史记 · 司马迁 · Chapter 20 of 130

十表·建元以来侯者年表

PinyinModern Translation
Size

tài shǐ gōng yuē xiōng nú jué hé qīn gōng dāng lù sāi

太史公说:匈奴断绝和亲,攻打边境要塞;

mǐn yuè shàn fá dōng ōu qǐng xiáng

闽越擅自出兵,东瓯请求归降。

èr yí jiāo qīn dāng shèng hàn zhī lóng yǐ cǐ zhī gōng chén shòu fēng móu wū zǔ kǎo yǐ

南北外族同时侵扰,正值汉朝强盛之时,由此可知功臣受封可与祖先相比。

hé zhě

为什么呢?

zì shī shū chēng sān dài róng dí shì yīng jīng tú shì zhēng qí huán yuè yàn fá shān róng wǔ líng wáng yǐ qū qū zhào fú chán yú qín miào yòng bǎi lǐ bà xī róng wú chǔ zhī jūn yǐ zhū hóu yì bǎi yuè

从《诗经》《尚书》称颂夏商周三代“打击戎狄,征伐荆楚”,齐桓公越过燕国讨伐山戎,赵武灵王以小小赵国使单于屈服,秦穆公任用百里奚称霸西戎,吴国楚国的君主以诸侯身份驱使百越。

kuàng nǎi yǐ zhōng guó yī tǒng míng tiān zi zài shàng jiān wén wǔ xí juǎn sì hǎi nèi ji yì wàn zhī zhòng qǐ yǐ yàn rán bù wéi lián jìng zhēng fá zāi

何况如今中原一统,圣明天子在位,兼具文武之才,席卷天下,对内安抚亿万百姓,岂能安然不动而不对边境进行征伐呢!

zì shì hòu suì chū shī běi tǎo qiáng hú nán zhū jìn yuè jiāng zú yǐ cì fēng yǐ

从此以后,便出兵北伐强大的匈奴,南征强悍的越族,将领士卒依次受封。

biǎo lüè

(表格省略)

xiào wǔ zhī dài tiān xià duō yú

汉武帝时代,天下多事。

nán tǎo ōu yuè běi jī chán yú

南征瓯越,北击匈奴。

cháng píng jū lǚ guàn jūn qián qū

长平侯卫青整军,冠军侯霍去病为先锋。

shù yáng xián bì lín cài pò yù

术阳侯献璧投降,临蔡侯攻破南越。

bó lù shàng zǎi píng jīn jù rú

博陆侯霍光为宰相,平津侯公孙弘是大儒。

jīn zhāng qiě pèi zǐ shòu xíng yū

金印已佩戴,紫绶随身垂。

zhāo dì yǐ hòu xūn chǒng bù shū

昭帝以后,功勋恩宠未变。

xī zāi jué bǐ zhě shì bǔ zhū

可惜记载中断,褚先生加以补续。

hòu hǎo shì rú zhě zhě xiān shēng yuē tài shǐ gōng jì shì jǐn yú xiào wǔ zhī shì gù fù xiū jì xiào zhāo yǐ lái gōng chén hòu zhě biān yú zuǒ fāng lìng hòu hào shì zhě de lǎn guān chéng bài cháng duǎn jué shì zhī shì dé yǐ zì jiè yān

后来喜好钻研的儒生褚先生说:太史公的记载止于汉武帝时期,所以再补记汉昭帝以来的功臣侯者,列在左边,让后世感兴趣的人能观察成败兴衰的规律,引以为戒。

dāng shì zhī jūn zǐ xíng quán hé biàn dù shí shī yi xī shì yòng shì yǐ jiàn gōng yǒu tǔ fēng hóu lì míng dāng shì qǐ bù shèng zāi

当时的君子,随机应变,审时度势,迎合世俗掌权,以此建功立业获封侯爵,扬名当世,岂不荣耀!

guān qí chí mǎn shǒu chéng zhī dào jiē bù qiān ràng jiāo jiǎn zhēng quán xǐ yáng shēng yù zhī jìn bù zhī tuì zhōng yǐ shā shēn miè guó

但看他们保守功业的方法,都不懂谦让,骄横争权,喜欢宣扬声誉,只知进取不知退让,最终招致杀身灭国之祸。

yǐ sān de zhī jí shēn shī zhī bù néng chuán gōng yú hòu shì lìng ēn dé liú zǐ sūn qǐ bù bēi zāi

凭三次机会得到封爵,却在生前失去,不能将功业传给后代,让恩德泽及子孙,岂不可悲!

fu lóng luò hòu céng wèi qián jiāng jūn shì sú shùn shàn hòu zhòng jǐn xìn bù yǔ zhèng shì tuì ràng ài rén

那龙雒侯曾担任前将军,顺应世俗善良,为人敦厚谨慎守信,不干预政事,谦退爱人。

qí xiān qǐ yú jìn liù qīng zhī shì

其家族起源于晋国六卿时代。

yǒu tǔ jūn guó yǐ lái wèi wáng hóu zǐ sūn xiāng chéng bù jué lì nián jīng shì yǐ zhì yú jīn fán bǎi yú suì qǐ kě yǔ gōng chén jí shēn shī zhī zhě tóng rì ér yǔ zhī zāi

拥有封地治理国家以来,成为王侯,子孙世代承袭不断,历经百年,直到如今,怎能与那些生前就失去封爵的功臣相提并论呢?

bēi fū hòu shì qí jiè zhī

可悲啊,后世要以之为戒!

✦ You read 十表·建元以来侯者年表

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.