huáng dì wèn yú qí bó yuē yuàn wén wèi qì zhī xíng chū rù zhī hé hé rú
黄帝问于岐伯曰:愿闻卫气之行,出入之合,何如?
qí bó yuē suì yǒu shí èr yuè rì yǒu shí èr chén zǐ wǔ wèi jīng mǎo yǒu wèi wěi
岐伯曰:岁有十二月,日有十二辰,子午为经,卯酉为纬。
tiān zhōu èr shí bā sù ér yī miàn qī xīng sì qī èr shí bā xīng
天周二十八宿,而一面七星,四七二十八星。
fáng mǎo wèi wěi xū zhāng wèi jīng
房昴为纬,虚张为经。
shì gù fáng zhì bì wèi yáng mǎo zhì xīn wèi yīn
是故房至毕为阳,昴至心为阴。
yáng zhǔ zhòu yīn zhǔ yè
阳主昼,阴主夜。
gù wèi qì zhī xíng yī rì yī yè wǔ shí zhōu yú shēn zhòu rì xíng yú yáng èr shí wǔ zhōu yè xíng yú yīn èr shí wǔ zhōu zhōu yú wǔ zàng
故卫气之行,一日一夜五十周于身,昼日行于阳二十五周,夜行于阴二十五周,周于五脏。
shì gù píng dàn yīn jǐn yáng qì chū yú mù mù zhāng zé qì shàng xíng yú tóu xún xiàng xià zú tài yáng xún bèi xià zhì xiǎo zhǐ zhī duān
是故平旦阴尽,阳气出于目,目张则气上行于头,循项下足太阳,循背下至小趾之端;
qí sàn zhě bié yú mù ruì zì xià shǒu tài yáng xià zhì shǒu xiǎo zhǐ zhī jiān bié běn zuò duān wài cè
其散者,别于目锐眦,下手太阳,下至手小指之间(别本作端)外侧;
qí sàn zhě bié yú mù ruì zì xià zú shǎo yáng zhù xiǎo zhǐ cì zhǐ zhī jiān
其散者,别于目锐眦,下足少阳,注小趾次趾之间。
yǐ shàng xún shǒu shǎo yáng zhī fēn cè xià zhì xiǎo zhǐ cì zhǐ zhī jiān
以上循手少阳之分侧,下至小指(次指)之间;
bié zhě yǐ shàng zhì ěr qián hé yú hàn mài zhù zú yáng míng yǐ xià xíng zhì fū shàng rù wǔ zhǐ zhī jiān
别者以上至耳前,合于颔脉,注足阳明,以下行至跗上,入五趾之间;
qí sàn zhě cóng ěr xià xià shǒu yáng míng rù dà zhǐ zhī jiān rù zhǎng zhōng
其散者,从耳下下手阳明,入大指之间,入掌中。
qí zhì yú zú yě rù zú xīn chū nèi huái xià xíng yīn fēn fù hé yú mù
其至于足也,入足心,出内踝,下行阴分,复合于目。
gù wèi yī zhōu
故为一周。
shì gù rì xíng yī shè rén qì xíng yú shēn yī zhōu yǔ shí fēn shēn zhī bā
是故,日行一舍,人气行(于身)一周与十分身之八;
rì xíng èr shè rén qì xíng yú shēn sān zhōu yú shēn yǔ shí fēn shēn zhī liù
日行二舍,人气行(于身)三周于身与十分身之六;
rì xíng sān shè rén qì xíng yú shēn wǔ zhōu yǔ shí fēn shēn zhī sì
日行三舍,人气行于身五周与十分身之四;
rì xíng sì shě rén qì xíng yú shēn qī zhōu yǔ shí fēn shēn zhī èr
日行四舍,人气行于身七周与十分身之二;
rì xíng wǔ shě rén qì xíng yú shēn jiǔ zhōu
日行五舍,人气行于身九周;
rì xíng liù shě rén qì xíng yú shēn shí zhōu yǔ shí fēn shēn zhī bā
日行六舍,人气行于身十周与十分身之八;
rì xíng qī shè rén qì xíng yú shēn shí èr zhōu zài shēn yǔ shí fēn shēn zhī liù
日行七舍,人气行于身十二周在身与十分身之六;
rì xíng shí sì shě rén qì èr shí wǔ zhōu yú shēn yǒu jī fēn yǔ shí fēn shēn zhī èr yáng jǐn yú yīn yīn shòu qì yǐ
日行十四舍,人气二十五周于身有奇分与十分身之二,阳尽于阴,阴受气矣。
qí shǐ rù yú yīn cháng cóng zú shǎo yīn zhù yú shèn shèn zhù yú xīn xīn zhù yú fèi fèi zhù yú gān gān zhù yú pí pí fù zhù yú shèn wèi zhōu
其始入于阴,常从足少阴注于肾,肾注于心,心注于肺,肺注于肝,肝注于脾,脾复注于肾为周。
shì gù yè xíng yī shè rén qì xíng yú yīn zàng yī zhōu yǔ shí fēn zàng zhī bā yì rú yáng xíng zhī èr shí wǔ zhōu ér fù hé yú mù
是故夜行一舍,人气行于阴脏一周与十分脏之八,亦如阳行之二十五周,而复合于目。
yīn yáng yī rì yī yè hé yǒu jī fēn shí fēn shēn zhī sì bié běn zuò èr yǔ shí fēn zàng zhī èr shì gù rén zhī suǒ yǐ wò qǐ zhī shí yǒu zǎo yàn zhě qí fēn bù jìn gù yě
阴阳一日一夜,合有奇分十分身之四(别本作二),与十分脏之二,是故人之所以卧起之时有早晏者,奇分不尽故也。
huáng dì yuē wèi qì zhī zài yú shēn yě shàng xià wǎng lái bù yǐ qī hòu qì ér cì zhī nài hé
黄帝曰:卫气之在于身也,上下往来不以期,候气而刺之,奈何?
bó gāo yuē fēn yǒu duō shǎo rì yǒu cháng duǎn chūn qiū dōng xià gè yǒu fèn lǐ rán hòu cháng yǐ píng dàn wèi jì yǐ yè jǐn wèi shǐ
伯高曰:分有多少,日有长短,春秋冬夏,各有分理,然后常以平旦为纪,以夜尽为始。
shì gù yī rì yī yè shuǐ xià bǎi kè èr shí wǔ kè zhě bàn rì zhī dù yě cháng rú shì wú yǐ rì rù ér zhǐ suí rì zhī cháng duǎn gè yǐ wéi jì ér cì zhī
是故一日一夜,水下百刻,二十五刻者,半日之度也,常如是毋已,日入而止,随日之长短,各以为纪而刺之。
jǐn hou qí shí bìng kě yǔ qī
谨候其时,病可与期;
shī shí fǎn hòu zhě bǎi bìng bù zhì
失时反候者,百病不治。
gù yuē cì shí zhě cì qí lái yě
故曰:“刺实者,刺其来也;
cì xū zhě cì qí qù yě
刺虚者,刺其去也。
cǐ yán qì cún wáng zhī shí yǐ hou xū shí ér cì zhī
”此言气存亡之时,以候虚实而刺之。
shì gù jǐn hòu qì zhī suǒ zài ér cì zhī shì wèi féng shí
是故谨候气之所在而刺之,是谓逢时。
bìng zài yú sān yáng bì hou qí qì zài yú yáng ér cì zhī
(病)在于三阳,必候其气在于阳而刺之;
bìng zài yú sān yīn bì hou qí qì zài yīn fēn ér cì zhī
病在于三阴,必候其气在阴分而刺之。
shuǐ xià yī kè rén qì zài tài yáng
水下一刻,人气在太阳;
shuǐ xià èr kè rén qì zài shǎo yáng
水下二刻,人气在少阳;
shuǐ xià sān kè rén qì zài yáng míng
水下三刻,人气在阳明;
shuǐ xià sì kè rén qì zài yīn fēn
水下四刻,人气在阴分。
shuǐ xià wǔ kè rén qì zài tài yáng
水下五刻,人气在太阳;
shuǐ xià liù kè rén qì zài shǎo yáng
水下六刻,人气在少阳;
shuǐ xià qī kè rén qì zài yáng míng
水下七刻,人气在阳明;
shuǐ xià bā kè rén qì zài yīn fēn
水下八刻,人气在阴分。
shuǐ xià jiǔ kè rén qì zài tài yáng
水下九刻,人气在太阳;
shuǐ xià shí kè rén qì zài shǎo yáng
水下十刻,人气在少阳;
shuǐ xià shí yī kè rén qì zài yáng míng
水下十一刻,人气在阳明;
shuǐ xià shí èr kè rén qì zài yīn fēn
水下十二刻,人气在阴分。
shuǐ xià shí sān kè rén qì zài tài yáng
水下十三刻,人气在太阳;
shuǐ xià shí sì kè rén qì zài shǎo yáng
水下十四刻,人气在少阳;
shuǐ xià shí wǔ kè rén qì zài yáng míng
水下十五刻,人气在阳明;
shuǐ xià shí liù kè rén qì zài yīn fēn
水下十六刻,人气在阴分。
shuǐ xià shí qī kè rén qì zài tài yáng
水下十七刻,人气在太阳;
shuǐ xià shí bā kè rén qì zài shǎo yáng
水下十八刻,人气在少阳;
shuǐ xià shí jiǔ kè rén qì zài yáng míng
水下十九刻,人气在阳明;
shuǐ xià èr shí kè rén qì zài yīn fēn
水下二十刻,人气在阴分。
shuǐ xià èr shí yī kè rén qì zài tài yáng
水下二十一刻,人气在太阳;
shuǐ xià èr shí èr kè rén qì zài shǎo yáng
水下二十二刻,人气在少阳;
shuǐ xià èr shí sān kè rén qì zài yáng míng
水下二十三刻,人气在阳明;
shuǐ xià èr shí sì kè rén qì zài yīn fēn
水下二十四刻,人气在阴分。
shuǐ xià èr shí wǔ kè rén qì zài tài yáng cǐ bàn rì zhī dù yě
水下二十五刻,人气在太阳,此半日之度也。
cóng fáng zhì bì yī shí sì shě shuǐ xià wǔ shí kè
从房至毕一十四舍,水下五十刻。
cóng mǎo zhì xīn yì shí sì shě shuǐ xià wǔ shí kè zhōng rì zhī dù yě
(从昴至心,亦十四舍,水下五十刻,终日之度也。
rì xíng bàn dù huí xíng yī shè shuǐ xià sān kè yǔ qī fēn kè zhī sì
)日行半度,回行一舍,水下三刻与七分刻之四。
dà yào yuē cháng yǐ rì zhī jiā yú sù shàng yě rén qì zài tài yáng shì gù rì xíng yī shè rén qì xíng sān yáng xíng yǔ yīn fēn cháng rú shì wú yǐ
大要曰:“常以日之加于宿上也,人气在太阳,是故日行一舍,人气行三阳行与阴分,常如是无已。
tiān yǔ dì tóng jì fēn fēn zhōng ér fù shǐ yī rì yī yè shuǐ xià bǎi kè ér jǐn yǐ
”天与地同纪,纷纷??,终而复始,一日一夜水下百刻而尽矣。