yáng xióng zì zi yún shǔ jùn chéng dū rén yě
扬雄字子云，蜀郡成都人也。
qí xiān chū zì yǒu zhōu bó qiáo zhě yǐ zhī shù chū shí cǎi yú jìn zhī yáng yīn shì yān bù zhī bó qiáo zhōu hé bié yě
其先出自有周伯侨者，以支庶初食采于晋之扬，因氏焉，不知伯侨周何别也。
yáng zài hé fén zhī jiān zhōu shuāi ér yáng shì huò chēng hóu hào yuē yáng hóu
扬在河、汾之间，周衰而扬氏或称侯，号曰扬侯。
huì jìn liù qīng zhēng quán hán wèi zhào xìng ér fàn zhōng xíng zhī bó bì
会晋六卿争权、韩、魏、赵兴而范中行、知伯弊。
dàng shì shí bī yáng hóu yáng hóu táo yú chu wū shān yīn jiā yān
当是时，逼扬侯，扬侯逃于楚巫山，因家焉。
chu hàn zhī xìng yě yáng shì sù jiāng shàng chù ba jiāng zhōu
楚汉之兴也，扬氏溯江上，处巴江州。
ér yáng jì guān zhì lú jiāng tài shǒu
而扬季官至庐江太守。
hàn yuán dǐng jiān bì chóu fù sù jiāng shàng chù mín shān zhī yáng yuē pí yǒu tián yī chán yǒu zhái yī qū shì shì yǐ nóng sāng wèi yè
汉元鼎间避仇复溯江上，处岷山之阳曰郫，有田一廛，有宅一区，世世以农桑为业。
zì jì zhì xióng wǔ shì ér chuán yī zi gù xióng wáng tā yáng yú shǔ
自季至雄，五世而传一子，故雄亡它扬于蜀。
xióng shǎo ér hào xué bù wéi zhāng jù xùn gǔ tōng ér yǐ bó lǎn wú suǒ bú jiàn
雄少而好学，不为章句，训诂通而已，博览无所不见。
wéi rén jiǎn yì yì dàng kǒu chī bù néng jù tán mò ér hǎo shēn zhàn zhī sī qīng jìng wáng wéi shǎo qí yù bù jí jí yú fù guì bù qī qī yú pín jiàn bù xiū lián yú yǐ jiǎo míng dāng shì
为人简易佚荡，口吃不能剧谈，默而好深湛之思，清静亡为，少耆欲，不汲汲于富贵，不戚戚于贫贱，不修廉隅以徼名当世。
jiā chǎn bù guò shí jīn fá wú dàn shí zhī chǔ yàn rú yě
家产不过十金，乏无儋石之储，晏如也。
zì yǒu xià dù fēi shèng zhé zhī shū bù hǎo yě
自有下度：非圣哲之书不好也；
fēi qí yì suī fù guì bù shì yě
非其意，虽富贵不事也。
gù cháng hǎo cí fù
顾尝好辞赋。
xiān shì shí shǔ yǒu sī mǎ xiàng rú zuò fù shén hóng lì wēn yǎ xióng xīn zhuàng zhī měi zuò fù cháng nǐ zhī yǐ wéi shì
先是时，蜀有司马相如，作赋甚弘丽温雅，雄心壮之，每作赋，常拟之以为式。
yòu guài qū yuán wén guò xiàng rú zhì bù róng zuò lí sāo zì tóu jiāng ér sǐ bēi qí wén dú zhī wèi cháng bù liú tì yě
又怪屈原文过相如，至不容，作《离骚》，自投江而死，悲其文，读之未尝不流涕也。
yǐ wéi jūn zǐ de shí zé dà xíng bù dé shí zé lóng shé yù bù yù mìng yě hé bì chén shēn zāi
以为君子得时则大行，不得时则龙蛇，遇不遇命也，何必湛身哉！
nǎi zuò shū wǎng wǎng zhí lí sāo wén ér fǎn zhī zì mín shān tóu zhū jiāng liú yǐ diào qū yuán míng yuē fǎn lí sāo
乃作书，往往摭《离骚》文而反之，自岷山投诸江流以吊屈原，名曰《反离骚》；
yòu páng lí sāo zuò zhòng yī piān míng yuē guǎng sāo
又旁《离骚》作重一篇，名曰《广骚》；
yòu páng xī sòng yǐ xià zhì huái shā yī juàn míng yuē pàn láo chóu
又旁《惜诵》以下至《怀沙》一卷，名曰《畔牢愁》。
pàn láo chóu guǎng sāo wén duō bù zài dú zài fǎn lí sāo qí cí yuē
《畔牢愁》、《广骚》文多，不载，独载《反离骚》，其辞曰：
yǒu zhōu shì zhī chán yān xī huò bí zǔ yú fén yú líng zōng chū dié bó qiáo xī liú yú mò zhī yáng hóu
有周氏之蝉嫣兮，或鼻祖于汾隅，灵宗初谍伯侨兮，流于末之扬侯。
shū zhōu chu zhī fēng liè xī chāo jì lí hu huáng bō yīn jiāng tán ér shui wǎng tuō xī qīn diào chu zhī xiāng lèi
淑周楚之丰烈兮，超既离乎皇波，因江潭而氵往托兮，钦吊楚之湘累。
wéi tiān guǐ zhī bù pì xī hé chún jié ér lí fēn
惟天轨之不辟兮，何纯洁而离纷！
fēn lèi yǐ qí tiǎn niǎn xī àn lèi yǐ qí bīn fēn
纷累以其淟涊兮，暗累以其缤纷。
hàn shí shì zhī yáng shuò xī zhāo yáo jì yú zhōu zhēng zhèng huáng tiān zhī qīng zé xī dù hòu tǔ zhī fāng zhēn
汉十世之阳朔兮，招摇纪于周正，正皇天之清则兮，度后土之方贞。
tú lèi chéng bǐ hóng zú xī yòu lǎn lèi zhī chāng cí dài gōu ju ér pèi héng xī lǚ chán qiāng yǐ wéi qì
图累承彼洪族兮，又览累之昌辞，带钩矩而佩衡兮，履欃枪以为綦。
sù chū zhù jué lì fú xī hé wén sì ér zhì
素初贮厥丽服兮，何文肆而质！
zī jū wá yán zhēn dí xī zhōu jiǔ róng ér suǒ lài
资娵、娃炎珍髢兮，鬻九戎而索赖。
fèng huáng xiáng yú péng zhǔ xī qǐ jià é zhī néng jié
凤皇翔于蓬陼兮，岂驾鹅之能捷！
chěng huá liú yǐ qū jiān xī lǘ luó lián jiǎn ér qí zú
骋骅骝以曲艰兮，驴骡连蹇而齐足。
zhǐ jí zhī zhēn zhēn xī yuán chóng xué nǐ ér bù gǎn xià líng xiū jì xìn jiāo lán zhī shà nìng xī wú lèi hū yān ér bù zǎo dǔ
枳棘之榛榛兮，蝯<虫穴>拟而不敢下，灵修既信椒、兰之唼佞兮，吾累忽焉而不蚤睹？
jīn jì qié zhī lǜ yī xī bèi fū róng zhī zhū cháng fāng kù liè ér mò wén xī bù rú bì ér yōu zhī lí fáng
衿芰茄之绿衣兮，被夫容之朱裳，芳酷烈而莫闻兮，不如襞而幽之离房。
guī zhōng róng jìng nào yuē xī xiāng tài yǐ lì jiā zhī zhòng hù zhī jí dù xī hé bì yáng lèi zhī é méi
闺中容竞淖约兮，相态以丽佳，知众嫭之嫉妒兮，何必扬累之蛾眉？
yì shén lóng zhī yuān qián sì qìng yún ér jiāng jǔ wáng chūn fēng zhī bèi lí xī shú yān zhī lóng zhī suǒ chǔ
懿神龙之渊潜，俟庆云而将举，亡春风之被离兮，孰焉知龙之所处？
mǐn wú lèi zhī zhòng fēn xī yáng yè yè zhī fāng líng zāo jì xià zhī níng shuāng xī qìng yāo cuì ér sàng róng
愍吾累之众芬兮，扬烨烨之芳苓，遭季夏之凝霜兮，庆夭悴而丧荣。
héng jiāng xiāng yǐ nán shui wǎng xī yún zǒu hu bǐ cāng wú chí jiāng tán zhī fàn yì xī jiāng shé zhōng hu zhòng huá
横江、湘以南氵往兮，云走乎彼苍吾，驰江潭之泛溢兮，将折衷乎重华。
shū zhōng qíng zhī fán huò xī kǒng zhòng huá zhī bù lèi yǔ líng yáng hóu zhī sù bō xī qǐ wú lèi zhī dú jiàn xǔ
舒中情之烦或兮，恐重华之不累与，陵阳侯之素波兮，岂吾累之独见许？
jīng qióng mí yǔ qiū jú xī jiāng yǐ yán fu tiān nián
精琼靡与秋菊兮，将以延夫天年；
lín gǔ luō ér zì yǔn xī kǒng rì bó yú xī shān
临汩罗而自陨兮，恐日薄于西山。
jiě fú sāng zhī zǒng pèi xī zòng lìng zhī suì bēn chí luán huáng téng ér bù shǔ xī qǐ dú fēi lián yǔ yún shī
解扶桑之总辔兮，纵令之遂奔驰，鸾皇腾而不属兮，岂独飞廉与云师！
juǎn bì zhǐ yǔ ruò huì xī lín xiāng yuān ér tóu zhī
卷薜芷与若蕙兮，临湘渊而投之；
gùn shēn jiāo yǔ jūn guì xī fù jiāng hú ér ōu zhī
棍申椒与菌桂兮，赴江湖而沤之。
fèi jiāo xū yǐ yào shén xī yòu qín suǒ bǐ qióng máo wéi líng fēn ér bù cóng xī fǎn chén shēn yú jiāng gāo
费椒稰以要神兮，又勤索彼琼茅，违灵氛而不从兮，反湛身于江皋！
lèi jì pān fu fù shuō xī xī bù xìn ér suì xíng
累既攀夫傅说兮，奚不信而遂行？
tú kǒng tí guì zhī jiāng míng xī gù xiān bǎi cǎo wèi bù fāng
徒恐𫛴䳏之将鸣兮，顾先百草为不芳！
chū lèi qì bǐ fú fēi xī gèng sī yáo tái zhī yì nǚ pēng xióng zhèn yǐ zuò méi xī hé bǎi lí ér céng bù yī ǒu
初累弃彼虙妃兮，更思瑶台之逸女，抨雄鸩以作媒兮，何百离而曾不一耦！
chéng yún ní zhī yǐ nǐ xī wàng kūn lún yǐ jiū liú lǎn sì huāng ér gù huái xī xī bì yún nǚ bǐ gāo qiū
乘云蜺之旖柅兮，望昆仑以樛流，览四荒而顾怀兮，奚必云女彼高丘？
jì wáng luán chē zhī yōu ǎi xī jià bā lóng zhī wēi yí
既亡鸾车之幽蔼兮，驾八龙之委蛇？
lín jiāng bīn ér yǎn tì xī hé yǒu jiǔ zhāo yǔ jiǔ gē
临江濒而掩涕兮，何有《九招》与《九歌》？
fu shèng zhé zhī zāo xī gù shí mìng zhī suǒ yǒu
夫圣哲之遭兮，固时命之所有；
suī zēng xī yǐ yú yì xī wú kǒng líng xiū zhī bù lèi gǎi
虽增欷以于邑兮，吾恐灵修之不累改。
xī zhòng ní zhī qù lǔ xī fēi chí chí ér zhōu mài zhōng huí fù yú jiù dū xī hé bì xiāng yuān yǔ tāo lài
昔仲尼之去鲁兮，婓々迟迟而周迈，终回复于旧都兮，何必湘渊与涛濑！
hùn yú fǔ zhī bū chuò xī jié mù yù zhī zhèn yī qì yóu dān zhī suǒ zhēn xī zhù péng xián zhī suǒ yí
混渔父之𫗦歠兮，洁沐浴之振衣，弃由、聃之所珍兮，庶彭咸之所遗！
xiào chéng dì shí kè yǒu jiàn xióng wén shì xiàng rú zhě shàng fāng jiāo cí gān quán tài zhì fén yīn hòu tǔ yǐ qiú jì sì zhào xióng dài zhào chéng míng zhī tíng
孝成帝时，客有荐雄文似相如者，上方郊祠甘泉泰畤、汾阴后土，以求继嗣，召雄待诏承明之庭。
zhēng yuè cóng shàng gān quán hái zòu gān quán fù yǐ fēng
正月，从上甘泉，还奏《甘泉赋》以风。
qí cí yuē
原文写道：
wéi hàn shí shì jiāng jiāo shàng xuán dìng tài zhì yōng shén xiū zūn míng hào tóng fú sān huáng lù gōng wǔ dì xù yìn xī xiàn tuò jì kāi tǒng
惟汉十世，将郊上玄，定泰畤，雍神休，尊明号，同符三皇，录功五帝，恤胤锡羡，拓迹开统。
yú shì nǎi mìng qún liáo lì jí rì xié líng chén xīng chén ér tiān xíng
于是乃命群僚，历吉日，协灵辰，星陈而天行。
zhào zhāo yáo yǔ tài yīn xī fú gōu chén shǐ dāng bīng shǔ kān yú yǐ bì lěi xī shāo kuí xū ér chì yù kuáng
诏招摇与泰阴兮，伏钩陈使当兵，属堪舆以壁垒兮，梢䕫魖而抶獝狂。
bā shén bēn ér jǐng bì xī zhèn yīn lín ér jūn zhuāng chī yóu zhī lún dài gàn jiàng ér bǐng yù qī xī fēi méng róng ér zǒu lù liáng
八神奔而警跸兮，振殷辚而军装，蚩尤之伦带干将而秉玉戚兮，飞蒙茸而走陆梁。
qí zǒng zǒng zǔn zǔn qí xiāng jiāo gě xī biāo hài yún xùn fèn yǐ fāng rǎng
齐总总撙撙，其相胶葛兮，猋骇云讯，奋以方攘；
pián luó liè bù lín yǐ zá tà xī chái sī cēn cī yú jié ér niǎo mù xíng
骈罗列布，鳞以杂沓兮，柴虒参差，鱼颉而鸟<目行>；
xī hè hū huò wù jí méng hé xī bàn sàn zhào làn càn yǐ chéng zhāng
翕赫曶霍，雾集蒙合兮，半散照烂，粲以成章。
yú shì shèng yú nǎi dēng fu fèng huáng xī yì huá zhī sì cāng chī xī liù sù qiú huò lüè ruí suí lí hu shān lí
于是乘舆乃登夫凤皇兮翳华芝，驷苍螭兮六素虬，蠖略蕤绥，漓乎㡎𫄥。
shuài ěr yīn bì zhá rán yáng kāi téng qīng xiāo ér yì fú jǐng xī fu hé yú zhào zhì jì zhī yǐ nǐ yě
帅尔阴闭，霅然阳开，腾清霄而轶浮景兮，夫何旟旐郅偈之旖柅也！
liú xīng máo yǐ diàn zhú xī xián cuì gài ér luán qí
流星旄以电烛兮，咸翠盖而鸾旗。
dūn wàn qí yú zhōng yíng xī fāng yù chē zhī qiān shèng
敦万骑于中营兮，方玉车之千乘。
shēng pēng yǐn yǐ lù lí xī qīng xiān jí léi ér sà yí fēng
声駍隐以陆离兮，轻先疾雷而馺遗风。
líng gāo yǎn zhī yǒng zōng xī chāo yū jué zhī qīng chéng
陵高衍之嵱嵸兮，超纡谲之清澄。
dēng chuán luán ér gòng tiān mén xī chí chāng hé ér rù líng jīng
登椽栾而羾天门兮，驰阊阖而入凌兢。
shì shí wèi còu fu gān quán yě nǎi wàng tōng tiān zhī yì yì
是时未辏夫甘泉也，乃望通天之绎绎。
xià yīn qián yǐ cǎn lǐn xī shàng hóng fēn ér xiāng cuò
下阴潜以惨凛兮，上洪纷而相错；
zhí yáo yáo yǐ zào tiān xī jué gāo qìng ér bù kě hu jiāng dù
直峣峣以造天兮，厥高庆而不可乎疆度。
píng yuán táng qí tán màn xī liè xīn zhì yú lín bó
平原唐其坛曼兮，列新雉于林薄；
zǎn bìng lǘ yǔ bá guā xī fēn bèi lì qí wáng è
攒并闾与茇䒷兮，纷被丽其亡鄂。
chóng qiū líng zhī pǒ é xī shēn gōu qīn yán ér wèi gǔ
崇丘陵之𫘟騀兮，深沟嵚岩而为谷；
lí gōng bān yǐ xiāng zhú xī fēng luán shí guān shī mí hu yán shǔ
离宫般以相烛兮，封峦石关施靡乎延属。
yú shì dà xià yún jué bō guǐ zuǐ wěi ér chéng guān yǎng jiǎo shǒu yǐ gāo shì xī mù míng xuàn ér wáng jiàn
于是大夏云谲波诡，嶊嶉而成观，仰挢首以高视兮，目冥眴而亡见。
zhèng liú làn yǐ hóng chǎng xī zhǐ dōng xī zhī màn màn tú huí huí yǐ huáng huáng xī hún gù miǎo miǎo ér hūn luàn
正浏滥以弘惝兮，指东西之漫漫，徒回回以徨徨兮，魂固眇眇而昏乱。
jù líng xuān ér zhōu liú xī hū chē jiā yà ér wáng yín
据𫐉轩而周流兮，忽<车夹>轧而亡垠。
cuì yù shù zhī qīng cōng xī bì mǎ xī zhī lín bīn
翠玉树之青葱兮，壁马犀之瞵㻞。
jīn rén yì yì qí chéng zhōng jù xī qiàn yán yán qí lóng lín yáng guāng yào zhī liǎo zhú xī chéng jǐng yán zhī xīn xīn pèi dì jū zhī xiàn pǔ xī xiàng tài yī zhī wēi shén
金人仡仡其承钟虡兮，嵌岩岩其龙鳞，扬光曜之燎烛兮，乘景炎之炘炘，配帝居之县圃兮，象泰壹之威神。
hóng tái jué qí dú chū xī běi jí zhī zūn zūn liè sù nǎi shī yú shàng rì yuè cái jīng yú yǎng zhēn léi yù lǜ ér yán tū xī diàn shū hū yú qiáng fān
洪台掘其独出兮，北极之嶟嶟，列宿乃施于上日月才经于柍桭，雷郁律而岩突兮，电倏忽于墙藩。
guǐ mèi bù néng zì hái xī bàn cháng tú ér xià diān
鬼魅不能自还兮，半长途而下颠。
lì dǎo jǐng ér jué fēi liáng xī fú miè měng ér piē tiān
历倒景而绝飞梁兮，浮蔑蠓而撇天。
zuǒ chán qiāng yòu xuán míng xī qián biāo quē hòu yìng mén
左欃枪右玄冥兮，前熛阙后应门；
yīn xī hǎi yǔ yōu dōu xī yǒng lǐ gǔ yǐ shēng chuān
阴西海与幽都兮，涌醴汩以生川。
jiāo lóng lián quán yú dōng yá xī bái hǔ dūn yǔ hū kūn lún
蛟龙连蜷于东厓兮，白虎敦圉虖昆仑。
lǎn jiū liú yú gāo guāng xī róng fāng huáng yú xī qīng
览樛流于高光兮，溶方皇于西清。
qián diàn cuī wēi xī hé shì lóng líng kàng fú zhù zhī fēi cuī xī shén mò mò ér fú qīng kāng láng láng qí liáo kuò xī shì zǐ gōng zhī zhēng róng
前殿崔巍兮，和氏珑玲，炕浮柱之飞榱兮，神莫莫而扶倾，闶阆阆其寥廓兮，似紫宫之峥嵘。
pián jiāo cuò ér màn yǎn xī huàn hū qí xiāng yīng
骈交错而曼衍兮，嵈虖其相婴。
chéng yún gé ér shàng xià xī fēn méng lóng yǐ hùn chéng
乘云阁而上下兮，纷蒙笼以掍成。
yè hóng cǎi zhī liú lí xī yáng cuì qì zhī yuān yán
曳红采之流离兮，飏翠气之冤延。
xí xuán shì yǔ qīng gōng xī ruò dēng gāo miào yuǎn sù hu lín yuān
袭琁室与倾宫兮，若登高妙远，肃乎临渊。
huí biāo sì qí dàng hài xī pī guì jiāo yù yí yáng
回飙肆其砀骇兮，翍桂椒，郁栘杨。
xiāng fēn fú yǐ qióng lóng xī jī báo lú ér jiāng róng
香芬茀以穷隆兮，击薄栌而将荣。
xiāng yì xī yǐ hùn gēn xī shēng pēng yǐn ér lì zhōng pái yù hù ér yáng jīn pù xī fā lán huì yǔ qióng qióng
芗呹肸以掍根兮，声駍隐而历钟，排玉户而扬金铺兮，发兰惠与穹穷。
wéi péng hóng qí fú gǔ xī shāo àn àn ér liàng shēn
惟弸彋其拂汩兮，稍暗暗而靓深。
yīn yáng qīng zhuó mù yǔ xiāng hè xī ruò kuí yá zhī tiáo qín
阴阳清浊穆羽相和兮，若夔、牙之调琴。
bān chuí qì qí jī jué xī wáng ěr tóu qí gōu shéng
般、倕弃其剞厥兮，王尔投其钩绳。
suī fāng zhēng qiáo yǔ wò quán xī yóu fǎng fú qí ruò mèng
虽方征侨与偓佺兮，犹仿佛其若梦。
yú shì shì biàn wù huà mù hài ěr huí gài tiān zi mù rán zhēn tái xián guǎn xuán tí yù yīng yuān huò huò zhī zhōng wéi fu suǒ yǐ chéng xīn qīng hún chǔ jīng chuí sī gǎn dòng tiān dì nì lí sān shén zhě
于是事变物化，目骇耳回，盖天子穆然珍台闲馆璇题玉英蜎蠖濩之中，惟夫所以澄心清魂，储精垂思，感动天地，逆厘三神者。
nǎi sōu qiú suǒ ǒu gāo yī zhī tú guàn lún kuí néng hán gān táng zhī huì xié dōng zhēng zhī yì xiāng yǔ qí hu yáng líng zhī gōng
乃搜逑索耦皋、伊之徒，冠伦魁能，函甘棠之惠，挟东征之意，相与齐乎阳灵之宫。
mǐ bì lì ér wèi xí xī zhé qióng jì yǐ wéi fāng xī qīng yún zhī liú xiá xī yǐn ruò mù zhī lù yīng jí hū lǐ shén zhī yòu dēng hu sòng qí zhī táng
靡薜荔而为席兮，折琼技以为芳，噏清云之流瑕兮，饮若木之露英，集虖礼神之囿，登乎颂祇之堂。
jiàn guāng yào zhī cháng shāo xī zhāo huá fù zhī wēi wēi pān xuán jī ér xià shì xī xíng yóu mù hu sān wēi chén zhòng chē yú dōng kēng xī sì yù dì ér xià chí piào lóng yuān ér hái jiǔ yín xī kuī dì dǐ ér shàng huí
建光耀之长旓兮，昭华覆之威威，攀璇玑而下视兮，行游目乎三危，陈众车于东坑兮，肆玉釱而下驰，漂龙渊而还九垠兮，窥地底而上回。
fēng sǒng ér fú xiá xī luán fèng fēn qí yù ruí liáng ruò shuǐ zhī dǐng yíng xī niè bù zhōu zhī wēi shé xiǎng xī wáng mǔ xīn rán ér shàng shòu xī píng yù nǚ ér què fú fēi
风傱々而扶辖兮，鸾凤纷其御蕤，梁弱水之濎濴兮，蹑不周之逶蛇，想西王母欣然而上寿兮，屏玉女而却虙妃。
yù nǚ wú suǒ tiào qí qīng lú xī fú fēi céng bù dé shī qí é méi
玉女无所眺其清卢兮，虙妃曾不得施其蛾眉。
fāng lǎn dào dé zhī jīng gāng xī móu shén míng yǔ zhī wèi zī
方揽道德之精刚兮，侔神明与之为资。
yú shì qīn chái zōng qí
于是钦祡宗祈。
liáo xūn huáng tiān zhāo yáo tài yī
燎熏皇天，招繇泰壹。
jǔ hóng yí shù líng qí
举洪颐，树灵旗。
qiáo zhēng kūn shàng pèi lí sì shī dōng zhú cāng hǎi xi yào liú shā běi kuàng yōu dōu nán yáng dān yá
樵蒸昆上，配藜四施，东烛仓海，西耀流沙，北爌幽都，南炀丹崖。
xuán zàn jiǎo liù jù chàng gān dàn xī xiàng fēng róng yì yì fēn fēn
玄瓒<角翏>，秬鬯泔淡，肸向丰融，懿懿芬芬。
yán gǎn huáng lóng xī biāo é shuò lín xuǎn wū xián xī jiào dì hūn kāi tiān tíng xī yán qún shén
炎感黄龙兮，熛讹硕麟，选巫咸兮叫帝阍，开天庭兮延群神。
bīn àn ǎi xī jiàng qīng tán ruì rǎng rǎng xī wěi rú shān
傧暗蔼兮降清坛，瑞穰穰兮委如山。
yú shì shì bì gōng hóng huí chē ér guī dù sān luán xī jié táng lí
于是事毕功弘，回车而归，度三峦兮偈棠梨。
tiān kǔn jué xī dì yín kāi bā huāng xié xī wàn guó xié
天阃决兮地垠开，八荒协兮万国谐。
dēng cháng píng xī léi gǔ kē tiān shēng qù xī yǒng shì lì yún fēi yáng xī yǔ pāng pèi yú xū dé xī lì wàn shì
登长平兮雷鼓磕，天声趣兮勇士厉，云飞扬兮雨滂沛，于胥德兮丽万世。
luàn yuē chóng chóng yuán qiū lóng yǐn tiān xī dēng jiàng lǐ yǐ dān quán tǎn xī
乱曰：崇崇圜丘，隆隐天兮，登降峛崺，单埢坦兮。
zēng gōng chà pián cuó é xī
增宫㠁差，骈嵯峨兮。
lǐng yíng lín xún dòng wú yá xī
岭巆嶙峋，洞无厓兮。
shàng tiān zhī zài yǎo xù huì xī shèng huáng mù mù xìn jué duì xī
上天之縡，杳旭卉兮，圣皇穆穆，信厥对兮。
lái zhī xiào yīn shén suǒ yī xī pái huái zhāo yáo líng chí xī
俫祗效禋，神所依兮，徘徊招摇，灵迟兮。
huī guāng xuàn yào lóng jué fú xī zǐ zǐ sūn sūn zhǎng wáng jí xī
光辉眩耀，降下福祉，子子孙孙，永无穷极。
gān quán běn yīn qín lí gōng jì shē tài ér wǔ dì fù zēng tōng tiān gāo guāng yíng fēng
甘泉本因秦离宫，既奢泰，而武帝复增通天、高光、迎风。
gōng wài jìn zé hóng yá páng huáng chǔ xū nǔ qū
宫外近则洪崖、旁皇、储胥、弩阹，
yuǎn zé shí guān fēng luán zhī què lù hán táng lí shī de
远则石关、封峦、枝鹊、露寒、棠梨、师得，
yóu guān qū qí guī wěi
游观屈奇瑰玮，
fēi mù mó ér bù diāo
非木摩而不雕，
qiáng tu ér bù huà
墙涂而不画，
zhōu xuān suǒ kǎo
周宣所考，
bān gēng suǒ qiān
般庚所迁，
xià bēi gōng shì
夏卑宫室，
táng yú cài chuán sān děng zhī zhì yě
唐、虞棌椽三等之制也。
qiě qí wèi yǐ jiǔ yǐ fēi chéng dì suǒ zào yù jiàn zé fēi shí yù mò zé bù néng yǐ gù suì tuī ér lóng zhī nǎi shàng bǐ yú dì shì zǐ gōng ruò yuē cǐ fēi rén lì zhī suǒ wéi dǎng guǐ shén kě yě
且其为已久矣，非成帝所造，欲谏则非时，欲默则不能已，故遂推而隆之，乃上比于帝室紫宫，若曰此非人力之所为，党鬼神可也。
yòu shì shí zhào zhāo yí fāng dà xìng měi shàng gān quán cháng fǎ cóng zài shǔ chē jiān bào wěi zhōng
又是时赵昭仪方大幸，每上甘泉，常法从，在属车间豹尾中。
gù xióng liáo shèng yán chē qí zhī zhòng cān lì zhī jià fēi suǒ yǐ gǎn dòng tiān dì nì lí sān shén
故雄聊盛言车骑之众，参丽之驾，非所以感动天地，逆厘三神。
yòu yán píng yù nǚ què lǜ fēi yǐ wēi jiè qí sù zhī shì
又言“屏玉女，却虑妃”，以微戒齐肃之事。
fù chéng zòu zhī tiān zǐ yì yān
赋成，奏之，天子异焉。
qí sān yuè jiāng jì hòu tǔ shàng nǎi shuài qún chén héng dà hé còu fén yīn
其三月，将祭后土，上乃帅群臣横大河，凑汾阴。
jì jì xíng yóu jiè shān huí ān yì gù lóng mén lǎn yán chí dēng lì guān zhì xī yuè yǐ wàng bā huāng jī yīn zhōu zhī xū miǎo rán yǐ sī táng yú zhī fēng
既祭，行游介山，回安邑，顾龙门，览盐池，登历观，陟西岳以望八荒，迹殷、周之虚，眇然以思唐、虞之风。
xióng yǐ wéi lín chuān xiàn yú bù rú guī ér jié wǎng hái shàng hé dōng fù yǐ quàn
雄以为，临川羡鱼不如归而结网，还，上《河东赋》以劝。
qí cí yuē
原文写道：
yī nián mù chūn jiāng yì hòu tǔ lǐ líng qí yè fén yīn yú dōng jiāo yīn cí yǐ lè chóng chuí hóng fā xiáng tuí zhǐ yǐn ruò shén míng zhě shèng zāi shuò hu yuè bù kě zài yǐ
伊年暮春，将瘗后土，礼灵祇，谒汾阴于东郊，因兹以勒崇垂鸿，发祥𬯎祉，饮若神明者，盛哉铄乎，越不可载已！
yú shì mìng qún chén qí fǎ fú zhěng líng yú nǎi fǔ cuì fèng zhī jià liù xiān jǐng zhī chéng diào bēn xīng zhī liú zhān jué tiān láng zhī wēi hú
于是命群臣，齐法服，整灵舆，乃抚翠凤之驾，六先景之乘，掉奔星之流旃，彏天狼之威弧。
zhāng yào rì zhī xuán máo yáng zuǒ dào bèi yún shāo
张耀日之玄旄，扬左纛，被云梢。
fèn diàn biān cān léi zī míng hóng zhōng jiàn wǔ qí
奋电鞭，骖雷辎，鸣洪钟，建五旗。
xī hé sī rì yán lún fèng yú fēng fā biāo fú shén téng guǐ cuǐ
羲和司日，颜伦奉舆，风发飙拂，神腾鬼趡；
qiān shèng tíng luàn wàn qí qū qiáo xī xī xù xù tiān dì chóu shān áo
千乘霆乱，万骑屈桥，嘻嘻旭旭，天地稠{山敖}。
bǒ qiū tiào luán yǒng wèi yuè jīng
簸丘跳峦，涌渭跃泾。
qín shén xià zhé zhí hún fù lì
秦神下詟，跖魂负沴；
hé líng jué tī zhǎng huá dǎo shuāi
河灵矍踢，掌华蹈衰。
suì zhēn yīn gōng mù mù sù sù cún cún rú yě
遂臻阴宫，穆穆肃肃，蹲蹲如也。
líng qí jì xiāng wǔ wèi shí xù yīn yūn xuán huáng jiāng shào jué hòu
灵祇既乡，五位时叙，𬘡缊玄黄，将绍厥后。
yú shì líng yú ān bù zhōu liú róng yǔ yǐ lǎn hu jiè shān
于是灵舆安步，周流容与，以览乎介山。
jiē wén gōng ér mǐn tuī xī qín dà yǔ yú lóng mén sǎ chén zāi yú huō dú xī bō jiǔ hé yú dōng bīn
嗟文公而愍推兮，勤大禹于龙门，洒沈灾于豁渎兮，播九河于东濒。
dēng lì guān ér yáo wàng xī liáo fú yóu yǐ jīng yíng
登历观而遥望兮，聊浮游以经营。
lè wǎng xī zhī yí fēng xī xǐ yú shì zhī suǒ gēng
乐往昔之遗风兮，喜虞氏之所耕。
kàn dì táng zhī sōng gāo xī mò lóng zhōu zhī dà níng
瞰帝唐之嵩高兮，眽隆周之大宁。
mì dī huí ér bù néng qù xī xíng nì gāi xià yǔ péng chéng
汨低回而不能去兮，行睨陔下与彭城。
huì nán cháo zhī kǎn kě xī yì bīn qí zhī yí píng
秽南巢之坎坷兮，易豳岐之夷平。
chéng cuì lóng ér chāo hé xī zhì xī yuè zhī yáo zhēng
乘翠龙而超河兮，陟西岳之峣崝。
yún fēi fēi ér lái yíng xī zé shèn lí ér xià jiàng yù xiāo tiáo qí yōu ǎi xī wěng fàn pèi yǐ fēng lóng
云霏霏而来迎兮，泽渗漓而下降，郁萧条其幽蔼兮，滃泛沛以丰隆。
huà fēng bó yú nán běi xī ā yǔ shī yú xī dōng cān tiān de ér dú lì xī kuò dàng dàng qí wáng shuāng
叱风伯于南北兮，呵雨师于西东，参天地而独立兮，廓荡荡其亡双。
zūn shì hu guī lái yǐ hán xià zhī dà hàn xī bǐ céng hé zú yǔ bǐ gōng
遵逝乎归来，以函夏之大汉兮，彼曾何足与比功？
jiàn qián kūn zhī zhēn zhào xī jiāng xī zǒng zhī yǐ qún lóng
建《干》、《坤》之贞兆兮，将悉总之以群龙。
lì gōu máng yǔ cān rù shōu xī fú xuán míng jí zhù chù
丽钩芒与骖蓐收兮，服玄冥及祝触。
dūn zhòng shén shǐ shì dào xī fèn liù jīng yǐ shū sòng
敦众神使式道兮，奋《六经》以摅颂。
shù wū mù zhī jī xī xī guò qīng miào zhī yōng yōng
隃于穆之缉熙兮，过《清庙》之雍雍；
yì wǔ dì zhī xiá jì xī niè sān huáng zhī gāo zōng
轶五帝之遐迹兮，蹑三皇之高踪。
jì fā rèn yú píng yíng xī shuí wèi lù yuǎn ér bù néng cóng
既发轫于平盈兮，谁谓路远而不能从？
qí shí èr yuè yǔ liè xióng cóng
其十二月羽猎，雄从。
yǐ wéi xī zài èr dì sān wáng gōng guǎn tái xiè zhǎo chí yuàn yòu lín lù sǒu zé cái zú yǐ fèng jiāo miào yù bīn kè chōng páo chú ér yǐ bù duó bǎi xìng gāo yú gǔ tǔ sāng zhè zhī de
以为昔在二帝、三王，宫馆、台榭、沼池、苑囿、林麓、薮泽，财足以奉郊庙、御宾客、充庖厨而已，不夺百姓膏腴谷土桑柘之地。
nǚ yǒu yú bù nán yǒu yú sù guó jiā yīn fù shàng xià jiāo zú gù gān lù líng qí tíng lǐ quán liú qí táng fèng huáng cháo qí shù huáng lóng yóu qí zhǎo qí lín zhēn qí yòu shén jué qī qí lín
女有余布，男有余粟，国家殷富，上下交足，故甘露零其庭，醴泉流其唐，凤皇巢其树，黄龙游其沼，麒麟臻其囿，神爵栖其林。
xī zhě yǔ rèn yì yú ér shàng xià hé cǎo mù mào
昔者禹任益虞而上下和，草木茂；
chéng tāng hǎo tián ér tiān xià yòng zú
成汤好田而天下用足；
wén wáng yòu bǎi lǐ mín yǐ wéi shàng xiǎo
文王囿百里，民以为尚小；
qí xuān wáng yòu sì shí lǐ mín yǐ wéi dà
齐宣王囿四十里，民以为大；
yù mín zhī yǔ duó mín yě
裕民之与夺民也。
wǔ dì guǎng kāi shàng lín
武帝广开上林，
nán zhì yí chūn dǐng hú yù sù kūn wú
南至宜春、鼎胡、御宿、昆吾，
páng nán shān ér xi
旁南山而西，
zhì cháng yáng wǔ zhà
至长杨、五柞，
běi rào huáng shān
北绕黄山，
bīn wèi ér dōng
濒渭而东，
zhōu mào shù bǎi lǐ
周袤数百里，
chuān kūn míng chí xiàng diān hé
穿昆明池象滇河，
yíng jiàn zhāng fèng quē shén míng sà suō
营建章、凤阙、神明、馺娑，
jiàn tái tài yè xiàng hǎi shuǐ zhōu liú fāng zhàng yíng zhōu péng lái
渐台、泰液象海水周流方丈、瀛洲、蓬莱。
yóu guān chǐ mí qióng miào jí lì
游观侈靡，穷妙极丽。
suī pō gē qí sān chuí yǐ shàn qí mín rán zhì yǔ liè tián chē róng mǎ qì xiè chǔ zhì jìn yù suǒ yíng shàng tài shē lì kuā xǔ fēi yáo shùn chéng tāng wén wáng sān qū zhī yì yě
虽颇割其三垂以赡齐民，然至羽猎、田车、戎马、器械、储偫、禁御所营，尚泰奢丽夸诩，非尧、舜、成汤、文王三驱之意也。
yòu kǒng hòu shì fù xiū qián hǎo bù zhé zhōng yǐ quán tái gù liáo yīn xiào liè fù yǐ fēng qí cí yuē
又恐后世复修前好，不折中以泉台，故聊因《校猎赋》以风，其辞曰：
huò chēng xì nóng qǐ huò dì wáng zhī mí wén zāi
或称戏、农，岂或帝王之弥文哉？
lùn zhě yún fǒu gè yì bìng shí ér dé yí xī bì tóng tiáo ér gòng guàn
论者云否，各亦并时而得宜，奚必同条而共贯？
zé tài shān zhī fēng wū de qī shí ér yǒu èr yí
则泰山之封，乌得七十而有二仪？
shì yǐ chuàng yè chuí tǒng zhě jù bú jiàn qí shuǎng xiá ěr wǔ sān shú zhī qí shì fēi
是以创业垂统者俱不见其爽，遐迩五三孰知其是非？
suì zuò sòng yuē lì zāi shén shèng chǔ yú xuán gōng fù jì yǔ dì hu móu zī guì zhèng yǔ tiān hu bǐ chóng
遂作颂曰：丽哉神圣，处于玄宫，富既与地乎侔訾，贵正与天乎比崇。
qí huán céng bù zú shǐ fú gū chu yán wèi zú yǐ wéi cān chéng
齐桓曾不足使扶毂，楚严未足以为骖乘；
xiá sān wáng zhī ě bì jiào gāo jǔ ér dà xīng
陿三王之厄薜，峤高举而大兴；
lì wǔ dì zhī liáo guō shè sān huáng zhī dēng hóng
历五帝之寥郭，涉三皇之登闳；
jiàn dào dé yǐ wéi shī yǒu rén yì yǔ wèi péng
建道德以为师，友仁义与为朋。
yú shì xuán dōng jì yuè tiān dì lóng liè wàn wù quán yú yú nèi cú luò yú wài dì jiāng wéi tián yú líng zhī yòu kāi běi yín shòu bù zhōu zhī zhì yǐ zhōng shǐ zhuān xū xuán míng zhī tǒng
于是玄冬季月，天地隆烈，万物权舆于内，徂落于外，帝将惟田于灵之囿，开北垠，受不周之制，以终始颛顼、玄冥之统。
nǎi zhào yú rén diǎn zé dōng yán kūn lín xi chí tāng hé
乃诏虞人典泽，东延昆邻，西驰闛阖。
chǔ jī gòng zhì shù zú jiā dào zhǎn cóng jí yí yě cǎo yù zì qiān wèi jīng yíng fēng gǎo zhāng huáng zhōu liú chū rù rì yuè tiān yǔ dì yǎo
储积共偫，戍卒夹道，斩丛棘，夷野草，御自汧、渭，经营酆、镐，章皇周流，出入日月，天与地杳。
ěr nǎi hǔ lù sān zōng yǐ wéi sī mǎ wéi jīng bǎi lǐ ér wèi diàn mén
尔乃虎路三嵏以为司马，围经百里而为殿门。
wài zé zhèng nán jí hǎi yá jiè yú yuān hóng méng hàng máng jié yǐ chóng shān
外则正南极海，邪界虞渊，鸿蒙沆茫，碣以崇山。
yíng hé wéi huì rán hòu xiān zhì hu bái yáng zhī nán kūn míng líng zhǎo zhī dōng
营合围会，然后先置乎白杨之南，昆明灵沼之东。
bēn yù zhī lún méng dùn fù yǔ zhàng mò xié ér luó zhě yǐ wàn jì qí yú hé chuí tiān zhī bì zhāng jìng yě zhī fú mǐ rì yuè zhī zhū gān yè huì xīng zhī fēi qí
贲、育之伦，蒙盾负羽，杖镆邪而罗者以万计，其余荷垂天之毕，张竟野之罘，靡日月之诛竿，曳彗星之飞旗。
qīng yún wèi fēn hóng ní wèi huán shǔ zhī hu kūn lún zhī xū huàn ruò tiān xīng zhī luō hào rú tāo shuǐ zhī bō yín yín yǔ yǔ qián hòu yào zhē
青云为纷，红蜺为缳，属之乎昆仑之虚，涣若天星之罗，浩如涛水之波，淫淫与与，前后要遮。
chán qiāng wèi yīn míng yuè wèi hou yíng huò sī mìng tiān hú fā shè xiān biǎn lù lí pián yǎn bì lù
欃枪为𬮱，明月为候，荧惑司命，天弧发射，鲜扁陆离，骈衍佖路。
huī chē qīng wǔ hóng tóng qiè liè yīn yīn zhěn zhěn bèi líng yuán bǎn qióng míng jí yuǎn zhě xiāng yǔ liè hu gāo yuán zhī shàng
徽车轻武，鸿𫄡緁猎，殷殷轸轸，被陵缘阪，穷冥极远者，相与迾乎高原之上；
yǔ qí yíng yíng hù fēn shū shì bīn fēn wǎng lái léi lú bù jué ruò guāng ruò miè zhě bù hu qīng lín zhī xià
羽骑营营，昈分殊事，缤纷往来，𫐙轳不绝，若光若灭者，布乎青林之下。
yú shì tiān zǐ nǎi yǐ yáng zhāo shǐ chū hū xuán gōng zhuàng hóng zhōng jiàn jiǔ liú liù bái hǔ zài líng yú chī yóu bìng gū méng gōng xiān qū
于是天子乃以阳晁始出乎玄宫，撞鸿钟，建九旒，六白虎，载灵舆，蚩尤并毂，蒙公先驱。
lì lì tiān zhī qí yè shāo xīng zhī zhān pì lì liè quē tǔ huǒ shī biān
立历天之旗，曳捎星之旃，辟历列缺，吐火施鞭。
cuì sǒng yǔn róng lín lí kuò luò xì bā zhèn ér kāi guān
萃傱允溶，淋离廓落，戏八镇而开关；
fēi lián yún shī xī xiù sù lǜ lín luó bù liè zǎn yǐ lóng hàn
飞廉、云师，吸嚊㴋率，鳞罗布列，攒以龙翰。
qiū qiū qiàng qiàng rù xī yuán qiè shén guāng
秋秋跄跄，入西园，切神光；
wàng píng lè jìng zhú lín rǒu huì pǔ jiàn lán táng
望平乐，径竹林，蹂蕙圃，践兰唐。
jǔ fēng liè huǒ pèi zhě shī pī fāng chí qiān sì xiào qí wàn shī
举烽烈火，辔者施披，方驰千驷，校骑万师。
xiāo hǔ zhī chén cóng héng jiāo gé biāo qì léi lì pīn pēng líng kē xiōng xiōng xù xù tiān dòng de è
虓虎之陈，从横胶輵，猋泣雷厉，驞駍駖磕，汹汹旭旭，天动地岋。
xiàn màn bàn sàn xiāo tiáo shù qiān wàn lǐ wài
羡漫半散，萧条数千万里外。
ruò fú zhuàng shì kāng kǎi shū xiāng bié qù dōng xī nán běi pìn qí bēn yù
若夫壮士慷慨，殊乡别趣，东西南北，聘耆奔欲。
tuō cāng xī bá xī máo jué fú mí
拖苍豨，跋犀牦，蹶浮麋。
zhuó jù yán bǔ xuán yuán téng kōng xū jù lián juàn
斮巨狿，捕玄蝯，腾空虚，距连卷。
chuō yāo jiǎo xī jiàn mén mò mò fēn fēn shān gǔ wèi zhī fēng biāo lín cóng wèi zhī shēng chén
踔夭𫊸，娭涧门，莫莫纷纷，山谷为之风飙，林丛为之生尘。
jí zhì huò yí zhī tú jué sōng bǎi zhǎng jí lí
及至获夷之徒，蹶松柏，掌疾梨；
liè méng lóng lín qīng fēi
猎蒙茏，辚轻飞；
lǚ bān shǒu dài xiū shé
履般首，带修蛇；
gōu chì bào kēng xiàng xī
钩赤豹，摼象犀；
yì luán kēng chāo táng bēi
跇峦坑，超唐陂。
chē qí yún huì dēng jiàng àn ǎi tài huá wèi liú xióng ěr wèi zhui
车骑云会，登降暗蔼，泰华为旒，熊耳为缀。
mù pú shān hái màn ruò tiān wài chǔ yǔ hu dà pǔ liáo làng hu yǔ nèi
木仆山还，漫若天外，储与乎大溥，聊浪乎宇内。
yú shì tiān qīng rì yàn
于是天清日晏。
féng méng liè zǐ yì shì kòng xián huáng chē yōu gé guāng chún tiān dì wàng shū mí pèi yì hu xú zhì yú shàng lán
逢蒙列訾，羿氏控弦，皇车幽輵，光纯天地，望舒弥辔，翼乎徐至于上兰。
yí wéi xǐ chén jìn yín cù bù qǔ duì jiān zhòng gè àn xíng wu
移围徙陈，浸淫蹴部，曲队坚重，各按行伍。
bì lěi tiān xuán shén chì diàn jī féng zhī zé suì jìn zhī zé pò niǎo bù jí fēi shòu bù dé guò jūn jīng shī hài guā yě sǎo dì
壁垒天旋，神抶电击，逢之则碎，近之则破，鸟不及飞，兽不得过，军惊师骇，刮野扫地。
nǎi zhì hǎn chē fēi yáng wǔ qí yù huáng
乃至罕车飞扬，武骑聿皇；
dǎo fēi bào juàn jiāo yáng
蹈飞豹，绢嘄阳；
zhuī tiān bǎo chū yī fāng
追天宝，出一方；
yīng péi shēng jī liú guāng
应駍声，击流光。
yě jǐn shān qióng náng kuò qí cí xióng chén chén róng róng yáo jué hu hóng zhōng
野尽山穷，囊括其雌雄，沈沈容容，遥噱乎紭中。
sān jūn máng rán qióng yín yù yǔ dǎn guān fu piào qín zhī xiè shù xī sì zhī dǐ chù xióng pí zhī ná jué hǔ bào zhī líng jù tú jiǎo qiǎng tí zhù qi sǒng zhé bù hún wáng pò shī chù fú guān dòu
三军芒然，穷冘阏与，亶观夫票禽之绁隃，犀兕之抵触，熊罴之挐攫，虎豹之凌遽，徒角抢题注，戚竦詟怖，魂亡魄失，触辐关脰。
wàng fā qī zhōng jìn tuì lǚ huò chuàng yín lún yí qiū lèi líng jù
妄发期中，进退履获，创淫轮夷，丘累陵聚。
yú shì qín dān zhōng shuāi xiāng yǔ jí yú jìng míng zhī guǎn yǐ lín zhēn chí
于是禽殚中衰，相与集于靖冥之馆，以临珍池。
guàn yǐ qí liáng yì yǐ jiāng hé dōng kàn mù jǐn xi chàng wáng yá suí zhū hé shì chāo shuò qí bēi
灌以岐梁，溢以江河，东瞰目尽，西畅亡厓，随珠和氏，焯烁其陂。
yù shí jīn yín xuàn yào qīng yíng hàn nǚ shuǐ qián guài wù àn míng bù kě dān xíng
玉石嶜崟，眩耀青荧，汉女水潜，怪物暗冥，不可殚形。
xuán luán kǒng què fěi cuì chuí róng wáng jū guān guān hóng yàn yīng yīng qún xī hu qí zhōng jiào jiào kūn míng
玄鸾孔雀，翡翠垂荣，王雎关关，鸿雁嘤嘤，群娭乎其中，噍噍昆鸣；
fú yī zhèn lù shàng xià pēng kē shēng ruò léi tíng
凫鹥振鹭，上下砰磕，声若雷霆。
nǎi shǐ wén shēn zhī jì shuǐ gé lín chóng lìng jiān bīng fàn yán yuān tàn yán pái qí báo suǒ jiāo chī dǎo biān tǎ jù yuán tuó qū líng xī
乃使文身之技，水格鳞虫，凌坚冰，犯严渊，探岩排埼，薄索蛟螭，蹈㺍獭，据鼋鼍，抾灵蠵。
rù dòng xué chū cāng wú chéng jù lín qí jīng yú
入洞穴，出苍梧，乘巨鳞，骑京鱼。
fú péng lǐ mù yǒu yú fāng chuí yè guāng zhī liú lí pōu míng yuè zhī zhū tāi biān luò shuǐ zhī fú fēi xiǎng qū yuán yǔ péng xū
浮彭蠡，目有虞，方椎夜光之流离，剖明月之珠胎，鞭洛水之虙妃，饷屈原与彭胥。
yú zī hu hóng shēng jù rú é xuān miǎn zá yī shang xiū táng diǎn kuāng yā sòng yī ràng yú qián
于兹乎鸿生巨儒，俄轩冕，杂衣裳，修唐典，匡《雅》、《颂》，揖让于前。
zhāo guāng zhèn yào xiǎng hū rú shén rén shēng huì yú běi dí wǔ yì dòng yú nán lín
昭光振耀，蚃曶如神，仁声惠于北狄，武义动于南邻。
shì yǐ zhān qiú zhī wáng hú mò zhī zhǎng yí zhēn lái xiǎng kàng shǒu chēng chén
是以旃裘之王，胡貉之长，移珍来享，抗手称臣。
qián rù wéi kǒu hòu chén lú shān
前入围口，后陈卢山。
qún gōng cháng bó yáng zhū mò dí zhī tú kuì rán chēng yuē chóng zāi hu dé suī yǒu táng yú dà shà chéng zhōu zhī lóng hé yǐ chǐ cí
群公常伯杨朱、墨翟之徒喟然称曰：“崇哉乎德，虽有唐、虞、大厦、成周之隆，何以侈兹！
tài gǔ zhī jìn dōng yuè chán liáng jī shě cǐ shì yě qí shuí yǔ zāi
太古之觐东岳，禅梁基，舍此世也，其谁与哉？
shàng yóu qiān ràng ér wèi shù yě fāng jiāng shàng liè sān líng zhī liú xià jué lǐ quán zhī zī fā huáng lóng zhī xué kuī fèng huáng zhī cháo lín qí lín zhī yòu xìng shén què zhī lín
上犹谦让而未俞也，方将上猎三灵之流，下决醴泉之滋，发黄龙之穴，窥凤皇之巢，临麒麟之囿，幸神雀之林；
shē yún mèng chǐ mèng zhū fēi zhāng huá shì líng tái hǎn cú lí gōng ér chuò guān yóu tǔ shì bù shì mù gōng bù diāo chéng mín hu nóng sāng quàn zhī yǐ fú dài chái nán nǚ shǐ mò wéi
奢云梦，侈孟诸，非章华，是灵台，罕徂离宫而辍观游，土事不饰，木功不雕，承民乎农桑，劝之以弗迨，侪男女使莫违；
kǒng pín qióng zhě bù biàn bèi yáng yì zhī ráo kāi jìn yuàn sàn gōng chǔ chuàng dào dé zhī yòu hóng rén huì zhī yú chí yì hu shén míng zhī yòu lǎn guān hu qún chén zhī yǒu wáng
恐贫穷者不遍被洋溢之饶，开禁苑，散公储，创道德之囿，弘仁惠之虞，驰弋乎神明之囿，览观乎群臣之有亡；
fàng zhì tù shōu jū fú mí lù chú ráo yǔ bǎi xìng gòng zhī gài suǒ yǐ zhēn cí yě
放雉菟，收罝罘，麋鹿刍荛与百姓共之，盖所以臻兹也。
yú shì chún hóng chàng zhī dé fēng mào shì zhī guī jiā láo sān huáng xù qín wǔ dì bù yì zhì hū
于是醇洪鬯之德，丰茂世之规，加劳三皇，勖勤五帝，不亦至乎！
nǎi zhī zhuāng yōng mù zhī tú lì jūn chén zhī jié chóng xián shèng zhī yè wèi huáng yuàn yòu zhī lì yóu liè zhī mǐ yě yīn huí zhěn hái héng bèi ē páng fǎn wèi yāng
乃祗庄雍穆之徒，立君臣之节，崇贤圣之业，未皇苑囿之丽，游猎之靡也，因回轸还衡，背阿房，反未央。