后汉书 · 范晔 · Chapter 36 of 130

列传·樊宏阴识列传

PinyinModern Translation
Size

fán hóng zi shū zú zēng sūn zhǔn yīn shí dì xìng

樊宏子儵族曾孙准阴识弟兴

fán hóng zì mǐ qīng nán yáng hú yáng rén yě shì zǔ zhī jiù

樊宏字靡卿,南阳湖阳人也,世祖之舅。

qí xiān zhōu zhòng shān fu fēng yú fán yīn ér shì yān wèi xiāng lǐ zhe xìng

其先周仲山甫,封于樊,因而氏焉,为乡里著姓。

fù zhòng zì jūn yún shì shàn nóng jià hǎo huò zhí

父重,字君云,世善农稼,好货殖。

zhòng xìng wēn hòu yǒu fǎ dù sān shì gòng cái zǐ sūn zhāo xī lǐ jìng cháng ruò gōng jiā

重性温厚,有法度,三世共财,子孙朝夕礼敬,常若公家。

qí yíng lǐ chǎn yè wù wú suǒ qì kè yì tóng lì gè dé qí yí gù néng shàng xià lù lì cái lì suì bèi zhì nǎi kāi guǎng tián tǔ sān bǎi yú qǐng

其营理产业,物无所弃,课役童隶,各得其宜,故能上下戮力,财利岁倍,至乃开广田土三百余顷。

qí suǒ qǐ lú shè jiē yǒu zhòng táng gāo gé bēi qú guàn zhù

其所起庐舍,皆有重堂高阁,陂渠灌注。

yòu chí yú mù chù yǒu qiú bì gěi

又池鱼牧畜,有求必给。

cháng yù zuò qì wù xiān zhǒng zǐ qī shí rén chī zhī rán jī yǐ suì yuè jiē de qí yòng xiàng zhī xiào zhě xián qiú jià yān

尝欲作器物,先种梓漆,时人嗤之,然积以岁月,皆得其用,向之笑者咸求假焉。

zī zhì jù wàn ér zhèn shàn zōng zú ēn jiā xiāng lǘ

资至巨万,而赈赡宗族,恩加乡闾。

wài sūn hé shì xiōng dì zhēng cái zhòng chǐ zhī yǐ tián èr qǐng jiě qí fèn sòng

外孙何氏兄弟争财,重耻之,以田二顷解其忿讼。

xiàn zhōng chēng měi tuī wèi sān lǎo

县中称美,推为三老。

nián bā shí yú zhōng

年八十余终。

qí sù suǒ jiǎ dài rén jiān shù bǎi wàn yí lìng fén xuē wén qì

其素所假贷人间数百万,遗令焚削文契。

zé jiā wén zhě jiē cán zhēng wǎng cháng zhī zhū zǐ cóng chì jìng bù kěn shòu

责家闻者皆惭,争往偿之,诸子从敕,竟不肯受。

hóng shǎo yǒu zhì xíng

宏少有志行。

wáng mǎng mò yì bīng qǐ liú bó shēng yǔ zú xiōng cì jù jiàng bīng gōng hú yáng chéng shǒu bù xià

王莽末,义兵起,刘伯升与族兄赐俱将兵攻湖阳,城守不下。

cì nǚ dì wèi hóng qī hú yáng yóu shì shōu xì hóng qī zǐ lìng chū pì bó shēng hóng yīn liú bù fǎn

赐女弟为宏妻,湖阳由是收系宏妻子,令出譬伯升,宏因留不反。

hú yáng jūn shuài yù shā qí qī zǐ zhǎng lì yǐ xià gòng xiāng wèi yuē fán zhòng zǐ fù lǐ yì ēn dé xíng yú xiāng lǐ suī yǒu zuì qiě dāng zài hòu

湖阳军帅欲杀其妻子,长吏以下共相谓曰:“樊重子父,礼义恩德行于乡里,虽有罪,且当在后。

huì hàn bīng rì shèng hú yáng huáng jí wèi gǎn shā zhī suì de miǎn tuō

”会汉兵日盛,湖阳惶急,未敢杀之,遂得免脱。

gēng shǐ lì yù yǐ hóng wèi jiāng hóng kòu tóu cí yuē shū shēng bù xí bīng shì

更始立,欲以宏为将,宏叩头辞曰:“书生不习兵事。

jìng de miǎn guī

”竟得免归。

yǔ zōng jiā qīn shǔ zuò yíng qiàn zì shǒu lǎo ruò guī zhī zhě qiān yú jiā

与宗家亲属作营堑自守,老弱归之者千余家。

shí chì méi zéi lüè táng zǐ xiāng duō suǒ cán shā yù qián gōng hóng yíng hóng qiǎn rén chí niú jiǔ mǐ gǔ láo yí chì méi

时赤眉贼掠唐子乡,多所残杀,欲前攻宏营,宏遣人持牛酒米谷,劳遗赤眉。

chì méi zhǎng lǎo xiān wén hóng rén hòu jiē chēng yuē fán jūn sù shàn qiě jīn jiàn dài rú cǐ hé xīn gōng zhī

赤眉长老先闻宏仁厚,皆称曰:“樊君素善,且今见待如此,何心攻之。

yǐn bīng ér qù suì miǎn kòu nán

”引兵而去,遂免寇难。

shì zǔ jí wèi bài guāng lù dài fu wèi tè jìn cì sān gōng

世祖即位,拜光禄大夫,位特进,次三公。

jiàn wǔ wǔ nián fēng zhǎng luō hóu

建武五年,封长罗侯。

shí sān nián fēng dì dān wèi shè yáng hóu xiōng zi xún xuán xiāng hóu zú xiōng zhōng gèng fù hóu

十三年,封弟丹为射阳侯,兄子寻玄乡侯,族兄忠更父侯。

shí wǔ nián dìng fēng hóng shòu zhāng hóu

十五年,定封宏寿张侯。

shí bā nián dì nán cí zhāng líng guò hú yáng cí zhòng mù zhuī jué shì wéi shòu zhāng jìng hóu lì miào yú hú yáng chē jià měi nán xún cháng xìng qí mù shǎng cì dà huì

十八年,帝南祠章陵,过湖阳,祠重墓,追爵谥为寿张敬侯,立庙于湖阳,车驾每南巡,常幸其墓,赏赐大会。

hóng wéi rén qiān róu wèi shèn bù qiú gǒu jìn

宏为人谦柔畏慎,不求苟进。

cháng jiè qí zǐ yuē fù guì yíng yì wèi yǒu néng zhōng zhě

常戒其子曰:“富贵盈溢,未有能终者。

wú fēi bù xǐ róng shì yě tiān dào è mǎn ér hǎo qiān qián shì guì qī jiē míng jiè yě

吾非不喜荣势也,天道恶满而好谦,前世贵戚皆明戒也。

bǎo shēn quán jǐ qǐ bù lè zāi

保身全己,岂不乐哉!

měi dāng cháo huì zhé yíng qī xiān dào fǔ fú dài shì shí zhì nǎi qǐ

”每当朝会,辄迎期先到,俯伏待事,时至乃起。

dì wén zhī cháng chì zōu qí lín cháo nǎi gào wù lìng yù dào

帝闻之,常敕驺骑临朝乃告,勿令豫到。

hóng suǒ shàng pián yí jí yán dé shī zhé shǒu zì shū xiě huǐ xuē cǎo běn

宏所上便宜及言得失,辄手自书写,毁削草本。

gōng cháo fǎng dǎi bù gǎn zhòng duì

公朝访逮,不敢众对。

zōng zú rǎn qí huà wèi cháng fàn fǎ

宗族染其化,未尝犯法。

dì shén zhòng zhī

帝甚重之。

jí bìng kùn chē jià lín shì liú sù wèn qí suǒ yù yán

及病困,车驾临视,留宿,问其所欲言。

hóng dùn shǒu zì chén wú gōng xiǎng shí dà guó chéng kǒng zǐ sūn bù néng bǎo quán hòu ēn lìng chén hún shén cán fù huáng quán yuàn hái shòu zhāng shí xiǎo xiāng tíng

宏顿首自陈:“无功享食大国,诚恐子孙不能保全厚恩,令臣魂神惭负黄泉,愿还寿张,食小乡亭。

dì bēi shāng qí yán ér jìng bù xǔ

”帝悲伤其言,而竟不许。

èr shí qī nián zú

二十七年,卒。

yí chì báo zàng yī wú suǒ yòng yǐ wéi guān jiù yī zāng bù yí fù jiàn rú yǒu fǔ bài shāng xiào zǐ zhī xīn shǐ yǔ fū rén tóng fén yì zāng

遗敕薄葬,一无所用,以为棺柩一臧,不宜复见,如有腐败,伤孝子之心,使与夫人同坟异臧。

dì shàn qí lìng yǐ shū shì bǎi guān yīn yuē jīn bù shùn shòu zhāng hóu yì wú yǐ zhāng qí dé

帝善其令,以书示百官,因曰:“今不顺寿张侯意,无以彰其德。

qiě wú wàn suì zhī hòu yù yǐ wèi shì

且吾万岁之后,欲以为式。

fù qián qiān wàn bù wàn pǐ shì wèi gōng hóu zèng yǐ yìn shòu chē jià qīn sòng zàng

”赙钱千万,布万匹,谥为恭侯,赠以印绶,车驾亲送葬。

zi tiáo sì

子鯈嗣。

dì dào hóng bù yǐ fù fēng shǎo zǐ mào wèi píng wàng hóu

帝悼宏不已,复封少子茂为平望侯。

fán shì hòu zhě fán wǔ guó

樊氏侯者凡五国。

míng nián cì tiáo dì wěi jí cóng kūn dì qī rén hé qián wǔ qiān wàn

明年,赐鯈弟鲔及从昆弟七人合钱五千万。

lùn yuē xī chu qǐng xiāng wáng wèn yáng líng jūn yuē jūn zǐ zhī fù hé rú

论曰:昔楚顷襄王问阳陵君曰:“君子之富何如?

duì yuē jiǎ rén bù dé bù zé shí rén bù shǐ bù yì qīn qī ài zhī zhòng rén shàn zhī

”对曰:“假人不德不责,食人不使不役,亲戚爱之,众人善之。

ruò nǎi fán zhòng zhī shé qì zhǐ sòng qí shù jī jūn zǐ zhī fù hu

”若乃樊重之折契止讼,其庶几君子之富乎!

fēn dì yǐ yòng tiān dào shí lǐn yǐ chóng lǐ jié qǔ zhū lǐ huà zé yì kě yǐ shī yú zhèng yě

分地以用天道,实廪以崇礼节,取诸理化,则亦可以施于政也。

yǔ fu ài ér wèi zhě hé shū jiān zāi

与夫爱而畏者,何殊间哉!

tiáo zì cháng yú jǐn yuē yǒu fù fēng

鯈字长鱼,谨约有父风。

shì hòu mǔ zhì xiào jí mǔ zú āi sī guò lǐ huǐ bìng bù zì zhī shì zǔ cháng qiǎn zhōng huáng mén zhāo mù sòng zhōu

事后母至孝,及母卒,哀思过礼,毁病不自支,世祖常遣中黄门朝暮送B17E粥。

fú què jiù shì zhōng dīng gōng shòu gōng yáng yán shì chūn qiū

服阕,就侍中丁恭受《公羊严氏春秋》。

jiàn wǔ zhōng jìn wǎng shàng kuò zhū wáng jì zhǎng gè zhāo yǐn bīn kè yǐ tiáo wài qī zhēng qiǎn zhì zhī ér tiáo qīng jìng zì bǎo wú suǒ jiāo jié

建武中,禁网尚阔,诸王既长,各招引宾客,以鯈外戚,争遣致之,而鯈清静自保,无所交结。

jí pèi wáng fǔ shì fā guì qī zǐ dì duō jiàn shōu bǔ yǐ bù yù de miǎn

及沛王辅事发,贵戚子弟多见收捕,B3 4A以不豫得免。

dì bēng zi tiáo wéi fù tǔ xiào wèi

帝崩,子鯈为复土校尉。

yǒng píng yuán nián bài zhǎng shuǐ xiào wèi yǔ gōng qīng zá dìng jiāo cí lǐ yí yǐ chèn jì zhèng wǔ jīng yì shuō

永平元年,拜长水校尉,与公卿杂定郊祠礼仪,以谶记正《五经》异说。

běi hǎi zhōu zé láng yá chéng gōng bìng hǎi nèi dà rú tiáo jiē yǐ wéi shī yǒu ér zhì zhī yú cháo

北海周泽、琅邪承宫并海内大儒,鯈皆以为师友而致之于朝。

shàng yán jùn guó jǔ xiào lián lǜ qǔ nián shào néng bào ēn zhě qí sù dà xián duō jiàn fèi qì yi chì jùn guó jiǎn yòng liáng jùn

上言郡国举孝廉,率取年少能报恩者,耆宿大贤多见废弃,宜敕郡国简用良俊。

yòu yì xíng pì yi xū qiū yuè yǐ shùn shí qì

又议刑辟宜须秋月,以顺时气。

xiǎn zōng bìng cóng zhī

显宗并从之。

èr nián yǐ shòu zhāng guó yì dōng píng wáng xǐ fēng tiáo yàn hóu

二年,以寿张国益东平王,徙封鯈燕侯。

qí hòu guǎng líng wáng jīng yǒu zuì dì yǐ zhì qīn dào shāng zhī zhào tiáo yǔ yǔ lín jiān nán yáng rèn wěi zá lǐ qí yù

其后广陵王荆有罪,帝以至亲悼伤之,诏鯈与羽林监南阳任隗杂理其狱。

shì jìng zòu qǐng zhū jīng

事竟,奏请诛荆。

yǐn jiàn xuān míng diàn dì nù yuē zhū qīng yǐ wǒ dì gù yù zhū zhī jí wǒ zi qīng děng gǎn ěr yá

引见宣明殿,帝怒曰:“诸卿以我弟故,欲诛之,即我子,卿等敢尔邪!

tiáo yǎng ér duì yuē tiān xià gāo dì tiān xià fēi bì xià zhī tiān xià yě

”鯈仰而对曰:“天下高帝天下,非陛下之天下也。

chūn qiū zhī yì

《春秋》之义。

jūn qīn wú jiāng jiāng ér zhū yān

‘君亲无将,将而诛焉’。

shì yǐ zhōu gōng zhū dì jì you zhèn xiōng jīng zhuàn dà zhī

是以周公诛弟,季友鸩兄,经传大之。

chén děng yǐ jīng zhǔ tuō mǔ dì bì xià liú shèng xīn jiā cè yǐn gù gǎn qǐng ěr

臣等以荆属托母弟,陛下留圣心,加恻隐,故敢请耳。

rú lìng bì xià zi chén děng zhuān zhū ér yǐ

如令陛下子,臣等专诛而已。

dì tàn xī liáng jiǔ

”帝叹息良久。

tiáo yì yǐ cǐ zhī míng

鯈益以此知名。

qí hòu dì wěi wèi zi shǎng qiú chǔ wáng yīng nǚ jìng xiāng gōng zhǔ tiáo wén ér zhǐ zhī yuē jiàn wǔ shí wú jiā bìng shòu róng chǒng yī zōng wǔ hòu

其后弟鲔为子赏求楚王英女敬乡公主,鯈闻而止之,曰:“建武时,吾家并受荣宠,一宗五侯。

shí tè jìn yī yán nǚ kě yǐ pèi wáng nán kě yǐ shàng zhǔ dàn yǐ guì chǒng guò shèng jí wéi huò huàn gù bù wéi yě

时特进一言,女可以配王,男可以尚主,但以贵宠过盛,即为祸患,故不为也。

qiě ěr yī zi nài hé qì zhī yú chu hu

且尔一子,奈何弃之于楚乎?

wěi bù cóng

”鲔不从。

shí nián tiáo zú fèng zèng shén hòu shì yuē āi hóu

十年,鯈卒,赗赠甚厚,谥曰哀侯。

dì qiǎn xiǎo huáng mén zhāng yīn wèn suǒ yí yán

帝遣小黄门张音问所遗言。

xiān shì hé nán xiàn wáng shī guān qián diǎn fù zhě zuò sǐ jí zuì xǐ zhě shén zhòng suì wěi zé yú rén yǐ cháng qí hào

先是河南县亡失官钱,典负者坐死及罪徙者甚众,遂委责于人,以偿其耗。

xiāng bù lì sī yīn cǐ wèi jiān tiáo cháng jí zhī

乡部吏司因此为奸,鯈常疾之。

yòu yě wáng suì xiàn gān láo gāo xíng měi zhé rǎo rén lì yǐ wéi lì

又野王岁献甘醪、膏饧,每辄扰人,吏以为利。

tiáo bìng yù zòu ba zhī jí bìng wèi jí de shàng

鯈并欲奏罢之,疾病未及得上。

yīn guī jù yǐ wén dì lǎn zhī ér bēi tàn chì èr jùn bìng lìng cóng zhī

音归,具以闻,帝览之而悲叹,敕二郡并令从之。

zhǎng zǐ sì sì yǐ cì zi chēn fàn wèi láng

长子汜嗣,以次子郴、梵为郎。

qí hòu chu shì fā jué dì zhuī niàn tiáo jǐn kè yòu wén qí zhǐ wěi hūn shì gù qí zhū zi dé bù zuò yān

其后楚事发觉,帝追念鯈谨恪,又闻其止鲔婚事,故其诸子得不坐焉。

fàn zì wén gāo wèi láng èr shí yú nián sān shǔ fú qí zhòng jù

梵字文高,为郎二十余年,三署服其重惧。

xī tuī cái wù èr qiān yú wàn yǔ gū xiōng zi guān zhì dà hóng lú

悉推财物二千余万与孤兄子,官至大鸿胪。

sì zú zǐ shí sì

汜卒,子时嗣。

shí zú zi jiàn sì

时卒,子建嗣。

jiàn zú wú zi guó jué

建卒,无子,国绝。

yǒng níng yuán nián shān tài hòu fù fēng jiàn dì pàn

永宁元年,邓太后复封建弟盼。

pàn zú zi shàng sì

盼卒,子尚嗣。

chū tiáo shān dìng gōng yáng yán shì chūn qiū zhāng jù shì hào fán hóu xué jiào shòu mén tú qián hòu sān qiān yú rén

初,鯈删定《公羊严氏春秋》章句,世号“樊侯学”,教授门徒前后三千余人。

dì zǐ yǐng chuān li xiū jiǔ jiāng xià qín jiē wèi sān gōng

弟子颍川李修、九江夏勤,皆为三公。

qín zì bó zōng wèi jīng wǎn èr xiàn lìng líng líng tài shǒu suǒ zài yǒu lǐ néng chēng

勤字伯宗,为京、宛二县令,零陵太守,所在有理能称。

ān dì shí wèi zhì sī tú

安帝时,位至司徒。

zhǔn zì yòu líng hóng zhī zú zēng sūn yě

准字幼陵,宏之族曾孙也。

fù ruì hǎo huáng lǎo yán qīng jìng shǎo yù

父瑞,好黄老言,清静少欲。

zhǔn shǎo lì zhì xíng xiū rú shù yǐ xiān fù chǎn yè shù bǎi wàn ràng gū xiōng zi

准少励志行,修儒术,以先父产业数百万让孤兄子。

yǒng yuán shí wǔ nián hé dì xìng nán yáng zhǔn wèi jùn gōng cáo zhào jiàn dì qì zhī bài láng zhōng cóng chē jià hái gōng tè bǔ shàng shū láng

永元十五年,和帝幸南阳,准为郡功曹,召见,帝器之,拜郎中,从车驾还宫,特补尚书郎。

shān tài hòu lín cháo rú xué líng tì zhǔn nǎi shàng shū yuē

邓太后临朝,儒学陵替,准乃上疏曰:

chén wén jiǎ yì yǒu yán rén jūn bù kě yǐ bù xué

臣闻贾谊有言,“人君不可以不学”。

gù suī dà shùn shèng dé zī zī wéi shàn

故虽大舜圣德,孳孳为善;

chéng wáng xián zhǔ chóng míng shī fū

成王贤主,崇明师傅。

jí guāng wǔ huáng dì shòu mìng zhōng xīng qún xióng bēng rǎo jīng qí luàn yě dōng xī zhū zhàn bù huáng qǐ chǔ rán yóu tóu gē jiǎng yì xī mǎ lùn dào

及光武皇帝受命中兴,群雄崩扰,旌旗乱野,东西诛战,不遑启处,然犹投戈讲艺,息马论道。

zhì xiào míng huáng dì jiān tiān de zhī zī yòng rì yuè zhī míng shù zhèng wàn jī wú bù jiǎn xīn ér chuí qíng gǔ diǎn yóu yì jīng yì měi xiǎng shè lǐ bì zhèng zuò zì jiǎng zhū rú bìng tīng sì fāng xīn xīn

至孝明皇帝,兼天地之姿,用日月之明,庶政万机,无不简心,而垂情古典,游意经艺,每飨射礼毕,正坐自讲,诸儒并听,四方欣欣。

suī quē lǐ zhī huà jué xiāng zhī shì chéng bù zú yán

虽阙里之化,矍相之事,诚不足言。

yòu duō zhēng míng rú yǐ chōng lǐ guān rú pèi guó zhào xiào láng yá chéng gōng děng huò ān chē jié sì gào guī xiāng lǐ

又多征名儒,以充礼官,如沛国赵孝、琅邪承宫等,或安车结驷,告归乡里;

huò fēng yī bó dài cóng jiàn zōng miào

或丰衣博带,从见宗庙。

qí yú yǐ jīng shù jiàn yōu zhě bù zài láng miào

其余以经术见优者,布在廊庙。

gù cháo duō pó pó zhī liáng huá shǒu zhī lǎo

故朝多皤皤之良,华首之老。

měi yàn huì zé lùn nàn gòng qiú zhèng huà

每宴会,则论难BD60BD60,共求政化。

xiáng lǎn qún yán xiǎng rú zhèn yù

详览群言,响如振玉。

cháo zhě jìn ér sī zhèng ba zhě tuì ér bèi wèn

朝者进而思政,罢者退而备问。

xiǎo dà suí huà yōng yōng kě jiā

小大随化,雍雍可嘉。

qī mén yǔ lín jiè zhòu zhī shì xī tōng xiào jīng

期门羽林介胄之士,悉通《孝经》。

bó shì yì láng yī rén kāi mén tú zhòng bǎi shù

博士议郎,一人开门,徒众百数。

huà zì shèng gōng liú jí mán huāng xiōng nú qiǎn yī zhì zī wáng dà chē qiě qú lái rù jiù xué

化自圣躬,流及蛮荒,匈奴遣伊秩訾王大车且渠来入就学。

bā fāng sù qīng shàng xià wú shì

八方肃清,上下无事。

shì yǐ yì zhě měi chēng shèng shí xián yán yǒng píng

是以议者每称盛时,咸言永平。

jīn xué zhě gài shǎo yuǎn fāng yóu shén

今学者盖少,远方尤甚。

bó shì yǐ xí bù jiǎng rú zhě jìng lùn fú lì wàng jiǎn jiǎn zhī zhōng xí yán jiān zhī cí

博士倚席不讲,儒者竟论浮丽,忘謇謇之忠,习讠戋々之辞。

wén lì zé qù fǎ lǜ ér xué dǐ qī ruì zhuī dāo zhī fēng duàn xíng pì zhī zhòng dé lòu sú báo yǐ zhì kē kè

文吏则去法律而学诋欺,锐锥刀之锋,断刑辟之重,德陋俗薄,以致苛刻。

xī xiào wén dòu hòu xìng hǎo huáng lǎo ér qīng jìng zhī huà liú jǐng wǔ zhī jiān

昔孝文窦后性好黄老,而清静之化流景、武之间。

chén yú yǐ wéi yi xià míng zhào bó qiú yōu yǐn fā yáng yán xué chǒng jìn rú yǎ yǒu rú xiào gōng zhě zhēng yì gōng chē yǐ hóu shèng shàng jiǎng xí zhī qī

臣愚以为宜下明诏,博求幽隐,发扬岩穴,宠进儒雅,有如孝、宫者,征诣公车,以侯圣上讲习之期。

gōng qīng gè jǔ míng jīng jí jiù rú zǐ sūn jìn qí jué wèi shǐ zuǎn qí yè

公卿各举明经及旧儒子孙,进其爵位,使缵其业。

fù zhào jùn guó shū zuǒ shǐ dú lǜ lìng

复召郡国书佐,使读律令。

rú cǐ zé tíng jǐng zhě rì yǒu suǒ jiàn qīng ěr zhě yuè yǒu suǒ wén

如此,则廷颈者日有所见,倾耳者月有所闻。

fú yuàn bì xià tuī shù xiān dì jìn yè zhī dào

伏愿陛下推述先帝进业之道。

tài hòu shēn nà qí yán shì hòu lǚ jǔ fāng zhèng dūn piáo rén xián zhī shì

太后深纳其言,是后屡举方正、敦朴、仁贤之士。

zhǔn zài qiān yù shǐ zhōng chéng

准再迁御史中丞。

yǒng chū zhī chū lián nián shuǐ hàn zāi yì jùn guó duō bèi jī kùn zhǔn shàng shū yuē

永初之初,连年水旱灾异,郡国多被饥困,准上疏曰:

chén wén chuán yuē jī ér bù sǔn cí yuē tài jué zāi shuǐ

臣闻传曰:“饥而不损兹曰太,厥灾水。

chūn qiū gǔ liáng chuán yuē wǔ gǔ bù dēng wèi zhī dà qīn

”《春秋谷梁传》曰:“五谷不登,谓之大侵。

dà qīn zhī lǐ bǎi guān bèi ér bù zhì qún shén dǎo ér bù cí

大侵之礼,百官备而不制,群神祷而不祠。

yóu shì yán zhī tiáo hé yīn yáng shí zài jiǎn jié

”由是言之,调和阴阳,实在俭节。

cháo tíng suī láo xīn yuán yuán shì cóng shěng yuē ér zài zhí zhī lì shàng wèi fèng cheng

朝廷虽劳心元元,事从省约,而在职之吏,尚未奉承。

fu jiàn huà zhì lǐ yóu jìn jí yuǎn gù shī yuē jīng shī yì yì sì fāng shì zé

夫建化致理,由近及远,故《诗》曰“京师翼翼,四方是则”。

jīn kě xiān lìng tài guān shàng fāng kǎo gōng shàng lín chí zhū guān shí jiǎn wú shì zhī wù wǔ fǔ diào shěng zhōng dōu guān lì jīng shī zuò zhě

今可先令太官、尚方、考功、上林池B253诸官,实减无事之物,五府调省中都官吏京师作者。

rú cǐ zé huà jí sì fāng rén láo shěng xī

如此,则化及四方,人劳省息。

fú jiàn bèi zāi zhī jùn bǎi xìng diāo cán kǒng fēi zhèn gěi suǒ néng shèng shàn suī yǒu qí míng zhōng wú qí shí

伏见被灾之郡,百姓凋残,恐非赈给所能胜赡,虽有其名,终无其实。

kě yī zhēng hé yuán nián gù shì qiǎn shǐ chí jié wèi ān

可依征和元年故事,遣使持节慰安。

yóu kùn fá zhě xǐ zhì jīng yáng shú jùn jì shěng zhuǎn yùn zhī fèi qiě lìng bǎi xìng gè ān qí suǒ

尤困乏者,徙置荆、扬孰郡,既省转运之费,且令百姓各安其所。

jīn suī yǒu xi zhūn zhī yì yi xiān dōng zhōu zhī jí

今虽有西屯之役,宜先东州之急。

rú qiǎn shǐ zhě yǔ èr qiān dàn suí shì xiāo xī xī liú fù rén shǒu qí jiù shì zhuǎn yóu pín zhě guò suǒ yī shí chéng fù mǔ zhī jì yě

如遣使者与二千石随事消息,悉留富人守其旧士,转尤贫者过所衣食,诚父母之计也。

yuàn yǐ chén yán xià gōng qīng píng yì

愿以臣言下公卿平议。

tài hòu cóng zhī xī yǐ gōng tián fù yǔ pín rén

太后从之,悉以公田赋与贫人。

jí zhuó zhǔn yǔ yì láng lǚ cāng bìng shǒu guāng lù dài fu zhǔn shǐ jì zhōu cāng shǐ yǎn zhōu

即擢准与议郎吕仓并守光禄大夫,准使冀州,仓使兖州。

zhǔn dào bù kāi cāng lǐn shí wèi ān shēng yè liú rén xián de sū xī

准到部,开仓廪食,尉安生业,流人咸得苏息。

hái bài jù lù tài shǒu

还,拜巨鹿太守。

shí jī huāng zhī yú rén shù liú bèng jiā hù qiě jǐn zhǔn kè dū nóng sāng guǎng shī fāng lüè jī nián jiān gǔ sù fēng jiàn shù shí bèi

时饥荒之余,人庶流迸,家户且尽,准课督农桑,广施方略,期年间,谷粟丰贱数十倍。

ér zhào wèi zhī jiāo shù wèi qiāng suǒ chāo bào zhǔn wài yù kòu lǔ nèi fǔ bǎi xìng jùn jìng yǐ ān

而赵、魏之郊数为羌所抄暴,准外御寇虏,内抚百姓,郡境以安。

wǔ nián zhuǎn hé nèi tài shǒu

五年,转河内太守。

shí qiāng fù lǚ rù jùn jiè zhǔn zhé jiàng bīng tǎo zhú xiū lǐ wù bì wēi míng dà xíng

时羌复屡入郡界,准辄将兵讨逐,修理坞壁,威名大行。

shì shì sān nián yǐ jí zhēng sān zhuǎn wéi shàng shū lìng míng xí gù shì suì jiàn rèn yòng

视事三年,以疾征,三转为尚书令,明习故事,遂见任用。

yuán chū sān nián dài zhōu chàng wèi guāng lù xūn

元初三年,代周畅为光禄勋。

wǔ nián zú yú guān

五年,卒于官。

yīn shí zì cì bó nán yáng xīn yě rén yě guāng liè huáng hòu zhī qián mǔ xiōng yě

阴识字次伯,南阳新野人也,光烈皇后之前母兄也。

qí xiān chū zì guǎn zhòng guǎn zhòng qī shì sūn xiū zì qí shì chu wèi yīn dài fū yīn ér shì yān

其先出自管仲,管仲七世孙修,自齐适楚,为阴大夫,因而氏焉。

qín hàn zhī jì shǐ jiā xīn yě

秦、汉之际,始家新野。

jí liú bó shēng qǐ yì bīng shí shí yóu xué cháng ān wén zhī wěi yè ér guī lǜ zǐ dì zōng zú bīn kè qiān yú rén wǎng yì bó shēng

及刘伯升起义兵,识时游学长安,闻之,委业而归,率子弟、宗族、宾客千余人往诣伯升。

bó shēng nǎi yǐ shi wèi xiào wèi

伯升乃以识为校尉。

gēng shǐ yuán nián qiān piān jiàng jūn cóng gōng wǎn bié jiàng xīn yě yáng dù yǎn guàn jūn hú yáng

更始元年,迁偏将军,从攻宛,别降新野、BF73阳、杜衍、冠军、湖阳。

èr nián gēng shǐ fēng shí yīn dé hóu xíng dà jiàng jūn shì

二年,更始封识阴德侯,行大将军事。

jiàn wǔ yuán nián guāng wǔ qiǎn shǐ yíng yīn guì rén yú xīn yě bìng zhēng shi

建武元年,光武遣使迎阴贵人于新野,并征识。

shi suí guì rén zhì yǐ wéi qí dū wèi gèng fēng yīn xiāng hòu

识随贵人至,以为骑都尉,更封阴乡侯。

èr nián yǐ zhēng fá jūn gōng zēng fēng shi kòu tóu ràng yuē tiān xià chū dìng jiàng shuài yǒu gōng zhě zhòng chén tuō shǔ yè tíng réng jiā jué yì bù kě yǐ shì tiān xià

二年,以征伐军功增封,识叩头让曰:“天下初定,将帅有功者众,臣托属掖廷,仍加爵邑,不可以示天下。

dì shén měi zhī yǐ wéi guān dōu wèi zhèn hán gǔ

”帝甚美之,以为关都尉,镇函谷。

qiān shì zhōng yǐ mǔ yōu cí guī

迁侍中,以母忧辞归。

shí wǔ nián dìng fēng yuán lù hóu

十五年,定封原鹿侯。

jí xiǎn zōng lì wèi huáng tài zǐ yǐ shi shǒu zhí jīn wú fǔ dǎo dōng gōng

及显宗立为皇太子,以识守执金吾,辅导东宫。

dì měi xún jùn guó shi cháng liú zhèn shǒu jīng shī wěi yǐ jìn bīng

帝每巡郡国,识常留镇守京师,委以禁兵。

rù suī jí yán zhèng yì jí yǔ bīn kè yǔ wèi cháng jí guó shì

入虽极言正议,及与宾客语,未尝及国事。

dì jìng zhòng zhī cháng zhǐ shí yǐ chì jiè guì qī jī lì zuǒ yòu yān

帝敬重之,常指识以敕戒贵戚,激厉左右焉。

shi suǒ yòng yuàn shǐ jiē jiǎn xián zhě rú yú tíng fu kuān xuē děng duō zhì gōng qīng xiào wèi

识所用掾史皆简贤者,如虞廷、傅宽、薛C924等,多至公卿校尉。

xiǎn zōng jí wèi bài wèi zhí jīn wú wèi tè jìn

显宗即位,拜为执金吾,位特进。

yǒng píng èr nián zú zèng yǐ běn guān yìn shòu shì yuē zhēn hóu

永平二年,卒,赠以本官印绶,谥曰贞侯。

zi gōng sì

子躬嗣。

gōng zú zi huáng sì

躬卒,子璜嗣。

yǒng chū qī nián wèi nú suǒ shā wú zi guó jué

永初七年,为奴所杀,无子,国绝。

yǒng níng yuán nián shān tài hòu yǐ huáng dì shū shào fēng

永宁元年,邓太后以璜弟淑绍封。

shū zú zi wěi sì

淑卒,子鲔嗣。

gōng dì zǐ gāng nǚ wèi hé dì huáng hòu fēng gāng wú fáng hóu wèi tè jìn sān zi zhì fǔ chang jiē huáng mén shì láng

躬弟子纲女为和帝皇后,封纲吴房侯,位特进,三子秩、辅、敞,皆黄门侍郎。

hòu zuò wū gǔ shì fèi gāng zì shā fǔ xià yù sǐ yì chang xǐ rì nán

后坐巫蛊事废,纲自杀,辅下狱死,轶、敞徙日南。

shi dì xìng

识弟兴。

xìng zì jūn líng guāng liè huáng hòu mǔ dì yě wéi rén yǒu lǚ lì

兴字君陵,光烈皇后母弟也,为人有膂力。

jiàn wǔ èr nián wèi huáng mén shì láng shǒu qī mén pú yè diǎn jiāng wǔ qí cóng zhēng fá píng dìng jùn guó

建武二年,为黄门侍郎,守期门仆射,典将武骑,从征伐,平定郡国。

xìng měi cóng chū rù cháng cāo chí xiǎo gài zhàng yì fēng yǔ gōng lǚ tú ní shuài xiān qī mén

兴每从出入,常操持小盖,障翳风雨,躬履涂泥,率先期门。

guāng wǔ suǒ xìng zhī chù zhé xiān rù qīng gōng shén jiàn qīn xìn

光武所幸之处,辄先入清宫,甚见亲信。

suī hào shī jiē bīn rán mén wú xiá kè

虽好施接宾,然门无侠客。

yǔ tóng jùn zhāng zōng shàng gǔ xiān yú bù xiāng hǎo zhī qí yǒu yòng yóu chēng suǒ cháng ér dá zhī

与同郡张宗、上谷鲜于D9F6不相好,知其有用,犹称所长而达之;

yǒu rén zhāng sì dù qín yǔ xìng hòu shàn yǐ wéi huá ér shǎo shí dàn sī zhī yǐ cái zhōng bù wéi yán shì yǐ shì chēng qí zhōng píng

友人张汜、杜禽与兴厚善,以为华而少实,但私之以财,终不为言:是以世称其忠平。

dì zhái gǒu wán cái bì fēng yǔ

第宅苟完,裁蔽风雨。

jiǔ nián qiān shì zhōng cì jué guān nèi hóu

九年,迁侍中,赐爵关内侯。

dì hòu zhào xìng yù fēng zhī zhì yìn shòu yú qián xìng gù ràng yuē chén wèi yǒu xiān dēng xiàn zhèn zhī gōng ér yī jiā shù rén bìng méng jué shì lìng tiān xià jué wàng chéng wèi yíng yì

帝后召兴,欲封之,置印绶于前,兴固让曰:“臣未有先登陷阵之功,而一家数人并蒙爵士,令天下觖望,诚为盈溢。

chén méng bì xià guì rén ēn zé zhì hòu fù guì yǐ jí bù kě fù jiā zhì chéng bù yuàn

臣蒙陛下、贵人恩泽至厚,富贵已极,不可复加,至诚不愿。

dì jiā xīng zhī ràng bù duó qí zhì

”帝嘉兴之让,不夺其志。

guì rén wèn qí gù xìng yuē guì rén bù dú shū xīn xié

贵人问其故,兴曰:“贵人不读书心邪?

kàng lóng yǒu huǐ

‘亢龙有悔。

fu wài qī jiā kǔ bù zhī lián tuì jià nǚ yù pèi hòu wáng qǔ fù miǎn nì gōng zhǔ yú xīn shí bù ān yě

’夫外戚家苦不知廉退,嫁女欲配侯王,取妇眄睨公主,愚心实不安也。

fù guì yǒu jí rén dāng zhī zú kuā shē yì wèi guān tīng suǒ jī

富贵有极,人当知足,夸奢益为观听所讥。

guì rén gǎn qí yán shēn zì jiàng yì zú bù wéi zōng qīn qiú wèi

”贵人感其言,深自降挹,卒不为宗亲求位。

shí jiǔ nián bài wèi wèi yì fǔ dǎo huáng tài zǐ

十九年,拜卫尉,亦辅导皇太子。

míng nián xià dì fēng xuàn jí shèn hòu yǐ xìng lǐng shì zhōng shòu gù mìng yú yún tái guǎng shì

明年夏,帝风眩疾甚,后以兴领侍中,受顾命于云台广室。

huì jí chōu zhào jiàn xìng yù yǐ dài wú hàn wèi dà sī mǎ

会疾瘳,召见兴,欲以代吴汉为大司马。

xìng kòu tóu liú tì gù ràng yuē chén bù gǎn xī shēn chéng kuī sǔn shèng dé bù kě gǒu mào

兴叩头流涕,固让曰:“臣不敢惜身,诚亏损圣德,不可苟冒。

zhì chéng fā zhōng gǎn dòng zuǒ yòu dì suì tīng zhī

”至诚发中,感动左右,帝遂听之。

èr shí sān nián zú shí nián sān shí jiǔ

二十三年,卒,时年三十九。

xìng sù yǔ cóng xiōng sōng bù xiāng néng rán jìng qí wēi zhòng

兴素与从兄嵩不相能,然敬其威重。

xìng jí bìng dì qīn lín wèn yǐ zhèng shì yǐ qún chén néng bù

兴疾病,帝亲临,问以政事以群臣能不。

xìng dùn shǒu yuē chén yú bù zú yǐ zhī zhī

兴顿首曰:“臣愚不足以知之。

rán fú jiàn yì láng xí guǎng yè zhě yīn sōng bìng jīng xíng míng shēn yú yú gōng qīng

然伏见议郎席广、谒者阴嵩,并经行明深,逾于公卿。

xìng méi hòu dì sī qí yán suì zhuó guǎng wéi guāng lù xūn

”兴没后,帝思其言,遂擢广为光禄勋;

sōng wèi zhōng láng jiàng jiān yǔ lín shí yú nián yǐ jǐn chì jiàn xìng

嵩为中郎将,监羽林十余年,以谨敕见幸。

xiǎn zōng jí wèi bài cháng lè wèi wèi qiān zhí jīn wú

显宗即位,拜长乐卫尉,迁执金吾。

yǒng píng yuán nián zhào yuē gù shì zhōng wèi wèi guān nèi hóu xìng diǎn lǐng jìn bīng cóng píng tiān xià dāng yǐ jūn gōng xiǎn shòu fēng jué yòu zhū jiù bǐ lì yīng méng ēn zé xìng jiē gù ràng ān hu lǐ xiàng

永平元年诏曰:“故侍中卫尉关内侯兴,典领禁兵,从平天下,当以军功显受封爵,又诸舅比例,应蒙恩泽,兴皆固让,安乎里巷。

fǔ dǎo zhèn gōng yǒu zhōu chāng zhī zhí zài jiā rén xiào yǒu céng mǐn zhī xíng bù xìng zǎo zú zhèn shén shāng zhī

辅导朕躬,有周昌之直,在家仁孝,有曾、闵之行,不幸早卒,朕甚伤之。

xián zhě zǐ sūn yi jiā yōu yì

贤者子孙,宜加优异。

qí yǐ rǔ nán zhī tóng tóng yáng fēng xìng zi qìng wèi diāo yáng hòu qìng dì bó wèi shui yǐn qiáng hóu

其以汝南之鲖鲖阳封兴子庆为鲷阳侯,庆弟博为氵隐强侯。

bó dì yuán dān bìng wèi láng qìng tuī tián zhái cái wù xī yǔ yuán dān

”博弟员、丹并为郎,庆推田宅财物悉与员、丹。

dì yǐ qìng yì ràng zhuó wèi huáng mén shì láng

帝以庆义让,擢为黄门侍郎。

qìng zú zi qín sì

庆卒,子琴嗣。

jiàn chū wǔ nián xìng fū rén zú sù zōng shǐ wǔ guān zhōng láng jiàng chí jié jí mù cì cè zhuī shì xìng yuē yì hóu

建初五年,兴夫人卒,肃宗使五官中郎将持节即墓赐策,追谥兴曰翼侯。

qín zú zi wàn quán sì

琴卒,子万全嗣。

wàn quán zú zi guì sì

万全卒,子桂嗣。

xìng dì jiù sì fù fēng xuān ēn hóu hòu gǎi fēng wèi xīn yáng hóu

兴弟就,嗣父封宣恩侯,后改封为新阳侯。

jiù shàn tán lùn cháo chén mò jí rán xìng gāng ào bù dé zhòng yù

就善谈论,朝臣莫及,然性刚傲,不得众誉。

xiǎn zōng jí wèi yǐ jiù wèi shào fǔ wèi tè jìn

显宗即位,以就为少府,位特进。

jiù zi fēng shàng lì yì gōng zhǔ

就子丰尚郦邑公主。

gōng zhǔ jiāo dù fēng yì juàn jí

公主娇妒,丰亦狷急。

yǒng píng èr nián suì shā zhǔ bèi zhū fù mǔ dāng zuò jiē zì shā guó chú

永平二年,遂杀主,被诛,父母当坐,皆自杀,国除。

dì yǐ jiù shì gù bù jí qí xíng

帝以舅氏故,不极其刑。

yīn shì hòu zhě fán sì rén

阴氏侯者凡四人。

chū yīn shì shì fèng guǎn zhòng zhī sì wèi wéi xiāng jūn

初,阴氏世奉管仲之祀,谓为“相君”。

xuān dì shí yīn zǐ fāng zhě zhì xiào yǒu rén ēn là rì chén chuī ér zào shén xíng jiàn zi fāng zài bài shòu qìng

宣帝时,阴子方者,至孝有仁恩,腊日晨炊而灶神形见,子方再拜受庆。

jiā yǒu huáng yáng yīn yǐ sì zhī

家有黄羊,因以祀之。

zì shì yǐ hòu bào zhì jù fù tián yǒu qī bǎi yú qǐng yú mǎ pú lì bǐ yú bāng jūn

自是已后,暴至巨富,田有七百余顷,舆马仆隶,比于邦君。

zi fāng cháng yán wǒ zǐ sūn bì jiāng qiáng dà zhì shí sān shì ér suì fán chāng gù hòu cháng yǐ là rì sì zào ér jiàn huáng yáng yān

子方常言“我子孙必将强大”,至识三世而遂繁昌,故后常以腊日祀灶,而荐黄羊焉。

zàn yuē quán zú hǎo qīng hòu mén duō huǐ

赞曰:权族好倾,后门多毁。

fán shì shì dǔ yīn yì jiè chǐ

樊氏世笃,阴亦戒侈。

xún xún miáo yìn chuán guī xí zǐ

恂恂苗胤,传龟袭紫。

✦ You read 列传·樊宏阴识列传

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.