wǔ yáng hóu fán kuài zhě pèi rén yě
舞阳侯樊哙是沛县人。
yǐ tú gǒu wéi shì yǔ gāo zǔ jù yǐn
他原本以杀狗卖肉为生,与汉高祖刘邦一起隐居。
chū cóng gāo zǔ qǐ fēng gōng xià pèi
最初跟随刘邦在丰邑起兵,攻下了沛县。
gāo zǔ wèi pèi gōng yǐ kuài wèi shè rén
刘邦成为沛公后,任命樊哙为舍人。
cóng gōng hú líng fāng yǔ hái shǒu fēng jī sì shuǐ jiān fēng xià pò zhī
跟随刘邦攻打胡陵、方与,回军守卫丰邑,在丰邑城下击败泗水郡监军,将其击溃。
fù dōng dìng pèi pò sì shuǐ shǒu xuē xi
又向东平定沛县,在薛县西面打败泗水郡守军。
yǔ sī mǎ niè zhàn dàng dōng què dí zhǎn shǒu shí wǔ jí cì jué guó dà fu
在砀县东面与司马枿交战,击退敌军,斩首十五人,被赐予国大夫的爵位。
cháng cóng pèi gōng jī zhāng hán jūn pú yáng gōng chéng xiān dēng zhǎn shǒu èr shí sān jí cì jué liè dài fū
经常跟随刘邦,在濮阳攻打章邯的军队,攻城时率先登上城墙,斩首二十三人,被赐予列大夫的爵位。
fù cháng cóng cóng gōng chéng yáng xiān dēng
又经常跟随刘邦,攻打城阳时率先登城。
xià hù yǒu pò li yóu jūn zhǎn shǒu shí liù jí cì shàng jiān jué
攻下户牖,击败李由的军队,斩首十六人,被赐予上间爵。
cóng gōng wéi dōng jùn shǒu wèi wū chéng wǔ què dí zhǎn shǒu shí sì jí bǔ lǔ shí yī rén cì jué wǔ dài fū
跟随刘邦在成武围攻东郡的郡守和郡尉,击退敌军,斩首十四人,俘虏十一人,被赐予五大夫的爵位。
cóng jī qín jūn chū bó nán
跟随刘邦攻打秦军,从亳县南面出击。
hé jiān shǒu jūn wū gāng lǐ pò zhī
在杠里击败河间郡的守军。
jī pò zhào fèn jūn kāi fēng běi yǐ què dí xiān dēng zhǎn hou yī rén shǒu liù shí bā jí bǔ lǔ èr shí qī rén cì jué qīng
在开封北面击溃赵贲的军队,因击退敌军并率先登城,斩杀敌军斥候一人,斩首六十八人,俘虏二十七人,被赐予卿的爵位。
cóng gōng pò yáng xióng jūn wū qū yù
跟随刘邦在曲遇击败杨熊的军队。
gōng wǎn líng xiān dēng zhǎn shǒu bā jí bǔ lǔ sì shí sì rén cì jué fēng hào xián chéng jūn
攻打宛陵时率先登城,斩首八人,俘虏四十四人,被赐予爵位和封号贤成君。
cóng gōng zhǎng shè huán yuán jué hé jīn dōng gōng qín jūn wū shī nán gōng qín jūn wū chōu
跟随刘邦攻打长社、轘辕,封锁黄河渡口,向东在尸地攻打秦军,向南在犨地攻打秦军。
pò nán yáng shǒu yǐ wū yáng chéng
在阳城击败南阳郡守𬺈。
dōng gōng wǎn chéng xiān dēng
向东攻打宛城时率先登城。
xi zhì lì yǐ què dí zhǎn shǒu èr shí sì jí bǔ lǔ sì shí rén cì zhòng fēng
向西到达郦县,因击退敌军,斩首二十四人,俘虏四十人,被赐予加封。
gōng wǔ guān zhì bà shàng zhǎn dū wèi yī rén shǒu shí jí bǔ lǔ bǎi sì shí liù rén jiàng zú èr qiān jiǔ bǎi rén
攻打武关,进军到霸上,斩杀都尉一人,斩首十人,俘虏一百四十六人,招降士兵两千九百人。
xiàng yǔ zài xì xià yù gōng pèi gōng
项羽驻扎在戏水一带,打算攻打刘邦。
pèi gōng cóng bǎi yú qí yīn xiàng bó miàn jiàn xiàng yǔ xiè wú yǒu bì guān shì
刘邦带着一百多名骑兵通过项伯的关系面见项羽,解释没有封锁关口的事情。
xiàng yǔ jì xiǎng jūn shì zhōng jiǔ yà fù móu yù shā pèi gōng lìng xiàng zhuāng bá jiàn wǔ zuò zhōng yù jī pèi gōng xiàng bó cháng bì zhī
项羽宴请军士后,喝到半醉,亚父范增谋划要杀刘邦,让项庄在席间拔剑起舞,想趁机袭击刘邦,项伯一直掩护着刘邦。
shí dú pèi gōng yǔ zhāng liáng de rù zuò fán kuài zài yíng wài wén shì jí nǎi chí tiě dùn rù dào yíng
当时只有刘邦和张良能进去坐下,樊哙在营帐外,听说情况紧急,就拿着铁盾牌闯进营帐。
yíng wèi zhǐ kuài kuài zhí zhuàng rù lì zhàng xià
守卫想拦住樊哙,樊哙直接冲了进去,站在营帐下。
xiàng yǔ mù zhī wèn wèi shuí
项羽盯着他,问是谁。
zhāng liáng yuē pèi gōng cān chéng fán kuài
张良说:“这是沛公的护卫樊哙。”
xiàng yǔ yuē zhuàng shì
项羽说:“好一个壮士。”
cì zhī zhī jiǔ zhì jiān
赐给他一杯酒和一条猪腿。
kuài jì yǐn jiǔ bá jiàn qiè ròu shí jǐn zhī
樊哙喝完酒,拔出剑切肉吃,全吃光了。
xiàng yǔ yuē néng fù yǐn hu
项羽问:“还能再喝吗?”
kuài yuē chén sǐ qiě bù cí qǐ tè zhī jiǔ hu
樊哙说:“我连死都不怕,难道还怕一杯酒吗!
qiě pèi gōng xiān rù dìng xián yáng bào shī bà shàng yǐ dài dài wáng
况且沛公先进入咸阳平定局势,军队驻扎在霸上,就是为了等大王您。
dài wáng jīn rì zhì tīng xiǎo rén zhī yán yǔ pèi gōng yǒu xì chén kǒng tiān xià jiě xīn yí dài wáng yě
大王今天到了,却听信小人的话,和沛公产生隔阂,我担心天下人心会涣散,怀疑大王您的威信。”
xiàng yǔ mò rán
项羽沉默不语。
pèi gōng rú cè huī fán kuài qù
刘邦借口上厕所,招呼樊哙一起离开。
jì chū pèi gōng liú chē qí dú qí yī mǎ yǔ fán kuài děng sì rén bù cóng cóng jiàn dào shān xià guī zǒu bà shàng jūn ér shǐ zhāng liáng xiè xiàng yǔ
出来后,刘邦留下车马,独自骑一匹马,和樊哙等四人步行跟随,从小路下山跑回霸上的军营,让张良留下来向项羽道歉。
xiàng yǔ yì yīn suì yǐ wú zhū pèi gōng zhī xīn yǐ
项羽也就此作罢,没有了杀刘邦的念头。
shì rì wēi fán kuài le rù yíng qiáo ràng xiàng yǔ pèi gōng shì jǐ dài
那天要不是樊哙闯进营帐责备项羽,刘邦的事差点就危险了。
míng rì xiàng yǔ rù tú xián yáng lì pèi gōng wèi hàn wáng
第二天,项羽进入咸阳大肆屠杀,封刘邦为汉王。
hàn wáng cì kuài jué wèi liè hóu hào lín wǔ hóu
汉王封樊哙为列侯,封号临武侯。
qiān wèi láng zhōng cóng rù hàn zhōng
升为郎中,跟随进入汉中。
hái dìng sān qín bié jī xi chéng bái shuǐ běi yōng qīng chē qí wū yōng nán pò zhī
回军平定三秦地区,另外攻打西丞白水北面,在雍南击败雍王的轻装车骑部队,大获全胜。
cóng gōng yōng lí chéng xiān dēng jī zhāng píng jūn hǎo zhì gōng chéng xiān dēng xiàn zhèn zhǎn xiàn lìng chéng gè yī rén shǒu shí yī jí lǔ èr shí rén qiān láng zhōng qí jiāng
跟随攻打雍城、斄城,率先登上好畤攻击章平的军队,攻城时冲锋在前,攻破敌阵,斩杀县令和县丞各一人,斩首十一级,俘虏二十人,升为郎中骑将。
cóng jī qín chē qí rǎng dōng què dí qiān wèi jiāng jūn
跟随在壤东攻击秦军的车骑部队,击退敌人,升为将军。
gōng zhào bēn xià méi huái lǐ liǔ zhōng xián yáng
攻打赵贲,攻下郿县、槐里、柳中、咸阳;
guàn fèi qiū zuì
水淹废丘,战功最高。
zhì yuè yáng cì shí yì dù zhī fán xiāng
到了栎阳,刘邦把杜县的樊乡赐给他作为封地。
cóng gōng xiàng jí tú zhǔ zǎo
跟随刘邦攻打项羽,屠杀了煮枣城。
jī pò wáng wǔ chéng chù jūn wū wài huáng
在外黄击败了王武和程处的军队。
gōng zōu lǔ xiá qiū xuē
攻打邹、鲁、瑕丘、薛等地。
xiàng yǔ bài hàn wáng wū péng chéng jǐn fù qǔ lǔ liáng de
项羽在彭城打败了汉王刘邦,重新夺回了鲁、梁一带的地盘。
kuài hái zhì xíng yáng yì shí píng yīn èr qiān hù yǐ jiāng jūn shǒu guǎng wǔ
樊哙回到荥阳,刘邦又加封平阴两千户给他,让他以将军身份镇守广武。
yī suì xiàng yǔ yǐn ér dōng
一年后,项羽率军向东撤退。
cóng gāo zǔ jī xiàng jí xià yáng jiǎ lǔ chu zhōu jiāng jūn zú sì qiān rén
跟随汉高祖刘邦攻打项羽,攻下阳夏,俘虏了楚国的周将军及其部下四千人。
wéi xiàng jí wū chén dà pò zhī
在陈地包围项羽,大败楚军。
tú hú líng
屠杀了胡陵城。
xiàng jí jì sǐ hàn wáng wèi dì yǐ kuài jiān shǒu zhàn yǒu gōng yì shí bā bǎi hù
项羽死后,汉王刘邦称帝,因为樊哙坚守作战有功,又加封八百户给他。
cóng gāo dì gōng fǎn yàn wáng zāng tú lǔ tú dìng yàn de
跟随汉高祖攻打反叛的燕王臧荼,俘虏了臧荼,平定了燕地。
chǔ wáng hán xìn fǎn kuài cóng zhì chén qǔ xìn dìng chu
楚王韩信造反,樊哙跟随刘邦到陈地,捉拿了韩信,平定了楚地。
gèng cì jué liè hóu yǔ zhū hóu pōu fú shì shì wù jué shí wǔ yáng hào wèi wǔ yáng hóu chú qián suǒ shí
改封为列侯爵位,与诸侯分封符节,世世代代继承不断,封地在舞阳,称为舞阳侯,之前的封地不再算数。
yǐ jiāng jūn cóng gāo zǔ gōng fǎn hán wáng xìn wū dài
以将军身份跟随汉高祖到代地攻打反叛的韩王信。
zì huò rén yǐ wǎng zhì yún zhōng yǔ jiàng hòu děng gòng dìng zhī yì shí qiān wǔ bǎi hù
从霍人一直到云中,与绛侯周勃等人共同平定这些地方,又加封一千五百户。
yīn jī chén xī yǔ màn qiū chén jūn zhàn xiāng guó pò bǎi rén xiān dēng jiàng dìng qīng hé cháng shān fán èr shí qī xiàn cán dōng yuán qiān wèi zuǒ chéng xiàng
接着攻打陈豨和曼丘臣的军队,在襄国作战,攻破柏人城,率先登城,招降平定了清河、常山共二十七个县,摧毁东垣城,升任左丞相。
pò de qí wú yǎng yǐn pān jūn wū wú zhōng guǎng chāng
在无终、广昌击败了綦毋卬和尹潘的军队。
pò xī bié jiāng hú rén wáng huáng jūn wū dài nán yīn jī hán xìn jūn wū cān hé
在代地南部打败了陈豨的别将胡人王黄的军队,接着在参合攻打韩信的军队。
jūn suǒ jiāng zú zhǎn hán xìn pò xī hú jì héng gǔ zhǎn jiāng jūn zhào jì lǔ dài chéng xiàng féng liáng shǒu sūn fèn dà jiàng wáng huáng jiāng jūn tài pú jiě fú děng shí rén
樊哙的部下斩杀了韩信,在横谷击败了陈豨的胡人骑兵,斩杀了将军赵既,俘虏了代国丞相冯梁、守将孙奋、大将王黄、将军、太仆解福等十人。
yǔ zhū jiāng gòng dìng dài xiāng yì qī shí sān
和诸将领共同平定了代地的乡邑七十三个。
qí hòu yàn wáng lú wǎn fǎn kuài yǐ xiàng guó jī lú wǎn pò qí chéng xiàng dǐ jì nán dìng yàn de fán xiàn shí bā xiāng yì wǔ shí yī
后来燕王卢绾造反,樊哙以相国身份攻打卢绾,在蓟城南击败了他的丞相,平定了燕地,共十八个县,五十一个乡邑。
yì shí yì qiān sān bǎi hù dìng shí wǔ yáng wǔ qiān sì bǎi hù
又加封一千三百户,最终封在舞阳的食邑达到五千四百户。
cóng zhǎn shǒu bǎi qī shí liù jí lǔ èr bǎi bā shí bā rén
跟随作战期间,斩首一百七十六人,俘虏二百八十八人。
bié pò jūn qī xià chéng wǔ dìng jùn liù xiàn wǔ shí èr de chéng xiàng yī rén jiāng jūn shí èr rén èr qiān dàn yǐ xià zhì sān bǎi shí shí yī rén
单独作战时,击败七支军队,攻下五座城池,平定六个郡,五十二个县,俘获丞相一人,将军十二人,俸禄二千石以下到三百石的官员十一人。
kuài yǐ lǚ hòu nǚ dì lǚ xū wèi fù shēng zǐ kàng gù qí bǐ zhū jiāng zuì qīn
樊哙娶了吕后的妹妹吕须为妻,生下儿子樊伉,因此他与众将领的关系最为亲近。
xiān qíng bù fǎn shí gāo zǔ cháng bìng shén è jiàn rén wò jìn zhōng zhào hù zhě wú de rù qún chén
先前黥布反叛时,高祖病得很重,讨厌见人,躺在宫中,下令守门人不准让群臣进入。
qún chén jiàng guàn děng mò gǎn rù
群臣如绛侯周勃、灌婴等人都不敢进去。
shí yú rì kuài nǎi pái tà zhí rù dà chén suí zhī
过了十几天,樊哙推开门径直闯入,大臣们跟着他进去。
shàng dú zhěn yī huàn zhě wò
皇上正枕着一个宦官躺着。
kuài děng jiàn shàng liú tì yuē shǐ bì xià yǔ chén děng qǐ fēng pèi dìng tiān xià hé qí zhuàng yě
樊哙等人见到皇上,流着泪说:“当初陛下和我们一起在丰沛起兵,平定天下,那是多么雄壮啊!
jīn tiān xià yǐ dìng yòu hé bèi yě
如今天下已经安定,怎么又这样疲惫呢!
qiě bì xià bìng shén dà chén zhèn kǒng bú jiàn chén děng jì shì gù dú yǔ yī huàn zhě jué hu
况且陛下病得这么重,大臣们都感到震惊恐惧,您不接见我们商议国事,难道只和一个宦官诀别吗?
qiě bì xià dú bú jiàn zhào gāo zhī shì hu
再说陛下难道没看到赵高的事吗?
gāo dì xiào ér qǐ
”高祖笑着坐了起来。
qí hòu lú wǎn fǎn gāo dì shǐ kuài yǐ xiàng guó jī yàn
后来卢绾反叛,高祖派樊哙以相国的身份去攻打燕国。
shì shí gāo dì bìng shén rén yǒu è kuài dǎng wū lǚ shì jí shàng yī rì gōng chē yàn jià zé kuài yù yǐ bīng jǐn zhū miè qi shì zhào wáng rú yì zhī shǔ
这时高祖病得很重,有人诋毁樊哙与吕氏结党,说一旦皇上驾崩,樊哙就会用军队杀光戚夫人、赵王如意这些人。
gāo dì wén zhī dà nù nǎi shǐ chén píng zài jiàng hòu dài jiāng ér jí jūn zhōng zhǎn kuài
高祖听后大怒,就派陈平用车载着绛侯周勃去代替樊哙领兵,并下令在军中立即处死樊哙。
chén píng wèi lǚ hòu zhí kuài yì cháng ān
陈平害怕吕后,就把樊哙押送到长安。
zhì zé gāo zǔ yǐ bēng lǚ hòu shì kuài shǐ fù jué yì
到达时高祖已经去世,吕后释放了樊哙,让他恢复爵位和封地。
xiào huì liù nián fán kuài zú shì wèi wǔ hòu
孝惠帝六年,樊哙去世,谥号为武侯。
zi kàng dài hóu
儿子樊伉继承侯位。
ér kàng mǔ lǚ xū yì wèi lín guāng hóu gāo hòu shí yòng shì zhuān quán dà chén jǐn wèi zhī
而樊伉的母亲吕须也被封为临光侯,吕后当政时专权,大臣们都怕她。
kàng dài hóu jiǔ suì gāo hòu bēng
樊伉继承侯位九年后,吕后去世。
dà chén zhū zhū lǚ lǚ xū quán shǔ yīn zhū kàng
大臣们诛杀吕氏家族和吕须的亲属,趁机杀了樊伉。
wǔ yáng hóu zhōng jué shù yuè
舞阳侯的爵位中断了几个月。
xiào wén dì jì lì nǎi fù fēng kuài tā shù zǐ shì rén wèi wǔ yáng hóu fù gù jué yì
孝文帝即位后,又封樊哙另一个庶出的儿子樊市人为舞阳侯,恢复原来的爵位和封地。
shì rén lì èr shí jiǔ suì zú shì wèi huāng hóu
樊市人在位二十九年去世,谥号为荒侯。
zi tā guǎng dài hóu
儿子樊他广继承侯位。
liù suì hòu jiā shè rén dé zuì tā guǎng yuàn zhī nǎi shàng shū yuē huāng hóu shì rén bìng bù néng wéi rén lìng qí fū rén yǔ qí dì luàn ér shēng tā guǎng tā guǎng shí fēi huāng hóu zi bù dàng dài hòu
六岁时,侯家的门客得罪了刘他广,心怀怨恨,便上书告发说:“荒侯刘市人因病不能生育,让他的妻子与弟弟私通生下了刘他广,刘他广其实并非荒侯的儿子,不应继承侯位。”
zhào xià lì
诏令交付官吏查办。
xiào jǐng zhōng liù nián tā guǎng duó hóu wèi shù rén guó chú
汉景帝中元六年,刘他广被剥夺侯爵,贬为平民,封国废除。
qǔ zhōu hóu lì shāng zhě gāo yáng rén
曲周侯郦商,是高阳人。
chén shèng qǐ shí shāng jù shào nián dōng xī lüè rén de shù qiān
陈胜起义时,郦商聚集年轻人四处招揽人马,得到数千人。
pèi gōng lüè dì zhì chén liú liù yuè yú shāng yǐ jiāng zú sì qiān rén shǔ pèi gōng wū qí
沛公刘邦攻占地盘到达陈留,六个多月后,郦商率领四千将士在岐地归附沛公。
cóng gōng zhǎng shè xiān dēng cì jué fēng xìn chéng jūn
跟随沛公攻打长社,率先登城,被赐爵封为信成君。
cóng pèi gōng gōng gōu shì jué hé jīn pò qín jūn luò yáng dōng
跟随沛公攻打缑氏,封锁黄河渡口,在洛阳东面击败秦军。
cóng gōng xià wǎn ráng dìng shí qī xiàn
跟随沛公攻下宛城、穰城,平定十七个县。
bié jiāng gōng xún guān dìng hàn zhōng
另率军队攻打旬关,平定汉中。
xiàng yǔ miè qín lì pèi gōng wèi hàn wáng
项羽灭亡秦朝后,立沛公为汉王。
hàn wáng cì shāng jué xìn chéng jūn yǐ jiāng jūn wèi lǒng xī dū wèi
汉王赐予郦商信成君的爵位,任命他为将军兼任陇西都尉。
bié jiāng dìng běi dì shàng jùn
另率军队平定北地、上郡。
pò yōng jiāng jūn yān shì zhōu lèi jūn xún yì sū zǎng jūn wū ní yáng
在焉氏击败雍将军的军队,在栒邑击败周类的军队,在泥阳击败苏驵的军队。
cì shí yì wǔ chéng liù qiān hù
赐予武成县六千户作为食邑。
yǐ lǒng xī dū wèi cóng jī xiàng jí jūn wǔ yuè chū jù yě yǔ zhōng lí mèi zhàn jí dòu shòu liáng xiàng guó yìn yì shí yì sì qiān hù
以陇西都尉的身份跟随汉王攻打项羽军队五个月,从钜野出击,与锺离眛交战,奋勇作战,被授予梁相国的印信,增加食邑四千户。
yǐ liáng xiàng guó jiāng cóng jī xiàng yǔ èr suì sān yuè gōng hú líng
以梁相国的身份率领军队跟随汉王攻打项羽两年零三个月,进攻胡陵。
xiàng yǔ jì yǐ sǐ hàn wáng wèi dì
项羽死后,汉王称帝。
qí qiū yàn wáng zāng tú fǎn shāng yǐ jiāng jūn cóng jī tú zhàn lóng tuō xiān dēng xiàn zhèn pò tú jūn yì xià què dí qiān wèi yòu chéng xiàng cì jué liè hóu yǔ zhū hóu pōu fú shì shì wù jué shí yì zhuō wǔ qiān hù hào yuē zhuō hóu
那年秋天,燕王臧荼反叛,郦商以将军身份跟随高祖攻打臧荼,在龙脱交战,率先冲锋陷阵,在易水边击败臧荼军队,击退敌军,升任右丞相,赐封列侯爵位,与诸侯剖分符节,世袭不绝,食邑涿郡五千户,封号为涿侯。
yǐ yòu chéng xiàng bié dìng shàng gǔ yīn gōng dài shòu zhào xiàng guó yìn
以右丞相身份另率军队平定上谷,趁机攻打代地,被授予赵相国的印信。
yǐ yòu chéng xiàng zhào xiàng guó bié yǔ jiàng hòu děng dìng dài yàn mén de dài chéng xiàng chéng zòng shǒu xiāng guō tóng jiāng jūn yǐ xià zhì liù bǎi shí shí jiǔ rén
以右丞相加赵国相国的身份带兵和绛侯周勃等人一起平定了代和雁们,活捉了代国丞相程纵,守相郭同,将军以下到六百石的官员共十九人。
hái yǐ jiāng jūn wèi tài shàng huáng wèi yī suì qī yuè
回朝后,以将军身份担任太上皇的护卫一年零七个月。
yǐ yòu chéng xiàng jī chén xī cán dōng yuán
以右丞相身份攻打陈豨,摧毁东垣。
yòu yǐ yòu chéng xiàng cóng gāo dì jī qíng bù
又以右丞相身份跟随高帝攻打黥布,
gōng qí qián jù
攻击敌军的前沿阵地,
xiàn liǎng chén
在两次战役中陷入困境,
dé yǐ pò bù jūn
最终击败了吕布的军队,
gèng shí qǔ zhōu wǔ qiān yī bǎi hù
改封为曲周侯,食邑五千一百户,
chú qián suǒ shí
除去之前已有的封地,
fán bié pò jūn sān
总共另外攻破三支敌军,
jiàng dìng jùn liù
平定六个郡,
xiàn qī shí sān
七十三座县城,
de chéng xiàng shǒu xiāng dà jiàng gè yī rén
俘获丞相、郡守、大将各一人,
xiǎo jiàng èr rén
副将两人,
èr qiān dàn yǐ xià zhì liù bǎi shí shí jiǔ rén
俸禄二千石以下至六百石的官员十九人。
shāng shì xiào huì gāo hòu shí shāng bìng bù zhì
郦商在孝惠帝和吕后时期,因病无法处理政务。
qí zi jì zì kuàng yǔ lǚ lù shàn
他的儿子郦寄,字况,与吕禄关系很好。
jí gāo hòu bēng dà chén yù zhū zhū lǚ lǚ lù wèi jiāng jūn jūn wū běi jūn tài wèi bó bù dé rù běi jūn wū shì nǎi shǐ rén jié lì shāng lìng qí zi kuàng dài lǚ lù lǚ lù xìn zhī gù yǔ chū yóu ér tài wèi bó nǎi de rù jù běi jūn suì zhū zhū lǚ
等到吕后去世,大臣们想诛杀吕氏家族,吕禄担任将军,驻军在北军,太尉周勃无法进入北军,于是派人劫持郦商,让他的儿子郦况欺骗吕禄,吕禄相信了他,所以和他一起外出游玩,而太尉周勃得以进入并控制北军,于是诛灭了吕氏家族。
shì suì shāng zú shì wèi jǐng hóu
这一年郦商去世,谥号为景侯。
zi jì dài hóu
儿子郦寄继承侯位。
tiān xià chēng lì kuàng mài jiāo yě
天下人都说郦况出卖朋友。
xiào jǐng qián sān nián wú chu qí zhào fǎn shàng yǐ jì wèi jiāng jūn wéi zhào chéng shí yuè bù néng xià
孝景帝前元三年,吴、楚、齐、赵等国叛乱,皇帝任命郦寄为将军,围攻赵国的城池,十个月未能攻下。
de shù hóu luán bù zì píng qí lái nǎi xià zhào chéng miè zhào wáng zì shā chú guó
等到俞侯栾布从平定齐国回来,才攻下赵城,消灭赵国,赵王自杀,封国被废除。
xiào jǐng zhōng èr nián jì yù qǔ píng yuán jūn wèi fū rén jǐng dì nù xià jì lì yǒu zuì duó hóu
孝景帝中元二年,郦寄想娶平原君为妻,景帝大怒,将郦寄交给官吏治罪,被判有罪,剥夺侯爵。
jǐng dì nǎi yǐ shāng tā zi jiān fēng wèi miào hóu xù lì shì hòu
景帝于是封郦商的另一个儿子郦坚为缪侯,延续郦氏的后代。
miào jìng hóu zú zi kāng hòu suì chéng lì
缪靖侯去世,儿子康侯郦遂成继位。
suì chéng zú zi huái hóu shì zōng lì
郦遂成去世,儿子怀侯郦世宗继位。
shì zōng zú zi hóu zhōng gēn lì wèi tài cháng zuò fǎ guó chú
郦世宗去世,儿子侯郦终根继位,担任太常,因犯法获罪,封国被废除。
rǔ yīn hóu xià hóu yīng pèi rén yě
汝阴侯夏侯婴,是沛县人。
wèi pèi jiù sī yù
担任沛县马厩的驾车官。
měi sòng shǐ kè hái guò pèi sì shàng tíng yǔ gāo zǔ yǔ wèi cháng bù yí rì yě
每次送完使者回来,经过沛县泗水边的驿站,与高祖交谈,总是聊到太阳偏西。
yīng yǐ ér shì bǔ xiàn lì yǔ gāo zǔ xiāng ài
夏侯婴后来被试用为县吏,与高祖关系亲密。
gāo zǔ xì ér shāng yīng rén yǒu gào gāo zǔ
高祖开玩笑时误伤了夏侯婴,有人告发高祖。
gāo zǔ shí wéi tíng cháng zhòng zuò shāng rén gào gù bù shāng yīng yīng zhèng zhī
高祖当时是亭长,因伤人罪要重罚,他辩解说没有伤害夏侯婴,夏侯婴也作证说没有受伤。
hòu yù fù yīng zuò gāo zǔ xì suì yú lüě chī shù bǎi zhōng yǐ shì tuō gāo zǔ
后来案件复审,夏侯婴因高祖的案子被关押一年多,挨了几百下鞭打,最终以此方式使高祖脱罪。
gāo zǔ zhī chū yǔ tú shǔ yù gōng pèi yě yīng shí yǐ xiàn lìng shǐ wèi gāo zǔ shǐ
高祖最初带领部下想攻打沛县时,夏侯婴当时作为县令的属吏为高祖当使者。
shàng jiàng pèi yī rì gāo zǔ wèi pèi gōng cì yīng jué qī dài fū yǐ wéi tài pú
就在高祖降服沛县的那天,高祖立为沛公,赐给夏侯婴七大夫的爵位,并任命他为太仆。
cóng gōng hú líng yīng yǔ xiāo hé jiàng sì shuǐ jiān píng píng yǐ hú líng jiàng cì yīng jué wǔ dài fū
跟随高祖攻打胡陵,夏侯婴与萧何劝降了泗水郡监平,平献出胡陵投降,高祖赐予夏侯婴五大夫爵位。
cóng jī qín jūn dàng dōng gōng jì yáng xià hù yǒu pò li yóu jūn yōng qiū xià yǐ bīng chē qù gōng zhàn jí cì jué zhí bó
跟随高祖在砀县以东攻击秦军,攻打济阳,拿下户牖,在雍丘城下击败李由的军队,因驾兵车快速进攻作战勇猛,被赐予执帛爵位。
cháng yǐ tài pū fèng chē cóng jī zhāng hán jūn dōng ē pú yáng xià yǐ bīng chē qù gōng zhàn jí pò zhī cì jué zhí guī
经常以太仆身份驾车跟随高祖在东阿、濮阳一带攻击章邯的军队,因驾兵车快速进攻作战勇猛,击败敌军,被赐予执珪爵位。
fù cháng fèng chē cóng jī zhào fèn jūn kāi fēng yáng xióng jūn qū yù
又经常驾车跟随高祖在开封攻击赵贲的军队,在曲遇攻击杨熊的军队。
yīng cóng bǔ lǔ liù shí bā rén jiàng zú bā bǎi wǔ shí rén de yìn yī kuì
夏侯婴跟随作战俘虏六十八人,招降士兵八百五十人,获得一箱官印。
yīn fù cháng fèng chē cóng jī qín jūn luò yáng dōng yǐ bīng chē qù gōng zhàn jí cì jué fēng zhuǎn wéi téng gōng
于是又经常驾车跟随高祖在洛阳以东攻击秦军,因驾兵车快速进攻作战勇猛,被赐爵封为滕公。
yīn fù fèng chē cóng gōng nán yáng zhàn wū lán tián zhǐ yáng yǐ bīng chē qù gōng zhàn jí zhì bà shàng
于是又驾车跟随高祖攻打南阳,在蓝田、芷阳作战,因驾兵车快速进攻作战勇猛,一直打到霸上。
xiàng yǔ zhì miè qín lì pèi gōng wèi hàn wáng
项羽到来,灭掉秦朝,立沛公为汉王。
hàn wáng cì yīng jué liè hóu hào zhāo píng hóu fù wèi tài pú cóng rù shǔ hàn
汉王赐予夏侯婴列侯爵位,封号为昭平侯,再次担任太仆,跟随汉王进入蜀地、汉中。
hái dìng sān qín cóng jī xiàng jí
回军平定三秦,跟随汉王攻击项羽。
zhì péng chéng xiàng yǔ dà pò hàn jūn
到达彭城,项羽大败汉军。
hàn wáng bài bù lì chí qù
汉王战败,形势不利,骑马逃走。
jiàn xiào huì lǔ yuán zài zhī
见到孝惠帝和鲁元公主,用车载上他们。
hàn wáng jí mǎ ba lǔ zài hòu cháng jué liǎng r yù qì zhī yīng cháng shōu jìng zài zhī xú xíng miàn yōng shù nǎi chí
汉王着急,马匹疲惫,追兵在后,多次踢两个孩子想抛弃他们,夏侯婴总是收留,最终载着他们,慢慢驾车让孩子抱紧脖子才奔驰。
hàn wáng nù xíng yù zhǎn yīng zhě shí yú zú de tuō ér zhì xiào huì lǔ yuán wū fēng
汉王发怒,一路上想杀夏侯婴十多次,最终得以逃脱,而将孝惠帝和鲁元公主送到丰邑。
hàn wáng jì zhì xíng yáng shōu sǎn bīng fù zhèn cì yīng shí qí yáng
汉王到达荥阳后,收拢散兵,重新振作,赐予夏侯婴祈阳作为食邑。
fù cháng fèng chē cóng jī xiàng jí zhuī zhì chén zú dìng chu zhì lǔ yì shí cí shì
又经常驾车跟随汉王攻击项羽,追到陈地,最终平定楚国,到达鲁地,增加兹氏作为食邑。
hàn wáng lì wèi dì
汉王被立为皇帝。
qí qiū yàn wáng zāng tú fǎn yīng yǐ tài pú cóng jī tú
那年秋天,燕王臧荼造反,灌婴以太仆的身份跟随高祖去攻打臧荼。
míng nián cóng zhì chén qǔ chǔ wáng xìn
第二年,又跟随高祖到陈县,捉拿了楚王韩信。
gèng shí rǔ yīn pōu fú shì shì wù jué
改封为汝阴侯,授予符节,世世代代永不废除。
yǐ tài pú cóng jī dài zhì wǔ quán yún zhōng yì shí qiān hù
以太仆的身份跟随高祖攻打代地,一直打到武泉、云中,增加食邑一千户。
yīn cóng jī hán xìn jūn hú jì jìn yáng páng dà pò zhī
接着跟随高祖在晋阳附近攻打韩信的匈奴骑兵,大败敌军。
zhuī běi zhì píng chéng wèi hú suǒ wéi qī rì bù dé tōng
追击败军到平城,被匈奴军队包围,七天无法突围。
gāo dì shǐ shǐ hòu yí yān zhī mò dú kāi wéi yī jiǎo
高祖派使者用厚礼贿赂匈奴单于的妻子阏氏,冒顿单于才打开包围圈的一角。
gāo dì chū yù chí yīng gù xú xíng nǔ jiē chí mǎn wài xiàng zú de tuō
高祖想快马冲出,灌婴坚持慢慢行进,弓箭手都拉满弓朝外戒备,最终得以脱身。
yì shí yīng xì yáng qiān hù
增加灌婴细阳一千户的食邑。
fù yǐ tài pú cóng jī hú jì gōu zhù běi dà pò zhī
再次以太仆的身份跟随高祖在句注以北攻打匈奴骑兵,大败敌军。
yǐ tài pū jī hú jì píng chéng nán sān xiàn chén gōng wèi duō cì suǒ duó yì wǔ bǎi hù
以太仆的身份在平城南面攻打匈奴骑兵,三次冲入敌阵,功劳最大,赏赐夺取的城邑五百户。
yǐ tài pū jī chén xī qíng bù jūn xiàn chén què dí yì shí qiān hù dìng shí rǔ yīn liù qiān jiǔ bǎi hù chú qián suǒ shí
以太仆的身份攻打陈豨、黥布的军队,冲锋陷阵击退敌人,增加食邑一千户,最终确定食邑为汝阴六千九百户,扣除以前所封的食邑。
yīng zì shàng chū qǐ pèi cháng wèi tài pú jìng gāo zǔ bēng
灌婴从高祖在沛县起兵开始,一直担任太仆,直到高祖去世。
yǐ tài pū shì xiào huì
以太仆的身份侍奉孝惠帝。
xiào huì dì jí gāo hòu dé yīng zhī tuō xiào huì lǔ yuán wū xià yì zhī jiān yě nǎi cì yīng xiàn běi dì dì yī yuē jìn wǒ yǐ zūn yì zhī
孝惠帝和吕后感激灌婴在下邑之间救出孝惠帝和鲁元公主的恩德,于是赏赐灌婴靠近皇宫北面的第一等宅第,称为“近我”,以表示对他的特别尊崇。
xiào huì dì bēng yǐ tài pū shì gāo hòu
孝惠帝去世后,以太仆的身份侍奉吕后。
gāo hòu bēng dài wáng zhī lái yīng yǐ tài pū yǔ dōng móu hóu rù qīng gōng fèi shǎo dì yǐ tiān zǐ fǎ jià yíng dài wáng dài dǐ yǔ dà chén gòng lì wèi xiào wén huáng dì fù wèi tài pú
吕后去世,代王前来时,灌婴以太仆的身份与东牟侯一起清理皇宫,废黜少帝,用天子的车驾到代王的官邸迎接代王,与大臣们共同拥立为孝文皇帝,灌婴再次担任太仆。
bā suì zú shì wéi wén hóu
八年后去世,谥号为文侯。
zi yí hóu zào lì qī nián zú
儿子夷侯灌灶继位,七年后去世。
zi gòng hóu cì lì sān shí yī nián zú
儿子共侯灌赐继位,三十一年后去世。
zi hóu pō shàng píng yáng gōng zhǔ
儿子灌颇娶了平阳公主。
lì shí jiǔ suì yuán dǐng èr nián zuò yǔ fù yù bì jiān zuì zì shā guó chú
继位十九年,元鼎二年,因与父亲的侍女通奸的罪行,自杀,封国被废除。
yǐng yīn hóu guàn yīng zhě suī yáng fàn zēng zhě yě
颍阴侯灌婴,是睢阳贩卖丝织品的商人。
gāo zǔ zhī wèi pèi gōng lüè dì zhì yōng qiū xià zhāng hán bài shā xiàng liáng ér pèi gōng hái jūn wū dàng yīng chū yǐ zhōng juān cóng jī pò dōng jùn wèi wū chéng wǔ jí qín jūn wū káng lǐ jí dòu cì jué qī dài fū
刘邦担任沛公时,率军攻占土地到达雍丘一带,章邯击败并杀死项梁,沛公便率军返回砀地。灌婴最初以中涓的身份随军,在成武击败东郡郡尉,在扛里击败秦军,作战勇猛,被赐予七大夫的爵位。
cóng gōng qín jūn bó nán kāi fēng qū yù zhàn jí lì cì jué zhí bó hào xuān líng jūn
随军攻打秦军于亳县南、开封、曲遇等地,作战迅猛有力,被赐予执帛的爵位,封号为宣陵君。
cóng gōng yáng wǔ yǐ xī zhì luò yáng pò qín jūn shī běi běi jué hé jīn nán pò nán yáng shǒu yǐ yáng chéng dōng suì dìng nán yáng jùn
随军攻打阳武以西直至洛阳,在尸乡北面击败秦军,向北渡过黄河渡口,向南在南阳郡守𬺈所在的阳城东面击败敌军,于是平定了南阳郡。
xi rù wǔ guān zhàn wū lán tián jí lì zhì bà shàng cì jué zhí guī hào chāng wén jūn
向西进入武关,在蓝田作战,勇猛奋战,到达霸上,被赐予执珪的爵位,封号为昌文君。
pèi gōng lì wèi hàn wáng bài yīng wèi láng zhōng cóng rù hàn zhōng shí yuè bài wèi zhōng yè zhě
沛公被立为汉王后,任命灌婴为郎中,随从进入汉中,十月,又被任命为中谒者。
cóng hái dìng sān qín xià yuè yáng jiàng sāi wáng
随从汉王回师平定三秦地区,攻下栎阳,迫使塞王投降。
hái wéi zhāng hán wū fèi qiū wèi bá
回军包围章邯于废丘,但未能攻克。
cóng dōng chū lín jìn guān jī jiàng yīn wáng dìng qí de
随军东出临晋关,攻击并迫使殷王投降,平定其领地。
jī xiàng yǔ jiāng lóng qiě wèi xiāng xiàng tā jūn dìng táo nán jí zhàn pò zhī
在定陶南面攻击项羽部将龙且、魏相项他的军队,激战之后,击败了他们。
cì yīng jué liè hóu hào chāng wén hóu shí dù píng xiāng
赐予灌婴列侯的爵位,封号为昌文侯,以杜平乡作为食邑。
fù yǐ zhōng yè zhě cóng jiàng xià dàng yǐ zhì péng chéng
再次以中谒者的身份随军降服砀地,直至彭城。
xiàng yǔ jī dà pò hàn wáng
项羽带领军队出击,把汉王打得大败。
hàn wáng dùn ér xi yīng cóng hái jūn wū yōng qiū
汉王败退西逃,灌婴随从返回,驻军于雍丘。
wáng wǔ wèi gōng shēn tú fǎn cóng jī pò zhī
王武、魏公申徒反叛,随军击败了他们。
gōng xià huáng xi shōu bīng jūn wū xíng yáng
攻下黄地,向西收编军队,驻军于荥阳。
chu qí lái zhòng hàn wáng nǎi zé jūn zhōng kě wèi qí jiāng zhě jiē tuī gù qín qí shì zhòng quán rén li bì luò jiǎ xí qí bīng jīn wèi xiào wèi kě wèi qí jiāng
楚军骑兵大量来袭,汉王于是挑选军中可担任骑兵将领的人,众人都推举原秦军骑士重泉人李必、骆甲熟悉骑兵战术,现为校尉,可担任骑兵将领。
hàn wáng yù bài zhī bì jiǎ yuē chén gù qín mín kǒng jūn bù xìn chén chén yuán de dài wáng zuǒ yòu shàn qí zhě fu zhī
汉王打算任命他们,李必、骆甲说:“我们原是秦地百姓,恐怕军中将士不信任我们,我们希望大王能派身边擅长骑射的人来辅助我们。”
guàn yīng suī shǎo rán shù lì zhàn nǎi bài guàn yīng wèi zhōng dài fū lìng li bì luò jiǎ wèi zuǒ yòu xiào wèi jiāng láng zhōng qí bīng jī chu qí wū xíng yáng dōng dà pò zhī
灌婴虽然年轻,但多次勇猛作战,于是任命灌婴为中大夫,命令李必、骆甲担任左右校尉,率领郎中骑兵在荥阳东面攻击楚军骑兵,大败敌军。
shòu zhào bié jī chu jūn hòu jué qí xiǎng dào qǐ yáng wǔ zhì xiāng yì
接受诏令另率军攻击楚军后方,切断其粮道,从阳武直至襄邑。
jī xiàng yǔ zhī jiāng xiàng guān wū lǔ xià pò zhī suǒ jiāng zú zhǎn yòu sī mǎ qí jiāng gè yī rén
在鲁下攻击项羽部将项冠,击败敌军,部下士卒斩杀右司马、骑将各一人。
jī pò zhè gōng wáng wǔ jūn wū yàn xi suǒ jiāng zú zhǎn lóu fán jiāng wǔ rén lián yǐn yī rén
击败柘公王武,驻军于燕地西面,部下士卒斩杀楼烦将领五人,连尹一人。
jī wáng wǔ bié jiāng huán yīng bái mǎ xià pò zhī suǒ jiāng zú zhǎn dū wèi yī rén
在白马津攻击王武部将桓婴,击败敌军,部下士卒斩杀都尉一人。
yǐ qí dù hé nán sòng hàn wáng dào luò yáng shǐ běi yíng xiàng guó hán xìn jūn wū hán dān
率领骑兵渡过黄河南下,护送汉王到洛阳,奉命北上到邯郸迎接相国韩信的军队。
hái zhì áo cāng yīng qiān wèi yù shǐ dài fū
回到敖仓后,灌婴升任为御史大夫。
sān nián yǐ liè hóu shí yì dù píng xiāng
汉三年,以列侯身份享有杜平乡作为食邑。
yǐ yù shǐ dài fū shòu zhào jiāng láng zhōng qí bīng dōng shǔ xiàng guó hán xìn jī pò qí jūn wū lì xià suǒ jiāng zú lǔ chē qí jiāng jūn huá wú shāng jí jiāng lì sì shí liù rén
以御史大夫的身份接受诏令,率领郎中骑兵向东归属相国韩信,在历下击败齐军,所率士兵俘虏了车骑将军华毋伤及将领官吏四十六人。
jiàng xià lín zī de qí shǒu xiāng tián guāng
降服临菑,俘获齐国守相田光。
zhuī qí xiāng tián héng zhì yíng bó pò qí qí suǒ jiāng zú zhǎn qí jiāng yī rén shēng de qí jiāng sì rén
追击齐国丞相田横至嬴、博,击败他的骑兵,所率士兵斩杀一名骑将,活捉四名骑将。
gōng xià yíng bó pò qí jiāng jūn tián xī wū qiān shèng suǒ jiāng zú zhǎn xī
攻占嬴、博,在千乘击败齐国将军田吸,所率士兵斩杀田吸。
dōng cóng hán xìn gōng lóng qiě liú gōng xuán wū gāo mì zú zhǎn lóng qiě shēng de yòu sī mǎ lián yǐn gè yī rén lóu fán jiāng shí rén shēn shēng de yà jiāng zhōu lán
向东跟随韩信在高密攻打龙且、留公旋,最终斩杀龙且,活捉右司马、连尹各一人,楼烦将领十人,亲自活捉副将周兰。
qí de yǐ dìng hán xìn zì lì wèi qí wáng shǐ yīng bié jiāng jī chu jiāng gōng gǎo wū lǔ běi pò zhī
齐地平定后,韩信自立为齐王,派灌婴另率军队在鲁北攻打楚将公杲,击败了他。
zhuǎn nán pò xuē jùn zhǎng shēn lǔ qí jiāng yī rén
转向南,击败薛郡长官,亲自俘虏一名骑将。
gōng yáng qián zhì xià xiāng yǐ dōng nán tóng qǔ lǜ xú
攻打阳,前进至下相东南的僮、取虑、徐。
dù huái jǐn jiàng qí chéng yì zhì guǎng líng
渡过淮河,全部降服沿途城邑,到达广陵。
xiàng yǔ shǐ xiàng shēng xuē gōng tán gōng fù dìng huái běi
项羽派项声、薛公、郯公重新平定淮北。
yīng dù huái běi jī pò xiàng shēng tán gōng xià pī zhǎn xuē gōng xià xià pī jī pò chu qí wū píng yáng suì jiàng péng chéng lǔ zhù guó xiàng tuó jiàng liú xuē pèi cuó xiāo xiāng
灌婴渡过淮北,在下邳击败项声、郯公,斩杀薛公,攻占下邳,在平阳击败楚军骑兵,于是降服彭城,俘虏柱国项佗,降服留、薛、沛、酂、萧、相。
gōng kǔ qiáo fù de yà jiāng zhōu lán
攻打苦、谯,再次俘获副将周兰。
yǔ hàn wáng huì yí xiāng
与汉王在颐乡会合。
cóng jī xiàng jí jūn wū chén xià pò zhī suǒ jiāng zú zhǎn lóu fán jiāng èr rén lǔ qí jiāng bā rén
跟随汉王在陈下攻打项籍军队,击败他们,所率士兵斩杀两名楼烦将领,俘虏八名骑将。
cì yì shí yì èr qiān wǔ bǎi hù
赐予增加食邑二千五百户。
xiàng jí bài gāi xià qù yě yīng yǐ yù shǐ dài fū shòu zhào jiāng chē qí bié zhuī xiàng jí zhì dōng chéng pò zhī
项籍在垓下战败逃走,灌婴以御史大夫身份接受诏令,率领车骑另路追击项籍至东城,击败他。
suǒ jiāng zú wǔ rén gòng zhǎn xiàng jí jiē cì jué liè hóu
所率士兵五人共同斩杀项籍,都被赐予列侯爵位。
jiàng zuǒ yòu sī mǎ gè yī rén zú wàn èr qiān rén jǐn de qí jūn jiāng lì
降服左右司马各一人,士兵一万二千人,全部俘获其军队的将领官吏。
xià dōng chéng lì yáng
攻占东城、历阳。
dù jiāng pò wú jùn zhǎng wú xià de wú shǒu suì dìng wú yù zhāng kuài jī jùn
渡过长江,在吴郡击败吴郡长官,俘获吴郡守,于是平定吴、豫章、会稽郡。
hái dìng huái běi fán wǔ shí èr xiàn
回师平定淮北,共五十二县。
hàn wáng lì wèi huáng dì cì yì yīng yì sān qiān hù
汉王即位为皇帝,赐予灌婴增加食邑三千户。
qí qiū yǐ chē qí jiāng jūn cóng jī pò yàn wáng zāng tú
那年秋天,以车骑将军身份跟随汉王击败燕王臧荼。
míng nián cóng zhì chén qǔ chǔ wáng xìn
第二年,又跟随高祖到陈县,捉拿了楚王韩信。
hái pōu fú shì shì wù jué shí yǐng yīn èr qiān wǔ bǎi hù hào yuē yǐng yīn hóu
返回后,剖分符节,世世代代不绝,食邑颍阴二千五百户,封号为颍阴侯。
yǐ chē qí jiāng jūn cóng jī fǎn hán wáng xìn wū dài zhì mǎ yì shòu zhào bié jiàng lóu fán yǐ běi liù xiàn zhǎn dài zuǒ xiāng pò hú jì wū wǔ quán běi
跟随车骑将军在代地攻打反叛的韩王信,到达马邑,奉命另外招降楼烦以北的六个县,斩杀代国左相,在武泉以北击败匈奴骑兵。
fù cóng jī hán xìn hú jì jìn yáng xià suǒ jiāng zú zhǎn hú bái tí jiāng yī rén
又跟随攻打韩王信的匈奴骑兵于晋阳城下,所率士兵斩杀匈奴白题部将领一人。
shòu zhào bìng jiāng yàn zhào qí liáng chu chē qí jī pò hú jì wū shā shí
奉命同时统领燕、赵、齐、梁、楚等国的车骑部队,在硰石击败匈奴骑兵。
zhì píng chéng wèi hú suǒ wéi cóng hái jūn dōng yuán
到达平城,被匈奴包围,跟随大军撤回东垣。
cóng jī chén xī shòu zhào bié gōng xī chéng xiàng hóu chang jūn qǔ nì xià pò zhī zú zhǎn chang jí tè jiāng wǔ rén
跟随攻打陈豨,奉命另外进攻陈豨的丞相侯敞在曲逆的军队,将其击败,最终斩杀侯敞及特将五人。
jiàng qǔ nì lú nú shàng qǔ yáng ān guó ān píng
降服曲逆、卢奴、上曲阳、安国、安平。
gōng xià dōng yuán
攻下东垣。
qíng bù fǎn yǐ chē qí jiāng jūn xiān chū gōng bù bié jiāng wū xiāng pò zhī zhǎn yà jiāng lóu fán jiāng sān rén
黥布反叛,以车骑将军身份率先出征,在相地攻打黥布的别将,将其击败,斩杀副将楼烦部将三人。
yòu jìn jī pò bù shàng zhù guó jūn jí dà sī mǎ jūn
又进军击败黥布的上柱国军队及大司马军队。
yòu jìn pò bù bié jiāng féi zhū
又进军击败黥布的别将肥诛。
yīng shēn shēng de zuǒ sī mǎ yī rén suǒ jiāng zú zhǎn qí xiǎo jiàng shí rén zhuī běi zhì huái shàng
灌婴亲自活捉左司马一人,所率士兵斩杀其小将十人,追击败军至淮河岸边。
yì shí èr qiān wǔ bǎi hù
增加食邑二千五百户。
bù yǐ pò gāo dì guī dìng lìng yīng shí yǐng yīn wǔ qiān hù chú qián suǒ shí yì
黥布已被击败,汉高祖返回,确定让灌婴享有颍阴五千户食邑,除去之前所享食邑。
fán cóng dé èr qiān dàn èr rén bié pò jūn shí liù jiàng chéng sì shí liù dìng guó yī jùn èr xiàn wǔ shí èr de jiāng jūn èr rén zhù guó xiàng guó gè yī rén èr qiān dàn shí rén
总计随从征战俘获二千石官员二人,另外击败军队十六支,招降城池四十六座,平定封国一个,郡两个,县五十二个,俘获将军二人,柱国、相国各一人,二千石官员十人。
yīng zì pò bù guī gāo dì bēng yīng yǐ liè hóu shì xiào huì dì jí lǚ tài hòu
灌婴自击败黥布归来后,汉高祖驾崩,灌婴以列侯身份侍奉孝惠帝及吕太后。
tài hòu bēng lǚ lù děng yǐ zhào wáng zì zhì wèi jiāng jūn jūn zhǎng ān wéi luàn
吕太后驾崩,吕禄等人以赵王身份自任将军,驻军长安,图谋作乱。
qí āi wáng wén zhī jǔ bīng xi qiě rù zhū bù dàng wèi wáng zhě
齐哀王听说后,起兵西进,将要入京诛杀不应当称王的人。
shàng jiàng jūn lǚ lù děng wén zhī nǎi qiǎn yīng wèi dà jiàng jiāng jūn wǎng jī zhī
上将军吕禄等人听说后,便派遣灌婴为大将,率军前往迎击。
yīng xíng zhì xíng yáng nǎi yǔ jiàng hòu děng móu yīn tún bīng xíng yáng fēng qí wáng yǐ zhū lǚ shì shì qí bīng zhǐ bù qián
灌婴行军至荥阳,便与绛侯等人商议,趁机驻军荥阳,将诛杀吕氏的事情告知齐王,齐军便停止不前。
jiàng hòu děng jì zhū zhū lǚ qí wáng bà bīng guī yīng yì bà bīng zì xíng yáng guī yǔ jiàng hòu chén píng gòng lì dài wáng wèi xiào wén huáng dì
绛侯等人诛杀诸吕后,齐王撤兵返回,灌婴也从荥阳撤兵返回,与绛侯、陈平共同拥立代王为孝文皇帝。
xiào wén huáng dì wū shì yì fēng yīng sān qiān hù cì huáng jīn qiān jīn bài wèi tài wèi
孝文皇帝于是加封灌婴三千户,赐予黄金千斤,任命为太尉。
sān suì jiàng hòu bó miǎn xiāng jiù guó yīng wèi chéng xiàng ba tài wèi guān
三年后,绛侯周勃被免去丞相职务回到封国,灌婴担任丞相,撤销太尉官职。
shì suì xiōng nú dà rù běi dì shàng jùn lìng chéng xiàng yīng jiāng qí bā wàn wǔ qiān wǎng jī xiōng nú
这一年,匈奴大举入侵北地、上郡,命令丞相灌婴率领八万五千骑兵前往攻打匈奴。
xiōng nú qù jì běi wáng fǎn zhào nǎi ba yīng zhī bīng
匈奴退去,济北王反叛,诏令便撤销了灌婴的兵权。
hòu suì yú yīng yǐ chéng xiàng zú shì yuē yì hóu
一年多后,灌婴在丞相任上去世,谥号懿侯。
zǐ píng hóu ā dài hóu
他的儿子平侯灌阿继承侯位。
èr shí bā nián zú zi qiáng dài hóu
二十八年之后去世,儿子灌彊继承侯位。
shí sān nián qiáng yǒu zuì jué èr suì
十三年后,灌彊因犯罪被削去爵位,封国中断了两年。
yuán guāng sān nián tiān zǐ fēng guàn yīng sūn xián wèi lín rǔ hóu xù guàn shì hòu bā suì zuò xíng qiú yǒu zuì guó chú
元光三年,皇帝封灌婴的孙子灌贤为临汝侯,延续灌氏的后嗣,八年后,因行贿犯罪,封国被废除。
tài shǐ gōng yuē wú shì fēng pèi wèn qí yí lǎo guān gù xiāo cáo fán kuài téng gōng zhī jiā jí qí sù yì zāi suǒ wén
太史公说:我曾到丰沛一带,访问当地的老者,探看萧何、曹参、樊哙、滕公夏侯婴的故居,了解他们平素的为人,听到的事迹真是令人惊叹啊!
fāng qí gǔ dāo tú gǒu mài zēng zhī shí qǐ zì zhī fù jì zhī wěi chuí míng hàn tíng dé liú zǐ sūn zāi
当初他们操刀杀狗、贩卖丝绸的时候,哪里会料到能依附于豪杰之后,在汉朝朝廷中名垂青史,恩德流传给子孙呢?
yú yǔ tā guǎng tōng wéi yán gāo zǔ gōng chén zhī xīng shí ruò cǐ yún
我与樊他广有交往,他向我谈起高祖功臣兴起时的情况就是如此。
shèng xián yǐng xiǎng yún zhēng lóng biàn
圣贤的感召力,如同云气升腾、神龙变幻。
tú gǒu fàn zēng gōng chéng yě zhàn
杀狗贩绸之辈,也能攻城略地、驰骋沙场。
fú yì xī shàng shòu fēng nán miàn
秉持大义西进关中,最终受封为王侯。
lì kuàng mài jiāo wǔ yáng nèi yuán
郦寄出卖朋友,舞阳侯樊哙得到宫内援助。
téng guàn gēng wáng yì yè fán yǎn
滕公夏侯婴与灌婴相继封王,子孙后代繁衍不息。