明史 · 佚名 · Chapter 36 of 333

志·卷十二

PinyinModern Translation
Size

lì liù

◎历六

dà tǒng lì fǎ sān xià tuī bù

大统历法三下(推步)

bù jiāo shí

▲步交食

jiāo zhōu rì èr shí qī rì èr shí yī kè èr èr èr sì

交周日二十七日二十一刻二二二四。

bàn zhī wèi jiāo zhōng rì

半之为交中日。

jiāo zhōng dù sān bǎi liù shí sān dù qī jiǔ sān sì yī jiǔ liù

交终度三百六十三度七九三四一九六。

bàn zhī wèi jiāo zhōng rì dù

半之为交中日度。

zhèng jiāo dù sān bǎi wǔ shí qī dù liù sì

正交度三百五十七度六四。

zhōng jiāo dù yī bǎi bā shí bā dù líng wǔ

中交度一百八十八度零五。

qián zhǔn yī bǎi liù shí liù dù sān jiǔ liù bā

前准一百六十六度三九六八。

hòu zhǔn yī shí wǔ dù wǔ

后准一十五度五。

jiāo chāi èr rì sān yī bā sān liù jiǔ

交差二日三一八三六九。

jiāo wàng yī shí sì rì qī liù wǔ èr jiǔ liù wǔ

交望一十四日七六五二九六五。

rì shí yáng lì xiàn liù dù

日食阳历限六度。

dìng fǎ liù shí

定法六十。

rì shí yīn lì xiàn bā dù

日食阴历限八度。

dìng fǎ bā shí

定法八十。

yuè shí shí sān dù wǔ fēn

月食十三度五分。

dìng fǎ bā shí qī

定法八十七。

yáng shí xiàn shì dìng shuò rù jiāo

阳食限(视定朔入交。

líng rì liù líng yǐ xià yī shí sān rì yī líng yǐ shàng zài yī shí sì rì bù wèn xiǎo yú jiē rù shí xiàn

零日六零已下一十三日一零已上在一十四日,不问小余,皆入食限。

yī shí wǔ rì èr líng yǐ xià èr shí wǔ rì liù líng yǐ shàng zài èr shí liù rì èr shí qī rì bù wèn xiǎo yú jiē rù shí xiàn

一十五日二零已下二十五日六零已上在二十六日、二十七日,不问小余,皆入食限。

yīn shí xiàn shì dìng wàng rù jiāo

▲阴食限(视定望入交。

yī rì èr líng yǐ xià yī shí èr rì sì líng yǐ shàng zài líng rì yī shí sān rì bù wèn xiǎo yú jiē rù shí xiàn

一日二零已下一十二日四零已上在零日一十三日,不问小余,皆入食限。

yòu shì dìng shuò xiǎo yú zài rì chū qián rì rù hòu èr shí fēn yǐ shàng zhě rì shí zài yè

又视定朔小余在日出前、日入后二十分已上者,日食在夜。

dìng wàng xiǎo yú zài rì rù qián rì chū hòu bā kè èr shí fēn yǐ shàng zhě yuè shí zài zhòu

定望小余在日入前、日出后八刻二十分已上者,月食在昼。

jiē bù bì bù suàn

皆不必布算。

tuī rì shí yòng shù

推日食用数

jīng shuò yíng suō lì yíng suō chà chí jí lì chí jí chà jiā jiǎn chà dìng shuò rù jiāo fán fēn yǐ shàng jiē quán lù zhī

经朔盈缩历盈缩差迟疾历迟疾差加减差定朔入交凡分(以上皆全录之。

dìng rù chí jí lì yǐ jiā jiǎn chà jiā jiǎn chí jí jí shì

)定入迟疾历(以加减差,加减迟疾即是。

chí jí dìng xiàn zhì dìng rù chí jí lì yǐ rì zhuǎn xiàn yī shí èr xiàn èr shí fēn chéng zhī xiǎo yú bù yòng

)迟疾定限(置定入迟疾历,以日转限一十二限二十分乘之,小余不用。

dìng xiàn xíng dù yǐ dìng xiàn qǔ lì chéng nèi háng dù chí yòng chí jí yòng jí nèi jiǎn rì xíng fēn bā fēn èr shí miǎo de zhī

)定限行度(以定限,取立成内行度,迟用迟,疾用疾,内减日行分八分二十秒,得之。

rì chū fēn yǐ yíng suō lì cóng lì chéng nèi qǔ zhī xià tóng

)日出分(以盈缩历,从立成内取之,下同。

rì rù fēn bàn zhòu fēn qǔ lì chéng nèi hūn fēn jiǎn qù wǔ qiān èr bǎi wǔ shí fēn de zhī

)日入分半昼分(取立成内昏分,减去五千二百五十分,得之。

suì qián dōng zhì shí huáng dào sù cì

)岁前冬至时黄道宿次

tuī jiāo cháng dù zhì yǒu shí zhī shuò rù jiāo fán fēn yǐ yuè píng xíng dù chéng zhī jí de

推交常度置有食之朔入交凡分,以月平行度乘之,即得。

tuī jiāo dìng dù zhì jiāo cháng dù yǐ shuò xià yíng suō chà yíng jiā suō jiǎn zhī jí de

推交定度置交常度,以朔下盈缩差盈加缩减之,即得。

tuī rì shí zhèng jiāo xiàn dù shì jiāo dìng dù zài qī dù yǐ xià sān bǎi sì shí yí dù yǐ shàng zhě shí zài zhèng jiāo

推日食正交限度视交定度在七度已下,三百四十一度已上者,食在正交。

zài yī bǎi qī shí wǔ dù yǐ shàng èr bǎi líng èr dù yǐ xià zhě shí zài zhōng jiāo

在一百七十五度已上,二百零二度已下者,食在中交。

bù zài xiàn nèi bù shí

不在限内不食。

tuī zhōng qián zhōng hòu fēn shì dìng shuò xiǎo yú zài bàn rì zhōu yǐ xià yòng jiǎn bàn rì zhōu yú wèi zhōng qián fēn

推中前中后分视定朔小余,在半日周已下,用减半日周,余为中前分。

zài bàn rì zhōu yǐ shàng jiǎn qù bàn rì zhōu yú wèi zhōng hòu fēn

在半日周已上,减去半日周,余为中后分。

tuī shí chà zhì bàn rì jī yǐ zhōng qián zhōng hòu fēn jiǎn zhī yú yǐ zhōng hòu fēn chéng zhī suǒ de yǐ jiǔ qiān liù bǎi ér yī wéi shí chà

推时差置半日击,以中前、中后分减之,余以中后分乘之,所得以九千六百而一为时差。

zài zhōng qián wèi jiǎn zhōng hòu wèi jiā

在中前为减,中后为加。

tuī shí shén dìng fēn zhì dìng shuò xiǎo yú yǐ shí chà jiā jiǎn zhī jí de

推食甚定分置定朔小余,以时差加减之,即得。

tuī jù wǔ dìng fēn zhì zhōng qián zhōng hòu fēn jiā shí chà jí de

推距午定分置中前、中后分,加时差即得。

dàn jiā bù jiǎn

但加不减。

tuī shí shén rù yíng suō lì zhì yuán de yíng suō lì jiā rù dìng shuò dà yú jí shí shèn dìng fēn jí de

推食甚入盈缩历置原得盈缩历,加入定朔大余及食甚定分,即得。

tuī shí shén yíng suō chà yī bù qì shuò qiú zhī

推食甚盈缩差依步气朔求之。

tuī shí shén rù yíng suō lì xíng dìng dù zhì shí shèn rù yíng suō lì yíng suō chà yíng jiā suō jiǎn zhī jí de

推食甚入盈缩历行定度置食甚入盈缩历,盈缩差,盈加缩减之,即得。

tuī nán běi fán chà shì shí shèn rén yíng suō lì xíng dìng dù zài zhōu tiān xiàng xiàn yǐ xià wèi chū xiàn yǐ shàng yǔ bàn suì zhōu xiāng jiǎn wèi mò xiàn

推南北凡差视食甚人盈缩历行定度,在周天象限已下为初限,已上与半岁周相减为末限。

yǐ chū mò xiàn zì zhī rú yī qiān bā bǎi qī shí dù ér yī de shù zhì sì dù sì shí liù fēn jiǎn zhī yú wèi nán běi fán chà

以初末限自之,如一千八百七十度而一,得数,置四度四十六分减之,余为南北凡差。

tuī nán běi dìng chà zhì nán běi fán chà yǐ jù wǔ dìng fēn chéng zhī rú bàn zhòu fēn ér yī yǐ jiǎn fán chà yú wèi nán běi dìng chà

推南北定差置南北凡差,以距午定分乘之,如半昼分而一,以减凡差,余为南北定差。

ruò fán chā shù shǎo jí fǎn jiǎn zhī

若凡差数少,即反减之。

yíng chū suō mò shí zài zhèng jiāo wèi jiǎn zhōng jiāo wèi jiā

盈初缩末食在正交为减,中交为加。

suō chū yíng mò shí zài zhèng jiāo wèi jiā zhōng jiāo wèi jiǎn

缩初盈末,食在正交为加,中交为减。

rú xì fán chà fǎn jiǎn ér de zhě zé qí jiā jiǎn fǎn shì

如系凡差反减而得者,则其加减反是。

tuī dōng xī fán chà zhì bàn suì zhōu jiǎn qù shí shèn rù yíng suō lì xíng dìng dù yú shí shén rù yíng suō lì xíng dìng dù chéng zhī yǐ yī qiān bā bǎi qī shí chú zhī wèi dù jí dōng xī fán chà

推东西凡差置半岁周,减去食甚入盈缩历行定度,余食甚入盈缩历行定度乘之,以一千八百七十除之为度,即东西凡差。

tuī dōng xī dìng chà zhì dōng xī fán chà yǐ jù wǔ dìng fēn chéng zhī rú èr qiān wǔ bǎi dù ér yī shì de shù zài dōng xī fán chà yǐ xià jí wéi dōng xī dìng chà

推东西定差置东西凡差,以距午定分乘之,如二千五百度而一,视得数在东西凡差以下,即为东西定差。

ruò zài fán chà yǐ shàng bèi fán chà jiǎn zhī yú wèi dìng chà

若在凡差已上,倍凡差减之,余为定差。

yíng lì zhōng qián suō lì hòu zhě zhèng jiāo jiǎn zhōng jiāo jiā

盈历中前,缩历后者,正交减,中交加。

yíng lì zhōng hòu suō zhōng qián zhě zhèng jiāo jiā zhōng jiāo jiǎn

盈历中后,缩中前者,正交加,中交减。

tuī zhèng jiāo zhōng dìng xiàn dù shì rì shí zài zhèng jiāo zhě zhì zhèng jiāo dù zài zhōng jiāo zhě zhì zhōng jiāo dù yǐ nán běi dōng xī èr dìng chà jiā jiǎn zhī jí de

推正交中定限度视日食在正交者置正交度,在中交者置中交度,以南北东西二定差加减之,即得。

tuī rì shí rù yīn yáng lì qù shǎn qián hòu dù shì jiāo dìng zài zhèng jiāo dìng xiàn dù yǐ xià jiǎn qù jiāo dìng dù yú wèi yīn lì jiāo qián dù

推日食入阴阳历去闪前后度视交定在正交定限度已下,减去交定度,余为阴历交前度。

yǐ shàng jiǎn qù zhèng jiāo dìng xiàn dù yú wèi yáng lì jiāo hòu dù

已上,减去正交定限度,余为阳历交后度。

zài zhōng jiāo dìng xiàn dù yǐ xià jiǎn qù jiāo dìng dù yú wèi yáng lì shǎn qián dù

在中交定限度已下,减去交定度,余为阳历闪前度。

yǐ shàng jiǎn qù zhōng jiāo dìng xiàn dù yú wèi yīn lì hòu dù

已上,减去中交定限度,余为阴历后度。

ruò jiāo dìng zài qī dù yǐ xià zhě jiā jiāo zhōng dù jiǎn qù zhèng jiāo dìng xiàn dù yú wèi yáng lì jiāo hòu dù

若交定在七度已下者加交终度,减去正交定限度,余为阳历交后度。

tuī rì shí fēn miǎo zài yáng lì zhě zhì yáng shí xiàn liù dù jiǎn qù yáng lì jiāo qián jiāo hòu dù bù jí jiǎn zhě bù shí

推日食分秒在阳历者,置阳食限六度,减去阳历交前、交后度,(不及减者,不食。

yīn lì tóng

)阴历同。

yú yǐ dìng fǎ liù shí ér yī

余以定法六十而一。

zài yīn lì zhě zhì yīn shí xiàn bā dù jiǎn qù yīn lì jiāo qián jiāo hòu dù yú yǐ dìng fǎ bā shí ér yī jí de

在阴历者,置阴食限八度,减去阴历交前、交后度,余以定法八十而一,即得。

tuī dìng yòng fēn zhì rì shí fēn miǎo yǔ èr shí fēn xiàng jiǎn xiāng chéng wèi kāi fāng jī

推定用分置日食分秒与二十分相减相乘,为开方积。

yǐ píng fāng fǎ kāi zhī wèi kāi fāng shù

以平方法开之,为开方数。

yòng wǔ qiān qī bǎi sì shí fēn qī yīn bā bǎi èr shí fēn yě

用五千七百四十分(七因八百二十分也。

chéng zhī rú dìng xiàn xíng dù ér yī jí de

)乘之,如定限行度而一,即得。

tuī chū kuī fù yuán shí kè zhì shí shèn dìng fēn yǐ dìng yòng fēn jiǎn wèi chū kuī jiā wéi fù yuán

推初亏复圆时刻置食甚定分,以定用分减为初亏,加为复圆。

gè yī fā liǎn jiā shí jí shí kè

各依发敛加时,即时刻。

tuī rì shí qǐ fù fāng wèi yáng lì chū kuī xī nán shén yú zhèng nán fù yú dōng nán

推日食起复方位阳历初亏西南,甚于正南,复于东南。

yīn lì chū kuī xī běi shén yú zhèng běi fù yú dōng běi

阴历初亏西北,甚于正北,复于东北。

ruò zài bā fēn yǐ shàng bù fēn yīn yáng lì jiē kuī zhèng xi fù dōng wèi

若在八分以上,不分阴阳历皆亏正西,复东位。

jù wǔ de ér lùn

(据午地而论)

tuī shí shén rì chán huáng dào sù cì zhì shí shèn rù yíng suō lì xíng dìng dù zài yíng jiù wèi dìng jī dù zài suō jiā bàn suì zhōu wèi dìng jī dù

推食甚日躔黄道宿次置食甚入盈缩历行定度,在盈就为定积度,在缩加半岁周为定积度。

zhì dìng jī dù yǐ suì qián dōng zhì jiā shí huáng dào rì dù jiā zhī mǎn huáng dào jī dù qián qù zhī zhì bù mǎn sù cì jí shí shén rì chán

置定积度,以岁前冬至加时黄道日度加之,满黄道积度钤去之,至不满宿次即食甚日躔。

tuī rì dài shí shì chū kuī shí shèn fēn yǒu zài rì chū fēn yǐ xià wèi chen kè dài shí

推日带食视初亏食甚分,有在日出分已下,为晨刻带食。

shí shèn fù yuán fēn yǒu zài rì rù fēn yǐ shàng wèi hūn kè dài shí

食甚复圆分,有在日入分已上,为昏刻带食。

zài chen zhì rì chū fēn zài hūn hūn zhì rì rù fēn jiē yǐ shí shèn fēn yǔ zhī xiāng jiǎn yú wèi dài shí chà

在晨置日出分,在昏昏置日入分,皆以食甚分与之相减,余为带食差。

zhì dài dài chà yǐ rì shí fēn miǎo chéng zhī yǐ dìng yòng fēn ér yī suǒ de jiǎn rì shí fēn miǎo yú wèi suǒ jiàn dài shí fēn miǎo

置带带差,以日食分秒乘之,以定用分而一,所得减日食分秒,余为所见带食分秒。

tuī yuè shí yòng shù

▲推月食用数

jīng wàng yíng suō lì yíng suō chà chí jí lì

经望盈缩历盈缩差迟疾历

chí jí chà jiā jiǎn chà dìng wàng rù jiāo fán fēn

迟疾差加减差定望入交凡分

dìng rù chí jí lì dìng xiàn dìng xiàn xíng dù chen fēn

定入迟疾历定限定限行度晨分

rì chū fēn hūn fēn rì rù fēn xiàn shù

日出分昏分日入分限数

suì qián dōng zhì jiā shí huáng dào sù cì

▲岁前冬至加时黄道宿次

tuī jiāo cháng dù zhì wàng xià rù jiāo fán fēn chéng yuè píng xíng rú rì shí fǎ

推交常度置望下入交凡分,乘月平行,如日食法。

tuī jiāo dìng dù zhì jiāo cháng dù yǐ wàng xià yíng suō chà yíng jiā suō jiǎn zhī jí de

推交定度置交常度,以望下盈缩差盈加缩减之即得。

bù jí jiǎn zhě jiā jiāo zhōng dù jiǎn zhī

不及减者,加交终度减之。

tuī shí shén dìng fēn bù yòng shí chà jí yǐ dìng wàng fēn wéi shí shèn fēn

推食甚定分不用时差,即以定望分为食甚分。

tuī shí shén rù yíng suō lì xíng dìng dù fǎ tóng tuī rì shí

推食甚入盈缩历行定度法同推日食。

tuī yuè shí rù yīn yáng lì shì jiāo dìng dù zài jiāo zhōng dù yǐ xià wèi yáng lì yǐ shàng jiǎn qù jiāo zhōng dù yú wèi duì lì

推月食入阴阳历视交定度在交中度已下为阳历,已上减去交中度,余为队历。

tuī jiāo qián jiāo hòu dù shì suǒ de rù yīn yáng lì zài hòu zhǔn yǐ xià wèi jiāo hòu zài qián zhǔn yǐ shàng zhì jiāo zhōng dù jiǎn zhī yú wèi jiāo qián

推交前交后度视所得入阴阳历,在后准已下为交后,在前准已上置交中度减之,余为交前。

tuī yuè shí fēn miǎo zhì yuè shí xiàn yī shí sān dù líng wǔ jiǎn qù qián jiāo hòu dù bù jí jiǎn zhě bù shí

推月食分秒置月食限一十三度零五,减去前交后度,(不及减者不食。

yú yǐ dìng fǎ bā shí qī fēn ér yī jí de

)馀以定法八十七分而一,即得。

tuī yuè shí yòng fēn zhì sān shí fēn yǔ yuè shí fēn miǎo xiāng jiǎn xiāng chéng wèi kāi fāng jī

推月食用分置三十分,与月食分秒相减相乘,为开方积。

yī píng fāng fǎ kāi zhī wèi kāi fāng shù

依平方法开之,为开方数。

yòu yǐ sì qiān jiǔ bǎi èr shí nǎi liù yīn bā bǎi èr shí fēn shù

又以四千九百二十(乃六因八百二十分数。

fēn chéng zhī rú dìng xiàn xíng dù ér yī jí de

)分乘之,如定限行度而一,即得。

tuī yuè shí sān xiàn chū kuī shí shèn fù yuán

推月食三限(初亏、食甚、复圆。

shí kè zhì shí shèn fēn dìng fēn yǐ yòng fēn jiǎn wèi chū kuī jiā wéi fù yuán

)时刻置食甚分定分,以用分减为初亏,加为复圆。

yī fā liǎn de shí kè rú rì shí

依发敛得时刻如日食。

tuī yuè shí wǔ xiàn shí kè yuè shí shí fēn yǐ shàng zhě yòng wǔ xiàn tuī zhī chū kuī shí jì shí shèn shēng guāng fù yuán yě

推月食五限时刻月食十分已上者,用五限推之,初亏、食既、食甚、生光、复圆也。

zhì yuè shí fēn miǎo jiǎn qù shí fēn yú yǔ shí fēn xiāng jiǎn xiāng chéng wèi kāi fāng jī

置月食分秒,减去十分,余与十分相减相乘,为开方积。

píng fāng kāi zhī wèi kāi fāng shù

平方开之,为开方数。

yòu yǐ sì qiān jiǔ bǎi èr shí fēn chéng zhī rú dìng xiàn xíng dù ér yī wèi jì nèi fēn

又以四千九百二十分乘之,如定限行度而一为既内分。

yǔ dìng yòng fēn xiàng jiǎn yú wèi jì wài fēn

与定用分相减,余为既外分。

zhì shí shèn dìng fēn jiǎn jì nèi fēn wéi jì fēn yòu jiǎn jì wài fēn wéi chū kuī fēn

置食甚定分,减既内分为既分,又减既外分为初亏分。

zài zhì shí shèn dìng fēn jiā jì nèi fēn wéi shēng guāng fēn yòu jiā jì wài fēn wéi fù yuán fēn

再置食甚定分,加既内分为生光分,又加既外分为复圆分。

gè yī yǐ liǎn de shí kè

各依以敛得时刻。

tuī gēng diǎn zhì chen fēn men zhī wǔ fēn zhī wèi gēng fǎ yòu wǔ fēn zhī wèi diǎn fǎ

推更点置晨分们之,五分之为更法,又五分之为点法。

tuī yuè shí rù gēng diǎn gè zhì sān xiàn huò wǔ xiàn zài hūn fēn yǐ shàng jiǎn qù hūn fēn zài chen fēn yǐ xià jiā rù chen fēn bù mǎn gēng fǎ wèi chū gēng bù mǎn diǎn fǎ wèi yì diǎn yǐ cì qiú zhī gè de gēng diǎn zhī shù

推月食入更点各置三限或五限,在昏分已上减去昏分,在晨分已下加入晨分,不满更法为初更,不满点法为一点,以次求之,各得更点之数。

tuī yuè shí qǐ fù fāng wèi yáng lì chū kuī dōng běi shén yú zhèng běi fù yú xī běi

推月食起复方位阳历初亏东北,甚于正北,复于西北。

yīn lì chū kuī dōng nán shén yú zhèng nán fù yú xī nán

阴历初亏东南,甚于正南,复于西南。

ruò shí zài bā fēn yǐ shàng zhě jiē chū kuī zhèng dōng fù yú zhèng xi

若食在八分已上者,皆初亏正东,复于正西。

tuī shí shén yuè lí huáng dào sù cì zhì shí shèn rù yíng suō lì dìng dù zài yíng jiā bàn zhōu tiān zài suō jiǎn qù qī shí wǔ miǎo wèi dìng jī dù

推食甚月离黄道宿次置食甚入盈缩历定度,在盈加半周天,在缩减去七十五秒为定积度。

zhì dìng jī dù jiā suì qián dōng zhì jiā shí huáng dào rì dù yǐ huáng dào jī dù qián qù zhī jí de

置定积度,加岁前冬至加时黄道日度,以黄道积度钤去之,即得。

tuī yuè dài shí shì chū kuī shí shèn fù yuán děng fēn zài rì rù fēn yǐ xià wèi hūn kè dài shí

推月带食视初亏、食甚、复圆等分,在日入分以下,为昏刻带食。

zài rì chū fēn yǐ shàng wèi chen kè dài shí

在日出分已上,为晨刻带食。

tuī fǎ tóng rì shí

(推法同日食。

bù wǔ xīng

▲步五星

lì dù sān bǎi liù shí wǔ dù èr wǔ qī wǔ bàn zhī wèi lì zhōng yòu bàn zhī wèi lì cè

历度三百六十五度二五七五,半之为历中,又半之为历策。

mù xīng

木星

hé yìng èr bǎi sì shí sān wàn èr sān líng yī

合应二百四十三万二三零一。

zhì zhōng jī sān yì qī qiān liù bǎi yī shí jiǔ wàn qī qī wǔ jiā xīn sì hé yìng yī bǎi yī shí jiǔ qī èr liù de sān yì qī xíng qī bǎi sān shí qī wàn jiǔ wǔ líng yī mǎn mù xīng zhōu lǜ qù zhī yú wèi dà tǒng hé yìng

(置中积三亿七千六百一十九万七七五,加辛巳合应一百一十九七二六,得三亿七行七百三十七万九五零一,满木星周率去之,余为《大统》合应。

lì yīng wǔ bǎi sān shí bā wàn èr wǔ qī qī èr èr yī wǔ

历应五百三十八万二五七七二二一五。

zhì zhōng jī jiā xīn sì lì yīng yī qiān bā bǎi jiǔ shí jiǔ wàn jiǔ sì bā yī de sān yì jiǔ qiān wǔ bǎi yī shí jiǔ wàn é èr wǔ liù mǎn mù xīng lì lǜ qù zhī yú wèi dà tǒng lì yīng

(置中积,加辛巳历应一千八百九十九万九四八一,得三亿九千五百一十九万娥二五六,满木星历率去之,余为《大统》历应。

zhōu lǜ sān bǎi jiǔ shí bā wàn bā bā

周率三百九十八万八八。

lì lǜ sì qiān sān bǎi sān shí yī wàn èr jiǔ liù sì bā liù wǔ

历率四千三百三十一万二九六四八六五。

dù lǜ yī shí yī wàn bā wǔ bā èr

度率一十一万八五八二。

fú jiàn yī shí sān dù

伏见一十三度。

duàn mù duàn rì píng dù xiàn dù chū xíng lǜ

段目段日平度限度初行率

hé fú yī shí liù rì bā liù sān dù bā liù èr dù jiǔ sān èr shí sān fēn

合伏一十六日八六三度八六二度九三二十三分

chen jí chū èr shí bā rì liù dù èr yī sì dù liù sì èr shí èr fēn

晨疾初二十八日六度二一四度六四二十二分

chen jí mò èr shí bā rì wǔ dù wǔ yī sì dù liù sì èr shí èr fēn

晨疾末二十八日五度五一四度六四二十二分

chen chí chū èr shí bā rì sì dù sān yī sān dù èr bā yī shí bā fēn

晨迟初二十八日四度三一三度二八一十八分

chen chí mò èr shí bā rì yí dù jiǔ yī yí dù sì wǔ yī shí èr fēn

晨迟末二十八日一度九一一度四五一十二分

chen liú èr shí sì rì

晨留二十四日

chén tuì sì shí liù rì wǔ bā sì dù bā bā yī èr wǔ líng dù sān èr bā qī wǔ

晨退四十六日五八四度八八一二五零度三二八七五

xī tuì sì shí liù rì wǔ bā sì dù bā bā yī èr wǔ líng dù sān èr bā qī wǔ yī shí liù fēn

夕退四十六日五八四度八八一二五零度三二八七五一十六分

xī liú èr shí sì rì

夕留二十四日

xī chí chū èr shí bā rì yí dù jiǔ yī yí dù sì wǔ

夕迟初二十八日一度九一一度四五

xī chí mò èr shí bā rì sì dù sān yī sān dù èr bā yī shí èr fēn

夕迟末二十八日四度三一三度二八一十二分

xī jí chū èr shí bā rì wǔ dù wǔ yī sì dù yī jiǔ yī shí bā fēn

夕疾初二十八日五度五一四度一九一十八分

xī jí mò èr shí bā rì liù dù yī yī sì dù liù sì èr shí yī fēn

夕疾末二十八日六度一一四度六四二十一分

xī fú yī shí liù rì bā liù sān dù bā liù èr dù jiǔ sān èr shí èr fēn

夕伏一十六日八六三度八六二度九三二十二分

huǒ xīng

火星

hé yìng èr bǎi sì shí líng wàn yī sì

合应二百四十零万一四。

zhì zhōng jī jiā xīn sì hé yìng wǔ shí liù wàn qī wǔ sì wǔ de sān yì qī qiān liù bǎi qī shí liù wàn qī sān èr mǎn huǒ xīng zhōu lǜ qù zhī wèi dà tǒng hé yìng

(置中积,加辛巳合应五十六万七五四五,得三亿七千六百七十六万七三二,满火星周率去之,为《大统》合应。

zhōng jī jiàn mù xīng wǔ xīng bìng tóng

中积见木星,五星并同。

lì yīng sān bǎi bā shí sì wàn wǔ qī bā jiǔ sān wǔ

历应三百八十四万五七八九三五。

zhì zhōng jī jiā xīn sì lì yīng wǔ bǎi sì shí qī wàn èr jiǔ sān bā de sān yì bā qiān yī bǎi liù shí qī wàn èr qī yī sān mǎn huǒ xīng lì lǜ qù zhī

(置中积,加辛巳历应五百四十七万二九三八,得三亿八千一百六十七万二七一三,满火星历率去之。

zhōu lǜ qī bǎi qī shí jiǔ wàn jiǔ èr jiǔ

周率七百七十九万九二九。

lì lǜ liù bǎi bā shí liù wàn jiǔ wǔ bā líng sì sān

历率六百八十六万九五八零四三。

dù lǜ yī wàn bā bā líng qī wǔ

度率一万八八零七五。

fú jiàn yī shí jiǔ dù

伏见一十九度。

duàn mù duàn rì píng dù xiàn dù chū xíng lǜ

段目段日平度限度初行率

hé fú liù shí jiǔ rì wǔ shí dù sì shí liù dù wǔ líng qī shí sān fēn

合伏六十九日五十度四十六度五零七十三分

chen jí chū wǔ shí jiǔ rì sì shí yí dù bā líng sān shí bā dù bā qī qī shí èr fēn

晨疾初五十九日四十一度八零三十八度八七七十二分

chen jí mò wǔ shí qī rì sān shí jiǔ dù líng bā sān shí liù dù sān sì qī shí fēn

晨疾末五十七日三十九度零八三十六度三四七十分

chen cì jí chū wǔ shí sān rì sān shí sì dù yī liù sān shí yí dù qī qī liù shí qī fēn

晨次疾初五十三日三十四度一六三十一度七七六十七分

chen cì jí mò sì shí qī rì èr shí qī dù líng sì èr shí wǔ dù yī wǔ liù shí èr fēn

晨次疾末四十七日二十七度零四二十五度一五六十二分

chen chí chū sān shí jiǔ rì yī shí qī dù qī èr yī shí liù dù sì bā wǔ shí sān fēn

晨迟初三十九日一十七度七二一十六度四八五十三分

chen chū mò èr shí jiǔ rì liù dù èr líng wǔ dù qī qī sān shí bā fēn

晨初末二十九日六度二零五度七七三十八分

chen liú bā rì

晨留八日

chén tuì èr shí bā rì liù jiǔ sì wǔ bā dù liù wǔ liù qī wǔ liù dù sì liù sān èr wǔ

晨退二十八日六九四五八度六五六七五六度四六三二五

xī tuì èr shí bā rì jiǔ liù sì wǔ bā dù liù wǔ liù qī wǔ liù dù sì liù sān èr wǔ sì shí sì fēn

夕退二十八日九六四五八度六五六七五六度四六三二五四十四分

xī liú bā rì

夕留八日

xī chí chū èr shí jiǔ rì liù dù èr líng wǔ dù qī qī

夕迟初二十九日六度二零五度七七

xī chí mò sān shí jiǔ rì yī shí qī dù qī èr yī shí liù dù sì bā sān shí bā fēn

夕迟末三十九日一十七度七二一十六度四八三十八分

xī cì jí chū sì shí qī rì èr shí qī dù líng sì èr shí wǔ dù yī wǔ wǔ shí sān fēn

夕次疾初四十七日二十七度零四二十五度一五五十三分

xī chí jí mò wǔ shí sān rì sān shí sì dù yī liù sān shí yí dù qī qī liù shí èr fēn

夕迟疾末五十三日三十四度一六三十一度七七六十二分

xī jí chū wǔ shí qī rì sān shí jiǔ dù líng bā sān shí liù dù sān sì liù shí qī fēn

夕疾初五十七日三十九度零八三十六度三四六十七分

xī jí mò wǔ shí jiǔ rì sì shí yí dù bā líng sān shí bā dù bā qī qī shí fēn

夕疾末五十九日四十一度八零三十八度八七七十分

xī fú liù shí jiǔ rì wǔ shí dù sì shí liù dù wǔ líng qī shí èr fēn

夕伏六十九日五十度四十六度五零七十二分

tǔ xīng

土星

hé yìng èr bǎi líng liù wàn sì qī sān sì

合应二百零六万四七三四。

zhì zhōng jī jiā xīn sì hé yìng yī shí qī wàn wǔ liù sì sān de sān yì qī qiān liù bǎi sān shí qī wàn wǔ sì yī bā mǎn tǔ xīng zhōu lǜ qù zhī

(置中积,加辛巳合应一十七万五六四三,得三亿七千六百三十七万五四一八,满土星周率去之。

lì yīng yī yì líng liù bǎi líng líng wàn sān qī jiǔ jiǔ líng èr

历应一亿零六百零零万三七九九零二。

zhì zhōng jī jiā xīn sì lì yīng wǔ qiān èr bǎi èr shí sì wàn líng wǔ liù yī de sì yì èr qiān bā bǎi sì shí sì wàn líng sān sān liù mǎn tǔ xīng lì lǜ qù zhī

(置中积,加辛巳历应五千二百二十四万零五六一,得四亿二千八百四十四万零三三六,满土星历率去之。

zhōu lǜ sān bǎi qī shí bā wàn líng jiǔ yī liù

周率三百七十八万零九一六。

lì lǜ yī yì líng qī bǎi sì shí qī wàn bā bā sì wǔ liù liù

历率一亿零七百四十七万八八四五六六。

dù lǜ èr shí jiǔ wàn sì èr wǔ wǔ

度率二十九万四二五五。

fú jiàn yī shí bā dù

伏见一十八度。

duàn mù duàn rì píng dù xiàn dù chū xíng lǜ

段目段日平度限度初行率

hé fú èr shí rì sì líng èr dù sì líng yí dù sì jiǔ yī shí èr fēn

合伏二十日四零二度四零一度四九一十二分

chen jí sān shí yī rì sān dù sì líng èr dù yī yī yī shí yī fēn

晨疾三十一日三度四零二度一一一十一分

chen cì jí èr shí jiǔ rì èr dù qī wǔ yí dù qī yī yī shí fēn

晨次疾二十九日二度七五一度七一一十分

chen chí èr shí liù rì yí dù wǔ líng líng dù bā sān bā fēn

晨迟二十六日一度五零零度八三八分

chen liú sān shí rì

晨留三十日

chén tuì wǔ shí èr rì liù sì wǔ bā sān dù liù èr wǔ sì wǔ líng dù èr bā sì wǔ wǔ

晨退五十二日六四五八三度六二五四五零度二八四五五

xī tuì wǔ shí èr rì liù sì wǔ bā sān dù liù èr wǔ sì wǔ líng dù èr bā sì wǔ wǔ yī shí fēn

夕退五十二日六四五八三度六二五四五零度二八四五五一十分

xī liú sān shí rì

夕留三十日

xī chí èr shí liù rì yí dù wǔ líng líng dù bā sān

夕迟二十六日一度五零零度八三

xī cì jí èr shí jiǔ rì èr dù qī wǔ yí dù qī yī bā fēn

夕次疾二十九日二度七五一度七一八分

xī jí sān shí yī rì sān dù sì líng èr dù yī yī yī shí fēn

夕疾三十一日三度四零二度一一一十分

xī fú èr shí rì sì líng èr dù sì líng yí dù sì jiǔ yī shí yī fēn

夕伏二十日四零二度四零一度四九一十一分

jīn xīng

金星

hé yìng èr bǎi sān shí qī wàn jiǔ sì yī wǔ

合应二百三十七万九四一五。

zhì zhōng jī jiā xīn sì hé yìng wǔ bǎi qī shí yī wàn liù sān sān líng de sān yì bā qiān yī bǎi jiǔ shí yī wàn liù yī líng wǔ mǎn jīn xīng zhōu lǜ qù zhī

(置中积,加辛巳合应五百七十一万六三三零,得三亿八千一百九十一万六一零五,满金星周率去之。

lì yīng yī shí líng wàn sì yī bā jiǔ

历应一十零万四一八九。

zhì zhōng jī jiā xīn sì lì yīng yī shí yī wàn jiǔ liù sān jiǔ de sān yì qī qiān liù bǎi sān shí yī wàn jiǔ sì yī sì mǎn jīn xīng lì lǜ qù zhī

(置中积,加辛巳历应一十一万九六三九,得三亿七千六百三十一万九四一四,满金星历率去之。

zhōu lǜ wǔ bǎi bā shí sān wàn jiǔ líng èr liù

周率五百八十三万九零二六。

lì lǜ sān bǎi liù shí wǔ wàn èr wǔ qī wǔ

历率三百六十五万二五七五。

dù lǜ yī wàn

度率一万。

fú jiàn yī shí dù bàn

伏见一十度半

duàn mù duàn rì píng dù xiàn dù chū xíng lǜ

段目段日平度限度初行率

hé fú sān shí jiǔ rì sì shí jiǔ dù wǔ líng sì shí qī dù liù sì yí dù èr qī wǔ

合伏三十九日四十九度五零四十七度六四一度二七五

xī jí chū wǔ shí èr rì liù shí wǔ dù wǔ líng liù shí sān dù líng sì yí dù èr qī wǔ

夕疾初五十二日六十五度五零六十三度零四一度二七五

xī jí mò sì shí jiǔ rì liù shí yí dù wǔ shí bā dù qī yī yí dù èr wǔ wǔ

夕疾末四十九日六十一度五十八度七一一度二五五

xī cì jí chū sì shí èr rì wǔ shí dù èr wǔ sì shí bā dù sān liù yí dù èr sān wǔ

夕次疾初四十二日五十度二五四十八度三六一度二三五

xī cì jí mò sān shí jiǔ rì sì shí èr dù wǔ líng sì shí dù jiǔ líng yí dù yī liù

夕次疾末三十九日四十二度五零四十度九零一度一六

xī chí chū sān shí sān rì èr shí qī dù èr shí wǔ dù jiǔ jiǔ yí dù líng èr

夕迟初三十三日二十七度二十五度九九一度零二

xī chū mò yī shí liù rì sì dù èr wǔ sì dù líng jiǔ liù shí èr fēn

夕初末一十六日四度二五四度零九六十二分

xī liú wǔ rì

夕留五日

xī tuì yī shí rì jiǔ wǔ sān yī sān dù liù jiǔ bā qī yí dù wǔ jiǔ yī sān

夕退一十日九五三一三度六九八七一度五九一三

xī tuì fú liù rì sì dù sān wǔ yí dù liù sān liù shí yī fēn

夕退伏六日四度三五一度六三六十一分

hé tuì fú liù rì sì dù sān wǔ yí dù liù sān bā shí èr fēn

合退伏六日四度三五一度六三八十二分

chén tuì yī shí rì jiǔ wǔ sān yī sān dù liù jiǔ bā qī yí dù wǔ jiǔ yī sān liù shí yī fēn

晨退一十日九五三一三度六九八七一度五九一三六十一分

chen liú wǔ rì

晨留五日

chen chí chū yī shí liù rì sì dù èr wǔ sì dù líng jiǔ

晨迟初一十六日四度二五四度零九

chen chí mò sān shí sān rì èr shí qī dù èr shí wǔ dù jiǔ jiǔ liù shí èr fēn

晨迟末三十三日二十七度二十五度九九六十二分

chen cì jí chū sān shí jiǔ rì sì shí èr dù wǔ líng sì shí dù jiǔ líng yí dù líng èr

晨次疾初三十九日四十二度五零四十度九零一度零二

chen cì jí mò sì shí èr rì wǔ shí dù èr wǔ sì shí bā dù sān liù yí dù yī liù

晨次疾末四十二日五十度二五四十八度三六一度一六

chen jí chū sì shí jiǔ rì liù shí yí dù wǔ shí bā dù qī yī yí dù èr sān wǔ

晨疾初四十九日六十一度五十八度七一一度二三五

chen jí mò wǔ shí èr rì liù shí wǔ dù wǔ líng liù shí sān dù líng sì yí dù èr wǔ wǔ

晨疾末五十二日六十五度五零六十三度零四一度二五五

chen fú sān shí jiǔ rì sì shí jiǔ dù wǔ líng sì shí qī dù liù sì yí dù èr liù wǔ

晨伏三十九日四十九度五零四十七度六四一度二六五

shuǐ xīng

水星

hé yìng sān shí líng wàn sān èr yī èr

合应三十零万三二一二。

zhì zhōng jī jiā xīn sì hé yìng qī shí líng wàn líng sì sān qī de sān yì qī qiān liù bǎi jiǔ shí líng wàn líng èr yī èr mǎn shuǐ xīng zhōu lǜ qù zhī

(置中积,加辛巳合应七十零万零四三七,得三亿七千六百九十零万零二一二,满水星周率去之。

lì yīng èr bǎi líng sān wàn jiǔ qī yī yī

历应二百零三万九七一一。

zhì zhōng jī jiā xīn sì lì yīng èr bǎi líng wǔ wàn wǔ yī liù yī de sān yì qī qiān bā bǎi èr shí wǔ wàn sì jiǔ sān liù mǎn shuǐ xīng lì lǜ qù zhī

(置中积,加辛巳历应二百零五万五一六一,得三亿七千八百二十五万四九三六,满水星历率去之。

zhōu lǜ yī bǎi yī shí wǔ wàn bā qī liù

周率一百一十五万八七六。

lì lǜ sān bǎi liù shí wǔ wàn èr wǔ qī wǔ

历率三百六十五万二五七五。

dù lǜ yī wàn

度率一万。

chen fú xī jiàn yī shí liù dù bàn

晨伏夕见一十六度半。

xī fú chen jiàn yī shí jiǔ dù

夕伏晨见一十九度。

duàn mù duàn rì píng dù xiàn dù chū xíng lǜ

段目段日平度限度初行率

hé fú yī shí qī rì qī wǔ sān shí sì dù èr wǔ èr shí jiǔ dù líng bā èr dù yī wǔ wǔ bā

合伏一十七日七五三十四度二五二十九度零八二度一五五八

xī jí yī shí wǔ rì èr shí yí dù sān bā yī shí bā dù yī liù yí dù qī líng sān sì

夕疾一十五日二十一度三八一十八度一六一度七零三四

xī chí yī shí èr rì yī shí dù yī èr bā dù wǔ jiǔ yí dù yī sì qī èr

夕迟一十二日一十度一二八度五九一度一四七二

xī liú èr rì

夕留二日

xī tuì fú yī shí yī rì yī bā bā qī dù bā yī èr èr dù yī líng bā

夕退伏一十一日一八八七度八一二二度一零八

hé tuì fú yī shí yī rì yī bā bā qī dù bā yī èr èr dù yī líng bā yí dù líng sān sì liù

合退伏一十一日一八八七度八一二二度一零八一度零三四六

chen liú èr rì

晨留二日

chen chí yī shí èr rì yī shí dù yī èr bā dù wǔ jiǔ

晨迟一十二日一十度一二八度五九

chen jí yī shí wǔ rì èr shí yí dù sān bā yī shí bā dù yī liù yí dù yī sì qī èr

晨疾一十五日二十一度三八一十八度一六一度一四七二

chen fú yī shí qī rì qī wǔ sān shí sì dù èr wǔ èr shí jiǔ dù líng bā yí dù qī líng sān sì

晨伏一十七日七五三十四度二五二十九度零八一度七零三四

tuī wǔ xīng qián hòu hé zhì zhōng jī jiā hé yìng mǎn zhōu lǜ qù zhī yú wèi qián hé

推五星前后合置中积,加合应,满周率去之,余为前合。

zài zhì zhōu lǜ yǐ qián hé jiǎn zhī yú wèi hòu hé

再置周率,以前合减之,于为后合。

rú mǎn suì zhōu qù zhī jí qí nián wú hòu hé fēn

如满岁周去之,即其年无后合分。

tuī wǔ xīng zhōng jī rì zhōng xīng dù zhì gè xīng hòu hé jì wèi hé fú xià zhōng jī zhōng xīng

推五星中积日中星度置各星后合,既为合伏下中积中星。

mìng wèi rì yuē zhōng jī

(命为日,曰中积。

mìng wèi dù yuē zhōng xīng

命为度,曰中星。

lèi jiā duàn rì wèi gè duàn zhōng jī

)累加段日,为各段中积。

jiē mǎn suì zhōu qù zhī

(皆满岁周去之。

yǐ gè duàn xià píng dù lèi jiā gè duàn xià píng dù mǎn suì zhōu qù

)以各段下平度,累加各段下平度,(满岁周去。

tuì zé jiǎn zhī bù jí jiǎn jiā suì zhōu jiǎn zhī

)退则减之,(不及减,加岁周减之。

cì fù lèi jiā zhī wèi gè duàn zhōng xīng

)次复累加之,为各段中星。

tuī wǔ xīng yíng suō lì zhì zhōng jī jiā lì yīng jí shēng hé mǎn lì lǜ qù zhī yú yǐ dù lǜ ér yī wèi dù

推五星盈缩历置中积,加历应及生合,满历率去之,余以度率而一为度。

zài lì zhōng yǐ xià wèi yíng yǐ shàng jiǎn qù lì zhōng wèi suō

在历中已下为盈,已上减去历中为缩。

zhì gè xīng hé fú xià yíng suō lì yǐ duàn xià xiàn dù lèi jiā zhī zhī mǎn lì zhōng qù zhī yíng jiāo suō suō jiāo yíng jí gè duàn yíng suō lì

置各星合伏下盈缩历,以段下限度累加之之满历中去之,盈交缩,缩交盈,即各段盈缩历。

tuī wǔ xīng yíng suō chà zhì gè duàn yíng suō lì yǐ lì cè chú zhī wèi cè shù bù jìn wèi cè yú

推五星盈缩差置各段盈缩历,以历策除之为策数,不尽,为策余。

yǐ qí xià sǔn yì fēn jiàn lì chéng

以其下损益分见立成。

chéng zhī yǐ lì cè ér yī suǒ de yì jiā sǔn jiǎn qí yíng suō jī fēn jí yíng suō chà

乘之,以历策而一,所得益加损减其盈缩积分,即盈缩差。

jīn xīng bèi zhī shuǐ xīng sān zhī

金星倍之,水星三之。

tuī dìng jī rì zhì gè duàn zhōng jī yǐ qí duàn yíng suō chà yíng jiā suō jiǎn zhī jí de

推定积日置各段中积,以其段盈缩差盈加缩减之,即得。

mǎn suì zhōu qù zhī rú zhōng jī bù jí jiǎn zhě jiā suì zhōu jiǎn zhī

(满岁周去之,如中积不及减者,加岁周减之。

běn duàn yuán wú chà zhě jiè qián duàn chà jiā zhī zé jīn shuǐ èr xīng yì zhǐ yòng suǒ de yíng suō chà bù yòng sān zhī bèi zhī

)本段原无差者,借前段差加之,则金水二星,亦只用所得盈缩差,不用三之倍之。

tuī jiā shí dìng rì zhì dìng jī rì yǐ suì qián tiān zhèng dōng zhì fēn jiā zhī mǎn jì fǎ qù zhī yú mìng jiǎ zǐ suàn wài jí wéi dìng rì

推加时定日置定积日,以岁前天正冬至分加之,满纪法去之,余命甲子算外,即为定日。

shì dìng jī rì huì mǎn suì zhōu qù zhě yòng běn nián dōng zhì huì jiā suì zhōu jiǎn zhě yòng suì qián dōng zhì

(视定积日会满岁周去者,用本年冬至,会加岁周减者,用岁前冬至。

tuī suǒ rù yuè rì zhì hé fú xià dìng jī yǐ jiā tiān zhèng rùn yú mǎn shuò cè chú zhī wèi yuè shù

推所入月日置合伏下定积,以加天正闰馀满朔策除之,为月数。

qǐ suì qián shí yī yuè qí bù mǎn shuò cè zhě jí rù yuè yǐ lái rì fēn yě

起岁前十一月,其不满朔策者,即入月已来日分也。

shì qí yuè dìng shuò jiǎ zǐ yǔ jiā shí dìng rì jiǎ zǐ xiāng qù jí hé fú rì lèi jiā xiāng jù rì mǎn gè yuè dà xiǎo qù zhī jí gè duàn suǒ rù yuè rì

视其月定朔甲子,与加时定日甲子相去即合伏日,累加相距日,满各月大小去之,即各段所入月日。

tuī dìng xīng zhì gè duàn zhōng xīng yī tuī dìng jī rì fǎ yǐ yíng suō chà jiā jiǎn zhī

推定星置各段中星,依推定积日法,以盈缩差加减之。

tuī jiā shí dìng xīng zhì dìng xīng yǐ suì qián dōng zhì jiā shí huáng dào rì dù jiā zhī mǎn zhōu suì tiān qù zhī

推加时定星置定星,以岁前冬至加时黄道日度加之,满周岁天去之。

ruò dìng jī rì huì jiā suì zhōu zhě yòng suì qián huáng dào rì dù

若定积日会加岁周者,用岁前黄道日度。

yù jiǎn suì zhōu zhě yòng běn nián huáng dào mù dù rú yuán wú zhōng xīng dù duàn xià yì wú dìng xīng xīng jí jiā shí dìng xīng dù fēn

遇减岁周者,用本年黄道目度,如原无中星度,段下亦无定星星及加时定星度分。

tuī jiā jiǎn dìng fēn zhì dìng rì xiǎo yú yǐ qí duàn chū xíng lǜ chéng zhī mǎn wàn wèi fēn suǒ de zhū duàn wèi jiǎn fēn tuì duàn wèi jiā fēn

推加减定分置定日小余,以其段初行率乘之,满万为分,所得诸段为减分,退段为加分。

tuī yè bàn dìng xīng jí sù cì zhì jiā shí dìng xīng yǐ jiā jiǎn dìng fēn jiā jiǎn zhī wèi yè bàn dìng xīng

推夜半定星及宿次置加时定星,以加减定分加减之,为夜半定星。

yǐ huáng dào jī dù qián jiǎn zhī wèi yè bàn sù cì

以黄道积度钤减之,为夜半宿次。

qí liú duàn jí yòng shí dìng xīng wèi yè bàn yī xīng

其留段即用时定星,为夜半一星。

tuī rì dù lǜ zhì gè duàn dìng rì yǔ cì duàn dìng rì xiāng jiǎn wèi rì lǜ

推日度率置各段定日,与次段定日相减为日率。

cì duàn bù jí jiǎn jiā jì fǎ jiǎn zhī

次段不及减,加纪法减之。

zhì gè duàn yè bàn dìng xīng yǔ cì duàn yè bàn dìng xīng xiàng jiǎn wèi dù zhǎng

置各段夜半-定星,与次段夜半定星相减为度涨。

cì duàn bù jí jiǎn jiā zhōu tiān jiǎn zhī

次段不及减,加周天减之。

fán jìn liú zhī duàn jiē yòng liú duàn jiā shí dìng xīng yǔ běn duàn yè bàn dìng xīng xiàng jiǎn

凡近留之段,皆用留段加时定星,与本段夜半定星相减。

rú xīng dù nì zhě yǐ hòu duàn jiǎn qián duàn jí gè de dù lǜ

如星度逆者,以后段减前段,即各得度率。

tuī píng xíng fēn zhì dù lǜ yǐ rì lǜ chú zhī jí de

推平行分置度率,以日率除之,即得。

tuī fán chà jí zēng jiǎn zǒng chà rì chà yǐ běn duàn qián hòu zhī píng xíng fēn xiàng jiǎn wèi běn duàn fán chà

推凡差及增减总差日差以本段前后之平行分相减,为本段凡差。

fán wǔ xīng zhī fú duàn jí jìn liú zhī chí duàn jí tuì duàn jiē wú fán chà

(凡五星之伏段及近留之迟段及退段,皆无凡差。

bèi fán chà tuì yī wèi wèi zēng jiǎn chà

)倍凡差,退一位为增减差。

bèi zēng jiǎn chà wèi zǒng chà

倍增减差为总差。

zhì zǒng chà yǐ rì lǜ jiǎn yī rì chú zhī wèi rì chà

置总差,以日率减一日除之为日差。

chū rì xíng fēn duō wèi jiǎn chà

(初日行分多,为减差。

mò rì xíng fēn duō wèi jiā chà

末日行分多,为加差。

tuī chū rì xíng fēn mò rì xíng fēn yǐ zēng jiǎn chà jiā jiǎn qí duàn píng xíng fēn wèi chū mò rì xíng fēn

推初日行分末日行分以增减差加减其段平行分,为初末日行分。

shì běn duàn píng xíng fēn yǔ cì duàn píng xíng fēn xiàng jiào qián duō hòu shǎo zhě jiā wèi chū jiǎn wèi mò

视本段平行分与次段平行分相较,前多后少者,加为初,减为末。

qián shǎo hòu duō zhě jiǎn wèi chū jiā wèi mò

前少后多者,减为初,加为末。

tuī fǔ xīn chà zhū duàn wèi zēng jiǎn chà zǒng chà rì chà hé fú zhě zhì cì duàn chū rì xíng fēn jiā qí rì chà zhī bàn yì cì duàn rì chà

推抚心差诸段为增减差总差日差合伏者,置次段初日行分,加其日差之半,(亦次段日差。

wèi mò rì xíng fēn

)为末日行分。

chen fú xī fú zhě zhì qián duàn běn duàn zhī qián

晨伏、夕伏者,置前段(本段之前)。

mò rì xíng fēn jiā qí rì chà zhī bàn yì qián duàn rì chà

末日行分,加其日差之半,(亦前段日差。

wèi èr fú chū rì xíng fēn

)为二伏初日行分。

zhì fú duàn hū de chū mò rì xíng fēn jiē yǔ běn duàn píng xíng fēn xiàng jiǎn yú wèi zēng jiǎn chà

置伏段呼得初末日行分,皆与本段平行分相减,馀为增减差。

yòu yǐ zēng chà jiā jiǎn píng xíng fēn wèi chū mò rì xíng fēn

又以增差加减平行分,为初末日行分。

shì hé fú mò rì xíng quán jiào píng xíng fēn shǎo zé jiā duō zé jiǎn wèi chū rì xíng fēn

视合伏末日行全较平行分,少则加,多则减,为初日行分。

chen fú xī fú chū rì xíng fēn jiào píng xíng fēn yì shǎo jiā duō jiǎn wèi mò rì xíng fēn

晨伏、夕伏初日行分较平行分,亦少加多减,为末日行分。

mù huǒ zhī chen chí mò tǔ zhī chen chí jīn zhī xī chí mò shuǐ zhī xī chí jiē zhì qí qián mò rì xíng fēn ruì qí rì chà jiǎn zhī jí qián duàn rì chà

木、火之晨迟末,土之晨迟,金之夕迟末,水之夕迟,皆置其前末日行分,锐其日差减之,(即前段日差。

yú wèi chū rì xíng fēn

)馀为初日行分。

mù huǒ zhī xī chí chū tǔ zhī xī chí jīn zhī chen chū shuǐ zhī chen chí jiē zhì qí hòu duàn chū rì xíng fēn bèi qí rì chà jiǎn zhī hòu duàn rì chà

木、火之夕迟初,土之夕迟,金之晨初,水之晨迟,皆置其后段初日行分,倍其日差减之,(后段日差。

yú wèi mò rì xíng fēn

)馀为末日行分。

mù huǒ tǔ zhī xī fú jīn shuǐ zhī chen fú jiē zhì qí qián duàn mò rì xíng fēn nèi jiā qí qián duàn rì chà zhī bàn wèi tài duàn chū rì xíng fēn jiē yǔ píng xíng fēn xiàng jiǎn yú wèi zēng jiǎn chà

木、火、土之夕伏,金、水之晨伏,皆置其前段末日行分,内加其前段日差之半,为钛段初日行分,皆与平行分相减,馀为增减差。

mù huǒ zhī chén tuì xī tuì zhì qí píng xíng fēn tuì yī wèi liù yīn zhī wèi zēng jiǎn chà

木、火之晨退、夕退,置其平行分,退一位、六因之,为增减差。

chén tuì jiǎn wèi chū jiā wèi mò

晨退减为初,加为末。

xī tuì jiā wèi chū jiǎn wèi mò

夕退加为初,减为末。

chen jiā xī jiǎn èr duàn xiāng bǐ jiào

晨加夕减,二段相比较。

jīn zhī xī tuì fú hé fú zhì qí píng xíng fēn tuì yī wèi sān yīn zhī zhé bàn

金之夕退伏合伏,置其平行分,退一位,三因之折半。

shuǐ zhī xī tuì fú hé tuì fú yǐ píng xíng fēn zhé bàn gè wèi zēng jiǎn chà

水之夕退伏合退伏,以平行分折半,各为增减差。

jīn zhī xī tuì zhì qí píng fēn tuì yī wèi sān zài zhī zhé bàn

金之夕退,置其平分,退一位,三在之折半。

shuǐ zhī xī tuì fú hé tuì fú yǐ píng xíng fēn zhé bàn gè wèi zēng jiǎn chà

水之夕退伏合退伏,以平行分折半,各为增减差。

jīn zhī xī tuì zhì qí hòu duàn lù rì xíng fēn jiǎn rì chà hòu duàn rì chà

金之夕退,置其后段禄日行分,减日差,(后段日差。

wèi mò rì xíng fēn

)为末日行分。

jīn zhī chén tuì zhì qí qián duàn mò rì xíng fēn jiǎn rì chà qián duàn rì chà

金之晨退,置其前段末日行分,减日差,(前段日差。

wèi chū rì xíng fēn

)为初日行分。

jiē yǔ píng xíng fēn xiàng jiǎn yú wèi zēng jiǎn chà

皆与平行分相减,馀为增减差。

fán zēng jiǎn chà bèi zhī wèi zǒng chà yǐ xiāng jù rì lǜ jiǎn yī chú zhī wèi rì chà

凡增减差,倍之为总差,以相距日率减一除之,为日差。

qí chū mò rì xíng fēn yǒu qí yī zhě yǐ zēng jiǎn chà jiā jiǎn gèng qiú qí yī rú fú duàn fǎ yú yī qián hòu píng xíng fēn xiàng jiào zēng jiǎn zhī

其初末日行分有其一者,以增减差加减,更求其一,如伏段法,馀依前后平行分相较增减之。

jīn huǒ zhī xī chí mò chen chí chū zhì qí duàn píng xíng fēn yǐ xiāng jù rì lǜ xià bù lún fēn chéng zhī bù lún fēn zhī miǎo yǔ píng xíng zhī fēn duì

金、火之夕迟末,晨迟初,置其段平行分,以相距日率下不伦分乘之,(不伦分之秒,与平行之分对。

jí wéi zēng jiǎn chà

)即为增减差。

zhì píng xíng fēn xī zhě yǐ zēng jiǎn chà jiā wèi chū rì xíng fēn jiǎn wèi mò rì xíng fēn

置平行分,夕者以增减差,加为初日行分,减为末日行分。

chen zhě fǎn shì

晨者反是。

bù lún fēn jīn huǒ xīng zhī xī chí mò yǔ chen chí chū qí zēng jiǎn chà duō wū píng xíng fēn zhě wèi bù lún fēn yě

不伦分 (金、火星之夕迟末,与晨迟初,其增减差,多于平行分者,为不伦分也。

shí qī rì bā shí bā miǎo bā bā wǔ

十七日八十八秒八八五

shí liù rì bā shí bā miǎo èr sān yī

十六日八十八秒二三一

shí wǔ rì bā shí qī miǎo sì jiǔ liù

十五日八十七秒四九六

shí sì rì bā shí liù miǎo qī liù yī

十四日八十六秒七六一

tuī wǔ xīng měi rì xì xíng zhì gè duàn yè bàn sù cì yǐ chū rì xíng fēn shùn jiā tuì jiǎn zhī wèi cì rì sù cì

推五星每日细行,置各段夜半宿次,以初日行分顺加退减之,为次日宿次。

yòu yǐ rì chà jiā jiǎn qí chū rì xíng fēn wèi měi rì xíng fēn yì shùn jiā tuì jiǎn wū cì rì sù cì mǎn huáng dào sù cì qù zhī zhì cì duàn sù cì ér zhǐ wèi měi rì yè bàn sù cì

又以日差加减其初日行分,为每日行分,亦顺加退减于次日宿次,满黄道宿次去之,至次段宿次而止,为每日夜半宿次。

tuī wǔ xīng shùn nì jiāo gōng shí kè shì zhú rì wǔ xīng xì xíng yǔ huáng dào shí èr gōng jiè sù cì tóng míng qí dù fēn yòu xiāng jìn zhě yǐ xiāng jiǎn

推五星顺逆交宫时刻视逐日五星细行,与黄道十二宫界宿次同名,其度分又相近者以相减。

shì qí yú fēn zài běn rì xíng fēn yǐ xià zhě wèi jiāo gōng zài běn rì yě

视其馀分,在本日行分以下者,为交宫在本日也。

shùn xíng zhě yǐ běn rì yè bàn xīng xíng sù cì dù fēn jiǎn gōng jiè dù fēn

顺行者,以本日夜半星行宿次度分减宫界度分。

tuì xíng zhě yǐ gōng jiè dù fēn jiǎn běn rì yè bàn xīng xíng sù cì dù fēn

退行者,以宫界度分减本日夜半星行宿次度分。

kòu yǐ rì zhōu chéng zhī wèi shí yǐ běn rì xíng fēn wéi fǎ fǎ chú shí de shù yī fā liǎn jiā shí fǎ de jiāo gōng shí kè

扣以日周乘之为实,以本日行分为法,法除实,得数,依发敛加时法,得交宫时刻。

tuī wǔ xīng fú jiàn fán qǔ fú jiàn fú zhě yào zài yǐ xià jiàn zhě yào zài yǐ shàng

推五星伏见凡取伏见,伏者要在已下,见者要在已上。

chen jiàn chen fú zhě zhì qí rì tài yáng xíng dù nèi jiǎn gè xīng xíng dù

晨见晨伏者,置其日太阳行度,内减各星行度。

xī jiàn xī fú zhě zhì qí rì gè xīng xíng dù nèi jiǎn tài yáng xíng dù

夕见夕伏者,置其日各星行度,内减太阳行度。

jí wéi qí rì chén hūn fú jiàn dù

即为其日晨昏伏见度。

zhì běn rì fú jiàn dù yǔ cì rì fú jiàn dù xiāng jiǎn yú sì ér yī jí de chén hūn fú jiàn fēn

置本日伏见度,与次日伏见度相减,馀四而一,即得晨昏伏见分。

shì běn rì fú jiàn dù jiào cì rì fú jiàn dù wèi duō zhě jiǎn shǎo zhě jiā

视本日伏见度较次日伏见度为多者减,少者加。

chen zhě zhì běn rì fú jiàn dù yǐ fú jiàn fēn jiā jiǎn zhī wèi chen fú jiàn dù

晨者,置本日伏见度,以伏见分加减之,为晨伏见度。

xī zhě sān yīn fú jiàn fēn zhì fú jiàn dù jiā jiǎn zhī wèi xī fú jiàn dù

夕者,三因伏见分,置伏见度加减之,为夕伏见度。

shì zài gè xīng fú jiàn dù shàng xià qǔ zhī

视在各星伏见度上下取之。

bù sì yú

步四馀

zǐ qì zhōu rì yī wàn líng èr bǎi èr shí qī rì yī qī jiǔ èr

紫气周日一万零二百二十七日一七九二。

zǐ qì dù lǜ èr shí bā rì rì xíng sān fēn wǔ qī yī sì èr jiǔ

紫气度率二十八日,日行三分五七一四二九。

zǐ qì zhì hòu cè bā qiān yī bǎi jiǔ shí sì wàn jiǔ liù èr sān

紫气至后策八千一百九十四万九六二三。

yuè bèi zhōu rì sān qiān èr bǎi sān shí yī rì jiǔ liù bā sì

月孛周日三千二百三十一日九六八四。

yuè bèi dù lǜ bā rì bā sì bā sì jiǔ èr rì xíng shí yī fēn sān líng yī sān liù yī

月孛度率八日八四八四九二,日行十一分三零一三六一。

yuè bèi zhì hòu cè yī qiān èr bǎi èr shí wàn sì liù wǔ jiǔ

月孛至后策一千二百二十万四六五九。

luó jì zhōu rì liù qiān qī bǎi jiǔ shí sān rì sì sì sān èr

罗计周日六千七百九十三日四四三二。

luó jì dù lǜ yī shí bā rì wǔ jiǔ jiǔ yī líng qī qī liù rì xíng wǔ fēn sān qī liù liù líng èr

罗计度率一十八日五九九一零七七六,日行五分三七六六零二。

luó hóu zhì hòu cè wǔ qiān sān bǎi sān shí sān wàn liù èr yī qī

罗睺至后策五千三百三十三万六二一七。

jì dōu zhì hòu cè yī qiān jiǔ bǎi sān shí liù wàn jiǔ líng líng yī

计都至后策一千九百三十六万九零零一。

tuī sì yú zhì hòu cè zhì zhōng jī jiā gè yú zhì hòu cè mǎn zhōu rì qù zhī jí de

推四馀至后策置中积,加各馀至后策,满周日去之,即得。

tuī sì yú zhōu hòu cè yǐ zhì hòu cè jiǎn lì chéng nèi gè sù chū mò dù jī rì jí de

推四馀周后策以至后策,减立成内各宿初末度积日,即得。

tuī sì yú rù gè sù cì chū mò dù jī rì zhì gè yú zhōu hòu cè jiā rù qí nián dōng zhì fēn mǎn jì fǎ qù zhī jí gè yú mò dù jī rì

推四馀入各宿次初末度积日置各馀周后策,加入其年冬至分,满纪法去之,即各馀末度积日。

zǐ qì yuè bèi wèi gè sù chū luó hóu jì dōu wèi gè sù mò

紫气、月孛为各宿初,罗喉、计都为各宿末。

qì bèi shùn xíng luó jì nì xíng

气孛顺行,罗计逆行。

tuī sì yú chū mò dù jī rì suǒ rù yuè rì zhì gè yú zhōu hòu cè jiā rù tiān zhèng rùn yú mǎn qī cè jiǎn zhī qǐ shí yī yuè zhì bù mǎn shuò cè jí suǒ rù yuè yě

推四馀初末度积日所入月日置各馀周后策,加入天正闰馀满期策减之,起十一月至不满朔策,即所入月也。

qí chū mò dù jī rì jí mǎn jì fǎ qù zhě

其初末度积日即满纪法去者。

mìng jiǎ zǐ suàn wài wèi rì chén xiǎo yú yǐ fā liǎn qiú zhī wéi shí kè

命甲子算外,为日辰小馀,以发敛求之为时刻。

shì dìng shuò mǒu jiá nǚ jí zhī rù yuè yǐ lái rì yě

视定朔某甲女,即知入月已来日也。

tuī sì yú měi rì xíng dù zhì gè yú chū mò dù jī rì qì bèi yǐ dù lǜ rì lèi jiā zhī zhì mò dù jiā qí sù líng rì jí fēn jí cì sù zhī chū dù

推四馀每日行度置各馀初末度积日,气孛以度率日累加之,至末度加其宿零日及分,即次宿之初度。

luó jì xiān jiā qí sù líng rì jí fēn hòu yǐ dù lǜ rì lèi jiā zhī jí cì sù zhī mò dù

罗计先加其宿零日及分,后以度率日累加之,即次宿之末度。

huái yǐ qí dà yú mìng jiǎ zǐ suàn wài wèi rì chén

徊以其大馀,命甲子算外为日辰。

qí jiāo cì sù yǐ xiǎo yú yǐ liǎn wéi shí kè

其交次宿,以小馀以敛为时刻。

tuī sì yú jiāo gōng yǐ zhì hòu cè jiǎn gè sù jiāo gōng jī rì yú wèi rù mǒu gōng jī zhōng tiān zhèng rùn yú mǎn shuò cè qù zhī qǐ shí yī yuè zhì bù mǎn shuò cè jí suǒ rù yuè

推四馀交宫以至后策减各宿交宫积日,馀为入某宫积中天正闰馀,满朔策去之,起十一月至不满朔策,即所入月。

yòu zhì rù gōng jī rì jiā dōng zhì fēn mǎn jì fǎ qù zhī wèi rì chén xiǎo yú yǐ liǎn wéi shí kè

又置入宫积日,加冬至分,满纪法去之,为日辰,小馀以敛为时刻。

shì dìng shuò jiǎ zǐ jí zhī jiāo gōng jí shí kè

视定朔甲子,即知交宫及时刻。

zǐ qì sù cì rì fēn lì chéng rù jī chū dù

▲紫气宿次日分立成(入箕初度。

yǐ xià biǎo gé lüè

(以下表格略)

zhì hòu cè shǎo zhě yòng qián dǐ xià jī rì duō zhě yòng hòu dǐ xià jī rì

至后策少者用前氐下积日,多者用后氐下积日。

✦ You read 志·卷十二

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.