wài guó yī
◎外国一
cháo xiǎn
○朝鲜
cháo xiǎn jī zǐ suǒ fēng guó yě
朝鲜,箕子所封国也。
hàn yǐ qián yuē cháo xiǎn
汉以前曰朝鲜。
shǐ wèi yàn rén wèi mǎn suǒ jù hàn wǔ dì píng zhī zhì zhēn fān lín zhūn lè làng xuán tú sì jùn
始为燕人卫满所据,汉武帝平之,置真番、临屯、乐浪、玄菟四郡。
hàn mò yǒu fú yú rén gāo shì jù qí de gǎi guó hào yuē gāo lí yòu yuē gāo gōu lí jū píng rǎng jí lè làng yě
汉末,有扶余人高氏据其地,改国号曰高丽,又曰高句丽,居平壤,即乐浪也。
yǐ wèi táng suǒ pò dōng xǐ
已,为唐所破,东徙。
hòu táng shí wáng jiàn dài gāo shì jiān bìng xīn luó bǎi jì de xǐ jū sōng yuè yuē dōng jīng ér yǐ píng rǎng wèi xī jīng
后唐时,王建代高氏,兼并新罗、百济地,徙居松岳,曰东京,而以平壤为西京。
qí guó běi lín qì dān xi zé nǚ zhí nán yuē rì běn yuán zhì yuán zhōng xī jīng nèi shǔ zhì dōng níng lù zǒng guǎn fǔ jǐn cí lǐng wèi jiè
其国北邻契丹,西则女直,南曰日本,元至元中,西京内属,置东宁路总管府,尽慈岭为界。
míng xìng wáng gāo lí zhě wáng zhuān
明兴,王高丽者王颛。
tài zǔ jí wèi zhī yuán nián qiǎn shǐ cì xǐ shū
太祖即位之元年遣使赐玺书。
èr nián sòng hái qí guó liú rén
二年送还其国流人。
zhuān biǎo hè gòng fāng wù qiě qǐng fēng
颛表贺,贡方物,且请封。
dì qiǎn fú xǐ láng xiè sī jī zhào jí jīn yìn gào wén fēng zhuān wèi gāo lí guó wáng cì lì jí jǐn qǐ
帝遣符玺郎偰斯赍诏及金印诰文封颛为高丽国王,赐历及锦绮。
qí qiū zhuān qiǎn zǒng bù shàng shū chéng wéi de qiān niú wèi dà jiàng jūn jīn jiǎ liǎng shàng biǎo xiè bìng hè tiān shòu jié yīn qǐng jì fú zhì dù dì mìng gōng bù zhì cì zhī
其秋,颛遣总部尚书成惟得、千牛卫大将军金甲两上表谢,并贺天寿节,因请祭服制度,帝命工部制赐之。
wéi de děng cí guī dì cóng róng wèn wáng jū guó hé wéi
惟得等辞归,帝从容问:“王居国何为?
chéng guō xiū hu
城郭修乎?
bīng jiǎ lì hu
兵甲利乎?
gōng shì zhuàng hu
宫室壮乎?
dùn shǒu yán dōng hǎi bō chén wéi zhī chóng xìn shì shì tā wèi huáng yě
”顿首言:“东海波臣,惟知崇信释氏,他未遑也。
suì yǐ shū yù zhī yuē gǔ zhě wáng gōng shè xiǎn wèi cháng qù bīng
”遂以书谕之曰:“古者王公设险,未尝去兵。
mín yǐ shí wéi tiān ér guó bì yǒu chū zhèng lìng zhī suǒ
民以食为天,而国必有出政令之所。
jīn yǒu rén mín ér wú chéng guō rén jiāng hé yī
今有人民而无城郭,人将何依?
wǔ bèi bù xiū zé wēi chí
武备不修,则威弛;
de bù gēng zé mín jiān yú shí
地不耕,则民艰于食;
qiě yǒu jū shì wú tīng shì wú yǐ shì zūn yán
且有居室,无厅事,无以示尊严。
cǐ shù zhě zhèn shén bù qǔ
此数者朕甚不取。
fu guó zhī dà shì zài sì yǔ róng
夫国之大事,在祀与戎。
gǒu quē sī èr zhě ér tú shì fú qiú fù liáng wǔ zhī shì kě wèi míng jiàn
苟阙斯二者,而徒事佛求福,梁武之事,可为明鉴。
wáng guó běi jiē qì dān nǚ zhí ér nán jiē wēi bèi yù zhī dào wáng qí niàn zhī
王国北接契丹、女直,而南接倭,备御之道,王其念之。
yīn cì zhī liù jīng sì shū tōng jiān
”因赐之《六经》、《四书》、《通监》。
zì shì gòng xiàn shù zhì yuán dàn jí shèng jié jiē qiǎn shǐ cháo hè suì yǐ wéi cháng
自是贡献数至,元旦及圣节皆遣使朝贺,岁以为常。
sān nián zhēng yuè mìng shǐ wǎng sì qí guó zhī shān chuān
三年正月命使往祀其国之山川。
shì suì bān kē jǔ zhào yú gāo lí zhuān biǎo xiè gòng fāng wù bìng nà yuán suǒ shòu jīn yìn
是岁颁科举诏于高丽,颛表谢,贡方物,并纳元所授金印。
zhōng shū shěng yán gāo lí gòng shǐ duō jī sī wù rù huò yi zhēng shuì
中书省言:“高丽贡使多赍私物入货,宜征税;
yòu duō xié zhōng guó wù chū jìng jìn zhī biàn
又多携中国物出境,禁之便。
jù bù xǔ
”俱不许。
wǔ nián biǎo qǐng qiǎn zǐ dì rù tài xué dì yuē rù xué gù měi shì dàn shè hǎi yuǎn bù yù zhě wù qiáng
五年表请遣子弟入太学,帝曰:“入学固美事,但涉海远,不欲者勿强。
gòng shǐ hóng shī fàn zhèng mèng zhōu děng yī bǎi wǔ shí yú rén lái jīng shī fēng nì sǐ zhě sān shí jiǔ rén shī fàn yǔ yān
”贡使洪师范、郑梦周等一百五十余人来京,失风溺死者三十九人,师范与焉。
dì mǐn zhī qiǎn yuán shū mì shǐ yán ān dá lǐ wǎng yù rù gòng wú shù
帝悯之,遣元枢密使延安答里往谕入贡毋数。
ér zhuān fù qiǎn qí mén xià zàn chéng shì jiāng rén yù lái gòng mǎ qí hè zhèng dàn shǐ jīn xǔ děng yǐ xiān zhì dì xī qiǎn hái
而颛复遣其门下赞成事姜仁裕来贡马,其贺正旦使金湑等已先至,帝悉遣还。
wèi zhōng shū shěng chén yuē gāo lí gòng xiàn fán shù jì kùn bì qí mín ér shè hǎi fù yú fù nì
谓中书省臣曰:“高丽贡献繁数,既困敝其民,而涉海复虞覆溺。
yi zūn gǔ zhū hóu zhī lǐ sān nián yī pìn
宜遵古诸侯之礼,三年一聘。
gòng wù wéi suǒ chǎn wú guò chǐ
贡物惟所产,毋过侈。
qí míng yù zhèn yì
其明谕朕意。
liù nián zhuān qiǎn jiǎ liǎng děng gòng mǎ wǔ shí pǐ dào wáng qí èr jiǎ liǎng yǐ wén
六年,颛遣甲两等贡马五十匹,道亡其二,甲两以闻。
jí jìn yǐ sī mǎ zú zhī
及进,以私马足之。
dì è qí bù chéng què zhī
帝恶其不诚,却之。
qī nián qiǎn jiān mén hù jūn zhōu yì zhèng bì děng lái gòng biǎo qǐng měi suì yī gòng gòng dào cóng lù yóu dìng liáo wú shè hǎi qí gòng wù chēng sòng tài fǔ jiān
七年遣监门护军周谊、郑庇等来贡,表请每岁一贡,贡道从陆,由定辽,毋涉海,其贡物称“送太府监”。
zhōng shū shěng yán yuán shí yǒu tài fǔ jiān běn cháo wèi cháng yǒu yán shè bù chéng
中书省言:“元时有太府监,本朝未尝有,言涉不诚。
dì mìng què qí gòng
”帝命却其贡。
shì suì zhuān wèi quán xiāng li rén rén suǒ shì
是岁颛为权相李仁人所弑。
zhuān wú zi yǐ chǒng chén xīn zhūn zhī zǐ wú wèi zi yú shì rén rén lì wú
颛无子,以宠臣辛肫之子禑为子,于是仁人立禑。
bā nián wú qiǎn pàn zōng bù shì cuī yuán lái gào āi qiě yán qián yǒu gòng shǐ jīn yì shā cháo shǐ cài bīn jīn sì wáng wú yǐ zhū yì jí qí jiā
八年,禑遣判宗簿事崔原来告哀,且言前有贡使金义杀朝使蔡斌,今嗣王禑已诛义,籍其家。
dì yí qí zhà jū yuán ér qiǎn shǐ wǎng jì diào
帝疑其诈,拘原而遣使往祭吊。
shí nián shǐ lái qǐng gù wáng zhuān shì hào dì yuē zhuān bèi shā yǐ jiǔ jīn shǐ qǐng shì jiāng jiǎ wú cháo mìng zhèn fǔ qí mín qiě yǎn qí shì nì zhī jī bù kě xǔ
十年,使来请故王颛谥号,帝曰:“颛被杀已久,今始请谥,将假吾朝命,镇抚其民,且掩其弑逆之迹,不可许。
qián suǒ liú shǐ zhě qí qiǎn zhī
前所留使者,其遣之。
yú shì shì yuán guī
”于是释原归。
qí xià fù qiǎn zhōu yì gòng mǎ jí fāng wù què bù shòu
其夏,复遣周谊贡马及方物,却不受。
dōng yòu qiǎn shǐ hè míng nián zhēng dàn
冬,又遣使贺明年正旦。
dì yuē gāo lí wáng zhuān bèi shì jiān chén qiè mìng chūn qiū zhī yì luàn chén bì zhū fu yòu hé yán
帝曰:“高丽王颛被弑,奸臣窃命,《春秋》之义,乱臣必诛,夫又何言。
dì qián hòu shǐ zhě jiē chēng sì wáng suǒ qiǎn zhōng shū yi qiǎn rén wǎng wèn sì wáng rú hé zhèng lìng ān zài
第前后使者皆称嗣王所遣,中书宜遣人往问嗣王如何,政令安在。
ruò zhèng lìng rú qián sì wáng bù wéi jī qiú zé dāng yī qián wáng yán suì gòng mǎ qiān pǐ míng nián gòng jīn bǎi jīn yín wàn liǎng liáng mǎ bǎi xì bù wàn réng xī sòng hái suǒ jū liáo dōng mín fāng jiàn wáng wèi zhēn ér zhèng lìng xíng zhèn wú huò yǐ
如果他们的政令还是像王颛在位时那样由高丽王所发,且嗣王没受别人的羁囚,则应当依照前高丽王的诺言,每年给朝廷献贡马一千匹,明年则贡献金子一百斤、银子一万两、良马一百匹、细布一万匹,全部遣送回所拘留的辽东百姓,这才见得嗣王辛礻禺真的继承了王位,政令真的是由他发出的,我就没有疑惑了。
fǒu zé shì jūn zhī zéi bì tǎo wú shè
否则弑君之贼,必讨无赦。
shí yī nián sì yuè wú fù mìng yì lái gòng
十一年四月,禑复命谊来贡。
shí èr nián chì liáo dōng shǒu jiāng pān jìng yè wàng děng jǐn chì biān bèi
十二年敕辽东守将潘敬、叶旺等谨饬边备。
qí dōng wú qiǎn li mào fāng děng lái gòng yǐ bù rú yuē què zhī
其冬,禑遣李茂芳等来贡,以不如约却之。
shí sān nián liáo dōng sòng gāo lí shǐ yì zhì jīng shī dì chì jìng děng yuē gāo lí shì jūn yòu shā cháo shǐ qián jiān qǐng rù gòng yòu bù rú qī jīn qiǎn yì lái yǐ xū wén shì zhà tā rì bì wèi biān huàn
十三年,辽东送高丽使谊至京师,帝敕敬等曰:“高丽弑君,又杀朝使,前坚请入贡又不如期,今遣谊来,以虚文饰诈,他日必为边患。
zì jīn lái zhě qí jué wù tōng
自今来者,其绝勿通。
yīn liú yì yú jīng shī
”因留谊于京师。
shí liù nián lái gòng què zhī mìng lǐ bù zé qí cháo gòng guò qī péi chén wǔ màn zhī zuì
十六年来贡,却之,命礼部责其朝贡过期、陪臣侮慢之罪;
chéng yù tīng yuē zhě dāng yǐ qián wǔ suì wéi yuē bù gòng zhī wù bìng zhì
诚欲听约者,当以前五岁违约不贡之物并至。
shí qī nián liù yuè wú qiǎn sī pū zhèng cuī juān lǐ yí pàn shū jīn jìn yi gòng mǎ èr qiān pǐ
十七年六月,禑遣司仆正崔涓、礼仪判书金进宜贡马二千匹。
qiě yán jīn fēi dì suǒ chǎn yuàn yǐ mǎ dài shū yú jiē rú yuē
且言金非地所产,愿以马代输,余皆如约。
liáo dōng shǒu jiāng táng shèng zōng wèi zhī qǐng dì xǔ zhī
辽东守将唐胜宗为之请,帝许之。
rán qǐng zhuān shì hào xí wáng jué wèi yǔn yě
然请颛谥号,袭王爵,未允也。
shí bā nián zhēng yuè gòng shǐ zhì
十八年正月,贡使至。
dì yù lǐ chén yuē gāo lí lǚ qǐng yuē shù zhèn shù bù yǔn ér qí qǐng bù yǐ gù suǒ suì gòng yǐ shì qí chéng wěi fēi yǐ cǐ wéi fù yě
帝谕礼臣曰:“高丽屡请约束,朕数不允,而其请不已,故索岁贡以试其诚伪,非以此为富也。
jīn jì tīng mìng yi sǔn qí gòng shù lìng sān nián yī zhāo gòng mǎ wǔ shí pǐ
今既听命,宜损其贡数,令三年一朝,贡马五十匹。
zhì èr shí yī nián zhēng dàn nǎi gòng
至二十一年正旦乃贡。
qī yuè wú shàng biǎo qǐng xí jué bìng qǐng gù wáng shì
”七月,禑上表请袭爵,并请故王谥。
mìng fēng wú wèi gāo lí guó wáng cì gù wáng zhuān shì gōng mǐn
命封禑为高丽国王,赐故王颛谥恭愍。
shí jiǔ nián èr yuè qiǎn shǐ gòng bù wàn pǐ mǎ qiān pǐ
十九年二月遣使贡布万匹、马千匹。
jiǔ yuè biǎo hè gòng fāng wù
九月,表贺,贡方物。
qí hòu gòng xiàn zhé yú cháng é qiě wèi cháng zhì sān nián yě
其后贡献辄逾常额,且未尝至三年也。
dōng zhào qiǎn zhǐ huī qiān shì gāo jiā nú yǐ qǐ bù shì mǎ yú gāo lí
冬,诏遣指挥佥事高家奴以绮布市马于高丽。
èr shí nián sān yuè gāo jiā nú hái chén gāo lí biǎo cí mǎ zhí dì chì rú shù cháng zhī
二十年三月,高家奴还,陈高丽表辞马直,帝敕如数偿之。
xiān shì yuán mò liáo chén bīng qǐ mín bì luàn zhuǎn xǐ gāo lí
先是,元末辽、沈兵起,民避乱,转徙高丽。
zhì shì yīn shì mǎ dì lìng jiù suǒ zhī suì yǐ liáo shěn liú mín sān bǎi yú kǒu lái guī
至是因市马,帝令就索之,遂以辽、沈流民三百余口来归。
shí èr yuè mìng hù bù zī gāo lí wáng tiě lǐng běi dōng xī zhī de jiù shǔ kāi yuán zhě liáo dōng tǒng zhī
十二月命户部咨高丽王:“铁岭北,东西之地,旧属开元者,辽东统之。
tiě lǐng zhī nán jiù shǔ gāo lí zhě běn guó tǒng zhī
铁岭之南,旧属高丽者,本国统之。
gè zhèng jiāng jìng wú qīn yuè
各正疆境,毋侵越。
èr shí yī nián sì yuè wú biǎo yán tiě lǐng zhī de shí qí shì shǒu qǐ réng jiù biàn
二十一年四月,禑表言,铁岭之地实其世守,乞仍旧便。
dì yuē gāo lí jiù yǐ yā lù jiāng wèi jiè jīn shì cí tiě lǐng zhà wěi zhāo rán
帝曰:“高丽旧以鸭绿江为界,今饰辞铁岭,诈伪昭然。
qí yǐ zhèn yán yù zhī bǐ ān fèn wú shēng xìn duān
其以朕言谕之,俾安分,毋生衅端。
bā yuè gāo lí qiān hù chén jǐng lái jiàng yán shì nián sì yuè wú yù kòu liáo dōng shǐ dōu jūn xiāng cuī yíng lǐ chéng guì shàn bīng xī jīng
”八月,高丽千户陈景来降,言:“是年四月,禑欲寇辽东,使都军相崔莹、李成桂缮兵西京。
chéng guì shǐ chén jǐng zhūn ài zhōu yǐ liáng bù jì tuì shī
成桂使陈景屯艾州,以粮不继退师。
wáng nù shā chéng guì zhī zǐ
王怒,杀成桂之子。
chéng guì hái bīng gōng pò wáng chéng qiú wáng jí yíng
成桂还兵攻破王城,囚王及莹。
jǐng jù jí gù jiàng
”景惧及,故降。
dì chì liáo dōng yán shǒu bèi réng qiǎn rén zhēn zhī
帝敕辽东严守备,仍遣人侦之。
shí yuè wú qǐng xùn wèi yú qí zi chāng
十月,禑请逊位于其子昌。
dì yuē qián wén qí wáng bèi qiú cǐ bì chéng guì zhī móu gū sì zhī yǐ guān biàn
帝曰:“前闻其王被囚,此必成桂之谋,姑俟之以观变。
èr shí èr nián quán guó shì chāng zòu qǐ rù cháo dì bù xǔ
二十二年,权国事昌奏乞入朝,帝不许。
shì suì chéng guì fèi chāng ér lì dìng chāng guó yuàn jūn yáo
是岁,成桂废昌,而立定昌国院君瑶。
èr shí sān nián zhēng yuè qiǎn shǐ lái gào
二十三年正月遣使来告。
èr shí sì nián sān yuè zhào shì mǎ gāo lí
二十四年三月诏市马高丽。
bā yuè quán guó shì yáo jìn suǒ shì mǎ qiān wǔ bǎi pǐ
八月,权国事瑶进所市马千五百匹。
dì yuē
帝曰;
sān hán jūn chén bèi luàn èr jì yú zī
“三韩君臣悖乱,二纪于兹。
jīn wáng yáo sì lì nǎi wáng shì miáo yì yi qiǎn shǐ láo zhī
今王瑶嗣立,乃王氏苗裔,宜遣使劳之。
shí èr yuè yáo qiǎn qí zi shì cháo hè míng nián zhēng dàn
”十二月,瑶遣其子奭朝贺明年正旦。
shì wèi guī ér chéng guì zì lì suì yǒu qí guó yáo chū jū yuán zhōu
奭未归而成桂自立,遂有其国,瑶出居原州。
wáng shì zì wǔ dài chuán guó shù bǎi nián zhì shì jué
王氏自五代传国数百年,至是绝。
èr shí wǔ nián jiǔ yuè gāo lí zhī mì zhí sī shì zhào pàng děng chí guó dū píng yì sī zòu yán běn guó zì gōng mǐn wáng hōng wú sì quán chén li rén rén yǐ xīn zhūn zi wú zhǔ guó shì hūn bào hǎo shā zhì yù xīng shī fàn biān dà jiàng lǐ chéng guì yǐ wéi bù kě ér huí jūn
二十五年九月,高丽知密直司事赵胖等持国都评议司奏言:“本国自恭愍王薨,无嗣,权臣李仁人以辛肫子禑主国事,昏暴好杀,至欲兴师犯边,大将李成桂以为不可而回军。
wú fù zuì huáng jù xùn wèi yú zi chāng
禑负罪惶惧,逊位于子昌。
guó rén fú shùn qǐ qǐng gōng mǐn wáng fēi ān shì zé zōng qīn yáo quán guó shì
国人弗顺,启请恭愍王妃安氏择宗亲瑶权国事。
yǐ jí sì nián hūn lì xìn chán qiāng hài xūn jiù zi shì chī ái bù huì guó rén wèi yáo bù zú zhǔ shè jì
已及四年,昏戾信谗,戕害勋旧,子奭痴𫘤不慧,国人谓瑶不足主社稷。
jīn yǐ ān shì mìng tuì yáo yú sī dì
今以安氏命,退瑶于私第。
wáng shì zǐ xìng wú kě dāng yú wàng zhě zhōng wài rén xīn xián xì chéng guì
王氏子姓无可当舆望者,中外人心咸系成桂。
chén děng yǔ guó rén qí lǎo gòng tuī zhǔ guó shì wéi shèng zhǔ yú yǔn
臣等与国人耆老共推主国事,惟圣主俞允。
dì yǐ gāo lí pì chǔ dōng yú fēi zhōng guó suǒ zhì lìng lǐ bù yí yù guǒ néng shùn tiān dào hé rén xīn bù qǐ biān xìn shǐ mìng wǎng lái shí ěr guó zhī fú wǒ yòu hé zhū
”帝以高丽僻处东隅,非中国所治,令礼部移谕:“果能顺天道,合人心,不启边衅,使命往来,实尔国之福,我又何诛。
dōng chéng guì wén huáng tài zǐ hōng qiǎn shǐ biǎo wèi bìng qǐng gèng guó hào
”冬,成桂闻皇太子薨,遣使表慰,并请更国号。
dì mìng réng gǔ hào yuē cháo xiǎn
帝命仍古号曰朝鲜。
èr shí liù nián èr yuè qiǎn shǐ jìn mǎ jiǔ qiān bā bǎi yú pǐ mìng yùn zhù sī mián bù yī wàn jiǔ qiān qī bǎi yú pǐ chou zhī
二十六年二月遣使进马九千八百余匹,命运纻丝绵布一万九千七百余匹酬之。
liù yuè biǎo xiè gòng mǎ jí fāng wù bìng shàng qián gōng mǐn wáng jīn yìn qǐng gèng jǐ míng yuē dàn
六月表谢,贡马及方物,并上前恭愍王金印,请更己名曰旦。
cóng zhī
从之。
shì yuè liáo dōng dōu zhǐ huī shǐ sī zòu cháo xiǎn guó zhāo yǐn nǚ zhí wǔ bǎi yú rén qián dù yā lù jiāng yù rù kòu
是月,辽东都指挥使司奏,朝鲜国招引女直五百余人,潜渡鸭绿江,欲入寇。
nǎi qiǎn shǐ chì yù shì yǐ huò fú
乃遣使敕谕,示以祸福。
dàn de chì huáng jù chén xiè shàng gòng bìng xiè sòng bū táo jūn mín sān bǎi bā shí yú rén zhì liáo dōng
旦得敕,惶惧陈谢,上贡,并械送逋逃军民三百八十余人至辽东。
èr shí qī nián dàn qiǎn zi rù gòng
二十七年,旦遣子入贡。
èr shí bā nián qiǎn shǐ liǔ xún hè míng nián zhēng dàn
二十八年遣使柳珣贺明年正旦。
dì yǐ biǎo wén yǔ màn jié zé zhī
帝以表文语慢,诘责之。
xún yán biǎo wén nǎi mén xià píng lǐ zhèng dào chuán suǒ zhuàn suì mìng dǎi dào chuán shì xún guī
珣言表文乃门下评理郑道传所撰,遂命逮道传,释珣归。
èr shí jiǔ nián sòng zhuàn biǎo rén zhèng zǒng děng sān rén zhì yún biǎo shí zǒng děng suǒ zhuàn dào chuán bìng bù néng xíng
二十九年送撰表人郑总等三人至,云表实总等所撰,道传病不能行。
dì yǐ zǒng děng luàn bāng gòu xìn liú bù qiǎn
帝以总等乱邦构衅,留不遣。
sān shí nián dōng fù yǐ biǎo shè jī shàn jū qí shǐ
三十年冬天,朝廷又因朝鲜的表文中有讥讪之词,将其来使拘留起来。
jiàn wén chū dàn biǎo chén nián lǎo yǐ zi fāng yuǎn xí wèi
建文初,旦表陈年老,以子芳远袭位。
xǔ zhī
许之。
chéng zǔ lì qiǎn guān bān jí wèi zhào
成祖立,遣官颁即位诏。
yǒng lè yuán nián zhēng yuè fāng yuǎn qiǎn shǐ cháo gòng
永乐元年正月,芳远遣使朝贡。
sì yuè fù qiǎn péi chén li guì líng rù gòng zòu fāng yuǎn fù yǒu jí xū lóng nǎo shěn xiāng sū hé xiāng yóu zhū wù jī bù qiú shì
四月复遣陪臣李贵龄入贡,奏芳远父有疾,需龙脑、沈香、苏合、香油诸物,赍布求市。
dì mìng tài yī yuàn cì zhī hái qí bù
帝命太医院赐之,还其布。
fāng yuǎn biǎo xiè yīn qǐng miǎn fú shū jiè
芳远表谢,因请冕服书藉。
dì jiā qí néng mù zhōng guó lǐ cì jīn yìn gào mìng miǎn fú jiǔ zhāng guī yù pèi yù fēi zhū cuì qī dí guān xiá pèi jīn zhuì jí jīng jí cǎi bì biǎo lǐ
帝嘉其能慕中国礼,赐金印、诰命、冕服、九章、圭玉、珮玉,妃珠翠七翟冠、霞帔、金坠,及经籍彩币表里。
zì hòu gòng xiàn suì zhé sì wǔ zhì yān
自后贡献,岁辄四五至焉。
èr nián shí èr yuè zhào lì fāng yuǎn zi zhī wèi shì zǐ cóng qí qǐng yě
二年十二月诏立芳远子禔为世子,从其请也。
wǔ nián shí èr yuè gòng mǎ sān qiān pǐ zhì liáo dōng mìng hù bù yùn juàn bù wàn wǔ qiān pǐ cháng zhī
五年十二月,贡马三千匹至辽东,命户部运绢布万五千匹偿之。
liù nián shì zǐ zhī lái cháo cì zhī jīn wén qǐ
六年,世子禔来朝,赐织金文绮。
jí guī dì qīn zhì shī cì zhī
及归,帝亲制诗赐之。
shí cháo xiān nà nǚ hòu gōng lì wèi fēi pín zhě sì rén
时朝鲜纳女后宫,立为妃嫔者四人。
qí qiū qiǎn péi chén zhèng zhuó lái gào qí fù dàn zhī sàng
其秋,遣陪臣郑擢来告其父旦之丧。
mìng guān diào jì cì shì kāng xiàn
命官吊祭,赐谥康献。
shí liù nián zòu shì zǐ zhī bù xiào dì sān zi táo xiào dì lì xué guó rén suǒ shǔ qǐng lì wèi sì zhào tīng wáng suǒ zé
十六年奏世子禔不肖,第三子祹孝弟力学,国人所属,请立为嗣,诏听王所择。
yīn shàng biǎo xiè bìng chén jǐ nián lǎo qǐng yǐ táo lǐ guó shì
因上表谢,并陈己年老,请以祹理国事。
mìng guāng lù shǎo qīng hán què hóng lú chéng liú quán fēng táo wèi cháo xiǎn guó wáng
命光禄少卿韩确、鸿胪丞刘泉封祹为朝鲜国王。
shí dì yǐ qiān běi dōu cháo xiǎn yì jìn ér shì dà zhī lǐ yì gōng cháo tíng yì dài yǐ jiā lǐ tā guó bù gǎn wàng yě
时帝已迁北都,朝鲜益近,而事大之礼益恭,朝廷亦待以加礼,他国不敢望也。
èr shí nián fāng yuǎn zú cì shì gōng dìng
二十年,芳远卒,赐谥恭定。
èr shí yī nián qī yuè táo qǐng lì dí zi xiàng wèi shì zǐ cóng zhī
二十一年七月,祹请立嫡子珦为世子,从之。
xiān shì chì táo gòng mǎ wàn pǐ zhì shì rú shù zhì cì bái jīn qǐ juàn
先是,敕祹贡马万匹,至是如数至,赐白金绮绢。
xuān dé èr nián sān yuè qiǎn zhōng guān cì bái jīn zhù shā bié chì jìn mǎ wǔ qiān pǐ zī biān yòng
宣德二年三月遣中官赐白金纻纱,别敕进马五千匹,资边用。
jiǔ yuè rú shù zhì
九月如数至。
sì nián táo cì shū zhēn qín yì shòu fēi zhèn suǒ guì qí wù xiàn
四年祹赐书:“珍禽异兽,非朕所贵,其勿献。
hòu yòu chì táo jīn yù zhī qì fēi ěr guó suǒ chǎn yi zhǐ zhī tǔ wù xiào chéng ér yǐ
”后又敕祹:“金玉之器,非尔国所产,宜止之,土物效诚而已。
bā nián táo zòu qiǎn zǐ dì yì tài xué huò liáo dōng xué dì bù xǔ cì wǔ jīng sì shū xìng lǐ tōng jiàn gāng mù zhū shū
”八年,祹奏遣子弟诣太学或辽东学,帝不许,赐《五经》、《四书》、《性理》、《通鉴纲目》诸书。
zhèng tǒng yuán nián sān yuè fàng cháo xiān fù nǚ jīn hēi děng wǔ shí sān rén hái qí guó
正统元年三月放朝鲜妇女金黑等五十三人还其国。
jīn hēi děng zì xuān dé chū zhì jīng shī zhì shì qiǎn zhōng guān sòng huí
金黑等自宣德初至京师,至是遣中官送回。
sān nián bā yuè cì táo yuǎn yóu guān jiàng shā páo yù pèi chì què
三年八月赐祹远游冠、绛纱袍、玉佩、赤舄。
xiān shì jiàn zhōu zhǎng tóng cāng bì jū cháo xiǎn jiè yǐ fù huán jiàn zhōu
先是,建州长童仓避居朝鲜界,已复还建州。
cháo xiǎn yán xī yǐ qióng guī chén chén yù zhī shàn
朝鲜言:“昔以穷归臣,臣遇之善。
jīn fù ēn hái jiàn zhōu li mǎn zhù suǒ lǜ qí tóng móu rǎo biān
今负恩还建州李满住所,虑其同谋扰边。
jiàn zhōu zhǎng yán suǒ bù wèi cháo xiǎn zhuī shā zǔ liú yī bǎi qī shí yú jiā
”建州长言,所部为朝鲜追杀,阻留一百七十余家。
wǔ nián zhào táo hái zhī
五年诏祹还之。
qī nián wǔ yuè yù táo yuē yā lù jiāng yí dài dōng níng děng wèi mì ěr wáng jìng zhōng duō xì rén táo zhì wáng guó huò bèi guó rén yòu xié qù zhě wú wèn hàn rén nǚ zhí zhì jí jiě jīng
七年五月谕祹曰:“鸭绿江一带东宁等卫,密迩王境,中多细人逃至王国,或被国人诱胁去者,无问汉人、女直,至即解京。
chū wǎ là mì lìng nǚ zhí zhū bù yòu cháo xiǎn shǐ bèi zhōng guó
”初,瓦剌密令女直诸部诱朝鲜,使背中国。
táo jù zhī bái qí shì yú cháo
祹拒之,白其事于朝。
dì jiā qí zhōng chì jiǎng zhī bìng cì cǎi bì
帝嘉其忠,敕奖之,并赐彩币。
jiǔ nián chūn wō kòu fàn biān táo mìng jiāng qín huò wǔ shí yú rén xiè sòng jīng shī
九年春,倭寇犯边,祹命将擒获五十余人,械送京师。
shí nián yòu huò yú dǎng lái xiàn
十年又获余党来献。
dì lián chì jiǎng yù cì lài jiā děng
帝连敕奖谕,赐赉加等。
shí sān nián dōng mìng shǐ diào fā cháo xiǎn jí yě rén nǚ zhí bīng huì liáo dōng zhēng běi kòu
十三年冬,命使调发朝鲜及野人女直兵会辽东,征北寇。
shí yīng zōng běi shòu chéng wáng jí wèi qiǎn guān bān zhào yú qí guó
时英宗北狩,郕王即位,遣官颁诏于其国。
jǐng tài yuán nián gòng mǎ wǔ bǎi pǐ
景泰元年贡马五百匹。
zòu chēng fèng chì bàn mǎ èr sān wàn pǐ bǐ yīn lín kòu gòu xìn mǎ chù bó bì yī shí wèi néng
奏称奉敕办马二三万匹,比因邻寇构衅,马畜踣毙,一时未能。
zhào yuē kòu jīn shǎo xī
诏曰:“寇今少息。
mǎ yǐ zhì zhě cháng qí zhí
马已至者,偿其直。
wèi zhì zhě zhǐ wù gòng
未至者,止勿贡。
shì nián xià táo zú cì diào jì shì zhuāng xiàn fēng zǐ xiàng wèi guó wáng
”是年夏,祹卒,赐吊祭,谥庄宪,封子珦为国王。
huì liáo dōng zòu bào kāi yuán shěn yáng yǒu kòu rù jìng lüè rén chù xì jiàn zhōu hǎi xī yě rén nǚ zhí tóu mù li mǎn zhù děng wéi xiàng dǎo yīn yù xiàng xiāng wéi jǐ jiǎo jié shā zhī
会辽东奏报开原、沈阳有寇入境,掠人畜,系建州、海西、野人女直头目李满住等为向导,因谕珦相为掎角截杀之。
qí qiū xù gòng mǎ qiān wǔ bǎi yú pǐ
其秋,续贡马千五百余匹。
cì miǎn fú bìng cháng qí zhí
赐冕服,并偿其直。
dōng yòu cì xiàng jí fēi quán shì gào mìng fēng qí zi hóng wěi wèi shì zǐ
冬又赐珦及妃权氏诰命,封其子弘𬀩为世子。
èr nián dōng yǐ jiàn zhōu tóu mù qián yǔ cháo xiǎn tōng jiè xiàng jué qí shǐ
二年冬,以建州头目潜与朝鲜通,戒珦绝其使。
sān nián qiū xiàng zú lái gào āi
三年秋,珦卒,来告哀。
qiǎn zhōng guān wǎng diào jì cì shì gōng shùn mìng zi hóng wěi sì lì
遣中官往吊祭,赐谥恭顺,命子弘𬀩嗣立。
hóng wěi lì sān nián yǐ nián yòu qiě yīng sù jí qǐng yǐ shū róu quán guó shì
弘𬀩立三年,以年幼且婴夙疾,请以叔瑈权国事。
qī nián shàng biǎo xùn wèi nǎi fēng róu wèi guó wáng
七年上表逊位,乃封瑈为国王。
róu qǐng lì zǐ zhāng wèi shì zǐ cóng zhī
瑈请立子暲为世子,从之。
tiān shùn sān nián biān jiāng zòu yǒu jiàn zhōu sān wèi dū du sī yǔ cháo xiǎn jié kǒng wèi zhōng guó huàn
天顺三年,边将奏,有建州三卫都督私与朝鲜结,恐为中国患。
yīn chì róu wú zuò bù jìng yí hòu huǐ
因敕瑈毋作不靖,贻后悔。
róu shū biàn fù yù yuē xuān dé zhèng tǒng nián jiān yǐ wáng guó yǔ bǐ hù xiāng qīn lüè chì jiě yuàn xī bīng chū bù lìng jiāo tōng gěi shǎng shòu guān yě
瑈疏辨,复谕曰:“宣德、正统年间,以王国与彼互相侵掠,敕解怨息兵,初不令交通给赏授官也。
bǐ jì shòu cháo tíng guān zhí wáng yòu jiā zhī shì yǔ cháo tíng kàng yě
彼既受朝廷官职,王又加之,是与朝廷抗也。
wáng sù bǐng lǐ yì hé ěr wén guò shì fēi
王素秉礼义,何尔文过饰非?
hòu yi jué sī jiāo yǐ quán lìng yù
后宜绝私交,以全令誉。
sì nián fù yù róu yuē wáng zòu máo lián wèi dū du láng bǔ ér hā tōng móu shān luàn yǐ zhì zhī fǎ
”四年复谕瑈曰:“王奏毛怜卫都督郎卜儿哈通谋煽乱,已置之法。
fu fǎ zhǐ kě xíng yú guó zhōng qǐ de jiā yú lín jìng
夫法止可行于国中,岂得加于邻境。
láng bǔ ér hā yǒu zuì yi zòu cháo tíng qū chǔ
郎卜儿哈有罪,宜奏朝廷区处。
jīn zhé xíng shā hài hé guài qí zi ē bǐ chē zhī sī fù chóu yě
今辄行杀害,何怪其子阿比车之思复仇也。
wén ē bǐ chē zhī mǔ shàng zài yi jí sòng liáo dōng dū sī lìng ē bǐ chē lǐng huí yǐ jiě chóu yuàn
闻阿比车之母尚在,宜急送辽东都司,令阿比车领回,以解仇怨。
wǔ nián jiàn zhōu wèi yě rén zhì yì zhōu shā lüě róu zòu qǐ cháo mìng hái suǒ lüè
”五年,建州卫野人至义州杀掠,瑈奏乞朝命还所掠。
bīng bù yì cháo xiǎn xiān cháng yòu shā láng bǔ ér hā jì yòu yòu zhì dōu zhǐ huī wù kè zòng bīng lüè qí jiā shǔ
兵部议:“朝鲜先尝诱杀郎卜儿哈,继又诱致都指挥兀克,纵兵掠其家属。
jīn yě rén shí xì fù chóu yi yù cháo xiǎn kòu dào zhī lái jiē zì qǔ wéi shǒu fèn ān fǎ zhù mǐ biān xìn
今野人实系复仇,宜谕朝鲜,寇盗之来皆自取,惟守分安法,庶弭边衅。
cóng zhī
晋侯听从了他的建议。
chéng huà yuán nián dōng péi chén lǐ mén jiǒng lái cháo zú yú dào
成化元年冬,陪臣李门炯来朝,卒于道。
mìng gěi guān cì jì bìng cì cǎi bì wèi qí jiā
命给棺赐祭,并赐彩币慰其家。
shí cháo xiān pín gòng yì wù sān nián chūn chì yù róu xiū cháng gòng wù shì zhēn qí
时朝鲜频贡异物,三年春,敕谕瑈修常贡,勿事珍奇。
shì shí cháo tíng yòng bīng zhēng jiàn zhōu chì róu zhù bīng jìn jiǎo
是时朝廷用兵征建州,敕瑈助兵进剿。
róu qiǎn zhōng shū fǔ zhī shì kāng chún tǒng zhòng wàn yú dù yā lǜ po zhū èr jiāng gōng pò jiǔ xiǎn fǔ zhū zhài zhǎn huò duō
瑈遣中枢府知事康纯统众万余渡鸭绿、泼猪二江,攻破九狝府诸寨,斩获多。
sì nián zhēng yuè qiǎn guān lái xiàn fú
四年正月遣官来献俘。
zhào cóng hòu lài chì jiǎng yù zhī
诏从厚赉,敕奖谕之。
shì nián róu zú cì shì huì zhuāng
是年,瑈卒,赐谥惠庄。
qiǎn tài jiàn zhèng tóng cuī ān fēng shì zǐ huǎng wèi wáng gěi fēi hán shì gào mìng
遣太监郑同、崔安封世子晄为王,给妃韩氏诰命。
jì xíng xún àn liáo dōng yù shǐ hóu yīng zòu yuē liáo dōng lián nián bèi kòu chuāng yí wèi qǐ jīn fù hé jià bù dēng jūn mín fá shí
既行,巡按辽东御史侯英奏曰:“辽东连年被寇,疮痍未起,今复禾稼不登,军民乏食。
tài jiàn zhèng tóng děng suí cóng rén yuán suǒ guò yì sāo
太监郑同等随从人员所过驿骚。
chén kǎo xiān nián céng yú hàn lín yuàn zhōng xuǎn yǒu xué xíng wén wàng zhě chū shǐ
臣考先年曾于翰林院中,选有学行文望者出使。
jīn tóng ān jù cháo xiǎn rén fén mù zōng zú jiē zài jiàn qí guó wáng bù miǎn qū jié shū xiè zhōng guó tǐ
今同、安俱朝鲜人,坟墓宗族皆在,见其国王,不免屈节,殊亵中国体。
qǐ qǐn chéng mìng huò hàn lín huò jǐ shì zhōng jí xíng rén nèi tuī xuǎn yī yuán wǎng shǐ wèi biàn
乞寝成命,或翰林,或给事中及行人内推选一员,往使为便。
dì yuē yīng suǒ yán liáng shì
”帝曰:“英所言良是。
zì hòu shǎng lài qiǎn nèi chén qí cè fēng zhèng fù shǐ xuǎn tíng chén yǒu xué xíng zhě
自后赏赉遣内臣,其册封正副使,选廷臣有学行者。
liù nián huǎng bìng dǔ yǐ suǒ shēng zi yòu mìng qí xiōng gù shì zi zhāng nǚ zǐ xiè zi quán guó shì qiǎn péi chén yǐ wén
六年,晄病笃,以所生子幼,命其兄故世子暲女子娎子权国事,遣陪臣以闻。
jí zú cì shì xiāng dào mìng xiè sì wèi xiè qī hán shì fēng wáng fēi
及卒,赐谥襄悼,命娎嗣位,娎妻韩氏封王妃。
shí nián zhuī zèng xiè fù shì zǐ zhāng wèi guó wáng shì huái jiǎn mǔ hán shì wèi wáng fēi cóng suǒ qǐng yě
十年追赠娎父世子暲为国王,谥怀简,母韩氏为王妃,从所请也。
shí yī nián sì yuè xiè zòu jiàn zhōu yě rén jiū jù máo lián děng wèi qīn rǎo biān jìng bù yǐ qǐ cháo mìng jiè chì
十一年四月,娎奏建州野人纠聚毛怜等卫侵扰边境不已,乞朝命戒饬。
shí èr nián shí yuè xiè wèi jì qī yǐn shì qǐng fēng cì gào mìng guān fú
十二年十月,娎为继妻尹氏请封,赐诰命冠服。
shí jìn wài guó hù shì bīng qì xiè zòu xiǎo bāng běi lián yě rén nán lín wēi dǎo wǔ bīng zhī yòng bù kě quē yī
时禁外国互市兵器,娎奏:“小邦北连野人,南邻倭岛,五兵之用,不可缺一。
ér gōng cái suǒ xū niú jiǎo yǎng yú shàng guó
而弓材所需牛角,仰于上国。
gāo huáng dì shí cháng cì huǒ yào huǒ pào jīn wàng tè xǔ shōu mǎi gōng jiǎo bù yǔ wài fān tóng jìn
高皇帝时尝赐火药、火炮,今望特许收买弓角,不与外番同禁。
bīng bù yì suì shì gōng jiǎo wǔ shí hòu yǐ bù zú yú yòng qǐng wú xiàn é zhào xǔ bèi shì
”兵部议岁市弓角五十,后以不足于用,请无限额,诏许倍市。
shí wǔ nián shí yuè mìng xiè chū bīng jiā jī jiàn zhōu nǚ zhí
十五年十月命娎出兵夹击建州女直。
xiè suì qiǎn yòu zàn chéng yú yǒu zhǎo lǜ bīng zhì mǎn pǔ jiāng yǐ shuǐ pàn hòu qī
娎遂遣右赞成鱼有沼率兵至满浦江,以水泮后期。
fù qiǎn zuǒ yì zhèng yǐn bì shāng jié dù shǐ jīn jiào děng dù jiāng jìn jiǎo
复遣左议政尹弼商、节度使金峤等渡江进剿。
shí liù nián chūn qiǎn péi chén lái xiàn jié dì mìng nèi guān jī chì jiǎng qí néng jì xiān liè cì jīn bì lǐng bīng guān shǎng lài rú lì
十六年春遣陪臣来献捷,帝命内官赍敕奖其能继先烈,赐金币,领兵官赏赉如例。
hòu shǐ hái qiǎn qí chén xǔ xī bàn sòng
后使还,遣其臣许熙伴送。
xī guī zhì kāi zhōu jiàn zhōu qí èr qiān yāo zhī lüè qí cóng zú sān shí yú rén mǎ èr bǎi sān shí yú pǐ tā suǒ wáng wù chēng shì
熙归至开州,建州骑二千邀之,掠其从卒三十余人,马二百三十余匹,他所亡物称是。
zòu wén yīng guó gōng zhāng mào lì bù shàng shū yǐn mín děng yǐ liáo dōng lián nián yòng bīng wèi kě qīng dòng yi yǐ cǐ yì yù xiè
奏闻,英国公张懋、吏部尚书尹旻等以辽东连年用兵,未可轻动,宜以此意谕娎。
chì liáo dōng shǒu chén zhěng chì biān bèi gèng lìng yì zhě qióng jiū suǒ lüè qī zài bì děi réng cì xī bái jīn cǎi bì wèi ān zhī
敕辽东守臣整饬边备,更令译者穷究所掠,期在必得,仍赐熙白金彩币慰安之。
shí qī nián xiè zòu jì fēi yǐn shì shī dé fèi zhì qǐ gèng fēng fù shì yǐn shì
十七年,娎奏继妃尹氏失德,废置,乞更封副室尹氏。
cóng zhī
从之。
shí jiǔ nián sì yuè fēng xiè zhǎng zǐ xin lóng wèi shì zǐ
十九年四月封娎长子忄隆为世子。
hóng zhì qī nián shí èr yuè xiè zú cì shì kāng jìng
弘治七年十二月,娎卒,赐谥康靖。
míng nián sì yuè fēng xin lóng wèi guó qī shèn shì wèi wáng fēi
明年四月,封忄隆为国,妻慎氏为王妃。
shí èr nián xin lóng zòu běn guó rén lǚ yǒu wéi jìn nì hǎi dǎo yòu yǐn jūn mín jiàn zhì zī màn
十二年,忄隆奏:“本国人屡有违禁匿海岛,诱引军民,渐至滋蔓。
qǐ xǔ běn guó zì xíng sōu shuā
乞许本国自行搜刷。
qí jì shang guó dì fāng qǐng chì guān zhuī bǔ
其系上国地方,请敕官追捕。
shí liáo dōng shǒu chén yì zòu rú xin lóng yán bào kě
”时辽东守臣亦奏如忄隆言,报可。
shí wǔ nián dōng fēng xin lóng cháng zi huáng yè wèi shì zǐ
十五年冬,封忄隆长子〈皇页〉为世子。
zhèng dé èr nián xin lóng yǐ shì zǐ huáng yè yāo wáng āi tòng chéng jí zòu qǐng yǐ guó shì fù qí dì yì qí guó rén fù zòu qǐng fēng yì
正德二年,忄隆以世子〈皇页〉夭亡,哀恸成疾,奏请以国事付其弟怿,其国人复奏请封怿。
lǐ bù yì mìng yì quán lǐ guó shì sì xin lóng zú nǎi fēng
礼部议命怿权理国事,俟忄隆卒乃封。
jì péi chén lú gōng bì děng yǐ cháo gòng zhì jīng fù qǐng fēng yì tíng yì bù yǔn
既,陪臣卢公弼等以朝贡至京,复请封怿,廷议不允。
shí èr yuè xin lóng mǔ fēi zòu yì zhǎng qiě xián kān fù zhòng jì
十二月,忄隆母妃奏怿长且贤,堪付重寄。
yú shì lǐ bù zòu xin lóng yǐ gù jí cí wèi yì yǐ qīn dì chéng tuō jiē shòu jì míng yǒu ài bù shī
于是礼部奏:“忄隆以痼疾辞位,怿以亲弟承托,接受既明,友爱不失。
tōng guó chén mín jǔ wú yì cí yi shùn qí qǐng
通国臣民举无异词,宜顺其请。
shàng nǎi yǔn yì sì wèi qiǎn zhōng guān chì fēng bìng cì qí fēi yǐn shì gào mìng
”上乃允怿嗣位,遣中官敕封,并赐其妃尹氏诰命。
chū chéng guì zhī zì lì yě yǔ zǎi xiàng li rén rén běn yì zú
初,成桂之自立也,与宰相李仁人本异族。
yǒng lè jiān jiàng jì hǎi yuè zhù wén chēng chéng guì wèi rén rén zi ér zǔ xùn yì zài rén rén zi chéng guì gēng míng dàn
永乐间,降祭海岳祝文,称成桂为仁人子,而《祖训》亦载仁人子成桂更名旦。
hòu chéng guì zǐ fāng yuǎn zòu biàn tài zōng xǔ lìng gǎi zhèng
后成桂子芳远奏辨,太宗许令改正。
zhì shì xiū dà míng huì diǎn réng liè zǔ xùn yú cháo xiǎn guó
至是修《大明会典》,仍列《祖训》于朝鲜国。
gòng shǐ shì yǐ guī yì shàng shū bèi chén shì xì biàn xiān shì wú shì nì shì qǐ gǎi zhèng
贡使市以归,怿上疏备陈世系,辨先世无弑逆事,乞改正。
lǐ bù yì huì diǎn xiáng zǎi běn cháo zhì dù shì shè wài guó yí sì zhī jì zài suǒ lüè
礼部议:“《会典》详载本朝制度,事涉外国,疑似之际,在所略。
kuàng chéng guì de guó chū huáng zǔ mìng qí bù xì rén rén hòu tài zōng zhào kě zhēng yi cóng qí qǐng
况成桂得国出皇祖命,其不系仁人后,太宗诏可征,宜从其请。
zhào yuē kě
”皇帝下诏说:“可以。
shí wǔ nián dōng mìng nèi guān fēng yì zi gào wèi shì zǐ cì yì jīn bó zhū yù lìng kuò qǔ yì wù jí tóng nán nǚ yǐ jìn
十五年冬,命内官封怿子峼为世子,赐怿金帛珠玉,令括取异物及童男女以进。
shí liù nián shì zōng jí wèi lǐ guān yán tiān zǐ chū jiàn zuò yi zhèng zhōng guó zhī tǐ jué wài yì xiá wǔ zhī duān
十六年,世宗即位,礼官言:“天子初践祚,宜正中国之体,绝外裔狎侮之端。
qǐng yù yì fēi cháo tíng yì zhào nèi chén hái wú yǒu suǒ suǒ qǔ
请谕怿非朝廷意,召内臣还,毋有所索取。
dì cóng zhī
”帝从之。
jiā jìng èr nián bā yuè yǐ fú huò wō yí lái xiàn bìng sòng hái zhōng guó bèi lüè bā rén
嘉靖二年八月,以俘获倭夷来献,并送还中国被掠八人。
cì bái jīn jǐn zhù
赐白金锦纻。
bā nián bā yuè péi chén liǔ pǔ shàng yán guó zǔ lǐ dàn xì běn guó quán zhōu rén
八年八月,陪臣柳溥上言:国祖李旦系本国全州人。
èr shí bā shì zǔ hàn shì xīn luó wèi sī kōng
二十八世祖瀚仕新罗为司空。
xīn luó wáng liù shì sūn jīng xiū rù gāo lí
新罗亡,六世孙兢休入高丽。
shí sān shì sūn ān shè shì yuán wèi nán jīng qiān hù suǒ dá lǔ huā chì
十三世孙安社仕元为南京千户所达鲁花赤。
yuán jì bīng xìng ān zēng sūn zi chūn yǔ nán chéng guì bì dì dōng qiān
元季兵兴,安曾孙子春与男成桂避地东迁。
zhì zhèng xīn chǒu dāng gōng mǐn wáng zhī shí nián yǒu hóng jīn zéi rù jìng chéng guì jī zéi yǒu gōng shòu wǔ bān zhí shì shí shàng wèi zhī míng
至正辛丑,当恭愍王之十年,有红巾贼入境,成桂击贼有功,授武班职事,时尚未知名。
gōng mǐn wú sì yīn xù chǒng chén xīn zhūn zhī zǐ wú wèi zi wǎn wèi bì chén hóng lún nèi shù cuī wàn shēng suǒ shì
恭愍无嗣,阴蓄宠臣辛肫之子禑为子,晚为嬖臣洪伦、内竖崔万生所弑。
quán chén li rén rén zhū lún wàn shēng ér lì wú zhuó chéng guì wèi mén xià shì zhōng
权臣李仁人诛伦、万生而立禑,擢成桂为门下侍中。
wú qiǎn chéng guì qīn liáo dōng chéng guì bù cóng fǎn bīng
禑遣成桂侵辽东,成桂不从,返兵。
wú jù xùn wèi yú zi chāng
禑惧,逊位于子昌。
chāng yǐ wěi xìng jiàn chù fù lì wáng shì yì dìng chāng jūn yáo cuàn rén rén yú wài
昌以伪姓见黜,复立王氏裔定昌君瑶,窜仁人于外。
yáo fù bù dào guó rén dài chéng guì qǐng yú gāo huáng dì lì wèi wáng gēng míng dàn shàn yáo bié dǐ zhōng qí shēn shí wèi cháng wèi shì
瑶复不道,国人戴成桂,请于高皇帝,立为王,更名旦,赡瑶别邸,终其身,实未尝为弑。
qián yǒng lè zhèng dé jiān lǚ jīng zòu qǐng jù méng yú yǔn ér qì wèi gǎi zhèng
前永乐、正德间屡经奏请,俱蒙俞允,而迄未改正。
jīn yù chóng xiū huì diǎn qǐ cì zhāo xuě
今遇重修《会典》,乞赐昭雪。
zhào sòng shǐ guǎn biān zuǎn
”诏送史馆编纂。
shí bā nián èr yuè ruì zōng fù tài miào pèi xiǎng míng táng lǐ chéng yì biǎo hè
十八年二月,睿宗祔太庙,配享明堂礼成,怿表贺。
dì tè yù fèng tiān mén yǐn jiàn cì yàn lǐ bù
帝特御奉天门引见,赐宴礼部。
èr shí sān nián dōng yì zú
二十三年冬,怿卒。
èr shí sì nián zhēng yuè lái fù cì shì gōng xī
二十四年正月来讣,赐谥恭僖。
zhào lì qí zi gào
诏立其子峼。
gào wèi yú nián zú cì shì róng jìng
峼未逾年卒,赐谥荣靖。
jiǔ yuè gào dì quán guó shì huán qiǎn shǐ xiè jì shì bìng qǐng xí fēng zhào xǔ zhī
九月,峼弟权国事峘遣使谢祭谥,并请袭封,诏许之。
èr shí wǔ nián huán qiǎn shǐ sòng xià hǎi fān rén liù bǎi yú zhì biān cì jīn bì
二十五年,峘遣使送下海番人六百余至边,赐金币。
èr shí liù nián zhēng yuè huán zī chēng fú jiàn rén cóng wú fàn hǎi zhì běn guó zhě yīn wǎng rì běn shì yì wèi fēng suǒ piào qián hòu gòng huò qiān rén yǐ shàng jiē xié jūn qì huò wù zhì zhōng guó huǒ pào yì wèi wēi yǒu kǒng qǐ bīng duān
二十六年正月,峘咨称:“福建人从无泛海至本国者,因往日本市易,为风所漂,前后共获千人以上,皆挟军器货物,致中国火炮亦为倭有,恐起兵端。
zhào qǐng nián yán hǎi jiān mín fàn jìn fú jiàn yóu shén wǎng wǎng wèi wài guó suǒ huò yǒu shāng guó tǐ
”诏:“顷年沿海奸民犯禁,福建尤甚,往往为外国所获,有伤国体。
hǎi dào guān yuán lìng xún àn yù shǐ chá cān
海道官员令巡按御史察参。
réng cì wáng yín bì yǐ jīng qí zhōng
仍赐王银币,以旌其忠。
sān shí yī nián dōng yǐ hóng wǔ yǒng lè jiān suǒ cì lè qì bì huài zòu qiú lǜ guǎn gèng qǐ qiǎn yuè guān fù jīng xiào xí xǔ zhī
三十一年冬,以洪武、永乐间所赐乐器敝坏,奏求律管,更乞遣乐官赴京校习,许之。
sān shí wǔ nián wǔ yuè yǒu wēi chuán sì zì zhè zhí bài hái piào rù cháo xiān jìng
三十五年五月有倭船四自浙、直败还,漂入朝鲜境。
huán qiǎn bīng jī jiān zhī dé zhōng guó bèi fú jí zhù nì zhě sān shí yú rén lái xiàn yīn hè dōng zhì jié dì cì xǐ shū bāo yù
峘遣兵击歼之,得中国被俘及助逆者三十余人来献,因贺冬至节,帝赐玺书褒谕。
sān shí bā nián shí yī yuè zòu jīn nián wǔ yuè yǒu wō kòu jià chuán èr shí wǔ zhǐ lái dǐ hǎi àn chén mìng jiāng li duó děng jiǎo shā dài jìn huò zhōng guó mín chén chūn děng sān bǎi yú rén nèi zhāo tōng wēi xiàng dǎo chén de děng shí liù rén jù xiàn què xià
三十八年十一月奏:“今年五月,有倭寇驾船二十五只来抵海岸,臣命将李铎等剿杀殆尽,获中国民陈春等三百余人,内招通倭向导陈得等十六人,俱献阙下。
fù jiàng chì jiǎng lì hòu lài yín bì bìng cì duó děng yǒu chà
”复降敕奖励,厚赉银币,并赐铎等有差。
sì shí èr nián jiǔ yuè huán fù shàng shū biàn xiān shì fēi li rén rén hòu jīn xiū huì diǎn suī méng lí zhèng qǐ zhe shǐ zǔ dàn fù zǐ chūn zhī míng dì lìng fù lù huì diǎn
四十二年九月,峘复上书辨先世非李仁人后,今修《会典》虽蒙厘正,乞著始祖旦、父子春之名,帝令附录《会典》。
lóng qìng yuán nián liù yuè qiǎn guān bān jí wèi zhào
隆庆元年六月遣官颁即位诏。
shí dì jiāng xìng tài xué lái shǐ qǐ liú guān lǐ xǔ zhī
时帝将幸太学,来使乞留观礼,许之。
shì nián dōng huán zú cì shì gōng xiàn mìng qí zhí yán xí fēng
是年冬,峘卒,赐谥恭宪,命其侄昖袭封。
wàn lì yuán nián zhēng yuè shàng mù zōng zūn shì liǎng gōng huī hào lǐ chéng yán biǎo hè xiàn fāng wù mǎ pǐ
万历元年正月上穆宗尊谥、两宫徽号礼成,昖表贺,献方物马匹。
shí yán lǚ qǐng cì huáng míng huì diǎn wèi qí xiān kāng xiàn wáng dàn xuě yuān
时昖屡请赐《皇明会典》,为其先康献王旦雪冤。
shí liù nián zhēng yuè huì diǎn chéng shì gòng shǐ yù hóng zài jīng qǐng gěi qián shū yǐ zhōng qián mìng
十六年正月,《会典》成,适贡使愈泓在京,请给前书,以终前命。
xǔ zhī
许之。
shí qī nián shí yī yuè péi chén qí qín děng rù hè dōng zhì zòu chēng běn nián liù yuè dà liú qiú guó chuán zāo fēng zhì hǎi àn suǒ yǒu nán fù hé jiě jīng gěi wén fàng guī
十七年十一月,陪臣奇芩等入贺冬至,奏称本年六月,大琉球国船遭风至海岸,所有男妇合解京,给文放归。
cóng zhī
从之。
shí jiǔ nián shí yī yuè zòu wēi qiú guān bái píng xiù jí shēng yán míng nián sān yuè lái fàn zhào bīng bù shēn chì hǎi fáng
十九年十一月奏,倭酋关白平秀吉声言明年三月来犯,诏兵部申饬海防。
píng xiù jí zhě sà mó zhōu rén chū suí wēi guān bái xìn zhǎng
平秀吉者,萨摩州人,初随倭关白信长。
huì xìn zhǎng wèi qí xià suǒ shì xiù jí suì tǒng xìn cháng bīng zì hào guān bái jié jiàng liù shí yú zhōu
会信长为其下所弑,秀吉遂统信长兵,自号关白,劫降六十余州。
cháo xiǎn yǔ rì běn duì mǎ dǎo xiāng wàng shí yǒu wō yí wǎng lái hù shì
朝鲜与日本对马岛相望,时有倭夷往来互市。
èr shí nián xià wǔ yuè xiù jí suì fēn qú shuài háng zhǎng qīng zhèng děng lǜ zhōu shī bī fǔ shān zhèn qián dù lín jīn
二十年夏五月,秀吉遂分渠帅行长、清正等率舟师逼釜山镇,潜渡临津。
shí cháo xiān chéng píng jiǔ bīng bù xí zhàn yán yòu miǎn jiǔ chí bèi cù dǎo yí zuò nán wàng fēng jiē kuì
时朝鲜承平久,兵不习战,昖又湎酒,弛备,猝岛夷作难,望风皆溃。
yán qì wáng chéng lìng cì zǐ huī shè guó shì bēn píng rǎng
昖弃王城,令次子珲摄国事,奔平壤。
yǐ fù zǒu yì zhōu yuàn nèi shǔ
已,复走义州,愿内属。
qī yuè bīng bù yì lìng zhù zhá xiǎn yào yǐ dài tiān bīng
七月,兵部议令驻札险要,以待天兵;
hào zhào tōng guó qín wáng yǐ tú huī fù
号召通国勤王,以图恢复。
ér shì shí wēi yǐ rù wáng jīng huǐ fén mù jié wáng zǐ péi chén piào fǔ kù bā dào jǐ jǐn méi dàn mù qiě dù yā lù jiāng qǐng yuán zhī shǐ luò yì yú dào
而是时倭已入王京,毁坟墓,劫王子、陪臣,剽府库,八道几尽没,旦暮且渡鸭绿江,请援之使络绎于道。
tíng yì yǐ cháo xiǎn wèi guó fān lí zài suǒ bì zhēng
廷议以朝鲜为国藩篱,在所必争。
qiǎn xíng rén xuē pān yù yán yǐ xīng fù dà yì yáng yán dà bīng shí wàn qiě zhì
遣行人薛潘谕昖以兴复大义,扬言大兵十万且至。
ér wēi yè dǐ píng rǎng cháo xiǎn jūn chén yì jí chū bì ài zhōu
而倭业抵平壤,朝鲜君臣益急,出避爱州。
yóu jī shǐ rú děng lǜ shī zhì píng rǎng zhàn sǐ
游击史儒等率师至平壤,战死。
fù zǒng bīng zǔ chéng xùn tǒng bīng dù yā lù jiāng yuán zhī jǐn yǐ shēn miǎn
副总兵祖承训统兵渡鸭绿江援之,仅以身免。
zhōng cháo zhèn dòng yǐ sòng yīng chāng wèi jīng lüè
中朝震动,以宋应昌为经略。
bā yuè wēi rù fēng dé děng jùn bīng bù shàng shū shí xīng jì wú suǒ chū yì qiǎn rén zhēn tàn zhī yú shì jiā xīng rén chén wéi jìng yìng mù
八月,倭入丰德等郡,兵部尚书石星计无所出,议遣人侦探之,于是嘉兴人沈惟敬应募。
wéi jìng zhě shì zhōng wú lài yě
惟敬者,市中无赖也。
shì shí xiù jí cì duì mǎ dǎo fēn qí jiāng xíng zhǎng děng shǒu yào hài wèi shēng yuán
是时秀吉次对马岛,分其将行长等守要害为声援。
wéi jìng zhì píng rǎng zhí lǐ qí bēi
惟敬至平壤,执礼其卑。
háng zhǎng dài yuē tiān cháo xìng àn bīng bù dòng wǒ bù jiǔ dāng hái
行长绐曰:“天朝幸按兵不动,我不久当还。
yǐ dà tóng jiāng wèi jiè píng rǎng yǐ xī jǐn shǔ cháo xiǎn ěr
以大同江为界,平壤以西尽属朝鲜耳。
wéi jìng yǐ wén
”惟敬以闻。
tíng yì wēi zhà wèi kě xìn nǎi qù yīng chāng děng jìn bīng
廷议倭诈未可信,乃趣应昌等进兵。
ér xīng pō huò yú wéi jìng nǎi tí shǔ yóu jī fù jūn qián qiě qǐng jīn xíng jiān
而星颇惑于惟敬,乃题署游击,赴军前,且请金行间。
shí èr yuè yǐ li rú sōng wèi dōng zhēng tí dū
十二月,以李如松为东征提督。
míng nián zhēng yuè rú sōng dū zhū jiāng jìn zhàn dà jié yú píng rǎng
明年正月,如松督诸将进战,大捷于平壤。
háng zhǎng dù dà tóng jiāng dùn hái lóng shān
行长渡大同江,遁还龙山。
suǒ shī huáng hǎi píng ān jīng jī jiāng yuán sì dào bìng fù qīng zhèng yì dùn hái wáng jīng
所失黄海、平安、京畿、江原四道并复,清正亦遁还王京。
rú sōng jì shèng qīng jì qū bì tí guǎn bài tuì zhù kāi chéng
如松既胜,轻骑趋碧蹄馆,败,退驻开城。
shì jù rú sōng chuán
事具《如松传》。
chū rú sōng shì shī yù zhǎn wéi jìng yǐ cān jūn li yìng shì yán ér zhǐ
初,如松誓师,欲斩惟敬,以参军李应试言而止。
zhì shì bài qì suō ér yīng chāng jí tú chéng gōng wēi yì fá shí yǒu guī zhì yīn ér fēng gòng zhī yì qǐ
至是败,气缩,而应昌急图成功,倭亦乏食有归志,因而封贡之议起。
yīng chāng de wēi bào wéi jìng shū nǎi lìng yóu jī zhōu hóng mó tóng wéi jìng wǎng yù wēi xiàn wáng jīng fǎn wáng zǐ rú yuē zòng guī
应昌得倭报惟敬书,乃令游击周弘谟同惟敬往谕倭,献王京,返王子,如约纵归。
wēi guǒ yú sì yuè qì wáng chéng dùn
倭果于四月弃王城遁。
shí hàn jiāng yǐ nán qiān yǒu yú lǐ cháo xiǎn gù tǔ fù dìng bīng bù yán yi lìng wáng hái guó jū shǒu wǒ gè zhèn bīng jiǔ pí hǎi wài yǐ cì chè guī wèi biàn
时汉江以南千有余里朝鲜故土复定,兵部言宜令王还国居守,我各镇兵久疲海外,以次撤归为便。
zhào kě
朝廷下诏宽恕了他们。
yīng chāng shū chēng fǔ shān suī bīn hǎi nán yóu cháo xiǎn jìng yǒu rú wēi chān wǒ bà bīng tū rù zài fàn cháo xiǎn bù zhī qián gōng jìn qì
应昌疏称:“釜山虽濒海南,犹朝鲜境,有如倭觇我罢兵,突入再犯,朝鲜不支,前功尽弃。
jīn bō bīng xié shǒu wèi dì yī cè jí yì chè yi shǎo xū sì wēi jǐn guī liàng liú fáng shù
今拨兵协守为第一策,即议撤,宜少需,俟倭尽归,量留防戍。
bù yì liú jiāng zhè bīng wǔ qiān fēn tún yào hài réng yù yán sōu liàn jūn shí wú shì wài yuán
”部议留江浙兵五千,分屯要害,仍谕昖搜练军实,毋恃外援。
yǐ ér chén wéi jìng guī zì fǔ shān tóng wēi shǐ lái qǐng kuǎn ér wēi suí fàn xián ān jìn zhōu bī quán luō shēng fù hàn jiāng yǐ nán yǐ wáng jīng hàn jiāng wèi jiè
已而沈惟敬归自釜山,同倭使来请款,而倭随犯咸安、晋州,逼全罗,声复汉江以南,以王京、汉江为界。
rú sōng jì quán luō ráo wò nán yuán fǔ yóu qí yān hóu nǎi mìng zhū jiāng fēn shǒu yào hài
如松计全罗饶沃,南原府尤其咽喉,乃命诸将分守要害。
yǐ wēi guǒ fēn fàn wǒ shī bìng yǒu zhǎn huò
已,倭果分犯,我师并有斩获。
bīng kē jǐ shì zhōng zhāng fǔ zhī liáo dōng dōu yù shǐ zhào yào jiē yán kuǎn gòng bù kě qīng shòu
兵科给事中张辅之、辽东都御史赵耀皆言款贡不可轻受。
qī yuè wēi cóng fǔ shān yí xi shēng pǔ sòng huí wáng zǐ péi chén
七月,倭从釜山移西生浦,送回王子、陪臣。
shí shī jiǔ bào lù wén chè shì nán jiǔ jī
时师久暴露,闻撤,势难久羁。
yīng chāng qǐng liú liú tīng chuān bīng wú wéi zhōng luò shàng zhì děng nán bīng hé jì liáo bīng gòng wàn liù qiān tīng tīng fēn bù shàng zhī dà qiū yuè xiǎng wǔ wàn liǎng zī zhī hù bīng èr bù
应昌请留刘𬘩川兵,吴惟忠、骆尚志等南兵,合蓟、辽兵共万六千,听𬘩分布尚之大丘,月饷五万两,资之户兵二部。
xiān shì fā tǎng gěi jūn fèi yǐ lèi bǎi wàn
先是,发帑给军费,已累百万。
tíng chén yán xū nèi shí wài fēi cháng cè qǐng yǐ suǒ liú chuān bīng mìng tīng xùn liàn bīng xiǎng lìng běn guó zì bàn
廷臣言虚内实外非长策,请以所留川兵命𬘩训练,兵饷令本国自办。
yú shì zhào chè wéi zhōng děng bīng zhǐ liú tīng bīng fáng shǒu
于是诏撤惟忠等兵,止留𬘩兵防守。
yù cháo xiǎn shì zǐ lín hǎi jūn jīn jū quán qìng yǐ gù yǎng qiān wèi jīng lüè
谕朝鲜世子临海君珒居全庆,以顾养谦为经略。
jiǔ yuè yán yǐ sān dōu jì fù jiāng yù zài zào shàng biǎo xiè ēn
九月,昖以三都既复,疆域再造,上表谢恩。
rán shí wēi yóu jù fǔ shān yě xīng yì yī yì zhǔ kuǎn
然时倭犹据釜山也,星益一意主款。
jiǔ yuè bīng bù zhǔ shì céng wěi fāng yán guān bái dà zhòng yǐ hái háng zhǎng liú dài
九月,兵部主事曾伟芳言:“关白大众已还,行长留待。
zhī wǒ bīng wèi chè bù gǎn yǐ yī shǐ jiā yí
知我兵未撤,不敢以一矢加遗。
yù guī bào guān bái juàn tǔ zhòng lái zé fēng bù lì zhèng kǔ dōng hán
欲归报关白卷土重来,则风不利,正苦冬寒。
gù kuǎn yì qù bù kuǎn yì qù
故款亦去,不款亦去。
chén wéi jìng qián yú wēi yíng jiǎng gòu xián ān jìn zhōu suí xiàn ér sú shì kuǎn jì lái nián bù gōng zé sù zhī kuǎn zhě zhèng sù zhī lái ěr
沈惟敬前于倭营讲购,咸安、晋州随陷,而俗恃款冀来年不攻,则速之款者,正速之来耳。
gù kuǎn yì lái bù kuǎn yì lái
故款亦来,不款亦来。
yi lìng cháo xiǎn zì wèi shǒu diào sǐ wèn gū liàn bīng jī sù yǐ tú zì qiáng
宜令朝鲜自为守,吊死问孤,练兵积粟,以图自强。
dì yǐ wéi rán yīn chì yù yán zhě shèn zhì
”帝以为然,因敕谕昖者甚至。
èr shí èr nián zhēng yuè yán qiǎn jīn zuì děng jìn fāng wù xiè ēn
二十二年正月,昖遣金晬等进方物谢恩。
lǐ bù láng zhōng hé qiáo yuǎn zòu zuì tì qì yán wō kòu chāng jué cháo xiǎn shù shǒu shòu rèn zhě liù wàn yú rén
礼部郎中何乔远奏:“晬涕泣言倭寇猖獗,朝鲜束手受刃者六万余人。
wēi yǔ bèi màn wú lǐ chén wéi jìng yǔ wēi jiāo tōng bù yún hé qīn zhé yuē qǐ xiáng
倭语悖慢无礼,沈惟敬与倭交通,不云和亲,辄曰乞降。
chén jǐn jiāng wàn lì shí jiǔ nián zhōng guó bèi lüè rén xǔ yí suǒ jì nèi dì shū wō yí dá liú tīng shū jí lì nián rù kòu chǔ zhì zhī yi qǐ tè chì jí zhǐ fēng gòng
臣谨将万历十九年中国被掠人许仪所寄内地书、倭夷答刘𬘩书及历年入寇处置之宜,乞特敕急止封贡。
zhào bīng bù yì
”诏兵部议。
shí tíng chén jiāo zhāng jiē yǐ ba fēng gòng yì zhàn shǒu wéi yán
时廷臣交章,皆以罢封贡、议战守为言。
bā yuè yǎng qiān zòu jiǎng gòng zhī shuō gòng dào yi cóng níng bō guān bái yi fēng wèi rì běn wáng yù háng zhǎng bù wēi jǐn guī yǔ fēng gòng rú yuē
八月,养谦奏讲贡之说,贡道宜从宁波,关白宜封为日本王,谕行长部倭尽归,与封贡如约。
jiǔ yuè yán qǐng xǔ bǎo guó
九月,昖请许保国。
dì nǎi qiè zé qún chén zǔ náo zhuī chǐ yù shǐ guō shí děng
帝乃切责群臣阻挠,追褫御史郭实等。
zhào xiǎo xi fēi rù cháo jí duō guān miàn yì yào yǐ sān shì yī lēi wēi jǐn guī cháo
诏小西飞入朝,集多官面议,要以三事:一,勒倭尽归巢;
yī jì fēng bù yǔ gòng
一,既封不与贡;
yī shì wú fàn cháo xiǎn
一,誓无犯朝鲜。
wēi jù tīng cóng yǐ wén
倭俱听从,以闻。
dì fù yù yú zuǒ quē yǔ jiā zhōu fù
帝复谕于左阙,语加周复。
shí èr yuè fēng yì dìng mìng lín huái hóu li zōng chéng chōng zhèng shǐ yǐ dōu zhǐ huī yáng fāng hēng fù zhī tóng chén wéi jìng wǎng rì běn wáng gěi jīn yìn háng zhǎng shòu dū du qiān shì
十二月,封议定,命临淮侯李宗城充正使,以都指挥杨方亨副之,同沈惟敬往日本,王给金印,行长授都督佥事。
èr shí sān nián jiǔ yuè yán zòu lì cì zǐ huī wèi sì
二十三年九月,李日公上奏明朝廷,请求立次子李珲为继承人。
xiān shì yán shù cháng zi lín hǎi jūn jīn xiàn zéi zhōng jīng yōu chéng jí cì zǐ guāng hǎi jūn huī shōu jí liú sàn pō zhe gōng jì zòu qǐng lì zhī
先是,昖庶长子临海君珒陷贼中,惊忧成疾,次子光海君珲收集流散,颇著功绩,奏请立之。
lǐ bù shàng shū fàn qiān yán jì tǒng dà yì zhǎng yòu dìng fēn bù yí tiě chà suì bù xǔ
礼部尚书范谦言继统大义,长幼定分,不宜僣差,遂不许。
zhì shì fù zòu yǐn yǒng lè jiān gōng dìng wáng lì shàng qǐng lǐ chén zhí zòu bù cóng
至是复奏,引永乐间恭定王例上请,礼臣执奏,不从。
èr shí sì nián wǔ yuè yán fù shū qǐng lì huī lǐ bù réng zhí bù kě zhào rú yì
二十四年五月,昖复疏请立珲,礼部仍执不可,诏如议。
shí guó chǔ wèi jiàn zhōng wài dòng yí gù shàng shū fàn qiān yú cháo xiǎn yì fēng shì sān shū lì chí yún
时国储未建,中外恫疑,故尚书范谦于朝鲜易封事三疏力持云。
jiǔ yuè fēng shǐ zhì rì běn
九月,封使至日本。
xiān shì chén wéi jìng dǐ fǔ shān sī fèng xiù jí mǎng yù yì shàn guān dì tú wǔ jīng liáng mǎ
先是,沈惟敬抵釜山,私奉秀吉蟒玉、翼善冠、地图、武经、良马。
ér li zōng chéng yǐ tān yín wèi wēi shǒu chén suǒ zhú qì xǐ shū yè dùn
而李宗城以贪淫为倭守臣所逐,弃玺书夜遁。
shì wén dǎi wèn
事闻,逮问。
nǎi yǐ fāng hēng chōng zhèng shǐ jiā wéi jìng shén jī yíng xián fù zhī
乃以方亨充正使,加惟敬神机营衔副之。
jí shì fèng cè zhì guān bái nù cháo xiǎn wáng zǐ bù lái xiè zhǐ qiǎn èr shǐ fèng bái tǔ chóu wèi hè jù qí shǐ bú jiàn yǔ wéi jìng yuē ruò bù sī èr zi sān dà chén sān dōu bā dào xī zūn tiān cháo yuē fù hái jīn yǐ bēi guān wēi wù lái hè rǔ xiǎo bāng yá
及是奉册至,关白怒朝鲜王子不来谢,止遣二使奉白土绸为贺,拒其使不见,语惟敬曰:“若不思二子、三大臣、三都、八道悉遵天朝约付还,今以卑官微物来贺,辱小邦邪?
rǔ tiān cháo yá
辱天朝邪?
qiě liú shí màn zi bīng yú bǐ hòu tiān cháo chǔ fēn rán hòu chè hái
且留石曼子兵于彼,候天朝处分,然后撤还。
yì rì fèng gòng qiǎn shǐ jī biǎo wén èr dào suí cè shǐ dù hǎi zhì cháo xiǎn
”翌日奉贡,遣使赍表文二道,随册使渡海至朝鲜。
tíng yì qiǎn shǐ yú cháo xiǎn qǔ biǎo wén jìn yàn qí yī xiè ēn qí yī qǐ tiān zǐ chǔ fèn cháo xiǎn
廷议遣使于朝鲜,取表文进验,其一谢恩,其一乞天子处分朝鲜。
chū fāng hēng guǐ bào qù nián cóng fǔ shān dù hǎi wēi yú dà bǎn shòu fēng jí huí hé quán zhōu
初,方亨诡报去年从釜山渡海,倭于大版受封,即回和泉州。
rán wēi fāng zé bèi cháo xiǎn réng liú bīng fǔ shān rú gù xiè biǎo hòu shí bù fā fāng hēng tú shǒu guī
然倭方责备朝鲜,仍留兵釜山如故,谢表后时不发,方亨徒手归。
zhì shì wéi jìng shǐ tóu biǎo wén àn yàn liáo cǎo qián zhé yòng fēng chén tú shū bù fèng zhēng shuò wú rén chén lǐ
至是,惟敬始投表文,案验潦草,前折用丰臣图书,不奉正朔,无人臣礼。
ér kuān diàn fù zǒng bīng mǎ liàn bào qīng zhèng yōng èr bǎi sōu zhūn jī zhāng yíng
而宽奠副总兵马楝报清正拥二百艘屯机张营。
fāng hēng shǐ zhí tǔ běn mò wěi zuì wéi jìng bìng chéng shí xīng qián hòu shǒu shū
方亨始直吐本末,委罪惟敬,并呈石星前后手书。
dì dà nù mìng dǎi shí xīng chén wéi jìng àn wèn
帝大怒,命逮石星、沈惟敬案问。
yǐ bīng bù shàng shū xíng jiè zǒng dū jì liáo
以兵部尚书邢玠总督蓟、辽;
gǎi má guì wèi bèi wēi dà jiàng jūn jīng lǐ cháo xiǎn
改麻贵为备倭大将军,经理朝鲜;
qiān dū yù shǐ yáng gǎo zhù tiān jīn shēn jǐng bèi
佥都御史杨镐驻天津,申警备;
yáng rǔ nán dīng yīng tài zàn huà jūn qián
杨汝南、丁应泰赞画军前。
wǔ yuè jiè zhì liáo
五月,玠至辽。
háng zhǎng jiàn lóu qīng zhèng bù zhǒng dǎo wēi jiào shuǐ suǒ cháo xiǎn dì tú jiè suì jué yì yòng bīng
行长建楼,清正布种,岛倭窖水,索朝鲜地图,玠遂决意用兵。
má guì wàng yā lù jiāng dōng fā suǒ tǒng bīng jǐn wàn qī qiān rén qǐng jì shī
麻贵望鸭绿江东发,所统兵仅万七千人,请济师。
jiè yǐ cháo xiǎn bīng wéi xián shuǐ zhàn nǎi shū qǐng mù bīng chuān zhè bìng diào jì liáo xuān dà shān shǎn bīng jí fú jiàn wú sōng shuǐ shī liú tīng dū chuān hàn bīng tīng jiǎo
玠以朝鲜兵惟娴水战,乃疏请募兵川、浙,并调蓟、辽、宣、大、山、陕兵及福建、吴淞水师,刘𬘩督川、汉兵听剿。
guì mì bào hou xuān dà bīng zhì chéng wēi wèi bèi yǎn fǔ shān zé háng zhǎng qín qīng zhèng zǒu
贵密报候宣、大兵至,乘倭未备,掩釜山,则行长擒,清正走。
jiè yǐ wéi qí jì nǎi xí yáng yuán zhūn nán yuán wú wéi zhōng zhūn zhōng zhōu
玠以为奇计,乃檄杨元屯南原,吴惟忠屯忠州。
liù yuè wēi shù qiān sōu pō fǔ shān lù cháo xiǎn jùn shǒu ān hóng guó jiàn bī liáng shān xióng chuān
六月,倭数千艘泊釜山,戮朝鲜郡守安弘国,渐逼梁山、熊川。
wéi jìng lǜ yíng bīng èr bǎi chū rù fǔ shān
惟敬率营兵二百,出入釜山。
jiè yáng wèi wèi jiè xí yáng yuán xí zhí zhī fù zhì guì yíng wéi jìng zhí ér xiàng dǎo shǐ jué
玠阳为慰藉,檄杨元袭执之,缚至贵营,惟敬执而向导始绝。
qī yuè wēi duó liáng shān sān làng suì rù qìng zhōu qīn xián shān
七月,倭夺梁山、三浪,遂入庆州,侵闲山。
tǒng zhì yuán jūn bīng kuì suì shī xián shān
统制元均兵溃,遂失闲山。
xián shān dǎo zài cháo xiān xī hǎi kǒu yòu zhàng nán yuán wèi quán luō wài fān yī shī shǒu zé yán hǎi wú bèi tiān jīn dēng lái jiē kě yáng fān ér zhì
闲山岛在朝鲜西海口,右障南原,为全罗外藩,一失守则沿海无备,天津、登、莱皆可扬帆而至。
ér wǒ shuǐ bīng sān qiān fu dǐ lǚ shùn xián shān pò jīng lüè xí shǒu wáng jīng xi zhī hàn jiāng dà tóng jiāng è wēi xi xià jiān fáng yùn dào
而我水兵三千甫抵旅顺,闲山破,经略檄守王京西之汉江、大同江,扼倭西下,兼防运道。
bā yuè qīng zhèng wéi nán yuán chéng yè cù gōng shǒu jiāng yáng yuán dùn
八月,清正围南原,乘夜猝攻,守将杨元遁。
shí quán zhōu yǒu chén yú zhōng qù nán yuán jǐn bǎi lǐ nán yuán gào jí yú zhōng bù gǎn jiù wén yǐ pò qì chéng zǒu
时全州有陈愚衷,去南原仅百里,南原告急,愚衷不敢救,闻已破,弃城走。
má guì qiǎn yóu jī niú bó yīng fù yuán yǔ yú zhōng hé bīng zhūn gōng zhōu
麻贵遣游击牛伯英赴援,与愚衷合兵,屯公州。
wēi suì fàn quán qìng bī wáng jīng
倭遂犯全庆,逼王京。
wáng jīng wèi cháo xiǎn bā dào zhī zhōng dōng zǔ wū lǐng zhōng zhōu xi zé nán yuán quán zhōu dào xiāng tōng
王京为朝鲜八道之中,东阻乌岭、忠州,西则南原、全州,道相通。
zì èr chéng shī dōng xī jiē wēi wǒ bīng dān ruò yīn tuì shǒu wáng jīng yī xiǎn hàn jiāng
自二城失,东西皆倭,我兵单弱,因退守王京,依险汉江。
má guì qǐng yú jiè yù qì wáng jīng tuì shǒu yā lù jiāng
麻贵请于玠欲弃王京退守鸭绿江。
hǎi fáng shǐ xiāo yīng gōng yǐ wéi bù kě zì píng rǎng jiān chéng qū wáng jīng zhǐ zhī
海防使萧应宫以为不可,自平壤兼程趋王京止之。
má guì fā bīng shǒu jì shān cháo xiǎn yì diào dōu tǐ chá shǐ li yuán yì yóu wū lǐng chū zhōng qīng dào zhē zéi fēng
麻贵发兵守稷山,朝鲜亦调都体察使李元翼由乌岭出忠清道遮贼锋。
jiè jì shēn fù wáng jīng rén xīn shǐ dìng
玠既身赴王京,人心始定。
jiè zhào cān jūn li yìng shì wèn jì yìng shì qǐng wèn miào tíng zhǔ huà yún hé
玠召参军李应试问计,应试请问庙廷主画云何。
jiè yuē yáng zhàn yīn hé yáng jiǎo yīn fǔ zhèng fǔ bā zì mì huà wú xiè yě
玠曰:“阳战阴和,阳剿阴抚,政府八字密画,无泄也。
yìng shì yuē rán zé yì ěr
应试曰:“然则易耳。
wēi pàn yǐ chǔ fèn jué wàng qí bù gǎn shā yáng yuán yóu wàng chǔ fèn yě
倭叛以处分绝望,其不敢杀杨元,犹望处分也。
zhí shǐ rén yù zhī yuē chén wéi jìng bù sǐ zé tuì yǐ
直使人谕之曰沈惟敬不死,则退矣。
yīn qǐng shǐ li dà jiàn yú háng zhǎng féng zhòng yīng yú qīng zhèng jiè cóng zhī
”因请使李大谏于行长,冯仲缨于清正,玠从之。
jiǔ yuè wēi zhì hàn jiāng yáng gǎo qiǎn zhāng zhēn míng chí wéi jìng shǒu shū wǎng zé qí dòng bīng yǒu guāi jìng hòu chǔ fèn zhī shí
九月,倭至汉江,杨镐遣张贞明持惟敬手书往,责其动兵,有乖静候处分之实。
háng zhǎng zhèng chéng yì yóu qīng zhèng qīng jǔ nǎi tuì tún jǐng yì
行长、正成亦尤清正轻举,乃退屯井邑。
má guì suì bào qīng shān jì shān dà jié
麻贵遂报青山、稷山大捷。
xiāo yīng gōng jiē yán wēi yǐ wéi jìng shǒu shū ér tuì qīng shān jì shān bìng wèi jiē zhàn hé de yán gōng
萧应宫揭言:“倭以惟敬手书而退,青山、稷山并未接战,何得言功?
jiè gǎo nù suì hé yīng gōng kuāng qiè bù qīn jiě wéi jìng bìng dǎi
”玠、镐怒,遂劾应宫恇怯,不亲解惟敬,并逮。
shí yī yuè jiè zhēng bīng dà jí dì fā tǎng jīn kào jūn cì jiè shàng fāng jiàn ér yǐ yù shǐ chén xiào jiān qí jūn
十一月,玠征兵大集,帝发帑金犒军,赐玠尚方剑,而以御史陈效监其军。
jiè dà huì zhū jiāng fēn sān xié
玠大会诸将,分三协。
gǎo tóng guì lǜ zuǒ yòu xié zì zhōng zhōu wū lǐng xiàng dōng ān qū qìng zhōu zhuān gōng qīng zhèng
镐同贵率左右协,自忠州、乌岭向东安,趋庆州,专攻清正。
shǐ li dà jiàn tōng xíng zhǎng yuē wù wǎng yuán
使李大谏通行长,约勿往援。
fù qiǎn zhōng xié zhūn yí chéng dōng yuán qìng zhōu xi è quán luō
复遣中协屯宜城,东援庆州,西扼全罗。
yǐ yú bīng huì cháo xiān hé yíng zhà gōng shùn tiān děng chù yǐ qiān zhì háng zhǎng dōng yuán
以余兵会朝鲜合营,诈攻顺天等处,以牵制行长东援。
shí èr yuè huì qìng zhōu
十二月,会庆州。
má guì qiǎn huáng qìng cì huì qīng zhèng yuē hé ér lǜ dà bīng yǎn zhì qí yíng
麻贵遣黄庆赐贿清正约和,而率大兵奄至其营。
shí wēi zhūn wèi shān chéng yī shān xiǎn zhōng yī jiāng tōng fǔ zhài qí lù lù yóu yàn yáng tōng fǔ shān
时倭屯蔚山,城依山险,中一江通釜寨,其陆路由彦阳通釜山。
guì yù zhuān gōng wèi shān kǒng fǔ wēi yóu yàn yáng lái yuán nǎi duō zhāng yí bīng yòu qiǎn jiàng è qí shuǐ lù suì jìn bī wēi lěi
贵欲专攻蔚山,恐釜倭由彦阳来援,乃多张疑兵,又遣将遏其水路,遂进逼倭垒。
yóu jī bǎi zhài yǐ qīng jì yòu wēi rù fú zhǎn jí sì bǎi yú huò qí yǒng jiāng chéng shèng bá liǎng zhà
游击摆寨以轻骑诱倭入伏,斩级四百余,获其勇将,乘胜拔两栅。
wēi fén sǐ zhě wú suàn suì bēn dǎo shān lián zhù sān zhài
倭焚死者无算,遂奔岛山,连筑三寨。
yì rì yóu jī máo guó qì tǒng zhè bīng xiān dēng lián pò zhī zhǎn huò shén duō wēi jiān bì bù chū
翌日,游击茅国器统浙兵先登,连破之,斩获甚多,倭坚壁不出。
dǎo shān shì wèi shān gāo shí chéng jiān shén wǒ shī yǎng gōng duō sǔn shāng
岛山视蔚山高,石城坚甚,我师仰攻多损伤。
zhū jiāng nǎi yì yuē wēi jiān shuǐ dào xiǎng nán jì dì zuò kùn zhī qīng zhèng kě bù zhàn fù yě
诸将乃议曰:“倭艰水道,饷难继,第坐困之,清正可不战缚也。
gǎo děng yǐ wéi rán fēn bīng wéi shí rì yè wēi jī shén wěi yuē jiàng huǎn gōng
”镐等以为然,分兵围十日夜,倭饥甚,伪约降缓攻。
é háng zhǎng yuán bīng dà zhì jiāng rào chū jūn hòu
俄行长援兵大至,将绕出军后。
gǎo bù jí xià lìng cè mǎ xi bēn zhū jūn jiē kuì
镐不及下令,策马西奔,诸军皆溃。
suì chè bīng hái wáng jīng shì zú wù gù zhě èr wàn
遂撤兵还王京,士卒物故者二万。
shàng wén zhī zhèn nù
上闻之,震怒。
nǎi ba gǎo tīng kān yǐ tiān jīn xún fǔ wàn shì dé dài
乃罢镐听勘,以天津巡抚万世德代。
shì xiáng gǎo chuán
事详《镐传》。
èr shí liù nián zhēng yuè xíng jiè yǐ qián yì fá shuǐ bīng wú gōng nǎi yì mù jiāng nán shuǐ bīng yì hǎi yùn wèi chí jiǔ jì
二十六年正月,邢玠以前役乏水兵无功,乃益募江南水兵,议海运,为持久计。
èr yuè dū du chén lín yǐ guǎng bīng liú tīng yǐ chuān bīng shān zi lóng yǐ zhè zhí bīng xiān hòu zhì
二月,都督陈璘以广兵,刘𬘩以川兵,邓子龙以浙、直兵先后至。
jiè fēn bīng sān xié wèi shuǐ lù sì lù lù zhì dà jiàng
玠分兵三协,为水陆四路,路置大将。
zhōng lù rú méi dōng lù guì xi lù tīng shuǐ lù lín gè shǒu xùn dì xiàng jī xíng jiǎo
中路如梅,东路贵,西路𬘩,水路璘,各守汛地,相机行剿。
shí wēi yì fēn sān kū
时倭亦分三窟。
dōng lù zé qīng zhèng jù wèi shān
东路则清正,据蔚山。
xi lù zé háng zhǎng jù sù lín yè qiáo jiàn zhài shù zhòng
西路则行长,据粟林、曳桥,建砦数重。
zhōng lù zé shí màn zi jù sì zhōu
中路则石曼子,据泗州。
ér háng zhǎng shuǐ shī fān xiū jì xiǎng wǎng lái rú shǐ
而行长水师番休济饷,往来如驶。
wǒ shī yuē rì bìng jìn xún bào liáo yáng jǐng li rú sōng bài méi zhào rú méi hái fù zhī zhōng lù yǐ dǒng yī yuán dài
我师约日并进,寻报辽阳警,李如松败没,诏如梅还赴之,中路以董一元代。
dāng yìng tài zhī hé gǎo yě yán qǐng huí qián duàn chóng lì zhèn fǔ yǐ bì zhēng tǎo
当应泰之劾镐也,昖请回干断,崇励镇抚,以毕征讨。
shàng bù xǔ
上不许。
yòu yīng tài céng yǐ zhù chéng zhī yì wèi gǎo zuì àn wèi jiān chéng dé zhì qǐ cháo xiǎn yì rì zhī huàn yú shì yán zòu biàn
又应泰曾以筑城之议为镐罪案,谓坚城得志,启朝鲜异日之患,于是昖奏辨。
dì yuē lián nián yòng bīng fā xiǎng yǐ ěr guó sù xiào zhōng shùn gù yě wú yǐ rén yán zì yí
帝曰:“连年用兵发饷,以尔国素效忠顺故也,毋以人言自疑。
jiǔ yuè jiàng shì fēn dào jìn bīng liú tīng jìn bī háng zhǎng yíng yuē háng zhǎng wèi hǎo huì
九月,将士分道进兵,刘𬘩进逼行长营,约行长为好会。
yì rì gōng chéng zhǎn shǒu jiǔ shí èr
翌日,攻城,斩首九十二。
chén lín zhōu shī xié dǔ jī huǐ wēi chuán bǎi yú
陈璘舟师协堵击,毁倭船百余。
háng zhǎng qián chū qiān yú qí è zhī tīng bù lì tuì lín yì qì zhōu zǒu
行长潜出千余骑扼之,𬘩不利,退,璘亦弃舟走。
má guì zhì wèi shān pō yǒu zhǎn huò wēi wěi tuì yòu zhī
麻贵至蔚山,颇有斩获,倭伪退诱之。
guì rù kōng lěi fú bīng qǐ suì bài
贵入空垒,伏兵起,遂败。
dǒng yī yuán jìn qǔ jìn zhōu chéng shèng dù jiāng lián huǐ èr zhài
董一元进取晋州,乘胜渡江,连毁二寨。
wēi tuì bǎo sì zhōu lǎo yíng áo zhàn xià zhī qián bī xīn zhài
倭退保泗州老营,鏖战下之,前逼新寨。
zhài sān miàn lín jiāng yī miàn tōng lù yǐn hǎi wèi háo hǎi sōu pō zhài xià qiān jì zhù jīn hǎi gù chéng wèi zuǒ yòu yì
寨三面临江,一面通陆,引海为濠,海艘泊寨下千计,筑金海、固城为左右翼。
shí yuè dǒng yī yuán qiǎn jiàng sì miàn gōng chéng yòng huǒ qì jī suì zhài mén bīng jìng qián bá zhà
十月,董一元遣将四面攻城,用火器击碎寨门,兵竞前拔栅。
hū yíng zhōng huǒ yào bēng yān yàn zhǎng tiān
忽营中火药崩,烟焰涨天。
wēi chéng shì chōng jī gù chéng wēi yì zhì bīng suì dà kuì bēn hái jìn zhōu
倭乘势冲击,固城倭亦至,兵遂大溃,奔还晋州。
dì wén mìng zhǎn èr yóu jī yǐ xùn yī yuán děng gè dài zuì lì gōng
帝闻,命斩二游击以徇,一元等各带罪立功。
shì yuè fú jiàn dōu yù shǐ jīn xué céng bào qī yuè jiǔ rì píng xiù jí sǐ gè wēi jù yǒu guī zhì
是月,福建都御史金学曾报七月九日平秀吉死,各倭俱有归志。
shí yī yuè qīng zhèng fā zhōu xiān zǒu má guì suì rù dǎo shān yǒu pǔ liú tīng gōng duó yè qiáo
十一月,清正发舟先走,麻贵遂入岛山、酉浦,刘𬘩攻夺曳桥。
shí màn zi yǐn zhōu shī jiù háng zhǎng chén lín yāo jī bài zhī
石曼子引舟师救行长,陈璘邀击败之。
zhū wēi yáng fān jǐn guī
诸倭扬帆尽归。
zì wēi luàn cháo xiān qī zài sàng shī shù shí wàn mí xiǎng shù bǎi wàn zhōng cháo yǔ shǔ guó qì wú shèng suàn zhì guān bái sǐ ér huò shǐ xi
自倭乱朝鲜七载,丧师数十万,糜饷数百万,中朝与属国迄无胜算,至关白死而祸始息。
èr shí qī nián rùn sì yuè yǐ píng wēi zhào gào tiān xià yòu chì yù yán yuē wō nú píng xiù jí sì wèi bù dào róu lìn ěr bāng
二十七年闰四月,以平倭诏告天下,又敕谕昖曰:“倭奴平秀吉肆为不道,蹂躏尔邦。
zhèn niàn wáng shì dǔ zhōng zhēn shēn yòng mǐn cè
朕念王世笃忠贞,深用悯恻。
qī nián zhī zhōng rì yǐ cǐ zéi wéi shì
七年之中,日以此贼为事。
shǐ xíng báo fá jì shì bāo róng zhōng jiā yán tǎo
始行薄伐,继示包容,终加严讨。
gài bù shā nǎi tiān zhī xīn ér yòng bīng fēi yǔ de yǐ
盖不杀乃天之心,而用兵非予得已。
ān jiāng jìng luàn yi qǔ dàng píng
安疆靖乱,宜取荡平。
shén è xiōng yíng yīn jiān kuí shǒu dà shī chéng zhī zhuī bēn zhú běi jīng ní jǐn lù hǎi yú zài qīng jié shū lái wén yōu láo shǐ shì
神恶凶盈,阴歼魁首,大师乘之,追奔逐北,鲸鲵尽戮,海隅载清,捷书来闻,忧劳始释。
wéi wáng suī hái jiù wù shí tóng xīn zào zhèn diāo qǐ bì wéi lì bèi jiān
惟王虽还旧物,实同新造,振凋起敝,为力倍艰。
wēi suī dùn guī zú lèi shàng zài
倭虽遁归,族类尚在。
cí mìng xíng jiè zhèn lǚ guī jīng liàng liú wàn shì dé děng fēn bù shù shǒu
兹命邢玠振旅归京,量留万世德等分布戍守。
wáng yi wò xīn cháng dǎn wú wàng qián chǐ wéi zhōng wéi xiào zuǎn shào qián xiū
王宜卧薪尝胆,无忘前耻,惟忠惟孝,缵绍前休。
wǔ yuè jiè tiáo chén dōng zhēng shàn hòu shì yí shí shì
”五月,玠条陈东征善后事宜十事。
yī liú shù bīng mǎ bù shuǐ lù gòng jì sān wàn sì qiān yǒu qí mǎ sān qiān pǐ
一,留戍兵,马步水陆共计三万四千有奇,马三千匹。
yī dìng yuè xiǎng měi nián jì yín jiǔ shí yī wàn bā qiān yǒu qí
一,定月饷,每年计银九十一万八千有奇。
yī dìng běn sè hé yòng mǐ dòu fēn pài liáo dōng tiān jīn shān dōng děng chù měi nián shí sān wàn dàn
一,定本色,合用米豆,分派辽东、天津、山东等处,每年十三万石。
yī liú zhōng lù hǎi fáng dào
一,留中路海防道。
yī cái xiǎng sī
一,裁饷司。
yī zhòng jiāng lǐng
一,重将领。
yī tiān xún bǔ
一,添巡捕。
yī fēn xùn dì
一,分汛地。
yī yì cāo liàn
一,议操练。
yī zé chéng běn guó
一,责成本国。
tíng chén yì shù nián pí hào jīn shǐ xī jiān zì yi nèi gù gēn běn bù dàng gèng wéi fán fèi
廷臣议:“数年疲耗,今始息肩,自宜内固根本,不当更为繁费。
kuàng bǐ guó bīng huāng zhī hòu bù dú kǔ wēi zhī rǎo jiān kǔ wǒ bīng
况彼国兵荒之后,不独苦倭之扰,兼苦我兵。
gù jīn rì shàn hòu shì yí réng dāng shāng zhī bǐ guó xiān liàng bǐ xiǎng zhī yíng chù shǐ kě zhuó wǒ bīng zhī qù liú
故今日善后事宜,仍当商之彼国,先量彼饷之赢绌,始可酌我兵之去留。
zhì yú zēng mǎi mǎ pǐ tiān bǔ biāo bīng chuàng lì xún bǔ jí zhì guǎn xiǎng fǔ zuǒ xī yi tíng zhǐ
至于增买马匹,添补标兵,创立巡捕,及至管饷府佐,悉宜停止。
dì mìng dū fǔ huì tóng guó wáng zhuó zòu
”帝命督抚会同国王酌奏。
bā yuè yán xiàn fāng wù zhù dà gōng bāo shǎng rú lì
八月,昖献方物,助大工,褒赏如例。
shí yuè qǐng liú shuǐ bīng bā qiān yǐ zī shù shǒu
十月,请留水兵八千,以资戍守。
qí chè huí guān bīng zhù zhá liáo yáng bèi jǐng
其撤回官兵,驻札辽阳备警。
èr shí bā nián sì yuè qǐng jiāng yì zhōu děng cāng yí xià mǐ dòu yùn huí liáo yáng
二十八年四月请将义州等仓遗下米豆运回辽阳。
hù bù yì shū yùn wéi jiān mò ruò jìng yǔ bǐ guó zhèn qí diāo bì yǐ zhāo huáng rén
户部议:“输运维艰,莫若径与彼国,振其雕敝,以昭皇仁。
zhào yuē kě
”皇帝下诏说:“可以。
èr shí jiǔ nián èr yuè bīng bù fù zòu jīng dū tiáo chén qī shì yī liàn bīng shì
二十九年二月,兵部覆奏经督条陈七事:“一,练兵士。
lì rén zhì hàn nài hán kǔ ér cháng shān dà xiù xùn liàn wú fāng yi yǐ shù wǔ zhī fǎ jiào zhī
丽人鸷悍耐寒苦,而长衫大袖,训练无方,宜以束伍之法教之。
yī shǒu chōng yào
一,守冲要。
cháo xiǎn sān miàn jù hǎi fǔ shān yǔ duì mǎ xiāng wàng jù jì cì zhī yi gè shǒu yǐ zhòng bīng bìng wèi shān kāi shān děng chù jiē yi shù shǒu
朝鲜三面距海,釜山与对马相望,巨济次之,宜各守以重兵,并蔚山、开山等处皆宜戍守。
yī xiū xiǎn ài
一,修险隘。
wáng jīng běi yǐ cóng shān nán huán cāng hǎi
王京北倚丛山,南环沧海。
zhōng zhōu zuǒ yòu wū zhú èr lǐng yáng cháng rào qū yǒu yī fū dāng guān zhī xiǎn
忠州左右乌、竹二岭,羊肠绕曲,有一夫当关之险。
jīn yíng lěi yí zhǐ shàng cún jí yí xiū qì
今营垒遗址尚存,亟宜修葺。
yī jiàn chéng chí
一,建城池。
cháo xiǎn bā dào shí jiǔ wú chéng
朝鲜八道,十九无城。
píng rǎng xī běi yā pèi èr jiāng jù nán tōng hǎi
平壤西北鸭、𬇙二江,俱南通海。
tǎng wēi bié qiǎn yī lǚ zhàn jù píng rǎng zé wáng jīng shēng yuán duàn jué jiē yīng xiū zhù tún jù
倘倭别遣一旅占据平壤,则王京声援断绝,皆应修筑屯聚。
yī zào qì xiè
一,造器械。
wēi zhàn biàn lù bù biàn hǎi yǐ chuán zhì zhòng dà bù lì gōng jī
倭战便陆不便海,以船制重大,不利攻击。
jīn zhǔn fú hu zào bǎi shí sōu wèi qí bīng bìng tiān zào shén jī bǎi zǐ huǒ jiàn
今准福唬造百十艘为奇兵,并添造神机百子火箭。
yī fǎng yì cái
一,访异材。
cháo xiǎn guì shì guān zéi shì yì yī qiè jìn gù wǎng wǎng zǒu wēi zǒu dí wèi běn guó huàn yi pò gé sōu cǎi
朝鲜贵世官,贼世役,一切禁锢,往往走倭走敌,为本国患,宜破格搜采。
yī xiū nèi zhì
一,修内治。
guó jiā dōng nán lín hǎi yǐ dēng lǚ wèi mén hù zhèn jiāng wèi yān hóu yìng yuán zhī bīng bù yí jǐn chè
国家东南临海,以登、旅为门户,镇江为咽喉,应援之兵,不宜尽撤。
wǒ zì gù yì suǒ yǐ gù cháo xiǎn yě
我自固,亦所以固朝鲜也。
zhào cháo xiǎn kè lì yǐ xíng
”诏朝鲜刻励以行。
jiǔ yuè zòu suǒ bān gào mìng miǎn fú zāo biàn lún shī qí bǔ jǐ cóng zhī
九月,奏所颁诰命冕服遭变沦失,祈补给,从之。
shí wō guó nèi luàn duì mǎ dǎo zhǔ píng yì zhì xī qiǎn xiáng rén hái cháo xiān yí shū qǐ hé qiě yáng yán xiù jí jiāng jiā kāng jiāng shū liáng shù shí wàn shí wèi jūn xīng zī yǐ xié cháo xiǎn
时倭国内乱,对马岛主平义智悉遣降人还朝鲜,遗书乞和,且扬言秀吉将家康将输粮数十万石为军兴资,以胁朝鲜。
cháo xiǎn yǔ duì mǎ dǎo yī shuǐ xiàng wàng dǎo de bù chǎn wǔ gǔ zī mǐ yú cháo xiǎn
朝鲜与对马岛一水相望,岛地不产五谷,资米于朝鲜。
bīng xìng hòu jué kāi shì yīn bǎi jì xié kuǎn
兵兴后,绝开市,因百计胁款。
xiù jí sǐ wǒ jūn jǐn chè cháo xiǎn wèi wēi zī shén
秀吉死,我军尽撤,朝鲜畏倭滋甚。
yù yǔ wēi tōng kuǎn yòu jù kāi zuì zhōng guó
欲与倭通款,又惧开罪中国。
shí èr yuè yán yǐ dǎo wēi qiú kuǎn lái qǐng mìng
十二月,昖以岛倭求款来请命。
bīng bù yǐ shì nán yáo dù lìng zǒng dū shì dé zhuó yì zhào kě
兵部以事难遥度,令总督世德酌议,诏可。
sān shí nián shí yī yuè yán yán wēi shǐ pín lái yāo xié hé kuǎn bīng duān jiàn lù qǐ xuǎn jiāng lǜ bīng dū tóng běn guó xùn liàn xiū fáng
三十年十一月,昖言倭使频来要挟和款,兵端渐露,乞选将率兵,督同本国训练修防。
dì yuē céng liú jiàng shì jiào xí chéng fǎ jù zài wú róng zài qiǎn
帝曰:“曾留将士教习,成法具在,无容再遣。
yīn mìng qí shǐ chén jī chì jiè lì
因命其使臣赍敕诫励。
sān shí sān nián jiǔ yuè yán fù qǐng fēng huī wèi shì zǐ lǐ bù réng zhí lì zhǎng zhī yì
三十三年九月,昖复请封珲为世子,礼部仍执立长之议。
sān shí wǔ nián sì yuè yán yǐ jiā kāng qiú hé lái gào bīng bù yì tīng wáng zì jì ér yǐ
三十五年四月,昖以家康求和来告,兵部议听王自计而已。
yóu shì hé kuǎn bù jué hòu sān nián shǐ huà kāi shì zhī shì
由是和款不绝,后三年始画开市之事。
sān shí liù nián yán zú
三十六年,昖卒。
guāng hǎi jūn huī zì chēng shǔ guó shì zhuī péi chén lái fù qiě qǐng shì
光海君珲自称署国事,追陪臣来讣,且请谥。
dì è qí shàn bù yǔn lìng gāi guó chén mín gōng yì yǐ wén
帝恶其擅,不允,令该国臣民公义以闻。
shí wǒ dà qīng bīng zhēng fú gè bù jiàn jìn cháo xiǎn
时我大清兵征服各部,渐近朝鲜。
bīng bù yì lìng gāi wáng dà xiū wǔ bèi zhěng chì biān fáng bìng qǐng chì liáo zuǒ dū fǔ zhèn chén qiǎn guān xuān dá wú xiāng qīn fàn zhī yì
兵部议令该王大修武备,整饬边防,并请敕辽左督抚镇臣,遣官宣达毋相侵犯之意。
cóng zhī
从之。
shí yuè fēng huī wèi guó wáng cóng qí chén mín qǐng yě
十月,封珲为国王,从其臣民请也。
sān shí qī nián èr yuè shì yán yuē zhāo jìng qiǎn guān cì huī jí fēi liǔ shì gào mìng
三十七年二月,谥昖曰昭敬,遣官赐珲及妃柳氏诰命。
chū cháo xiǎn shī shǒu lài zhōng guó lì de fù wēi qì fǔ shān dùn
初,朝鲜失守,赖中国力得复,倭弃釜山遁。
rán yīn móu qǐ jiāng wéi huàn bù yǐ
然阴谋启疆,为患不已。
yú shì hǎi shàng liú yán wēi tú fǔ shān cháo xiǎn yǔ zhī tōng
于是海上流言倭图釜山,朝鲜与之通。
sì shí yī nián jiǔ yuè zǒng bīng guān yáng zōng yè yǐ wén
四十一年九月,总兵官杨宗业以闻。
huī shū biàn zhào wèi jiě zhī
珲疏辨,诏慰解之。
sì shí èr nián sì yuè zòu qǐng zhuī fēng shēng mǔ jīn shì
四十二年四月,奏请追封生母金氏。
lǐ bù àn huì diǎn dí mǔ shòu fēng ér shēng mǔ xiān wáng zhě de zhuī zèng nǎi mìng fēng wèi guó wáng cì fēi
礼部按《会典》,嫡母受封而生母先亡者得追赠,乃命封为国王次妃。
sì shí sān nián shí yī yuè biǎo hè dōng zhì yīn zòu mǎi huí wú xué biān yān shān táng bié jí děng shū zài běn guó shì yǔ huì diǎn guāi cuò qǐ gǎi zhèng
四十三年十一月,表贺冬至,因奏买回《吾学编》、《弇山堂别集》等书,载本国事与《会典》乖错,乞改正。
lǐ bù yán yě shǐ bù zú píng
礼部言:“野史不足凭。
jīn suǒ qǐng chǐ yǔ nì dǎng tóng jī yi mǐn qí chéng xuān fù shǐ guǎn
今所请耻与逆党同讥,宜悯其诚,宣付史馆。
bào kě
”报可。
chū huī wéi shēng mǔ yǐ de fēng zhì shì fù qí gěi guān fú
初,珲为生母已得封,至是复祈给冠服。
lǐ chén yǐ jīn shì cè shì lǐ yǒu lóng shā zhí bù kě
礼臣以金氏侧室,礼有隆杀,执不可。
sì shí wǔ nián zhēng yuè huī qǐng zhì zài dì yǐ huī lǚ cì kěn chén miǎn cóng zhī
四十五年正月,珲请至再,帝以珲屡次恳陈,勉从之。
sì shí qī nián yáng gǎo dū mǎ lín dù sōng liú tīng děng chū shī wèi wǒ dà qīng bīng suǒ bài
四十七年,杨镐督马林、杜松、刘𬘩等出师,为我大清兵所败。
cháo xiǎn zhù zhàn bīng jiāng huò jiàng huò zhàn sǐ
朝鲜助战兵将,或降或战死。
huī gào jí zhào jiā yōu xù
珲告急,诏加优恤。
shí yī yuè bīng bù fù cháo xiǎn rù gòng zhī dào yi tiān bīng fáng shǒu
十一月,兵部覆:朝鲜入贡之道,宜添兵防守。
zhào zhèn jiāng děng chù shè bīng jiāng lìng jīng lüè xióng tíng bì diào wěi
诏镇江等处设兵将,令经略熊廷弼调委。
sì shí bā nián zhēng yuè huī zòu dí bīng bā yuè zhōng gōng pò běi guān jīn tái jí zì fén bái yáng chū jiàng
四十八年正月,珲奏:“敌兵八月中攻破北关,金台吉自焚,白羊出降。
tiě lǐng zhī yì měng gǔ zǎi sài yì wèi suǒ miè
铁岭之役,蒙古宰赛亦为所灭。
wén qí guó móu yì yǐ cháo xiǎn běi guān zǎi sài jiē zhù bīng nán cháo jīn běi guān zǎi sài jiē miè bù kě shǐ cháo xiǎn dú cún
闻其国谋议以朝鲜、北关、宰赛皆助兵南朝,今北关、宰赛皆灭,不可使朝鲜独存。
yòu wén shè bīng niú máo zhài wàn zhē lǐng yù lüè kuān diàn zhèn jiāng děng chù
又闻设兵牛毛寨、万遮岭,欲略宽奠、镇江等处。
kuān diàn zhèn jiāng yǔ chāng chéng yì zhōu zhū bǎo gé shuǐ xiàng wàng gū wēi fēi cháng
宽奠、镇江与昌城、义州诸堡隔水相望,孤危非常。
dí ruò cóng ài yáng jìng shàng yā hú guān qǔ lù rào chū fèng huáng chéng lǐ yī rì cháng qū kuān zhèn chāng chéng jù mò zì bǎo
敌若从叆阳境上鸦鹘关取路绕出凤凰城里,一日长驱,宽镇、昌城俱莫自保。
nèi ér liáo zuǒ bā zhàn wài ér dōng jiāng yī chéng bǐ cǐ gé duàn shēng yuán zǔ jué kě wèi hán xīn
内而辽左八站,外而东江一城,彼此隔断,声援阻绝,可为寒心。
wàng sù diào dà bīng gòng wèi jǐ jiǎo yǐ gù biān fáng
望速调大兵,共为掎角,以固边防。
shí liáo zhèn táng bào chēng cháo xiǎn yǔ dà qīng jiǎng hé cháo yì suì wèi huī yáng héng yīn shùn yi qiǎn guān xuān yù huò mìng jiāng jiān hù qí shuō fēn ná
”时辽镇塘报称朝鲜与大清讲和,朝议遂谓珲阳衡阴顺,宜遣官宣谕,或命将监护,其说纷拿。
huī shū biàn èr bǎi nián zhōng chéng shì dà sǐ shēng yī jié
珲疏辨:“二百年忠诚事大,死生一节。
cí jí kǎi zhì
”词极剀挚。
lǐ bīng èr bù qǐng xiáng chì lìng xiǎo yù yǐ ān qí xīn
礼、兵二部请降敕令晓谕,以安其心。
dì shì qí yì rán chì lìng péi chén wǎng bù qiǎn guān yě
帝是其议,然敕令陪臣往,不遣官也。
tiān qǐ yuán nián bā yuè gǎi cháo xiān gòng dào zì hǎi zhì dēng zhōu zhí dá jīng shī
天启元年八月,改朝鲜贡道,自海至登州,直达京师。
shí máo wén lóng yǐ zǒng bīng zhèn pí dǎo zhāo jí táo mín wèi bīng ér yǎng jǐ yú cháo xiǎn
时毛文龙以总兵镇皮岛,招集逃民为兵,而仰给于朝鲜。
shí yī yuè huī zòu lì nán kuì xiǎng qǐ xún wàn lì dōng zhēng lì fā yùn shān dōng sù cóng zhī
十一月,珲奏力难馈饷,乞循万历东征例,发运山东粟,从之。
sān nián sì yuè guó rén fèi huī ér lì qí zhí líng yáng jūn zōng yǐ zhāo jìng wáng fēi zhī mìng quán guó shì lìng yì zhèng fǔ yí wén dū fǔ zhuǎn zòu wén lóng wèi zhī jiē bào
三年四月,国人废珲而立其侄绫阳君倧,以昭敬王妃之命权国事,令议政府移文督抚转奏,文龙为之揭报。
dēng zhōu xún fǔ yuán kě lì shàng yán huī guǒ bù dào yi tīng tài fēi jù zòu yǐ dài zhōng guó gēng lì
登州巡抚袁可立上言:“珲果不道,宜听太妃具奏,以待中国更立。
shū liú zhōng
”疏留中。
bā yuè
八月,
wáng fēi jīn shì shū qǐng fēng zōng
王妃金氏疏请封倧,
lǐ bù shàng shū lín yáo shù yán cháo xiǎn fèi lì zhī shì
礼部尚书林尧俞言:“朝鲜废立之事,
nèi wài zhū chén shū zhōng fā fèn
内外诸臣抒忠发愤,
yǒu wèi yi shēng zuì zhì tǎo zhě
有谓宜声罪致讨者,
yǒu wèi wù jù tǎo qiě shòu fāng gòng hé diān mò zhě
有谓勿遽讨且受方贡核颠末者,
huò wèi dāng zé yǐ dà yì
或谓当责以大义,
chá yú qíng zhī xiàng bèi zhě
察舆情之向背者,
huò wèi dāng lìng zōng tǎo dí zì xǐ zhě
或谓当令倧讨敌自洗者,
zhòng lùn xián yǒu kě cǎi
众论咸有可采。
qí wèi huī shí bèi dé zōng tǎo pàn chén yǐ chì xīn fèng cháo tíng zhě wéi wén lóng yī rén ěr
其谓珲实悖德,倧讨叛臣以赤心奉朝廷者,惟文龙一人耳。
huáng shàng fèng tiān tǎo nì fú zhí gāng cháng cǐ zhèng fǎ yě
皇上奉天讨逆,扶植纲常,此正法也。
wú yì niàn bǐ sù chēng gōng shùn jiǒng yì zhū yì zé gèng qiǎn zhēn shì xìn chén huì tóng wén lóng gōng jí chén mín zài sì xún fǎng
毋亦念彼素称恭顺,迥异诸裔,则更遣贞士信臣,会同文龙,公集臣民,再四询访。
kān biàn jì míng zài qǐng shèng duàn
勘辨既明,再请圣断。
bào kě
”报可。
shí èr yuè lǐ bù fù shàng yán chén qián tóng bīng bù yí zī dēng fǔ bìng zhá máo shī qiǎn guān wǎng kān
十二月,礼部复上言:“臣前同兵部移咨登抚,并札毛师,遣官往勘。
jīn jù shēn sòng bǐ guó gōng jié shí èr dào zì zōng shì zhì bā dào chén mín gòng chēng zōng wèi gōng shùn
今据申送彼国公结十二道,自宗室至八道臣民共称倧为恭顺。
qiě bǐ zhī péi chén xiāng shuài āi yù wèi dāng cǐ wēi jí zhī qiū bì xū jūn guó zhī zhǔ
且彼之陪臣相率哀吁,谓当此危急之秋,必须君国之主。
qǐ xiān bān chì yù lìng zōng tǒng lǐ guó shì réng lìng fā bīng suǒ fù tóng wén lóng shè fú chū qí sì jiàn yǒu cì dì shǐ qiǎn zhòng chén wǎng zhèng fēng diǎn
乞先颁敕谕,令倧统理国事,仍令发兵索赋,同文龙设伏出奇,俟渐有次第,始遣重臣往正封典。
shù jī zì xiǎo zhī zhōng bù shī gù yǔ zhī dào
庶几字小之中,不失固圉之道。
cóng zhī
晋侯听从了他的建议。
sì nián sì yuè fēng zōng wèi guó wáng
四年四月,封倧为国王。
wǔ nián shí èr yuè wén lóng bào cháo xiǎn nì dǎng lǐ kuò hán míng liǎn děng qǐ bīng chāng chéng zhí qū wáng jīng bèi chén qín huò
五年十二月,文龙报:“朝鲜逆党李适、韩明琏等起兵昌城,直趋王京,被臣擒获。
yú niè hán rùn zhèng méi děng cuàn rù jiàn zhōu yǒu zuǒ yì fǔ yǐn yì lì yuē wèi nèi yìng qī jīn dōng dà jǔ fàn cháo xiǎn
余孽韩润、郑梅等窜入建州,有左议府尹义立约为内应,期今冬大举犯朝鲜。
chén yǐ zī guó wáng fáng shǒu zàn yí tiě shān zhī zhòng jiù yún cóng dǎo chái xīn
臣已咨国王防守,暂移铁山之众就云从岛柴薪。
dēng lái xún fǔ wǔ zhī wàng zòu máo shuài zì wǔ yuè yǐ lái yíng shì yú xū mí suǒ wèi yún cóng dǎo shì yě
”登莱巡抚武之望奏:“毛帅自五月以来,营室于须弥,所谓云从岛是也。
jīn shí yuè yòu xǐ bīng mín shāng gǔ yǐ shí zhī ér tiě shān zhī de kōng yǐ
今十月又徙兵民商贾以实之,而铁山之地空矣。
gù cháo xiǎn gè dào yí qí yǒu bī chǔ zhī xián shèn zhì bù bīng yǐ fáng yù zhī
故朝鲜各道疑其有逼处之嫌,甚至布兵以防御之。
jīn zhèn chén suǒ chēng lǐ kuò děng zhī pàn yǐn yì lì zhī nèi yīng chén děng wēi wén zhī ér wèi gǎn jù xìn yān
今镇臣所称李适等之叛,尹义立之内应,臣等微闻之,而未敢遽信焉。
xìn zhī zé yì zhòng xiān rén zhī yí bù xìn zé kǒng yí hòu lái zhī huàn
信之则益重鲜人之疑,不信则恐贻后来之患。
bīng bù yán qiān zhì dí guó zhě cháo xiǎn yě
”兵部言:“牵制敌国者,朝鲜也;
lián shǔ cháo xiǎn zhě máo zhèn yě
联属朝鲜者,毛镇也;
jià yù máo zhèn zhě dēng fǔ yě
驾驭毛镇者,登抚也。
jīn fǔ chén yǔ zhèn chén bù hé yǐ zhì zhèn chén yǔ shǔ guó bù hé dà bù lì
今抚臣与镇臣不和,以至镇臣与属国不和,大不利。
dì nǎi chì miǎn zhèn fǔ tóng xīn ér hán rùn yǐn yì lì děng lìng cháo xiǎn zì chǔ
”帝乃饬勉镇抚同心,而韩润、尹义立等令朝鲜自处。
zōng yòu qǐng chè liáo mín ān chā zhōng tǔ bīng bù yán liáo rén qù liú wén lóng shì shì
倧又请撤辽民安插中土,兵部言:“辽人去留,文龙是视。
wén lóng yī rì bù qù zé liáo rén yī rì bù lí
文龙一日不去,则辽人一日不离。
xiān rén qū zhī rù dǎo kě yě qū zhī lí dǎo bù kě yě
鲜人驱之入岛可也,驱之离岛不可也。
yi lìng zhèn chén jiāng liáo mín jǐn shuā guò dǎo dēng fǔ kè qī yùn liáng cháo xiǎn liàng xíng jiù zhèn yǐ zī zhūn mù
宜令镇臣将辽民尽刷过岛,登抚刻期运粮朝鲜,量行救振,以资屯牧。
dì shì zhī
”帝是之。
liù nián shí yuè zōng shàng shū yuē
六年十月,倧上疏曰:
huáng cháo zhī yú xiǎo bāng fù dào zhī ēn shì tóng fú nèi
皇朝之于小邦,覆帱之恩,视同服内。
qǐng zāo hūn luàn qián tōng dí guó huáng tiān zhèn nù jiàng chù jué mìng
顷遭昏乱,潜通敌国,皇天震怒,降黜厥命。
chén zì quán shǔ zhī chū bù gǎn huáng níng jí mìng péi chén zhāng wǎn wèi shuài lǐ kuò fù zhī fù yǐ guó zhōng jīng ruì jìn tún níng biān yī tīng máo zhèn jié zhì yǐ hou xié jiǎo zhī qī
臣自权署之初,不敢遑宁,即命陪臣张晚为帅,李适副之,付以国中精锐,进屯宁边,一听毛镇节制,以候协剿之期。
ér shì zhòng bīng zài wò qián xù jì yú suì yǔ guī chéng fǔ shǐ míng liǎn jǔ bīng nèi pàn zhí fàn jīng chéng
而适重兵在握,潜蓄觊觎,遂与龟城府使明琏举兵内叛,直犯京城。
wǎn shōu yú bīng niè qí hòu yǔ jīng fǔ guān bīng biǎo lǐ jiā gōng zéi jiē shòu shǒu ér xī biān jūn shí jí liè zhèn chǔ zhì qìng yú shì yì yǐ
晚收余兵蹑其后,与京辅官兵表里夹攻,贼皆授首,而西边军实及列镇储偫罄于是役矣。
máo zhèn dāng quán liáo lún mò zhī hòu gū jūn dōng dù jì yù hǎi shàng zhāo jí liáo mín qián hòu shù shí wàn yì xiǎo bāng suǒ yǎng jiè yě
毛镇当全辽沦没之后,孤军东渡,寄寓海上,招集辽民前后数十万,亦小邦所仰藉也。
gù yǐ fēng jiāng duō gù tǔ jí mín pín nèi gōng běn guó zhī jūn xū wài jì zhèn bīng zhī dài bǔ shēng gǔ yǒu xiàn zhī gěi shí nán
顾以封疆多故,土瘠民贫,内供本国之军需,外济镇兵之待哺,生谷有限,支给实难。
liáo mín pò yú jī něi sàn bù cūn luò qiáng zhě jué duó ruò zhě gài qǐ
辽民迫于饥馁,散布村落,强者攫夺,弱者丐乞。
xiǎo bāng bīng mín bèi náo bù kān pāo qì xiāng yì zhuǎn xǐ nèi dì
小邦兵民被挠不堪,抛弃乡邑,转徙内地。
liáo mín zhú shí yì suí ér rù
辽民逐食,亦随而入。
zì chāng yì yǐ nán ān sù yǐ běi kè jū liù qī zhǔ jū sān sì
自昌、义以南,安、肃以北,客居六七,主居三四。
xiàng zhě jiāng cǐ qíng xíng jù zòu jiàn bīng bù tí fù chǔ fèn yǐ dìng hé gǎn zài gàn
向者将此情形具奏,见兵部题覆处分已定,何敢再干。
zhì hán rùn jí dì tán xì nì zéi míng liǎn zǐ zhí wáng mìng qián táo yīn ér gōu yǐn lái kòu
至韩润及弟潭系逆贼明琏子侄,亡命潜逃,因而勾引来寇。
zéi jì pàn guó ér qù zhì mìng yǐ bù zài chén
贼既叛国而去,制命已不在臣。
yǐn yì lì céng rèn pàn shū běn fēi yì zhèng
尹义立曾任判书,本非议政。
qǐng nián chà wèi máo zhèn jiē bàn guān bù chēng rèn shǐ chǐ zhí guī jiā bìng wú yuàn pàn zhī shì
顷年差为毛镇接伴官,不称任使,褫职归家,并无怨叛之事。
máo zhèn jù wáng zhòng bǎo děng suǒ su dōu wú shí shì
毛镇据王仲保等所诉,都无实事。
yì bì yǒu chán xié zhī chén qī wàng dū fǔ yǐ shòu qí jiāo gòu zhī jì zhě
意必有谗邪之臣,欺妄督抚,以售其交构之计者。
máo shuài jiǔ zhèn hǎi wài chén yǔ zhōu xuán yǐ jìn shí rěn
毛帅久镇海外,臣与周旋已近十稔。
suī xì qiān jiāng jié bǐ cǐ jù kùn ér qíng yì zhī yīn shí wú shǎo sǔn
虽饩牵将竭,彼此俱困,而情谊之殷,实无少损。
qiě qí xū mí zhī qiān zhí wèi bǎo hù lèi zhòng jiāng yǐ jiù biàn chú xīn
且其须弥之迁,直为保护累重,将以就便刍薪。
yī jìn yī tuì bīng jiā cháng shì
一进一退,兵家常事。
é yán zǔn tà běn bù jiè yì
讹言噂沓,本不介意。
qiè jiàn bù fǔ yí zī yuē yú qí bī chǔ yuē qū qí mín qū qí shuài shèn zhì yǒu bù bīng yǐ fáng shǔ guó xié èr zhī yǔ shì hǎi wài qíng shì wèi jǐn liàng xī
窃见部抚移咨曰“虞其逼处”,曰“驱其民,驱其帅”,甚至有“布兵以防,属国携贰”之语,似海外情事,未尽谅悉。
chén zhī qǐng shuā liáo mín yīn lì bù zú jì chū fēi lǜ jí bī chǔ yě
臣之请刷辽民,因力不足济,初非虑及逼处也。
chén fāng yǔ máo zhèn tóng xīn yī lì jiàn gōng bào zhǔ qǐ gǎn yǒu yī háo cāi fáng yì hu
臣方与毛镇同心一力,建功报主,岂敢有一毫猜防意乎。
dì bào yuē wáng hé xié dōng zhèn ài dài zhōng cháo zhōng zhēn zhī chén yì hu yán biǎo
帝报曰:“王和协东镇,爱戴中朝,忠贞之忱,溢乎言表。
zhèn jūn jiǔ xuán xiān liáo zá chǔ
镇军久悬,鲜、辽杂处。
jiǔ kè lèi zhǔ shēng guǎ shí duō
久客累主,生寡食多。
wēi wáng yán zhèn yǒu bù zuò zhào wàn lǐ zhī wài zhě
如果不是你朝鲜国王说,我还无法坐照万里之外的情况。
rán máo shuài zài zhōng cháo wèi qiān zhì zhī shī zài wáng guó zé chún chǐ zhī xíng yě
然毛帅在中朝为牵制之师,在王国则唇齿之形也。
hǎi shàng chú wǎn yǐ lìng gāi bù qū huà kè qī yùn jì
海上刍挽,已令该部区画,刻期运济。
táo nàn biān mín yì lìng máo shuài xī xīn jì chǔ bǐ wú zhòng wèi wáng lèi
逃难边民,亦令毛帅悉心计处,俾无重为王累。
chuán é zhī yán wèi zú jiè huái bìng lì yī xīn wáng qí miǎn zhī
传讹之言,未足介怀,并力一心,王其勉之。
qī nián sān yuè bīng bù shàng wén lóng jiē yán lì guān lì rén zhāo dí gōng tiě shān shāng wǒ bīng qiān rén shā lì bīng liù wàn fén liáng bǎi yú wàn dí suì yí bīng gōng lì yǐ
七年三月,兵部上文龙揭言:“丽官、丽人招敌攻铁山,伤我兵千人,杀丽兵六万,焚粮百余万,敌遂移兵攻丽矣。
dì chì wén lóng sù xiàng jī yìng yuán
”帝敕文龙速相机应援。
dēng fǔ li sōng zòu cháo xiǎn pàn chén hán rùn děng yǐn dí rù ān zhōu jié dù shǐ nán yǐ xìng zì fén sǐ zhōng guó yuán bīng dū sī wáng sān guì děng jù zhèn wáng
登抚李嵩奏:“朝鲜叛臣韩润等引敌入安州,节度使南以兴自焚死,中国援兵都司王三桂等俱阵亡。
jì fù zòu yì zhōu jí guō shān lìng hàn shān chéng jù pò píng rǎng huáng zhōu bù zhàn zì kuì dí bīng zhí dǐ zhōng hé yóu qí chū rù huáng fèng zhī jiān yòu fēn xiàng yún cóng gōng lüě máo shuài guó wáng jí shì mín qiān yú jiāng huá yǐ bì nàn
”既复奏:“义州及郭山、凌汉、山城俱破,平壤、黄州不战自溃,敌兵直抵中和,游骑出入黄、凤之间,又分向云从,攻掠毛帅,国王及士民迁于江华以避难。
shí dà qīng bīng suǒ zhì zhé xià cháo xiǎn liè chéng wàng fēng bēn kuì nǎi qiǎn shǐ yù zōng
”时大清兵所至辄下,朝鲜列城望风奔溃,乃遣使谕倧。
zōng shū kuǎn suì bān shī
倧输款,遂班师。
jiǔ yuè zōng zòu bèi bīng qíng xíng
九月,倧奏被兵情形。
shí xī zōng bēng zhuāng liè dì sì wèi yōu zhào lì miǎn yān
时熹宗崩,庄烈帝嗣位,优诏励勉焉。
chóng zhēn èr nián gǎi měi suì liǎng gòng wèi yī gòng
崇祯二年,改每岁两贡为一贡。
xiān shì liáo lù zǔ jué gòng shǐ qǔ dào dēng lái yǐ shí yú nián yǐ
先是,辽路阻绝,贡使取道登、莱,已十余年矣。
zì yuán chóng huàn dū shī tí gǎi jué huá yū tú mào xiǎn qí guó lǚ qǐng fù gù
自袁崇焕督师,题改觉华,迂途冒险,其国屡请复故。
zhì shì qiǎn hù cáo pàn shū zhèng dòu yuán cóng dēng hǎi lái yí shū dēng fǔ sūn yuán huà shǔ qí chén qǐng
至是遣户曹判书郑斗源从登海来,移书登抚孙元化,属其陈请。
yuán huà wěi guān bàn sòng réng shū wén
元化委官伴送,仍疏闻。
dì yǐ shuǐ lù jì yǒu chéng mìng gǎi tú xián yú zì biàn bù xǔ
帝以水路既有成命,改途嫌于自便,不许。
shì nián liù yuè dū shī yuán chóng huàn shā píng liáo jiāng jūn zuǒ dū du máo wén lóng yú shuāng dǎo
是年六月,督师袁崇焕杀平辽将军左都督毛文龙于双岛。
liù nián liù yuè zōng yí shū zǒng bīng huáng lóng yán wén lóng jiù jiāng kǒng yǒu dé gěng zhòng míng lǜ shì zú èr wàn tóu shùn dà qīng xiàng cháo xiǎn zhēng liáng
六年六月,倧遗书总兵黄龙言:“文龙旧将孔有德、耿仲明率士卒二万投顺大清,向朝鲜征粮。
běn guó yǐ yǒu dé děng nǎng zài pí dǎo wèi běn guó huàn gù wèi zhī yīng
本国以有德等曩在皮岛为本国患,故未之应。
lóng yǐ wén
”龙以闻。
shí nián zhēng yuè tài zōng wén huáng dì qīn zhēng cháo xiǎn zé qí yū méng zhù míng zhī zuì liè chéng xī kuì
十年正月,太宗文皇帝亲征朝鲜,责其渝盟助明之罪,列城悉溃。
cháo xiǎn gào jí mìng zǒng bīng chén hóng fàn diào gè zhèn zhōu shī fù yuán
朝鲜告急,命总兵陈洪范调各镇舟师赴援。
sān yuè hóng fàn zòu guān bīng chū hǎi
三月,洪范奏官兵出海。
yuè shù rì shān dōng xún fǔ yán jì zǔ zòu shǔ guó shī shǒu jiāng huá yǐ pò shì zǐ bèi qín guó wáng chū jiàng
越数日,山东巡抚颜继祖奏属国失守,江华已破,世子被擒,国王出降。
jīn dà zhì zhōu jiàn lái gōng pí dǎo tiě shān qí fēng shén ruì
今大治舟舰,来攻皮岛、铁山,其锋甚锐。
yi jí chì chén shì kuí chén hóng fàn èr zhèn chén yǐ jiān shǒu pí dǎo wèi dì yī yì
宜急敕沈世魁、陈洪范二镇臣,以坚守皮岛为第一义。
dì yǐ jì zǔ bù néng xié tú kuāng jiù qiè zé zhī
帝以继祖不能协图匡救,切责之。
wáng hé pí dǎo bìng wèi dà qīng bīng suǒ pò cháo xiǎn suì jué bù shù zài ér míng yì wáng yǐ
亡何,皮岛并为大清兵所破,朝鲜遂绝,不数载而明亦亡矣。
cháo xiǎn zài míng suī chēng shǔ guó ér wú yì yù nèi
朝鲜在明虽称属国,而无异域内。
gù cháo gòng luò yì xī lài biàn fān dài bù shèng shū zhǐ zhe qí yǒu guān zhì luàn zhě yú piān
故朝贡络绎,锡赉便蕃,殆不胜书,止著其有关治乱者于篇。
zhì guó zhī fēng tǔ wù chǎn zé jù zǎi qián shǐ cí bù fù lù
至国之风土物产,则具载前史,兹不复录。