zǐ mò zi yán yuē jīn tiān xià zhī suǒ yù shàn zhě qí shuō jiāng hé zāi
子墨子言曰：今天下之所誉善者，其说将何哉？
wèi qí shàng zhōng tiān zhī lì ér zhōng zhōng guǐ zhī lì ér xià zhōng rén zhī lì gù yù zhī yǔ
为其上中天之利，而中中鬼之利，而下中人之利，故誉之与？
yì wáng fēi wéi qí shàng zhōng tiān zhī lì ér zhōng zhōng guǐ zhī lì ér xià zhōng rén zhī lì gù yù zhī yǔ
意亡非为其上中天之利，而中中鬼之利，而下中人之利，故誉之与？
suī shǐ xià yú zhī rén bì yuē jiāng wèi qí shàng zhōng tiān zhī lì ér zhōng zhōng guǐ zhī lì ér xià zhōng rén zhī lì gù yù zhī
虽使下愚之人，必曰：“将为其上中天之利，而中中鬼之利，而下中人之利，故誉之。
jīn tiān xià zhī tóng yì zhě shèng wáng zhī fǎ yě jīn tiān xià zhī zhū hóu jiāng yóu duō jiē miǎn gōng fá bìng jiān zé shì yǒu yù yì zhī míng ér bù chá qí shí yě
”今天下之同意者，圣王之法也，今天下之诸侯，将犹多皆免攻伐并兼，则是有誉义之名，而不察其实也。
cǐ pì yóu máng zhě zhī yú rén tóng mìng bái hēi zhī míng ér bù néng fēn qí wù yě zé qǐ wèi yǒu bié zāi
此譬犹盲者之与人，同命白黑之名，而不能分其物也，则岂谓有别哉！
shì gù gǔ zhī zhī zhě zhī wèi tiān xià dù yě bì shùn lǜ qí yì ér hòu wèi zhī xíng
是故古之知者之为天下度也，必顺虑其义而后为之行。
shì yǐ dòng zé bù yí sù tōng
行为依义而动，则号令不疑而速通于天下。
chéng de qí suǒ yù ér shùn tiān guǐ bǎi xìng zhī lì zé zhī zhě zhī dào yě
成得其所欲，而顺天、鬼、百姓之利，则知者之道也。
shì gù gǔ zhī rén rén yǒu tiān xià zhě bì fǎn dà guó zhī shuō yì tiān xià zhī hé zǒng sì hǎi zhī nèi
是故古之仁人有天下者，必反大国之说，一天下之和，总四海之内。
yān lǜ tiān xià zhī bǎi xìng yǐ nóng chén shì shàng dì shān chuān guǐ shén
焉率天下之百姓，以农、臣事上帝、山川、鬼神。
lì rén duō gōng gù yòu dà shì yǐ tiān shǎng zhī guǐ fù zhī rén yù zhī shǐ guì wèi tiān zǐ fù yǒu tiān xià míng cān hu tiān dì zhì jīn bù fèi cǐ zé zhī zhě zhī dào yě xiān wáng zhī suǒ yǐ yǒu tiān xià zhě yě
利人多，功故又大，是以天赏之，鬼富之，人誉之，使贵为天子，富有天下，名参乎天地，至今不废，此则知者之道也，先王之所以有天下者也。
jīn wáng gōng dà rén tiān xià zhī zhū hóu zé bù rán
今王公大人、天下之诸侯则不然。
jiāng bì jiē chà lùn qí zhǎo yá zhī shì jiē liè qí zhōu chē zhī zú wǔ yú cǐ wèi jiān jiǎ lì bīng yǐ wǎng gōng fá wú zuì zhī guó
将必皆差论其爪牙之士，皆列其舟车之卒伍，于此为坚甲利兵，以往攻伐无罪之国。
rù qí guó jiā biān jìng
入其国家边境，
shān yì qí hé jià
芟刈其禾稼，
zhǎn qí shù mù
斩其树木，
duò qí chéng guō
堕其城郭，
yǐ yīn qí gōu chí
以湮其沟池，
ràng shā qí shēng kǒu
攘杀其牲口，
fán kuì qí zǔ miào
燔溃其祖庙，
jìn shā qí wàn mín
劲杀其万民，
fù qí lǎo ruò
覆其老弱，
qiān qí zhòng qì
迁其重器，
zú jìn ér zhù hu dòu
卒进而柱乎斗，
yuē sǐ mìng wéi shàng
曰：“死命为上，
duō shā cì zhī
多杀次之，
shēn shāng zhě wéi xià
身伤者为下；
yòu kuàng shī liè běi ráo hū zāi
又况失列北桡乎哉？
zuì sǐ wú shè
罪死无赦！
yǐ dàn qí zhòng
”以惮其众。
fu wú jiān guó fù jūn zéi nüè wàn mín yǐ luàn shèng rén zhī xù
夫无兼国覆军，贼虐万民，以乱圣人之绪。
yì jiāng yǐ wéi lì tiān hu
意将以为利天乎？
fu qǔ tiān zhī rén yǐ gōng tiān zhī yì cǐ cì shā tiān mín bō zhèn shén zhī wèi qīng fù shè jì ràng shā qí shēng zé cǐ shàng bù zhōng tiān zhī lì yǐ
夫取天之人，以攻天之邑，此刺杀天民，剥振神之位，倾覆社稷，攘杀其牲□，则此上不中天之利矣。
yì jiāng yǐ wéi lì guǐ hu
意将以为利鬼乎？
fu shā zhī rén miè guǐ shén zhī zhǔ fèi miè xiān wáng zéi nüè wàn mín bǎi xìng lí sàn zé cǐ zhōng bù zhōng guǐ zhī lì yǐ
夫杀之人，灭鬼神之主，废灭先王，贼虐万民，百姓离散，则此中不中鬼之利矣。
yì jiāng yǐ wéi lì rén hu
意将以为利人乎？
fu shā zhī rén wéi lì rén yě bó yǐ
夫杀之人为利人也博矣！
yòu jì qí fèi cǐ wèi zhōu shēng zhī běn jié tiān xià bǎi xìng zhī cái yòng bù kě shèng shǔ yě zé cǐ xià bù zhōng rén zhī lì yǐ
又计其费此－－为周生之本，竭天下百姓之财用，不可胜数也，则此下不中人之利矣。
jīn fú shī zhě zhī xiāng wéi bù lì zhě yě yuē jiāng bù yǒng shì bù fēn bīng bù lì jiào bù xí shī bù zhòng lǜ bù lì hé wēi bù yǔ hài zhī bù jiǔ zhēng zhī bù jí sūn zhī bù qiáng
今夫师者之相为不利者也，曰：“将不勇，士不分，兵不利，教不习，师不众，率不利和，威不圉，害之不久，争之不疾，孙之不强。
zhí xīn bù jiān yǔ guó zhū hóu yí
植心不坚，与国诸侯疑。
yǔ guó zhū hóu yí zé dí shēng lǜ ér yì léi yǐ
与国诸侯疑，则敌生虑而意羸矣。
piān jù cǐ wù ér zhì cóng shì yān zé shì guó jiā shī zú ér bǎi xìng yì wu yě
偏具此物，而致从事焉，则是国家失卒，而百姓易务也。
jīn bù cháng guān qí shuō hǎo gōng fá zhī guó ruò shǐ zhōng xīng shī jūn zǐ shù rén yě bì qiě shù qiān tú bèi shí wàn rán hòu zú yǐ shī ér dòng yǐ
今不尝观其说好攻伐之国，若使中兴师，君子，庶人也，必且数千，徒倍十万，然后足以师而动矣。
jiǔ zhě shù suì sù zhě shù yuè
久者数岁，速者数月。
shì shàng bù xiá tīng zhì shì bù xiá zhì qí guān fǔ nóng fū bù xiá jià sè fù rén bù xiá fǎng jì zhī rèn zé shì guó jiā shī zú ér bǎi xìng yì wu yě
是上不暇听治，士不暇治其官府，农夫不暇稼穑，妇人不暇纺绩织纴，则是国家失卒，而百姓易务也。
rán ér yòu yǔ qí chē mǎ zhī ba bì yě màn mù wéi gài sān jūn zhī yòng jiá bīng zhī bèi wǔ fēn ér de qí yī zé yóu wèi xù shū yǐ
然而又与其车马之罢毙也，幔幕帷盖，三军之用，甲兵之备，五分而得其一，则犹为序疏矣。
rán ér yòu yǔ qí sàn wáng dào lù dào lù liáo yuǎn liáng shí bù jì chì shí yǐn zhī shí cè yì yǐ cǐ jī hán dòng něi jí bìng ér zhuǎn sǐ gōu hè zhōng zhě bù kě shèng jì yě
然而又与其散亡道路，道路辽远，粮食不继，傺食饮之时，厕役以此饥寒冻馁疾病而转死沟壑中者，不可胜计也。
cǐ qí wèi bù lì yú rén yě tiān xià zhī hài hòu yǐ
此其为不利于人也，天下之害厚矣。
ér wáng gōng dà rén lè ér xíng zhī
而王公大人，乐而行之。
zé cǐ lè zéi miè tiān xià zhī wàn mín yě qǐ bù bèi zāi
则此乐贼灭天下之万民也，岂不悖哉？
jīn tiān xià hào zhàn zhī guó qí jìn chu yuè ruò shǐ cǐ sì guó zhě dé yì yú tiān xià cǐ jiē shí bèi qí guó zhī zhòng ér wèi néng shí qí de yě shì rén bù zú ér de yǒu yú yě
今天下好战之国，齐、晋、楚、越，若使此四国者得意于天下，此皆十倍其国之众，而未能食其地也，是人不足而地有余也。
jīn yòu yǐ zhēng dì zhī gù ér fǎn xiāng zéi yě rán zé shì kuī bù zú ér zhòng yǒu yú yě
今又以争地之故，而反相贼也，然则是亏不足，而重有余也。
jīn dǎi fu hǎo gōng fá zhī jūn yòu shì qí shuō yǐ fēi zǐ mò zǐ yuē yǐ gōng fá zhī wèi bú yì fēi lì wù yǔ
今逮夫好攻伐之君，又饰其说，以非子墨子曰：“以攻伐之为不义，非利物与？
xī zhě yǔ zhēng yǒu miáo tāng fá jié wǔ wáng fá zhòu cǐ jiē lì wèi shèng wáng shì hé gù yě
昔者禹征有苗，汤伐桀，武王伐纣，此皆立为圣王，是何故也？
zǐ mò zǐ yuē zi wèi chá wú yán zhī lèi wèi míng qí gù zhě yě
”子墨子曰：“子未察吾言之类，未明其故者也。
bǐ fēi suǒ wèi gōng wèi zhū yě
彼非所谓“攻”，谓“诛”也。
xī zhě sān miáo dà luàn tiān mìng jí zhī rì yāo xiāo chū yǔ xuè sān cháo lóng shēng yú miào quǎn kū hu shì xià bīng dì chè jí quán wǔ gǔ biàn huà mín nǎi dà zhèn
昔者三苗大乱，天命殛之，日妖宵出，雨血三朝，龙生于庙，犬哭乎市，夏冰，地坼及泉，五谷变化，民乃大振。
gāo yáng nǎi mìng xuán gōng yǔ qīn bǎ tiān zhī ruì lìng yǐ zhēng yǒu miáo
高阳乃命玄宫，禹亲把天之瑞令，以征有苗。
sì diàn yòu zhī yǒu shén rén miàn niǎo shēn ruò jǐn yǐ shì è shǐ yǒu miáo zhī xiáng
四电诱祗，有神人面鸟身，若瑾以侍，搤矢有苗之祥。
miáo shī dà luàn hòu nǎi suì jǐ
苗师大乱，后乃遂几。
yǔ jì sì kè yǒu sān miáo yān mó wéi shān chuān bié wù shàng xià qīng zhì dà jí ér shén mín bù wéi tiān xià nǎi jìng zé cǐ yǔ zhī suǒ yǐ zhēng yǒu miáo yě
禹既巳克有三苗，焉磨为山川，别物上下，卿制大极，而神民不违，天下乃静，则此禹之所以征有苗也。
dǎi zhì hu xià wáng jié tiān yǒu chē gào mìng rì yuè bù shí hán shǔ zá zhì wǔ gǔ jiāo sǐ guǐ hū guó hè míng shí xī yú
逮至乎夏王桀，天有（车告）命，日月不时，寒暑杂至，五谷焦死，鬼呼国，鹤鸣十夕余。
tiān nǎi mìng tāng yú biāo gōng yòng shòu xià zhī dà mìng
天乃命汤于镳宫：“用受夏之大命。
xià dé dà luàn yǔ jì zú qí mìng yú tiān yǐ wǎng ér zhū zhī bì shǐ rǔ kān zhī
夏德大乱，予既卒其命于天矣，往而诛之，必使汝堪之。
tāng yān gǎn fèng lǜ qí zhòng shì yǐ xiāng yǒu xià zhī jìng dì nǎi shǐ yīn bào huǐ yǒu xià zhī chéng shǎo shǎo yǒu shén lái gào yuē xià dé dà luàn wǎng gōng zhī yǔ bì shǐ rǔ dà kān zhī
”汤焉敢奉率其众，是以乡有夏之境，帝乃使阴暴毁有夏之城，少少有神来告曰：“夏德大乱，往攻之，予必使汝大堪之。
yǔ jì shòu mìng yú tiān tiān mìng róng lóng huǒ yú xià zhī chéng xián xī běi zhī yú
予既受命于天，天命融隆火，于夏之城闲西北之隅。
tāng fèng jié zhòng yǐ kè yǒu shǔ zhū hóu yú báo jiàn zhāng tiān mìng tōng yú sì fāng ér tiān xià zhū hóu mò gǎn bù bīn fú zé cǐ tāng zhī suǒ yǐ zhū jié yě
”汤奉桀众以克有，属诸侯于薄，荐章天命，通于四方，而天下诸侯莫敢不宾服，则此汤之所以诛桀也。
dǎi zhì hu shāng wáng zhòu tiān bù xù qí dé sì yòng shī shí jiān yè zhōng shí rì yǔ tǔ yú báo jiǔ dǐng qiān zhǐ fù yāo xiāo chū yǒu guǐ xiāo yín yǒu nǚ wèi nán tiān yù ròu jí shēng hu guó dào wáng xiōng zì zòng yě
逮至乎商王纣，天不序其德，祀用失时，兼夜中十日，雨土于薄，九鼎迁止，妇妖宵出，有鬼宵吟，有女为男，天雨肉，棘生乎国道，王兄自纵也。
chì niǎo xián guī jiàng zhōu zhī qí shè yuē tiān mìng zhōu wén wáng fá yīn yǒu guó
赤鸟衔珪，降周之岐社，曰：“天命周文王，伐殷有国。
tài diān lái bīn hé chū lǜ tú de chū chéng huáng
”泰颠来宾，河出绿图，地出乘黄。
wǔ wáng jiàn gōng mèng jiàn sān shén yuē yǔ jì shěn zì yīn zhòu yú jiǔ dé yǐ wǎng gōng zhī yǔ bì shǐ rǔ dà kān zhī wǔ wáng nǎi gōng kuáng fū fǎn shāng zhī zhōu tiān cì wǔ wáng huáng niǎo zhī qí
武王践功，梦见三神曰：“予既沈渍殷纣于酒德矣，往攻之，予必使汝大堪之”武王乃攻狂夫，反商之周，天赐武王黄鸟之旗。
wáng jì sì kè yīn chéng dì zhī lái fēn zhǔ zhū shén sì zhòu xiān wáng tōng wéi sì yí ér tiān xià mò bù bīn
王既巳克殷，成帝之来，分主诸神，祀纣先王，通维四夷，而天下莫不宾。
yān xí tāng zhī xù cǐ jí wǔ wáng zhī suǒ yǐ zhū zhòu yě
焉袭汤之绪，此即武王之所以诛纣也。
ruò yǐ cǐ sān shèng wáng zhě guān zhī zé fēi suǒ wèi gōng yě suǒ wèi zhū yě
若以此三圣王者观之，则非所谓“攻”也，所谓“诛”也”
zé fu hǎo gōng fá zhī jūn yòu shì qí shuō yǐ fēi zǐ mò zǐ yuē zi yǐ gōng fá wèi bú yì fēi lì wù yǔ
则夫好攻伐之君又饰其说，以非子墨子曰：“子以攻伐为不义，非利物与？
xī zhě chu xióng lì shǐ tǎo cǐ huī shān zhī jiān yuè wáng yī kuī chū zì yǒu jù shǐ bāng yú yuè
昔者楚熊丽，始讨此睢山之间，越王繄亏，出自有遽，始邦于越；
táng shū yǔ lǚ shàng bāng qí jìn
唐叔与吕尚邦齐、晋。
cǐ jiē dì fāng shù bǎi lǐ jīn yǐ bìng guó zhī gù sì fēn tiān xià ér yǒu zhī shì gù hé yě
此皆地方数百里，今以并国之故，四分天下而有之，是故何也？
zǐ mò zǐ yuē zi wèi chá wú yán zhī lèi wèi míng qí gù zhě yě
子墨子曰：“子未察吾言之类，未明其故者也。
gǔ zhě tiān zǐ zhī shǐ fēng zhū hóu yě wàn yǒu yú
古者天子之始封诸侯也，万有余；
jīn yǐ bìng guó zhī gù wàn guó yǒu yú jiē miè ér sì guó dú lì
今以并国之故，万国有余皆灭，而四国独立。
cǐ pì yóu yī zhī yào wàn yǒu yú rén ér sì rén yù yě zé bù kě wèi liáng yī yǐ
此譬犹医之药万有余人，而四人愈也，则不可谓良医矣。
zé fu hǎo gōng fá zhī jūn yòu shì qí shuō yuē wǒ fēi yǐ jīn yù zǐ nǚ rǎng dì wèi bù zú yě wǒ yù yǐ yì míng lì yú tiān xià yǐ dé qiú zhū hóu yě
则夫好攻伐之君又饰其说，曰：“我非以金玉、子女、壤地为不足也，我欲以义名立于天下，以德求诸侯也。
zǐ mò zǐ yuē jīn ruò yǒu néng yǐ yì míng lì yú tiān xià yǐ dé qiú zhū hóu zhě tiān xià zhī fú kě lì ér dài yě
”子墨子曰：“今若有能以义名立于天下，以德求诸侯者，天下之服，可立而待也。
fu tiān xià chù gōng fá jiǔ yǐ pì ruò fu zi zhī wèi mǎ rán
夫天下处攻伐久矣，譬若傅子之为马然。
jīn ruò yǒu néng xìn xiào xiān lì tiān xià zhū hóu zhě dà guó zhī bú yì yě zé tóng yōu zhī
今若有能信效先利天下诸侯者，大国之不义也，则同忧之；
dà guó zhī gōng xiǎo guó yě zé tóng jiù zhī xiǎo guó chéng guō zhī bù quán yě bì shǐ xiū zhī bù sù zhī jué zé wěi zhī bì bó bù zú zé gòng zhī
大国之攻小国也，则同救之，小国城郭之不全也，必使修之，布粟之绝则委之，币帛不足则共之。
yǐ cǐ xiào dà guó zé xiǎo guó zhī jūn shuō
以此效大国，则小国之君说。
rén láo wǒ yì zé wǒ jiá bīng qiáng
人劳我逸，则我甲兵强。
kuān yǐ huì huǎn yì jí mín bì yí
宽以惠，缓易急，民必移。
yì gōng fá yǐ zhì wǒ guó gōng bì bèi
易攻伐以治我国，攻必倍。
liàng wǒ shī jǔ zhī fèi yǐ zhēng zhū hóu zhī bì zé bì kě de ér xù lì yān
量我师举之费，以争诸侯之毙，则必可得而序利焉。
dū yǐ zhèng yì qí míng bì wù kuān wú zhòng xìn wú shī yǐ cǐ shòu zhū hóu zhī shī zé tiān xià wú dí yǐ qí wéi xià bù kě shèng shǔ yě
督以正，义其名，必务宽吾众，信吾师，以此授诸侯之师，则天下无敌矣，其为下不可胜数也。
cǐ tiān xià zhī lì ér wáng gōng dà rén bù zhī ér yòng zé cǐ kě wèi bù zhī lì tiān xià zhī chén wu yǐ
此天下之利，而王公大人不知而用，则此可谓不知利天下之臣务矣。
shì gù zǐ mò zǐ yuē jīn qiě tiān xià zhī wáng gōng dà rén shì jūn zǐ zhōng qíng jiāng yù qiú xìng tiān xià zhī lì chú tiān xià zhī hài dāng ruò fán wèi gōng fá cǐ shí tiān xià zhī jù hài yě
是故子墨子曰：“今且天下之王公大人士君子，中情将欲求兴天下之利，除天下之害，当若繁为攻伐，此实天下之巨害也。
jīn yù wèi rén yì qiú wéi shàng shì shàng yù zhōng shèng wáng zhī dào xià yù zhōng guó jiā bǎi xìng zhī lì gù dāng ruò fēi gōng zhī wèi shuō ér jiāng bù kě bù chá zhě cǐ yě
今欲为仁义，求为上士，尚欲中圣王之道，下欲中国家百姓之利，故当若“非攻”之为说，而将不可不察者此也！