huáng dì yuē yī zhī zhì bìng yě yī bìng ér zhì gè bù tóng jiē yù hé yě
黄帝曰:医之治病也,一病而治各不同,皆愈,何也?
qí bó duì yuē dì shì shǐ rán yě
岐伯对曰:地势使然也。
gù dōng fāng zhī yù tiān dì zhī suǒ shǐ shēng yě
故东方之域,天地之所始生也。
yú yán zhī de hǎi bīn bàng shuǐ qí mín shí yú ér shì xián jiē ān qí chù měi qí shí
鱼盐之地,海滨傍水,其民食鱼而嗜咸,皆安其处,美其食。
yú zhě shǐ rén rè zhōng yán zhě shèng xuè gù qí mín jiē hēi sè shū lǐ qí bìng jiē wèi yōng yáng qí zhì yí biān shí
鱼者使人热中,盐者胜血,故其民皆黑色疏理,其病皆为痈疡,其治宜砭石。
gù biān shí zhě yì cóng dōng fāng lái
故砭石者,亦从东方来。
xī fāng zhě jīn yù zhī yù shā shí zhī chù tiān dì zhī suǒ shōu yǐn yě
西方者,金玉之域,沙石之处,天地之所收引也。
qí mín líng jū ér duō fēng shuǐ tǔ gāng qiáng qí mín bù yī ér hè jiàn qí mín huá shí ér zhī féi gù yá bù néng shāng qí xíng tǐ qí bìng shēng yú nèi qí zhì yí dú yào
其民陵居而多风,水土刚强,其民不衣而褐荐,其民华食而脂肥,故邪不能伤其形体,其病生于内,其治宜毒药。
gù dú yào zhě yì cóng xī fāng lái
故毒药者,亦从西方来。
běi fāng zhě tiān dì suǒ bì cáng zhī yù yě
北方者,天地所闭藏之域也。
qí de gāo líng jū fēng hán bīng liè
其地高陵居,风寒冰洌。
qí mín yuè yě chǔ ér rǔ shí zàng hán shēng mǎn bìng qí zhì yí jiǔ ruò
其民乐野处而乳食,脏寒生满病,其治宜灸焫。
gù jiǔ ruò zhě yì cóng běi fāng lái
故灸焫者,亦从北方来。
nán fāng zhě tiān dì suǒ cháng yǎng yáng zhī suǒ shèng chù yě
南方者,天地所长养,阳之所盛处也。
qí dì xià shuǐ tǔ ruò wù lù zhī suǒ jù yě
其地下,水土弱,雾露之所聚也。
qí mín shì suān ér shí fǔ gù qí mín jiē zhì lǐ ér chì sè qí bìng luán bì qí zhì yí wēi zhēn
其民嗜酸而食胕,故其民皆致理而赤色,其病挛痹,其治宜微针。
gù jiǔ zhēn zhě yì cóng nán fāng lái
故九针者,亦从南方来。
zhōng yāng zhě qí dì píng yǐ shī tiān dì suǒ yǐ shēng wàn wù yě zhòng
中央者,其地平以湿,天地所以生万物也众。
qí mín shí zá ér bù láo gù qí bìng duō lòu jué hán rè qí zhì yí dǎo yǐn àn jué
其民食杂而不劳,故其病多瘘厥寒热,其治宜导引按𫏋。
gù dǎo yǐn àn jué zhě yì cóng zhōng yāng chū yě
故导引按𫏋者,亦从中央出也。
gù shèng rén zá hé yǐ zhì gè dé qí suǒ yi
故圣人杂合以治,各得其所宜。
gù zhì suǒ yǐ yì ér bìng jiē yù zhě dé bìng zhī qíng zhī zhì zhī dà tǐ yě
故治所以异而病皆愈者,得病之情,知治之大体也。