li xún chén chán páng cān chén guī qiáo xuán
李恂陈禅庞参陈龟桥玄
li xún zì shū yīng ān dìng lín jīng rén yě
李恂字叔英,安定临泾人也。
shǎo xí hán shī jiào shòu zhū shēng cháng shù bǎi rén
少习《韩诗》,教授诸生常数百人。
tài shǒu yǐng chuān li hóng qǐng shǔ gōng cáo wèi jí dào ér zhōu pì wéi cóng shì
太守颍川李鸿请署功曹,未及到,而州辟为从事。
huì hóng zú xún bù yīng zhōu mìng ér sòng hóng sàng huán xiāng lǐ
会鸿卒,恂不应州命,而送鸿丧还乡里。
jì zàng liú qǐ zhǒng fén chí sàng sān nián
既葬,留起冢坟,持丧三年。
pì sī tú huán yú fǔ
辟司徒桓虞府。
hòu bài shì yù shǐ chí jié shǐ yōu zhōu xuān bù ēn zé wèi fǔ běi dí suǒ guò jiē tú xiě shān chuān tún tián jù luò bǎi yú juǎn xī fēng zòu shàng sù zōng jiā zhī
后拜侍御史,持节使幽州,宣布恩泽,慰抚北狄,所过皆图写山川、屯田、聚落百余卷,悉封奏上,肃宗嘉之。
bài yǎn zhōu cì shǐ
拜兖州刺史。
yǐ qīng yuē lǜ xià cháng xí yáng pí fú bù bèi
以清约率下,常席羊皮,服布被。
qiān zhāng yè tài shǒu yǒu wēi zhòng míng
迁张掖太守,有威重名。
shí dà jiàng jūn dòu xiàn jiàng bīng zhūn wǔ wēi tiān xià zhōu jùn yuǎn jìn mò bù xiū lǐ yí xún fèng gōng bù ē wèi xiàn suǒ zòu miǎn
时大将军窦宪将兵屯武威,天下州郡远近莫不修礼遗,恂奉公不阿,为宪所奏免。
hòu fù zhēng bài yè zhě shǐ chí jié lǐng xī yù fù xiào wèi
后复征拜谒者,使持节领西域副校尉。
xī yù yīn fù duō zhēn bǎo zhū guó shì zǐ jí dū shǐ jiǎ hú shù yí xún nú bì wǎn mǎ jīn yín xiāng jì zhī shǔ yī wú suǒ shòu
西域殷富,多珍宝,诸国侍子及督使贾胡数遗恂奴婢、宛马、金银、香罽之属,一无所受。
běi xiōng nú shù duàn xī yù chē shī yī wú lǒng shā yǐ xī shǐ mìng bù dé tōng xún shè gòu shǎng suì zhǎn lǔ shuài xuán shǒu jūn mén
北匈奴数断西域车师、伊吾,陇沙以西使命不得通,恂设购赏,遂斩虏帅,悬首军门。
zì shì dào lù yí qīng wēi ēn bìng xíng
自是道路夷清,威恩并行。
qiān wǔ wēi tài shǒu
迁武威太守。
hòu zuò shì miǎn bù guī xiāng lǐ qián jū shān zé jié cǎo wèi lú dú yǔ zhū shēng zhī xí zì jǐ
后坐事免,步归乡里,潜居山泽,结草为庐,独与诸生织席自给。
huì xī qiāng fǎn pàn xún dào tián shè wèi suǒ zhí huò
会西羌反畔,恂到田舍,为所执获。
qiāng sù wén qí míng fàng qiǎn zhī
羌素闻其名,放遣之。
xún yīn yì luò yáng xiè
恂因诣洛阳谢。
shí suì huāng sī kōng zhāng mǐn sī tú lǔ gōng děng gè qiǎn zi kuì liáng xī wú suǒ shòu
时岁荒,司空张敏、司徒鲁恭等各遣子馈粮,悉无所受。
xǐ jū xīn ān guān xià shi xiàng shí yǐ zì zī
徙居新安关下,拾橡实以自资。
nián jiǔ shí liù zú
年九十六卒。
chén chán zì jì shān ba jùn ān hàn rén yě
陈禅字纪山,巴郡安汉人也。
shì jùn gōng cáo jǔ shàn chù è wèi bāng nèi suǒ wèi
仕郡功曹,举善黜恶,为邦内所畏。
chá xiào lián zhōu pì zhì zhōng cóng shì
察孝廉,州辟治中从事。
shí cì shǐ wéi rén suǒ shàng shòu nà zāng lù chán dāng chuán kǎo wú tā suǒ jī dàn chí sàng liǎn zhī jù ér yǐ
时刺史为人所上受纳臧赂,禅当传考,无它所赍,但持丧敛之具而已。
jí zhì chī lüě wú suàn wǔ dú bì jiā chán shén yì zì ruò cí duì wú biàn shì suì sàn shì
及至,笞掠无算,五毒毕加,禅神意自若,辞对无变,事遂散释。
chē qí jiāng jūn shān zhì wén qí míng ér pì yān jǔ mào cái
车骑将军邓骘闻其名而辟焉,举茂才。
shí hàn zhōng mán yí fǎn pàn yǐ chán wèi hàn zhōng tài shǒu
时汉中蛮夷反畔,以禅为汉中太守。
yí zéi sù wén qí shēng jí shí xiáng fú
夷贼素闻其声,即时降服。
qiān zuǒ féng yì rù bài jiàn yì dài fū
迁左冯翊,入拜谏议大夫。
yǒng níng yuán nián xī nán yí dǎn guó wáng xiàn lè jí huàn rén néng tǔ huǒ zì zhī jiě yì niú mǎ tóu
永宁元年,西南夷掸国王献乐及幻人,能吐火,自支解,易牛马头。
míng nián yuán huì zuò zhī yú tíng ān dì yǔ qún chén gòng guān dà qí zhī
明年元会,作之于庭,安帝与群臣共观,大奇之。
chán dú lí xí jǔ shǒu dà yán yuē xī qí lǔ wèi jiā gǔ zhī huì qí zuò zhū rú zhī lè zhòng ní zhū zhī
禅独离席举手大言曰:“昔齐、鲁为夹谷之会,齐作侏儒之乐,仲尼诛之。
yòu yuē fàng zhèng shēng yuǎn nìng rén
又曰:‘放郑声,远佞人。
dì wáng zhī tíng bù yí shè yí dí zhī jì
’帝王之庭,不宜设夷狄之技。
shàng shū chén zhōng hé zòu chán yuē gǔ zhě hé huān zhī yuè wǔ yú táng sì yí zhī lè chén yú mén gù shī yún yǐ yā yǐ nán mèi rèn zhū lí
”尚书陈忠劾奏禅曰:“古者合欢之乐舞于堂,四夷之乐陈于门,故《诗》云‘以《雅》以《南》,《韎》、《任》、《朱离》’。
jīn dǎn guó yuè liú shā yú xiàn dù wàn lǐ gòng xiàn fēi zhèng wèi zhī shēng nìng rén zhī bǐ ér chán tíng shàn cháo zhèng qǐng hé chán xià yù
今掸国越流沙,逾县度,万里贡献,非郑、卫之声,佞人之比,而禅廷讪朝政,请劾禅下狱。
yǒu zhào wù shōu zuǒ zhuǎn wèi xuán tú hou chéng zhàng wèi zhào gǎn bù zhī guān shàng qī zǐ cóng zhě míng
”有诏勿收,左转为玄菟候城障尉,诏“敢不之官,上妻子从者名”。
chán jì xíng cháo tíng duō sòng zhī
禅既行,朝廷多讼之。
huì běi xiōng nú rù liáo dōng zhuī bài chán liáo dōng tài shǒu
会北匈奴入辽东,追拜禅辽东太守。
hú dàn qí wēi qiáng tuì huán shù bǎi lǐ
胡惮其威强,退还数百里。
chán bù jiā bīng dàn shǐ lì zú wǎng xiǎo wèi zhī chán yú suí shǐ hái jùn
禅不加兵,但使吏卒往晓慰之,单于随使还郡。
chán yú xué xíng lǐ wèi shuō dào yì yǐ gǎn huà zhī
禅于学行礼,为说道义以感化之。
chán yú huái fú yí yǐ hú zhōng zhēn huò ér qù
单于怀服,遗以胡中珍货而去。
jí shān zhì zhū fèi chán yǐ gù lì miǎn
及邓骘诛废,禅以故吏免。
fù wèi chē qí jiāng jūn yán xiǎn zhǎng shǐ
复为车骑将军阎显长史。
shùn dì jí wèi qiān sī lì xiào wèi
顺帝即位,迁司隶校尉。
míng nián zú yú guān
明年,卒于官。
zi chéng yǒu qīng míng guān zhì hàn zhōng tài shǒu
子澄,有清名,官至汉中太守。
chán zēng sūn bǎo yì gāng zhuàng yǒu chán fēng wèi zhōu bié jià cóng shì xiǎn míng zhōu lǐ
禅曾孙宝,亦刚壮有禅风,为州别驾从事,显名州里。
páng cān zì zhòng dá hé nán gōu shì rén yě
庞参字仲达,河南缑氏人也。
chū shì jùn wèi zhī míng hé nán yǐn páng fèn jiàn ér qí zhī jǔ wèi xiào lián bài zuǒ xiào lìng
初仕郡,未知名,河南尹庞奋见而奇之,举为孝廉,拜左校令。
zuò fǎ shū zuò ruò lú
坐法输作若卢。
yǒng chū yuán nián liáng zhōu xiān lián zhǒng qiāng fǎn pàn qiǎn chē qí jiāng jūn shān zhì tǎo zhī
永初元年,凉州先零种羌反畔,遣车骑将军邓骘讨之。
cān yú tú zhōng shǐ qí zi jùn shàng shū yuē
参于徒中使其子俊上书曰:
fāng jīn xī zhōu liú mín rǎo dòng ér zhēng fā bù jué shuǐ lǎo bù xiū dì lì bù fù
方今西州流民扰动,而征发不绝,水潦不休,地力不复。
zhòng zhī yǐ dà jūn pí zhī yǐ yuǎn shù nóng gōng xiāo yú zhuǎn yùn zī cái jié yú zhēng fā
重之以大军,疲之以远戍,农功消于转运,资财竭于征发。
tián chóu bù dé kěn cí hé jià bù dé shōu rù bó shǒu kùn qióng wú wàng lái qiū
田畴不得垦辞,禾稼不得收入,搏手困穷,无望来秋。
bǎi xìng lì qū bù fù kān mìng
百姓力屈,不复堪命。
chén yú yǐ wéi wàn lǐ yùn liáng yuǎn jiù qiāng róng bù ruò zǒng bīng yǎng zhòng yǐ dài qí pí
臣愚以为万里运粮,远就羌戎,不若总兵养众,以待其疲。
chē qí jiāng jūn zhì yi qiě zhèn lǚ liú zhēng xi xiào wèi rèn shàng shǐ dū liáng zhōu shì mín zhuǎn jū sān fǔ
车骑将军骘宜且振旅,留征西校尉任尚使督凉州士民,转居三辅。
xiū yáo yì yǐ zhù qí shí zhǐ fán fù yǐ yì qí cái lìng nán de gēng zhòng nǚ de zhī rèn rán hòu chù jīng ruì chéng xiè jǔ chū qí bù yì gōng qí bù bèi zé biān rén zhī chóu bào bēn běi zhī chǐ xuě yǐ
休徭役以助其时,止烦赋以益其财,令男得耕种,女得织纴,然后畜精锐,乘懈沮,出其不意,攻其不备,则边人之仇报,奔北之耻雪矣。
shū zòu huì yù shǐ zhōng chéng fán zhǔn shàng shū jiàn cān yuē
书奏,会御史中丞樊准上疏荐参曰:
chén wén zhì niǎo lèi bǎi bù rú yī è
臣闻鸷鸟累百,不如一鹗。
xī xiào wén huáng dì wù féng táng zhī yán ér shè wèi shàng zhī zuì shǐ wèi biān shǒu xiōng nú bù gǎn nán xiàng
昔孝文皇帝悟冯唐之言,而赦魏尚之罪,使为边守,匈奴不敢南向。
fu yǐ yī chén zhī shēn zhé fāng miàn zhī nán zhě xuǎn yòng de yě
夫以一臣之身,折方面之难者,选用得也。
chén fú jiàn gù zuǒ xiào lìng hé nán páng cān yǒng móu bù cè zhuó ěr qí wěi gāo cái wǔ lüè yǒu wèi shàng zhī fēng
臣伏见故左校令河南庞参,勇谋不测,卓尔奇伟,高才武略,有魏尚之风。
qián zuò wēi fǎ shū zuò jīng shí
前坐微法,输作经时。
jīn qiāng róng wéi huàn dà jūn xi zhūn chén yǐ wéi rú cān zhī rén yi zài háng wu
今羌戎为患,大军西屯,臣以为如参之人,宜在行伍。
wéi míng zhào cǎi qián shì zhī jǔ guān wèi shàng zhī gōng miǎn shè cān xíng yǐ wéi jūn fēng bì yǒu chéng xiào xuān zhù guó wēi
惟明诏采前世之举,观魏尚之功,免赦参刑,以为军锋,必有成效,宣助国威。
shān tài hòu nà qí yán jí zhuó cān yú tú zhōng zhào bài jié zhě shǐ xi dū sān fǔ zhū jūn tún ér zhēng shān zhì hái
邓太后纳其言,即擢参于徒中,召拜竭者,使西督三辅诸军屯,而征邓骘还。
sì nián qiāng kòu zhuǎn shèng bīng fèi rì guǎng qiě lián nián bù dēng gǔ shí wàn yú
四年,羌寇转盛,兵费日广,且连年不登,谷石万余。
cān zòu jì yú shān zhì yuē
参奏记于邓骘曰:
bǐ nián qiāng kòu tè kùn lǒng yòu gōng yáo fù yì wèi sǔn rì zī guān fù rén zé shù shí yì wàn
比年羌寇特困陇右,供徭赋役为损日滋,官负人责数十亿万。
jīn fù mù fā bǎi xìng diào qǔ gǔ bó xuàn mài shí wù yǐ yīng lì qiú
今复募发百姓,调取谷帛,衒卖什物,以应吏求。
wài shāng qiāng lǔ nèi kùn zhēng fù
外伤羌虏,内困征赋。
suì nǎi qiān lǐ zhuǎn liáng yuǎn gěi wǔ dū xi jùn
遂乃千里转粮,远给武都西郡。
tú lù qīng zǔ nán láo bǎi duān jí xíng zé chāo bào wéi hài chí jìn zé gǔ shí shāo sǔn yùn liáng sàn yú kuàng yě niú mǎ sǐ yú shān zé
涂路倾阻,难劳百端,疾行则抄暴为害,迟进则谷食稍损,运粮散于旷野,牛马死于山泽。
xiàn guān bù zú zhé dài yú mín
县官不足,辄贷于民。
mín yǐ qióng yǐ jiāng cóng shuí qiú
民已穷矣,将从谁求?
míng jiù jīn chéng ér shí kùn sān fǔ
名救金城,而实困三辅。
sān fǔ jì kùn hái fù wèi jīn chéng zhī huò yǐ
三辅既困,还复为金城之祸矣。
cān qián shù yán yi qì xī yù nǎi wèi xī zhōu shì dà fū suǒ xiào
参前数言宜弃西域,乃为西州士大夫所笑。
jīn gǒu tān bù máo zhī dì yíng xù bù shǐ zhī mín bào jūn yī wú zhī yě yǐ lǜ sān zú zhī wài guǒ pò liáng zhōu huò luàn zhì jīn
今苟贪不毛之地,营恤不使之民,暴军伊吾之野,以虑三族之外,果破凉州,祸乱至今。
fu tuò jìng bù níng wú yì yú qiáng
夫拓境不宁,无益于强;
duō tián bù gēng hé jiù jī bì
多田不耕,何救饥敝!
gù shàn wèi guó zhě wu huái qí nèi bù qiú wài lì
故善为国者,务怀其内,不求外利;
wu fù qí mín bù tān guǎng tǔ
务富其民,不贪广土。
sān fǔ shān yuán kuàng yuǎn mín shù xī shū gù xiàn qiū chéng kě jū zhě duō
三辅山原旷远,民庶稀疏,故县丘城,可居者多。
jīn yi xǐ biān jùn bù néng zì cún zhě rù jū zhū líng tián shù gù xiàn
今宜徙边郡不能自存者,入居诸陵,田戍故县。
gū chéng jué jùn yǐ quán xǐ zhī
孤城绝郡,以权徙之;
zhuǎn yùn yuǎn fèi jù ér jìn zhī
转运远费,聚而近之;
yáo yì fán shù xiū ér xi zhī
徭役烦数,休而息之。
cǐ shàn zhī shàn zhě yě
此善之善者也。
zhì jí gōng qīng yǐ guó yòng bù zú yù cóng cān yì zhòng duō bù tóng nǎi zhǐ
骘及公卿以国用不足,欲从参议,众多不同,乃止。
bài cān wèi hàn yáng tài shǒu
拜参为汉阳太守。
jùn rén rèn táng zhě yǒu jī jié yǐn jū jiào shòu
郡人任棠者,有奇节,隐居教授。
cān dào xiān hou zhī táng bù yǔ yán dàn yǐ xiè yī dà běn shuǐ yī yú zhì hù píng qián zì bào sūn r fú yú hù xià
参到,先候之,棠不与言,但以薤一大本,水一盂,置户屏前,自抱孙儿伏于户下。
zhǔ bù bái yǐ wéi jù
主簿白以为倨。
cān sī qí wēi yì liáng jiǔ yuē táng shì yù xiǎo tài shǒu yě
参思其微意良久,曰:“棠是欲晓太守也。
shuǐ zhě yù wú qīng yě
水者,欲吾清也。
bá dà běn xiè zhě yù wú jī qiáng zōng yě
拔大本薤者,欲吾击强宗也。
bào r dàng hù yù wú kāi mén xù gū yě
抱儿当户,欲吾开门恤孤也。
yú shì tàn xī ér hái
”于是叹息而还。
cān zài zhí guǒ néng yì qiáng zhù ruò yǐ huì zhèng de mín
参在职,果能抑强助弱,以惠政得民。
yuán chū yuán nián qiān hù qiāng xiào wèi pàn qiāng huái qí ēn xìn
元初元年,迁护羌校尉,畔羌怀其恩信。
míng nián shāo dāng qiāng zhǒng hào duō děng jiē jiàng shǐ fù de hái dōu lìng jū tōng hé xi lù
明年,烧当羌种号多等皆降,始复得还都令居,通河西路。
shí xiān lián qiāng háo jiàn hào běi dì zhào cān jiāng jiàng qiāng jí huáng zhōng yì cóng hú qī qiān rén yǔ xíng zhēng xi jiāng jūn sī mǎ jūn qī huì běi dì jī zhī
时,先零羌豪僭号北地,诏参将降羌及湟中义从胡七千人,与行征西将军司马钧期会北地击之。
cān yú dào wèi qiāng suǒ bài
参于道为羌所败。
jì yǐ shī qī nǎi chēng bìng yǐn bīng hái zuò yǐ zhà jí zhēng xià yù
既已失期,乃称病引兵还,坐以诈疾征下狱。
jiào shū láng zhōng mǎ róng shàng shū qǐng zhī yuē
校书郎中马融上书请之曰:
fú jiàn xī róng fǎn pàn kòu chāo wǔ zhōu bì xià mǐn bǎi xìng zhī shāng yí āi lí yuán zhī shī yè dān jié fǔ kù yǐ fèng jūn shī
伏见西戎反畔,寇抄五州,陛下愍百姓之伤痍,哀黎元之失业,单竭府库以奉军师。
xī zhōu xuān xiǎn yǔn qīn gǎo jí fāng xiào wén xiōng nú yì lüè shàng jùn ér xuān wáng lì zhōng xīng zhī gōng wén dì jiàn tài zōng zhī hào
昔周宣猃狁侵镐及方,孝文匈奴亦略上郡,而宣王立中兴之功,文帝建太宗之号。
fēi wéi liǎng zhǔ yǒu míng ruì zhī zī yì yì gǎn chéng yǒu xiāo hǔ zhī zhù shì yǐ nán zhòng hè hè liè zài zhōu shī yà fu jiū jiū zài yú hàn cè
非惟两主有明睿之姿,抑亦扞城有虓虎之助,是以南仲赫赫,列在《周诗》,亚夫赳赳,载于汉策。
qiè jiàn qián hù qiāng xiào wèi páng cān wén wǔ zhāo bèi zhì lüè hóng yuǎn jì yǒu yì yǒng guǒ yì zhī jié jiān yǐ bó yǎ shēn móu zhī zī
窃见前护羌校尉庞参,文武昭备,智略弘远,既有义勇果毅之节,兼以博雅深谋之姿。
yòu dù liáo jiāng jūn liáng qián tǒng xī yù qín kǔ shù nián hái liú sān fǔ gōng xiào kè lì jiān zài běi biān chán yú xiáng fú
又度辽将军粱D454,前统西域,勤苦数年,还留三辅,攻效克立,间在北边,单于降服。
jīn jiē yōu qiú xiàn yú fǎ wǎng
今皆幽囚,陷于法网。
xī xún lín fù bài jì yú bì jìn hóu shǐ fù qí wèi
昔荀林父败绩于邲晋侯使复其位;
mèng míng shì sàng shī yú xiáo qín bó bù tì qí guān
孟明视丧师于崤,秦伯不替其官。
gù jìn jǐng bìng chì dí zhī tǔ qín mù suì bà xī róng
故晋景并赤狄之土,秦穆遂霸西戎。
yi yuǎn lǎn èr jūn shǐ cān de zài kuān yòu zhī kē chéng yǒu yì yú zhé chōng pí zuǒ yú shèng huà
宜远览二君,使参、D454得在宽宥之科,诚有益于折冲,毘佐于圣化。
shū zòu shè cān děng
书奏,赦参等。
hòu yǐ cān wèi liáo dōng tài shǒu
后以参为辽东太守。
yǒng jiàn yuán nián qiān dù liáo jiāng jūn
永建元年,迁度辽将军。
sì nián rù wèi dà hóng lú
四年,入为大鸿胪。
shàng shū pú yè yú xǔ jiàn cān yǒu zǎi xiàng qì néng yǐ wéi tài wèi lù shàng shū shì
尚书仆射虞诩荐参有宰相器能,以为太尉,录尚书事。
shì shí sān gōng zhī zhōng cān míng zhōng zhí shù wèi zuǒ yòu suǒ xiàn huǐ yǐ suǒ jǔ yòng wǔ dì zhǐ sī lì chéng fēng àn zhī
是时三公之中,参名忠直,数为左右所陷毁,以所举用忤帝旨,司隶承风案之。
shí dāng huì mào cái xiào lián cān yǐ bèi zòu chēng jí bù dé huì
时当会茂才孝廉,参以被奏,称疾不得会。
shàng jì yuàn guǎng hàn duàn gōng yīn huì shàng shū yuē fú jiàn dào lù xíng rén nóng fū zhī fù jiē yuē tài wèi páng cān jié zhōng jìn jié tú yǐ zhí dào bù néng qǔ xīn gū lì jùn yá zhī jiān zì chǔ zhòng shāng zhī de
上计掾广汉段恭因会上疏曰:“伏见道路行人,农夫织妇,皆曰‘太尉庞参,竭忠尽节,徒以直道不能曲心,孤立郡邪之间,自处中伤之地’。
chén yóu jì zài bì xià zhī shì dāng méng ān quán ér fù yǐ chán nìng shāng huǐ zhōng zhèng cǐ tiān dì zhī dà jìn rén zhǔ zhī zhì jiè
臣犹冀在陛下之世,当蒙安全,而复以谗佞伤毁忠正,此天地之大禁,人主之至诫。
xī bái qǐ cì sǐ zhū hóu zhuó jiǔ xiāng hè
昔白起赐死,诸侯酌酒相贺;
jì zǐ lái guī lǔ rén xǐ qí shū nàn
季子来归,鲁人喜其纾难。
fu guó yǐ xián huà jūn yǐ zhōng ān
夫国以贤化,君以忠安。
jīn tiān xià xián xīn bì xià yǒu cǐ zhōng xián yuàn zú chǒng rèn yǐ ān shè jì
今天下咸欣陛下有此忠贤,愿卒宠任,以安社稷。
shū zòu zhào jí qiǎn xiǎo huáng mén shì cān jí tài yī zhì yáng jiǔ
”书奏,诏即遣小黄门视参疾,太医致羊、酒。
hòu cān fū rén jí qián qī zi tóu yú jǐng ér shā zhī
后参夫人疾前妻子,投于井而杀之。
cān sù yǔ luò yáng lìng zhù liáng bù píng liáng wén zhī lǜ lì zú rù tài wèi fǔ àn shí qí shì nǎi shàng cān zuì suì yīn zāi yì cè miǎn
参素与洛阳令祝良不平,良闻之,率吏卒入太尉府案实其事,乃上参罪,遂因灾异策免。
yǒu sī yǐ liáng bù xiān wén zòu zhé zhé rǔ zǎi xiàng zuò xì zhào yù
有司以良不先闻奏,辄折辱宰相,坐系诏狱。
liáng néng de bǎi xìng xīn luò yáng lì rén shǒu quē qǐng dài qí zuì zhě rì yǒu shù qiān wàn rén zhào nǎi yuán xíng
良能得百姓心,洛阳吏人守阙请代其罪者,日有数千万人,诏乃原刑。
yáng jiā sì nián fù yǐ cān wèi tài wèi
阳嘉四年,复以参为太尉。
yǒng hé yuán nián yǐ jiǔ bìng ba zú yú jiā
永和元年,以久病罢,卒于家。
chén guī zì shū zhēn shàng dǎng xuàn shì rén yě
陈龟字叔珍,上党泫氏人也。
jiā shì biān jiāng biàn xí gōng mǎ xióng yú běi zhōu
家世边将,便习弓马,雄于北州。
guī shǎo yǒu zhì qì
龟少有志气。
yǒng jiàn zhōng jǔ xiào lián wǔ qiān wǔ yuán tài shǒu
永建中,举孝廉,五迁五原太守。
yǒng hé wǔ nián bài shǐ xiōng nú zhōng láng jiàng
永和五年,拜使匈奴中郎将。
shí nán xiōng nú zuǒ bù fǎn luàn guī yǐ chán yú bù néng zhì xià wài shùn nèi pàn cù lìng zì shā zuò zhēng xià yù miǎn
时南匈奴左部反乱,龟以单于不能制下,外顺内畔,促令自杀,坐征下狱免。
hòu zài qiān bài jīng zhào yǐn
后再迁,拜京兆尹。
shí sān fǔ qiáng háo zhī zú duō qīn wǎng xiǎo mín
时三辅强豪之族,多侵枉小民。
guī dào lì wēi yán xī píng lǐ qí yuàn qū zhě jùn nèi dà yuè
龟到,厉威严,悉平理其怨屈者,郡内大悦。
huì qiāng hú kòu biān shā zhǎng lì qū lüè bǎi xìng huán dì yǐ guī shì ān biān sú bài wèi dù liáo jiāng jūn
会羌胡寇边,杀长吏,驱略百姓,桓帝以龟世谙边俗,拜为度辽将军。
guī lín xíng shàng shū yuē
龟临行,上疏曰:
chén guī méng ēn lěi shì chí pìn biān chuí suī zhǎn yīng quǎn zhī yòng dùn bì hú lǔ zhī tíng hún hái bù fǎn jiàn xiǎng hú lí yóu wú yǐ sāi hòu zé dá wàn fēn yě
臣龟蒙恩累世,驰聘边垂,虽展鹰犬之用,顿毙胡虏之庭,魂骸不返,荐享狐狸,犹无以塞厚责,答万分也。
chén zhì wán nú qì wú qiān dāo yī gē zhī yòng guò shòu guó ēn róng zhì jiān yōu shēng nián sǐ rì yǒng jù bù bào
臣至顽驽,器无铅刀一割之用,过受国恩,荣秩兼优,生年死日,永惧不报。
chén wén sān chén bù guǐ zhuó shì wèi xiāng
臣闻三辰不轨,擢士为相;
mán yí bù gōng bá zú wèi jiāng
蛮夷不恭,拔卒为将。
chén wú wén wǔ zhī cái ér tiǎn yīng yáng zhī rèn shàng cán shèng míng xià jù sù cān suī mò qū tǐ wú suǒ yún bǔ
臣无文武之才,而忝鹰扬之任,上惭圣明,下惧素餐,虽殁躯体,无所云补。
jīn xī zhōu biān bǐ tǔ dì ān mǎ wèi jū shè liè wèi yè nán guǎ gēng jià zhī lì nǚ fá jī zhù zhī ráo shǒu sāi hòu wàng xuán mìng fēng dí wén jí cháng qū qù bù tú fǎn
今西州边鄙,土地CE2CB326,鞍马为居,射猎为业,男寡耕稼之利,女乏机杼之饶,守塞候望,悬命锋镝,闻急长驱,去不图反。
zì qǐng nián yǐ lái xiōng nú shù gōng yíng jùn cán shā zhǎng lì wǔ lüè liáng xì
自顷年以来,匈奴数攻营郡,残杀长吏,侮略良细。
zhàn fū shēn gāo shā mò jū rén shǒu xì mǎ ān
战夫身膏沙漠,居人首系马鞍。
huò jǔ guó yǎn hù jǐn zhǒng huī miè gū r guǎ fù hào kū kōng chéng yě wú qīng cǎo shì rú xuán qìng
或举国掩户,尽种灰灭,孤儿寡妇,号哭空城,野无青草,室如悬罄。
suī hán shēng qì shí tóng kū xiǔ
虽含生气,实同枯朽。
wǎng suì bīng zhōu shuǐ yǔ zāi míng hù shēng jià sè huāng hào zū gēng kōng quē
往岁并州水雨,灾螟互生,稼穑荒耗,租更空阙。
lǎo zhě lǜ bù zhōng nián shào zhuàng jù yú kùn è
老者虑不终年,少壮惧于困厄。
bì xià yǐ bǎi xìng wèi zi pǐn shù yǐ bì xià wèi fù yān kě bù rì hào láo shén chuí fǔ xún zhī ēn zāi
陛下以百姓为子,品庶以陛下为父,焉可不日昊劳神,垂抚循之恩哉!
táng yáo qīn shě qí zi yǐ chán yú shùn zhě shì yù mín zāo shèng jūn bù lìng yù è zhǔ yě
唐尧亲舍其子以禅虞舜者,是欲民遭圣君,不令遇恶主也。
gù gǔ gōng zhàng cè qí mín wǔ bèi
故古公杖策,其民五倍;
wén wáng xī bó tiān xià guī zhī
文王西伯,天下归之。
qǐ fù yú jīn niǎn bǎo yǐ wéi mín huì hu
岂复舆金辇宝,以为民惠乎!
jìn xiào wén huáng dì gǎn yī nǚ zǐ zhī yán chú ròu xíng zhī fǎ tǐ dé xíng rén wèi hàn xián zhǔ
近孝文皇帝感一女子之言,除肉刑之法,体德行仁,为汉贤主。
bì xià jì zhōng xīng zhī tǒng chéng guāng wǔ zhī yè lín cháo tīng zhèng ér wèi liú shèng yì
陛下继中兴之统,承光武之业,临朝听政,而未留圣意。
qiě mù shǒu bù liáng huò chū zhōng guān jù nì shàng zhǐ qǔ guò mù qián
且牧守不良,或出中官,惧逆上旨,取过目前。
hū jiē zhī shēng zhāo zhì zāi hài hú lǔ xiōng hàn yīn shuāi yuán xì
呼嗟之声,招致灾害,胡虏凶悍,因衰缘隙。
ér lìng cāng kù chán yú chái láng zhī kǒu gōng yè wú zhū liǎng zhī xiào jiē yóu jiàng shuài bù zhōng jù jiān suǒ zhì
而令仓库单于豺狼之口,功业无铢两之效,皆由将帅不忠,聚奸所致。
qián liáng zhōu cì shǐ zhù liáng chū chú dào zhōu duō suǒ jiū fá tài shǒu lìng zhǎng biǎn chù jiāng bàn zhèng wèi yú shí gōng xiào zhuó rán
前凉州刺史祝良,初除到州,多所纠罚,太守令长,贬黜将半,政未逾时,功效卓然。
shí yīng shǎng yì yǐ quàn gōng néng gǎi rèn mù shǒu qù chì jiān cán
实应赏异,以劝功能,改任牧守,去斥奸残。
yòu yi gēng xuǎn xiōng nú wū huán hù qiāng zhōng láng jiàng xiào wèi jiǎn liàn wén wǔ shòu zhī fǎ lìng chú bìng liáng èr zhōu jīn nián zū gēng kuān shè zuì lì sǎo chú gēng shǐ
又宜更选匈奴乌桓护羌中郎将校尉,简练文武,授之法令,除并、凉二州今年租更,宽赦罪隶,扫除更始。
zé shàn lì zhī fèng gōng zhī yòu è zhě jué yíng sī zhī huò hú mǎ kě bù kuī cháng chéng sāi xià wú hòu wàng zhī huàn yǐ
则善吏知奉公之祐,恶者觉营私之祸,胡马可不窥长城,塞下无候望之患矣。
dì jué wù nǎi gēng xuǎn yōu bìng cì shǐ zì yíng jùn tài shǒu dū wèi yǐ xià duō suǒ gé yì xià zhào wèi chén jiāng jūn chú bìng liáng yī nián zū fù yǐ cì lì mín
帝觉悟,乃更选幽、并刺史,自营郡太守都尉以下,多所革易,下诏“为陈将军除并、凉一年租赋,以赐吏民”。
guī jì dào zhí zhōu jùn zhòng zú zhèn lì xiān bēi bù gǎn jìn sāi shěng xī jīng yòng suì yǐ yì jì
龟既到职,州郡重足震栗,鲜卑不敢近塞,省息经用,岁以亿计。
dà jiàng jūn liáng jì yǔ guī sù yǒu xì zèn qí jǔ huǐ guó wēi tiāo qǔ gōng yù bù wéi hú lǔ suǒ wèi
大将军梁冀与龟素有隙,谮其沮毁国威,挑取功誉,不为胡虏所畏。
zuò zhēng hái suì qǐ hái gǔ guī tián lǐ
坐征还,遂乞骸骨归田里。
fù zhēng wèi shàng shū
复征为尚书。
jì bào nüè rì shén guī shàng shū yán qí zuì zhuàng qǐng zhū zhī
冀暴虐日甚,龟上疏言其罪状,请诛之。
dì bù xǐng
帝不省。
zì zhī bì wèi jì suǒ hài bù shí qī rì ér sǐ
自知必为冀所害,不食七日而死。
xī yù hú yí bìng liáng mín shù xián wèi jǔ āi diào jì qí mù
西域胡夷,并、凉民庶,咸为举哀,吊祭其墓。
qiáo xuán zì gōng zǔ liáng guó suī yáng rén yě
桥玄字公祖,梁国睢阳人也。
qī shì zǔ rén cóng tóng jùn dài dé xué zhe lǐ jì zhāng jù sì shí jiǔ piān hào yuē qiáo jūn xué
七世祖仁,从同郡戴德学,著《礼记章句》四十九篇,号曰“桥君学”。
chéng dì shí wéi dà hóng lú
成帝时为大鸿胪。
zǔ fù jī guǎng líng tài shǒu
祖父基,广陵太守。
fù sù dōng lái tài shǒu
父肃,东莱太守。
xuán shǎo wèi xiàn gōng cáo
玄少为县功曹。
shí yù zhōu cì shǐ zhōu jǐng xíng bù dào liáng guó xuán yè jǐng yīn fú dì yán chén xiāng yáng chāng zuì è qǐ wèi bù chén cóng shì qióng àn qí jiān
时豫州刺史周景行部到梁国,玄谒景,因伏地言陈相羊昌罪恶,乞为部陈从事,穷案其奸。
jǐng zhuàng xuán yì shǔ ér qiǎn zhī
景壮玄意,署而遣之。
xuán dào xī shōu chāng bīn kè jù kǎo zāng zuì
玄到,悉收昌宾客,具考臧罪。
chāng sù wèi dà jiàng jūn liáng jì suǒ hòu jì wèi chí xí jiù zhī
昌素为大将军梁冀所厚,冀为驰檄救之。
jǐng chéng zhǐ zhào xuán xuán hái xí bù fā àn zhī yì jí
景承旨召玄,玄还檄不发,案之益急。
chāng zuò jiàn chē zhēng xuán yóu shì zhù míng
昌坐槛车征,玄由是著名。
jǔ xiào lián bǔ luò yáng zuǒ wèi
举孝廉,补洛阳左尉。
shí liáng bù yí wéi hé nán yǐn xuán yǐ gōng shì dāng yì fǔ shòu duì chǐ wèi suǒ rǔ qì guān huán xiāng lǐ
时梁不疑为河南尹,玄以公事当诣府受对,耻为所辱,弃官还乡里。
hòu sì qiān wèi qí xiāng zuò shì wèi chéng dàn
后四迁为齐相,坐事为城旦。
xíng jìng zhēng zài qiān shàng gǔ tài shǒu yòu wèi hàn yáng tài shǒu
刑竟,征,再迁上谷太守,又为汉阳太守。
shí shàng lìng huáng fǔ zhēn yǒu zāng zuì xuán shōu kǎo kūn chī sǐ yú jì shì yī jìng jiē zhèn
时上BD 6A令皇甫祯有臧罪,玄收考髡笞,死于冀市,一境皆震。
jùn rén shàng jiāng qí shǒu dào yǐn jū míng wén xī zhōu
郡人上BD6A姜岐,守道隐居,名闻西州。
xuán zhào yǐ wéi lì chēng jí bù jiù
玄召以为吏,称疾不就。
xuán nù chì dū yóu yǐn yì bī zhì zhī yuē qí ruò bù zhì qù jià qí mǔ
玄怒,敕督邮尹益逼致之,曰:“岐若不至,趣嫁其母。
yì gù zhēng bù néng de jù xiǎo pì qí
”益固争不能得,遽晓譬岐。
qí jiān wò bù qǐ
岐坚卧不起。
jùn nèi shì dà fū yì jìng wǎng jiàn xuán nǎi zhǐ
郡内士大夫亦竞往谏,玄乃止。
shí pō yǐ wéi jī
时颇以为讥。
hòu xiè bìng miǎn fù gōng chē zhēng wèi sī tú zhǎng shǐ bài jiàng zuò dà jiang
后谢病免,复公车征为司徒长史,拜将作大匠。
huán dì mò xiān bēi nán xiōng nú jí gāo gōu lí sì zi bó gù bìng pàn wèi kòu chāo sì fǔ jǔ xuán wèi dù liáo jiāng jūn jiǎ huáng yuè
桓帝末,鲜卑、南匈奴及高句骊嗣子伯固并畔,为寇抄,四府举玄为度辽将军,假黄钺。
xuán zhì zhèn xiū bīng yǎng shì rán hòu dū zhū jiāng shǒu tǎo jī hú lǔ jí bó gù děng jiē pò sàn tuì zǒu
玄至镇,休兵养士,然后督诸将守讨击胡虏及伯固等,皆破散退走。
zài zhí sān nián biān jìng ān jìng
在职三年,边境安静。
líng dì chū zhēng rù wèi hé nán yǐn zhuǎn shào fǔ dà hóng lú
灵帝初,征入为河南尹,转少府、大鸿胪。
jiàn níng sān nián qiān sī kōng zhuǎn sī tú
建宁三年,迁司空,转司徒。
sù yǔ nán yáng tài shǒu chén qiú yǒu xì jí zài gōng wèi ér jiàn qiú wèi tíng wèi
素与南阳太守陈球有隙,及在公位,而荐球为廷尉。
xuán yǐ guó jiā fāng ruò zì dù lì wú suǒ yòng nǎi chēng jí shàng shū yǐn zhòng zāi yǐ zì hé
玄以国家方弱,自度力无所用,乃称疾上疏,引众灾以自劾。
suì cè bà
遂策罢。
suì yú bài shàng shū lìng
岁余,拜尚书令。
shí tài zhōng dài fū gài shēng yǔ dì yǒu jiù ēn qián wèi nán yáng tài shǒu zāng shù yì yǐ shàng
时太中大夫盖升与帝有旧恩,前为南阳太守,臧数亿以上。
xuán zòu miǎn shēng jìn gù mò rù cái huì
玄奏免升禁锢,没入财贿。
dì bù cóng ér qiān shēng shì zhōng
帝不从,而迁升侍中。
xuán tuō bìng miǎn bài guāng lù dài fu
玄托病免,拜光禄大夫。
guāng hé yuán nián qiān tài wèi
光和元年,迁太尉。
shù yuè fù yǐ jí ba bài tài zhōng dài fū jiù yī lǐ shè
数月,复以疾罢,拜太中大夫,就医里舍。
xuán shǎo zǐ shí suì dú yóu mén cì zú yǒu sān rén chí zhàng jié zhí zhī rù shè dēng lóu jiù xuán qiú huò xuán bù yǔ
玄少子十岁,独游门次,卒有三人持杖劫执之,入舍登楼,就玄求货,玄不与。
yǒu qǐng sī lì xiào wèi yáng qiú lǜ hé nán yǐn luò yáng lìng wéi shǒu xuán jiā
有顷,司隶校尉阳球率河南尹、洛阳令围守玄家。
qiú děng kǒng bìng shā qí zi wèi yù pò zhī
球等恐并杀其子,未欲迫之。
xuán mù hū yuē jiān rén wú zhuàng xuán qǐ yǐ yī zi zhī mìng ér zòng guó zéi hu
玄B256目呼曰:“奸人无状,玄岂以一子之命而纵国贼乎!
cù lìng bīng jìn
”促令兵进。
yú shì gōng zhī xuán zǐ yì sǐ
于是攻之,玄子亦死。
xuán nǎi yì què xiè zuì qǐ xià tiān xià fán yǒu jié zhì jiē bìng shā zhī bù dé shú yǐ cái bǎo kāi zhāng jiān lù
玄乃诣阙谢罪,乞下天下:“凡有劫质,皆并杀之,不得赎以财宝,开张奸路。
zhào shū xià qí zhāng
”诏书下其章。
chū zì ān dì yǐ hòu fǎ jìn shāo jīng shī jié zhì bù bì háo guì zì shì suì jué
初自安帝以后,法禁稍B327,京师劫质,不避豪贵,自是遂绝。
xuán yǐ guāng hé liù nián zú shí nián qī shí wǔ
玄以光和六年卒,时年七十五。
xuán xìng gāng jí wú dà tǐ rán qiān jiǎn xià shì zǐ dì qīn zōng wú zài dà guān zhě
玄性刚急无大体,然谦俭下士,子弟亲宗无在大官者。
jí zú jiā wú jū yè sàng wú suǒ bìn dāng shí chēng zhī
及卒,家无居业,丧无所殡,当时称之。
chū cáo cāo wēi shí rén mò zhī zhě
初,曹操微时,人莫知者。
cháng wǎng hou xuán xuán jiàn ér yì yān
尝往候玄,玄见而异焉。
wèi yuē jīn tiān xià jiāng luàn ān shēng mín zhě qí zài jūn hu
谓曰:“今天下将乱,安生民者其在君乎!
cāo cháng gǎn qí zhī jǐ
”操常感其知己。
jí hòu jīng guò xuán mù zhé qī chuàng zhì jì
及后经过玄墓,辄凄怆致祭。
zì wèi qí wén yuē gù tài wèi qiáo gōng yì dé gāo guǐ fàn ài bó róng
自为其文曰:“故太尉桥公,懿德高轨,泛爱博容。
guó niàn míng xùn shì sī lìng mó
国念明训,士思令谟。
yōu líng qián yì zāi miǎn yǐ
幽灵潜翳,B328哉缅矣!
cāo yǐ yòu nián dǎi shēng táng shì tè yǐ wán zhì jiàn nà jūn zǐ
操以幼年,逮升堂室,特以顽质,见纳君子。
zēng róng yì guān jiē yóu jiǎng zhù yóu zhòng ní chēng bù rú yán yuān li shēng hòu tàn gǔ fù
增荣益观,皆由奖助,犹仲尼称不如颜渊,李生厚叹贾复。
shì sǐ zhī jǐ huái cǐ wú wàng
士死知己,怀此无忘。
yòu chéng cóng róng yuē shì zhī yán cú méi zhī hòu lù yǒu jīng yóu bù yǐ dǒu jiǔ zhī jī guò xiāng wò lèi chē guò sān bù fù tòng wù yuàn
又承从容约誓之言:‘徂没之后,路有经由,不以斗酒只鸡过相沃酹,车过三步,腹痛勿怨。
suī lín shí xì xiào zhī yán fēi zhì qīn zhī dǔ hǎo hú kěn wèi cǐ cí zāi
’虽临时戏笑之言,非至亲之笃好,胡肯为此辞哉?
huái jiù wéi gù niàn zhī qī chuàng
怀旧惟顾,念之凄怆。
fèng mìng dōng zhēng tún cì xiāng lǐ běi wàng guì tǔ nǎi xīn líng mù
奉命东征,屯次乡里,北望贵土,乃心陵墓。
cái zhì báo diàn gōng qí xiǎng zhī
裁致薄奠,公其享之!
xuán zǐ yǔ guān zhì rèn chéng xiāng
玄子羽,官至任城相。
lùn yuē rèn táng jiāng qí shì zhe qí qīng
论曰:任棠、姜岐,世著其清。
jié wèng yǒu ér cí sān mìng dài hàn yáng zhī yōu rén hu
结瓮牖而辞三命,殆汉阳之幽人乎?
páng cān gōng qiú xián zhī lǐ gù mín yuè qí zhèng
庞参躬求贤之礼,故民悦其政;
qiáo xuán lì bāng jūn zhī wēi ér zhòng shī qí qíng
桥玄厉邦君之威,而众失其情。
fu qǐ lì bù zú yú
夫岂力不足欤?
jiāng yǒu dào zài yān
将有道在焉。
rú lìng qí dào kě wàng zé qiáng liáng shèng yǐ
如令其道可忘,则强梁胜矣。
yǔ yuē sān jūn kě duó shuài pǐ fū bù kě duó zhì
语曰:“三军可夺帅,匹夫不可夺志。
zǐ gòng yuē níng sàng qiān jīn bù shī shì xīn
”子贡曰:“宁丧千金,不失士心。
xī duàn gàn mù yú qiáng ér bì wén hóu zhī mìng xiè liǔ bì mén bù nà mù gōng zhī qǐng
”昔段干木逾墙而避文侯之命,泄柳闭门不纳穆公之请。
guì bì yǒu suǒ qū jiàn yì yǒu suǒ shēn yǐ
贵必有所屈,贱亦有所申矣。
zàn yuē lǐ sǒu qín shēn gān jī cí kuì
赞曰:李叟勤身,甘饥辞馈。
chán wèi jūn yǐn zhī sǐ mí èr
禅为君隐,之死靡贰。
guī xí biān gōng cān qǐ tú zhōng
龟习边功,参起徒中。
qiáo gōng shi yùn xiān jué shí xióng
桥公识运,先觉时雄。