后汉书 · 范晔 · Chapter 106 of 130

志·礼仪下

PinyinModern Translation
Size

dà sàng zhū hóu wáng liè hóu shǐ fēng guì rén gōng zhǔ hōng

大丧诸侯王列侯始封贵人公主薨

bù yù tài yī lìng chéng jiāng yī rù jiù jìn suǒ yí yào

不豫,太医令丞将医入,就进所宜药。

cháng yào jiān jìn chén zhōng cháng shì xiǎo huáng mén jiē xiān cháng yào guò liàng shí èr

尝药监、近臣中常侍、小黄门皆先尝药,过量十二。

gōng qīng cháo chén wèn qǐ jū wú jiàn

公卿朝臣问起居无间。

tài wèi gào qǐng nán jiāo sī tú sī kōng gào qǐng zōng miào gào wǔ yuè sì dú qún sì bìng dǎo qiú fú jí bìng gōng qīng fù rú lǐ

太尉告请南郊,司徒、司空告请宗庙,告五岳、四渎、群祀,并祷求福,疾病,公卿复如礼。

dēng xiá huáng hòu zhào sān gōng diǎn sāng shì

登遐,皇后诏三公典丧事。

bǎi guān jiē yī bái dān yī bái zé bù guān

百官皆衣白单衣,白帻不冠。

bì chéng mén gōng mén

闭城门、宫门。

jìn chén zhōng huáng mén chí bīng hǔ bēn yǔ lín láng zhōng shǔ jiē yán sù wèi gōng fǔ gè jǐng běi jūn wǔ xiào rào gōng tún bīng huáng mén lìng shàng shū yù shǐ yè zhě zhòu yè xíng chén

近臣中黄门持兵,虎贲、羽林、郎中署皆严宿卫,宫府各警,北军五校绕宫屯兵,黄门令、尚书、御史、谒者昼夜行陈。

sān gōng qǐ shǒu zú sè fū rú lǐ

三公启手足色肤如礼。

huáng hòu huáng tài zǐ huáng zǐ kū yǒng rú lǐ

皇后、皇太子、皇子哭踊如礼。

mù yù rú lǐ

沐浴如礼。

shǒu gōng lìng jiān dōng yuán jiàng jiāng nǚ zhí shì huáng mián tí zēng jīn lǚ yù xiá rú gù shì

守宫令兼东园匠将女执事,黄绵、缇缯、金缕玉柙如故事。

fàn hán zhū yù rú lǐ

饭含珠玉如礼。

pán bīng rú lǐ

槃冰如礼。

bǎi guān kū lín diàn xià

百官哭临殿下。

shì rì yè xià zhú shǐ fú gào jùn guó èr qiān dàn zhū hóu wáng

是日夜,下竹使符告郡国二千石、诸侯王。

zhú shǐ fú dào jiē fú kū jìn āi

竹使符到,皆伏哭尽哀。

xiǎo liǎn rú lǐ

小敛如礼。

dōng yuán jiàng kǎo gōng lìng zòu dōng yuán mì qì biǎo lǐ dòng chì wén huà rì yuè niǎo guī lóng hǔ lián bì yǎn yuè yá guì zǐ gōng rú gù shì

东园匠、考工令奏东园秘器,表里洞赤,D73B文画日、月、鸟、龟、龙、虎、连璧、偃月,牙桧梓宫如故事。

dà liǎn yú liǎng yíng zhī jiān

大敛于两楹之间。

wǔ guān zuǒ yòu hǔ bēn yǔ lín wǔ jiāng gè jiāng suǒ bù zhí hǔ bēn jǐ zhūn diàn duān mén bì zuǒ yòu xiāng zhōng huáng mén chí bīng bì diàn shàng

五官、左右虎贲、羽林五将,各将所部,执虎贲戟、屯殿端门陛左右厢,中黄门持兵陛殿上。

yè lòu qún chén rù

夜漏,群臣入。

zhòu lòu shàng shuǐ dà hóng lú shè jiǔ bīn suí lì diàn xià

昼漏上水,大鸿胪设九宾,随立殿下。

è zhě yǐn zhū hóu wáng lì diàn xià xī miàn běi shàng

遏者引诸侯王立殿下,西面北上;

zōng shì zhū hóu sì xìng xiǎo hòu zài hòu xī miàn běi shàng

宗室诸侯、四姓小侯在后,西面北上。

zhì lǐ yǐn sān gōng jiù wèi diàn xià běi miàn

治礼引三公就位,殿下北面;

tè jìn cì zhōng èr qiān dàn

特进次中二千石;

liè hóu cì èr qiān dàn

列侯次二千石;

liù bǎi shí bó shì zài hòu

六百石、博士在后;

qún chén péi wèi zhě jiē chóng xíng xī shàng

群臣陪位者皆重行,西上。

cè zhǎng gù zài hòu yǐ āi kū

策,掌故在后,已哀哭。

tài cháng guì yuē kū dà hóng lú chuán kū rú yí

太常跪曰“哭”,大鸿胪传哭如仪。

sī tú guì yuē qǐng jiù xià wèi dōng yuán wǔ shì fèng xià chē

司徒跪曰:“请就下位”,东园武士奉下车。

sī tú guì yuē qǐng jiù xià fáng dōu dǎo dōng yuán wǔ shì fèng chē rù fáng

司徒跪曰“请就下房”,都导东园武士奉车入房。

sī tú tài shǐ lìng fèng shì āi cè

司徒、太史令奉谥、哀策。

dōng yuán wǔ shì zhí shì xià míng qì

东园武士执事下明器。

shāo bā shèng róng sān shēng shǔ yī jì yī mài yī liáng yī dào yī má yī shū yī xiǎo dòu yī

筲八盛,容三升,黍一,稷一,麦一,梁一,稻一,麻一,菽一,小豆一。

wèng sān róng sān shēng xī yī hǎi yī xiè yī

瓮三,容三升,醯一、醢一,屑一。

shǔ yí

黍饴。

zài yǐ mù héng fù yǐ shū bù

载以木桁,覆以疏布。

wǔ èr róng sān shēng lǐ yī jiǔ yī

甒二,容三升,醴一,酒一。

zài yǐ mù héng fù yǐ gōng bù wǎ dèng yī

载以木桁,覆以功布,瓦镫一。

tóng shǐ sì xuān zhōu zhōng yì duǎn wèi

彤矢四,轩𫐏中,亦短卫。

tóng shǐ sì gǔ duǎn wèi

彤矢四,骨,短卫。

tóng gōng yī

彤弓一。

zhī bā móu bā dòu bā biān bā xíng fāng jiǔ hú bā

卮八,牟八,豆八,笾八,形方酒壶八。

pán yī jù

槃B431一具。

zhàng jǐ gè yī

杖、几各一。

gài yī

盖一。

zhōng shí liù wú

钟十六,无D73B。

sì wú

B37B四,无D73B。

qìng shí liù wú

磬十六,无D73B。

xūn yī xiāo sì shēng yī yī zhù yī yù yī sè liù qín yī yú yī zhù yī kǎn hòu yī

熏一,萧四,笙一,D652一,祝一,敔一,瑟六,琴一,竽一,筑一,坎侯一。

gàn gē gè yī zé yī jiǎ yī zhòu yī

干、戈各一,笮一,甲一,胄一。

wǎn chē jiǔ chéng chú líng sān shí liù pǐ

挽车九乘,刍灵三十六匹。

wǎ zào èr wǎ fǔ èr wǎ zèng yī

瓦灶二,瓦釜二,瓦甑一。

wǎ dǐng shí èr róng wǔ shēng

瓦鼎十二,容五升。

páo sháo yī róng yī shēng

匏勺一,容一升。

wǎ àn jiǔ

瓦案九。

wǎ dà bēi shí liù róng sān shēng

瓦大杯十六,容三升。

wǎ xiǎo bēi èr shí róng èr shēng

瓦小杯二十,容二升。

wǎ fàn pán shí

瓦饭槃十。

wǎ jiǔ zūn èr róng wǔ dǒu

瓦酒尊二,容五斗。

páo sháo èr róng yī shēng

匏勺二,容一升。

jì fú yī sòng jiē bì dōng yuán jiàng yuē kě kū zài fáng zhōng zhě jiē kū

祭服衣送皆毕,东园匠曰“可哭”,在房中者皆哭。

tài cháng dà hóng lú qǐng kū zhǐ kū rú yí

太常、大鸿胪请哭止哭如仪。

sī tú yuē bǎi guān shì bì chén qǐng ba cóng rù fáng zhě jiē zài bài chū jiù wèi

司徒曰“百官事毕,臣请罢”,从入房者皆再拜,出,就位。

tài cháng dǎo huáng dì jiù zèng wèi

太常导皇帝就赠位。

sī tú guì yuē qǐng jìn zèng shì zhōng fèng chí hóng dòng

司徒跪曰“请进赠”,侍中奉持鸿洞。

zèng yù guī zhǎng chǐ sì cùn jiàn yǐ zǐ jīn guǎng mào gè sān cùn tí lǐ chì xūn zhōu yuán

赠玉珪长尺四寸,荐以紫巾,广袤各三寸,缇里,赤𫄸周缘;

zèng bì xuán sān xūn èr gè zhǎng chǐ èr cùn guǎng chōng fú

赠币,玄三𫄸二,各长尺二寸,广充幅。

huáng dì jìn guì lín xiàn dào fáng hù xī xiàng shǒu xià zèng tóu hóng dòng zhōng sān

皇帝进跪,临羡道房户,西向,手下赠,投鸿洞中,三。

dōng yuán jiàng fèng fēng rù cáng fáng zhōng

东园匠奉封入藏房中。

tài cháng guì yuē huáng dì jìng zài bài qǐng kū dà hóng lú chuán kū rú yí

太常跪曰“皇帝敬再拜,请哭”,大鸿胪传哭如仪。

tài cháng guì yuē zèng shì bì huáng dì cù jiù wèi

太常跪曰“赠事毕”,皇帝促就位。

róng gēn chē yóu zài róng yī

容根车游载容衣。

sī tú zhì biàn diàn bìng qí jiē cóng róng chē yù zhàng xià

司徒至便殿,并B37C骑皆从容车玉帐下。

sī tú guì yuē qǐng jiù wò dǎo dēng

司徒跪曰“请就幄”,导登。

shàng yī fèng yī yǐ cì fèng qì yī wù cáng yú biàn diàn

尚衣奉衣,以次奉器衣物,藏于便殿。

tài zhù jìn lǐ xiàn

太祝进醴献。

fán xià yòng lòu shí kè

凡下,用漏十刻。

lǐ bì sī kōng jiàng xiào fù tǔ

礼毕,司空将校复土。

huáng dì huáng hòu yǐ xià jiē qù cū fú fú dà hóng hái gōng fǎn lú lì zhǔ rú lǐ

皇帝、皇后以下皆去粗服,服大红,还宫反庐,立主如礼。

sāng mù zhǔ chǐ èr cùn bù shū shì

桑木主尺二寸,不书谥。

yú lǐ bì shì fù yú miào rú lǐ

虞礼毕,礻付于庙,如礼。

xiān dà jià rì yóu guān yī yú zhū gōng zhū diàn qún chén jiē jí fú cóng huì rú yí

先大驾日游冠衣于诸宫诸殿, 群臣皆吉服从会如仪。

huáng dì jìn chén sāng fú rú lǐ

皇帝近臣丧服如礼。

dà hóng fú xiǎo hóng shí yī shēng dōu bù liàn guān

B37D大红,服小红,十一升都布练冠。

xiǎo hóng fú xiān xiān fú liú huáng guān cháng guān

B37D小红,服纤,B37D纤,服留黄,冠常冠。

jìn chén jí èr qiān dàn yǐ xià jiē fú liú huáng guān

近臣及二千石以下皆服留黄冠。

bǎi guān yī zào

百官衣皂。

měi biàn fú cóng kū yì líng huì rú yí

每变服,从哭诣陵会如仪。

jì yǐ tè shēng bù jìn máo xuè shǒu

祭以特牲,不进毛血首。

sī tú guāng lù xūn bèi sān jué rú lǐ

司徒、光禄勋备三爵如礼。

tài huáng tài hòu huáng tài hòu bēng sī kōng yǐ tè shēng gào shì yú zǔ miào rú yí

太皇太后、皇太后崩,司空以特牲告谥于祖庙如仪。

cháng lè tài pú shào fǔ dà cháng qiū diǎn sāng shì sān gōng fèng zhì dù tā jiē rú lǐ yí

长乐太仆、少府、大长秋典丧事,三公奉制度,他皆如礼仪。

hé zàng xiàn dào kāi tōng huáng dì yè biàn fáng tài cháng dǎo zhì xiàn dào qù zhàng zhōng cháng shì shòu zhì jiù qián yè fú kū zhǐ rú yí

合葬:羡道开通,皇帝谒便房,太常导至羡道,去杖,中常侍受,至柩前,谒,伏哭止如仪。

cí tài cháng dǎo chū zhōng cháng shì shòu zhàng shēng chē guī gōng

辞,太常导出,中常侍授杖,升车归宫。

yǐ xià fǎn yú lì zhǔ rú lǐ

已下,反虞立主如礼。

zhū jiāo miào jì fú jiē xià biàn fáng

诸郊庙祭服皆下便房。

wǔ shí cháo fú gè yī xí zài líng qǐn qí yú jí yàn fú jiē fēng yǐ qiè sì cáng gōng diàn hòu gé shì

五时朝服各一袭在陵寝,其余及宴服皆封以箧笥,藏宫殿后阁室。

zhū hóu wáng liè hóu shǐ fēng guì rén gōng zhǔ hōng jiē lìng zèng yìn xǐ yù xiá yín lǚ

诸侯王、列侯、始封贵人、公主薨,皆令赠印玺、玉柙银缕;

dà guì rén cháng gōng zhǔ tóng lóu

大贵人、长公主铜楼。

zhū hóu wáng guì rén gōng zhǔ gōng jiāng jūn tè jìn jiē cì qì guān zhōng èr shí sì wù

诸侯王、贵人、公主、公、将军、特进皆赐器,官中二十四物。

shǐ zhě zhì sāng chuān zuò bǎi guǒ bǎi guān huì sòng rú gù shì

使者治丧,穿作,柏椁,百官会送,如故事。

zhū hóu wáng gōng zhǔ guì rén jiē zhāng guān dòng zhū yún qì huà

诸侯王、公主、贵人皆樟棺,洞朱,云气画。

gōng tè jìn zhāng guān hēi qī

公、特进樟棺黑漆。

zhōng èr qiān dàn yǐ xià kǎn hòu qī

中二千石以下坎侯漆。

cháo chén zhōng èr qiān dàn jiāng jūn shǐ zhě diào jì jùn guó èr qiān dàn liù bǎi shí yǐ zhì huáng shòu jiē cì cháng chē yì niú zèng jì

朝臣中二千石、将军,使者吊祭,郡国二千石、六百石以至黄绶,皆赐常车驿牛赠祭。

yi zì zuǒ shǐ yǐ shàng dá dà liǎn jiē yǐ cháo fú

宜自佐史以上达,大敛皆以朝服。

jūn lín diào ruò qiǎn shǐ zhě zhǔ rén miǎn dié qù zhàng wàng mǎ shǒu rú lǐ

君临吊若遣使者,主人免绖去杖望马首如礼。

miǎn dié qù zhàng bù gǎn yǐ qi xiōng fú dāng zūn zhě

免绖去杖,不敢以戚凶服当尊者。

zì wáng zhǔ guì rén yǐ xià zhì zuǒ shǐ sòng chē qí dǎo cóng lì zú gè rú qí guān fǔ

自王、主、贵人以下至佐史,送车骑导从吏卒,各如其官府。

zài shì yǐ gài lóng shǒu yú wěi huá bù qiáng xūn shàng zhōu jiāo luò qián hòu yún qì huà wéi shang

载饰以盖,龙首鱼尾,华布墙,𫄸上周,交络前后,云气画帷裳。

zhōng èr qiān dàn yǐ shàng yǒu zī zuǒ lóng yòu hǔ zhū niǎo xuán wǔ

中二千石以上有辎,左龙右虎,朱鸟玄武;

gōng hóu yǐ shàng jiā yǐ lù fú xióng

公侯以上,加倚鹿伏熊。

qiān dàn yǐ xià zī bù gài qiáng yú lóng shǒu wěi ér yǐ

千石以下,缁布盖墙,鱼龙首尾而已。

èr bǎi shí huáng shòu yǐ xià zhì yú chǔ shì jiē yǐ diàn xí wèi qiáng gài

二百石黄绶以下至于处士,皆以簟席为墙盖。

qí zhèng fēi fū rén qī jiē rú zhī

其正妃、夫人、妻皆如之。

zhū hóu wáng fu xiāng zhōng wèi nèi shǐ diǎn sāng shì dà hóng lú zòu shì tiān zǐ shǐ zhě zèng bì bó zài rì mìng shì rú lǐ

诸侯王,傅、相、中尉、内史典丧事,大鸿胪奏谥,天子使者赠璧帛,载日命谥如礼。

xià líng qún chén cū fú rú yí zhǔ rén rú lǐ

下陵,群臣B37D粗服如仪,主人如礼。

zàn yuē dà lǐ suī jiǎn hóng yí zé róng

赞曰:大礼虽简,鸿仪则容。

tiān zūn de bēi jūn zhuāng chén gōng

天尊地卑,君庄臣恭。

zhì wén tōng biàn āi jìng jiāo cóng

质文通变,哀敬交从。

yuán xù sī lì jiā bāng nǎi lóng

元序斯立,家邦乃隆。

✦ You read 志·礼仪下

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.