zǐ mò zi yán yuē zhī zhě zhī shì bì jì guó jiā bǎi xìng suǒ yǐ zhì zhě ér wèi zhī bì jì guó jiā bǎi xìng zhī suǒ yǐ luàn zhě ér pì zhī
子墨子言曰：“知者之事，必计国家百姓所以治者而为之，必计国家百姓之所以乱者而辟之。
rán jì guó jiā bǎi xìng zhī suǒ yǐ zhì zhě hé yě
”然计国家百姓之所以治者，何也？
shàng zhī wéi zhèng de xià zhī qíng zé zhì bù dé xià zhī qíng zé luàn
上之为政，得下之情则治，不得下之情则乱。
hé yǐ zhī qí rán yě
怎么知道会这样呢？
shàng zhī wéi zhèng de xià zhī qíng zé shì míng yú mín zhī shàn fēi yě
上之为政，得下之情，则是明于民之善非也。
ruò gǒu míng yú mín zhī shàn fēi yě zé de shàn rén ér shǎng zhī de bào rén ér fá zhī yě
若苟明于民之善非也，则得善人而赏之，得暴人而罚之也。
shàn rén shǎng ér bào rén fá zé guó bì zhì
善人赏而暴人罚，则国必治。
shàng zhī wéi zhèng yě bù dé xià zhī qíng zé shì bù míng yú mín zhī shàn fēi yě ruò gǒu bù míng yú mín zhī shàn fēi zé shì bù dé shàn rén ér shǎng zhī bù dé bào rén ér fá zhī
上之为政也，不得下之情，则是不明于民之善非也，若苟不明于民之善非，则是不得善人而赏之，不得暴人而罚之。
shàn rén bù shǎng ér bào rén bù fá wéi zhèng ruò cǐ guó zhòng bì luàn
善人不赏而暴人不罚，为政若此，国众必乱。
gù shǎng bù dé xià zhī qíng ér bù kě bù chá zhě yě
故赏不得下之情，而不可不察者也。
rán jì de xià zhī qíng jiāng nài hé kě
然计得下之情，将奈何可？
gù zǐ mò zǐ yuē wéi néng yǐ shàng tóng yī yì wéi zhèng rán hòu kě yǐ
故子墨子曰：“唯能以尚同一义为政，然后可矣！
hé yǐ zhī shàng tóng yī yì zhī kě ér wéi zhèng yú tiān xià yě
”何以知尚同一义之可而为政于天下也？
rán hú bù shěn jī gǔ zhī zhì wéi zhèng zhī yuè hū
然胡不审稽古之治为政之说乎？
gǔ zhě tiān zhī shǐ shēng mín wèi yǒu zhèng cháng yě bǎi xìng wéi rén
古者天之始生民，未有正长也，百姓为人。
ruò gǒu bǎi xìng wéi rén shì yī rén yī yì shí rén shí yì bǎi rén bǎi yì qiān rén qiān yì
若苟百姓为人，是一人一义，十人十义，百人百义，千人千义。
dǎi zhì rén zhī zhòng bù kě shèng jì yě
逮至人之众，不可胜计也；
zé qí suǒ wèi yì zhě yì bù kě shèng jì
则其所谓义者，亦不可胜计。
cǐ jiē shì qí yì ér fēi rén zhī yì shì yǐ hòu zhě yǒu dòu ér báo zhě yǒu zhēng
此皆是其义，而非人之义，是以厚者有斗，而薄者有争。
shì gù tiān xià zhī yù tóng yī tiān xià zhī yì yě shì gù xuǎn zé xián zhě lì wèi tiān zǐ
是故天下之欲同一天下之义也，是故选择贤者，立为天子。
tiān zǐ yǐ qí zhī lì wèi wèi zú dú zhì tiān xià shì yǐ xuǎn zé qí cì lì wèi sān gōng
天子以其知力为未足独治天下，是以选择其次，立为三公。
sān gōng yòu yǐ qí zhī lì wèi wèi zú dú zuǒ yòu tiān zǐ yě shì yǐ fēn guó jiàn zhū hóu
三公又以其知力为未足独左右天子也，是以分国建诸侯。
zhū hóu yòu yǐ qí zhī lì wèi wèi zú dú zhì qí sì jìng zhī nèi yě shì yǐ xuǎn zé qí cì lì wèi qīng zhī zǎi
诸侯又以其知力为未足独治其四境之内也，是以选择其次，立为卿之宰。
qīng zhī zǎi yòu yǐ qí zhī lì wèi wèi zú dú zuǒ yòu qí jūn yě shì yǐ xuǎn zé qí cì lì ér wèi xiāng cháng jiā jūn
卿之宰又以其知力为未足独左右其君也，是以选择其次，立而为乡长家君。
shì gù gǔ zhě tiān zǐ zhī lì sān gōng zhū hóu qīng zhī zǎi xiāng cháng jiā jūn fēi tè fù guì yóu yì ér zé zhī yě jiāng shǐ zhù zhì luàn xíng zhèng yě
是故古者天子之立三公、诸侯、卿之宰，乡长、家君，非特富贵游佚而择之也，将使助治乱刑政也。
gù gǔ zhě jiàn guó shè dōu nǎi lì hòu wáng jūn gōng fèng yǐ qīng shì shī zhǎng cǐ fēi yù yòng shuō yě wéi biàn ér shǐ zhù zhì tiān míng yě
故古者建国设都，乃立后王君公，奉以卿士师长，此非欲用说也，唯辩而使助治天明也。
jīn cǐ hé wéi rén shàng ér bù néng zhì qí xià
今此何为人上而不能治其下？
wéi rén xià ér bù néng shì qí shàng
为人下而不能事其上？
zé shì shàng xià xiāng zéi yě
则是上下相贼也。
hé gù yǐ rán
何故以然？
zé yì bù tóng yě
则义不同也。
ruò gǒu yì bù tóng zhě yǒu dǎng shàng yǐ ruò rén wéi shàn jiāng shǎng zhī ruò rén wéi shǐ de shàng zhī shǎng ér pì bǎi xìng zhī huǐ
若苟义不同者有党，上以若人为善，将赏之，若人唯使得上之赏而辟百姓之毁；
shì yǐ wéi shàn zhě bì wèi kě shǐ quàn jiàn yǒu shǎng yě
是以为善者必未可使劝，见有赏也。
shàng yǐ ruò rén wéi bào jiāng fá zhī ruò rén wéi shǐ de shàng zhī fá ér huái bǎi xìng zhī yù
上以若人为暴，将罚之，若人唯使得上之罚，而怀百姓之誉；
shì yǐ wèi bào zhě bì wèi kě shǐ jū jiàn yǒu fá yě
是以为暴者必未可使沮，见有罚也。
gù jì shàng zhī shǎng yù bù zú yǐ quàn shàn jì qí huǐ fá bù zú yǐ jū bào
故计上之赏誉，不足以劝善，计其毁罚，不足以沮暴。
cǐ hé gù yǐ rán
此何故以然？
zé yì bù tóng yě
则义不同也。
rán zé yù tóng yī tiān xià zhī yì jiāng nài hé kě
然则欲同一天下之义，将奈何可？
gù zǐ mò zi yán yuē rán hú bù shǎng shǐ jiā jūn shì yòng jiā jūn fā xiàn bù lìng qí jiā yuē ruò jiàn ài lì jiā zhě bì yǐ gào
故子墨子言曰：然胡不赏使家君，试用家君发宪布令其家，曰：“若见爱利家者，必以告；
ruò jiàn è zéi jiā zhě yì bì yǐ gào
若见恶贼家者，亦必以告。
ruò jiàn ài lì jiā yǐ gào yì yóu ài lì jiā zhě yě shàng de qiě shǎng zhī zhòng wén zé yù zhī
若见爱利家以告，亦犹爱利家者也，上得且赏之，众闻则誉之；
ruò jiàn è zéi jiā bù yǐ gào yì yóu è zéi jiā zhě yě shàng de qiě fá zhī zhòng wén zé fēi zhī
若见恶贼家不以告，亦犹恶贼家者也，上得且罚之，众闻则非之。
shì yǐ biàn ruò jiā zhī rén jiē yù de qí zhǎng shàng zhī shǎng yù pì qí huǐ fá
”是以遍若家之人，皆欲得其长上之赏誉，辟其毁罚。
shì yǐ shàn yán zhī bù shàn yán zhī
是以善言之?，不善言之；
jiā jūn de shàn rén ér shǎng zhī de bào rén ér zhī shàn rén zhī shǎng ér bào rén zhī fá zé jiā bì zhì yǐ
家君得善人而赏之，得暴人而之，善人之赏，而暴人之罚，则家必治矣。
rán jì ruò jiā zhī suǒ yǐ zhì zhě hé yě
然计若家之所以治者，何也？
wéi yǐ shàng tóng yī yì wéi zhèng gù yě
唯以尚同一义为政故也。
jiā jì sì zhì guó zhī dào jǐn cǐ sì yá
家既巳治，国之道尽此巳邪？
zé wèi yě
则未也。
guó zhī wèi jiā shù yě shén duō cǐ jiē shì qí jiā ér fēi rén zhī jiā shì yǐ hòu zhě yǒu luàn ér báo zhě yǒu zhēng
国之为家数也甚多，此皆是其家，而非人之家，是以厚者有乱，而薄者有争。
gù yòu shǐ jiā jūn zǒng qí jiā zhī yì yǐ shàng tóng yú guó jūn guó jūn yì wèi fā xiàn bù lìng yú guó zhī zhòng yuē ruò jiàn ài lì guó zhě bì yǐ gào
故又使家君总其家之义，以尚同于国君，国君亦为发宪布令于国之众，曰：“若见爱利国者，必以告；
ruò jiàn è zéi guó zhě yì bì yǐ gào
若见恶贼国者，亦必以告。
ruò jiàn ài lì guó yǐ gào zhě yì yóu ài lì guó zhě yě shàng de qiě shǎng zhī zhòng wén zé yù zhī
若见爱利国以告者，亦犹爱利国者也，上得且赏之，众闻则誉之；
ruò jiàn è zéi guó bù yǐ gào zhě yì yóu è zéi guó zhě yě shàng de qiě fá zhī
若见恶贼国不以告者，亦犹恶贼国者也，上得且罚之；
zhòng wén zé fēi zhī
众闻则非之。
shì yǐ biàn ruò guó zhī rén jiē yù de qí zhǎng shàng zhī shǎng yù bì qí huǐ fá
”是以遍若国之人，皆欲得其长上之赏誉，避其毁罚。
shì yǐ mín jiàn shàn zhě yán zhī jiàn bù shàn zhě yán zhī
是以民见善者言之，见不善者言之；
guó jūn de shàn rén ér shǎng zhī de bào rén ér fá zhī
国君得善人而赏之，得暴人而罚之。
shàn rén shǎng ér bào rén fá zé guó bì zhì yǐ
善人赏而暴人罚，则国必治矣。
rán jì ruò guó zhī suǒ zhì zhě hé yě
然计若国之所治者，何也？
wéi néng yǐ shàng tóng yī yì wéi zhèng gù yě
唯能以尚同一义为政故也。
guó jì sì zhì yǐ tiān xià zhī dào jǐn cǐ sì yá
国既巳治矣，天下之道尽此巳邪？
zé wèi yě
则未也。
tiān xià zhī wèi guó shù yě shén duō cǐ jiē shì qí guó ér fēi rén zhī guó shì yǐ hòu zhě yǒu zhàn ér báo zhě yǒu zhēng
天下之为国数也甚多，此皆是其国，而非人之国，是以厚者有战，而薄者有争。
gù yòu shǐ guó jūn xuǎn qí guó zhī yì yǐ shàng tóng yú tiān zǐ
故又使国君选其国之义，以尚同于天子。
tiān zǐ yì wèi fā xiàn bù lìng yú tiān xià zhī zhòng yuē ruò jiàn ài lì tiān xià zhě bì yǐ gào
天子亦为发宪布令于天下之众，曰：“若见爱利天下者，必以告；
ruò jiàn è zéi tiān xià zhě yì yǐ gào
若见恶贼天下者，亦以告。
ruò jiàn ài lì tiān xià yǐ gào zhě yì yóu ài lì tiān xià zhě yě shàng de zé shǎng zhī zhòng wén zé yù zhī
若见爱利天下以告者，亦犹爱利天下者也，上得则赏之，众闻则誉之；
ruò jiàn è zéi tiān xià bù yǐ gào zhě yì yóu è zéi tiān xià zhě yě shàng de qiě fá zhī zhòng wén zé fēi zhī
若见恶贼天下不以告者，亦犹恶贼天下者也，上得且罚之，众闻则非之。
shì yǐ biàn tiān xià zhī rén jiē yù de qí zhǎng shàng zhī shǎng yù bì qí huǐ fá shì yǐ jiàn shàn bù shàn zhě gào zhī
”是以遍天下之人，皆欲得其长上之赏誉，避其毁罚，是以见善、不善者告之。
tiān zǐ de shàn rén ér shǎng zhī de bào rén ér fá zhī shàn rén shǎng ér bào rén fá tiān xià bì zhì yǐ
天子得善人而赏之，得暴人而罚之，善人赏而暴人罚，天下必治矣。
rán jì tiān xià zhī suǒ yǐ zhì zhě hé yě
然计天下之所以治者，何也？
wéi ér yǐ shàng tóng yī yì wéi zhèng gù yě
唯而以尚同一义为政故也。
tiān xià jì yǐ zhì tiān zǐ yòu zǒng tiān xià zhī yì yǐ shàng tóng yú tiān
天下既已治，天子又总天下之义，以尚同于天。
gù dāng shàng tóng zhī wèi shuō yě shàng yòng zhī tiān zǐ kě yǐ zhì tiān xià yǐ
故当尚同之为说也，尚用之天子，可以治天下矣；
zhōng yòng zhī zhū hóu kě ér zhì qí guó yǐ
中用之诸侯，可而治其国矣；
xiǎo yòng zhī jiā jūn kě ér zhì qí jiā yǐ
小用之家君，可而治其家矣。
shì gù dà yòng zhī zhì tiān xià bù tiǎo xiǎo yòng zhī zhì yī guó yī jiā ér bù héng zhě ruò dào zhī wèi yě
是故大用之治天下不窕，小用之治一国一家而不横者，若道之谓也。
gù yuē zhì tiān xià zhī guó ruò zhì yī jiā shǐ tiān xià zhī mín ruò shǐ yī fū
故曰治天下之国，若治一家，使天下之民，若使一夫。
yì dú zǐ mò zǐ yǒu cǐ ér xiān wáng wú cǐ qí yǒu yá
意独子墨子有此而先王无此，其有邪？
zé yì rán yě
则亦然也。
shèng wáng jiē yǐ shàng tóng wéi zhèng gù tiān xià zhì
圣王皆以尚同为政，故天下治。
hé yǐ zhī qí rán yě
怎么知道会这样呢？
yú xiān wáng zhī shū yě dà shì zhī yán rán yuē xiǎo rén jiàn jiān qiǎo nǎi wén bù yán yě fā zuì jūn
于先王之书也《大誓》之言然，曰：“小人见奸巧，乃闻不言也，发罪钧。
cǐ yán jiàn yín pì bù yǐ gào zhě qí zuì yì yóu yín pì zhě yě
”此言见淫辟不以告者，其罪亦犹淫辟者也。
gù gǔ zhī shèng wáng zhì tiān xià yě qí suǒ chà lùn yǐ zì zuǒ yòu yǔ yì zhě jiē liáng wài wèi zhī rén zhù zhī shì tīng zhě zhòng
故古之圣王治天下也，其所差论以自左右羽翼者皆良，外为之人，助之视听者众。
gù yú rén móu shì xiān rén de zhī
故与人谋事，先人得之；
yú rén jǔ shì xiān rén chéng zhī
与人举事，先人成之；
guāng yù lìng wén xiān rén fā zhī
光誉令闻，先人发之。
wéi xìn shēn ér cóng shì gù lì ruò cǐ
唯信身而从事，故利若此。
gǔ zhě yǒu yǔ yān yuē yī mù zhī shì yě bù ruò èr mù zhī shì yě
古者有语焉，曰：“一目之视也，不若二目之视也；
yī ěr zhī tīng yě bù ruò èr ěr zhī tīng yě
一耳之听也，不若二耳之听也；
yī shǒu zhī cāo yě bù ruò èr shǒu zhī qiáng yě
一手之操也，不若二手之强也。
fu wéi néng xìn shēn ér cóng shì gù lì ruò cǐ
”夫唯能信身而从事，故利若此。
shì gù gǔ zhī shèng wáng zhī zhì tiān xià yě qiān lǐ zhī wài yǒu xián rù yān qí xiāng lǐ zhī rén jiē wèi zhī jūn wén jiàn yě shèng wáng de ér shǎng zhī
是故古之圣王之治天下也，千里之外，有贤入焉，其乡里之人皆未之均闻见也，圣王得而赏之。
qiān lǐ zhī nèi yǒu bào rén yān qí xiāng lǐ wèi zhī jūn wén jiàn yě shèng wáng de ér fá zhī
千里之内有暴人焉，其乡里未之均闻见也，圣王得而罚之。
gù wéi wú yǐ shèng wáng wèi cōng ěr míng mù yǔ
所以认为圣王是耳聪目明吧？
qǐ néng yī shì ér tōng jiàn qiān lǐ zhī wài zāi
岂能一视而通见千里之外哉？
yī tīng ér tōng wén qiān lǐ zhī wài zāi
一听而通闻千里之外哉？
shèng wáng bù wǎng ér shì yě bù jiù ér tīng yě rán ér shǐ tiān xià zhī wèi kòu luàn dào zéi zhě zhōu liú tiān xià wú suǒ zhòng zú zhě hé yě
圣王不往而视也，不就而听也，然而使天下之为寇乱盗贼者，周流天下无所重足者，何也？
qí yǐ shàng tóng wéi zhèng shàn yě
其以尚同为政善也。
shì gù zǐ mò zǐ yuē fán shǐ mín shàng tóng zhě ài mín bù jí mín wú kě shǐ
是故子墨子曰：“凡使民尚同者，爱民不疾，民无可使。
yuē bì jí ài ér shǐ zhī zhì xìn ér chí zhī fù guì yǐ dào qí qián míng fá yǐ lǜ qí hòu
曰：必疾爱而使之，致信而持之，富贵以道其前，明罚以率其后。
wéi zhèng ruò cǐ wéi yù wú yǔ wǒ tóng jiāng bù kě de yě
为政若此，唯欲毋与我同，将不可得也。
shì yǐ zǐ mò zǐ yuē jīn tiān xià wáng gōng dà rén shì jūn zǐ zhōng qíng jiāng yù wèi rén yì qiú wéi shàng shì shàng yù zhōng shèng wáng zhī dào xià yù zhōng guó jiā bǎi xìng zhī lì gù dāng shàng tóng zhī shuō ér bù kě bù chá shàng tóng wéi zhèng zhī běn ér zhì yào yě
是以子墨子曰：“今天下王公大人士君子，中情将欲为仁义，求为上士，上欲中圣王之道，下欲中国家百姓之利，故当尚同之说而不可不察，尚同为政之本，而治要也。