武经总要 · 丁度 · Chapter 36 of 43

后集·卷十四

PinyinModern Translation
Size

shuǐ zhàn

这句话大意是:水战。

jìn wǔ dì móu fá wú zhào wáng xiū zhōu jiàn

这句话大意是:晋武帝谋伐吴,诏王修舟舰。

nǎi zuò dà chuán lián chuán fāng bǎi èr shí bù shòu èr qiān yú rén

这句话大意是:乃作大船,连船方百二十步,受二千余人。

yǐ mù wèi chéng qǐ lóu lǔ kāi sì chū mén qí shàng jiē de chí mǎ lái wǎng

这句话大意是:以木为城,起楼橹,开四出门,其上皆得驰马来往。

yòu huà shǒu guài shòu yú chuán shǒu yǐ jù jiāng shén

这句话大意是:又画首怪兽于船首,以惧江神。

zhōu jí zhī shèng zì gǔ wèi yǒu

这句话大意是:舟楫之盛,自古未有。

zào chuán yú shǔ qí mù shì bì jiāng ér xià

这句话大意是:造船于蜀,其木柿蔽江而下。

jiàn píng tài shǒu wú yàn qǔ shì yǐ chéng sūn hào yuē jìn bì yǒu gōng wú zhī jì yi zēng jiàn píng bīng

这句话大意是:建平太守吴彦取柿以呈孙皓曰:“晋必有攻吴之计,宜增建平兵。

jiàn píng bù xià zhōng bù gǎn dù

这句话大意是:建平不下,终不敢渡。

hào bù cóng

这句话大意是:”皓不从。

fā zì chéng dū lǜ bā dōng jiān jūn guǎng wǔ jiāng jūn táng bīn gōng wú dān yáng kè zhī qín qí dān yáng jiān shèng jì

这句话大意是:发自成都,率巴东监军广武将军唐彬攻吴丹阳,克之,擒其丹阳监盛纪。

wú rén yú jiāng xiǎn qì yào hài zhī chù bìng yǐ tiě suǒ héng jié zhī yòu zuò tiě zhuī zhǎng zhàng yú àn zhì jiāng zhōng yǐ nì jù chuán

这句话大意是:吴人于江险碛要害之处,并以铁锁横截之,又作铁锥长丈余,暗置江中,以逆距船。

xiān shì yáng hù huò wú jiàn dié jù zhī qíng zhuàng

这句话大意是:先是,羊祜获吴间谍,具知情状。

nǎi zuò dà fá shù shí yì fāng bǎi yú bù fù cǎo wéi rén bèi jiǎ chí zhàng lìng shàn shuǐ zhě yǐ fá xiān xíng

这句话大意是:乃作大筏数十,亦方百余步,缚草为人,被甲持杖,令善水者以筏先行。

fá yù tiě zhuī qí zhuī zhé zhe fá qù

这句话大意是:筏遇铁锥,其锥辄着筏去。

yòu zuò huǒ jù zhǎng shí yú zhàng dà shù shí wéi guàn yǐ má yóu zài chuán qián

这句话大意是:又作火炬,长十余丈,大数十围,灌以麻油在船前。

yù suǒ rán jù shāo zhī xū yú róng yè duàn jué

这句话大意是:遇锁燃炬烧之,须臾融液断绝。

yú shì chuán wú suǒ ài shùn liú gǔ zhào jìng zào sān shān

这句话大意是:于是船无所碍,顺流鼓棹,径造三山。

hào qiǎn yóu jī jiāng jūn zhāng xiàng lǜ zhōu chē wàn rén yù xiàng jūn wàng qí ér jiàng

这句话大意是:皓遣游击将军张象率舟车万人御,象军望旗而降。

dōng jìn mò lú xún lǜ zhòng shù wàn sāi jiāng ér xià

这句话大意是:东晋末,卢循率众数万,塞江而下。

liú yù lǜ bīng jù zhī chū qīng lì dòu jiàn gōng tí fān gǔ mìng zhòng jūn qí lì jī zhī

这句话大意是:刘裕率兵拒之,出轻利斗舰,躬提幡鼓,命众军齐力击之。

yòu fēn bù qí zhūn yú xi àn yòu jūn cān jūn yǔ lè shēng chéng jiàn bù jìn zhǎn ér xùn zhī

这句话大意是:又分步骑屯于西岸,右军参军庾乐生乘舰不进,斩而徇之。

yú shì zhòng jūn téng yǒng zhēng xiān

这句话大意是:于是众军腾勇争先。

jūn zhōng duō wàn jūn shén nǔ suǒ zhì mò bù tuī xiàn

这句话大意是:军中多万钧神弩,所至莫不推陷。

yù zì yú zhōng liú cù zhī yīn fēng shuǐ zhī shì zéi jiàn xī pō xi àn àn shàng jūn xiān bèi huǒ jù nǎi tóu huǒ fén zhī yān yàn yì tiān zéi zhòng dà bài

这句话大意是:裕自于中流蹙之,因风水之势,贼舰悉泊西岸,岸上军先备火(具乃投火焚之烟焰)翳天,贼众大败。

zhuī bēn zhì yè nǎi guī

这句话大意是:追奔,至夜乃归。

xún děng dān gě zǒu

这句话大意是:循等单舸走。

jìn liú yù tǎo guān zhōng wáng zhèn è qǐng lǜ shuǐ jūn zì hé rù wèi zhí zhì wèi qiáo

这句话大意是:晋刘裕讨关中王镇恶,请率水军,自河入渭,直至渭桥。

zhèn è suǒ chéng jiē méng chōng dà jiàn

这句话大意是:镇恶所乘,皆蒙冲大舰。

xíng chuán zhě xī zài jiàn nèi sù wèi ér jìn jiàn wài bú jiàn yǒu xíng chuán rén

这句话大意是:行船者悉在舰内,溯渭而进,舰外不见有行船人。

běi tǔ sù wú zhōu jí mò bù jīng yǐ wéi shén

这句话大意是:北土素无舟楫,莫不惊以为神。

shùn dì chū sì fāng fǎn pàn

这句话大意是:顺帝初,四方反叛。

zhāng xìng shì wèi lóng xiāng jiāng jūn lǐng shuǐ jūn jù zhàn

这句话大意是:张兴世为龙骧将军,领水军拒战。

nán zéi zhūn zài què wěi

这句话大意是:南贼屯在鹊尾。

jì xiāng chí jiǔ bù jué xìng shì jiàn yì yuē zéi jù shàng liú bīng zhāng de shèng

这句话大意是:既相持,久不决,兴世建议曰:“贼据上流,兵张地胜。

jīn yǐ qí bīng qián chū qí shàng shǐ qí shǒu wěi zhōu huáng jìn tuì yí zǔ liáng yùn jiān ài nǎi zhì shèng zhī shù

这句话大意是:今以奇兵潜出其上,使其首尾周惶、进退疑阻、粮运艰碍,乃制胜之术。

chén yōu zhī wú xǐ bìng zàn qí jì fēn zhàn shì qī qiān pèi zhī

这句话大意是:”沈攸之、吴喜并赞其计,分战士七千配之。

xìng shì qīng gě sù liú ér xuán fù huí huán

这句话大意是:兴世轻舸溯流而旋复回还。

yī èr rì zhōng zhé fù rú cǐ shǐ zéi bù wéi zhī fáng

这句话大意是:一二日中辄复如此,使贼不为之防。

zéi shuài liú hú wén xìng shì yù shàng xiào zhī yuē wǒ shàng bù gǎn yuè bǐ xià qǔ yáng zhōu xìng shì hé rén yù jù wǒ shàng

这句话大意是:贼帅刘胡闻兴世欲上,笑之曰:“我尚不敢越彼下取扬州,兴世何人,欲据我上?

xìng shì wèi yōu zhī děng yuē shàng liú wéi yǒu qián xī kě jù

这句话大意是:”兴世谓攸之等曰:“上流唯有钱溪可据。

nǎi wǎng jù zhī

这句话大意是:”乃往据之。

jí liú hú lái gōng jiàng shì yù yíng jī zhī xìng shì yuē zéi lái shàng yuǎn ér qì zhòu shèng yǐ

现代白话:及刘胡来攻,将士欲迎击之,兴世曰:“贼来尚远,而气骤盛了。

fu zhòu shèng lì jìn shèng yì yì shuāi cǐ cáo guì suǒ yǐ pò qí yě

这句话大意是:夫骤盛力尽,盛亦易衰,此曹刿所以破齐也。

jiàng shì bù dé wàng dòng

这句话大意是:将士不得妄动!

zéi lái zhuǎn jìn xìng shì nǎi mìng shòu jì zhī rèn nóng dà shuài zhuàng shì jī zǒu zhī

这句话大意是:”贼来转近,兴世乃命寿寂之、任农大率壮士击走之。

sòng huán hù zhī wèi zhōng lí tài shǒu suí wáng xuán mó gōng huá tái

这句话大意是:宋桓护之为钟离太守,随王玄谟攻滑台。

hù zhī yǐ bǎi gě wèi qián fēng jìn jù shí jì

这句话大意是:护之以百舸为前锋,进据石济。

jí wèi jiù jiāng zhì chí shū quàn xuán mó jí gōng zhī bú jiàn cóng

这句话大意是:及魏救将至,驰书劝玄谟急攻之,不见从。

xuán mó bài tuì bù xiá bào hù zhī

这句话大意是:玄谟败退,不暇报护之。

ér wèi jūn xī qiān qù xuán mó shuǐ jūn dà cáo lián yǐ tiě suǒ sān chóng duàn hé yǐ jué hù zhī hái lù

这句话大意是:而魏军悉牵去玄谟水军大艚,连以铁锁三重断河,以绝护之还路。

hé shuǐ xùn jí hù zhī zhōng liú ér xià měi zhì tiě suǒ yǐ zhǎng kē fǔ duàn zhī wèi rén bù néng jìn

这句话大意是:河水迅急,护之中流而下,每至铁锁,以长柯斧断之,魏人不能禁。

wéi shī yī gě yú gě bìng zài

这句话大意是:唯失一舸,馀舸并在。

liáng tiān jiàn chū wèi wéi sī zhōu

这句话大意是:梁天监初,魏围司州。

shí chéng zhōng zhòng bù mǎn wǔ qiān rén shí cái bàn suì

这句话大意是:时城中众不满五千人,食裁半岁。

wèi jūn gōng zhī zhòu yè bù xī nǎi zuò dà chē zài tǔ sì miàn jù qián yù yǐ tián qiàn

这句话大意是:魏军攻之,昼夜不息,乃作大车载土,四面俱前,欲以填堑。

là shǐ cài dào gōng yú qiàn nèi zuò méng chōng dòu jiàn yǐ dài zhī

这句话大意是:剌史蔡道恭于堑内作蒙冲斗舰以待之。

wèi rén bù dé jìn yòu qián zuò dà dào yǐ jué qiàn shuǐ

这句话大意是:魏人不得进,又潜作大道以决堑水。

dào gōng zài tǔ yīn sāi zhī

这句话大意是:道恭载土堙塞之。

xiāng chí bǎi yú rì qián hòu zhǎn huò bù kě shèng jì

这句话大意是:相持百余日,前后斩获不可胜计。

wèi dà zào chōng tī gōng wéi rì jí

这句话大意是:魏大造冲梯,攻围日急。

dào gōng yòng wū qī sì shí dà gōng shè suǒ zhōng jiē dòng jiǎ yǐn yǔ yī fà huò guàn liǎng rén dí rén wàng gōng jiē mǐ

这句话大意是:道恭用乌漆四石大弓射,所中皆洞甲饮羽,一发或贯两人,敌人望弓皆靡。

yòu yú chéng nèi zuò tǔ shān duō zuò dà shuò zhǎng èr zhàng wǔ chǐ shī zhǎng rèn shǐ zhuàng shì zhí yǐ là wèi rén

这句话大意是:又于城内作土山,多作大槊,长二丈五尺,施长刃,使壮士执以剌魏人。

wèi jūn shén dàn zhī

这句话大意是:魏军甚惮之。

wèi zhōng shān wáng yīng yǔ jiāng jūn yáng dà yǎn děng zhòng shù shí wàn gōng liáng zhōng lí chéng

这句话大意是:魏中山王英与将军杨大眼等,众数十万,攻梁钟离城。

yú shào yáng zhōu nán àn wèi qiáo shù shān shù bǎi bù kuà huái tōng dào yīng jù nán àn gōng chéng dà yǎn jù běi àn lì chéng yǐ tōng liáng yùn

这句话大意是:于邵阳洲南岸为桥树栅数百步,跨淮通道,英据南岸攻城,大眼据北岸立城以通粮运。

liáng gāo zǔ lìng jiàng bīng jiù zhōng lí mìng yù zhuāng gāo jiàn shǐ yǔ wèi qiáo děng wèi dà gōng zhī jì lìng jǐng zōng yǔ gōng èr qiáo gōng qí nán jǐng zōng gōng qí běi

这句话大意是:梁高祖令将兵救钟离,命豫装高舰使与魏桥等,为大攻之计,令景宗与攻二桥,攻其南,景宗攻其北。

huì huái shuǐ bào zhǎng liù qī chǐ

这句话大意是:会淮水暴涨六七尺,。

shǐ mǎ dào gēn yǔ lú jiāng tài shǒu péi suì tài jùn tài shǒu li wén zhāo zhǐ yáo fǎn chéng dòu jiàn

这句话大意是:使马道根与庐江太守裴邃、泰郡太守李文钊(止遥反)乘斗舰,。

jìng fā jī wèi zhōu shàng jūn jǐn dài bié yǐ xiǎo chuán zài cǎo guàn zhī yǐ gāo cóng ér fén qí qiáo

这句话大意是:竞发击魏洲上军尽殆别以小船载草灌之以膏从而焚其桥,。

fēng nù huǒ shèng

这句话大意是:风怒火盛,。

yān chén huì míng

这句话大意是:烟尘晦暝,。

gǎn sǐ zhī shì bá zhà zhuó qiáo

这句话大意是:敢死之士拔栅斫桥,。

shuǐ yòu piāo jí

这句话大意是:水又剽疾,。

shū hū zhī jiān qiáo shān jù jǐn dào gēn děng jiē shēn zì bó zhàn jūn rén fèn yǒng hū shēng dòng tiān dì wú bù yī dāng bǎi

这句话大意是:倏忽之间桥栅俱尽道根等皆身自搏战军人奋勇呼声动天地无不一当百,。

wèi jūn dà bài

这句话大意是:魏军大败。

yīng jiàn qiáo jué tuō shēn qì chéng zǒu dà yǎn yì shāo yíng qù

这句话大意是:英见桥绝,脱身弃城走,大眼亦烧营去。

zhū lěi xiāng cì tǔ bēng xī qì qì jiǎ zhēng tóu shuǐ sǐ zhě shí yú wàn zhǎn shǒu yì rú zhī

这句话大意是:诸垒相次土崩,悉弃器甲,争投水死者十余万,斩首亦如之。

liáng mò qiáo qín èr zhōu là shǐ xú sì huī yǐ zhōu rù yú qí yǐn qí rén dù jiāng jù wú hú

这句话大意是:梁末,谯、秦二州剌史徐嗣徽以州入于齐,引齐人渡江,据芜湖。

chén bà xiān zhào zhōu wén yù hái dōu

这句话大意是:陈霸先召周文育还都。

sì huī děng liè jiàn yú qīng dūn zhì yú qī jī yǐ duàn zhōu wén yù guī lù

这句话大意是:嗣徽等列舰于青墩至于七矶,以断周文育归路。

wén yù gǔ zào ér fā sì huī děng bù néng zhì

这句话大意是:文育鼓噪而发,嗣徽等不能制。

zhì dàn fǎn gōng sì huī jiāng bào pēng dú yǐ xiǎo jiàn diàn jūn wén yù chéng dān zé jiàn yǔ zhàn tiào rù jiàn zhōng zhǎn pēng nǎi qiān qí jiàn ér hái

这句话大意是:至旦反攻,嗣徽将鲍砰独以小舰殿军,文育乘单舴舰与战,跳入舰中,斩砰,乃牵其舰而还。

sì huī zhòng dà hài

这句话大意是:嗣徽众大骇。

hòu liáng wáng lín yù gōng chén wén dì mìng hóu dū zhū jūn chū zhūn wú hú

这句话大意是:后梁王琳欲攻陈,文帝命侯督诸军出屯芜湖。

lín yǐn hé féi cháo hú zhī zhòng zhú lú xiāng cì ér xià jūn shì shén shèng

这句话大意是:琳引合肥巢湖之众,舳舻相次而下,军势甚盛。

jìn jūn hǔ kǎn zhōu lín yì chū chuán liè yú jiāng xī gé zhōu ér pō

这句话大意是:进军虎槛州,琳亦出船列于江西,隔州而泊。

míng rì hé zhàn lín jūn shǎo què tuì bǎo xi àn

这句话大意是:明日,合战,琳军少却,退保西岸。

jí xī dōng běi fēng dà qǐ chuī qí zhōu jiàn bìng huài méi yú shā zhōng làng dà bù dé hái pǔ

这句话大意是:及夕,东北风大起,吹其舟舰,并坏没于沙中,浪大不得还浦。

jí dàn fēng jìng lín rù pǔ zhì chuán děng yì yǐn jūn tuì rù wú hú

这句话大意是:及旦,风静,琳入浦治船,等亦引军退入芜湖。

zhōu rén wén lín dōng xià qiǎn dū du jīng xiāng děng wǔ shí èr zhōu zhū jūn shì

这句话大意是:周人闻琳东下,遣都督荆襄等五十二州诸军事。

là shǐ shǐ níng jiàng bīng shù wàn chéng xū xí yǐng zhōu sūn yīng chéng zì shǒu

这句话大意是:剌史史宁将兵数万,乘虚袭郢州,孙婴城自守。

lín wén zhī kǒng qí zhòng kuì nǎi shuài zhōu shī dōng xià qù wú hú shí lǐ ér pō jī shé wén yú chén jūn qí yí tóng sān sī liú bó qiú jiàng bīng wàn yú rén qiě zhù lín shuǐ zhàn

这句话大意是:琳闻之,恐其众溃,乃帅舟师东下,去芜湖十里而泊,击折闻于陈军,齐仪同三司刘伯球将兵万余人且助琳水战。

lìng jūn zhōng chén chuī rù shí yǐ dài zhī

这句话大意是:令军中,晨炊蓐食以待之。

shí xī nán fēng jí lín zì wèi dé tiān zhù yǐn bīng zhí qù jiàn kāng

这句话大意是:时西南风急,琳自谓得天助,引兵直趣建康。

děng xú chū wú hú niè qí hòu

这句话大意是:等徐出芜湖,蹑其后。

xī nán fēng fǎn wèi yòng

这句话大意是:西南风反为用。

lín zhì huǒ jù yǐ shāo chén chuán jiē fǎn shāo qí chuán

这句话大意是:琳掷火炬以烧陈船,皆反烧其船。

fā pāi yǐ jī lín jiàn yòu yǐ niú pí mào méng chōng xiǎo chuán yǐ chù qí jiàn bìng tiě sǎ zhī

这句话大意是:发拍以击琳舰,又以牛皮冒蒙冲小船以触其舰,并铁洒之。

lín jūn dà bài jūn shì nì sǐ zhě shén èr sān yú jiē qì chuán dēng àn zǒu wèi chén jūn suǒ shā dài jìn

这句话大意是:琳军大败,军士溺死者什二三,馀皆弃船登岸走,为陈军所杀殆尽。

mǐn zhōng shǒu chén bǎo yìng jǔ bīng fǎn jù jiàn ān jìn jiāng èr jùn jiè shuǐ lù wèi zhà

这句话大意是:闽中守陈宝应举兵反,据建安、晋江二郡,界水陆为栅。

chén jiāng zhāng zhāo dá tǎo zhī jù qí shàng liú mìng jūn shì fá mù dài zhī yè wèi fá shī pāi qí shàng jì yǐ dà suǒ xiāng cì lián yíng jiā liǎng àn

这句话大意是:陈将章昭达讨之,据其上流,命军士伐木带枝叶为筏,施拍其上,继以大索相次连营夹两岸。

bǎo yìng tiǎo zhàn zhāo dá nǎi àn jiǎ bù dòng

这句话大意是:宝应挑战,昭达乃按甲不动。

é ér tiān bào yǔ jiāng shuǐ dà zhǎng zhāo dá fàng fá chōng tū shuǐ shān jǐn pò

这句话大意是:俄而天暴雨,江水大涨,昭达放筏冲突,水栅尽破。

yòu chū bīng gōng qí bù yíng bǎo yìng dà kuì suì kè dìng mǐn zhōng

这句话大意是:又出兵攻其步营,宝应大溃,遂克定闽中。

ōu yáng tǒng jù lǐng nán fǎn chén jiāng zhāng zhāo dá dū zhòng jūn tǎo zhī

这句话大意是:欧阳统据岭南反,陈将章昭达督众军讨之。

tǒng wén zhāo dá yǎn zhì chū dùn huái kǒu duō jù shā shí shèng yǐ zhú lóng zhì yú mù shān zhī wài yòng è chuán jiàn

这句话大意是:统闻昭达奄至,出顿淮口,多聚沙石,盛以竹笼置于木栅之外,用遏船舰。

zhāo dá jū qí shàng liú zhuāng jiàn zào pāi yǐ lín zéi zhà yòu lìng rén xián dāo qián xíng shuǐ zhōng yǐ zhuó zhú lóng lóng fá jiē jiě

这句话大意是:昭达居其上流,装舰造拍以临贼栅,又令人衔刀潜行水中以斫竹笼,笼、筏皆解。

yīn zòng dà jiàn suí liú tū zhī zéi zhòng dà bài yīn ér qín tǒng

这句话大意是:因纵大舰随流突之,贼众大败,因而擒统。

liú yì jù dōng yáng pàn chén jiāng hóu ān dōu fèng zhào tǎo

这句话大意是:刘异据东阳叛,陈将侯安都奉诏讨。

yì běn wèi tái jūn zì qián táng jiāng shàng ān dōu nǎi bù yóu kuài jī zhī zhū jì chū yǒng kāng

这句话大意是:异本谓台军自钱塘江上,安都乃步由会稽之诸暨,出永康。

yì dà kǒng bēn táo zhī lǐng chù yán gǔ jiān jiān zhà yǐ jù shǒu

这句话大意是:异大恐,奔桃枝岭,处岩谷间,坚栅以拒守。

ān dōu gōng zì jiē zhàn wèi liú shǐ suǒ zhōng xuè liú zhì huái ān dōu shèng yú huī jūn róng zhǐ bù biàn yīn qí shān lǒng wèi yàn shǔ xià lǎo shuǐ zhǎng ān dōu yǐn chuán rù yàn lóu jiàn yǔ yì chéng děng fā pāi suì qí lóu dié yì yǔ qí zi tuō shēn bēn jìn ān

这句话大意是:安都躬自接战,为流矢所中,血流至踝,安都乘舆麾军,容止不变,因其山陇为堰,属夏,潦水涨,安都引船入堰,楼舰与异城等,发拍碎其楼堞,异与其子脱身奔晋安。

táng lǐ jìng suí hé jiān wáng xiào gōng tǎo xiāo ruì shǔ jiāng shuǐ fàn zhǎng zhū jiāng jiē qǐng tíng bīng yǐ dài shuǐ tuì

这句话大意是:唐李靖随河间王孝恭讨萧锐,属江水泛涨,诸将皆请停兵以待水退。

jìng wèi xiào gōng yuē bīng guì shén sù jī bù kě shī

这句话大意是:靖谓孝恭曰:“兵贵神速,机不可失。

jīn jūn chéng shuǐ zhǎng zhī shì shū hū zhì chéng xià suǒ wèi jí léi bù jí yǎn ěr xǐ bì chéng qín yě

这句话大意是:今君乘水涨之势,倏忽至城下,所谓疾雷不及掩耳,铣必成擒也。

xiào gōng cóng zhī

这句话大意是:”孝恭从之。

jìn bīng zhì yí líng xǐ jiāng wén shì hóng zhūn qīng jiāng jìng yǔ zhī jué zhàn dà pò zéi jūn

这句话大意是:进兵至夷陵,铣将文士弘屯清江,靖与之决战,大破贼军。

wǔ dài liáng zhēn míng zhōng zhào wú yuè wáng qián dà jǔ fá wú

这句话大意是:五代梁贞明中,诏吴越王钱Α大举伐吴。

yǐ qí zi yuán wèi shuǐ zhàn zhū jūn dōu zhǐ huī shǐ shuài zhàn jiàn wǔ bǎi sōu zì dōng zhōu jī wú

这句话大意是:Α以其子元为水战诸军都指挥使,帅战舰五百艘,自东州击吴。

wú qiǎn shū zhōu là shǐ péng yàn zhāng jí shén jiāng chén fén jù zhī

这句话大意是:吴遣舒州剌史彭彦章及神将陈汾拒之。

yuán yǔ yàn zhāng yù yuán lìng měi chuán jiē zài huī shā

这句话大意是:元与彦章遇,元令每船皆载灰沙。

jí dòu zhàn yú láng shān jiāng wú chuán chéng fēng ér jìn yuán yǐn zhōu bì zhī jì guò zì hòu suí zhī

这句话大意是:及斗战于狼山江,吴船乘风而进,元引舟避之,既过,自后随之。

wú huí chuán yǔ zhàn yuán shǐ shùn fēng yáng huī wú rén bù dé kāi mù

这句话大意是:吴回船与战,元使顺风扬灰,吴人不得开目。

jí chuán xián xiāng bàng yuán shǐ sā shā yú jǐ chuán ér sā dòu yú wú chuán

这句话大意是:及船舷相傍,元使撒沙于己船,而撒豆于吴船。

dòu wèi zhàn xuè suǒ zì wú rén jiàn zhī jiē jiāng pū

这句话大意是:豆为战血所渍,吴人践之皆僵仆。

yuán yīn zòng huǒ fén wú chuán wú bīng dà bài

这句话大意是:元因纵火焚吴船,吴兵大败。

yàn zhāng zhàn shén lì bīng jǐn jì zhī yǐ mù shēn bèi shù shí chuàng

这句话大意是:彦章战甚力,兵尽继之以木,身被数十创。

chén fén àn bīng bù jiù yàn zhāng zhī bù miǎn jiàn shā

这句话大意是:陈汾按兵不救,彦章知不免,舰杀。

yuán fú wú pí jiàng qī shí rén zhǎn shǒu qiān yú jí fén zhàn jiàn sì bǎi sōu

这句话大意是:元俘吴裨将七十人,斩首千余级,焚战舰四百艘。

liáng hè guī gōng jìn dé shèng nán chéng bǎi dào jù jìn yǐ zhú zé lián méng chōng shí yú sōu méng yǐ niú gé shè pí nì zhàn gé rú chéng zhuàng héng yú hé liú yǐ duàn jìn zhī jiù bīng shǐ bù dé dù

这句话大意是:梁贺瑰攻晋得胜南城,百道俱进,以竹笮联艨艟十余艘,蒙以牛革,设陴睨战格如城状,横于河流,以断晋之救兵,使不得度。

wáng zì yǐn bīng chí wǎng jiù zhī chén yú běi àn bù néng jìn

这句话大意是:王自引兵驰往救之,陈于北岸,不能进。

qiǎn shàn yóu zhě mǎ pò lóng rù nán chéng jiàn shǒu jiāng shì yán shǎng yán shǎng yán shǐ shí jiāng jǐn xiàn zài qǐng kè

这句话大意是:遣善游者马破龙入南城,见守将氏延赏,延赏言矢石将尽,陷在顷刻。

jìn wáng jī jīn bó yú jūn mén mù néng pò méng chōng zhě zhòng mò zhī wèi jì qīn jiāng li jiàn jí yuē hè guī xī zhòng ér lái jì cǐ yī jǔ

这句话大意是:晋王积金帛于军门,募能破艨艟者,众莫知为计,亲将李建及曰:“贺瑰悉众而来,冀此一举。

ruò wǒ jūn bù jù zé bǐ wèi dé jì

这句话大意是:若我军不据,则彼为得计。

jīn rì zhī shì jiàn jí qǐng zhī sǐ zhàn

这句话大意是:今日之事,建及请之死战。

nǎi xuǎn xiào jié gǎn sǐ zhī shì sān bǎi yú rén pī kǎi cāo fǔ shuài zhī chéng zhōu ér jìn

这句话大意是:”乃选效节敢死之士三百余人,披铠操斧,帅之乘舟而进。

jiāng zhì méng chōng liú shǐ yǔ jí jiàn jí shǐ cāo fǔ zhě rù méng chōng jiān fǔ qí zhú zé yòu yǐ shuǐ yīng zài xīn wò yóu rán huǒ yú shàng liú zòng zhī suí yǐ jù jiàn shí jiá shì gǔ zào gōng zhī

这句话大意是:将至艨艟,流矢雨集,建及使操斧者入艨艟间,斧其竹笮,又以水罂载薪沃油,然火于上流纵之,随以巨舰,实甲士鼓噪攻之。

méng chōng jì duàn suí liú ér xià liáng bīng fén nì dài bàn

这句话大意是:艨艟既断,随流而下,梁兵焚溺殆半。

jìn bīng nǎi de dù guī jiě wéi zǒu

这句话大意是:晋兵乃得度,瑰解围走。

zhōu shī gōng wú shòu zhōu wú rén dà fā lóu chuán bì chuān ér xià pō yú háo sì zhōu shī pō bù lì

这句话大意是:周师攻吴寿州,吴人大发楼船蔽川而下,泊于濠泗,周师颇不利。

wú jiāng lín rén zhào yǐ shuǐ lù jūn qí jìn yòu yǐ chuán zài xīn zhēng chéng fēng zòng huǒ fén zhōu suǒ wéi fú liáng

这句话大意是:吴将林仁肇以水陆军齐进,又以船载薪蒸,乘风纵火,焚周所为浮梁。

zhōu jiāng zhāng yǒng dé shǐ xí shuǐ zhě méi qí chuán xià xì yǐ tiě suǒ jí yǐn qīng fǎng jī wú rén chuán bù dé jìn tuì ruò zhě shén zhòng duó jù jiàn shù shí

这句话大意是:周将张永德使习水者没其船下,系以铁锁,急引轻舫击,吴人船不得进退,溺者甚众,夺巨舰数十。

yǒng dé jiě jīn dài shǎng xí shuǐ zhě

这句话大意是:永德解金带赏习水者。

jǐ shuǐ wèi zhèng guāng wǔ nián mò shé niàn shēng xiōng tiān shēng xià lǒng dōng kòu zhēng xi jiāng jūn yuán zhì wèi tiān shēng suǒ qín zéi zhòng shén shèng jìn tún hēi shuǐ

这句话大意是:济水魏正光五年,莫折念生兄天生下陇东寇,征西将军元志为天生所擒,贼众甚盛,进屯黑水。

zhào cuī yán bó wèi xī dào dū du xíng tái xiāo bǎo yín yǔ yán bó jié lěi mǎ wéi nán běi xiāng qù bǎi yú bù

这句话大意是:诏崔延伯为西道都督,行台萧宝寅与延伯结垒马嵬南北,相去百余步。

yán bó xuǎn jīng qí shù qiān xià dù hēi shuǐ liè zhèn ér jìn yǐ xiàng zéi yíng

这句话大意是:延伯选精骑数千,下渡黑水,列阵而进,以向贼营。

bǎo yín lǜ qí yú shuǐ dōng xún yuán xī běi yǐ shì hòu jì

这句话大意是:宝寅率骑于水东,寻原西北,以示后继。

yú shí zéi zhòng dà shèng shuǐ xī yī lǐ yíng yíng xiāng jiē

这句话大意是:于时贼众大盛,水西一里营营相接。

yán bó jìng zhì zéi lěi yáng wēi xié zhī xú ér hái tuì

这句话大意是:延伯径至贼垒,扬威胁之,徐而还退。

zéi yǐ yán bó zhòng shǎo kāi yíng jìng zhuī

这句话大意是:贼以延伯众少,开营竞追。

zhòng guò shí bèi lín shuǐ bī cù bǎo yín qīn shì zhī kǒng yǒu kuī sǔn

这句话大意是:众过十倍,临水逼蹙,宝寅亲视之,恐有亏损。

yán bó bù yǔ zhī zhàn shēn zì diàn hòu chōu zhòng dōng dù zhuǎn yùn rú shén xū yú jì jǐn xú nǎi zì jì

这句话大意是:延伯不与之战,身自殿后,抽众东渡,转运如神,须臾济尽徐乃自济。

zéi tú duó qì xiāng shuài hái yíng

这句话大意是:贼徒夺气,相率还营。

táng mǎ suì tǎo tián yuè yuè qiú jiù yú zī qīng héng jì

这句话大意是:唐马燧讨田悦,悦求救于淄青、恒冀。

zī qīng jūn dōng héng jì jūn xi shǒu wěi xiāng yìng

这句话大意是:淄青军东,恒冀军西,首尾相应。

mǎ suì lǜ zhū jūn jìn tún yú qiū zòu qǐng yì hé yáng bīng zhào hé yáng jié dù li qiú jiàng bīng huì zhī jūn cì yú zhāng

这句话大意是:马燧率诸军进屯于邺,奏请益河阳兵,诏河阳节度李艽将兵会之,军次于漳。

yuè qiǎn jiàng wáng guāng jìn yǐ bīng shǒu cháng qiáo zhù yuè chéng yǐ wéi gù

这句话大意是:悦遣将王光进以兵守长桥,筑月城以为固。

jūn bù dé dù suì nǎi yú xià liú yǐ chē shù bǎi chéng wéi yǐ tiě suǒ jué zhōng liú shí yǐ tǔ náng shuǐ shāo qiǎn zhū jūn dù

这句话大意是:军不得渡,燧乃于下流,以车数百乘维以铁锁绝中流,实以土囊,水稍浅,诸军渡。

nǎi zào sān qiáo dào yú huán shuǐ yǔ yuè tiǎo zhàn

这句话大意是:乃造三桥,道逾洹水,与悦挑战。

yuè lǜ qí sì wàn rén yú qiáo gǔ zào ér jìn suì zòng bīng jī zhī yuè jūn dà bài

这句话大意是:悦率骑四万人逾桥,鼓噪而进,燧纵兵击之,悦军大败。

liáng wáng yàn zhāng wèi běi miàn zhāo tǎo shǐ wèn yǐ pò dí zhī qī

这句话大意是:梁王彦章为北面招讨使,问以破敌之期。

yàn zhāng duì yuē sān rì

这句话大意是:彦章对曰:“三日。

zuǒ yòu jiē xiào

这句话大意是:”左右皆笑。

yàn zhāng chū liǎng rì chí zhì huá zhōu zhì jiǔ dà huì yīn qiǎn rén jù zhōu yú yáng cūn yè mìng jiá shì liù bǎi jiē chí jù fǔ zài zhì zhě jiē jù gōu huǒ chéng liú ér xià

这句话大意是:彦章出,两日驰至滑州,置酒大会,阴遣人具舟于扬村,夜命甲士六百皆持巨斧,载治者皆具鞲火,乘流而下。

huì yǐn shàng wèi sàn yàn zhāng yáng qǐ rù gēng yī yǐn jīng bīng shù qiān xún hé nán àn qū dé shèng

这句话大意是:会饮尚未散,彦章阳起入更衣,引精兵数千,循河南岸趋德胜。

tiān wēi yǔ zhū shǒu yīn bù wéi bèi

这句话大意是:天微雨,朱守殷不为备。

zhōu zhōng bīng jǔ suǒ shāo duàn zhī yīn yǐ jù fǔ zhǎn fú qiáo ér yàn zhāng yǐn bīng jí jī nán chéng fú qiáo duàn nán chéng suì pò zhǎn shǒu shù qiān jí

这句话大意是:舟中兵举锁烧断之,因以巨斧斩浮桥,而彦章引兵急击南城,浮桥断,南城遂破,斩首数千级。

shí shòu mìng shì sān rì

这句话大意是:时受命适三日。

shǒu yīn yǐ xiǎo zhōu zài jiá shì jì hé jiù zhī bù jí

这句话大意是:守殷以小舟载甲士济河救之,不及。

yàn zhāng jìn gōng jǐng diàn zhū zhài jiē bá zhī shēng shì dà zhèn

这句话大意是:彦章进攻景店诸寨,皆拔之,声势大震。

dì qiǎn huàn zhě jiāo yàn bīn jí qū yáng liú yǔ zhèn shǐ li zhōu gù shǒu mìng shǒu yīn qì dé shèng běi chéng

这句话大意是:帝遣宦者焦彦宾急趋杨刘,与镇使李周固守,命守殷弃德胜北城。

chè wū cái wèi fá zài bīng xiè fú hé dōng xià zhù yáng liú shǒu bèi xǐ qí chú liáng xīn tàn yú chán zhōu suǒ hào shī dài bàn

这句话大意是:撤屋材为筏,载兵械浮河东下助杨刘守备,徙其刍粮薪炭于澶州,所耗失殆半。

yàn zhāng yì chè nán chéng wū cái fú hé ér xià

这句话大意是:彦章亦撤南城屋材,浮河而下。

gè xíng yī àn měi yù wān huí zhé yú zhōng liú jiāo dòu shǐ shí yǔ jí huò quán zhōu fù mò yī rì bǎi zhàn hù yǒu shèng fù

这句话大意是:各行一岸,每遇湾回,辄于中流交斗,矢石雨集,或全舟覆没,一日百战,互有胜负。

bǐ jí yáng liú dài wáng shì zú zhī bàn

这句话大意是:比及杨刘,殆亡士卒之半。

yàn zhāng duàn níng yǐ shí wàn zhī zhòng gōng yáng liú bǎi dào jù jìn zhòu yè bù xī lián jù jiàn jiǔ sōu héng gèn hé jīn yǐ jué yuán bīng

这句话大意是:彦章、段凝以十万之众攻杨刘,百道俱进,昼夜不息,连巨舰九艘,横亘河津以绝援兵。

chéng chuí xiàn zhě shù sì lài li zhōu xī lì jù zhī yǔ shì zú tóng gān kǔ

这句话大意是:城垂陷者数四,赖李周悉力拒之,与士卒同甘苦。

yàn zhāng bù néng kè tuì tún chéng nán wéi lián yíng yǐ shǒu zhī

这句话大意是:彦章不能克,退屯城南为连营以守之。

huì jìn wáng dà jūn lái yuán yàn zhāng nǎi tuì

这句话大意是:会晋王大军来援,彦章乃退。

zhōu shì zōng qīn zhēng huái nán zhì háo zhōu chéng xi

这句话大意是:周世宗亲征淮南,至濠州城西。

háo zhōu dōng běi shí bā lǐ yǒu tān táng rén zhà yú shàng huán shuǐ zì gù wèi zhōu bīng bì bù néng shè

这句话大意是:濠州东北十八里有滩,唐人栅于上,环水自固,谓周兵必不能涉。

dì zì gōng zhī mìng nèi diàn zhí kāng bǎo yì shuài jiá shì shù bǎi chéng tuó tuó shè shuǐ tài zǔ huáng dì shuài qí bīng jì zhī suì bá zhī

这句话大意是:帝自攻之,命内殿直康保裔帅甲士数百乘橐驼涉水,太祖皇帝帅骑兵继之,遂拔之。

li zhòng jìn pò háo zhōu nán guān chéng dì zì gōng háo zhōu wáng shěn qí bá qí shuǐ zhài

这句话大意是:李重进破濠州南关城,帝自攻濠州,王审琦拔其水寨。

táng rén zhūn zhàn chuán shù bǎi yú chéng běi zhí jù mù yú huái shuǐ yǐ xiàn zhōu bīng

这句话大意是:唐人屯战船数百于城北,植巨木于淮水,以限周兵。

dì mìng shuǐ jūn gōng zhī bá qí mù fén zhàn chuán qī shí yú sōu zhǎn shǒu èr qiān yú jí yòu shōu qí yáng mǎ chéng zhōng zhèn kǒng

这句话大意是:帝命水军攻之,拔其木,焚战船七十余艘,斩首二千余级,又收其羊马,城中震恐。

duàn chuán lù liáng jiāng zhào zǔ yuè lǜ shuǐ jūn tōu jù xiá shí hòu wèi jiāng cuī yán bó lǜ bīng tǎo zhī

这句话大意是:断船路梁将赵祖悦率水军偷据峡石,后魏将崔延伯率兵讨之。

yán bó jiā huái wèi yíng suì qǔ chē lún qù wǎng xuē ruì qí fú liǎng liǎng jiē duì róu zhú wèi guàn lián xiāng zhǔ bìng shí yú dào héng shuǐ wèi qiáo liǎng tóu shī dà lù lu chū mò rèn qíng bù kě shāo zhuó

这句话大意是:延伯夹淮为营,遂取车轮,去辋削锐,其辐两两接对,揉竹为ㄌ,贯联相属,并十余道,横水为桥,两头施大辘轳,出没任情,不可烧斫。

jì duàn zǔ yuè zǒu lù yòu lìng zhōu gě bù tōng

这句话大意是:既断祖悦走路,又令舟舸不通。

liáng wǔ yuán bīng bù néng fù jiù zǔ yuè quán jūn xián jiàn fú lǔ

这句话大意是:梁武援兵不能赴救,祖悦全军咸见俘虏。

chén jiāng wú míng chè jūn zhì lǚ liáng zhōu xú zhōu zǒng guǎn wáng shì yàn pín zhàn bù lì yīng chéng zì shǒu

这句话大意是:陈将吴明彻军至吕梁州,徐州总管王士彦频战不利,婴城自守。

míng chè suì yàn qīng shuǐ yǐ guàn zhī liè chuán jiàn yú chéng xià yǐ tú gōng qǔ

这句话大意是:明彻遂堰清水以灌之,列船舰于城下以图攻取。

zhào yǐ wáng guǐ wéi xíng jūn zǒng guǎn lǜ zhū jūn fù jiù

这句话大意是:诏以王轨为行军总管,率诸军赴救。

guǐ yǐn bīng qīng xíng jù huái kǒu lìng wéi xī zhǎng rú duō shù dà mù yǐ tiě suǒ guàn chē lún xì yǐ dà shí chén zhī qīng shuǐ héng duàn chén chuán guī lù

这句话大意是:轨引兵轻行据淮口,令违奚长儒多竖大木,以铁锁贯车轮系以大石沉之清水,横断陈船归路。

fāng yù mì jué qí yàn yǐ bì zhī míng chè zhī zhī nǎi pò yàn jù tuì yì chéng jué shuǐ yǐ de rù huái

这句话大意是:方欲密决其堰以毙之,明彻知之,乃破堰遽退,异乘决水以得入淮。

bǐ zhì qīng kǒu chuān liú yǐ kuò shuǐ shì yì shuāi chuán bìng ài yú chē lún bù dé fù guò

这句话大意是:比至清口,川流已阔,水势亦衰,船并碍于车轮,不得复过。

guǐ yīn lǜ bīng wéi ér cù zhī wéi yǒu qí jiāng xiāo mó hē yǐ èr shí qí xiān zǒu de miǎn míng chè jí jiàng shì sān wàn yú rén bìng qì xiè zī zhòng bìng jiù fú huò

这句话大意是:轨因率兵围而蹙之,唯有骑将萧摩诃以二十骑先走得免,明彻及将士三万余人并器械辎重,并就俘获。

yǐn shuǐ guàn chéng hàn mò cáo gōng jìn jūn gōng yuán shàng jiāng shěn pèi yú qiū xiān wéi dì dào pèi yì yú nèi zuò qiàn yǐ dāng zhī

这句话大意是:引水灌城汉末,曹公进军攻袁尚将审配于邺,先为地道,配亦于内作堑以当之。

pèi jiāng féng lǐ kāi tū mén nèi tài zǔ bīng sān wàn yú rén pèi jué zhī cóng chéng shàng yǐ dà shí jī tū zhōng zhà mén zhà mén kāi rù zhě jiē méi

这句话大意是:配将冯礼开突门内太祖兵三万余人,配觉之,从城上以大石击突中栅门,栅门开,入者皆没。

tài zǔ suì wéi zhī wèi qiàn zhōu sì shí lǐ chū lìng qiǎn shì ruò kě yuè

这句话大意是:太祖遂围之,为堑周四十里,初令浅,示若可越。

pèi wàng ér xiào zhī bù chū zhēng lì

这句话大意是:配望而笑之,不出争利。

gōng yī yè jué zhī guǎng shēn èr zhàng jué zhāng shuǐ yǐ guàn zhī

这句话大意是:公一夜掘之,广深二丈,决漳水以灌之。

zì wǔ yuè zhì bā yuè chéng zhōng è sǐ zhě guò bàn

这句话大意是:自五月至八月,城中饿死者过半。

shàng jiàng bīng hái jiù gōng nì jī zhī bài hái

这句话大意是:尚将兵还救,公逆击之,败还。

shàng jù qiǎn yīn kuí chén lín qǐ xiáng

这句话大意是:尚惧,遣阴夔陈琳乞降。

hòu wèi jiāng liú chǎng gōng sòng shòu chūn sòng jiāng yuán chóng zǔ nǎi yú chéng xī běi lì yàn sāi féi shuǐ yàn běi qǐ xiǎo chéng qiǎn shù shí rén shǒu zhī

这句话大意是:后魏将刘昶攻宋寿春,宋将垣崇祖乃于城西北立堰塞肥水,堰北起小城,遣数十人守之。

wèi zhǎng shǐ fēng yán bó yuē lǔ bì xī lì gōng xiǎo chéng ruò pò cǐ yàn fàng shuǐ yī jī jí yú sān xiá zì rán chén nì qǐ fēi xiǎo láo ér dà zhì yé

这句话大意是:谓长史封延伯曰:“虏必悉力攻小城,若破此堰,放水一激,急逾三峡,自然沉溺,岂非小劳而大制耶!

jí wèi jūn yóu xī dào jí yàn nán fēn jūn dōng lù nèi báo gōng xiǎo chéng chóng zǔ zhù bái shā mào jiān yú shàng chéng xún shì

这句话大意是:”及魏军由西道集堰南,分军东路内薄攻小城,崇祖著白纱帽,肩舆上城巡视。

rì bū shí jué xiǎo dài shuǐ shì bēn xià wèi gōng chéng zhī zhòng nì shuǐ qiān shù zhòng tuì zǒu

这句话大意是:日晡时,决小埭水势奔下,魏攻城之众溺水千数,众退走。

liáng wéi tǎo hé féi àn xíng shān chuān yuē wú wén fén shuǐ kě yǐ guàn píng yáng jí cǐ shì yě

现代白话:梁韦讨合肥,案行山川,曰:“我闻汾水能够灌平阳,即此是也。

nǎi yàn féi shuǐ qǐng zhī yàn chéng shuǐ tōng zhōu jiàn jì zhì

这句话大意是:”乃堰肥水,顷之堰成水通,舟舰继至。

wèi chū zhù dōng xī xiǎo chéng jiā féi shuǐ

这句话大意是:魏初筑东西小城,夹肥水。

xiān gōng èr chéng jì ér wèi yuán jiāng yáng líng yìn shuài shī wǔ wàn yǎn zhì zhòng kǒng bù dí biǎo qǐng yì bīng yuē zéi yǐ zhì chéng xià fāng fù qiú jūn qiě wú qiú jì shī bǐ yì zhēng zhòng

现代白话:先攻二城,既而魏援将杨灵胤帅师五万奄至,众恐不敌,表请益兵,曰:“贼已至城下,方复求军,且我求济师,彼亦征众。

shī kè zài hé gǔ rén zhī yì yě

这句话大意是:师克在和,古人之义也。

yīn zhàn pò zhī jūn rén shǎo ān

这句话大意是:”因战破之,军人少安。

chén jiāng wú míng chè jìn bī shòu yáng qí qiǎn wáng lín jù shǒu

这句话大意是:陈将吴明彻进逼寿阳,齐遣王琳拒守。

míng chè chéng yè gōng zhī

这句话大意是:明彻乘夜攻之。

zhōng xiāo ér kuì qí bīng tuì jù xiàng guó chéng

这句话大意是:中宵而溃,齐兵退据相国城。

míng chè lìng jūn zhōng yì xiū gōng jù yòu è féi shuǐ guàn chéng chéng zhōng kǔ shī duō fù jí shǒu zú jiē zhǒng sǐ zhě shí liù qī

这句话大意是:明彻令军中益修攻具,又遏肥水灌城,城中苦湿多腹疾,手足皆肿,死者十六七。

huì qí qiǎn jiàng pí jǐng hé lǜ bīng shí wàn lái yuán qù shòu chūn sān shí lǐ dùn jūn bù jìn

这句话大意是:会齐遣将皮景和率兵十万来援,去寿春三十里,顿军不进。

zhū jiāng xián yuē jì jiāng ān chū

这句话大意是:诸将咸曰:“计将安出?

míng chè yuē bīng guì zài sù ér bǐ jié yíng bù jìn zì cuò qí fēng

这句话大意是:”明撤曰:“兵贵在速,而彼结营不进,自挫其锋。

wú zhī qí bù gǎn zhàn míng yǐ

现代白话:我知其不敢战明了。

yú shì gōng huàn jiǎ zhòu sì miàn jí gōng chéng zhōng zhèn kǒng yī gǔ qín wáng lín děng

这句话大意是:”于是躬擐甲胄,四面疾攻,城中震恐,一鼓擒王琳等。

dà shùn èr nián zhū quán zhōng qiǎn dīng huì gōng sù zhōu là shǐ zhāng yún jiān shǒu

这句话大意是:大顺二年,朱全忠遣丁会攻宿州,剌史张筠坚守。

huì nǎi lǜ zhòng yú zhōu dōng zhù yàn yōng biàn shuǐ yǐ jìn chéng

这句话大意是:会乃率众于州东筑堰,壅汴水以浸城。

yún nǎi jiàng sù zhōu píng

这句话大意是:筠乃降,宿州平。

dì dà jǔ nán fá mìng páng shī gǔ yǐ xú sù sòng huá zhī shī zhí qū qīng kǒu gé cóng zhōu yǐ yǎn yùn cáo pú zhī zhòng wǎng fù ān fēng

这句话大意是:帝大举南伐,命庞师古以徐、宿、宋、滑之师直趋清口,葛从周以兖、郓、曹、濮之众往赴安丰。

huái rén qiǎn zhū jǐn lǐng bīng yǐ jù shī gǔ yīn jué shuǐ yǐ jìn jūn liáng bīng bài shī gǔ méi yān

现代白话:淮人遣朱瑾领兵以拒师古,因决水以浸军,梁兵败,师古没呢。

sòng tài zǔ běi zhēng wáng shī báo tài yuán mìng zhù zhǎng dī yōng fén shuǐ guàn qí chéng jué jìn cí shuǐ zhù chéng xià zhì zhài yú chéng sì miàn

这句话大意是:宋太祖北征,王师薄太原,命筑长堤壅汾水灌其城,决晋祠水注城下,置寨于城四面。

li jì xūn jūn yú nán zhào pǔ jūn yú xi cáo bīn jūn yú běi dǎng jìn jūn yú dōng yǐ bī zhī

这句话大意是:李继勋军于南,赵普军于西,曹彬军于北,党进军于东以逼之。

tài zǔ xìng chéng běi yǐn fén shuǐ rù dī guàn chéng nèi yòu xìng chéng dōng nán mìng shuǐ jūn chéng xiǎo zhōu zài qiáng nǔ jìn gōng qí chéng

这句话大意是:太祖幸城北,引汾水入堤灌城内,又幸城东南,命水军乘小舟载强弩进攻其城。

shí diàn qián zhǐ huī shǐ zhào tíng hàn shàng bái yǐ chéng lěi wèi xià zhū bān wèi xián yuàn dēng chéng sǐ lì yǐ tú gōng qǔ

这句话大意是:时殿前指挥使赵廷翰上白,以城垒未下诸班卫咸愿登城死力以图攻取。

tài zǔ yuē rǔ děng jiē wú gōng zì xùn liàn yī yǐ dāng bǎi suǒ yǐ bèi zhǒu yè tóng xiū qi yě

现代白话:太祖曰:“你等皆我躬自训练,一以当百,所以备肘腋,同休戚也。

yī dàn yǐ xiǎo kòu wèi píng yù xiān dēng xiàn dí wú níng bù dé tài yuán chéng bù yù rǔ bèi dǎo bì sǐ zhī de

现代白话:一旦以小寇未平,欲先登陷敌,我宁不得太原城,不欲你辈蹈必死之地。

zuǒ yòu jiē gǎn jī zài bài hū wàn suì

这句话大意是:”左右皆感激,再拜呼万岁。

qí hòu běi hàn zhǔ jué chéng xià shuǐ zhù zhī tái dài zé shuǐ yǐ luò ér chéng duō cuī sì

这句话大意是:其后北汉主决城下水注之,台骀泽水已落而城多摧汜。

qì dān shǐ zhě hán zhī yóu zài tài yuán tàn yuē wáng shī zhī yǐn shuǐ jìn chéng yě zhī qí yī bù zhī qí èr

这句话大意是:契丹使者韩知犹在太原,叹曰:“王师之引水浸城也,知其一不知其二。

ruò zhī xiān jìn ér hòu hé zé bìng rén wú lèi yǐ

现代白话:若知先浸而后涸,则并人无类了。

yōng shuǐ wù dí hàn gāo zǔ qiǎn hán xìn dìng qí lín zī suì dōng zhuī qí wáng tián guǎng zhì gāo mì

这句话大意是:”拥水误敌汉高祖遣韩信定齐临淄,遂东追齐王田广至高密。

qǐng bīng xiàng yǔ shǐ lóng jū jiāng èr shí wàn rén jiù guǎng yǔ xìn jiā huái shuǐ zhèn

这句话大意是:请兵项羽,使龙沮将二十万人救广,与信夹淮水阵。

xìn nǎi lìng rén yòng náng shèng shā yōng shuǐ shàng liú yǐn jūn bàn dù jī lóng jū

这句话大意是:信乃令人用囊盛沙,壅水上流,引军半渡击龙沮。

xìn yáng bù shèng tuì zǒu lóng jū xǐ yuē gù zhī xìn qiè yě

这句话大意是:信佯不胜,退走,龙沮喜曰:“固知信怯也。

nǎi zì zhú xìn dù shuǐ

这句话大意是:”乃自逐信渡水。

xìn shǐ jué yōng náng shuǐ dà zhì jū jūn dà bàn bù dé dù jī shā jū shuǐ dōng jūn suì bài guǎng zǒu

这句话大意是:信使决壅囊,水大至,沮军大半不得渡,击杀沮水东,军遂败,广走。

hòu hàn dǒng zhuó jiàng bīng wàn rén tǎo xiān lián qiāng wèi qiāng hú suǒ tú liáng shí fá jué jìn tuì bī jí

这句话大意是:后汉董卓将兵万人讨先零羌,为羌胡所图,粮食乏绝,进退逼急。

nǎi yú suǒ dù shuǐ zhōng wěi lì yān yǐ wéi bǔ yú ér qián yān yīn yàn xià dù guò

这句话大意是:乃于所渡水中,伪立鄢以为捕鱼,而潜鄢(音堰)下渡过。

bǐ zéi zhuī zhī jué shuǐ yǐ shēn zéi bù dé dù

这句话大意是:比贼追之,决水已深,贼不得渡。

shí jūn zhòng tuì bài wéi zhuō quán shī ér hái

这句话大意是:时军众退败,惟卓全师而还。

táng chū liú hēi tà jù shui míng zhōu tài zōng tǒng bīng jìn tǎo zǔ shui míng shuǐ liè yíng yǐ yù zhī fēn qiǎn qí bīng duàn qí liáng dào

这句话大意是:唐初刘黑闼据氵名州,太宗统兵进讨,阻氵名水列营以遇之,分遣奇兵断其粮道。

hēi tà shù tiǎo zhàn tài zōng jiān bì bù yīng yǐ cuò qí fēng

这句话大意是:黑闼数挑战,太宗坚壁不应,以挫其锋。

hēi tà chéng zhōng liáng jǐn tài zōng dù qí bì lái jué zhàn yù yōng shui míng shuǐ shàng liú wèi shǒu dī lì yuē wǒ jī zéi zhī rì hou zéi bàn dù ér jué shuǐ yàn

这句话大意是:黑闼城中粮尽,太宗度其必来决战,预壅氵名水上流,谓守堤吏曰:“我击贼之日,候贼半渡而决水堰。

hēi tà guǒ lǜ bù qí èr wàn dù shui míng shuǐ ér zhèn yǔ guān jūn dà zhàn zéi zhòng dà kuì shuǐ yòu dà zhì hēi tà zhòng bù dé dù zhǎn shǒu wàn yú jí nì sǐ zhě shù qiān rén

这句话大意是:”黑闼果率步骑二万渡氵名水而阵,与官军大战,贼众大溃,水又大至,黑闼众不得渡,斩首万余级,溺死者数千人。

huǒ gōng lǐ líng yǔ zéi bīng zhàn zhǎn shǒu sān qiān yú jí

这句话大意是:火攻李陵与贼兵战,斩首三千余级。

yǐn bīng dōng nán xún gù lóng chéng dào héng sì wǔ rì dǐ dà zé jiā wěi zhōng

这句话大意是:引兵东南,循故龙城道行四五日,抵大泽葭苇中。

zéi bīng yú shàng fēng zòng huǒ líng yì lìng jūn zhōng zòng huǒ yǐ zì jiù

这句话大意是:贼兵于上风纵火,陵亦令军中纵火以自救。

hòu hàn bān chāo shǐ xī yù dào shàn shàn

这句话大意是:后汉班超使西域,到鄯善。

chū yè jiāng lì shì bēn zéi yíng

这句话大意是:初夜,将吏士奔贼营。

huì tiān dà fēng chāo lìng shí rén chí gǔ cáng zéi shě hòu yuē yuē jiàn huǒ rán jiē dāng míng gǔ dà hū

这句话大意是:会天大风,超令十人持鼓藏贼舍后,约曰:“见火燃,皆当鸣鼓大呼。

yú rén xī chí bīng nǔ jiā mén ér fú

这句话大意是:”余人悉持兵弩,夹门而伏。

chāo nǎi shùn fēng zòng huǒ qián hòu gǔ zào zéi zhòng jīng luàn chāo shǒu gé shā sān rén yú zhòng xī shāo sǐ

这句话大意是:超乃顺风纵火,前后鼓噪,贼众惊乱,超手格杀三人,馀众悉烧死。

huáng fǔ sōng lǜ bīng tǎo huáng jīn zéi zhāng jué sōng bǎo cháng shè zéi yǐn dà zhòng wéi chéng

这句话大意是:皇甫嵩率兵讨黄巾贼张角,嵩保长社,贼引大众围城。

sōng bīng shǎo jūn zhōng jiē kǒng zhào jūn lì wèi yuē bīng yǒu jī biàn bù zài zhòng guǎ

这句话大意是:嵩兵少,军中皆恐,召军吏谓曰:“兵有奇变,不在众寡。

jīn zéi yī cǎo jié yíng yì wèi fēng huǒ

这句话大意是:今贼依草结营,易为风火。

ruò yīn yè zòng huǒ bì dà jīng luàn

这句话大意是:若因夜纵火,必大惊乱。

wú chū bīng jī zhī qí gōng kě chéng

现代白话:我出兵击之,其功可成。

qí xī dà fēng sōng nǎi chì bīng shì jiē shù jù chéng chéng shǐ ruì shì jiān chū wéi wài zòng huǒ dà hū chéng shàng jǔ huǒ yīng zhī

这句话大意是:”其夕大风,嵩乃敕兵士,皆束苣乘城,使锐士间出围外,纵火大呼,城上举火应之。

sōng yīn gǔ ér bēn qí zhèn zéi jīng luàn bēn zǒu dà pò zhī

这句话大意是:嵩因鼓而奔其阵,贼惊乱奔走,大破之。

sōng jìn bīng yǔ jiǎo dì zhāng liáng dà zhàn yú guǎng zhōng liáng zhòng jīng yǒng sōng bù néng kè

这句话大意是:嵩进兵与角弟张梁大战于广中,梁众精勇,嵩不能克。

míng rì nǎi bì yíng xiū shì yǐ guān qí biàn

这句话大意是:明日,乃闭营休士,以观其变。

zhī zéi yì shāo xiè nǎi qián yè lè bīng jī míng chí fù qí zhèn zhàn zhì bū shí dà pò zhī fén shāo chē sān wàn yú liàng

这句话大意是:知贼意稍懈,乃潜夜勒兵,鸡鸣驰赴其阵,战至晡时,大破之,焚烧车三万余辆。

cáo gōng kè jīng zhōu de liú cóng shuǐ jūn yán liú dōng xià

这句话大意是:曹公克荆州,得刘琮水军,沿流东下。

wú wáng sūn quán qiǎn jiàng zhōu yú lǐng bīng nì cáo gōng yù yú chì bì

这句话大意是:吴王孙权遣将周瑜领兵逆曹公,遇于赤壁。

cáo gōng zài jiāng běi yú děng zài jiāng nán zhōu yú bù jiàng huáng gài yuē jīn kòu zhòng wǒ guǎ nán yǔ chí jiǔ

这句话大意是:曹公在江北,瑜等在江南,周瑜部将黄盖曰:“今寇众我寡,难与持久。

rán guān cáo jūn fāng lián chuán jiàn shǒu wěi xiāng jiē kě shāo ér zǒu yě

这句话大意是:然观曹军方连船舰,首尾相接,可烧而走也。

nǎi qǔ méng chōng dòu jiàn shù shí sōu shí yǐ xīn cǎo gāo guàn qí zhōng guǒ yǐ wéi mù shàng jiàn yá qí

这句话大意是:”乃取蒙艟斗舰数十艘,实以薪草,膏灌其中,裹以帷幕,上建牙旗。

xiān shū yǐ bào cáo gōng yù jiàng yòu xiān bèi zǒu gě gè xì yú dà chuán zhī hòu

这句话大意是:先书以报曹公欲降,又先备走舸,各系于大船之后。

yīn fēng xiāng cì qián cáo gōng jūn shì jiē yán jǐng guān wàng zhǐ yán gài jiàng

这句话大意是:因风相次前,曹公军士皆延颈观望,指言盖降。

gài fàng zhū chuán tóng shí fā huǒ fēng shèng kuáng xī shāo àn shàng yíng lěi

这句话大意是:盖放诸船,同时发火,风盛狂,悉烧岸上营垒。

qǐng zhī yān yàn zhǎng tiān rén mǎ bèi shāo nì sǐ zhě shén zhòng cāo jūn suì bài tuì

这句话大意是:顷之烟焰涨天,人马被烧溺死者甚众,操军遂败退。

cáo cāo chū bīng yǔ yuán shào zhàn xǔ yōu yuē cáo cāo bīng shǎo ér xī shī jù wǒ ruò bīng yú shǒu shì bì kōng xū

这句话大意是:曹操出兵与袁绍战,许攸曰:“曹操兵少而悉师拒我,弱兵馀守,势必空虚。

ruò fēn qiǎn qīng jūn xīng yè yǎn xí ér xǔ kě bá yě chéng yǐ tǎo cāo cāo chéng qín yě

这句话大意是:若分遣轻军星夜掩袭,而许可拔也,乘以讨操,操成擒也。

rú qí wèi kuì kě lìng shǒu wěi bèn mìng pò zhī bì yǐ

现代白话:如其未溃,可令首尾奔命,破之必了。

shào bù cóng yuē wú yào dāng xiān qǔ cāo

现代白话:”绍不从,曰:“我要当先取操。

huì yōu jiā fàn fǎ shěn pèi shōu jī zhī yōu nù suì bēn cāo

这句话大意是:”会攸家犯法,审配收击之,攸怒,遂奔操。

cāo wén yōu lái xiǎn chū yíng zhī fǔ zhǎng xiào yuē zi qīng yuǎn lái wú shì jì yǐ

现代白话:操闻攸来,跣出迎之,抚掌笑曰:“子卿远来,我事济了。

jì rù zuò wèi cāo yuē yuán shì jūn shèng hé yǐ dài zhī

现代白话:”既入坐,谓操曰:“袁氏军盛,凭什么待之?

yú yǒu jǐ liáng hu

这句话大意是:馀有几粮吗?

cāo yuē shàng kě zhī yī suì

这句话大意是:”操曰:“尚可支一岁。

yōu yuē wú shì

这句话大意是:”攸曰:“无是。

gèng yán yòu yuē kě zhī bàn suì

这句话大意是:”更言,又曰:“可支半岁。

yōu yuē zú xià bù yù pò yuán shì yá

这句话大意是:”攸曰:“足下不欲破袁氏邪?

hé yán zhī bù shí yě

这句话大意是:”何言之不实也?

cāo yuē xiàng yán xì zhī ěr qí shí kě yī yuè wèi zhī nài hé

这句话大意是:”操曰:“向言戏之耳,其实可一月,为之奈何?

yōu yuē gōng gū jūn dú shǒu wài wú jiù yuán ér liáng gǔ yǐ jǐn cǐ wēi jí zhī rì yě

这句话大意是:”攸曰:“公孤军独守,外无救援,而粮谷已尽,此危急之日也。

yuán shì zī zhòng wàn yú lái zài gù shì wèi cháo zhūn jūn wú yán bèi

这句话大意是:袁氏辎重万余,来在故市为巢屯,军无严备。

ruò yǐ qīng bīng xí bù yì ér zhì fán qí jī jù bù guò sān rì yuán shì zì bài yě

这句话大意是:若以轻兵袭,不意而至,燔其积聚,不过三日,袁氏自败也。

cāo dà xǐ nǎi liú cáo hóng xún yōu shǒu yíng zì jiāng bù qí wǔ qiān rén jiē yòng yuán jūn qí zhì xián méi fù mǎ kǒu yè cóng jiàn dào chū rén bào shù xīn

这句话大意是:”操大喜,乃留曹洪、荀攸守营,自将步骑五千人,皆用袁军旗帜,衔枚缚马口,夜从间道出,人抱束薪。

suǒ lì dào yǒu wèn zhě yǔ yuē yuán gōng kǒng cáo cāo chāo lüè hòu jūn qiǎn bīng yǐ yì bèi

这句话大意是:所历道有问者,语曰:“袁公恐曹操抄略后军,遣兵以益备。

wén zhě xìn yǐ wéi rán

这句话大意是:”闻者信以为然。

cāo bīng zhì wéi zhūn dà fàng huǒ yíng zhōng jīng luàn jǐn fán qí liáng gǔ

这句话大意是:操兵至围屯,大放火,营中惊乱,尽燔其粮谷。

shā shì zú qiān yú rén jiē qǔ qí ěr bí niú mǎ gē chún shé yǐ shì shào jūn shào jūn jiē dà kuì

这句话大意是:杀士卒千余人,皆取其耳鼻,牛马割唇舌,以示绍军,绍军皆大溃。

xiān zhǔ bīng zì wū xiá zhì yí líng jiè lì shù shí zhūn zì zhēng yuè yǔ wú xiāng jù zhì liù yuè bù jué

这句话大意是:先主兵自巫峡至夷陵界,立数十屯,自正月与吴相拒,至六月不决。

lù xùn jiāng gōng zhū jiāng yuē gōng bèi dāng zài chū

这句话大意是:陆逊将攻,诸将曰:“攻备当在初。

jīn nǎi lìng rù wǔ liù bǎi lǐ xiāng shǒu jīng qī bā yuè qí zhū yào hài jiē yǐ gù shǒu jī zhī bì wú lì

这句话大意是:今乃令入五六百里,相守经七八月,其诸要害皆已固守,击之必无利。

xùn yuē bèi shì huá lǔ gēng cháng shì duō

这句话大意是:”逊曰:“备是猾虏、更尝事多。

qí jūn shǐ jí sī lǜ jīng zhuān wèi kě gàn yě

这句话大意是:其军始集,思虑精专,未可干也。

jīn zhù yǐ jiǔ bù dé wǒ biàn bīng pí yì jū jì bù fù shēng jǐ jiǎo cǐ kòu zhèng zài jīn rì

这句话大意是:”今住已久,不得我便,兵疲意沮,计不复生,掎角此寇,正在今日。

nǎi xiān gōng yī yíng bù lì zhū jiāng yuē kōng shā bīng ěr

这句话大意是:”乃先攻一营,不利,诸将曰:“空杀兵耳。

xùn yuē wú yǐ xiǎo pò zhī zhī shù

现代白话:”逊曰:“我已晓破之之术。

nǎi chì gè chí yī bǎ máo yǐ huǒ gōng zhī yī yíng suì chéng shì lǜ zhū jūn tóng shí jù gōng zhǎn zhāng nán féng xí jí hú wáng shā mó hē děng shǒu pò qí sì shí yú yíng

这句话大意是:乃敕各持一把茅,以火攻之一营,遂乘势率诸军同时俱攻,斩张南、冯习及胡王沙摩诃等首,破其四十余营。

yīn hào běi fá qǐng jiāng wèi zī yì cān jūn

这句话大意是:殷浩北伐,请江为咨议参军。

yáo xiāng jié yíng yǐ bī hào hào lìng jī zhī

这句话大意是:姚襄结营以逼浩,浩令击之。

jìn jūn zhì xiāng yíng wèi jiàng xiào yuē jīn bīng fēi bù jīng ér zhòng shǎo yú qiāng qiě qiàn zhà gù nán yǔ xiào lì

这句话大意是:进军至襄营,谓将校曰:“今兵非不精而众少于羌,且堑栅固,难与校力。

wú dāng yǐ jì pò zhī

现代白话:我当以计破之。

nǎi qǔ jī shù bǎi yǐ zhǎng shéng lián zhī xì huǒ yú zú qún jī hài sàn fēi jí xiāng yíng huǒ fā yīn qí luàn suí ér jī zhī xiāng suì bài

这句话大意是:”乃取鸡数百,以长绳连之,系火于足,群鸡骇散,飞集襄营,火发,因其乱随而击之,襄遂败。

hóu jǐng fǎn jǔ bīng qū jiàn kāng péng wén càn yǐ shí tou chéng jiàng jǐng liè bīng gōng tái chéng yú chéng dōng xī qǐ tǔ shān chéng zhōng yì zhù tǔ shān yǐ yīng zhī

这句话大意是:侯景反,举兵趋建康,彭文粲以石头城降,景列兵攻台城,于城东西起土山,城中亦筑土山以应之。

huì dà yǔ chéng nèi tǔ shān bēng zéi chéng zhī chuí rù kǔ zhàn bù néng jìn

这句话大意是:会大雨,城内土山崩,贼乘之垂入,苦战不能禁。

yáng kǎn lìng duō zhì huǒ wèi huǒ chéng yǐ duàn qí lù xú yú nèi zhù chéng zéi bù néng jìn

这句话大意是:羊侃令多掷火,为火城以断其路,徐于内筑城,贼不能进。

chén zhāng zhāo dá wèi dū du jiāng zhōu là shǐ zhēng jiāng líng

这句话大意是:陈章昭达为都督江州剌史,征江陵。

shí liáng míng dì yǔ zhōu jūn dà xù zhōu jiàn yú qīng ní zhōng zhāo dá fēn qiǎn piān jiàng qián dào jí chéng wén jì chéng qīng zhōu fén zhī

这句话大意是:时梁明帝与周军大蓄舟舰于青泥中,昭达分遣偏将钱道戢、程文季乘轻舟焚之。

qín wáng jiān qiǎn wáng měng fá yàn zhūn yú lù zhōu yǔ mù róng píng xiāng chí

这句话大意是:秦王坚遣王猛伐燕,屯于潞州,与慕容评相持。

měng xiào yuē píng zhēn nú cái suī yì zhào zhī zhòng bù zú wèi kuàng shù shí wàn hu

这句话大意是:猛笑曰:“评真奴才,虽亿兆之众,不足畏,况数十万吗?

wú jīn pò zhī bì yǐ

现代白话:我今破之必了。

nǎi qiǎn yóu jī jiāng jūn guō qìng shuài qí wǔ qiān yè cóng jiàn dào chū píng yíng hòu shāo píng zī zhòng huǒ jiàn yè zhōng yàn wáng qū píng shǐ zhàn měng zhòng yǒng yuè yàn bài

这句话大意是:”乃遣游击将军郭庆帅骑五千,夜从间道出评营后烧评辎重,火见邺中,燕王趋评使战,猛众踊跃,燕败。

suí wén dì cháng wèn gāo qǔ chén zhī cè gāo yuē jiāng nán tǔ báo shě duō zhú máo suǒ yǒu chǔ jī jiē fēi dì jiào mì qiǎn xíng rén yīn fēng zòng huǒ

这句话大意是:隋文帝尝问高取陈之策,高曰:“江南土薄舍多竹茅,所有储积皆非地窖,密遣行人因风纵火。

dài bǐ xiū lì fù gèng shāo zhī

这句话大意是:待彼修立,复更烧之。

bù chū shù nián zì kě cái lì jù jǐn

这句话大意是:不出数年,自可财力俱尽。

shàng xíng qí cè zì shì chén rén yì bì

这句话大意是:”上行其策,自是陈人益弊。

qián níng zhōng zhū quán zhōng qīn lǐng dà jūn zì yùn zhōu dōng lù běi cì yú yú shān gōng zhū

这句话大意是:干宁中,朱全忠亲领大军自郓州东路北次于鱼山,攻朱。

fāng zhěng jūn chū sài yǔ dì jǐn yǐ zhèn yú qián xū yú dōng nán fēng dà qǐ biàn jūn jīng qí shī cì shén yǒu jù sè

这句话大意是:方整军出塞,与弟瑾已阵于前,须臾东南风大起,汴军旌旗失次,甚有惧色。

quán zhōng jí lìng qí shì yáng biān hū xiào é ér xī běi fēng zhòu fā shí liǎng jūn jiē zài cǎo mǎng zhōng quán zhōng yīn lìng zòng huǒ yān yàn gèn tiān chéng shì yǐ gōng zéi zhèn

这句话大意是:全忠即令骑士扬鞭呼啸,俄而西北风骤发,时两军皆在草莽中,全忠因令纵火,烟焰亘天,乘势以攻贼阵。

jǐn dà bài shā wàn yú rén yú zhòng yōng rù qīng hé yīn zhù jīng guān yú yú shān xià

这句话大意是:、瑾大败,杀万余人,余众壅入清河,因筑京观于鱼山下。

táng bīng píng shǔ kāng yán xiào zì jiàn zhōu yōng bīng xi hái zì chēng xi chuān jié dù sān chuān zhì zhì shǐ zhào yù shǔ rén sān rì jiān zhòng zhì wǔ wàn

这句话大意是:唐兵平蜀,康延孝自剑州拥兵西还,自称西川节度,三川制置使,诏谕蜀人,三日间众至五万。

dǒng zhāng jiàng bīng huì rèn yuán tǎo zhī zhuī jí yán xiào yú hàn zhōu

这句话大意是:董璋将兵会任圜讨之,追及延孝于汉州。

yán xiào chū bīng nì zhàn yuán shǐ zhāng yǐ léi bīng xiān zhàn ér què fú jīng bīng yú hòu jī pò zhī

这句话大意是:延孝出兵逆战,圜使璋以羸兵先战而却,伏精兵于后击破之。

yán xiào rù hàn zhōu bì chéng bù chū hàn zhōu wú chéng qiàn shù zhú mù wèi zhà

这句话大意是:延孝入汉州闭城不出,汉州无城堑,树竹木为栅。

yuán shuài zhū jūn gǔ zào ér jìn sì miàn zòng huǒ fēng yàn xuān kōng

这句话大意是:圜帅诸军鼓噪而进,四面纵火,风焰亘空。

yán xiào jí yǐn qí chū zhèn yòu bài yǔ shí yú qí bēn mián zhú zhuī qín zhī

这句话大意是:延孝急引骑出阵,又败,与十余骑奔绵竹,追擒之。

kāi bǎo bā nián wáng shī zhēng jiāng nán jūn cì qín huái

这句话大意是:开宝八年,王师征江南,军次秦淮。

jiāng nán rén shuǐ lù shí wàn zhèn yú chéng xià

这句话大意是:江南人水陆十万,阵于城下。

shí zhōu jí wèi jù pān měi xià lìng yuē měi tí xiāo guǒ shù wàn rén zhàn bì shèng gōng bì qǔ qǐ xiàn cǐ yī yī dài shuǐ ér bù jìng dù hu

这句话大意是:时舟楫未具,潘美下令曰:“美提骁果数万人,战必胜,攻必取,岂限此一衣带水而不径渡乎!

suì lǜ suǒ bù xiān dù wáng shī suí zhī

这句话大意是:”遂率所部先渡,王师随之。

xíng yíng mǎ jūn dōu zhǐ huī shǐ li hàn qióng lǜ suǒ bù dù huái nán qǔ jù jiàn shí yǐ jiā wěi shùn fēng zòng huǒ gōng qí shuǐ zhài bá zhī zhǎn shǒu shù qiān jí

这句话大意是:行营马军都指挥使李汉琼率所部渡淮南,取巨舰,实以葭苇,顺风纵火,攻其水寨,拔之,斩首数千级。

yòng chē yuán shòu sì nián chūn dà jiàng jūn wèi qīng děng jūn shù shí wàn chū dìng xiāng

这句话大意是:用车元狩四年春,大将军卫青等军数十万出定襄。

xī hòu zhào xìn zhě gù zéi rén hòu yǔ chán yú zhàn bīng jǐn bēn jiàng chán yú wèi chán yú móu yuē hàn bīng jí dù mù rén mǎ bà kùn ér kě zuò shōu lǔ ěr

这句话大意是:翕侯赵信者,故贼人,后与单于战,兵尽奔降单于,为单于谋曰:“汉兵即度幕,人马罢困,而可坐收虏耳。

nǎi xī yuǎn qí zī zhòng jiē yǐ jīng bīng dài mù běi

这句话大意是:”乃悉远其辎重,皆以精兵待幕北。

ér shì zhí qīng jūn chū sài qiān yú lǐ jiàn chán yú bīng chén ér dài yú shì qīng lìng wǔ gāng chē zì huán wèi yíng ér zòng wǔ qiān jì wǎng dāng zéi bīng zéi bīng yì zòng wàn qí huì zhàn

这句话大意是:而适直青军出塞千余里,见单于兵陈而待,于是青令武刚车自环为营,而纵五千骑往当贼兵,贼兵亦纵万骑会战。

shí dà fēng qǐ shā lì jī miàn liǎng jūn bù xiāng jiàn

这句话大意是:时大风起,沙砾击面,两军不相见。

hàn yì zòng zuǒ yòu yì rào chán yú chán yú shì hàn bīng duō ér shì mǎ jiē qiáng zhàn ér xiōng nú bù lì

这句话大意是:汉益纵左右翼绕单于,单于视汉兵多而士马皆强战,而匈奴不利。

bó mù chán yú suì chéng liù léi zhuàng qí shù bǎi zhí chōng hàn wéi xī běi ér qù

这句话大意是:薄暮,单于遂乘六羸,壮骑数百,直冲汉围西北而去。

hòu hàn guāng wǔ cháng zào zhàn jūn kě jià shù niú shàng shī lóu lǔ

这句话大意是:后汉光武尝造战军,可驾数牛,上施楼橹。

zhì yú sāi shàng yǐ jù zéi bīng

这句话大意是:置于塞上,以拒贼兵。

kòu jiē dùn qù què běi dí tuò dì qiān lǐ

这句话大意是:寇皆遁去,却北狄,拓地千里。

wèi wū líng hóu zhāng zhēng dài jùn yǐ yì yáng tài shǒu tián yù wèi zuǒ jūn cì yì běi

这句话大意是:魏邬陵侯彰征代郡,以弋阳太守田豫为左军,次易北。

lǔ fú qí jī zhī jūn rén rǎo luàn mò zhī suǒ wéi

这句话大意是:虏伏骑击之,军人扰乱,莫知所为。

yù yīn dì xíng huí chē jié yuán zhèn gōng nǔ chí mǎn yú nèi duǎn bīng sāi qí xì hú bù gǎn jìn sàn qù

这句话大意是:豫因地形,回车结圜阵,弓弩持满于内,短兵塞其隙,胡不敢进,散去。

zhuī jī dà pò zhī

这句话大意是:追击,大破之。

wèi jiāng yáng dà yǎn jiāng wàn yú qí lái gōng zhōng lí yǒng guàn sān jūn suǒ xiàng jiē mí

这句话大意是:魏将杨大眼将万余骑来攻钟离,勇冠三军,所向皆靡。

liáng dì zhào wéi huì cáo jǐng zōng jù zhī

这句话大意是:梁帝诏韦会曹景宗拒之。

jié chē wèi zhèn dà yǎn jù qí wéi zhī

这句话大意是:结车为阵,大眼聚骑围之。

yǐ qiáng nǔ èr qiān yī shí jù fā dòng chuān jiǎ xiōng shā shāng zhě zhòng shǐ guàn dà yǎn yòu bì ér zǒu

这句话大意是:以强弩二千,一时俱发,洞穿甲胸,杀伤者众,矢贯大眼右臂而走。

míng dàn wèi zhōng shān wáng yuán yīng zì lǜ zhòng lái zhàn

这句话大意是:明旦,魏中山王元英自率众来战。

chéng sù mù yú zhí bái jiǎo rú yì yǐ huī jūn yī rì shù hé yuán yīng shén dàn qí qiáng

这句话大意是:乘素木舆,执白角如意以麾军,一日数合,元英甚惮其强。

sòng jǐng dé chū qì dān kòu hé shuò chē jià qīn zhēng dà jiàng li jì lóng wèi jià qián pái zhèn shǐ fù chán zhōu chén bīng chéng běi

这句话大意是:宋景德初,契丹寇河朔,车驾亲征,大将李继隆为驾前排阵使,赴澶州,陈兵城北。

chán zhōu chéng bì bù zú shǒu wú dí zhà zhàn gé zhī jù

这句话大意是:澶州城壁不足守,无敌栅战格之具。

jì lóng jì dù zhōu zhī sān miàn jù dà hé huǐ chē wèi yíng qù chē zhī yī lún yě xiān mìng shì zú jué zhòng háo qiàn mái lù jiǎo shù shí lǐ jīn wèi zhī yìng zhài yǐ dà chē shù qiān shèng chóng dié huán zhī bù qí chù qí zhōng

这句话大意是:继隆计度州之三面距大河,毁车为营,(去车之一轮也),先命士卒掘重濠堑,埋鹿角数十里(今谓之硬寨),以大车数千乘重叠环之,步骑处其中。

róng mǎ shù wàn lái fàn jí gōng qí yíng yù zhī dùn qù

这句话大意是:戎马数万来犯,急攻其营,御之,遁去。

yòng qí hòu hàn ān dì shí yǐ rèn shàng wèi zhōng láng jiàng dài bān xióng zhūn sān fǔ

这句话大意是:用骑后汉安帝时,以任尚为中郎将,代班雄屯三辅。

huái lìng yú xǔ shuō shàng yuē bīng fǎ ruò bù gōng qiáng zǒu bù zhú fēi zì rán zhī shì yě

这句话大意是:怀令虞诩说尚曰:“兵法弱不攻强,走不逐飞,自然之势也。

jīn lǔ jiē mǎ qí rì xíng shù bǎi lǐ lái rú fēng yǔ qù shì jué xián

这句话大意是:今虏皆马骑,日行数百里,来如风雨,去似绝弦。

yǐ bù zhuī zhī shì bù xiāng jí

这句话大意是:以步追之,势不相及。

suǒ yǐ suī tún bīng sān shí yú wàn kuàng rì wú gōng

这句话大意是:所以虽屯兵三十余万,旷日无功。

wèi shǐ jūn jì zhě mò rú ba zhū jùn bīng gè lìng chū qián shù qiān èr shí rén gòng shì yī mǎ yǐ wàn qí zhī zhòng zhú shù qiān zhī zéi zhuī wěi yǎn jié zhuī wěi rú zì wěi yóu xún yě qí dào zì qióng biàn mín lì shì dà gōng lì yǐ

现代白话:为使君计者,莫如罢诸郡兵,各令出钱数千,二十人共市一马,以万骑之众逐数千之贼,追尾掩截(追尾如字,尾犹寻也),其道自穷,便民利事,大功立了。

shàng jí shàng yán yòng qí jì qiǎn qīng jì jī dù jì gòng yú dīng xī chéng pò zhī

这句话大意是:”尚即上言,用其计,遣轻骑击杜季贡于丁奚城,破之。

wèi wǔ tài chū yǐ ěr zhū róng wèi zhù guó dà jiàng jūn

现代白话:魏武泰初,以你朱荣为柱国大将军。

shí gé róng xiàng jīng shī zhòng hào bǎi wàn xiāng zhōu là shǐ lǐ shén shòu bì mén zì shǒu

这句话大意是:时葛荣向京师,众号百万,相州剌史李神售闭门自守。

róng lǜ jīng qí qī qiān mǎ jiē yǒu fù bèi dào jiān xíng dōng chū fǔ kǒu ér yǔ gé róng zhòng guǎ fēi dí

这句话大意是:荣率精骑七千,马皆有副,倍道兼行,东出滏口,而与葛荣众寡非敌。

gé róng wén zhī xǐ jiàn yú sè nǎi lìng qí zhòng bàn zhǎng shéng zhì shǐ fù qǔ zì qiū yǐ běi liè zhèn shù shí lǐ qí zhāng ér jìn

这句话大意是:葛荣闻之,喜见于色,乃令其众办长绳,至使缚取,自邺以北列阵数十里,旗张而进。

róng jūn shān gǔ wèi qí bīng fēn dū jiāng yǐ shàng sān rén wéi yī chù chù yǒu shù bǎi qí lìng suǒ zài yáng chén gǔ zào shǐ zéi bù cè duō shǎo

这句话大意是:荣军山谷为奇兵,分督将已上三人为一处,处有数百骑,令所在扬尘鼓噪,使贼不测多少。

yòu yǐ rén mǎ bī zhàn dāo bù rú bàng mì lēi jūn shì mǎ shàng gè jī xiù bàng yī zhī zhì zhàn shí chí zhú bù xiàn zhǎn jí shǐ yǐ bàng zhī ér yǐ

这句话大意是:又以人马逼战,刀不如棒,密勒军士马上各赍袖棒一枝,至战时驰逐不限斩级,使以棒之而已。

nǎi fēn mìng zhuàng yǒng suǒ dāng chōng tū hào lìng yán míng jiàng shì tóng fèn róng shēn zì xiàn zhèn chū yú zéi hòu biǎo lǐ hé jī dà pò zhī yú zhèn qín gé róng yú zhòng xī jiàng

这句话大意是:乃分命壮勇所当冲突,号令严明,将士同奋,荣身自陷阵,出于贼后,表里合击,大破之,于阵擒葛荣,馀众悉降。

duò kāi huáng zhōng tū jué dá kě tū fàn sāi

这句话大意是:隋开皇中,突厥达可突犯塞。

yǐ yáng sù wèi líng zhōu xíng jūn zǒng guǎn chū sài tǎo zhī

这句话大意是:以杨素为灵州行军总管,出塞讨之。

xiān shì zhū jiāng yǔ zéi zhàn měi hú jì bēn tū jiē yǐ róng chē bù qí xiāng cān yú lù jiǎo wèi fāng zhèn qí zài qí nèi

这句话大意是:先是,诸将与贼战,每胡骑奔突,皆以戎车步骑相参,舆鹿角为方阵,骑在其内。

sù wèi rén yuē cǐ nǎi zì gù zhī dào fēi qǔ shèng zhī fāng yě

这句话大意是:素谓人曰:“此乃自固之道,非取胜之方也。

yú shì xī chú jiù fǎ lìng zhū jūn wèi qí zhèn

这句话大意是:”于是悉除旧法,令诸军为骑阵。

dá tóu wén zhī dà xǐ yuē cǐ tiān cì wǒ yě

这句话大意是:达头闻之,大喜曰:“此天赐我也。

yīn xià mǎ yǎng tiān ér bài lǜ jīng qí shí yú wàn ér zhì

这句话大意是:”因下马仰天而拜,率精骑十余万而至。

sù fèn jī dà pò zhī dá tóu bèi zhòng chuāng ér dùn shā shāng bù kě shèng jì qún zéi hào kū ér miè

这句话大意是:素奋击,大破之,达头被重创而遁,杀伤不可胜计,群贼号哭而灭。

wǔ dài fú yàn qīng yù zéi kòu yú yáng chéng yàn qīng yǐ jù mǎ wéi xíng zhài yīn dà fēng chū qí bù yì kāi jù mǎ chū qí bīng yǐ yǎn zéi nǎi dà bài

这句话大意是:五代符彦卿遇贼寇于阳城,彦卿以拒马为行寨,因大风出其不意,开拒马出骑兵以掩贼,乃大败。

yóu qí hòu hàn guāng wǔ jī tóng mǎ zéi yú xiāo fù wú hàn jiāng tū qí lái huì

这句话大意是:游骑后汉光武击铜马贼于枭阝,吴汉将突骑来会。

qīng yáng zéi shù tiǎo zhàn guāng wǔ jiān yíng zì shǒu yǒu chū lǔ lüě zhě zhé jī qǔ zhī jué qí liáng dào

这句话大意是:清阳贼数挑战,光武坚营自守,有出卤掠者辄击取之,绝其粮道。

jī yuè yú rì zéi shí jǐn yè dùn zǒu zhuī zhì guǎn táo dà pò zhī

这句话大意是:积月余日,贼食尽,夜遁走,追至馆陶,大破之。

jìn mò liú dào guī dū du jīng zhōu

这句话大意是:晋末,刘道规都督荆州。

lú xún dǎng xú dào fù yǎn zhì pò zhǒng dào guī shǐ liú zūn ér wèi yóu jūn jù zhī qián jūn shī lì

这句话大意是:卢循党徐道覆掩至破冢,道规使刘遵而为游军拒之,前军失利。

dào guī zhuàng qì yù lì liú zūn zì wài héng jī dà pò zhī

这句话大意是:道规壮气愈厉,刘遵自外横击,大破之。

chū shǐ zūn wèi yóu jūn zhòng xián yán bù yí gē jiàn lì zhì wú yòng zhī de

这句话大意是:初,使遵为游军,众咸言不宜割见力置无用之地。

jí pò dào fù guǒ de yóu jūn zhī fāng zhòng nǎi fú yān

现代白话:及破道覆,果得游军之方,众乃服呢。

✦ You read 后集·卷十四

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.