yú fān zì zhòng xiáng kuài jī yú yáo rén yě
虞翻字仲翔,会稽馀姚人也。
tài shǒu wáng lǎng mìng wèi gōng cáo
太守王朗命为功曹。
sūn cè zhēng huì jī fān shí zāo fù sāng cuī dié yì fǔ mén lǎng yù jiù zhī fān nǎi tuō shuāi rù jiàn quàn lǎng bì cè
孙策征会稽,翻时遭父丧,衰绖诣府门,朗欲就之,翻乃脱衰入见,劝朗避策。
lǎng bù néng yòng
朗不能用。
jù zhàn bài jì wáng zǒu fú hǎi
拒战败绩,亡走浮海。
fān zhuī suí yíng hù dào dōng bù hòu guān hòu guān zhǎng bì chéng bù shòu fān wǎng shuō zhī rán hòu jiàn nà
翻追随营护,到东部候官,候官长闭城不受,翻往说之,然后见纳。
lǎng wèi fān yuē qīng yǒu lǎo mǔ kě yǐ hái yǐ
朗谓翻曰:“卿有老母,可以还矣。
fān jì guī cè fù mìng wèi gōng cáo dài yǐ jiāo yǒu zhī lǐ
”翻既归,策复命为功曹,待以交友之礼。
shēn yì fān dì
身诣翻第。
cè hǎo chí chěng yóu liè fān jiàn yuē míng fǔ yòng wū jí zhī zhòng qū sàn fù zhī shì jiē de qí sǐ lì suī hàn gāo dì bù jí yě
策好驰骋游猎,翻谏曰:“明府用乌集之众,驱散附之士,皆得其死力,虽汉高帝不及也。
zhì yú qīng chū wēi xíng cóng guān bù xiá yán lì zú cháng kǔ zhī
至于轻出微行,从官不暇严,吏卒常苦之。
fū jūn rén zhě bù zhòng zé bù wēi gù yuē lóng yú fú kùn yú yù qiě bái shé zì fàng liú jì hài zhī yuàn shǎo liú yì
夫君人者不重则不威,故曰龙鱼服,困于豫且,白蛇自放,刘季害之,愿少留意。
cè yuē jūn yán shì yě rán shí yǒu suǒ sī duān zuò yì yì yǒu bì chén cǎo chuàng zhī jì shì yǐ xíng ěr
”策曰:“君言是也,然时有所思,端坐悒悒,有裨谌草创之计,是以行耳。
fān chū wèi fù chūn zhǎng
”翻出为富春长。
cè hōng zhū zhǎng lì bìng yù chū fù sàng fān yuē kǒng lín xiàn shān mín huò yǒu jiān biàn yuǎn wěi chéng guō bì zhì bù yú
策薨,诸长吏并欲出赴丧,翻曰:“恐邻县山民或有奸变,远委城郭,必致不虞。
yīn liú zhì fú xíng sàng
”因留制服行丧。
zhū xiàn jiē xiào zhī xián yǐ ān níng
诸县皆效之,咸以安宁。
hòu fān zhōu jǔ mào cái hàn zhào wèi shì yù shǐ cáo gōng wèi sī kōng pì jiē bù jiù
后翻州举茂才,汉召为侍御使,曹公为司空辟,皆不就。
fān yǔ shào fǔ kǒng róng shū bìng shì yǐ suǒ zhe yì zhù
翻与少府孔融书,并示以所着《易注》。
róng dá shū yuē wén yán líng zhī lǐ lè dǔ wú zǐ zhī zhì yì nǎi zhī dōng nán zhī měi zhě fēi tú kuài jī zhī zhú jiàn yě
融答书曰:“闻延陵之理乐,睹吾子之治《易》,乃知东南之美者,非徒会稽之竹箭也。
yòu guān xiàng yún wù chá yīng hán wēn yuán qí huò fú yǔ shén hé qì kě wèi tàn zé qióng tōng zhě yě
又观象云物,察应寒温,原其祸福,与神合契,可谓探赜穷通者也。
kuài jī dōng bù dū wèi zhāng hóng yòu yǔ róng shū yuē yú zhòng xiáng qián pō wéi lùn zhě suǒ qīn měi bǎo wèi zhì diāo mó yì guāng bù zú yǐ sǔn
”会稽东部都尉张纮又与融书曰:“虞仲翔前颇为论者所侵,美宝为质,雕摩益光,不足以损。
sūn quán yǐ wéi qí dū wèi
孙权以为骑都尉。
fān shù fàn yán jiàn zhēng quán bù néng yuè
翻数犯颜谏争,权不能悦。
yòu xìng bù xié sú duō jiàn bàng huǐ zuò xǐ dān yáng jīng xiàn
又性不协俗,多见谤毁,坐徙丹杨泾县。
lǚ méng tú qǔ guān yǔ chēng jí hái jiàn yè yǐ fān jiān zhī yī shù qǐng yǐ zì suí yì yù yīn cǐ lìng fān de shì yě
吕蒙图取关羽,称疾还建业,以翻兼知医术,请以自随,亦欲因此令翻得释也。
hòu méng jǔ jūn xī shàng nán jùn tài shǒu mí fāng kāi chéng chū jiàng
后蒙举军西上,南郡太守麋芳开城出降。
méng wèi jù jùn chéng ér zuò yuè shā shàng
蒙未据郡城而作乐沙上。
fān wèi méng yuē jīn qū qū yī xīn zhě mí jiāng jūn yě chéng zhōng zhī rén qǐ kě jǐn xìn hé bù jí rù chéng chí qí guǎn dá hu
翻渭蒙曰:“今区区一心者麋将军也,城中之人岂可尽信,何不急入城持其管答乎?
méng jí cóng zhī
”蒙即从之。
shí chéng zhōng yǒu fú jì lài fān móu bù xíng
时城中有伏计,赖翻谋不行。
guān yǔ jì bài quán shǐ fān shì zhī de duì xià kǎn shàng jié wǔ yáo biàn zhī lín fān yuē bù chū èr rì bì dāng duàn tóu
关羽既败,权使翻筮之,得《兑》下《坎》上,《节》,五爻变之《临》,翻曰:“不出二日,必当断头。
guǒ rú fān yán
”果如翻言。
quán yuē qīng bù jí fú xī kě yǔ dōng fāng shuò wéi bǐ yǐ
权曰:“卿不及伏羲,可与东方朔为比矣。
wèi jiāng yú jìn wèi yǔ suǒ huò xì zài chéng zhōng quán zhì shì zhī qǐng yǔ xiāng jiàn
”魏将于禁为羽所获,系在城中,权至释之,请与相见。
tā rì quán chéng mǎ chū yǐn jìn bìng xíng fān hē jìn yuē ěr jiàng lǔ hé gǎn yǔ wú jūn qí mǎ shǒu hu
他日,权乘马出,引禁并行,翻呵禁曰:“尔降虏,何敢与吾君齐马首乎!
yù kàng biān jī jìn quán hē zhǐ zhī
”欲抗鞭击禁,权呵止之。
hòu quán yú lóu chuán huì qún chén yǐn jìn wén lè liú tì fān yòu yuē rǔ yù yǐ wěi qiú miǎn yá
后权于楼船会群臣饮,禁闻乐流涕,翻又曰:“汝欲以伪求免邪?
quán zhàng rán bù píng
”权帐然不平。
quán jì wèi wú wáng huān yàn zhī mò
权既为吴王,欢宴之末。
zì qǐ xíng jiǔ fān fú dì yáng zuì bù chí
自起行酒,翻伏地阳醉,不持。
quán qù fān qǐ zuò
权去,翻起坐。
quán yú shì dà nù shǒu jiàn yù jī zhī shì zuò zhě mò bù huáng jù
权于是大怒,手剑欲击之,侍坐者莫不惶遽。
wéi dà sī nóng liú jī qǐ bào quán jiàn yuē dài wáng yǐ sān jué zhī hòu shā shàn shì suī fān yǒu zuì tiān xià shú zhī zhī
惟大司农刘基起抱权谏曰:“大王以三爵之后杀善士,虽翻有罪,天下孰知之?
qiě dài wáng yǐ néng róng xián chù zhòng gù hǎi nèi wàng fēng jīn yī zhāo qì zhī kě hu
且大王以能容贤畜众,故海内望风,今一朝弃之,可乎?
quán yuē cáo mèng dé shàng shā kǒng wén jǔ gū yú yú fān hé yǒu zāi
权曰:“曹孟德尚杀孔文举,孤于虞翻何有哉!
jī yuē mèng dé qīng hài shì rén tiān xià fēi zhī
”基曰:“孟德轻害士人,天下非之。
dài wáng gōng xíng dé yì yù yǔ yáo shùn bǐ lóng hé de zì yù yú bǐ hu
大王躬行德义,欲与尧、舜比隆,何得自喻于彼乎?
fān yóu shì de miǎn
“翻由是得免。
quán yīn chì zuǒ yòu zì jīn jiǔ hòu yán shā jiē bù dé shā
权因敕左右,自今酒后言杀,皆不得杀。
fān cháng chéng chuán xíng yǔ mí fāng xiāng féng fāng chuán shàng rén duō yù lìng fān zì bì xiān qū yuē bì jiāng jūn chuán
翻常乘船行,与麋芳相逢,芳船上人多欲令翻自避,先驱曰:“避将军船!
fān lì shēng yuē shī zhōng yǔ xìn hé yǐ shì jūn
”翻厉声曰:“失忠与信,何以事君?
qīng rén èr chéng ér chēng jiāng jūn kě hu
倾人二城,而称将军,可乎?
fāng hé hù bù yīng ér jù bì zhī
”芳阖户不应而遽避之。
hòu fān chéng chē xíng yòu jīng fāng yíng láo lì bì mén chē bù dé guò
后翻乘车行,又经芳营劳,吏闭门,车不得过。
fān fù nù yuē dāng bì fǎn kāi
翻复怒曰:“当闭反开。
dāng kāi fǎn bì
当开反闭。
qǐ de shì yí yá
岂得事宜邪?
fāng wén zhī yǒu cán sè
”芳闻之,有惭色。
fān xìng shū zhí shù yǒu jiǔ shī
翻性疏直,数有酒失。
quán yǔ zhāng zhāo lùn jí shén xiān fān zhǐ zhāo yuē bǐ jiē sǐ rén ér yǔ shén xiān shì qǐ yǒu xiān rén yě
权与张昭论及神仙,翻指昭曰:“彼皆死人,而语神仙,世岂有仙人也!
quán jī nù fēi yī suì xǐ fān jiāo zhōu
”权积怒非一,遂徙翻交州。
suī chù zuì fàng ér jiǎng xué bù juàn mén tú cháng shù bǎi rén
虽处罪放,而讲学不倦,门徒常数百人。
yòu wèi lǎo zi lún yǔ guó yǔ xùn zhù jiē chuán yú shì
又为《老子》、《论语》、《国语》训注,皆传于世。
chū shān yīn dīng lǎn tài mò xú líng huò zài xiàn lì zhī zhōng huò zhòng suǒ wèi shi fān yī jiàn zhī biàn yǔ yǒu shàn zhōng xián xiǎn míng
初,山阴丁览,太末徐陵,或在县吏之中,或众所未识,翻一见之,便与友善,终咸显名。
zài nán shí yú nián nián qī shí zú
在南十余年,年七十卒。
guī zàng jiù mù qī zǐ de hái
归葬旧墓,妻子得还。
fān yǒu shí yī zi
翻有十一子。
dì sì zǐ sì zuì zhī míng yǒng ān chū cóng xuǎn cáo lǎng wèi sàn qí zhōng cháng shì hòu wèi jiān jūn shǐ zhě tǎo fú yán bìng zú sì dì zhōng yí dū tài shǒu
第四子汜最知名,永安初,从选曹朗为散骑中常侍,后为监军使者,讨扶严,病卒,汜弟忠,宜都太守。
sǒng yuè qí xiào wèi
耸,越骑校尉。
lèi qiān tíng wèi xiāng dōng hé jiān tài shǒu bǐng tíng wèi shàng shū jì yīn tài shǒu
累迁廷尉,湘东、河间太守昺,廷尉尚书,济阴太守。
lù jī zì gōng jì wú jùn wú rén yě
陆绩字公纪,吴郡吴人也。
fù kāng hàn mò wèi lú jiāng tài shǒu
父康,汉末为庐江太守。
jī nián liù suì yú jiǔ jiāng jiàn yuán shù
绩年六岁,于九江见袁术。
shù chū jú jī huái sān méi qù bài cí duò dì shù wèi yuē lù láng zuò bīn kè ér huái jú hu
术出橘,绩怀三枚,去,拜辞堕地,术谓曰:“陆郎作宾客而怀橘乎?
jī guì dá yuē yù guī yí mǔ
”绩跪答曰:“欲归遗母。
shù dà qí zhī
”术大奇之。
sūn cè zài wú zhāng zhāo zhāng hóng qín sōng wéi shàng bīn gòng lùn sì hǎi wèi tài xū dāng yòng wǔ zhì ér píng zhī jī nián shào mò zuò yáo dà shēng yán yuē xī guǎn yí wú xiāng qí huán gōng jiǔ hé zhū hou yī kuāng tiān xià bù yòng bīng chē
孙策在吴,张昭、张纮、秦松为上宾,共论四海未泰,须当用武治而平之,绩年少末坐,遥大声言曰:“昔管夷吾相齐桓公,九合诸候,一匡天下,不用兵车。
kǒng zǐ yuē yuǎn rén bù fú zé xiū wén dé yǐ lái zhī
孔子曰:”远人不服,则修文德以来之。
jīn lùn zhě bù wu dào dé huái qǔ zhī shù ér wéi shàng wǔ jī suī tóng méng qiè suǒ wèi ān yě
‘今论者不务道德怀取之术,而惟尚武,绩虽童蒙,窃所未安也。
zhāo děng yì yān
“昭等异焉。
jī róng mào xióng zhuàng bó xué duō shí xīng lì suàn shù wú bù gāi lǎn
绩容貌雄壮,博学多识,星历算数无不该览。
yú fān jiù chǐ míng shèng páng tǒng jīng zhōu lìng shì nián yì chà zhǎng jiē yǔ jī yǒu shàn
虞翻旧齿名盛,庞统荆州令士,年亦差长,皆与绩友善。
sūn quán tǒng shì pì wèi zòu cáo yuàn yǐ zhí dào jiàn dàn chū wèi yù lín tài shǒu jiā piān jiàng jūn gěi bīng èr qiān rén
孙权统事,辟为奏曹掾,以直道见惮,出为郁林太守,加偏将军,给兵二千人。
jī jì yǒu bì jí yòu yì zài rú yǎ fēi qí zhì yě
绩既有躄疾,又意在儒雅,非其志也。
suī yǒu jūn shì zhe shù bù fèi zuò hún tiān tú zhù yì shì xuán jiē chuán yú shì
虽有军事,着述不废,作《浑天图》,注《易》释《玄》,皆传于世。
yù zì zhī wáng rì nǎi wèi cí yuē yǒu hàn zhì shì wú jùn lù jī yòu dūn shī shū zhǎng wán lǐ yì shòu mìng nán zhēng gòu jí yù è zāo mìng bù xìng wū hū bēi gé
豫自知亡日,乃为辞曰:“有汉志士吴郡陆绩,幼敦《诗》、《书》,长玩《礼》、《易》受命南征,遘疾遇厄,遭命不幸,呜呼悲隔!
yòu yuē cóng jīn yǐ qù liù shí nián zhī wài chē tóng guǐ shū tóng wén hèn bù jí jiàn yě
”又曰:“从今已去,六十年之外,车同轨,书同文,恨不及见也。
nián sān shí èr zú
”年三十二卒。
zhǎng zǐ hóng kuài jī nán bù dū wèi cì zǐ ruì zhǎng shuǐ xiào wèi
长子宏,会稽南部都尉,次子睿,长水校尉。
zhāng wēn zì huì shù wú jùn wú rén yě
张温字惠恕,吴郡吴人也。
fù yǔn yǐ qīng cái zhòng shì míng xiǎn zhōu jùn wèi sūn quán dōng cáo yuàn
父允,以轻财重士,名显州郡,为孙权东曹掾。
zú
卒。
wēn shǎo xiū jié cāo róng mào qí wěi
温少修节操,容貌奇伟。
quán wén zhī yǐ wèn gōng qīng yuē wēn dāng jīn yǔ shuí wéi bǐ
权闻之,以问公卿曰:“温当今与谁为比?
dà sī nóng liú jī yuē kě yǔ quán cóng wèi bèi
”大(司)农刘基曰:“可与全琮为辈。
tài cháng gù yōng yuē jī wèi xiáng qí wéi rén yě
”太常顾雍曰:“基未详其为人也。
wēn dāng jīn wú bèi
温当今无辈。
quán yuē rú shì zhāng yǔn bù sǐ yě
”权曰:“如是,张允不死也。
zhēng dào yán jiàn wén cí zhàn duì guān zhě qīng sǒng quán gǎi róng jiā lǐ
”征到延见,文辞占对,观者倾竦,权改容加礼。
bà chū zhāng zhāo zhí qí shǒu yuē lǎo fū tuō yì jūn yi míng zhī
罢出,张昭执其手曰:“老夫托意,君宜明之。
bài yì láng xuǎn cáo shàng shū xǐ tài zǐ tài fù shén jiàn xìn zhòng
”拜议郎、选曹尚书,徙太子太傅,甚见信重。
shí nián sān shí èr yǐ fǔ yì zhōng láng jiàng shǐ shǔ
时年三十二,以辅义中郎将使蜀。
quán wèi wēn yuē qīng bù yí yuǎn chū kǒng zhū gě kǒng míng bù zhī wú suǒ yǐ yǔ cáo shì tōng yì yǐ gù qū qīng xíng
权谓温曰:“卿不宜远出,恐诸葛孔明不知吾所以与曹氏通意,(以)故屈卿行。
ruò shān yuè dōu chú biàn yù dà gòu yú shǔ
若山越都除,便欲大构于蜀。
xíng rén zhī yì shòu mìng bù shòu cí yě
行人之义,受命不受辞也。
wēn duì yuē chén rù wú fù xīn zhī guī chū wú zhuān duì zhī yòng jù wú zhāng lǎo yán yù zhī gōng yòu wú zǐ chǎn chén shì zhī xiào
”温对曰:“臣入无腹心之规,出无专对之用,惧无张老延誉之功,又无子产陈事之效。
rán zhū gě liàng dá jiàn jì shù bì zhī shén lǜ qū shēn zhī yi jiā shòu cháo tíng tiān fù zhī huì tuī liàng zhī xīn bì wú yí èr
然诸葛亮达见计数,必知神虑屈申之宜,加受朝廷天覆之惠,推亮之心,必无疑贰。
wēn zhì shǔ yì què bài zhāng yuē xī gāo zōng yǐ liàng ān chāng yīn zuò yú zài xīng chéng wáng yǐ yòu chōng lóng zhōu dé yú tài píng gōng mào pǔ tiān shēng guàn wǎng jí
”温至蜀,诣阙拜章曰:“昔高宗以谅暗昌殷祚于再兴,成王以幼冲隆周德于太平,功冒溥天,声贯罔极。
jīn bì xià yǐ cōng míng zhī zī děng qì wǎng gǔ zǒng bǎi kuí yú liáng zuǒ cān liè jīng zhè bǐng yào xiá ěr wàng fēng mò bù xīn lài
今陛下以聪明之姿,等契往古,总百揆于良佐,参列精这炳耀,遐迩望风,莫不欣赖。
wú guó qín rèn lǚ lì qīng chéng jiāng hǔ yuàn yǔ yǒu dào píng yī yǔ nèi wěi xīn xié guī yǒu rú hé shuǐ jūn shì xìng fán shǐ yì fá shǎo shì yǐ rěn bǐ bèi zhī xiū shǐ xià chén wēn tōng zhì qíng hǎo
吴国勤任旅力,清澄江浒,愿与有道平一宇内,委心协规,有如河水,军事兴烦,使役乏少,是以忍鄙倍之羞,使下臣温通致情好。
bì xià dūn suì lǐ yì wèi biàn chǐ hū
陛下敦祟礼义,未便耻忽。
chén zì rù yuǎn jìng jí jí jìn jiāo pín méng láo lái ēn zhào zhé jiā yǐ róng zì jù sǒng dá ruò jīng
臣自(入)远境,及即近郊,频蒙劳来,恩诏辄加,以荣自惧,悚怛若惊。
jǐn fèng suǒ jī hán shū yī fēng
谨奉所赍函书一封。
shǔ shén guì qí cái
”蜀甚贵其才。
hái qǐng zhī shǐ rù yù zhāng bù wǔ chū bīng shì yè wèi jiū
还,顷之,使入豫章部伍出兵,事业未究。
quán jì yīn xián wēn chēng měi shǔ zhèng yòu xián qí shēng míng dà shèng zhòng shù xuàn huò kǒng zhōng bù wéi jǐ yòng sī yǒu yǐ zhòng shāng zhī huì jì yàn shì qǐ suì yīn cǐ fā jǔ
权既阴衔温称美蜀政,又嫌其声名大盛,众庶炫惑,恐终不为己用,思有以中伤之,会暨艳事起,遂因此发举。
yàn zì zi xiū yì wú jùn rén yě wēn yǐn zhì zhī yǐ wéi xuǎn cáo láng zhì shàng shū
艳字子休,亦吴郡人也,温引致之,以为选曹郎,至尚书。
yàn xìng juàn lì hǎo wèi qīng yì jiàn shí láng shǔ hún zhuó xiáo zá duō fēi qí rén yù zāng pǐ qū bié xián yú yì guàn
艳性狷厉,好为清议,见时郎署混浊淆杂,多非其人,欲臧否区别,贤愚异贯。
tán shè bǎi liáo hé xuǎn sān shǔ lǜ jiē biǎn gāo jiù xià jiàng sǔn shù děng qí shǒu gù zhě shí wèi néng yī qí jū wèi tān bǐ zhì jié wū bēi zhě jiē yǐ wéi jūn lì zhì yíng fǔ yǐ chù zhī
弹射百僚,核选三署,率皆贬高就下,降损数等,其守故者十未能一,其居位贪鄙,志节污卑者,皆以为军吏,置营府以处之。
ér yuàn fèn zhī shēng jī jìn rùn zhī zèn xíng yǐ
而怨愤之声积,浸润之谮行矣。
jìng yán yàn jí xuǎn cáo láng xú biāo zhuān yòng sī qíng ài zēng bù yóu gōng lǐ
竞言艳及选曹郎徐彪,专用私情,爱憎不由公理。
yàn biāo jiē zuò zì shā
艳、彪皆坐自杀。
wēn sù yǔ yàn biāo tóng yì shù jiāo shū shū wén wèn wǎng huán jí zuì wēn
温宿与艳、彪同意,数交书疏,闻问往还,即罪温。
quán yōu zhī yǒu sī xià lìng yuē xī lìng zhào zhāng wēn xū jǐ dài zhī jì zhì xiǎn shòu yǒu guò jiù chén hé tú xiōng chǒu zhuān xié yì xīn
权幽之有司,下令曰:“昔令召张温,虚己待之,既至显授,有过旧臣,何图凶丑,专挟异心!
xī jì yàn fù xiōng fù yú è nì guǎ rén wú jì gù jìn ér rèn zhī yù guān yàn hé rú
昔暨艳父兄,附于恶逆,寡人无忌,故近而任之,欲观艳何如。
chá qí zhōng wèn xíng tài guǒ jiàn
察其中问,形态果见。
ér wēn yǔ zhī jié lián sǐ shēng yàn suǒ jìn tuì
而温与之结连死生,艳所进退。
jiē wēn suǒ wéi tóu jiǎo gēng xiāng biǎo lǐ gòng wèi fù bèi fēi wēn zhī dǎng jí jiù cī xiá wèi zhī shēng lùn
皆温所为头角,更相表里,共为腹背,非温之党,即就疵瑕,为之生论。
yòu qián rèn wēn dǒng dū sān jùn zhǐ huī lì kè jí cán yú bīng shí kǒng yǒu shì yù lìng sù guī gù shòu qǐ jǐ jiǎng yǐ wēi bǐng
又前任温董督三郡,指㧑吏客及残余兵,时恐有事,欲令速归,故授棨戟,奖以威柄。
nǎi biàn dào yù zhāng biǎo tǎo sù è guǎ rén xìn shòu qí yán
乃便到豫章,表讨宿恶,寡人信受其言。
tè yǐ rào zhàng zhàng xià jiě fán bīng wǔ qiān rén fù zhī
特以绕帐、帐下、解烦兵五千人付之。
hòu wén cáo pī zì chū huái sì gù yù chì wēn yǒu jí biàn chū
后闻曹丕自出淮、泗,故豫敕温有急便出。
ér wēn xī nèi zhū jiāng bù yú shēn shān bèi mìng bù zhì
而温悉内诸将,布于深山,被命不至。
lài pī zì tuì
赖丕自退。
bù rán yǐ wǎng qǐ kě shēn jì yòu yīn lǐ zhě běn zhàn hòu zhào ér wēn xiān hòu qǐ jiāng dào shǔ shàn yáng yì guó wèi zhī tán lùn
不然,已往岂可深计,又殷礼者,本占候召,而温先后乞将到蜀,扇扬异国,为之谭论。
yòu lǐ zhī hái dāng qīn běn zhí ér lìng shǒu shàng shū hù cáo láng rú cǐ shǔ zhì zài wēn ér yǐ
又礼之还,当亲本职,而令守尚书户曹郎,如此署置,在温而已。
yòu wēn yǔ gǔ yuán dāng jiàn qīng zuò yù shǐ yǔ jiǎng kāng dāng yòng qīng dài gǔ yuán zhuān xuàn jiǎ guó ēn wèi jǐ xíng shì
又温语贾原,当荐卿作御史,语蒋康,当用卿代贾原,专衒贾国恩,为己形势。
kuí qí jiān xīn wú suǒ bù wéi
揆其奸心,无所不为。
bù rěn bào yú shì cháo jīn chì huán běn jùn yǐ gěi sī lì
不忍暴于市朝,今斥还本郡,以给厮吏。
wū hū wēn yě miǎn zuì wèi xìng
呜呼温也,免罪为幸!
jiāng jūn luò tǒng biǎo lǐ wēn yuē fú wéi diàn xià tiān shēng míng dé shén qǐ shèng xīn zhāo máo xiù yú sì fāng shǔ jùn yì yú gōng cháo
将军骆统表理温曰:“伏惟殿下,天生明德,神启圣心,招髦秀于四方,署俊乂于宫朝。
duō shì jì shòu pǔ dǔ zhī ēn zhāng wēn yòu méng zuì lóng zhī shī
多士既受普笃之恩,张温又蒙最隆之施。
ér wēn zì zhāo zuì qiǎn gū fù róng yù niàn qí rú cǐ chéng kě bēi jiù
而温自招罪谴,孤负荣遇,念其如此,诚可悲疚。
rán chén zhōu xuán zhī jiān wèi guó guān tīng shēn zhì qí zhuàng gù mì chén qí lǐ
然臣周旋之间,为国观听,深知其状,故密陈其理。
wēn shí xīn wú tā qíng shì wú nì jì dàn nián jì shàng shǎo zhèn zhòng shàng qiǎn ér dài hè liè zhī chǒng tǐ zhuó wěi zhī cái gāng zāng pǐ zhī tán xiào bāo biǎn zhī yì
温实心无他情,事无逆迹,但年纪尚少,镇重尚浅,而戴赫烈之宠,体卓伟之才,亢臧否之谭,效褒贬之议。
yú shì wu shì zhě dù zhě chǒng zhēng míng zhě jí qí cái xuán mò zhě fēi qí tán xiá xìn zhě huì qí yì cǐ chén xià suǒ dāng xiáng biàn míng cháo suǒ dāng jiū chá yě xī jiǎ yì zhì zhōng zhī chén yě hàn wén dà míng zhī jūn yě rán ér jiàng guàn yī yán jiǎ yì yuǎn tuì
于是务势者妒者宠,争名者嫉其才,玄默者非其谭,瑕衅者讳其议,此臣下所当详辨,明朝所当究察也,昔贾谊,至忠之臣也,汉文,大明之君也,然而绛、灌一言,贾谊远退。
hé zhě
为什么呢?
jí zhī zhě shēn zèn zhī zhě qiǎo yě
疾之者深,谮之者巧也。
rán ér wù wén yú tiān xià shī zhāng yú hòu shì gù kǒng zǐ yuē wèi jūn nán wéi chén bù yì yě
然而误闻于天下,失彰于后世,故孔子曰:“为君难,为臣不易‘也。
wēn suī zhì fēi cóng héng wǔ fēi xiāo wǔ rán qí hóng yǎ zhī sù yīng xiù zhī dé wén zhāng zhī cǎi lùn yì zhī biàn zhuó luò guān qún wěi yè yào shì shì rén wèi yǒu jí zhī zhě yě
温虽智非从横,武非虓武,然其弘雅之素,英秀之德,文章之采,论议之辩,卓跞冠群,炜晔曜世,世人未有及之者也。
gù lùn wēn cái jí kě xī yán zuì zé kě shù
故论温才即可惜,言罪则可恕。
ruò rěn wēi liè yǐ shè shèng dé yǒu xián cái yǐ dūn dà yè gù míng cháo zhī xiū guāng sì fāng zhī lì guān yě
若忍威烈以赦盛德,有贤才以敦大业,固明朝之休光,四方之丽观也。
guó jiā zhī yú jì yàn bù nèi zhī jì zú yóu děng zhī píng mín shì gù xiān jiàn yòng yú zhū zhì cì jiàn jǔ yú zhòng rén zhōng jiàn rèn yú míng cháo yì jiàn jiāo yú wēn yě
国家之于暨艳,不内之忌族,犹等之平民,是故先见用于朱治,次见举于众人,中见任于明朝,亦见交于温也。
jūn chén zhī yì yì zhī zuì zhòng péng yǒu zhī jiāo jiāo zhī zuì qīng zhě yě
君臣之义,义之最重,朋友之交,交之最轻者也。
guó jiā bù xián yú yàn wèi zuì zhòng zhī yì shì yǐ wēn yì bù xián yǔ yàn wèi zuì qīng zhī jiāo yě
国家不嫌于艳为最重之义,是以温亦不嫌与艳为最轻之交也。
shí shì chǒng zhī yú shàng wēn qiè qīn zhī yú xià yě
时世宠之于上,温窃亲之于下也。
fu sù è zhī mín fàng yì shān xiǎn zé wèi jìn kòu jiāng zhì píng tǔ zé wèi jiàn bīng gù wēn niàn zài yù qǔ sù è yǐ chú jìn kòu zhī hài ér zēng jiàn bīng zhī ruì yě
夫宿恶之民,放逸山险,则为劲寇,将置平土,则为健兵,故温念在欲取宿恶,以除劲寇之害,而增健兵之锐也。
dàn zì cuò luò gōng bù fù yán
但自错落,功不副言。
rán jì qí sòng bīng yǐ bǐ xǔ yàn shù zhī duō shǎo wēn bù jiǎn zhī
然计其送兵,以比许晏,数之多少,温不减之。
yòng zhī qiáng léi wēn bù xià zhī
用之强羸,温不下之。
zhì yú chí sù wēn bù hòu zhī gù de jí qiū dōng zhī yuè fù yǒu jǐng zhī qī bù gǎn wàng ēn ér yí lì yě
至于迟速,温不后之,故得及秋冬之月,赴有警之期,不敢忘恩而遗力也。
wēn zhī dào shǔ gòng yù yīn lǐ suī chén wú jìng wài zhī jiāo yì yǒu kě yuán yě
温之到蜀,共誉殷礼,虽臣无境外之交,亦有可原也。
jìng wài zhī jiāo wèi wú jūn mìng ér sī xiāng cóng fēi guó shì ér yīn xiāng wén zhě yě
境外之交,谓无君命而私相从,非国事而阴相闻者也。
ruò yǐ mìng xíng jì xiū jūn hǎo yīn xù jǐ qíng yì shǐ chén zhī dào yě
若以命行,既修君好,因叙己情,亦使臣之道也。
gù kǒng zǐ shǐ lín guó zé yǒu sī dí zhī lǐ
故孔子使邻国,则有私觌之礼。
jì zǐ pìn zhū xià yì yǒu yàn tán zhī yì yě
季子聘诸夏,亦有燕谭之义也。
gǔ rén yǒu yán yù zhī qí jūn guān qí suǒ shǐ jiàn qí xià zhī míng míng zhī qí shàng zhī hè hè
古人有言,欲知其君,观其所使,见其下之明明,知其上之赫赫。
wēn ruò yù lǐ néng shǐ bǐ tàn zhī chéng suǒ yǐ zhāo wǒ chén zhī duō liáng míng shǐ zhī de qí rén xiǎn guó měi yú yì jìng yáng jūn mìng yú tā bāng
温若誉礼,能使彼叹之,诚所以昭我臣之多良,明使之得其人,显国美于异境,扬君命于他邦。
shì yǐ jìn zhào wén zi zhī méng yú sòng yě chēng suí jīn yú qū jiàn
是以晋赵文子之盟于宋也,称随今于屈建。
chǔ wáng sūn yǔ zhī shǐ yú jìn yě yù zuǒ shǐ yú zhào yāng
楚王孙圉之使于晋也,誉左史于赵鞅。
yì xiàng tā guó zhī fǔ ér tàn běn bāng zhī chén jīng zhuàn měi zhī yǐ guāng guó ér bù jī zhī yǐ wài jiāo yě
亦向他国之辅,而叹本邦之臣,经传美之以光国,而不讥之以外交也。
wáng jìng nèi bù yōu shí wài bù qū shì wēn dàn zhī bù sī tuī zhī bù jiǎ yú shì yǔ jìng suì wèi dà yuàn cǐ qí jìn jié zhī míng yàn yě
王靖内不忧时,外不趋事,温弹之不私,推之不假,于是与靖遂为大怨,此其尽节之明验也。
jìng bīng zhòng zhī shì gàn rèn zhī yòng jiē shèng yú gǔ yuán jiǎng kāng wēn shàng bù róng sī yǐ ān yú jìng qǐ gǎn mài ēn yǐ xié yuán kāng yá
靖兵众之势,干任之用,皆胜于贾原、蒋康,温尚不容私以安于靖,岂敢卖恩以协原、康邪?
yòu yuán zài zhí bù qín dāng shì bù kān wēn shù duì yǐ chǒu sè dàn yǐ jí shēng
又原在职不勤,当事不堪,温数对以丑色,弹以急声。
ruò qí chéng yù mài ēn zuò luàn zé yì bù bì tān yuán yě
若其诚欲卖恩作乱,则亦不必贪原也。
fán cǐ shù zhě xiào zhī yú shì jì bù hé cān zhī yú zhòng yì bù yàn
凡此数者,校之于事既不合,参之于众亦不验。
chén qiè niàn rén jūn suī yǒu shèng zhé zhī zī fēi cháng zhī zhì rán yǐ yī rén zhī shēn yù zhào mín zhī zhòng cóng céng gōng zhī nèi kàn sì guó zhī wài zhāo qún xià zhī qíng qiú wàn jī zhī lǐ yóu wèi yì zhōu yě gù dāng tīng chá qún xià zhī yán yǐ guǎng cōng míng zhī liè
臣窃念人君虽有圣哲之姿,非常之智,然以一人之身御兆民之众,从层宫之内,瞰四国之外,昭群下之情,求万机之理,犹未易周也,固当听察群下之言,以广聪明之烈。
jīn zhě rén fēi wēn jì yīn qín chén shì wēn yòu qì kuò cí zé jù qiǎo yì zé jù zhì gè zì yán yù wèi guó shuí qí yán yù wèi sī cāng cù zhī jiān yóu nán jí bié
今者人非温既殷勤,臣是温又契阔,辞则俱巧,意则俱至,各自言欲为国,谁其言欲为私,仓卒之间,犹难即别。
rán yǐ diàn xià zhī cōng ruì chá jiǎng lùn zhī qū zhí
然以殿下之聪睿,察讲论之曲直。
ruò qián shén liú sī xiān cū yán hé qíng hé xián ér bù xuān shì hé mèi ér bù zhāo zāi
若潜神留思,纤粗研核,情何嫌而不宣,事何昧而不昭哉?
wēn fēi qīn chén chén fēi ài wēn zhě yě xī zhī jūn zǐ jiē yì sī fèn yǐ zēng jūn míng
温非亲臣,臣非爱温者也,昔之君子,皆抑私忿,以增君明。
bǐ dú xíng zhī yú qián chén chǐ fèi zhī yú hòu gù suì fā sù huái yú jīn rì
彼独行之于前,臣耻废之于后,故遂发宿怀于今日。
nà yú yán yú shèng tīng shí jìn xīn yú míng cháo fēi yǒu niàn yú wēn shēn yě
纳愚言于圣听,实尽心于明朝,非有念于温身也。
quán zhōng bù nà
“权终不纳。
hòu liù nián wēn bìng zú
后六年,温病卒。
èr dì zhī bái yì yǒu cái míng yǔ wēn jù fèi
二弟祗、白,亦有才名,与温俱废。
luò tǒng zì gōng xù kuài jī wū shāng rén yě
骆统字公绪,会稽乌伤人也。
fù jùn guān zhì chén xiāng
父俊,官至陈相。
wèi yuán shù suǒ hài
为袁术所害。
tǒng mǔ gǎi shì wèi huá xīn xiǎo qī tǒng shí bā suì suì yǔ qīn kè guī kuài jī qí mǔ sòng zhī bài cí shàng chē miàn ér bù gù qí mǔ qì tì yú hòu
统母改适,为华歆小妻,统时八岁,遂与亲客归会稽,其母送之,拜辞上车,面而不顾,其母泣涕于后。
yù zhě yuē fū rén yóu zài yě
御者曰:“夫人犹在也。
tǒng yuē bù yù zēng mǔ sī gù bù gù ěr
”统曰:“不欲增母思,故不顾耳。
shì shì mǔ shén jǐn
”事适母甚谨。
shí jī huāng xiāng lǐ jí yuǎn fāng kè duō yǒu kùn fá tǒng wèi zhī yǐn shí shuāi shǎo
时饥荒,乡里及远方客多有困乏,统为之饮食衰少。
qí zǐ rén ài yǒu xíng guǎ guī wú zi jiàn tǒng shén āi zhī shù wèn qí gù
其姊仁爱有行,寡归无子,见统甚哀之,数问其故。
tǒng yuē shì dà fū zāo kāng bù zú wǒ hé xīn dú bǎo
统曰:“士大夫糟糠不足,我何心独饱!
zǐ yuē chéng rú shì hé bù gào wǒ ér zì kǔ ruò cǐ
”姊曰:“诚如是,何不告我,而自苦若此?
nǎi zì yǐ sī sù yǔ tǒng yòu yǐ gào mǔ mǔ yì xián zhī suì shǐ fēn shī yóu shì xiǎn míng
”乃自以私粟与统,又以告母,母亦贤之,遂使分施,由是显名。
sūn quán yǐ jiāng jūn lǐng huì jī tài shǒu tǒng nián èr shí shì wèi wū chéng xiāng mín hù guò wàn xián tàn qí huì lǐ
孙权以将军领会稽太守,统年二十,试为乌程相,民户过万,咸叹其惠理。
quán jiā zhī zhào wèi gōng cáo xíng qí dū wèi qī yǐ cóng xiōng fǔ nǚ
权嘉之,召为功曹,行骑都尉,妻以从兄辅女。
tǒng zhì zài bǔ chá gǒu suǒ wén jiàn xī bù dài dàn
统志在补察,苟所闻见,夕不待旦。
cháng quàn quán yǐ zūn xián jiē shì qín qiú sǔn yì xiǎng cì zhī rì kě rén rén bié jìn
常劝权以尊贤接士,勤求损益,飨赐之日,可人人别进。
wèn qí zào shī jiā yǐ mì yì
问其燥湿,加以密意。
yòu yù shǐ yán chá qí zhì qù
诱谕使言,察其志趣。
jīn jiē gǎn ēn dài yì huái yù bào zhī xīn
今皆感恩戴义,怀欲报之心。
quán nà yòng yān
权纳用焉。
chū wèi jiàn zhōng zhōng láng jiàng lǐng wǔ shè lì sān qiān rén jí líng tǒng sǐ fù lǐng qí bīng
出为建忠中郎将,领武射吏三千人,及凌统死,复领其兵。
shì shí zhēng yì fán shù zhòng yǐ yì lì
是时征役繁数,重以疫疠。
mín hù sǔn hào tǒng shàng shū yuē chén wén jūn guó zhě yǐ jù jiāng tǔ wèi qiáng fù zhì wēi fú wèi zūn guì
民户损耗,统上疏曰:“臣闻君国者,以据疆土为强富,制威福为尊贵。
yào dé yì wèi róng xiǎn yǒng shì yìn wèi fēng zuò
曜德义为荣显,永世胤为丰祚。
rán cái xū mín shēng qiáng lài mín lì wēi shì mín shì fú yóu mín zhí dé sì mín mào
然财须民生,强赖民力,威恃民势,福由民殖,德俟民茂。
yì yǐ mín xíng liù zhě jì bèi rán hòu yìng tiān shòu zuò bǎo zú yi bāng
义以民行,六者既备,然后应天受祚,保族宜邦。
shū yuē zhòng fēi hòu wú néng xū yǐ níng hòu fēi zhòng wú yǐ pì sì fāng
《书》曰:”众非后无能胥以宁,后非众无以辟四方‘。
tuī shì yán zhī zé mín yǐ jūn ān jūn yǐ mín jì bù yì zhī dào yě
推是言之,则民以君安,君以民济,不易之道也。
jīn qiáng dí wèi tiǎn
今强敌未殄,
hǎi nèi wèi yì
海内未乂,
sān jūn yǒu wú yǐ zhī yì
三军有无已之役,
jiāng jìng yǒu bù shì zhī bèi
江境有不释之备,
zhēng fù diào shù
征赋调数,
yóu lái jī jì
由来积纪,
jiā yǐ yāng yì sǐ sàng zhī zāi
加以殃疫死丧之灾,
jùn xiàn huāng xū
郡县荒虚,
tián chóu wú kuàng
田畴芜旷,
tīng wén shǔ chéng
听闻属城,
mín hù jìn guǎ
民户浸寡,
yòu duō cán lǎo
又多残老,
shǎo yǒu dīng fū
少有丁夫,
wén cǐ zhī rì
闻此之日,
xīn ruò fén liáo
心若焚燎。
sī xún suǒ yóu xiǎo mín wú zhī jì yǒu ān tǔ zhòng qiān zhī xìng qiě yòu qián hòu chū wèi bīng zhě shēng zé kùn kǔ wú yǒu wēn bǎo sǐ zé wěi qì hái gǔ bù fǎn shì yǐ yóu yòng liàn běn wèi yuǎn tóng zhī yú sǐ
思寻所由,小民无知,既有安土重迁之性,且又前后出为兵者,生则困苦无有温饱,死则委弃骸骨不反,是以尤用恋本畏远,同之于死。
měi yǒu zhēng fā léi jǐn jū jiā zhòng lèi zhě xiān jiàn shū sòng
每有征发,羸谨居家重累者先见输送。
xiǎo yǒu cái huò qīng jū xíng lù bù gù qióng jìn
小有财货,倾居行赂,不顾穷尽。
qīng piāo zhě zé bèng rù xiǎn zǔ dǎng jiù qún è
轻剽者则迸入险阻,党就群恶。
bǎi xìng xū jié áo rán chóu rǎo chóu rǎo zé bù yíng yè bù yíng yè zé zhì qióng kùn zhì qióng kùn zé bù lè shēng gù kǒu fù jí zé jiān xīn dòng ér xié pàn duō yě
百姓虚竭,嗷然愁扰,愁扰则不营业,不营业则致穷困,致穷困则不乐生,故口腹急,则奸心动而携叛多也。
yòu wén mín jiān fēi jū chǔ xiǎo néng zì gòng shēng chǎn ér zi duō bù qǐ yǎng tún tián pín bīng yì duō qì zǐ
又闻民间,非居处小能自供,生产儿子,多不起养,屯田贫兵,亦多弃子。
tiān zé shēng zhī ér fù mǔ shā zhī
天则生之,而父母杀之。
jì jù gàn nì hé qì gǎn dòng yīn yáng
既惧干逆和气,感动阴阳。
qiě wéi diàn xià kāi jī jiàn guó nǎi wú qióng zhī yè yě
且惟殿下开基建国,乃无穷之业也。
qiáng lín dà dí fēi zào cì suǒ miè jiāng chǎng cháng shǒu fēi jī yuè zhī shù ér bīng mín jiǎn hào hòu shēng bù yù
强邻大敌非造次所灭,疆场常守非期月之戍,而兵民减耗,后生不育。
fēi suǒ yǐ lì yuǎn nián zhì chéng gōng yě
非所以历远年,致成功也。
fu guó zhī yǒu mín yóu shuǐ zhī yǒu zhōu tíng zé yǐ ān rǎo zé yǐ wēi yú ér bù kě qī ruò ér bù kě shèng shì yǐ shèng wáng zhòng yān huò fú yóu zhī gù yǔ mín xiāo xī guān shí zhì zhèng
夫国之有民,犹水之有舟,停则以安,扰则以危,愚而不可欺,弱而不可胜,是以圣王重焉,祸福由之,故与民消息,观时制政。
fāng jīn zhǎng lì qīn mín zhī zhí wéi yǐ bàn jù wèi néng qǔ guò mù qián zhī jí shǎo fù yǐ ēn huì wèi zhì fù chēng diàn xià tiān fù zhī rén qín xù zhī dé zhě
方今长吏亲民之职,惟以办具为能,取过目前之急,少复以恩惠为治,副称殿下天覆之仁,勤恤之德者。
guān mín zhèng sú rì yǐ diāo bì jiàn yǐ ling chi shì bù kě jiǔ
官民政俗,日以雕弊,渐以陵迟,势不可久。
fu zhì jí jí qí wèi dǔ chú huàn guì qí wèi shēn yuàn diàn xià shǎo yǐ wàn jī yú xián liú shén sī shěng bǔ fù huāng xū shēn tú yuǎn jì yù cán yú zhī mín fù rén cái zhī yòng cān yào sān guāng děng chóng tiān dì
夫治疾及其未笃,除患贵其未深,愿殿下少以万机馀闲,留神思省,补复荒虚,深图远计,育残馀之民,阜人财之用,参曜三光,等崇天地。
chén tǒng zhī dà yuàn zú yǐ sǐ ér bù xiǔ yǐ
臣统之大愿,足以死而不朽矣。
quán gǎn tǒng yán shēn jiā yì yān
“权感统言,深加意焉。
yǐ suí lù xùn pò shǔ jūn yú yí dū qiān piān jiàng jūn
以随陆逊破蜀军于宜都,迁偏将军。
huáng wǔ chū cáo rén gōng rú xū shǐ bié jiāng cháng diāo děng xí zhōng zhōu tǒng yǔ yán guī gòng jù pò zhī fēng xīn yáng tíng hòu hòu wèi rú xū dū
黄武初,曹仁攻濡须,使别将常雕等袭中洲,统与严圭共拒破之,封新阳亭侯,后为濡须督。
shù chén pián yí qián hòu shū shù shí shàng suǒ yán jiē shàn wén duō gù bù xī zài
数陈便宜,前后书数十上,所言皆善,文多故不悉载。
yóu yǐ zhàn mù zài mín jiān zhǎng è bài sú shēng lí pàn zhī xīn jí yi jué zhì quán yǔ xiāng fǎn fù zhōng suì xíng zhī
尤以占募在民间长恶败俗,生离叛之心,急宜绝置,权与相反复,终遂行之。
nián sān shí liù huáng wǔ qī nián zú
年三十六,黄武七年卒。
lù mào zì zi zhāng chéng xiàng xùn dì yě
陆瑁字子璋,丞相逊弟也。
shǎo hào xué dǔ yì
少好学笃义。
chén guó chén róng chén liú pú yáng yì pèi jùn jiǎng zuǎn guǎng líng yuán dí děng jiē dān pín yǒu zhì
陈国陈融、陈留濮阳逸、沛郡蒋纂、广陵袁迪等,皆单贫有志。
jiù mào yóu chù mào gē shǎo fēn gān yǔ tóng fēng yuē
就瑁游处,瑁割少分甘,与同丰约。
jí tóng jùn xú yuán yuán jū kuài jī sù bù xiāng shí lín sǐ yí shū tuō yǐ gū ruò mào wèi qǐ lì fén mù shōu dǎo qí zi yòu mào cóng fù jī zǎo wáng èr nán yī nǚ jiē shù suì yǐ huán mào yíng shè yǎng zhì zhǎng nǎi bié
及同郡徐原,爰居会稽,素不相识,临死遗书,托以孤弱,瑁为起立坟墓,收导其子,又瑁从父绩早亡,二男一女,皆数岁以还,瑁迎摄养,至长乃别。
zhōu jùn bì jǔ jiē bù jiù
州郡辟举,皆不就。
shí shàng shū jì yàn shèng míng zāng pǐ chà duàn sān shǔ
时尚书暨艳盛明臧否,差断三署。
pō yáng rén àn mèi zhī shī yǐ xiǎn qí zhé
颇扬人暗昧之失,以显其谪。
mào yǔ shū yuē fu shèng rén jiā shàn qín yú wàng guò jì gōng yǐ chéng měi huà
瑁与书曰:“夫圣人嘉善矜愚,忘过记功,以成美化。
jiā jīn wáng yè shǐ jiàn jiāng yī dà tǒng cǐ nǎi hàn gāo qì xiá lù yòng zhī shí yě ruò lìng shàn è yì liú guì rǔ yǐng yuè dàn zhī píng chéng kě yǐ lì sú míng jiào rán kǒng wèi yì xíng yě
加今王业始建,将一大统,此乃汉高弃瑕录用之时也,若令善恶异流,贵汝颍月旦之评,诚可以厉俗明教,然恐未易行也。
yi yuǎn mó zhòng ní zhī fàn ài zhōng zé guō tài zhī hóng jì jìn yǒu yì yú dà dào yě
宜远模仲尼之泛爱,中则郭泰之弘济,近有益于大道也。
yàn bù néng xíng zú yǐ zhì bài
”艳不能行,卒以致败。
jiā hé yuán nián gōng chē zhēng mào bài yì láng xuǎn cáo shàng shū
嘉禾元年,公车征瑁,拜议郎、选曹尚书。
sūn quán fèn gōng sūn yuān zhī qiǎo zhà fǎn fù yù qīn zhēng zhī mào shàng shū jiàn yuē chén wén shèng wáng zhī yù yuǎn yí jī mí ér yǐ bù cháng bǎo yǒu gù gǔ zhě zhì dì wèi zhī huāng fú yán huāng hū wú cháng bù kě bǎo yě
孙权忿公孙渊之巧诈反复,欲亲征之,瑁上疏谏曰:“臣闻圣王之御远夷,羁縻而已,不常保有,故古者制地,谓之荒服,言慌惚无常,不可保也。
jīn yuān dōng yí xiǎo chǒu píng zài hǎi yú suī tuō rén miàn yǔ qín shòu wú yì
今渊东夷小丑,屏在海隅,虽托人面,与禽兽无异。
guó jiā suǒ wéi bù ài huò bǎo yuǎn yǐ jiā zhī zhě fēi jiā qí dé yì yě chéng yù yòu nà yú nòng yǐ guī qí mǎ ěr
国家所为不爱货宝远以加之者,非嘉其德义也,诚欲诱纳愚弄,以规其马耳。
yuān zhī jiāo xiá shì yuǎn fù mìng cǐ nǎi huāng mò cháng tài qǐ zú shēn guài
渊之骄黠,恃远负命,此乃荒貊常态,岂足深怪?
xī hàn zhū dì yì cháng ruì yì yǐ shì wài yí chí shǐ sàn huò chōng mǎn xī yù suī shí yǒu gōng cóng rán qí shǐ rén jiàn hài cái huò bìng méi bù kě shèng shǔ
昔汉诸帝亦尝锐意以事外夷,驰使散货,充满西域,虽时有恭从,然其使人见害,财货并没,不可胜数。
jīn bì xià bù rěn yuān yuān zhī fèn yù yuè jù hǎi shēn jiàn qí tǔ qún chén yú yì qiè wèi bù ān
今陛下不忍悁悁之忿,欲越巨海,身践其土,群臣愚议,窃谓不安。
hé zhě
为什么呢?
běi kòu yǔ guó rǎng dì lián jiē gǒu yǒu jiàn xì yīng jī ér zhì
北寇与国,壤地连接,苟有间隙,应机而至。
fu suǒ yǐ yuè hǎi qiú mǎ qū yì yú yuān zhě wèi fù mù qián zhī jí chú fù xīn zhī jí yě
夫所以越海求马,曲意于渊者,为赴目前之急,除腹心之疾也;
ér gèng qì běn zhuī mò juān jìn zhì yuǎn fèn yǐ gǎi guī jī yǐ dòng zhòng sī nǎi huá lǔ suǒ yuàn wén fēi dà wú zhī zhì jì yě
而更弃本追末,捐近治远,忿以改规,激以动众,斯乃猾虏所愿闻,非大吴之至计也。
yòu bīng jiā zhī shù yǐ gōng yì xiāng pí láo yì xiāng dài dé shī zhī jiān suǒ jué zhé duō
又兵家之术,以功役相疲,劳逸相待,得失之间,所觉辄多。
qiě tà zhǔ qù yuān dào lǐ shàng yuǎn jīn dào qí àn bīng shì sān fēn shǐ qiáng zhě jìn qǔ cì dāng shǒu chuán yòu cì yùn liáng xíng rén suī duō nán de xī yòng
且沓渚去渊,道里尚远,今到其岸,兵势三分,使强者进取,次当守船,又次运粮,行人虽多,难得悉用。
jiā yǐ dān bù fù liáng jīng yuǎn shēn rù zéi de duō mǎ yāo jié wú cháng
加以单步负粮,经远深入,贼地多马,邀截无常。
ruò yuān jū zhà yǔ běi wèi jué dòng zhòng zhī rì chún chǐ xiāng jì
若渊狙诈,与北未绝,动众之日,唇齿相济。
ruò shí jié rán wú suǒ píng lài qí wèi bù yuǎn bèng huò nán zú miè
若实孑然无所凭赖,其畏怖远迸,或难卒灭。
shǐ tiān zhū jī yú shuò yě shān lǔ chéng jiān ér qǐ kǒng fēi wàn ān zhī cháng lǜ yě
使天诛稽于朔野,山虏承间而起,恐非万安之长虑也。
quán wèi xǔ
”权未许。
mào zhòng shàng shū yuē fu bīng gé zhě gù qián dài suǒ yǐ zhū bào luàn wēi sì yí yě rán qí yì jiē zài jiān xióng yǐ chú tiān xià wú shì cóng róng miào táng zhī shàng yǐ yú yì yì zhī ěr
瑁重上疏曰:“夫兵革者,固前代所以诛暴乱,威四夷也,然其役皆在奸雄已除,天下无事,从容庙堂之上,以馀议议之耳。
zhì yú zhōng xià dǐng fèi jiǔ yù pán hù zhī shí lǜ xū shēn gēn gù běn ài lì xī fèi wu zì xiū yǎng yǐ dài lín dí zhī quē wèi yǒu zhèng yú cǐ shí shě jìn zhì yuǎn yǐ pí jūn lǚ zhě yě
至于中夏鼎沸,九域盘互之时,率须深根固本,爱力惜费,务自休养,以待邻敌之阙,未有正于此时,舍近治远,以疲军旅者也。
xī wèi tuó pàn nì jiàn hào chēng dì yú shí tiān xià yì ān bǎi xìng yīn fù dài jiǎ zhī shù liáng shí zhī jī kě wèi duō yǐ rán hàn wén yóu yǐ yuǎn zhēng bù yì zhòng xīng shī lǚ gào yù ér yǐ
昔尉佗叛逆,僭号称帝,于时天下乂安,百姓殷阜,带甲之数,粮食之积,可谓多矣,然汉文犹以远征不易,重兴师旅,告喻而已。
jīn xiōng jié wèi tiǎn jiāng chǎng yóu jǐng suī chī yóu guǐ fāng zhī luàn gù dāng yǐ huǎn jí chà zhī wèi yi yǐ yuān wèi xiān
今凶桀未殄,疆场犹警,虽蚩尤,鬼方之乱,故当以缓急差之,未宜以渊为先。
yuàn bì xià yì wēi zhù jì zàn níng liù shī qián shén hēi guī yǐ wéi hòu tú tiān xià xìng shèn
愿陛下抑威住计,暂宁六师,潜神嘿规,以为后图,天下幸甚。
quán zài lǎn mào shū jiā qí cí lǐ duān qiē suì bù xíng
“权再览瑁书,嘉其词理端切,遂不行。
chū mào tóng jùn wén rén mǐn jiàn dài guó yì yōu yú zōng xiū wéi mào yǐ wéi bù rán hòu guǒ rú qí yán
初,瑁同郡闻人敏见待国邑,优于宗修,惟瑁以为不然,后果如其言。
chì wū èr nián mào zú
赤乌二年,瑁卒。
zi xǐ yì shè wén jí hǎo rén lún sūn hào shí wéi xuǎn cáo shàng shū
子喜亦涉文籍,好人伦,孙皓时为选曹尚书。
wú càn zì kǒng xiū wú jùn wū chéng rén yě
吾粲字孔休,吴郡乌程人也。
sūn hé wèi xiàn zhǎng càn wèi xiǎo lì hé shēn qí zhī
孙河为县长,粲为小吏,河深奇之。
hé hòu wèi jiāng jūn de zì xuǎn zhǎng lì biǎo càn wèi qǔ ā chéng qiān wèi zhǎng shǐ zhì yǒu míng jī
河后为将军,得自选长吏,表粲为曲阿丞,迁为长史,治有名迹。
suī qǐ gū wēi yǔ tóng jùn lù xùn bo jìng děng bǐ jiān qí shēng yǐ
虽起孤微,与同郡陆逊、卜静等比肩齐声矣。
sūn quán wèi chē qí jiāng jūn zhào wéi zhǔ bù chū wéi shān yīn lìng hái wèi cān jūn xiào wèi
孙权为车骑将军,召为主簿,出为山阴令,还为参军校尉。
huáng wǔ yuán nián yǔ lǚ fàn hè qí děng jù yǐ zhōu shī jù wèi jiāng cáo xiū yú dòng kǒu
黄武元年,与吕范、贺齐等俱以舟师拒魏将曹休于洞口。
zhí tiān dà fēng zhū chuán gěng xiè duàn jué piào méi zhe àn wèi wèi jūn suǒ huò huò fù mò chén nì qí dà chuán shàng cún zhě shuǐ zhōng shēng rén jiē pān yuán hào hū tā lì shì kǒng chuán qīng méi jiē yǐ gē máo zhuàng jī bù shòu
值天大风,诸船绠绁断绝,漂没着岸,为魏军所获,或覆没沉溺,其大船尚存者,水中生人皆攀缘号呼,他吏士恐船倾没,皆以戈矛撞击不受。
càn yǔ huáng yuān dú lìng chuán rén yǐ chéng qǔ zhī zuǒ yòu yǐ wéi chuán zhòng bì bài
粲与黄渊独令船人以承取之,左右以为船重必败。
càn yuē chuán bài dāng jù sǐ ěr
粲曰:“船败,当俱死耳!
rén qióng nài hé qì zhī
人穷,奈何弃之。
càn yuān suǒ huó zhě bǎi yú rén
”粲、渊所活者百余人。
hái qiān kuài jī tài shǒu zhào chǔ shì xiè tán wèi gōng cáo tán yǐ jí bù yì càn jiào yuē fu yìng lóng yǐ qū shēn wèi shén fèng huáng yǐ jiā míng wèi guì hé bì xiàn xíng yú tiān wài qián lín yú zhòng yuān zhě zāi
还,迁会稽太守,召处士谢谭为功曹,谭以疾不诣,粲教曰:“夫应龙以屈伸为神,凤皇以嘉鸣为贵,何必陷形于天外,潜鳞于重渊者哉?
càn mù hé rén zhòng bài zhāo yì zhōng láng jiàng yǔ lǚ dài tǎo píng shān yuè rù wèi tún qí xiào wèi shào fǔ qiān tài zǐ tài fù
”粲募合人众,拜昭义中郎将,与吕岱讨平山越,入为屯骑校尉、少府,迁太子太傅。
zāo èr gōng zhī biàn kàng yán zhí zhèng míng dí shù zhī fēn yù shǐ lǔ wáng bà chū zhù xià kǒu qiǎn yáng dǔ bù dé lìng zài dū yì
遭二宫之变,抗言执正,明嫡庶之分,欲使鲁王霸出驻夏口,遣杨竺不得令在都邑。
yòu shù yǐ xiāo xī yǔ lù xùn xùn shí zhù wǔ chāng lián biǎo jiàn zhēng
又数以消息语陆逊,逊时驻武昌,连表谏争。
yóu cǐ wèi bà dǔ děng suǒ zèn hài xià yù zhū
由此为霸、竺等所谮害,下狱诛。
zhū jù zì zi fàn wú dōu wú rén yě
朱据字子范,吴都吴人也。
yǒu zī mào lǚ lì yòu néng lùn nàn
有姿貌膂力,又能论难。
huáng wǔ chū zhēng bài wǔ guān láng zhōng bǔ shì yù shǐ
黄武初,征拜五官郎中,补侍御史。
shì shí xuǎn cáo shàng shū jì yàn jí tān wū zài wèi yù shā tài zhī
是时选曹尚书暨艳,疾贪污在位,欲沙汰之。
jù yǐ wéi tiān xià wèi dìng yi yǐ gōng fù guò qì xiá qǔ yòng jǔ qīng lì zhuó zú yǐ jǔ quàn ruò yī shí biǎn chù jù yǒu hòu jiù
据以为天下未定,宜以功覆过,弃瑕取用,举清厉浊,足以沮劝,若一时贬黜,惧有后咎。
yàn bù tīng zú bài
艳不听,卒败。
quán zī jiē jiāng lǜ fā fèn tàn xī zhuī sī lǚ méng zhāng wēn yǐ wéi jù cái jiān wén wǔ kě yǐ jì zhī zì shì bài jiàn yì xiào wèi lǐng bīng tún hú shú
权咨嗟将率,发愤叹息,追思吕蒙、张温,以为据才兼文武,可以继之,自是拜建义校尉,领兵屯湖孰。
huáng lóng yuán nián quán qiān dū jiàn yè zhēng jù shàng gōng zhǔ bài zuǒ jiāng jūn fēng yún yáng hóu
黄龙元年,权迁都建业,征据尚公主,拜左将军,封云阳侯。
qiān xū jiē shì qīng cái hǎo shī lù cì suī fēng ér cháng bù zú yòng
谦虚接士,轻财好施,禄赐虽丰而常不足用。
jiā hé zhōng shǐ zhù dà qián yī dāng wǔ bǎi
嘉禾中,始铸大钱,一当五百。
hòu jù bù qǔ yīng shòu sān wàn mín gōng wáng suì zhà ér shòu zhī diǎn xiào lǚ yī yí jù shí qǔ kǎo wèn zhǔ zhě sǐ yú zhàng xià jù āi qí wú gū hòu guān liǎn zhī
后据部曲应受三万缗,工王遂诈而受之,典校吕壹疑据实取,考问主者,死于杖下,据哀其无辜,厚棺敛之。
yī yòu biǎo jù lì wèi jù yǐn gù hòu qí bìn
壹又表据吏为据隐,故厚其殡。
quán shù zé wèn jù jù wú yǐ zì míng jiè cǎo dài zuì
权数责问据,据无以自明,藉草待罪。
shù yuè diǎn jūn lì liú zhù jué yán wáng suì suǒ qǔ quán dà gǎn wù yuē zhū jù jiàn wang kuàng lì mín hu
数月,典军吏刘助觉,言王遂所取,权大感寤,曰:“朱据见枉,况吏民乎?
nǎi qióng zhì yī zuì shǎng zhù bǎi wàn
”乃穷治壹罪,赏助百万。
chì wū jiǔ nián qiān piào qí jiāng jūn
赤乌九年,迁骠骑将军。
zāo èr gōng gòu zhēng jù yōng hù tài zǐ yán zé kěn zhì yì xíng yú sè shǒu zhī yǐ sǐ suì zuǒ qiān xīn dū jùn chéng
遭二宫构争,据拥护太子,言则恳至,义形于色,守之以死,遂左迁新都郡丞。
wèi dào zhōng shū lìng sūn hóng zèn rùn jù yīn quán qǐn jí hóng wèi zhào shū zhuī cì sǐ shí de wǔ shí qī
未到,中书令孙弘谮润据,因权寝疾,弘为诏书追赐死,时的五十七。
sūn liàng shí èr zi xióng sǔn gè fù lǐng bīng wèi quán gōng zhǔ suǒ wèi jiē sǐ
孙亮时,二子熊、损各复领兵,为全公主所谓,皆死。
yǒng ān zhōng pò lù qián gōng yǐ xióng zi xuān xí jué yún yáng hóu shàng gōng zhǔ
永安中,迫录前功,以熊子宣袭爵云阳侯,尚公主。
sūn hào shí xuān zhì piào qí jiāng jūn
孙皓时,宣至骠骑将军。
píng yuē yú fān gǔ zhī kuáng zhí yīn nán miǎn hu mò shì rán quán bù néng róng fēi kuàng yǔ yě
评曰:“虞翻古之狂直,因难免乎末世,然权不能容,非旷宇也。
lù jī zhī yú yáng xuán shì zhòng ní zhī zuǒ qiū míng lǎo pìn zhī yán zhōu yǐ
陆绩之于扬《玄》,是仲尼之左丘明,老聘之严周矣;
yǐ hú liǎn zhī qì ér zuò shǒu nán yuè bù yì zéi fū rén yú
以瑚琏之器,而作守南越,不亦贼夫人欤!
zhāng wēn cái zǎo jùn mào ér zhì fáng wèi bèi yòng zhì jiān huàn
张温才藻俊茂,而智防未备,用致艰患。
luò tǒng kàng míng dà yì cí qiè lǐ zhì zhí quán fāng bì bù kāi
骆统抗明大义,辞切理至,值权方闭不开。
lù mào dǔ yì guī jiàn jūn zǐ yǒu chēng yān
陆瑁笃义规谏,君子有称焉。
wú càn zhū jù zāo lí zhūn jiǎn yǐ zhèng sàng shēn bēi fū
吾粲、朱据遭罹屯蹇,以正丧身,悲夫!