武经总要 · 丁度 · Chapter 22 of 43

前集·卷二十二

PinyinModern Translation
Size

běi fān dì lǐ

这句话大意是:北蕃地理。

qì dān qí xiān yǔ xī yì zhǒng tóng lèi jù wèi mù róng shì suǒ pò cuàn yú sōng mò zhī de hòu jū huáng lóng zhī běi liáo zé jiān

这句话大意是:契丹,其先与奚异种同类,俱为慕容氏所破,窜于松漠之地,后居黄龙之北辽泽间。

liáo zé qù yú guān yī qiān yī bǎi lǐ yú guān qù yōu zhōu qī bǎi lǐ qí de nán jiē hǎi dōng jì liáo hé xi bāo líng xíng běi jiè sōng xíng shān chuān dōng xī sān qiān lǐ

这句话大意是:辽泽去榆关一千一百里,榆关去幽州七百里,其地南接海,东际辽河,西包泠陉,北界松陉,山川东西三千里。

táng zhì qì dān wáng jiān sōng mò fǔ dū du

这句话大意是:唐置契丹王兼松漠府都督。

guāng qǐ zhōng zhōng yuán duō gù běi biān wú bèi qí wáng qīn dé shāo cán shí dá dá xī shì wéi zhī shǔ xián bèi qū yì zú zhàng qǐn shèng

这句话大意是:光启中,中原多故,北边无备,其王钦德稍蚕食,达靼、奚、室韦之属咸被驱役,族帐寝盛。

tiān mò suì rǒng rǔ hào

这句话大意是:天末,遂《冗辱》号。

qīn dé zhèng shuāi bié bù qiú zhǎng ā bǎo jī qiáng dà nǎi gōng bó hǎi fú yú chéng xià zhī xǐ qí rén ér jǐn yǒu qí tā yòu xiàn zhōng guó píng yíng èr zhōu

这句话大意是:钦德政衰,别部酋长阿保机强大,乃攻渤海扶馀城下之,徙其人而尽有其他,又陷中国平、营二州。

shí jìn yǒu guó gē yōu jì yíng mò zhuō tán shùn xīn guī rú wǔ yún yīng huán shuò wèi shí liù zhōu lù zhī

这句话大意是:石晋有国,割幽蓟瀛莫涿檀顺新妫儒武云应寰朔蔚十六州赂之。

zhōu shì zōng fù shōu yíng mò sòng xiàn yì zhōu hòu qì dān jǐn yǒu xī dá dá shì wéi bó hǎi fú yú jí zhōng guó shí bā zhōu zhī de

这句话大意是:周世宗复收瀛、莫,宋陷易州,后契丹尽有奚、达靼、室韦、渤海扶馀及中国十八州之地。

qí zhèn wǔ fēng zhōu jiù zài hú zhōng ér zhōng guó zhì lì lǐng zhī xún yì xiàn

这句话大意是:其振武丰州,旧在胡中,而中国置吏领之,寻亦陷。

qí guó dōng nán jiè xīn luó shú nǚ zhēn dōng jì shēng nǚ zhēn dōng běi kòng hēi shuǐ xi dǐ xià guó xī nán jù hé dōng kě lán huǒ shān níng huà jūn dài xīn bīng zhōu nán bīn zhēn dìng zhōu xī shān jiè pō bǎo xióng shui shí zhōu dōng nán fàn hǎi zhì jīng dōng dēng lái zhōu

这句话大意是:其国东南界新罗熟女真,东际生女真,东北控黑水,西抵夏国,西南距河东岢岚、火山、宁化军、代忻并州,南滨真定州西山界,泊保雄氵食州东南泛海至京东登、莱州。

yān jīng zhōu jūn shí èr zhōng yuán jiù dì yōu zhōu gǔ jì běi zhī de shùn zhì yōu zhōu dōng yǒu cháo xiān liáo dōng běi yǒu lóu fán bái tán xi yǒu yún zhōng jiǔ yuán nán yǒu hū tuó yì zhōu

这句话大意是:燕京州军十二中原旧地,幽州,古冀北之地,舜置幽州,东有朝鲜辽东,北有楼烦白檀,西有云中九原,南有滹沱易州。

táng zhì fàn yáng jié dù lín zhì xī qì dān lǐ yōu zhōu

这句话大意是:唐置范阳节度,临制奚、契丹,理幽州。

zì shí jìn gē lù róng zhǔ

这句话大意是:自石晋割赂戎主,。

jiàn wèi nán jīng

这句话大意是:建为南京,。

yòu gǎi yān jīng

这句话大意是:又改燕京,。

dōng zhì fú jiā kǒu sān bǎi jiǔ shí lǐ

这句话大意是:东至符家口三百九十里,。

zhèng dōng wēi běi zhì sōng tíng guān sì bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:正东微北至松亭关四百五十里,。

xi zhì niú shān kǒu bǎi lǐ

这句话大意是:西至牛山口百里,。

zhèng xi wēi běi zhì jū yōng guān yī bǎi èr shí lǐ

这句话大意是:正西微北至居庸关一百二十里,。

dōng běi zhì zhōng jīng

这句话大意是:东北至中京,。

chū běi mén

这句话大意是:出北门,。

guò gǔ cháng chéng

这句话大意是:过古长城,。

zhì wàng jīng

这句话大意是:至望京,。

sì shí lǐ

这句话大意是:四十里。

yòu guò wēn yú hé dà xià pō wǔ shí lǐ zhì shùn zhōu

这句话大意是:又过温馀河大夏坡五十里至顺州。

dōng běi guò bái yǔ hé qī shí lǐ zhì tán zhōu zì cǐ jiàn rù shān wǔ shí lǐ zhì jīn gōu diàn

这句话大意是:东北过白屿河七十里至檀州,自此渐入山,五十里至金沟淀。

rù shān jié qǔ wú fù lǐ hòu

这句话大意是:入山诘曲,无复里堠。

guò cháo xiǎn hé jiǔ shí lǐ zhì gǔ běi hé kǒu liǎng páng jùn yá yǒu lù jǐn róng chē guǐ

这句话大意是:过朝鲜河九十里,至古北河口,两旁峻崖,有路,仅容车轨。

bā shí lǐ zhì xīn guǎn guò diāo kē lǐng sì shí lǐ zhì wò rú lái guǎn yòu qī shí lǐ zhì liǔ guǎn guò sōng tíng lǐng qī shí lǐ zhì dīng zào bù luò

这句话大意是:八十里至新馆,过雕窠岭四十里至卧如来馆,又七十里至柳馆,过松亭岭七十里至丁造部落。

yòu dōng nán xíng wǔ shí lǐ zhì niú shān guǎn bā shí lǐ zhì lù r xiá guǎn yòu jiǔ shí lǐ zhì tiě jiāng guǎn

这句话大意是:又东南行五十里至牛山馆,八十里至鹿儿峡馆,又九十里至铁浆馆。

zì běi qiàn shān qī shí lǐ zhì fù gǔ guǎn yòu bā shí lǐ zhì tōng tiān guǎn yòu èr shí lǐ zhì zhōng jīng

这句话大意是:自北堑山七十里至富谷馆,又八十里至通天馆,又二十里至中京。

nán zhì xióng zhōu chū nán mén dù lú gū hé liù shí lǐ zhì liáng xiāng xiàn yòu guò liú li hé fàn shuǐ zhuō shuǐ zhì zhuō zhōu liù shí lǐ yòu qī shí lǐ zhì xīn chéng xiàn yòu sì shí lǐ zhì bái gōu hé dù hé zhì xióng zhōu

这句话大意是:南至雄州,出南门渡卢孤河六十里至良乡县,又过刘李河、范水、涿水至涿州六十里,又七十里至新城县,又四十里至白沟河,渡河至雄州。

guān kǒu yōu chuān sì miàn píng chuān wú xiǎn zǔ kě shì wéi gǔ běi kǒu yǐ lái jù qí yào hài kě shè bīng zhūn zhì bǎo zhài

这句话大意是:关口幽川,四面平川,无险阻可恃,惟古北口以来据其要害,可设兵屯置堡寨。

táng fàn yáng jié dù zhī de gǔ běi kǒu sōng tíng guān yě gū mén děng lù bìng lì bǎo zhàng zhì jīn gǔ lěi jī dié shàng cún

这句话大意是:唐范阳节度之地,古北口、松亭关、野孤门等路并立保障,至今古垒基堞尚存。

yǒu rù fān zhī lù shí shù

这句话大意是:有入番之路十数。

dà lín kǒu yōu zhōu zhèng nán dōng zhì yán pō běi zhì luán zhōu shí chéng xiàn xī běi zhì fú jiā kǒu shān lù

这句话大意是:大林口,幽州正南,东至盐泊,北至滦州石城县,西北至苻家口山路。

dài jiā kǒu yōu zhōu zhèng dōng sān bǎi sì shí lǐ zhèng dōng zhì luán hé jí luán zhōu běi zhì píng zhōu shān

这句话大意是:待家口,幽州正东三百四十里,正东至滦河,即滦州,北至平州山。

kǒu zhī xi shǔ yōu zhōu dōng shǔ píng zhōu

这句话大意是:口之西属幽州,东属平州。

sōng tíng guān guān dōng běi wǔ lǐ zhì luán hé guān chéng zì yōu zhōu dōng qū yíng píng lù shèn píng tǎn zì gǔ xiōng nú fàn biān duō yóu cǐ lù

这句话大意是:松亭关,关东北五里至滦河关城,自幽州东趋营平路,甚平坦,自古匈奴犯边,多由此路。

yōu zhōu dōng běi sì bǎi bā shí lǐ běi qū zé zhōu lù zhì zhōng jīng sì bǎi wǔ shí lǐ xi zhì píng chuān jì zhōu yǒu guì ān yàn dǐ èr shān kǒu tōng chē mǎ

这句话大意是:幽州东北四百八十里,北趋泽州路,至中京四百五十里,西至平川蓟州,有柜安、燕氐二山口,通车马。

gǔ běi kǒu yōu zhōu zhèng dōng èr bǎi qī shí lǐ zài jīn mì yún xiàn dōng běi yī bǎi èr shí lǐ liǎng páng dǒu jùn zhōng lù jǐn róng yī chē xià yǒu jiàn jù shí lěi guǐ fán sì shí wǔ lǐ

这句话大意是:古北口,幽州正东二百七十里,在今密云县东北一百二十里,两旁陡峻,中路仅容一车,下有涧,巨石磊鬼,凡四十五里。

běn fàn yáng fáng è xī qì dān zhī suǒ zuì wéi ài shù

这句话大意是:本范阳防扼奚契丹之所,最为隘束。

dé shèng kǒu shān kǒu zài yōu zhōu zhèng běi shān kǒu pán dào shù céng sú míng sī xiāng lǐng

这句话大意是:得胜口,山口在幽州正北,山口盘道数层,俗名思乡岭。

nán zhì tán zhōu běi zhì běi ān zhōu

这句话大意是:南至檀州,北至北安州。

sòng wáng kǒu yōu zhōu běi yī bǎi èr shí lǐ jū sòng wáng shān kǒu zhī de shǔ shān hòu

这句话大意是:宋王口,幽州北一百二十里,居宋王山,口之地属山后。

cáo wáng kǒu yōu zhōu wēi běi yī bǎi èr shí lǐ jū cáo wáng shān zhī běi shǔ shān hòu

这句话大意是:曹王口,幽州微北一百二十里,居曹王山之北,属山后。

jū yōng guān yōu zhōu xī běi yī bǎi èr shí lǐ zài jīn shùn tiān fǔ běi liǎng shān jiā zhì yī shuǐ páng liú guān kuà nán běi sì shí lǐ xuán yá qiào bì zuì wéi yào xiǎn yí lù xi zhì guī zhōu yí lù běi zhì rú zhōu

这句话大意是:居庸关,幽州西北一百二十里,在今顺天府北,两山夹峙,一水旁流,关跨南北四十里,悬崖峭壁,最为要险,一路西至妫州,一路北至儒州。

niú shān kǒu zài yōu zhōu xi

这句话大意是:牛山口,在幽州西。

zǐ jīng lǐng kǒu yōu zhōu xī nán èr bǎi lǐ lǐng kǒu zhī nán shǔ yì zhōu běi jí shān hòu wèi zhōu jiè

这句话大意是:紫荆岭口,幽州西南二百里,岭口之南属易州,北即山后蔚州界。

yōu zhōu sì miàn zhōu jūn zhuō zhōu gǔ zhuō lù zhī yě xuān yuán huáng dì zhàn chī yóu zhī de

这句话大意是:幽州四面州军涿州,古涿鹿之野,轩辕皇帝战蚩尤之地。

hàn gāo zǔ zhì zhuō jùn suí yáng dì fá liáo kāi yǒng jì qú èr qiān lǐ fàn lóng zhōu tōng zhuō jùn shì yě

这句话大意是:汉高祖置涿郡,隋炀帝伐辽,开永济渠二千里,泛龙舟,通涿郡,是也。

xīn chéng jí gǔ dū yóu tíng zhī de

这句话大意是:新城即古督尤亭之地。

zhōu zhī běi yǒu zhuō shuǐ fàn shuǐ liú li hé rù yōu zhōu jiè nán zhì mò zhōu yī bǎi liù shí lǐ dōng běi zhì shuǐ yī bǎi èr shí lǐ

这句话大意是:州之北有涿水、范水、刘李河入幽州界,南至莫州一百六十里,东北至水一百二十里。

guān yī

这句话大意是:关一:。

qí gōu guān dōng běi zhì zhuō zhōu sì shí lǐ xī běi zhì yì zhōu liù shí lǐ

这句话大意是:祁沟关,东北至涿州四十里,西北至易州六十里。

jì zhōu yú yáng jùn duò zhì zǒng guǎn fǔ táng kāi yuán zhōng fēn yú yáng yù tián xiàn zhì zhōu

这句话大意是:蓟州渔阳郡,隋置总管府,唐开元中分渔阳玉田县置州。

dōng zhì píng zhōu sān bǎi lǐ xi zhì yōu zhōu èr bǎi yī shí lǐ nán zhì hǎi kǒu bǎi bā shí lǐ běi zhì fèi cháng chéng sāi èr bǎi èr shí lǐ dōng nán zhì píng zhōu yī bǎi bā shí lǐ dōng běi zhì lú lóng shù yī bǎi lǐ xī běi zhì tán zhōu èr bǎi qī shí lǐ

这句话大意是:东至平州三百里,西至幽州二百一十里,南至海口百八十里,北至废长城塞二百二十里,东南至平州一百八十里,东北至卢龙戍一百里,西北至檀州二百七十里。

tán zhōu zhì mì yún xiàn hàn lǐ guǎng mǐ jié bái tán shì yě

这句话大意是:檀州,治密云县,汉李广弭节白檀是也。

duò zhì zhōu wèi yàn zhī biān chuí zhàng sāi

这句话大意是:隋置州,为燕之边陲障塞。

táng zhì wēi wǔ jūn

这句话大意是:唐置威武军。

dōng zhì jì zhōu èr bǎi yī shí lǐ xi zhì yōu zhōu jiè běi cháng chéng sì shí wǔ lǐ nán zhì yōu zhōu wǔ shí wǔ lǐ dōng běi zhì cháng chéng zhàng sāi bǎi lǐ xī běi zhì guī zhōu èr bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:东至蓟州二百一十里,西至幽州界,北长城四十五里,南至幽州五十五里,东北至长城障塞百里,西北至妫州二百五十里。

shùn zhōu zhì huái róu xiàn táng kāi yuán zhōng zhì

这句话大意是:顺州,治怀柔县,唐开元中置。

dōng zhì jì zhōu bǎi sān shí lǐ nán zhì yōu zhōu jiǔ shí lǐ dōng běi zhì tán zhōu bā shí lǐ

这句话大意是:东至蓟州百三十里,南至幽州九十里,东北至檀州八十里。

píng sāi jūn zài zhuō zhōu xī nán běi zhì yì zhōu sì shí lǐ nán zhì guǎng xìn jūn sì shí lǐ

这句话大意是:平塞军,在涿州西南,北至易州四十里,南至广信军四十里。

yì zhōu hàn zhuō jùn gù ān xiàn de duò wéi shàng gǔ jùn táng wǔ dé zhōng píng dòu jiàn dé gǎi wéi yì zhōu

这句话大意是:易州,汉涿郡固安县地,隋为上谷郡,唐武德中平窦建德,改为易州。

shí jìn gē lù běi lǔ xún wèi dìng wǔ jūn jié dù sūn xíng you xí qǔ zhī yōng xī zhōng zài xiàn

这句话大意是:石晋割赂北虏,寻为定武军节度孙行友袭取之,雍熙中再陷。

yǒu bó niú shān wǔ huí lǐng yì shuǐ xú shuǐ dōng niú lán èr zhài nán zhì mò zhōu bǎi bā shí lǐ guǎng xìn jūn qī shí lǐ

这句话大意是:有驳牛山、五回岭、易水、徐水,东牛栏二寨,南至莫州百八十里,广信军七十里;。

dōng běi zhì yōu zhōu sān bǎi yī shí lǐ

这句话大意是:东北至幽州三百一十里;。

xī běi zhì zǐ jīng lǐng yī bǎi lǐ qū fēi hú kǒu zhì wèi zhōu sān bǎi bā shí lǐ

这句话大意是:西北至紫荆岭一百里,趋飞狐口,至蔚州三百八十里;。

xī nán zhì dìng zhōu bǎi sì shí qī lǐ

这句话大意是:西南至定州百四十七里。

luán zhōu zhì yì fēng xiàn

这句话大意是:滦州,治义丰县。

táng mò liú shǒu guāng jù zhōu pàn

这句话大意是:唐末,刘守光据州叛。

bào nüè yóu shén yíng píng zhī de wū zhōng guó nán wéi hǎi gé qí mín bù dé yǐ guī wū běi lǔ

这句话大意是:暴虐尤甚,营平之地于中国南为海隔,其民不得已归于北虏。

huì shí jìn gē lù yàn jì yì

这句话大意是:会石晋割赂燕蓟易,。

dìng shī sān dōu

这句话大意是:定师三都,。

jǐn qū qí mín rù qì dān

这句话大意是:尽驱其民入契丹,。

yīn yǐ wū luán hé wèi míng yǐ jū zhī

这句话大意是:因以乌滦河为名以居之,。

xiàn yì yóu bù gǎi wàng dōu ān xǐ zhī míng

这句话大意是:县邑犹不改望都、安喜之名,。

dōng běi luán hé àn gǔ dān suǒ shuō

这句话大意是:东北滦河(按贾耽所说,。

zì jì zhōu xī běi yī bǎi èr shí lǐ zhì yán chéng shǒu de

这句话大意是:自蓟州西北一百二十里至盐城守地,。

yòu xī běi dù luán hé zhì lú lóng zhèn

这句话大意是:又西北渡滦河至卢龙镇),。

xi zhì shí chéng jiǔ shí lǐ

这句话大意是:西至石城九十里,。

nán zhì hǎi èr bǎi yī shí lǐ

这句话大意是:南至海二百一十里,。

běi zhì píng zhōu sì shí lǐ

这句话大意是:北至平州四十里。

liáo zhōu gǔ liáo xī běi zhī de lín yū guān zài zhōu dōng běi wǔ lǐ

这句话大意是:辽州,古辽西北之地,临渝关在州东北五里。

xiān shì píng bó hǎi qiān qí mín zhì zhōu yǐ jū zhī réng míng qí yì yuē qiān mín

这句话大意是:先是平渤海,迁其民置州以居之,仍名其邑曰迁民。

dōng zhì lái zhōu qī shí lǐ xi zhì rùn zhōu sì shí lǐ nán zhì hǎi zhōu sān shí lǐ běi zhì lì zhōu sì bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:东至来州七十里,西至闰州四十里,南至海州三十里,北至利州四百五十里。

rùn zhōu lú lóng sāi dōng běi jiē liáo dōng zé táng guāng qǐ zhōng qì dān yǒu yíng píng zhī de yīn bó hǎi zhī pàn jì tǎo píng qiān qí bù luò zhì zhōu yǐ jū zhī qǔ rùn shuǐ wèi míng

这句话大意是:润州,卢龙塞,东北接辽东泽,唐光启中,契丹有营平之地,因渤海之叛,既讨平,迁其部落,置州以居之,取润水为名。

dōng zhì liáo zhōu sì shí lǐ xi zhì yū guān sì shí lǐ nán zhì hǎi sān shí lǐ běi zhì zhōng jīng wǔ bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:东至辽州四十里,西至渝关四十里,南至海三十里,北至中京五百五十里。

píng chuān lú lóng jùn hàn shǔ liáo xī jùn sān guó zhì cáo gōng běi fá wū wán tián chóu cóng lú lóng dào yǐn jūn qiàn shān yīn gǔ wǔ bǎi lǐ dēng bái láng shān jí cǐ lù

这句话大意是:平川卢龙郡,汉属辽西郡,《三国志》曹公北伐乌丸,田畴从卢龙道引军,堑山堙谷五百里,登白狼山,即此路。

duò zhì běi píng jùn yǒu cháng chéng lín yū gōng jié shí yǒu xuán shuǐ lú shuǐ jū shuǐ rùn shuǐ lóng xiān shuǐ luán hé yòu yǒu huáng luò shuǐ jīn yǒu yáng luò chéng

这句话大意是:隋置北平郡,有长城、临渝宫、碣石,有玄水、卢水、沮水、润水、龙鲜水、滦河,又有黄洛水,今有羊洛城。

xi zhì jì zhōu sān bǎi lǐ nán zhì hǎi èr bǎi lǐ běi zhì shàng gǔ kǒu bā shí lǐ dōng běi zhì yū guān shǒu zhuō bǎi jiǔ shí lǐ xī běi zhì lú lóng sāi èr bǎi lǐ

这句话大意是:西至冀州三百里,南至海二百里,北至上谷口八十里,东北至渝关守捉百九十里,西北至卢龙塞二百里。

běi ān zhōu hòu wèi zhì ān zhōu zhù chéng zài yōu zhōu zhī běi zhèng dāng sōng mò zhī de

这句话大意是:北安州,后魏置安州,筑城在幽州之北,正当松漠之地。

qì dān jiàn wèi běi ān zhōu mò dǒu lǐng niú shān huì xian shí luán hé liǔ hé jiē zài qí jìng

这句话大意是:契丹建为北安州,墨斗岭、牛山、会仙石、栾河、柳河皆在其境。

dōng běi zhì zhōng jīng èr bǎi wǔ shí lǐ xī nán zhì gǔ běi kǒu èr bǎi bā shí lǐ nán zhì yōu zhōu èr bǎi wǔ shí lǐ xī běi zhì liǔ hé wǔ shí lǐ

这句话大意是:东北至中京二百五十里,西南至古北口二百八十里,南至幽州二百五十里,西北至柳河五十里。

zhāo yán zhōu zhì zhōu yǐ bó hǎi bù luò jū zhī

这句话大意是:招延州,置州,以渤海部落居之。

dōng zhì xiǎo líng hé xī nán zhì yōu zhōu sì bǎi wǔ shí lǐ nán zhì rùn zhōu jiè běi zhì zé zhōu

这句话大意是:东至小凌河,西南至幽州四百五十里,南至润州界,北至泽州。

yǐ shàng bìng yōu zhōu sì miàn zhōu jūn

这句话大意是:以上并幽州四面州军。

xī jīng zhōu jūn shí yī yún zhōu yún zhōng jùn píng chéng bái dēng shān chán yú tái bìng zài qí jìng

这句话大意是:西京州军十一云州云中郡,平城、白登山、单于台并在其境。

táng zhì dà tóng jūn yōng xī zhōng wáng shī běi fá pān měi yáng yè bìng chū yún yīng lù lián bá yún yīng huán shuò sì zhōu shī cì sāng qián hé huì cáo bīn bān shī suì bù kè shǒu qiān sì zhōu mín yú nèi dì

这句话大意是:唐置大同军,雍熙中,王师北伐,潘美、杨业并出云应路,连拔云应寰朔四州,师次桑干河,会曹彬班师,遂不克守,迁四州民于内地。

jīn qì dān wěi hào xī jīng

这句话大意是:今契丹伪号西京。

dōng qǔ guī zhōu lù zhì yōu zhōu qī bǎi lǐ zhèng xi wēi běi zhì chán yú dū hù fǔ sān bǎi lǐ xī nán zhì dài zhōu jiè yī bǎi wǔ shí lǐ běi zhì cháng chéng fán jiè sān bǎi lǐ xī nán zhì bīng zhōu qī bǎi lǐ xī běi zhì hēi shān qī bǎi lǐ dōng běi zhì yáng hé qū fán yī bǎi sì shí lǐ

这句话大意是:东取妫州路至幽州七百里,正西微北至单于都护府三百里,西南至代州界一百五十里,北至长城蕃界三百里,西南至并州七百里,西北至黑山七百里,东北至阳河曲蕃一百四十里。

yún zhōu sì miàn zhū zhōu guī zhōu guī zhōu jùn táng chū zhì běi yàn zhōu zhēn guàn zhōng gǎi guī zhōu qǔ chéng zhōng guī shuǐ wèi míng zhuō lù shān mó jī shān bǎn quán zài yān

现代白话:云州四面诸州妫州妫州郡,唐初置北燕州,贞观中改妫州,取城中妫水为名,涿鹿山、磨笄山、版泉在呢。

shí jìn gē lù qì dān zhōu shì zōng shí róng zhǔ bì guī zhōu zhī míng gǎi wéi kè hán zhōu

这句话大意是:石晋割赂契丹,周世宗时,戎主避归周之名,改为可汗州。

dōng běi zhì rú zhōu èr bǎi lǐ xī nán zhì wèi zhōu èr bǎi jiǔ shí lǐ dōng nán zhì yōu zhōu èr bǎi lǐ xī nán zhì dài zhōu sì bǎi èr shí lǐ dōng běi zhì měi nǚ guān bǎi lǐ

这句话大意是:东北至儒州二百里,西南至蔚州二百九十里,东南至幽州二百里,西南至代州四百二十里,东北至美女关百里。

běi zhì zhāng shuō zhù cháng chéng jiǔ shí lǐ

这句话大意是:北至张说筑长城九十里。

yù yí zhèn hòu wèi zhù cháng chéng jīn qì dān gǎi wéi wàng yún xiàn

这句话大意是:御夷镇,后魏筑长城,今契丹改为望云县。

àn huáng huá sì dá jì guī zhōu běi yī bǎi sì shí lǐ zhì guǎng biān zhèn yī míng bái chéng yòu dōng běi wǔ shí lǐ zhì chì chéng yòu běi qī shí lǐ zhì zhèn chéng

这句话大意是:按《皇华四达记》:妫州北一百四十里至广边镇,一名白城,又东北五十里至赤城,又北七十里至镇城。

xíng shān zài zhèn chéng

这句话大意是:陉山在镇城。

xī běi jí xī qì dān bì shǔ zhī chù jīn yuē tàn shān

这句话大意是:西北即奚契丹避暑之处,今曰炭山。

wèi zhōu ān biān jùn yǒu hú lú hé jí zhōu lǐ bīng zhōu ōu yí chuān yě

这句话大意是:蔚州安边郡,有胡卢河,即《周礼》并州沤夷川也。

hàn sāi fēi gū zhī kǒu yán qí ài yě

这句话大意是:汉塞飞孤之口,言其隘也。

yǒu sōng zǐ kǒu jí gǔ zhī sōng xíng lǐng yě

这句话大意是:有松子口,即古之松陉岭也。

sòng tián zhòng jìn jiàng bīng běi zhēng yá jiāng li cún zhāng yǔ qì dān qiú shuài lǜ yí mín kōng bì lái jiàng zhòng jìn wú yī bīng yī shǐ zhī sǔn huì yōu líng bù shǒu qì zhī

这句话大意是:宋田重进将兵北征,牙将李存璋与契丹酋帅率夷民空壁来降,重进无一兵一矢之损,会幽陵不守,弃之。

dōng zhì yì zhōu sān bǎi èr shí lǐ

这句话大意是:东至易州三百二十里,。

xi zhì shuò zhōu sān bǎi bā shí lǐ

这句话大意是:西至朔州三百八十里,。

xi zhì dài zhōu sì bǎi liù shí lǐ gǔ dān yuē xi xíng èr bǎi jiǔ shí lǐ zhì líng qiū xiàn

这句话大意是:西至代州四百六十里(贾耽曰:西行二百九十里至灵丘县,。

yòu èr bǎi lǐ zhì dài zhōu

这句话大意是:又二百里至代州),。

nán zhì zhēn dìng fǔ wǔ bǎi lǐ

这句话大意是:南至真定府五百里,。

běi zhì tiān chéng jūn bǎi bā shí lǐ

这句话大意是:北至天城军百八十里,。

dōng nán zhì yōu zhōu wǔ bǎi lǐ

这句话大意是:东南至幽州五百里,。

xī nán zhì luàn liǔ guān jiǔ shí lǐ

这句话大意是:西南至乱柳关九十里。

shuò zhōu hàn mǎ yì chéng táng chū zhì zhōu

这句话大意是:朔州,汉马邑城,唐初置州。

xī běi sì bǎi èr shí lǐ jí chán yú tái dōng běi sì shí lǐ zhì bái dēng shān sāng qián hé cān hé bēi bìng zài qí jìng

这句话大意是:西北四百二十里即单于台,东北四十里至白登山,桑干河、参合陂并在其境。

sòng yōng xī zhōng wáng shī běi fá wéi chéng jié dù fù shǐ zhào xī xián yǐ chéng jiàng huì cáo bīn bān shī xún qì zhī

这句话大意是:宋雍熙中,王师北伐围城,节度副使赵希贤以城降,会曹彬班师,寻弃之。

dōng zhì wèi zhōu sì bǎi lǐ

这句话大意是:东至蔚州四百里,。

xi zhì huáng hé

这句话大意是:西至黄河,。

nán zhì nán jiè cǎo chéng chuān kǒu sì shí lǐ

这句话大意是:南至南界草城川口四十里,。

chuān kǒu zhì kě lán jūn sān shí lǐ

这句话大意是:川口至岢岚军三十里,。

běi zhì yīng zhōu èr bǎi lǐ

这句话大意是:北至应州二百里,。

dōng nán zhì huǒ shān jūn jiè liù shí lǐ

这句话大意是:东南至火山军界六十里,。

xī nán zhì shén wǔ xiàn

这句话大意是:西南至神武县,。

zì xiàn zhì nán jiè níng huà jūn èr shí wǔ lǐ

这句话大意是:自县至南界宁化军二十五里,。

xī běi zhì xuě shān bǎi liù shí lǐ

这句话大意是:西北至雪山百六十里,。

yǔ kě lán jūn fēn jiè

这句话大意是:与岢岚军分界。

xīn zhōu zhì yǒng xīng xiàn hòu táng tóng guāng zhōng shēng wèi wēi sāi jūn jié dù yǐ guī rú wǔ sān zhōu lì zhī qì dān gǎi wéi fèng shèng zhōu

这句话大意是:新州,治永兴县,后唐同光中升为威塞军节度,以妫儒武三州隶之,契丹改为奉圣州。

dōng jí sāng qián hé yuán suǒ chū dōng zhì guī chuān jiǔ shí lǐ dōng nán zhì yōu zhōu sān bǎi lǐ xī nán zhì wèi zhōu bǎi lǐ nán zhì yún zhōu sì bǎi lǐ

这句话大意是:东即桑干河源所出,东至妫川九十里,东南至幽州三百里,西南至蔚州百里,南至云州四百里。

rú zhōu zhì jìn shān xiàn táng lì hé běi dào bù zhī chuàng zhōu zhī yóu

这句话大意是:儒州,治缙山县,唐隶河北道,不知创州之由。

dōng zhì wàng yún xiàn jiǔ shí lǐ dōng nán zhì yōu zhōu èr bǎi wǔ shí lǐ xi zhì xīn zhōu bǎi èr shí lǐ xī nán zhì yún zhōu jiǔ shí lǐ xī běi zhì jiǔ shí jiǔ quán

这句话大意是:东至望云县九十里,东南至幽州二百五十里,西至新州百二十里,西南至云州九十里,西北至九十九泉。

wǔ zhōu zhì wén dé xiàn jiù yuē yì zhōu cháng xīng zhōng gǎi wéi wǔ zhōu de yǒu wǔ chuān

这句话大意是:武州,治文德县,旧曰毅州,长兴中改为武州,地有武川。

shí jìn gē lù hú zhōng gǎi wéi guī huà zhōu

这句话大意是:石晋割赂胡中,改为归化州。

nán zhì xīn zhōu qī shí lǐ

这句话大意是:南至新州七十里。

yīng zhōu pō jīn chéng xiàn hòu táng tiān chéng zhōng jiàn wèi zhāng guó jūn jié dù yǐ huán zhōu lì yān

现代白话:应州,泊金城县,后唐天成中建为彰国军节度,以寰州隶呢。

sòng yōng xī zhōng pān měi chéng yún shuò zhī jié bīng zhì chéng xià jié dù fù shǐ ài zhèng yǐ chéng jiàng

这句话大意是:宋雍熙中,潘美乘云朔之捷,兵至城下,节度副使艾正以城降。

dōng zhì yún zhōu èr bǎi lǐ xi zhì huáng hé nán zhì shuò zhōu èr bǎi lǐ běi zhì hùn yuán xiàn bā shí lǐ

这句话大意是:东至云州二百里,西至黄河,南至朔州二百里,北至混源县八十里。

huán zhōu zhì huán qīng xiàn

这句话大意是:寰州,治寰清县。

sòng yōng xī zhōng dà jiàng pān měi běi fá chū yàn mén xi xíng lù yǔ lǔ yù lì zhàn zhì chéng xià zhōu jiāng zhào yàn xīn yǐ chéng jiàng huì yōu líng bù shǒu qì zhī

这句话大意是:宋雍熙中,大将潘美北伐,出雁门西陉路,与虏遇,力战至城下,州将赵彦辛以城降,会幽陵不守,弃之。

zhèn wǔ jūn chán yú fǔ yīn shān zhī yáng huáng hé zhī běi hàn qiǎn yīn hàn jiāng jūn gōng sūn áo zhù sài wài shòu xiáng chéng táng wèi zhèn wǔ jié dù zhì dōng shòu xiáng chéng shàn yáng lǐng yàn rán shān lǐ líng tái dòu xiàn míng zài yān

现代白话:振武军单于府,阴山之阳,黄河之北,汉遣因捍将军公孙敖筑塞外受降城,唐为振武节度,治东受降城,善阳岭、燕然山、李陵台、窦宪铭在呢。

dōng nán zhì yōu zhōu yī qiān èr bǎi lǐ nán zhì shuò zhōu sān bǎi wǔ shí lǐ běi zhì hēi shā qì shí kǒu qī bǎi lǐ

这句话大意是:东南至幽州一千二百里,南至朔州三百五十里,北至黑沙碛石口七百里。

ān běi dōu hù fǔ táng shuò fāng jūn yǔ tū jué yǐ hé wèi jiè

这句话大意是:安北都护府,唐朔方军,与突厥以河为界。

běi àn yǒu fú yún cí tū jué jiāng rù kòu xiān yì cí jì lèi mù mǎ liào bīng ér hòu dù hé

这句话大意是:北岸有拂云祠,突厥将入寇,先诣祠祭酹,牧马料兵而后渡河。

zhāng rén yuàn chéng xū qǔ zhī hé běi zhù chéng sān suǒ yǐ fú yún cí wèi zhōng shòu xiáng chéng yǔ dōng xī liǎng chéng xiāng yìng jiē jù jīn jì

这句话大意是:张仁愿乘虚取之,河北筑城三所,以拂云祠为中受降城,与东西两城相应,皆据津济。

kāi yuán zhōng fēng shèng èr zhōu jiè zhì dōu hù fǔ

这句话大意是:开元中,丰胜二州界置都护府。

dōng nán zhì dōng shòu xiáng chéng èr bǎi lǐ xī nán zhì xi shòu xiáng chéng bǎi bā shí lǐ běi zhì yīn shān bā qiān lǐ xī běi zhì qì shí kǒu sān bǎi lǐ

这句话大意是:东南至东受降城二百里,西南至西受降城百八十里,北至阴山八千里,西北至碛石口三百里。

gù fēng zhōu jiǔ yuán jùn duò kāi huáng zhōng zhì fēng zhōu

这句话大意是:故丰州九原郡,隋开皇中置丰州。

yòu yún táng zhēn guàn zhōng píng tū jué zhì zhōu

这句话大意是:又云:唐贞观中,平突厥置州。

tiān bǎo zhōng wū mù cì shān zhì héng sāi jūn xún gǎi wéi tiān dé jūn guō zi yí wèi zhī shǐ réng jiān jiǔ yuán tài shǒu yǐ guī fù zhī zhòng zhì dōu hù fǔ wéi lǐng fán bīng

这句话大意是:天宝中,于木刺山置横塞军,寻改为天德军,郭子仪为之使,仍兼九原太守,以归附之众置都护府,惟领蕃兵。

xi shòu xiáng chéng zài zhōu běi hé wài jiǔ shí lǐ

这句话大意是:西受降城在州北河外九十里。

róng dí jiù dì zhōng jīng jiù xiān bēi zhī de zài ráo lè fǔ xī nán běn xī wáng guó yá zhàng zhī de

这句话大意是:戎狄旧地中京,旧鲜卑之地,在饶乐府西南,本奚王国牙帐之地。

xī bù luò nán jù gǔ běi kǒu běi jù hàn shuǐ dōng jí yíng zhōu qiān yú lǐ jiē qí jìng tǔ hòu wèi qì dān suǒ bìng

这句话大意是:奚部落南距古北口,北距汉水,东即营州千馀里,皆其境土,后为契丹所并。

jǐng dé zhōng lǔ wáng zhù gōng shì chéng yuán jiàn wèi zhōng jīng wěi hào dà dìng fǔ

这句话大意是:景德中,虏王筑宫室城垣,建为中京,伪号大定府。

dōng zhì yíng zhōu jiè qīng shān lǐng yī bǎi qī shí lǐ

这句话大意是:东至营州界青山岭一百七十里,。

xi jí shān hòu rú zhōu jiè

这句话大意是:西即山后儒州界,。

dōng nán zhì jiàn zhōu èr bǎi sān shí lǐ

这句话大意是:东南至建州二百三十里,。

nán zhì yōu zhōu jiǔ bǎi lǐ yí lù yóu sōng tíng guān

这句话大意是:南至幽州九百里(一路由松亭关,。

yí lù gǔ běi kǒu

这句话大意是:一路古北口),。

běi zhì shàng jīng liù bǎi jiǔ shí lǐ

这句话大意是:北至上京六百九十里,。

zhèng běi bā shí lǐ zhì lín dōu guǎn

这句话大意是:正北八十里至临都馆,。

yòu sì shí lǐ zhì gōng shì guǎn

这句话大意是:又四十里至宫室馆,。

yòu qī shí lǐ zhì sōng shān guǎn

这句话大意是:又七十里至松山馆,。

yòu qī shí lǐ zhì chóng xìn guǎn

这句话大意是:又七十里至崇信馆,。

yòu jiǔ shí lǐ zhì guǎng níng guǎn

这句话大意是:又九十里至广宁馆,。

yòu wǔ shí lǐ zhì yáo zhài guǎn

这句话大意是:又五十里至姚寨馆,。

yòu wǔ shí lǐ zhì xián níng guǎn

这句话大意是:又五十里至咸宁馆,。

yòu sān shí lǐ dù hàn shí qiáo

这句话大意是:又三十里渡汉石桥,。

páng yǒu ráo lè zhōu

这句话大意是:旁有饶乐州,。

gài táng cháng wū qì dān zhì ráo lè fǔ

这句话大意是:盖唐常于契丹置饶乐府,。

yòu wǔ shí lǐ zhì bǎo hé guǎn

这句话大意是:又五十里至保和馆,。

yòu qī shí lǐ dù hēi shuǐ hé zhì xuān huà guǎn

这句话大意是:又七十里渡黑水河至宣化馆,。

yòu wǔ shí lǐ zhì zhǎng qín guǎn

这句话大意是:又五十里至长秦馆,。

xi èr shí lǐ jí zǔ zhōu

这句话大意是:西二十里即祖州,。

yòu sì shí lǐ zhì shàng jīng

这句话大意是:又四十里至上京,。

dōng wēi běi zhì mù yè shān wǔ bǎi yī shí lǐ

这句话大意是:东微北至木叶山五百一十里。

zhōng jīng sì miàn zhū zhōu zé zhōu sōng tíng guān běi liáo zé zhī de

这句话大意是:中京四面诸州泽州,松亭关北,辽泽之地。

dōng zhì lì zhōu bǎi lǐ běi zhì zhōng jīng bǎi lǐ xi zhì běi ān zhōu èr bǎi lǐ nán zhì píng zhōu èr bǎi wǔ shí lǐ xī nán zhì sōng tíng guān èr bǎi lǐ

这句话大意是:东至利州百里,北至中京百里,西至北安州二百里,南至平州二百五十里,西南至松亭关二百里。

yū zhōu duò lín yū gōng zhī de běi kòng yíng píng lì dài zhì guān shù shǒu jīn xiàn hú zhōng zhì zhōu dōng zhì běi hǎi zhōu xī běi zhì zhōng jīng bǎi qī shí lǐ xi zhì zhāo yán zhōu sì shí lǐ

这句话大意是:渝州,隋临渝宫之地,北控营平,历代置关戍守,今陷胡中置州,东至北海州,西北至中京百七十里,西至招延州四十里。

qián zhōu lǔ wáng yē lǜ dé guāng chū zhì dōng běi zhì wàng hǎi fēng wǔ shí lǐ dōng zhì xiǎn zhōu wǔ shí lǐ dōng nán zhì liáng jiā wù liù shí lǐ běi zhì lǘ shān xiàn liù shí lǐ

这句话大意是:黔州,虏王耶律德光初置,东北至望海峰五十里,东至显州五十里,东南至梁家务六十里,北至闾山县六十里。

lái zhōu hào guī dé jūn nǚ zhēn guó wǔ bù luò xiāng shuài lái jiàng hú zhōng yīn jiàn zhōu yǐ jū zhī

这句话大意是:来州,号归德军,女真国五部落相率来降,胡中因建州以居之。

dōng zhì xí zhōu qī shí lǐ xi zhì liáo zhōu qī shí lǐ nán zhì dà hǎi sì shí lǐ běi zhì jiàn zhōu sān bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:东至隰州七十里,西至辽州七十里,南至大海四十里,北至建州三百五十里。

lì zhōu lǔ chéng tiān hòu suǒ jiàn dōng zhì jiàn zhōu bǎi èr shí lǐ dōng běi zhì jiàn zhōu bǎi yī shí lǐ xī nán zhì lán zhōu liù shí lǐ nán xiǎo líng hé lù zhì píng zhōu wǔ shí lǐ xī běi zhì zhōng jīng bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:利州,虏承天后所建,东至建州百二十里,东北至建州百一十里,西南至兰州六十里,南小凌河路至平州五十里,西北至中京百五十里。

jiàn zhōu hú zhōng dì jīn hào bǎo jìng jūn jié dù běn liáo xī zhī de dé guāng lì wèi zhōu

这句话大意是:建州,胡中地,今号保静军节度,本辽西之地,德光立为州。

sì wáng jí wèi qì dān hào mù zōng sān guān zhī de fù wèi zhōu shì zōng suǒ qǔ

这句话大意是:嗣王即位(契丹号穆宗)三关之地复为周世宗所取,。

shí jiāng nán zhū guó yù qiān zhì zhōng yuán

这句话大意是:时江南诸国欲牵制中原,。

qiǎn shǐ jī jīn bì fàn hǎi zhì qì dān guó

这句话大意是:遣使赍金币泛海至契丹国,。

qǐ chū shī nán mù

这句话大意是:乞出师南牧,。

zú bù néng yòng qí móu

这句话大意是:卒不能用其谋,。

rù fán rén shǐ zhōu jí shuǐ shī xī liú zhī

这句话大意是:入蕃人使舟楫水师悉留之,。

jiàn zhōu shuāng zhōu bà zhōu bìng zhì yíng jū zhī

这句话大意是:建州、双州、霸州并置营居之,。

hào tōng wú jūn

这句话大意是:号通吴军。

dōng nán zhì qì zhàng shān sān shí lǐ dōng běi zhì bà zhōu jiǔ shí lǐ nán zhì yū zhōu wǔ shí lǐ xī nán zhì xiǎo líng hé shí lǐ

这句话大意是:东南至器仗山三十里,东北至霸州九十里,南至渝州五十里,西南至小凌河十里。

xìng zhōng fǔ yíng zhōu de hàn mò wū huán xiān bēi suǒ jū táng píng lú jūn jié dù shǐ pō suǒ jīn hào xìng zhōng fǔ

这句话大意是:兴中府,营州地,汉末乌桓鲜卑所居,唐平卢军节度使泊所,今号兴中府。

dōng zhì liáo hé sān bǎi lǐ xi zhì zhōng jīng sān bǎi lǐ xī nán zhì jiàn zhōu liù shí lǐ běi zhì huáng shuǐ sì bǎi lǐ jiù qì dān jiè xī běi zhì sōng xíng lǐng bǎi lǐ dōng nán zhì ān dōng dōu hù fǔ èr bǎi qī shí lǐ hào píng rǎng chéng dōng běi zhì bái chuān zhōu qī shí lǐ

这句话大意是:东至辽河三百里,西至中京三百里,西南至建州六十里,北至湟水四百里(旧契丹界),西北至松陉岭百里,东南至安东都护府二百七十里,号平壤城,东北至白川州七十里。

xīn zhōu běn qì dān guó zhī de dōng zhì wēi zhōu èr bǎi lǐ běi zhì yǒng zhōu sān bǎi qī shí lǐ xi zhì huì zhōu bǎi sān shí lǐ nán zhì bà zhōu sān bǎi lǐ

这句话大意是:新州,本契丹国之地,东至微州二百里,北至永州三百七十里,西至惠州百三十里,南至霸州三百里。

bái chuān zhōu zhù chéng zài liáo zé zhī zhōng dōng jù yī wū lǘ shān xi zhì yíng zhōu de

这句话大意是:白川州,筑城在辽泽之中,东距医巫闾山,西至营州地。

yi sāng zhè mín zhī zhī zhī lì suì fèng zhōng guó bì bó duō shū bái chuān zhōu shuì hù suǒ shū yún

这句话大意是:宜桑柘,民知织之利,岁奉中国币帛,多书白川州税户所输云。

dōng zhì qián zhōu qī shí lǐ xi zhì zhōng jīng sì bǎi sān shí lǐ dōng nán zhì yí zhōu bǎi lǐ xī nán zhì bà zhōu qī shí lǐ

这句话大意是:东至黔州七十里,西至中京四百三十里,东南至宜州百里,西南至霸州七十里。

yí zhōu àn huáng huá sì dá jì yíng zhōu dōng běi bā shí lǐ fán jiǔ dì zhì yàn jùn chéng zì yàn jùn dōng jīng rǔ luó shǒu zhuō dù liáo zhōu shí qī yì zhì ān dōng dōu hù fǔ yuē wǔ bǎi lǐ

现代白话:宜州,按《皇华四达记》:营州东北八十里,凡九递至燕郡城,自燕郡东经你罗守捉,渡辽州十七驿,至安东都护府,约五百里。

jīn yǐ qì dān dì tú xiào zhì dōng jīng wǔ bǎi èr shí lǐ

这句话大意是:今以契丹地图校,至东京五百二十里。

dōng jīng jí ān dōng dōu hù zhì suǒ zhōu chéng jí gǔ zhī yàn jùn chéng shì yě

这句话大意是:东京,即安东都护治所,州城即古之燕郡城是也。

běn liáo zhī xi de hàn wèi jiān wū huán xiān bēi suǒ jù zài yíng zhōu zhī dōng qì dān zhì chóng yí jūn jié dù

这句话大意是:本辽之西地,汉魏间乌桓鲜卑所据,在营州之东,契丹置崇仪军节度。

jiù yǒu jiāng nán shuǐ jūn hào tōng wú jūn zhì yíng jū zhī

这句话大意是:旧有江南水军,号通吴军,置营居之。

dōng zhì yī wū lǘ shān xi zhì bà zhōu èr bǎi lǐ nán zhì jǐn zhōu jiǔ shí lǐ

这句话大意是:东至医巫闾山,西至霸州二百里,南至锦州九十里。

běi bái chuān zhōu liáo zhōu liáo suì xiàn gù dì sòng tiān xǐ zhōng qì dān jiàn wèi zhōu réng yuē shǐ píng jūn

这句话大意是:北白川州,辽州辽隧县故地,宋天禧中契丹建为州,仍曰始平军。

dōng zhì qián zhōu bǎi èr shí lǐ xī běi zhì yí zhōu sì shí lǐ nán zhì hǎi èr bǎi lǐ běi zhì zhōng jīng wǔ bǎi wǔ shí lǐ běi zhì yī wū lǘ shān bā shí lǐ

这句话大意是:东至干州百二十里,西北至宜州四十里,南至海二百里,北至中京五百五十里,北至医巫闾山八十里。

hǎi běi zhōu gǔ chéng yě zài liáo hé zhī xi cāng hǎi zhī běi ā bǎo jī jiàn wèi zhōu

这句话大意是:海北州,古城也,在辽河之西,沧海之北,阿保机建为州。

dōng zhì jǐn zhōu bā shí lǐ nán zhì hǎi bǎi èr shí lǐ xī běi zhì zhōng jīng wǔ bǎi sān shí lǐ

这句话大意是:东至锦州八十里,南至海百二十里,西北至中京五百三十里。

huī zhōu hú zhōng hū wèi huī zhōu lù zhōu mù zhōu bìng yuē yú yuè wáng chéng

这句话大意是:晖州,胡中呼为晖州、禄州、穆州,并曰于越王城。

yē lǜ xùn níng zhě lǔ zhōng dà jiāng yě fán yǔ wèi zhī yuè wáng bù zhī chuàng lì zhī yīn

这句话大意是:耶律逊宁者,虏中大将也,蕃语谓之越王,不知创立之因。

dōng zhì zōng zhōu xi zhì zǐ méng chuān nán zhì jiǔ zāo hé běi zhì huáng shuǐ

这句话大意是:东至宗州,西至紫蒙川,南至酒糟河,北至潢水。

lù zhōu dōng zhì màn tóu shān xī nán zhì huī zhōu běi zhì mèng sòng hé

这句话大意是:禄州,东至曼头山,西南至晖州,北至梦送河。

mù zhōu dōng zhì yī wū lǘ shān xi zhì zhōng jīng sì bǎi lǐ nán zhì yī wū lǘ shān zhài běi zhì jiǔ zāo hé

这句话大意是:穆州,东至医巫闾山,西至中京四百里,南至医巫闾山寨,北至酒糟河。

ēn zhōu dé guāng suǒ jiàn běn wū huán jiù dì

这句话大意是:恩州,德光所建,本乌桓旧地。

nán zhì zhōng jīng liù shí lǐ xi zhì mǎ mèng shān liù shí lǐ xī běi zhì màn tóu shān sān shí lǐ shān běi zhì yi kūn zhōu wǔ shí lǐ xī nán zhì shàng jīng èr bǎi wǔ shí lǐ běi zhì gāo zhōu bǎi èr shí lǐ

这句话大意是:南至中京六十里,西至马孟山六十里,西北至曼头山三十里,山北至宜坤州五十里,西南至上京二百五十里,北至高州百二十里。

huì zhōu ā bǎo jī suǒ jiàn zài xiān bēi zhī de

这句话大意是:惠州,阿保机所建,在鲜卑之地。

sòng jǐng dé zhōng chū qì dān rù kòu hé běi dé qīng jūn shī shǒu fú lǔ rén mín wū cǐ zhì chéng jū zhī

这句话大意是:宋景德中,初契丹入寇河北,德清军失守,俘虏人民于此,置城居之。

chéng fāng èr lǐ zhì dī xiǎo chéng nèi yǒu wǎ shè cāng lǐn rén duō hàn fú

这句话大意是:城方二里,至低小,城内有瓦舍仓廪,人多汉服。

dōng zhì xīn zhōu bǎi sān shí lǐ xī nán zhì zhōng jīng bǎi èr shí lǐ nán zhì jiàn zhōu èr bǎi sān shí lǐ běi zhì hàn shuǐ shí qiáo zhì gāo zhōu bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:东至新州百三十里,西南至中京百二十里,南至建州二百三十里,北至汉水石桥,至高州百五十里。

gāo zhōu qì dān shōu xīn luó zhū guó fú lǔ rén mín zhì zhōu yǐ jū zhī réng zhì yǐ guō yī xiàn yǐ sān hán wèi míng

这句话大意是:高州,契丹收新罗诸国俘虏人民,置州以居之,仍置倚郭一县,以三韩为名。

nán zhì zhōng jīng bǎi sì shí lǐ dōng nán zhì ēn zhōu wǔ shí lǐ xī běi zhì ráo zhōu liù shí lǐ

这句话大意是:南至中京百四十里,东南至恩州五十里,西北至饶州六十里。

dōng jīng liáo dōng ān shì chéng yě

这句话大意是:东京,辽东安市城也。

chéng zhī dōng jí dà liáo hé chéng zhī xi jí xiǎo liáo hé

这句话大意是:城之东即大辽河,城之西即小辽河。

qín shǔ liáo dōng jùn hàn shǔ yōu zhōu táng tài zōng píng gāo lí yīn míng suǒ xìng shān wèi zhu bi shān shān zài dōng běi

这句话大意是:秦属辽东郡,汉属幽州,唐太宗平高丽,因名所幸山为驻跸山,山在东北。

hòu wèi bó hǎi guó qì dān jiàn wèi liáo zhōu de qí de wèi dōng jīng

这句话大意是:后为渤海国,契丹建为辽州,得其地为东京。

yán zhōu zài qí dōng jí li suǒ píng bái yán zhōu yě

这句话大意是:岩州在其东,即李所平白岩州也。

huáng huá sì dá jì yuē zì ān dōng fǔ dōng nán zhì píng rǎng chéng bā bǎi lǐ xī nán zhì dōu lǐ hǎi kǒu yuē liù bǎi lǐ xī běi zhì jiàn ān chéng yuē sān bǎi lǐ zhèng nán wēi dōng zhì yā lù jiāng běi pō yuē qī bǎi lǐ

这句话大意是:《皇华四达记》曰:自安东府东南至平壤城八百里,西南至都里海口约六百里,西北至建安城约三百里,正南微东至鸭绿江北泊约七百里。

jīn yǐ qì dān dì xíng tú cān jiào wéi dá ān chéng bù zhī chù suǒ qí tā dì xíng yuǎn jìn lǜ tóng yě

这句话大意是:今以契丹地形图参校,惟达安城不知处所,其他地形远近率同也。

dōng zhì shú nǚ zhēn jiè yuē wǔ bǎi lǐ

这句话大意是:东至熟女真界约五百里,。

xi zhì liáo hé bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:西至辽河百五十里,。

yòu bā bǎi bā shí lǐ zhì zhōng jīng

这句话大意是:又八百八十里至中京,。

xi liù shí lǐ zhì hè zhù guǎn

这句话大意是:西六十里至鹤柱馆,。

yòu jiǔ shí lǐ zhì liáo shuǐ guǎn

这句话大意是:又九十里至辽水馆,。

yòu qī shí lǐ zhì lǘ shān guǎn

这句话大意是:又七十里至闾山馆,。

zài yī wū lǘ shān zhōng

这句话大意是:在医巫闾山中,。

yòu jiǔ shí lǐ zhì dú shān guǎn

这句话大意是:又九十里至独山馆,。

yòu liù shí lǐ zhì táng yè guǎn

这句话大意是:又六十里至唐叶馆,。

yòu wǔ shí lǐ zhì qián zhōu

这句话大意是:又五十里至干州;。

wēi běi liù shí lǐ zhì yáng jiā zhài guǎn yòu wǔ shí lǐ zhì liáo zhōu

这句话大意是:微北六十里至杨家寨馆,又五十里至辽州;。

běi liù shí lǐ zhì yí zhōu yòu bǎi lǐ zhì niú xīn shān guǎn zài niú xīn shān běi zhōng yòu liù shí lǐ zhì bà zhōu yòu qī shí lǐ zhì jiàn ān guǎn yòu wǔ shí lǐ zhì fù shuǐ huì ān zhì zhōng jīng sān yì chéng gè qù qī shí lǐ

这句话大意是:北六十里至宜州,又百里至牛心山馆,在牛心山北中,又六十里至霸州,又七十里至建安馆,又五十里至富水、会安至中京三驿程,各去七十里;。

nán zhì píng zhōu wǔ shí lǐ zì píng zhōu zhì yōu zhōu wǔ bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:南至平州五十里,自平州至幽州五百五十里;。

běi zhì chén zhōu bǎi èr shí lǐ

这句话大意是:北至沈州百二十里;。

dōng nán zhì yā lǜ shuǐ jiǔ bǎi lǐ

这句话大意是:东南至鸭绿水九百里;。

xī nán zhì jǐn zhōu sì bǎi lǐ

这句话大意是:西南至锦州四百里;。

dōng běi zhì huáng lóng fǔ qī bǎi lǐ

这句话大意是:东北至黄龙府七百里;。

xī běi zhì xiǎn zhōu sān bǎi lǐ

这句话大意是:西北至显州三百里。

dōng jīng sì miàn zhū zhōu chén zhōu dé guāng suǒ jiàn réng yuē zhāo dé jūn qì dān jiù dì yě

这句话大意是:东京四面诸州沈州,德光所建,仍曰昭德军,契丹旧地也。

dōng zhì dà liáo shuǐ shuǐ dōng jí nǚ zhēn jiè xī nán zhì dōng jīng bǎi sān shí lǐ běi zhì shuāng zhōu bā shí lǐ

这句话大意是:东至大辽水,水东即女真界,西南至东京百三十里,北至双州八十里。

hán zhōu zài sān hán zhī de běn zhōu hǎi xī běi biān zhī yì jiù yǒu sān zhōu qì dān bìng wèi hán zhōu

这句话大意是:韩州,在三韩之地,本州海西北边之邑,旧有三州,契丹并为韩州。

dōng běi zhì shēng nǚ zhēn jiè xī běi zhì huì zhōu jiǔ shí lǐ xi zhì liáo hé liù shí lǐ nán zhì tōng bā shí lǐ

这句话大意是:东北至生女真界,西北至惠州九十里,西至辽河六十里,南至通八十里。

tóng zhōu ā bǎo jī suǒ jiàn réng yuē zhèn ān jūn qì dān jiù dì

这句话大意是:同州,阿保机所建,仍曰镇安军,契丹旧地。

dōng zhì shēng nǚ zhēn jiè xī nán zhì dōng jīng èr bǎi lǐ xī běi zhì shuāng zhōu qī shí lǐ dōng běi zhì jí zhōu qī shí lǐ

这句话大意是:东至生女真界,西南至东京二百里,西北至双州七十里,东北至集州七十里。

yào zhōu de kòng xīn luó jiè hú zhōng yào hài zhī de

这句话大意是:耀州,地控新罗界,胡中要害之地。

dōng zhì yā lù jiāng nǚ zhēn jiè xi zhì dà liáo nán zhì shí chéng běi zhì dōng jīng bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:东至鸭绿江女真界,西至大辽,南至石城,北至东京百五十里。

xìn zhōu táng tiān hòu shí zhì zhōu yǐ chù qì dān shī huó bù luò lì yíng zhōu dū dū míng nián qiān yú qīng shān zhōu ān zhì

这句话大意是:信州,唐天后时置州,以处契丹失活部落,隶营州都督,明年迁于青山州安置。

jīn qì dān jiàn wèi zhāng shèng jūn

这句话大意是:今契丹建为彰胜军。

dōng nán běi sān miàn zhì shēng nǚ zhēn jiè gè sān shí lǐ xi zhì nì liú hé qī shí lǐ dōng nán zhì cháng chūn zhōu bǎi èr shí lǐ běi zhì hēi shuǐ hé sān shí lǐ de yǒu huáng lóng xiàn gǔ bó hǎi guó zhī de jīn lǔ zhōng hào huáng lóng fǔ zì yún gāo zǔ shè huáng lóng zhī suǒ kuā cí yě

这句话大意是:东南北三面至生女真界各三十里,西至逆流河七十里,东南至长春州百二十里,北至黑水河三十里,地有黄龙县(古渤海国之地,今虏中号黄龙府,自云高祖射黄龙之所,夸词也)。

yín zhōu ā bǎo jī suǒ jiàn nǚ zhēn guó jiù dì

这句话大意是:银州,阿保机所建,女真国旧地。

dōng zhì nì liú hé wǔ lǐ rù shēng nǚ zhēn jiè xi zhì shuāng zhōu qī shí lǐ nán zhì dōng jīng sān bǎi lǐ běi zhì bó hǎi zhōu liù shí lǐ

这句话大意是:东至逆流河五里,入生女真界,西至双州七十里,南至东京三百里,北至渤海州六十里。

shuāng zhōu qì dān hào bǎo ān jūn yǒu tōng wú jūn yíng lěi

这句话大意是:双州,契丹号保安军,有通吴军营垒。

dōng zhì nì liú hé èr lǐ rù shēng nǚ zhēn jiè xi zhì liáo zhōu qī shí lǐ nán zhì chén zhōu qī shí lǐ běi zhì yū zhōu bǎi èr shí lǐ

这句话大意是:东至逆流河二里,入生女真界,西至辽州七十里,南至沈州七十里,北至渝州百二十里。

guì zhōu gǔ chéng fāng èr shí lǐ cáo wèi shí gōng sūn kāng suǒ jù chéng yě hàn lè làng děng dì

这句话大意是:贵州,古城,方二十里,曹魏时公孙康所据城也,汉乐浪等地。

dōng nán běi jiē shēng nǚ zhēn jiè xi zhì chén zhōu bā shí lǐ

这句话大意是:东南北皆生女真界,西至沈州八十里。

xiǎn zhōu běn bó hǎi guó àn huáng huá sì dá jì táng tiān bǎo yǐ qián bó hǎi guó suǒ dōu xiǎn zhōu hòu wèi qì dān suǒ bìng

这句话大意是:显州,本渤海国,按《皇华四达记》:唐天宝以前,渤海国所都显州,后为契丹所并。

yòu yǒu jí kāng èr zhōu bìng bō shǔ běn zhōu

这句话大意是:又有集康二州,并拨属本州。

dōng zhì liáo zhōu jiǔ shí lǐ yòu sān bǎi jiǔ shí lǐ zhì dōng jīng xi zhì yí zhōu bǎi èr shí lǐ nán zhì qián zhōu qī lǐ běi zhì yī wū lǘ shān

这句话大意是:东至辽州九十里,又三百九十里至东京,西至宜州百二十里,南至干州七里,北至医巫闾山。

qián zhōu zài yī wū lǘ shān zhī nán gǔ liáo zé zhī de lǔ zhǔ jǐng zōng líng qǐn zài yān jīn zhì guǎng dé jūn jié dù jiān shān líng dōu bù shǔ

现代白话:干州,在医巫闾山之南,古辽泽之地,虏主景宗陵寝在呢,今置广德军节度兼山陵都部署。

dōng zhì xiǎn zhōu bā lǐ xī nán zhì yín zhì zhài èr shí wǔ lǐ xi zhì liáo zhōu liù shí lǐ běi zhì tù r qiáo sì shí lǐ

这句话大意是:东至显州八里,西南至银治寨二十五里,西至辽州六十里,北至兔儿桥四十里。

zōng zhōu zài shí xióng shān zhī yáng guǎn xióng shān yī xiàn gǔ liáo dōng zhī de

这句话大意是:宗州,在石熊山之阳,管熊山一县,古辽东之地。

dōng zhì liáo shuǐ nán zhì xiǎn zhōu yī bǎi lǐ běi zhì huáng shuǐ

这句话大意是:东至辽水,南至显州一百里,北至潢水。

yán zhōu běn gāo lí suǒ jù zhī de táng tài zōng fá liáo shī cì bái yán chéng xià yīn jiàn wèi yán zhōu

这句话大意是:岩州,本高丽所据之地,唐太宗伐辽,师次白岩城下,因建为岩州。

jīn qì dān zhì bīng tún shǒu zhōu míng bù gǎi

这句话大意是:今契丹置兵屯守,州名不改。

dōng zhì nǚ zhēn jiè bǎi jiǔ shí lǐ dōng nán zhì dōng jīng wǔ shí lǐ nán zhì jí zhōu běi zhì yún shān xiàn

这句话大意是:东至女真界百九十里,东南至东京五十里,南至集州,北至云山县。

kāi zhōu bó hǎi gǔ chéng yě lǔ zhǔ dōng tǎo xīn luó guó dōu qí chéng yào hài jiàn wèi zhōu réng yuē kāi yuǎn jūn

这句话大意是:开州,渤海古城也,虏主东讨新罗国,都其城要害,建为州,仍曰开远军。

xi zhì lái yuǎn chéng bǎi èr shí lǐ xī nán zhì jí zhōu qī shí lǐ dōng nán zhì shí chéng liù shí lǐ

这句话大意是:西至来远城百二十里,西南至吉州七十里,东南至石城六十里。

lái yuǎn chéng lǔ zhōng gēng xū nián tǎo xīn luó guó de yào hài de zhù chéng yǐ shǒu zhī jí zhōng guó dà zhōng xiáng fú sān nián yě

这句话大意是:来远城,虏中庚戌年讨新罗国,得要害地,筑城以守之,即中国大中祥符三年也。

dōng zhì xīn luó xīng huà zhèn sì shí lǐ nán zhì hǎi sān shí lǐ xi zhì bǎo zhōu sì shí lǐ

这句话大意是:东至新罗兴化镇四十里,南至海三十里,西至保州四十里。

bǎo zhōu bó hǎi gǔ chéng dōng kòng yā lù jiāng xīn luó guó jiè réng zhì què chǎng tōng hù shì zhī lì

这句话大意是:保州,渤海古城,东控鸭绿江新罗国界,仍置榷场,通互市之利。

dōng nán zhì xuān huà jūn sì shí lǐ nán zhì hǎi wǔ shí lǐ běi zhì dà líng hé èr shí lǐ

这句话大意是:东南至宣化军四十里,南至海五十里,北至大陵河二十里。

jí zhōu sān hán gǔ chéng yě qì dān zhì bīng fáng kòng xīn luó zhū guó

这句话大意是:吉州,三韩古城也,契丹置兵防控新罗诸国。

dōng zhì shí chéng xī nán zhì yā lù jiāng dōng zhì dà jiān zhōu bǎi lǐ xi zhì hǎi

这句话大意是:东至石城,西南至鸭绿江,东至大监州百里,西至海。

yán zhōu sān hán zhī de jiù yǒu chéng yì zhì bīng fáng zhì xīn luó zhū guó

这句话大意是:盐州,三韩之地,旧有城邑,置兵防制新罗诸国;。

yòu yǒu xiǎo yán zhōu xiāng qù bā shí lǐ

这句话大意是:又有小盐州,相去八十里。

dōng zhì bǎo zhōu xi zhì hǎi nán jí hǎi běi zhì xiǎo yán zhōu

这句话大意是:东至保州,西至海,南即海,北至小盐州。

jǐn zhōu liáo xī zhī de nán zhì dà hǎi běi jù liǔ chéng ā bǎo jī jiàn wèi zhōu jīn hào lín hǎi jūn

这句话大意是:锦州,辽西之地,南至大海,北距柳城,阿保机建为州,今号临海军。

dōng zhì xiǎn zhōu èr bǎi lǐ xī nán zhì yán zhōu bǎi qī shí lǐ nán zhì dà hǎi sān shí lǐ běi zhì yí zhōu bǎi èr shí lǐ

这句话大意是:东至显州二百里,西南至严州百七十里,南至大海三十里,北至宜州百二十里。

yán zhōu liǔ chéng zhī nán gǔ liáo xī zhī de ā bǎo jī jiàn wèi zhōu

这句话大意是:严州,柳城之南,古辽西之地,阿保机建为州。

dōng zhì jǐn zhōu bǎi qī shí lǐ nán zhì hǎi sì shí lǐ běi zhì bà zhōu èr shí lǐ

这句话大意是:东至锦州百七十里,南至海四十里,北至霸州二十里。

xí zhōu lǔ zhǔ lóng xù jiàn wèi zhōu

这句话大意是:隰州,虏主隆绪建为州。

dōng zhì hǎi èr bǎi lǐ xi zhì lái zhōu bā shí lǐ nán zhì hǎi wǔ lǐ běi zhì jiàn zhōu sān bǎi sān shí lǐ

这句话大意是:东至海二百里,西至来州八十里,南至海五里,北至建州三百三十里。

shàng jīng huáng shuǐ zhī běi dōng jì liáo hé xi bāo lěng xíng nán yǔ xī rén bù luò xiāng jiē jù yōu zhōu yī qiān qī bǎi lǐ

这句话大意是:上京,潢水之北,东际辽河,西包冷陉,南与奚人部落相接,距幽州一千七百里。

běn xiān bēi zhī de jūn zhǎng xìng dà hè shì yǒu bā bù táng zhēn guàn zhōng zhū bù xián qǐng nèi shǔ nǎi zhì sōng mò fǔ yǐ jū zhī cì xìng lǐ shì jiān sōng mò dū du

这句话大意是:本鲜卑之地,君长姓大贺氏,有八部,唐贞观中,诸部咸请内属,乃置松漠府以居之,赐姓李氏,兼松漠都督。

zhì ā bǎo jī shǐ sī lì nián hào chēng dà liáo guó jiàn suǒ jū bù luò wèi xi lóu yǒu lóu shù jiān ér sì

这句话大意是:至阿保机,始私立年号,称大辽国,建所居部落为西楼,有楼数间而巳。

hòu yàn rén suǒ jiào nǎi wèi chéng guō gōng shì zhī zhì yì wū mén jiē dōng xiàng rú jūn zhàng zhī fǎ

这句话大意是:后燕人所教,乃为城郭宫室之制,邑屋门皆东向,如军帐之法。

zhì dé guāng jiàn wéi shàng jīng zhì lín huáng fǔ

这句话大意是:至德光,建为上京,置临潢府。

dōng zhì huáng shuǐ èr bǎi yī shí lǐ xī nán zhì ráo zhōu sān bǎi lǐ xi zhì yán pō bā bǎi lǐ

这句话大意是:东至潢水二百一十里,西南至饶州三百里,西至盐泊八百里。

shàng jīng sì miàn zhū zhōu zhǎng chūn zhōu qì dān guó jiù dì réng yuē sháo yáng jūn yì wèi zuì qiǎn zhě pèi lì zhī suǒ

这句话大意是:上京四面诸州长春州,契丹国旧地,仍曰韶阳军,亦为罪谴者配隶之所。

běi zhì huáng lóng fǔ bǎi lǐ dōng běi zhì lóng huà zhōu sì bǎi lǐ nán zhì wēi zhōu sān bǎi wǔ shí lǐ xī nán zhì xīn zhōu sì bǎi lǐ xī běi zhì shàng jīng èr bǎi lǐ

这句话大意是:北至黄龙府百里,东北至龙化州四百里,南至微州三百五十里,西南至新州四百里,西北至上京二百里。

yǒng zhōu zài mù yè shān zhī yáng huáng shuǐ zhī běi qì dān guó jiù dì yě

这句话大意是:永州,在木叶山之阳,潢水之北,契丹国旧地也。

yí lù xī běi zhì hán zhuó èr bǎi lǐ yí lù xī běi zhì shàng jīng sān bǎi lǐ

这句话大意是:一路西北至韩浞二百里,一路西北至上京三百里。

wū zhōu běn qì dān guó jiù dì wèi wū sù bù xù mù zhī suǒ jīn jiàn wèi zhōu

这句话大意是:乌州,本契丹国旧地,为乌素部畜牧之所,今建为州。

huì nán zhì qún lù èr shí lǐ dōng běi zhì suì zhōu qī shí lǐ běi zhì yā zǐ hé sān shí lǐ

这句话大意是:惠南至群鹿二十里,东北至遂州七十里,北至鸭子河三十里。

lóng huà zhōu zhōu zài mù yè shān dōng qiān lǐ ā bǎo jī shǐ zhì sì lóu cǐ jí dōng lóu yě

这句话大意是:龙化州,州在木叶山东千里,阿保机始置四楼,此即东楼也。

huì bìng zú zàng yú xī nán shān jí jīn zǔ zhōu yě

这句话大意是:会病卒,葬于西南山,即今祖州也。

yǐ suǒ zú zhī de zhì zhōu yuē lóng huà jí cǐ zhōu yě

这句话大意是:以所卒之地置州,曰龙化,即此州也。

dōng zhì quán zhōu èr shí lǐ xi zhì jiàng shèng zhōu wǔ shí lǐ xī nán zhì xīn zhōu sì shí lǐ nán zhì suì zhōu èr bǎi lǐ běi zhì mèng sòng hé wǔ shí lǐ

这句话大意是:东至泉州二十里,西至降圣州五十里,西南至新州四十里,南至遂州二百里,北至梦送河五十里。

jiàng shèng zhōu qì dān guó jiù dì dōng zhì liáo hé xi zhì yě hú shān dōng nán zhì huī zhōu sān shí lǐ nán zhì píng dǐng shān běi zhì lóng huà zhōu wǔ shí lǐ

这句话大意是:降圣州,契丹国旧地,东至辽河,西至野狐山,东南至晖州三十里,南至平顶山,北至龙化州五十里。

yi kūn zhōu qì dān wèi qǐ shèng jūn jié dù jí yìng tiān tài hòu suǒ zhǔ de yě

这句话大意是:宜坤州,契丹为启圣军节度,即应天太后所主地也。

dōng zhì zhǎng pō shí wǔ lǐ xī nán zhì shàng jīng èr bǎi lǐ běi zhì dǎo nǔ hé èr qiān lǐ hé běi zhì dà shuǐ pō wǔ shí lǐ

这句话大意是:东至长泊十五里,西南至上京二百里,北至蹈弩河二千里,河北至大水泊五十里。

zǔ zhōu ā bǎo jī jì chuàng xi lóu yòu yú xī nán zhù yī chéng yǐ zhù hàn rén jīn míng zǔ zhōu zài táng zhì ráo lè fǔ xī běi zǔ shān zhī yáng yīn wèi zhōu míng ā bǎo jī zàng suǒ yě jīn hào tiān chéng jūn

这句话大意是:祖州,阿保机既创西楼,又于西南筑一城以贮汉人,今名祖州,在唐置饶乐府西北祖山之阳,因为州名,阿保机葬所也,今号天成军。

nán zhì ráo zhōu bǎi bā shí lǐ běi zhì shàng jīng sì shí lǐ

这句话大意是:南至饶州百八十里,北至上京四十里。

huái zhōu qì dān hào fèng líng jūn zhōu jiāng jiān shǎo líng dōu bù shǔ jí lǔ zhǔ dé guāng zàng suǒ yě

这句话大意是:怀州,契丹号奉陵军,州将兼少陵都部署,即虏主德光葬所也。

dōng nán zhì zhōng jīng sān bǎi wǔ shí lǐ xi zhì píng de sōng lín sì shí lǐ běi zhì huáng hé shí lǐ hé běi zhì shàng jīng bǎi wǔ shí lǐ xī běi zhì dá dá guó sān bǎi lǐ

这句话大意是:东南至中京三百五十里,西至平地松林四十里,北至潢河十里,河北至上京百五十里,西北至达靼国三百里。

qìng zhōu qì dān jiù hào hēi hé zhōu zhì zhōu zài hēi shān zhī yáng běi zhì hēi shān sān shí lǐ jí lǔ zhǔ lóng xù suǒ shēng yě jìn nián gǎi wéi qìng zhōu

这句话大意是:庆州,契丹旧号黑河州,置州在黑山之阳,北至黑山三十里,即虏主隆绪所生也,近年改为庆州。

dōng zì jīn hé guǎn zhì màn tóu shān xi dá dá guó jiè nán zhì huáng shuǐ èr shí lǐ běi zhì shì wéi guó qī bǎi lǐ dōng nán zhì shàng jīng èr bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:东自金河馆至曼头山,西鞑靼国界,南至潢水二十里,北至室韦国七百里,东南至上京二百五十里。

ráo zhōu táng jiàn ráo lè fǔ dū du yǐ chù xī rén bù luò

这句话大意是:饶州,唐建饶乐府都督,以处奚人部落。

qì dān jiàn wèi ráo zhōu zài huáng shuǐ zhī běi shí qiáo páng yǐ bó hǎi rén jū zhī

这句话大意是:契丹建为饶州,在潢水之北石桥旁,以渤海人居之。

xī nán zhì píng de sōng lín bǎi lǐ nán zhì zhōng jīng wǔ bǎi lǐ běi zhì tā hé shí lǐ dōng běi zhì shàng jīng sān shí lǐ xī běi zhì zǔ zhōu qī shí lǐ

这句话大意是:西南至平地松林百里,南至中京五百里,北至它河十里,东北至上京三十里,西北至祖州七十里。

tōng zhōu fu yú guó zài gāo gōu lí běi běn mò zhī de qí guó cháng chéng zhī běi xi yǔ xiān bēi jiē dì fāng èr qiān lǐ hòu wèi bó hǎi guó

这句话大意是:通州,夫馀国,在高勾丽北,本貊之地,其国长城之北,西与鲜卑接,地方二千里,后为渤海国。

ā bǎo jī píng zhī wèi dōng dān wáng guó jīn gǎi wéi tōng zhōu réng míng yuē fu yú fǔ

这句话大意是:阿保机平之,为东丹王国,今改为通州,仍名曰夫馀府。

fán jiè yǒu míng shān chuān yīn běi dōng nán zhì yún zhōu liù bǎi lǐ

这句话大意是:蕃界有名山川阴北,东南至云州六百里。

qín shǐ huáng píng tiān xià běi què zéi bīng zhù cháng chéng dù zhuō hé yǐ yīn shān wèi sāi shì yě

这句话大意是:秦始皇平天下,北却贼兵,筑长城,渡涿河,以阴山为塞是也。

qián hàn hóu yīng yuē běi sāi zhì liáo dōng wài yǒu yīn shān dōng xī qiān yú lǐ cǎo mù mào shèng duō qín shòu běn mò dú chán yú yī zǔ qí zhōng lǐ zuò gōng shǐ cháng chū yōu zhōu wèi kòu shì qí yuàn yòu yě

这句话大意是:前汉侯应曰:北塞至辽东外,有阴山,东西千馀里,草木茂盛,多禽兽,本冒顿单于依阻其中,理作弓矢,常出幽州为寇,是其苑囿也。

xiào wǔ chì duó cǐ dì rán hòu biān jìng shǎo ān

这句话大意是:孝武斥夺此地,然后边境少安。

zhǎng lǎo yán xiōng nú shī yīn shān zhī hòu guò zhī wèi cháng bù kū

这句话大意是:长老言:匈奴失阴山之后,过之未尝不哭。

zhōu duò jiān tū jué fù zhì yān

现代白话:周隋间,突厥复治呢。

tàn shān běn xiōng nú bì shǔ zhī chù de duō fēng cǎo jué zhàng yú jí yǒu jiān bīng

这句话大意是:炭山,本匈奴避暑之处,地多丰草,掘丈馀即有坚冰。

gǔ dān suǒ shuō guī zhōu xī běi bā bǎi lǐ zhì xíng shān jí xī qì dān bì shǔ zhī chù

这句话大意是:贾耽所说:妫州西北八百里至陉山,即奚契丹避暑之处。

táng shǐ zài qì dān zhī de xi zhì lěng xíng shì yě

这句话大意是:唐史载契丹之地,西至冷陉是也。

jīn hú zhōng mù wèi tàn shān jìn gēng míng huò yòu shān

这句话大意是:今胡中目为炭山,近更名{霍又}山。

zì yōu zhōu xī běi lù qīng hé guǎn jí jū bǎo guān diāo cháo guǎn chì chéng kǒu shǐ yǒu jū rén wàng yún xiàn shòu cì chuān fán shí rì chéng zhì tàn shān

这句话大意是:自幽州西北路清河馆,即居宝关雕巢馆,赤城口始有居人,望云县、受赐川凡十日程至炭山。

mù yè shān běn ā bǎo jī zàng chù yòu yún jì tiān zhī suǒ

这句话大意是:木叶山,本阿保机葬处,又云祭天之所。

lí zhōng jīng jiē wú guǎn shè dàn sù qióng zhàng

这句话大意是:离中京皆无馆舍,但宿穹帐。

jiāng zhì shān sān shí lǐ shǐ yǒu jū rén wǎ shè sēng jū

这句话大意是:将至山三十里,始有居人瓦舍僧居。

yòu lì jīng zhēn kū cǎo fù dù tǔ hé shǐ zhì yān

现代白话:又历荆榛枯草,复渡土河,始至呢。

chū ā bǎo jī qiáng shèng yú mù yè shān zhì lóu wèi zhī nán lóu

这句话大意是:初阿保机强盛,于木叶山置楼,谓之南楼;。

shān běi zhì lóu wèi zhī běi lóu

这句话大意是:山北置楼,谓之北楼;。

dà bù luò dōng qiān lǐ zhì lóu wèi zhī dōng lóu

这句话大意是:大部落东千里置楼,谓之东楼;。

jīn shàng jīng zhì lóu wèi zhī xi lóu

这句话大意是:今上京置楼,谓之西楼。

sì shí yóu liè yú sì lóu zhī jiān

这句话大意是:四时游猎于四楼之间。

xi zhì shàng jīng sān bǎi lǐ nán zhì zhōng jīng wǔ bǎi yī shí lǐ

这句话大意是:西至上京三百里,南至中京五百一十里。

cháng bái shān zài nǚ zhēn gù huì níng fǔ nán liù shí lǐ héng gèn qiān lǐ gāo èr bǎi lǐ

这句话大意是:长白山,在女真故会宁府南六十里,横亘千里,高二百里。

cǎo mù wū shòu jǐn bái gù míng qí diān

这句话大意是:草木乌兽尽白,故名其颠。

yǒu tán zhōu bā shí lǐ nán liú wèi yā lù jiāng běi liú wèi hùn tóng jiāng dōng liú wèi ā yě kǔ hé

这句话大意是:有潭,周八十里,南流为鸭绿江,北流为混同江,东流为阿也苦河。

màn tóu shān qiāng róng zhī de yǒu màn tóu shān zài gān sù zhōu jiè

这句话大意是:曼头山,羌戎之地有曼头山,在甘肃州界;。

jīn běi tǔ yì yǒu màn tóu shān

这句话大意是:今北土亦有曼头山。

nán jù huáng shuǐ běn qì dān zhī de lǔ zhǔ bì shǔ zhī chù jīn gēng míng dà ān shān

这句话大意是:南距潢水,本契丹之地,虏主避暑之处,今更名大安山。

dù dǎo nǔ hé běi zhì dà shuǐ pō nán zhì xiǎo dōng jīng dōng zhì yi shén zhōu xi zhì mù yè shān

这句话大意是:渡蹈弩河,北至大水泊,南至小东京,东至宜神州,西至木叶山。

xiān bì shān liǔ chéng xiàn qín hàn shí xiān bēi suǒ bǎo

这句话大意是:鲜卑山,柳城县,秦汉时鲜卑所保。

yī wū lǘ shān zhōu lǐ yuē dōng běi yuē yōu zhōu

这句话大意是:医巫闾山,《周礼》曰:东北曰幽州。

qí shān zhèn yuē yī wū lǘ shān qí chuān yuē xī yǎng jí liáo dōng shān yě

这句话大意是:其山镇曰医巫闾山,其川曰奚养,即辽东山也。

táng zhù wū lǘ shǒu zhuō chéng qì dān gǎi wéi lǘ zhōu yòu zhì qián zhōu xiǎn zhōu zài shān zhī nán èr zhōu xiāng qù qī lǐ

这句话大意是:唐筑巫闾守捉城,契丹改为闾州,又置干州、显州,在山之南,二州相去七里。

shǒu yáng shān gǔ gū zhú guó zhī de bó yí shū qí gū zhú jūn zhī èr zi è sǐ shǒu yáng shān zhī xià jí cǐ shān yě

这句话大意是:首阳山,古孤竹国之地,伯夷、叔齐,孤竹君之二子,饿死首阳山之下,即此山也。

jié shí shān dì lǐ zhì jié shí shān zài yòu běi píng lí chéng xiàn xī nán

这句话大意是:碣石山,地里志:碣石山在右北平骊城县西南。

hàn wǔ dì dēng zhī yǐ wàng jù hǎi ér lēi qí shí

这句话大意是:汉武帝登之以望巨海,而勒其石。

zhěn hǎi yǒu shí rú yǒng dào shù shí lǐ dà

这句话大意是:枕海有石,如甬道,数十里大。

shí rú zhù xíng shì míng tiān qiáo zhù

这句话大意是:石如柱形,世名天桥柱。

shí sān shān běi yī wū lǘ shān nán jù dà hǎi dōng zhì dōng jīng xi xiǎo liáo shuǐ

这句话大意是:十三山,北医巫闾山,南距大海,东至东京,西小辽水。

hěn shān běi hēi shān dōng zǔ zhōu

这句话大意是:狠山,北黑山,东祖州。

zhu bi shān zài dōng jīng zhī dōng táng tài zōng zhu bi zhī suǒ

这句话大意是:驻跸山,在东京之东,唐太宗驻跸之所。

mò jiào lǐng yì míng qìng yún lǐng zài de shèng lǐng běi bǎi èr shí lǐ táng zhì mò dǒu jūn shǐ yù hàn xī jiè

这句话大意是:墨叫岭,亦名庆云岭,在得胜岭北百二十里,唐置墨斗军,使御捍奚界。

yā lǜ shuǐ gāo lí guó xi yuán chū bái shān shuǐ sè shì yā tóu qù liáo dōng wǔ bǎi lǐ

这句话大意是:鸭绿水,高丽国西,源出白山,水色似鸭头,去辽东五百里。

gāo lí zhī zhōng yě cǐ shuǐ zuì dà bō lán qīng chè shì zhī yǐ wéi tiān qiàn shuǐ kuò sān bǎi bù zài píng rǎng chéng xī běi sì bǎi wǔ shí lǐ

这句话大意是:高丽之中也,此水最大,波澜清澈,恃之以为天堑,水阔三百步,在平壤城西北四百五十里。

shuǐ dōng nán èr shí lǐ fēn jiè zhì xīn luó guó xīng huà zhèn

这句话大意是:水东南二十里分界,至新罗国兴化镇;。

zì huáng tǔ yán èr shí lǐ xī běi zhì dōng jīng bā bǎi wǔ shí lǐ nán zhì hǎi liù shí lǐ

这句话大意是:自黄土岩二十里西北至东京八百五十里,南至海六十里。

liáo shuǐ zài hàn lè làng xuán huāng zhī de dōng xī sì bǎi bā shí lǐ

这句话大意是:辽水,在汉乐浪玄荒之地,东西四百八十里。

shuǐ jīng yún dà liáo shuǐ yuán chū guó xī nán shān nán liú huì bái qiāng shuǐ zhì ān shì chéng

这句话大意是:《水经》云:大辽水源出国西南山,南流会白枪水,至安市城。

jīn hào dōng jīng xiǎo liáo shuǐ yuán chū liáo shān xī nán

这句话大意是:今号东京小辽水,源出辽山西南。

liú yǔ tiān liáng shuǐ huì zài guó xi yě

这句话大意是:流与天梁水会,在国西也。

huáng shuǐ chū xī běi sài wài bù zhī fā yuán zhī suǒ shuǐ běi jí zǐ méng chuān yǒu shí qiáo běn qì dān guó jiù dì

这句话大意是:潢水,出西北塞外,不知发源之所,水北即紫蒙川,有石桥,本契丹国旧地。

dǎo nǔ hé yuán chū mù yè shān dōng liú rù yā zǐ hé zài màn tóu shān běi

这句话大意是:蹈弩河,源出木叶山,东流入鸭子河,在曼头山北。

yì shuǐ yuán chū zhuō jùn gù ān xiàn dōng liú guò wǔ suì xī shān fàn yáng róng chéng

这句话大意是:易水,源出涿郡故安县,东流过武遂、西山、范阳、容城。

sāng qián hé shī shuǐ yuán chū yàn mén dōng liú yǔ sāng qián shuǐ huì

这句话大意是:桑干河,湿水源出雁门,东流与桑干水会。

mǎ yì chuān shuǐ chū mǎ yì xi dōng liú zhì yì zhōu yōu zhōu dōng nán yú dōng rù yú hǎi

这句话大意是:马邑川水,出马邑西,东流至易州、幽州东南隅,东入于海。

jù mǎ hé chū dài zhōu jùn guǎng chāng xiàn qī shān jí qī shuǐ yě yǒu èr yuán jù chū shēn shān guò róng chéng běi dōng rù yú hǎi

这句话大意是:巨马河,出代州郡广昌县漆山,即漆水也,有二源,俱出深山,过容城北,东入于海。

bái mǎ diàn qín qǐ sāi xi zì lín táo běi lín shā mò jí cǐ yě

这句话大意是:白马淀,秦起塞,西自临洮,北临沙漠,即此也。

jīn hé pō táng kāi yuán zhōng shèng zhōu zhì yáng shòu xiàn hòu gǎi míng jīn hé jīn shǔ zhèn wǔ

这句话大意是:金河泊,唐开元中胜州置阳寿县,后改名金河,今属振武。

duò dà yè zhōng yáng dì qīn xún sù jīn hé ér dōng běi xìng tū jué qǐ mín zhàng shì yě

这句话大意是:隋大业中,炀帝亲巡,溯金河而东,北幸突厥启民帐是也。

pō dōng xī èr shí lǐ zhōu wéi shí lǐ shàng chéng zǐ hé chà méng shuǐ xī liú rù hé

这句话大意是:泊东西二十里,周围十里,上承紫河汊蒙水西流入河。

zhǎng pō zhōu wéi èr bǎi lǐ pō duō yě é yā róng zhǔ shè liè zhī suǒ

这句话大意是:长泊,周围二百里,泊多野鹅鸭,戎主射猎之所。

dào chū zhōng jīng zhī běi sì rì chéng jīng yú lín guǎn jī niǎo guǎn xiāng shān zi guǎn nán běi jí zhǎng pō

这句话大意是:道出中京之北四日程,经榆林馆、饥鸟馆、香山子馆,南北即长泊。

běi zhì shàng jīng bā bǎi lǐ

这句话大意是:北至上京八百里。

xi zhì yi kūn zhōu shí wǔ lǐ

这句话大意是:西至宜坤州十五里。

jiǔ shí jiǔ quán shuǐ jīng yuē zǔ yáng chéng dōng bā shí lǐ yǒu mù niú shān shān xià yǒu jiǔ shí jiǔ quán jí cāng hǎi zhī shàng yuán yě

这句话大意是:九十九泉,《水经》曰:阻阳城东八十里,有牧牛山,山下有九十九泉,即沧海之上源也。

hòu wèi duō zhù jiǔ shí jiǔ quán lǔ zhǔ měi nán mù duō jù móu jí cǐ

这句话大意是:后魏多住九十九泉,虏主每南牧,多聚谋,即此。

nán zhì yún zhōu běi zhì tàn shān

这句话大意是:南至云州,北至炭山。

yuān yāng bó zài gǒu pō xi yán pō dōng běi xī nán zhì yōu zhōu qiān sān bǎi lǐ nán rú zhōu fú yù lǐng zhì pō bā bǎi lǐ

这句话大意是:鸳鸯泊,在狗泊西、盐泊东北,西南至幽州千三百里,南儒州佛峪岭,至泊八百里。

dōng nán guī zhōu qiāng gān lǐng zhì pō qiān lǐ

这句话大意是:东南妫州枪竿岭,至泊千里。

qīng quán diàn yōu zhōu xī běi qīng hé guǎn zhì qīng quán diàn sān rì chéng

这句话大意是:清泉淀,幽州西北清河馆,至清泉淀三日程。

ní gū hé shuǐ jīng yuē gū hé cóng sài wài lái yī yuē gū shuǐ

这句话大意是:尼姑河,《水经》曰:姑河从塞外来,一曰姑水。

chū yù yí zhèn běi jiǔ shí lǐ guò yú yáng nán yǔ wēn yú shuǐ hé wèi gū hé

这句话大意是:出御夷镇北九十里,过鱼阳,南与温馀水合为姑河。

jīn hào ní gū hǎi kǒu

这句话大意是:今号尼姑海口。

dà yán pō zhōu wéi sān bǎi lǐ dōng zhì shàng jīng yī qiān wǔ bǎi lǐ qì dān zhōng gēng míng guǎng jì hú lǔ zhōng hū wèi mí dào sī niǎo

这句话大意是:大盐泊,周围三百里,东至上京一千五百里,契丹中更名广济湖,虏中呼为縻到斯袅。

luán zhōu dōng nán yì yǒu dà yán pō xiǎo yán pō nán jiē hàn jiè

这句话大意是:滦州东南亦有大盐泊、小盐泊,南接汉界。

xiǎo yán pō zhōu wéi bǎi lǐ dōng zhì shàng jīng èr qiān lǐ qì dān gēng míng huì mín hú

这句话大意是:小盐泊,周围百里,东至上京二千里,契丹更名惠民湖。

luò lí pō dōng zhì tàn shān xi zhì yán pō nán zhì tuì jūn bù luò běi zhì gǒu pō

这句话大意是:落黎泊,东至炭山,西至盐泊,南至退军部落,北至狗泊。

dà shuǐ pō zhōu wéi sān bǎi lǐ zhì shàng jīng wǔ bǎi lǐ nán zhì yōu zhōu qiān sān bǎi lǐ lǔ zhōng hū wèi sā de niǎo

这句话大意是:大水泊,周围三百里,至上京五百里,南至幽州千三百里,虏中呼为撒得袅。

yī zài màn tóu shān běi xi zhì shuǐ yè shān dōng zhì yā zǐ hé

这句话大意是:一在曼头山北,西至水叶山,东至鸭子河。

yā zǐ hé zài dà shuǐ pō zhī dōng huáng lóng fǔ zhī xi shì yàn míng shēng yù zhī chù

这句话大意是:鸭子河,在大水泊之东,黄龙府之西,是雁鸣生育之处。

fàng mǎ pō fān zǐ zhōng hū wèi zhāo tǎo fàng mǎ pō zài tiān dé zhī běi

这句话大意是:放马泊,番子中呼为招讨放马泊,在天德之北。

xuān chē pō zhōu wéi sān shí yú lǐ nán zhōng jīng běi shàng jīng

这句话大意是:轩车泊,周围三十馀里,南中京,北上京。

lǘ jū r hé yuán chū sài wài zài qì dān guó xī běi qì dān mìng qí wáng fēi yǔ jiàn lǎn hàn dá dá jí cǐ yě

这句话大意是:驴驹儿河,源出塞外,在契丹国西北,契丹命齐王妃与楗览捍达靼,即此也。

gǒu pō xi yuān yāng bó běi dá dá guó jiè dōng nán tàn shān

这句话大意是:狗泊,西鸳鸯泊,北达靼国界,东南炭山。

píng dì sōng lín dōng zhì huái zhōu sì shí lǐ xī nán zhì yōu zhōu shí qī bǎi lǐ

这句话大意是:平地松林,东至怀州四十里,西南至幽州十七百里。

zǐ méng chuān qín zhì sān shí liù jùn běi shā mò jí zǐ méng běi bái mǎ diàn shì yě

这句话大意是:紫蒙川,秦制三十六郡,北沙漠,即紫蒙北白马淀是也。

wěi yàn mù róng shì jū běi yí yì yú zǐ méng zhī yě yuán kāng zhōng dìng dū dà jí chéng zài dà mò zhī nán

这句话大意是:伪燕慕容世居北夷,邑于紫蒙之野,元康中定都大棘城,在大漠之南。

táng yíng zhōu jié dù zhāng shǒu pò qì dān chū shī cì yú zǐ chuān dà yuè jūn shí

这句话大意是:唐营州节度张守破契丹,出师次于紫川,大阅军实。

xī bó hǎi nǚ zhēn shǐ mò fù jiàn

这句话大意是:奚、渤海、女真(始末附见)。

xī běn xiōng nú bié zhǒng yá zhàng zài dōng hú zhī de qiú zhǎng hào wáng táng zhì jiān ráo lè fǔ dū du jū yīn liáng zhōu

这句话大意是:奚,本匈奴别种,牙帐在东湖之地,酋长号王,唐制兼饶乐府都督,居阴凉州。

dōng zhì yíng zhōu wǔ bǎi lǐ xī nán zhì yōu zhōu jiǔ bǎi lǐ

这句话大意是:东至营州五百里,西南至幽州九百里。

hòu xǐ jū pí pá chuān zài yōu zhōu dōng běi shù bǎi lǐ gǔ běi kǒu zhī běi

这句话大意是:后徙居琵琶川,在幽州东北数百里,古北口之北。

tiān chū qì dān jiàn shèng suì shòu zhì yān

现代白话:天初,契丹渐盛,遂受制呢。

huò xǐ jū yú guī zhōu yī shān ér jū zhī yǒu dōng xī xī zhī hào

这句话大意是:或徙居于妫州,依山而居之,有东西奚之号。

jīn qì dān jǐn qǔ xī zhī gù dì

这句话大意是:今契丹尽取奚之故地。

bó hǎi fu yú zhī bié zhǒng běn mò zhī de qí guó xi yǔ xiān bēi jiē dì fāng sān qiān lǐ

这句话大意是:渤海,夫馀之别种,本貊之地,其国西与鲜卑接,地方三千里。

táng píng gāo lí jiù píng rǎng chéng zhì ān dōng dōu hù fǔ tǒng zhī

这句话大意是:唐平高丽,就平壤城置安东都护府统之。

wàn suì dào tiān zhōng qì dān gōng xiàn yíng zhōu qiú rén fǎn jù liáo dōng fēn wáng gāo lí zhī de bó hǎi yīn bǎo yì lóu gù dì zhōng zōng fēng wèi bó hǎi jùn wáng jiān biàn zhōu dū du

这句话大意是:万岁道天中,契丹攻陷营州,酋人反,据辽东,分王高丽之地,渤海因保挹娄故地,中宗封为渤海郡王,兼汴州都督。

tiān chéng chū qì dān ā bǎo jī bīng lì xióng shèng dōng běi zhū fān duō chén shǔ zhī yǐ bó hǎi tǔ dì xiāng jiē yǒu tūn bìng zhī zhì gōng qí guó fu yú chéng xià zhī lì zhǎng zǐ tū yù wèi dōng dān wáng lǐng bīng shǒu zhī

这句话大意是:天成初,契丹阿保机兵力雄盛,东北诸蕃多臣属之,以渤海土地相接,有吞并之志,攻其国夫馀城下之,立长子突欲为东丹王,领兵守之。

nǚ zhēn zhě bó hǎi zhī bié zhǒng yě qì dān wèi zhī lǔ zhēn

这句话大意是:女真者,渤海之别种也,契丹谓之虏真。

de duō shān lín sú yǒng hàn shàn shè

这句话大意是:地多山林,俗勇悍善射。

hòu yǒu shǒu lǐng sān shí fēn lǐng qí zhǒng

这句话大意是:后有首领三十,分领其种。

de duō liáng mǎ

这句话大意是:地多良马。

sòng chū lái gòng fāng wù

这句话大意是:宋初,来贡方物。

jiàn lóng zhōng zhào dēng zhōu shā mén dǎo rén hù zhì zhōu jí jì dù nǚ zhēn mǎ lái wǎng

这句话大意是:建隆中,诏登州沙门岛人户,置舟楫济度女真马来往。

chún huà zhōng qì dān nù qí cháo gòng zhōng guó qù hǎi àn sì bǎi lǐ zhì sān chéng yǐ bīng sān qiān jué qí gòng xiàn zhī lù

这句话大意是:淳化中,契丹怒其朝贡中国,去海岸四百里,置三城,以兵三千,绝其贡献之路。

jīn fù qì dān zhě wèi shú nǚ zhēn

这句话大意是:今附契丹者,为熟女真。

zhì yī shí bā zhōu yào zhōu bīn zhōu hǎi zhōu tóng zhōu jiào zhōu chóng zhōu xìng zhōu jīng zhōu hé zhōu cháo zhōu lú zhōu bīn zhōu yóu zhōu tiě zhōu dìng lǐ zhōu huái běi zhōu lù zhōu guǎng zhōu

这句话大意是:置一十八州:耀州、宾州、海州、铜州、教州、崇州、兴州、荆州、荷州、朝州、卢州、宾州、邮州、铁州、定理州、怀北州、麓州、广州。

jū yú dōng jīng sān miàn jiē qiáo lì zhōu lì míng mín jí měi zhōu qiān hù zhì bǎi hù yú yī shān lín

这句话大意是:居于东京三面,皆侨立州立名,民籍每州千户至百户,馀依山林。

bù fú cóng zhě wèi zhī shēng nǚ zhēn

这句话大意是:不服从者,谓之生女真。

✦ You read 前集·卷二十二

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.