这句话大意是:至是隋军南北道 并进。

hòu zhǔ qiǎn piào qí dà jiàng jūn sī tú yù zhāng wáng shū yīng zhūn cháo táng xiāo mó hē zhūn lè yóu yuàn fán yì zhūn qí dū sì lǔ guǎng dá zhūn bái tǔ gāng zhōng wǔ jiāng jūn kǒng fàn zhūn bǎo tián sì

这句话大意是:后主遣骠骑大将军、司徒豫章王叔英屯朝堂,萧摩诃屯乐游苑,樊毅屯耆阇 寺,鲁广达屯白土冈,忠武将军孔范屯宝田寺。

jǐ mǎo zhèn dōng dà jiàng jūn rèn zhōng zì wú xīng rù fù réng zhūn zhū què mén

这句话大意是:己卯,镇东大将军任忠自吴兴入赴, 仍屯朱雀门。

xīn sì hè ruò bì jìn jù zhōng shān dùn bái tǔ gāng zhī dōng nán

这句话大意是:辛巳,贺若弼进据钟山,顿白土冈之东南。

jiǎ shēn hòu zhǔ qiǎn zhòng jūn yǔ bì hé zhàn zhòng jūn bài jì

这句话大意是:甲申,后主遣众军与弼合 战,众军败绩。

bì chéng shèng zhì lè yóu yuàn lǔ guǎng dá yóu dū sǎn bīng lì zhàn bù néng jù

这句话大意是:弼乘胜至乐游苑,鲁广达犹督散兵力战,不能拒。

bì jìn gōng gōng chéng shāo běi yè mén

这句话大意是:弼进攻宫城,烧 北掖门。

shì shí hán qín hǔ lǜ zhòng zì xīn lín zhì yú shí zǐ gāng rèn zhōng chū jiàng yú qín hǔ réng yǐn qín hǔ jīng zhū què háng qù gōng chéng zì nán yè mén ér rù

这句话大意是:是时韩擒虎率众自新林至于石子冈,任忠出降于擒虎,仍引擒虎经朱雀航 趣宫城,自南掖门而入。

yú shì chéng nèi wén wǔ bǎi sī jiē dùn chū wéi shàng shū pú yè yuán xiàn zài diàn nèi

这句话大意是:于是城内文武百司皆遁出,唯尚书仆射袁宪在殿内。

shàng shū lìng jiāng zǒng lì bù shàng shū yáo chá dù zhī shàng shū yuán quán qián dù zhī shàng shū wáng yuàn shì zhōng wáng kuān zài shěng zhōng

这句话大意是:尚书 令江总、吏部尚书姚察、度支尚书袁权、前度支尚书王瑗、侍中王宽在省中。

hòu zhǔ wén bīng zhì cóng gōng rén shí yú chū hòu táng jǐng yáng diàn jiāng zì tóu yú jǐng

这句话大意是:后主 闻兵至,从宫人十馀出后堂景阳殿,将自投于井。

yuán xiàn shì cè kǔ jiàn bù cóng hòu gé shè rén xià hóu gōng yùn yòu yǐ shēn bì jǐng hòu zhǔ yǔ zhēng jiǔ zhī fāng de rù yān

现代白话:袁宪侍侧,苦谏不从,后阁舍人 夏侯公韵又以身蔽井,后主与争久之,方得入呢。

jí yè wèi duò jūn suǒ zhí

这句话大意是:及夜,为隋军所执。

bǐng xū jìn wáng guǎng rù jù jīng chéng

这句话大意是:丙戌,晋王 广入据京城。

sān yuè jǐ sì hòu zhǔ yǔ wáng gōng bǎi sī fā zì jiàn yè rù yú cháng ān

这句话大意是:三月己巳,后主与王公百司发自建邺,入于长安。

duò rén shòu sì nián shí yī yuè rén zǐ hōng yú luò yáng shí nián wǔ shí èr

这句话大意是:隋仁寿四年十一月 壬子,薨于洛阳,时年五十二。

zhuī zèng dà jiàng jūn fēng cháng chéng xiàn gōng shì yuē yáng zàng hé nán luò yáng zhī máng shān

这句话大意是:追赠大将军,封长城县公,谥曰炀,葬河南洛阳之 芒山。

shǐ chén shì zhōng zhèng guó gōng wèi zhēng yuē gāo zǔ bá qǐ lǒng mǔ yǒu xióng jié zhī zī

这句话大意是:史臣侍中郑国公魏征曰:高祖拔起垅亩,有雄桀之姿。

shǐ zuǒ xià fān fèn yīng qí zhī lüè mǐ jié nán hǎi zhí sī jìng luàn

这句话大意是:始佐下籓,奋英奇之略, 弭节南海,职思静乱。

yuán qí běi mài yì zài qín wáng sǎo hóu jǐng yú jì chéng zhěng liáng shì yú yǐ zhuì

这句话大意是:援旗北迈,义在勤王,扫侯景于既成,拯梁室于已坠。

tiān wǎng jué ér fù xù guó bù zhūn ér gèng kāng bǎi shén yǒu zhǔ bù shī jiù wù

这句话大意是:天网 绝而复续,国步屯而更康,百神有主,不失旧物。

wèi wáng zhī yán hàn dǐng zuò sòng wǔ zhī fǎn jìn chéng yú mào jì hóng xūn wú yǐ shàng yě

这句话大意是:魏王之延汉鼎祚,宋武之反晋乘 舆,懋绩鸿勋,无以尚也。

yú shí nèi nán wèi mǐ wài lín qíng dí wáng lín zuò gěng yú shàng liú zhōu qí yáo dàng yú jiāng hàn wèi shǒu wèi wěi ruò cún ruò wáng cǐ zhī bù tú jù yí tiān lì suī huáng líng yǒu juàn hé qí sù yě

这句话大意是:于时内难未弭,外邻勍敌,王琳作梗于上流,周、齐摇 荡于江、汉,畏首畏尾,若存若亡,此之不图,遽移天历,虽皇灵有眷,何其速也?

rán zhì dù hóng yuǎn

这句话大意是:然志度弘远,。

huái bào huō rú

这句话大意是:怀抱豁如,。

huò qǔ shì yú chóu chóu

这句话大意是:或取士于仇雠,。

huò zhuó cái yú wáng mìng

这句话大意是:或擢才于亡命,。

yǎn qí shòu jīn zhī guò

这句话大意是:掩其受金之过,。

yòu qí fèi yáo zhī zuì

这句话大意是:宥其吠尧 之罪,。

wěi yǐ xīn fù zhǎo yá

这句话大意是:委以心腹爪牙,。

xián néng de qí sǐ lì

这句话大意是:咸能得其死力,。

gù nǎi jué jī bǎi shèng

这句话大意是:故乃决机百胜,。

chéng cǐ sān fēn

这句话大意是:成此三分,。

fāng zhū dǐng zhì zhī xióng

这句话大意是:方诸鼎峙之雄,。

zú yǐ wú cán quán bèi yǐ

现代白话:足以无惭权、备了。

shì zǔ tiān zī ruì zhé qīng míng zài gōng zǎo yù jīng lún zhī mín jí kǔ sī zé lìng diǎn shù jī zhì zhì

这句话大意是:世祖天姿睿哲,清明在躬,早预经纶,知民疾苦,思择令典, 庶几至治。

dé xíng bìng yòng kān jì jiān yú qún xiōng shòu shǒu qiáng lín zhèn shè

这句话大意是:德刑并用,戡济艰虞,群凶授首,强邻震慑。

suī zhōng hòu zhī huà wèi néng jí yuǎn gōng jiǎn zhī fēng zú yǐ chuí xùn ruò bù shàng míng chá zé shǒu wén zhī liáng zhǔ yě

这句话大意是:虽忠厚之化未能及远,恭 俭之风足以垂训,若不尚明察,则守文之良主也。

lín chuān nián zhǎng yú chéng wáng guò wēi yú tài jiǎ xuān dì yǒu zhōu gōng zhī qīn wú yī yǐn zhī zhì míng bì bù fù tóng gōng suì wǎng yù jiā zhī zuì qí wú cí hu

这句话大意是:临川年长于成王,过微于太甲, 宣帝有周公之亲,无伊尹之志,明避不复,桐宫遂往,欲加之罪,其无辞乎!

gāo zōng yuán zì zài tián yǎ liàng hóng kuò dēng yōng yù jí mín guī qí hòu huì yǐ shǐ xià kuān yǐ róng zhòng

这句话大意是:高宗 爰自在田,雅量宏廓,登庸御极,民归其厚,惠以使下,宽以容众。

zhì yǒng zhēng fèn shī chū yǒu míng yáng pèi fēn huī fēng xíng diàn sǎo pì tǔ qiān lǐ yǎn yǒu huái sì zhàn shèng gōng qǔ zhī shì jìn gǔ wèi zhī yǒu yě

这句话大意是:智勇争奋,师 出有名,扬旆分麾,风行电扫,辟土千里,奄有淮、泗,战胜攻取之势,近古未之 有也。

jì ér jūn chǐ mín láo jiāng jiāo zú duò tǎng cáng kōng jié zhé nǜ shī tú yú shì qín rén fāng qiáng suì kuī bīng yú jiāng shàng yǐ

现代白话:既而君侈民劳,将骄卒堕,帑藏空竭,折衄师徒,于是秦人方强,遂窥兵于 江上了。

li kè yǐ wéi wú zhī xiān wáng yóu hu shù zhàn shù shèng shù zhàn zé mín pí shù shèng zé zhǔ jiāo yǐ jiāo zhǔ yù pí mín wèi yǒu bù wáng zhě yě

这句话大意是:李克以为吴之先亡,由乎数战数胜,数战则民疲,数胜则主骄,以骄主御 疲民,未有不亡者也。

xìn zāi yán hu

现代白话:信啊言乎!

gāo zōng shǐ yǐ kuān dà dé rén zhōng yǐ jiāo chǐ zhì bài wén wǔ zhī yè zhuì yú zī yǐ

现代白话:高宗始以宽大得人,终以骄侈致败,文、武之业, 坠于兹了。

hòu zhǔ shēng shēn gōng zhī zhōng zhǎng fù rén zhī shǒu jì shǔ bāng guó tiǎn cuì bù zhī jià sè jiān nán

这句话大意是:后主生深宫之中,长妇人之手,既属邦国殄瘁,不知稼穑艰难。

chū jù diàn wēi lǚ yǒu āi jīn zhī zhào hòu shāo ān jí fù shàn yín chǐ zhī fēng

这句话大意是:初惧阽 危,屡有哀矜之诏,后稍安集,复扇淫侈之风。

bīn lǐ zhū gōng wéi jì qíng yú wén jiǔ nì jìn qún xiǎo jiē wěi zhī yǐ héng zhóu

这句话大意是:宾礼诸公,唯寄情于文酒,昵近群 小,皆委之以衡轴。

móu mó suǒ jí suì wú gǔ gěng zhī chén quán yào suǒ zài mò fěi qīn yú zhī lì

这句话大意是:谋谟所及,遂无骨鲠之臣,权要所在,莫匪侵渔之吏。

zhèng xíng rì wěn shī sù yíng cháo dān huāng wèi cháng yè zhī yǐn bì chǒng tóng yàn qī zhī niè

这句话大意是:政刑日 紊,尸素盈朝,躭荒为长夜之饮,嬖宠同艳妻之孽。

wēi wáng fú xù shàng xià xiāng méng zhòng pàn qīn lí lín jī bù wù zì tóu yú jǐng jì yǐ gǒu shēng shì qí yǐ cǐ qiú quán yì yì mín sī xià yǐ

现代白话:危亡弗恤,上下相蒙,众叛亲 离,临机不寤,自投于井,冀以苟生,视其以此求全,抑亦民斯下了。

xiá guān liè pì zuǎn wǔ sì xìng qí shǐ yě jiē yù zī míng rì yuè hé dé tiān dì gāo shì wǔ dì fǔ xié sān wáng rán ér mǐ bù yǒu chū kè zhōng gài guǎ qí gù hé zāi

现代白话:遐观列辟, 纂武嗣兴,其始也皆欲齐明日月,合德天地,高视五帝,俯协三王,然而靡不有初, 克终盖寡,其故何啊?

bìng yǐ zhōng yōng zhī cái huái kě yí zhī xìng kǒu cún yú rén yì xīn chù yú shì yù

这句话大意是:并以中庸之才,怀可移之性,口存于仁义,心怵于嗜欲。

rén yì lì wù ér dào yuǎn shì yù suì xìng ér biàn shēn

这句话大意是:仁 义利物而道远,嗜欲遂性而便身。

biàn shēn bù kě jiǔ wéi dào yuǎn nán yǐ gù zhì

这句话大意是:便身不可久违,道远难以固志。

nìng chǎn zhī lún chéng yán hou sè yīn qí suǒ hǎo yǐ yuè dǎo zhī ruò xià bǎn yǐ zǒu wán pì shùn liú ér jué yōng

这句话大意是:佞谄之伦,承颜 候色,因其所好,以悦导之,若下坂以走丸,譬顺流而决壅。

fēi fū gǎn líng chén xiàng jiàng shēng míng dé shú néng yí qí suǒ lè ér yǐ bǎi xìng wèi xīn zāi

现代白话:非夫感灵辰象,降生 明德,孰能遗其所乐,而以百姓为心啊?

cǐ suǒ yǐ chéng kāng wén jǐng qiān zǎi ér hǎn yù guǐ xīn yōu lì mǐ dài ér bù yǒu dú bèi zōng shè shēn yīng lù rǔ wèi tiān xià xiào kě bù tòng hu

这句话大意是:此所以成、康、文、景千载而罕遇,癸、 辛、幽、厉靡代而不有,毒被宗社,身婴戮辱,为天下笑,可不痛乎!

gǔ rén yǒu yán wáng guó zhī zhǔ duō yǒu cái yì kǎo zhī liáng chén jí duò xìn fēi xū lùn

这句话大意是:古人有言, 亡国之主,多有才艺,考之梁、陈及隋,信非虚论。

rán zé bù chóng jiào yì zhī běn piān shàng yín lì zhī wén tú zhǎng jiāo wěi zhī fēng wú jiù luàn wáng zhī huò yǐ

现代白话:然则不崇教义之本,偏尚淫丽 之文,徒长浇伪之风,无救乱亡之祸了。

shǐ chén yuē hòu zhǔ xī zài chǔ gōng zǎo biāo lìng dé jí nán miàn jì yè shí yǔn tiān rén zhī wàng yǐ

现代白话:史臣曰:后主昔在储宫,早标令德,及南面继业,实允天人之望了。

zhì yú lǐ yuè xíng zhèng xián zūn gù diǎn jiā yǐ shēn hóng liù yì guǎng pì sì mén shì yǐ dài zhào zhī tú zhēng qū jīn mǎ jī gǔ zhī xiù yún jí shí qú

这句话大意是:至于礼乐 刑政,咸遵故典,加以深弘六艺,广辟四门,是以待诏之徒,争趋金马,稽古之秀, 云集石渠。

qiě tī shān háng hǎi cháo gòng zhě wǎng wǎng suì zhì yǐ

现代白话:且梯山航海,朝贡者往往岁至了。

zì wèi zhèng shǐ jìn zhōng cháo yǐ lái guì chén suī yǒu shí zhì zhě jiē yǐ wén xué xiāng chǔ hǎn guān shù wù cháo zhāng dà diǎn fāng cān yì yān

现代白话:自魏正始、晋中朝以来,贵臣虽有识 治者,皆以文学相处,罕关庶务,朝章大典,方参议呢。

wén àn bù lǐng xián wěi xiǎo lì jìn yǐ chéng sú qì zhì yú chén

这句话大意是:文案簿领,咸委小吏,浸 以成俗,迄至于陈。

hòu zhǔ yīn xún wèi huáng gǎi gé gù shī wén qìng chén kè qīng zhī tú zhuān zhǎng jūn guó yào wù jiān xiá zuǒ dào yǐ póu kè wèi gōng zì qǔ shēn róng bù cún guó jì

这句话大意是:后主因循,未遑改革,故施文庆、沈客卿之徒,专掌军国要务, 奸黠左道,以裒刻为功,自取身荣,不存国计。

shì yǐ zhāo jīng duò fèi huò shēng lín guó

这句话大意是:是以朝经堕废,祸生邻国。

sī yì yùn zhōng bǎi liù dǐng yù qiān biàn fēi wéi rén shì bù chāng gài tiān yì rán yě

这句话大意是:斯亦运 钟百六,鼎玉迁变,非唯人事不昌,盖天意然也。

✦ You read 本纪·卷六

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.