明史 · 佚名 · Chapter 56 of 333

志·卷三十二

PinyinModern Translation
Size

lǐ shí jiā lǐ sì bīn lǐ

◎礼十(嘉礼四宾礼)

xún shòu dōng gōng jiān guó huáng zhǎng sūn jiān guó bān zhào yí yíng jiē zhào shè yí jìn shū yí jìn biǎo jiān yí xiāng yǐn jiǔ lǐ fān wáng cháo gòng lǐ qiǎn shǐ zhī fán guó yí fán guó qiǎn shǐ jìn biǎo yí pǐn guān xiāng jiàn lǐ shù rén xiāng jiàn lǐ

巡狩东宫监国皇长孙监国颁诏仪迎接诏赦仪进书仪进表笺仪乡饮酒礼蕃王朝贡礼遣使之蕃国仪蕃国遣使进表仪品官相见礼庶人相见礼

xún shòu zhī zhì

巡狩之制

yǒng lè liù nián běi xún lǐ bù xíng zhí shěng fán yǒu zhòng shì jí sì yí lái cháo yǔ jìn biǎo zhě jù dá xíng zài suǒ xiǎo shì dá jīng shī qǐ wén

永乐六年北巡,礼部行直省,凡有重事及四夷来朝与进表者,俱达行在所,小事达京师启闻。

chē jià jiāng fā zòu gào tiān dì shè jì tài miào xiào líng jì dà jiāng qí dào děng shén bá jì yú chéng tiān mén

车驾将发,奏告天地、社稷、太庙、孝陵,祭大江、旗纛等神,𫐈祭于承天门。

yuán tú dāng jì zhě qiǎn guān jì

缘途当祭者,遣官祭。

jiāng zhì běi jīng shè tán jì běi jīng shān chuān děng shén

将至北京,设坛祭北京山川等神。

chē jià zhì zòu gào tiān dì jì jìng nèi shān chuān

车驾至,奏告天地,祭境内山川。

hù cóng mǎ bù jūn wǔ wàn

扈从马步军五万。

shì cóng

侍从,

wǔ fǔ dū du gè yī

五府都督各一,

lì hù bīng xíng sì bù táng shàng guān gè yī

吏、户、兵、刑四部堂上官各一,

lǐ gōng èr bù táng shàng guān gè èr

礼、工二部堂上官各二,

dū chá yuàn táng shàng guān yī

都察院堂上官一,

yù shǐ èr shí sì

御史二十四,

jǐ shì zhōng shí jiǔ

给事中十九,

tōng zhèng dà lǐ tài cháng guāng lù hóng lú táng shàng guān gòng èr shí

通政、大理、太常、光禄、鸿胪堂上官共二十,

hàn lín yuàn nèi gé guān sān

翰林院、内阁官三,

shì jiǎng xiū zhuàn diǎn jí děng guān liù

侍讲、修撰、典籍等官六,

liù bù láng guān gòng wǔ shí sì

六部郎官共五十四,

yú bù jù zài

余不具载。

chē jià jiāng fā yàn qún chén cì hù cóng guān jí jūn xiào chāo

车驾将发,宴群臣,赐扈从官及军校钞。

zhì běi jīng yàn qún chén qí lǎo cì bǎi guān jí mìng fù chāo

至北京,宴群臣、耆老,赐百官及命妇钞。

suǒ guò jùn xiàn guān lì shēng yuán qí lǎo cháo jiàn fēn qiǎn tíng chén hé shǒu lìng xián fǒu jí jiā chù zhì

所过郡县,官吏、生员、耆老朝见,分遣廷臣核守令贤否,即加黜陟。

jǐ shì yù shǐ cún wèn gāo nián cì bì bó jiǔ ròu

给事、御史存问高年,赐币帛酒肉。

jiā jìng shí bā nián xìng chéng tiān

嘉靖十八年,幸承天。

xiān qī qīn gào shàng dì yú xuán jí bǎo diàn

先期亲告上帝于玄极宝殿。

tóng rì gào huáng zǔ jí ruì zōng miào qiǎn guān fēn gào běi jiāo jí chéng zǔ yǐ xià zhū miào shè jì rì yuè shén qí

同日,告皇祖及睿宗庙,遣官分告北郊及成祖以下诸庙、社稷、日月、神祇。

jià chū zhèng yáng mén hòu fēi niǎn jiào cóng

驾出正阳门,后妃辇轿从。

jǐn yī wèi shè qīn zhì wǔ zhèn jià wèi zú bā qiān fèng yú niǎn zhí yí zhàng

锦衣卫设钦制武阵驾,卫卒八千,奉舆辇,执仪仗。

wèi zhǐ huī qián qū

卫指挥前驱。

wǔ zhòng chén èr yuán liú shǒu bīng bù shàng shū cān zàn jī wù gè cì chì xíng shì

武重臣二员留守,兵部尚书参赞机务,各赐敕行事。

fēn mìng wén wǔ zhòng chén chū dū xuān dà jì zhōu shān hǎi guān xíng jiǔ biān yì gè cì chì

分命文武重臣,出督宣大、蓟州、山海关,行九边,亦各赐敕。

huáng chéng jí jīng chéng zhū mén jiē mìng wén wǔ dà chén gè yī yuán zuò shǒu

皇城及京城诸门,皆命文武大臣各一员坐守。

shè jǐng bèi hù jià guān jūn liù qiān

设警备扈驾官军六千。

jià fā bǎi guān jí fú sòng yú zhāng yì guān wài

驾发,百官吉服送于彰义关外。

hù cóng guān jūn lüè rú yǒng lè shí shù

扈从官军,略如永乐时数。

xiān fā zài tú zhě miǎn zhāo cān wéi lǐ bīng èr bù hóng lú tài cháng kē dào jiū yí guān jí guāng lù sì cóng xíng

先发在途者免朝参,惟礼兵二部、鸿胪、太常、科道纠仪官及光禄寺从行。

guò zhēn dìng wàng jì běi yuè

过真定,望祭北岳。

dì cháng fú cóng chén dà chén jí xún fǔ dōu yù shǐ jí fú xíng lǐ

帝常服,从臣大臣及巡抚都御史吉服行礼。

wèi huī qiǎn guān jì jì dú

卫辉,遣官祭济渎。

jūn zhōu wàng jì zhōng yuè

钧州,望祭中岳;

yíng zé jì hé lǐ rú běi yuè

荥泽,祭河,礼如北岳。

nán yáng qiǎn jì wǔ dāng shān

南阳,遣祭武当山。

tú cì gǔ dì wáng shèng xián zhōng chén liè shì cí mù qiǎn guān zhì jì

途次古帝王、圣贤、忠臣、烈士祠墓,遣官致祭。

fǔ àn sān sī yíng yú jìng shàng zhì xíng gōng jí fú cháo jiàn

抚、按、三司迎于境上,至行宫,吉服朝见。

shēng yuán qí lǎo jù sān shí lǐ wài yíng

生员耆老,俱三十里外迎。

suǒ guò wáng fǔ qīn wáng cháng fú hòu jià suí zhì xíng gōng miǎn fú cháo jiàn

所过王府,亲王常服候驾,随至行宫,冕服朝见。

cì yàn zōng shì bù xǔ chū

赐宴,宗室不许出。

zhì chéng tiān yì xiàn huáng dì miào yè gào

至承天,诣献皇帝庙谒告。

yuè sì rì xíng gào tiān lǐ yú lóng fēi diàn dān bì shàng fèng xiàn huáng dì pèi

越四日,行告天礼于龙飞殿丹陛上,奉献皇帝配。

gèng pí biàn fú yì guó shè jì jí shān chuān tán xíng lǐ cì rì yè xiǎn líng

更皮弁服,诣国社稷及山川坛行礼,次日,谒显陵。

cì rì cóng jià guān shàng biǎo hè suì bān zhào rú yí

次日,从驾官上表贺,遂颁诏如仪。

huí jīng qīn xiè shàng dì huáng zǔ huáng kǎo fēn qiǎn guān gào jiāo miào shè jì qún shén xíng lǐ rú chū

回京,亲谢上帝、皇祖、皇考,分遣官告郊、庙、社稷、群神,行礼如初。

dōng gōng jiān guó

东宫监国

gǔ zhì tài zǐ chū yuē fǔ jūn shǒu yuē jiān guó

古制,太子出曰“抚军”,守曰“监国”。

sān dài ér xià wéi táng tài zǐ jiān guó jié shuāng lóng fú ér qí yí bù zhe

三代而下,惟唐太子监国结双龙符,而其仪不著。

yǒng lè qī nián jià xìng běi jīng dìng zhì fán cháng cháo huáng tài zǐ yú wǔ mén zuǒ shì shì

永乐七年,驾幸北京,定制,凡常朝,皇太子于午门左视事。

zuǒ yòu shì wèi jí gè guān qǐ shì rú cháng yí

左右侍卫及各官启事如常仪。

ruò yù wén huá diàn chéng zhǐ zhào rù zhě fāng rù

若御文华殿,承旨召入者方入。

fán nèi wài jūn jī jí wáng fǔ jí wù xī zòu qǐng

凡内外军机及王府急务,悉奏请。

yǒu biān jǐng jí diào jūn jiǎo bǔ réng chí zòu xíng zài

有边警,即调军剿捕,仍驰奏行在。

huáng chéng jí gè mén shǒu wèi jiē zēng zhì guān jūn

皇城及各门守卫,皆增置官军。

yù shèng jié zhēng dàn dōng zhì huáng tài zǐ lǜ bǎi guān yú wén huá diàn qián bài biǎo xíng shí èr bài lǐ

遇圣节、正旦、冬至,皇太子率百官于文华殿前拜表,行十二拜礼。

biǎo yóu zhōng mén chū huáng tài zǐ yóu zuǒ mén sòng zhì wǔ mén hái gōng

表由中门出,皇太子由左门送至午门,还宫。

bǎi guān dǎo zhì cháng ān yòu mén wài wén wǔ pǐn wǔ sì pǐn yǐ shàng jí jìn shì guān jiān chá yù shǐ jù chéng mǎ dǎo sān shān mén wài yǐ biǎo shòu jìn zòu guān

百官导至长安右门外,文五品、武四品以上,及近侍官、监察御史,俱乘马导三山门外,以表授进奏官。

zhì qī gào tiān zhù shòu xíng bā bài lǐ

至期,告天祝寿,行八拜礼。

qí zhēng dàn dōng zhì qiān qiū jié bǎi guān yú wén huá diàn qìng hè rú cháng yí

其正旦、冬至、千秋节,百官于文华殿庆贺如常仪。

fán xiǎng tài miào jí shè jì zhū shén zhī jì xiān qī chì huáng tài zǐ shè jì

凡享太庙及社稷诸神之祭,先期敕皇太子摄祭。

qí sì diǎn shén qí tài cháng sì yú xíng zài zòu wén qiǎn guān xíng lǐ

其祀典神祇,太常寺于行在奏闻,遣官行礼。

fán sì yí lái cháo xún lì cì yàn mìng lǐ bù qiǎn sòng xíng zài suǒ

凡四夷来朝,循例赐宴,命礼部遣送行在所。

fán zhào shū zhì shè lóng tíng yí zhàng dà lè bǎi guān cháo fú chū sān shān mén wài fèng yíng

凡诏书至,设龙亭仪仗大乐,百官朝服,出三山门外奉迎。

huáng tài zǐ miǎn fú yíng yú wǔ mén qián zhì wén huá diàn xíng wǔ bài sān kòu tóu lǐ shēng diàn zhǎn dú

皇太子冕服迎于午门前,至文华殿,行五拜三叩头礼,升殿展读。

shǐ zhě pěng zhào zhì lóng tíng zhōng huáng tài zǐ sòng zhì wǔ mén wài

使者捧诏置龙亭中,皇太子送至午门外。

lǐ bù guān zhì zhào shū yún yú zhōng wén wǔ èr pǐn yǐ shàng guān yíng zhì chéng tiān mén kāi dú rú yí

礼部官置诏书云舆中,文武二品以上官迎至承天门,开读如仪。

yǐ gǔ yuè sòng shǐ zhě yì huì tóng guǎn

以鼓乐送使者诣会同馆。

shǐ zhě jiàn huáng tài zǐ xíng sì bài lǐ cì yàn yú lǐ bù

使者见皇太子,行四拜礼,赐宴于礼部。

shí èr nián běi zhēng fù dìng zhì

十二年北征,复定制。

cháng cháo yú wén huá diàn shì shì wén wǔ qǐ shì jù dá běi jīng

常朝于文华殿视事,文武启事,俱达北京。

jiā jìng shí bā nián nán xún mìng huáng tài zǐ jiān guó

嘉靖十八年南巡,命皇太子监国。

shí tài zǐ yòu mìng fǔ chén yī rén jū shǒu jūn guó jī wù xī tīng qǐ xíng

时太子幼,命辅臣一人居守,军国机务悉听启行。

huáng tài sūn jiān guó

皇太孙监国

yǒng lè bā nián dì zì běi jīng běi zhēng

永乐八年,帝自北京北征。

shí huáng tài zǐ yǐ jiān guó yú nán nǎi mìng huáng zhǎng sūn jū běi jīng jiān guó

时皇太子已监国于南,乃命皇长孙居北京监国。

shí xuān zōng wèi guàn jí guān shǐ jiā chēng huáng tài sūn yún

时宣宗未冠,及冠始加称皇太孙云。

qí zhì měi rì huáng zhǎng sūn yú fèng tiān mén zuǒ shì shì shì wèi rú cháng yí

其制,每日皇长孙于奉天门左视事,侍卫如常仪。

zhū sī yǒu shì jù qǐ shī xíng

诸司有事,具启施行。

ruò jūn jī jí wáng fǔ yào wù yī qǐ huáng tài zǐ chǔ fèn yī zòu wén xíng zài suǒ

若军机及王府要务,一启皇太子处分,一奏闻行在所。

shèng jié shè xiāng àn yú fèng tiān diàn xíng lǐ rú cháng yí

圣节,设香案于奉天殿,行礼如常仪。

tiān xià zhū sī biǎo wén jù yì běi jīng

天下诸司表文俱诣北京。

sì yí cháo gòng jù sòng nán jīng wǔ xuǎn jí guān mín yǒu fàn dà zhě qǐ huáng tài zǐ xiǎo zhě huáng zhǎng sūn xíng zhī

四夷朝贡俱送南京,武选及官民有犯,大者启皇太子,小者皇长孙行之。

huáng qīn yǒu fàn qǐ huáng tài zǐ suǒ

皇亲有犯,启皇太子所。

fàn qíng zhòng jí móu nì zhě jí shí jū zhí mìng huáng qīn huì wèn

犯情重及谋逆者,即时拘执,命皇亲会问。

bù fú nǎi mìng gōng hóu bó wǔ fǔ liù bù dū chá yuàn dà lǐ sì huì huáng qīn zài wèn qǐ huáng tài zǐ hòu chē jià huí jīng zòu qǐng chǔ fèn

不服,乃命公、侯、伯、五府、六部、都察院、大理寺会皇亲再问,启皇太子,候车驾回京,奏请处分。

bān zhào yí

颁诏仪

fán bān mìng sì fāng yǒu zhào shū yǒu shè shū yǒu chì fú dān fú yǒu zhì yù shǒu zhào

凡颁命四方,有诏书,有赦书、有敕符、丹符,有制谕、手诏。

zhào shè xiān yú quē tíng xuān dú rán hòu bān xíng

诏赦,先于阙廷宣读,然后颁行。

chì fú děng zé shǐ zhě jī fù suǒ shòu guān mì bù gǎn fā

敕符等,则使者赍付所授官,秘不敢发。

kāi dú yíng jiē yí gè bù tóng

开读迎接,仪各不同。

hóng wǔ èr shí liù nián dìng bān zhào yí

洪武二十六年,定颁诏仪。

shè yù zuò yú fèng tiān diàn shè bǎo àn yú diàn dōng chén zhōng hé sháo lè yú diàn nèi shè dà lè yú wǔ mén jí chéng tiān mén wài shè xuān dú àn yú chéng tiān mén shàng xī nán xiàng

设御座于奉天殿,设宝案于殿东,陈中和韶乐于殿内,设大乐于午门及承天门外,设宣读案于承天门上,西南向。

qīng chén xiào wèi qíng yún gài yú diàn nèi lián qián bǎi guān cháo fú bān chéng tiān mén wài gōng hóu bān wǔ mén wài dōng xī xiàng

清晨,校尉擎云盖于殿内帘前,百官朝服班承天门外,公侯班午门外,东西向。

huáng dì pí biàn fú shēng diàn rú yí

皇帝穿戴皮弁服,按照仪节登上宫殿。

lǐ bù guān pěng zhào shū yì àn qián yòng bǎo qì zhì yún gài zhōng

礼部官捧诏书诣案前,用宝讫,置云盖中。

xiào wèi qíng yún gài yóu diàn dōng mén chū

校尉擎云盖,由殿东门出。

dà lè zuò zì dōng bì jiàng yóu fèng tiān mén zhì jīn shuǐ qiáo nán wǔ mén wài lè zuò gōng hóu qián dǎo yíng zhì chéng tiān mén shàng

大乐作,自东陛降,由奉天门至金水桥南午门外,乐作,公侯前导,迎至承天门上。

míng zàn chàng pái bān wén wǔ guān jiù wèi lè zuò

鸣赞唱排班,文武官就位,乐作。

sì bài lè zhǐ

四拜,乐止。

xuān dú zhǎn dú guān shēng àn chēng yǒu zhì zhòng guān guì

宣读展读官升案,称有制,众官跪。

lǐ bù guān pěng zhào shū shòu xuān dú guān

礼部官捧诏书,授宣读官。

xuān qì lǐ bù guān pěng zhì yún gài zhōng

宣讫,礼部官捧置云盖中。

zàn lǐ chàng fǔ fú xìng lè zuò

赞礼唱俯伏兴,乐作。

sì bài lè zhǐ

四拜,乐止。

wǔ dǎo shān hū yòu sì bài

舞蹈山呼,又四拜。

yí lǐ sī zòu lǐ bì jià xìng

仪礼司奏礼毕,驾兴。

lǐ bù guān pěng zhào shū fēn shòu shǐ zhě bǎi guān tuì

礼部官捧诏书分授使者,百官退。

jiā jìng liù nián xù dìng hóng lú guān shè zhào àn jǐn yī wèi shè yún gài pán yú fèng tiān diàn nèi dōng bié shè yún pán yú chéng tiān mén shàng

嘉靖六年续定,鸿胪官设诏案,锦衣卫设云盖盘于奉天殿内东,别设云盘于承天门上。

shè cǎi yú yú wǔ mén wài hóng lú guān shè xuān dú àn yú chéng tiān mén shàng

设彩舆于午门外,鸿胪官设宣读案于承天门上。

bǎi guān rù dan chi shì lì dì miǎn fú shēng zuò rú cháo yí

百官入丹墀侍立,帝冕服升座,如朝仪。

hàn lín yuàn guān pěng zhào shū cóng zhì yù zuò qián dōng lì

翰林院官捧诏书从,至御座前东立。

bǎi guān rù bān sì bài chū zhì chéng tiān mén wài

百官入班,四拜,出至承天门外。

zàn bān zhào hàn lín yuàn guān pěng zhào shū shòu lǐ bù guān pěng zhì yún pán àn shàng

赞颁诏,翰林院官捧诏书授礼部官,捧至云盘案上。

xiào wèi qíng yún gài jù cóng diàn zuǒ mén chū zhì wǔ mén wài pěng zhào zhì cǎi yú nèi

校尉擎云盖,俱从殿左门出,至午门外,捧诏置彩舆内。

gōng hóu bó sān pǐn yǐ shàng guān qián dǎo yíng zhì chéng tiān mén shàng xuān dú zàn bài jù rú shàng yí

公侯伯三品以上官前导,迎至承天门上,宣读赞拜,俱如上仪。

lǐ bù guān pěng zhào shū shòu jǐn yī wèi guān zhì yún xiá zhōng yǐ cǎi suǒ xì zhī lóng gān bān jiàng

礼部官捧诏书授锦衣卫官,置云匣中,以彩索系之龙竿,颁降。

lǐ bù guān pěng zhì lóng tíng nèi gǔ yuè yíng zhì lǐ bù shòu shǐ zhě bān xíng

礼部官捧置龙亭内,鼓乐迎至礼部,授使者颁行。

lóng qìng liù nián zhào chū zhì huáng jí mén jí zòu lǐ bì jià hái

隆庆六年,诏出至皇极门,即奏礼毕,驾还。

yíng jiē zhào shè yí

迎接诏赦仪

hóng wǔ zhōng dìng

洪武中定。

fán qiǎn shǐ kāi dú zhào shè běn chǔ guān jù lóng tíng yí zhàng gǔ yuè chū guō yíng

凡遣使开读诏赦,本处官具龙亭仪仗鼓乐,出郭迎。

shǐ zhě xià mǎ fèng zhào shū zhì lóng tíng zhōng nán xiàng běn chǔ guān cháo fú xíng wǔ bài lǐ

使者下马,奉诏书置龙亭中,南向,本处官朝服行五拜礼。

zhòng guān jí gǔ yuè qián dǎo shǐ zhě shàng mǎ suí lóng tíng hòu zhì gōng xiè mén

众官及鼓乐前导,使者上马随龙亭后,至公廨门。

zhòng guān xiān rù wén wǔ dōng xī xù lì hou lóng tíng zhì pái bān sì bài

众官先入,文武东西序立,候龙亭至,排班四拜。

shǐ zhě pěng zhào shòu zhǎn dú guān zhǎn dú guān guì shòu yì kāi dú àn

使者捧诏授展读官,展读官跪受,诣开读案。

xuān dú qì pěng zhào shòu cháo shǐ réng zhì lóng tíng zhōng

宣读讫,捧诏授朝使,仍置龙亭中。

zhòng guān sì bài wǔ dǎo shān hū fù sì bài bì

众官四拜,舞蹈山呼,复四拜毕。

bān shǒu yì lóng tíng qián guì wèn huáng gōng wàn fú shǐ zhě jū gōng dá yuē shèng gōng wàn fú

班首诣龙亭前,跪问皇躬万福,使者鞠躬答曰:“圣躬万福。

zhòng guān tuì yì fú jiàn shǐ zhě bìng xíng liǎng bài lǐ

”众官退,易服见使者,并行两拜礼。

fù jù gǔ yuè sòng zhào yú guān tíng

复具鼓乐送诏于官亭。

rú yǒu chū shǐ guān zài zé xiān shǒu chén xíng lǐ

如有出使官在,则先守臣行礼。

jìn shū yí

进书仪

jìn shū yí wéi shí lù zuì zhòng

进书仪惟《实录》最重。

huáng dì jù gǔn miǎn bǎi guān cháo fú jìn biǎo chēng hè

皇帝具衮冕,百官朝服,进表称贺。

qí yú zuǎn xiū shū chéng zé yǐ biǎo jìn

其馀纂修书成,则以表进。

zhòng lù shū jí yù dié zhǐ pěng jìn

重录书及玉牒,止捧进。

cí xiáng zǎi jìn shí lù yí yú kě tuī jiàn yún

兹详载进《实录》仪,馀可推见云。

jiàn wén shí tài zǔ shí lù chéng qí jìn yí wú kǎo

建文时,《太祖实录》成,其进仪无考。

yǒng lè yuán nián chóng xiū tài zǔ shí lù chéng

永乐元年,重修《太祖实录》成。

shè xiāng àn yú fèng tiān diàn dān bì zhèng zhōng biǎo àn yú dān bì zhī dōng shè bǎo yú yú fèng tiān mén shè lǔ bù dà lè rú yí

设香案于奉天殿丹陛正中,表案于丹陛之东,设宝舆于奉天门,设卤簿大乐如仪。

shǐ guān pěng shí lù zhì yú zhōng dì yù diàn rú dà cháo yí

史官捧《实录》置舆中,帝御殿如大朝仪。

bǎi guān yì dan chi zuǒ yòu lì hóng lú guān yǐn bǎo yú zhì dān bì shàng shǐ guān jǔ shí lù zhì yú àn suì rù bān

百官诣丹墀左右立,鸿胪官引宝舆至丹陛上,史官举《实录》置于案,遂入班。

hóng lú guān zòu jìn shí lù xù bān jǔ shí lù àn yǐ cì yóu diàn zhōng mén rù bān shǒu yóu zuǒ mén rù

鸿胪官奏进《实录》,序班举《实录》案,以次由殿中门入,班首由左门入。

dì xìng xù bān yǐ shí lù àn zhì yú diàn zhōng

帝兴,序班以《实录》案置于殿中。

bān shǒu guì yú àn qián zàn shǐ guān jiē guì

班首跪于案前,赞史官皆跪。

xù bān bìng nèi shì guān jǔ shí lù àn rù jǐn shēn diàn zhì yú zhōng

序班并内侍官举《实录》案入谨身殿,置于中。

dì fù zuò

帝复座。

zàn fǔ fú bān shǒu fǔ fú xìng

赞俯伏,班首俯伏,兴。

fù wèi zàn sì bài

复位,赞四拜。

zàn jìn biǎo xù bān jǔ biǎo àn yóu zuǒ mén rù zhì yú diàn zhōng

赞进表,序班举表案,由左门入,置于殿中。

zàn xuān biǎo zàn zhòng guān jiē guì

赞宣表,赞众官皆跪。

xuān qì fǔ fú xìng sì bài jìn shí lù guān tuì yú dōng bān bǎi guān rù bān

宣讫,俯伏,兴,四拜,进《实录》官退于东班,百官入班。

hóng lú guān zòu qìng hè gè guān sì bài xìng

鸿胪官奏庆贺,各官四拜兴。

zàn yǒu zhì shǐ guān réng rù bān

赞有制,史官仍入班。

zàn guì xuān zhì yún tài zǔ gāo huáng dì gāo huáng hòu gōng dé guāng huá zuǎn shù xiáng shí

赞跪,宣制云:“太祖高皇帝、高皇后功德光华,纂述详实。

zhèn xīn huān qìng yǔ qīng děng tóng zhī

朕心欢庆,与卿等同之。

xuān qì fǔ fú xìng sān wǔ dǎo yòu sì bài lǐ bì

”宣讫,俯伏兴,三舞蹈,又四拜,礼毕。

wàn lì wǔ nián shì zǔ shí lù chéng xù dìng jìn yí

万历五年,《世祖实录》成,续定进仪。

shè bǎo yú xiāng tíng biǎo tíng yú shǐ guǎn qián dì gǔn miǎn yù zhōng jí diàn bǎi guān cháo fú shì bān

设宝舆、香亭、表亭于史馆前,帝衮冕御中极殿,百官朝服侍班。

jiān xiū zǒng cái zuǎn xiū děng guān cháo fú zhì guǎn qián

监修、总裁、纂修等官,朝服至馆前。

jiān xiū guān pěng biǎo zhì biǎo tíng zhōng zuǎn xiū guān pěng shí lù zhì bǎo yú zhōng hóng lú guān dǎo yíng

监修官捧表置表亭中,纂修官捧《实录》置宝舆中,鸿胪官导迎。

yòng gǔ yuè sǎn gài yóu huì jí mén xià jiē zhì qiáo nán yóu zhōng dào héng

用鼓乐伞盖,由会极门下阶,至桥南,由中道行。

jiān xiū zǒng cái děng guān suí biǎo tíng hòu yóu èr qiáo xíng zhì huáng jí mén

监修、总裁等官随表亭后,由二桥行至皇极门。

shí lù yú yóu zhōng mén rù biǎo tíng yóu zuǒ mén rù zhì dan chi àn qián

《实录》舆由中门入,表亭由左门入,至丹墀案前。

jiān xiū guān pěng biǎo zhì yú àn zuǎn xiū guān pěng shí lù zhì yú àn jù shì lì yú shí chí dōng

监修官捧表置于案,纂修官捧《实录》置于案,俱侍立于石墀东。

nèi diàn bǎi guān xíng jì qì dì chū yù huáng jí diàn

内殿百官行记讫,帝出御皇极殿。

jiān xiū zǒng cái děng guān rù jìn shí lù jìn biǎo jù rú yǒng lè yí

监修、总裁等官入,进《实录》、进表俱如永乐仪。

cì rì sī lǐ jiān guān zì nèi diàn sòng shí lù xià diàn réng zhì bǎo yú zhōng yòng sǎn gài yǔ jiān xiū zǒng cái guān tóng sòng huáng shǐ chéng zūn cáng

次日,司礼监官自内殿送《实录》下殿,仍置宝舆中,用伞盖,与监修总裁官同送皇史宬尊藏。

jìn biǎo jiān yí

进表笺仪

míng chū dìng zhì fán wáng fǔ yù shèng jié jí dōng zhì zhēng dàn xiān qī chén shè bì

明初定制,凡王府遇圣节及冬至、正旦,先期陈设毕。

wáng miǎn fú jiù wèi sì bài yì xiāng àn qián guì

王冕服就位四拜,诣香案前跪。

jìn biǎo qì fù wèi sì bài sān wǔ dǎo shān hū yòu sì bài

进表讫,复位,四拜,三舞蹈,山呼,又四拜。

bǎi guān cháo fú suí bān xíng lǐ

百官朝服随班行礼。

jìn zhōng gōng jiān yí rú zhī wéi bù wǔ dǎo shān hū

进中宫笺仪如之,惟不舞蹈山呼。

jìn huáng tài zǐ jiān wáng pí biàn fú xíng bā bài lǐ bǎi guān cháo fú suí bān xíng lǐ

进皇太子笺,王皮弁服,行八拜礼,百官朝服随班行礼。

fán jìn hè biǎo jiān huáng zǐ fēng wáng zhě yú tiān zǐ qián zì chēng yuē dì jǐ zi mǒu wáng mǒu chēng tiān zǐ yuē fù huáng bì xià huáng hòu yuē mǔ hòu diàn xià

凡进贺表笺,皇子封王者,于天子前自称曰“第几子某王某”,称天子曰“父皇陛下”,皇后曰“母后殿下”。

ruò sūn zé zì chēng yuē dì jǐ sūn mǒu wáng mǒu chēng tiān zǐ yuē zǔ fù huáng dì bì xià huáng hòu yuē zǔ mǔ huáng hòu diàn xià

若孙,则自称曰“第几孙某王某”,称天子曰“祖父皇帝陛下,”皇后曰“祖母皇后殿下”。

ruò dì zé zì chēng yuē dì jǐ dì mǒu fēng mǒu chēng tiān zǐ yuē dà xiōng huáng dì bì xià huáng hòu yuē zūn sǎo huáng hòu diàn xià

若弟,则自称曰“第几弟某封某”,称天子曰“大兄皇帝陛下”,皇后曰“尊嫂皇后殿下”。

zhí zé zì chēng yuē dì jǐ zhí mǒu fēng mǒu chēng tiān zǐ yuē bó fù huáng dì bì xià shū fù huáng dì bì xià huáng hòu yuē bó mǔ huáng hòu diàn xià shū mǔ huáng hòu diàn xià

侄则自称曰“第几侄某封某”,称天子曰“伯父皇帝陛下”,“叔父皇帝陛下”,皇后曰“伯母皇后殿下”,“叔母皇后殿下”。

ruò zūn shǔ zé zì chēng yuē mǒu fēng chén mǒu chēng tiān zǐ yuē huáng dì bì xià huáng hòu yuē huáng hòu diàn xià

若尊属,则自称曰“某封臣某”,称天子曰“皇帝陛下”,皇后曰“皇后殿下”。

ruò cóng sūn yǐ xià zé chēng cóng sūn zài cóng sūn sān cóng sūn mǒu fēng mǒu jiē chēng huáng dì huáng hòu yuē bó zǔ shū zǔ huáng dì bì xià bó zǔ mǔ shū zǔ mǔ huáng hòu diàn xià

若从孙以下,则称“从孙、再从孙、三从孙某封某”,皆称皇帝皇后曰“伯祖、叔祖皇帝陛下”,“伯祖母、叔祖母皇后殿下”。

zhì shì zōng shí shǐ lìng gè wáng fǔ biǎo jiān jù yòng shèng hào bù dé yòng jiā rén lǐ

至世宗时,始令各王府表笺,俱用圣号,不得用家人礼。

fán zài wài bǎi guān jìn hè biǎo jiān qián yī rì jié cǎi yú gōng xiè jí jiē qú

凡在外百官进贺表笺,前一日,结彩于公廨及街衢。

wén wǔ guān gè zhāi mù sù běn shǔ

文武官各斋沐,宿本署。

qīng chén shè lóng tíng yú tíng zhōng shè yí zhàng gǔ yuè yú lù tái shè biǎo jiān àn yú lóng tíng qián xiāng àn yú biǎo jiān àn qián shè jìn biǎo jiān guān wèi yú lóng tíng dōng

清晨,设龙亭于庭中,设仪仗鼓乐于露台,设表笺案于龙亭前,香案于表笺案前,设进表笺官位于龙亭东。

gǔ chū yán gè guān jù fú

鼓初严,各官具服。

cì yán bān shǒu jù fú yì xiāng àn qián dí yìn yòng yìn qì yǐ biǎo jiān zhì yú àn tuì lì mù cì

次严,班首具服诣香案前,涤印用印讫,以表笺置于案,退立幕次。

sān yán gè guān rù bān sì bài bān shǒu yì xiāng àn qián

三严,各官入班四拜,班首诣香案前。

zàn guì zhòng guān jiē guì

赞跪,众官皆跪。

zhí shì zhě yǐ biǎo jiān guì shòu bān shǒu bān shǒu guì shòu jìn biǎo guān jìn biǎo guān guì shòu zhì lóng tíng zhōng

执事者以表笺跪授班首,班首跪授进表官,进表官跪受,置龙亭中。

bān shǒu fù wèi gè guān jiē sì bài sān wǔ dǎo shān hū sì bài

班首复位,各官皆四拜,三舞蹈,山呼,四拜。

jīn gǔ yí zhàng gǔ yuè bǎi guān qián dǎo jìn biǎo guān zài lóng tíng hòu dōng

金鼓仪仗鼓乐百官前导,进表官在龙亭后东。

zhì jiāo wài zhì lóng tíng nán xiàng yí zhàng gǔ yuè chén liè rú qián wén wǔ guān shì lì

到郊外,把龙亭向南方放置,仪仗鼓乐如先前一样陈列,文武官员站立侍候。

bān shǒu qǔ biǎo jiān shòu jìn biǎo guān jìn biǎo guān jiù yú mǎ shàng shòu biǎo jí xíng bǎi guān tuì

班首取表笺授进表官,进表官就于马上受表,即行,百官退。

xiāng yǐn jiǔ lǐ

乡饮酒礼

jì yuē xiāng yǐn jiǔ zhī lǐ fèi zé zhēng dòu zhī yù fán yǐ

《记》曰:“乡饮酒之礼废,则争斗之狱繁矣。

gù yí lǐ suǒ jì wéi xiāng yǐn zhī lǐ dá yú shù mín

”故《仪礼》所记,惟乡饮之礼达于庶民。

zì zhōu qì míng sǔn yì dài shū ér qí lǐ bù fèi

自周迄明,损益代殊,而其礼不废。

hóng wǔ wǔ nián zhào lǐ bù zòu dìng xiāng yǐn lǐ yí mìng yǒu sī yǔ xué guān lǜ shì dà fū zhī lǎo zhě xíng yú xué xiào mín jiān lǐ shè yì xíng zhī

洪武五年,诏礼部奏定乡饮礼仪,命有司与学官率士大夫之老者,行于学校,民间里社亦行之。

shí liù nián zhào bān xiāng yǐn jiǔ lǐ tú shì yú tiān xià měi suì zhēng yuè shí wǔ rì shí yuè chū yī rì yú rú xué xíng zhī

十六年,诏班《乡饮酒礼图式》于天下,每岁正月十五日、十月初一日,于儒学行之。

qí yí yǐ fǔ zhōu xiàn zhǎng lì wéi zhǔ yǐ xiāng zhī zhì shì guān yǒu dé xíng zhě yī rén wèi bīn

其仪,以府州县长吏为主,以乡之致仕官有德行者一人为宾。

zé nián gāo yǒu dé zhě wèi zhuàn bīn qí cì wèi jiè yòu qí cì wèi sān bīn yòu qí cì wèi zhòng bīn jiào zhí wèi sī zhèng

择年高有德者为僎宾,其次为介,又其次为三宾,又其次为众宾,教职为司正。

zàn lǐ zàn yǐn dú lǜ jiē shǐ néng zhě

赞礼、赞引、读律,皆使能者。

qián qī shè bīn xí yú táng běi liǎng yíng zhī jiān shǎo xi nán miàn

前期,设宾席于堂北两楹之间,少西,南面;

zhǔ xí yú zuò jiē shàng xī miàn

主席于阼阶上,西面;

jiè xí yú xī jiē shàng dōng miàn

介席于西阶上,东面;

zhuàn xí yú bīn dōng nán miàn

僎席于宾东,南面;

sān bīn xí yú bīn xi nán miàn

三宾席于宾西,南面。

jiē zhuān xí bù shǔ

皆专席不属。

zhòng bīn liù shí yǐ shàng zhě xí yú xī xù dōng miàn běi shàng

众宾六十以上者,席于西序,东面北上。

bīn duō zé shè xí yú xī jiē běi miàn dōng shàng

宾多则设席于西阶,北面东上;

liáo zuǒ xí yú dōng xù xī miàn běi shàng

僚佐席于东序,西面北上。

shè zhòng bīn wǔ shí yǐ xià zhě wèi yú táng xià xī jiē zhī xi dāng xù dōng miàn běi shàng

设众宾五十以下者位于堂下西阶之西,当序,东面北上。

bīn duō zé yòu shè wèi yú xī jiē zhī nán běi miàn dōng shàng

宾多则又设位于西阶之南,北面东上。

sī zhèng jí dú lǜ zhě wèi yú táng xià zuò jiē zhī nán běi miàn xī shàng

司正及读律者,位于堂下阼阶之南,北面西上。

shè zhǔ zhī zàn zhě wèi yú zuò jiē zhī dōng xī miàn běi shàng

设主之赞者位于阼阶之东,西面北上。

shè zhǔ jí liáo zuǒ yǐ xià cì yú dōng láng bīn jiè jí zhòng bīn cì yú xiáng mén zhī wài zhuàn cì yì zài mén wài

设主及僚佐以下次于东廊,宾介及众宾次于庠门之外,僎次亦在门外。

shè jiǔ zūn yú táng shàng dōng nán yú jiā sháo mì yòng gé jīn

设酒尊于堂上东南隅,加勺幂,用葛巾;

jué xǐ yú zuò jiē xià dōng nán

爵洗于阼阶下东南;

fěi yī yú xǐ xi shí yǐ jué zhì

篚一于洗西,实以爵觯;

guàn xǐ zài jué xǐ dōng

盥洗在爵洗东。

shè zhuó àn yú táng shàng xià xí wèi qián chén dòu yú qí shàng

设卓案于堂上下席位前,陈豆于其上。

liù shí zhě sān dòu qī shí zhě sì dòu bā shí zhě wǔ dòu jiǔ shí zhě liù dòu táng xià zhě èr dòu

六十者三豆,七十者四豆,八十者五豆,九十者六豆,堂下者二豆。

zhǔ rén dòu rú bīn zhī shù jiē shí yǐ zū hǎi

主人豆如宾之数,皆实以菹醢。

zhì qī bīn jiāng jí mén zhí shì zhě jìn bào yuē bīn zhì

至期,宾将及门,执事者进报曰:“宾至。

zhǔ rén lǜ liáo shǔ chū yíng yú mén wài zhǔ xī miàn bīn yǐ xià jiē dōng miàn

”主人率僚属出迎于门外,主西面,宾以下皆东面。

sān yī sān ràng ér hòu shēng táng xiāng xiàng zài bài shēng zuò

三揖三让,而后升堂,相向再拜,升坐。

zhí shì zhě bào zhuàn zhì yíng zuò rú qián yí

执事者报僎至,迎坐如前仪。

zàn lǐ chàng sī zhèng yáng zhì

赞礼唱司正扬觯。

sī zhèng yì guàn xǐ wèi cì yì jué xǐ wèi qǔ zhì yú fěi xǐ zhì

司正诣盥洗位,次诣爵洗位,取觯于篚,洗觯。

shēng zì xī jiē yì zūn suǒ zhuó jiǔ jìn liǎng yíng zhī jiān běi miàn lì

升自西阶,诣尊所酌酒,进两楹之间,北面立。

zài zuò zhě jiē qǐ sī zhèng yī zhuàn bīn yǐ xià jiē bào yī

在坐者皆起,司正揖,僎宾以下皆报揖。

sī zhèng nǎi jǔ zhì yán yuē gōng wéi cháo tíng shuài yóu jiù zhāng

司正乃举觯,言曰:“恭惟朝廷,率由旧章。

dūn chóng lǐ jiào jǔ xíng xiāng yǐn fēi wéi yǐn shí

敦崇礼教,举行乡饮,非为饮食。

fán wǒ zhǎng yòu gè xiāng quàn miǎn

凡我长幼,各相劝勉。

wéi chén jié zhōng wèi zi jìn xiào zhǎng yòu yǒu xù xiōng yǒu dì gōng

为臣竭忠,为子尽孝,长幼有序,兄友弟恭。

nèi mù zōng zú wài hé xiāng lǐ wú huò fèi zhuì yǐ tiǎn suǒ shēng

内睦宗族,外和乡里,无或废坠,以忝所生。

yán bì zàn lǐ chàng sī zhèng yǐn jiǔ

”言毕,赞礼唱司正饮酒。

yǐn bì yī bào rú chū

饮毕,揖报如初。

sī zhèng fù wèi zhuàn bīn yǐ xià jiē zuò

司正复位,僎宾以下皆坐。

zàn lǐ chàng dú lǜ lìng zhí shì jǔ lǜ lìng àn yú táng zhī zhōng

赞礼唱读律令,执事举律令案于堂之中。

dú lǜ lìng zhě yì àn qián běi xiàng lì dú jiē rú yáng zhì yí

读律令者诣案前,北向立读,皆如扬觯仪。

yǒu guò zhī rén jù fù zhèng xí lì tīng dú bì fù wèi

有过之人俱赴正席立听,读毕复位。

zàn lǐ chàng gòng zhuàn zhí shì zhě jǔ zhuàn àn zhì bīn qián cì zhuàn cì jiè cì zhǔ sān bīn yǐ xià gè yǐ cì jǔ qì

赞礼唱供馔,执事者举馔案至宾前,次僎,次介,次主,三宾以下各以次举讫。

zàn lǐ chàng xiàn bīn zhǔ jiàng yì guàn xǐ jí jué xǐ wèi xǐ jué zhuó jiǔ zhì bīn qián zhì yú xí

赞礼唱献宾,主降诣盥洗及爵洗位,洗爵酌酒,至宾前,置于席。

shāo tuì liǎng bài bīn dá bài

稍退,两拜,宾答拜。

yòu yì zhuàn qián yì rú zhī

又诣僎前,亦如之。

zhǔ tuì fù wèi

主退复位。

zàn lǐ chàng bīn chóu jiǔ bīn qǐ zhuàn cóng zhī yì guàn xǐ jué xǐ wèi rú yí

赞礼唱宾酬酒,宾起,僎从之,诣盥洗爵洗位如仪。

zhì zhǔ qián zhì jué

至主前,置爵。

bīn zhuàn zhǔ jiē zài bài gè jiù zuò

然后到主人面前,放置酒杯,宾、僎宾、主人都拜两拜,各自回到自己的座位。

zhí shì zhě yú jiè sān bīn zhòng bīn yǐ xià yǐ cì zhēn jiǔ qì

执事者于介、三宾、众宾以下,以次斟酒讫。

zàn lǐ chàng yǐn jiǔ huò sān xíng huò wǔ xíng

赞礼唱饮酒,或三行,或五行。

gōng tāng sān pǐn bì

供汤三品毕。

zàn lǐ chàng chè zhuàn zài zuò zhě jiē xìng

赞礼唱彻馔,在坐者皆兴。

zhuàn zhǔ liáo shǔ jū dōng bīn jiè sān bīn zhòng bīn jū xi jiē zài bài

僎、主、僚属居东,宾、介、三宾、众宾居西,皆再拜。

zàn lǐ chàng sòng bīn yǐ cì xià táng fēn dōng xī xíng réng sān yī chū xiáng mén ér tuì

赞礼唱送宾,以次下堂,分东西行,仍三揖出庠门而退。

lǐ zhōng xiāng yǐn lüè tóng

里中乡饮略同。

èr shí èr nián mìng fán yǒu guò fàn zhī rén liè yú wài zuò tóng lèi zhě chéng xí bù xǔ zá yú shàn liáng zhī zhōng zhe wèi lìng

二十二年,命凡有过犯之人列于外坐,同类者成席,不许杂于善良之中,著为令。

sān yuē bīn lǐ yǐ dài fán guó zhī jūn zhǎng yǔ qí shǐ zhě

三曰宾礼,以待蕃国之君长与其使者。

sòng zhèng hé jiān xiáng dìng wǔ lǐ qǔ zhōu guān sī yí zhǎng jiǔ yí bīn kè bìn xiāng zhào wáng nán xiāng yǐ cháo zhū hóu zhī yì gù yǐ cháo huì yí liè wéi bīn lǐ

宋政和间,详定五礼,取《周官·司仪》掌九仪宾客摈相,诏王南乡以朝诸侯之义,故以朝会仪列为宾礼。

àn gǔ zhī zhū hóu gè jūn qí guó zi qí mín dài yǐ kè lǐ kě yě bù kě yǔ hòu shì zhī chén xià děng

按古之诸侯,各君其国,子其民,待以客礼可也,不可与后世之臣下等。

cí gǎi cóng qí jiù ér bǎi guān shù rén xiāng jiàn zhī lǐ fù yān

兹改从其旧,而百官庶人相见之礼附焉。

fān wáng cháo gòng lǐ

蕃王朝贡礼

fān wáng rù cháo qí yíng láo yàn xiǎng zhī lǐ wéi táng zhì wèi xiáng

蕃王入朝,其迎劳宴飨之礼,惟唐制为详。

sòng shí fán guó jiē qiǎn shǐ rù gòng suǒ jiē jiàn wéi shǐ chén ér yǐ

宋时,蕃国皆遣使入贡,所接见惟使臣而已。

míng hóng wǔ èr nián dìng zhì fán fān wáng zhì lóng jiāng yì qiǎn shì yí tōng zàn èr rén jiē bàn

明洪武二年定制:凡蕃王至龙江驿,遣侍仪、通赞二人接伴。

guǎn rén chén fān wáng zuò yú tīng xī běi dōng xiàng

馆人陈蕃王座于厅西北,东向。

yìng tiān fǔ zhī fǔ chū yíng shè zuò yú tīng dōng nán xī xiàng

应天府知府出迎,设座于厅东南,西向。

yǐ bīn zhǔ jiē jiàn

以宾主接见。

yàn bì zhī fǔ hái fān wáng sòng yú mén wài

宴毕,知府还,蕃王送于门外。

míng rì jiē bàn guān sòng fān wáng rù huì tóng guǎn lǐ bù shàng shū jí guǎn yàn láo

明日,接伴官送蕃王入会同馆,礼部尚书即馆宴劳。

shàng shū zhì fān wáng fú qí guó fú xiāng jiàn

尚书至,蕃王服其国服相见。

yàn xiǎng yíng sòng jù rú lóng jiāng yì

宴飨迎送俱如龙江驿。

jiǔ xíng yòng lè

酒行,用乐。

míng rì zhōng shū shěng zòu wén mìng guān yī yuán yì guǎn rú qián yàn láo

明日,中书省奏闻,命官一员诣馆,如前宴劳。

shì yí sī yǐ fān wáng jí cóng guān jù fú yú tiān jiè sì xí yí sān rì zé rì cháo jiàn

侍仪司以蕃王及从官具服,于天界寺习仪三日,择日朝见。

shè fān wáng jí cóng guān cì yú wǔ mén wài fān wáng bài wèi yú dān chí zhōng dào shāo xi cóng guān zài qí hòu

设蕃王及从官次于午门外,蕃王拜位于丹墀中道,稍西,从官在其后。

shè fāng wù àn yú dān chí zhōng dào dōng xī

设方物案于丹墀中道东西。

zhī bān èr wèi yú fān wáng bài wèi běi yǐn fān wáng shè rén èr wèi yú fān wáng běi yǐn fān wáng cóng guān shè rén èr wèi yú fān wáng cóng guān běi jù dōng xī xiāng xiàng

知班二,位于蕃王拜位北,引蕃王舍人二,位于蕃王北,引蕃王从官舍人二,位于蕃王从官北,俱东西相向。

gǔ sān yán bǎi guān rù shì

鼓三严,百官入侍。

zhí shì jǔ fāng wù àn fān wáng suí àn yóu xī mén rù zhì diàn qián dan chi xi sì lì

执事举方物案,蕃王随案由西门入,至殿前丹墀西,俟立。

huáng dì fú tōng tiān guān jiàng shā páo yù diàn

皇帝服通天冠、绛纱袍御殿。

fān wáng jí cóng guān gè jiù bài wèi yǐ zhǔ wù àn zhì bài wèi qián

蕃王及从官各就拜位,以主物案置拜位前。

zàn sì bài qì yǐn bān dǎo fān wáng shēng diàn

赞四拜讫,引班导蕃王升殿。

xuān fāng wù guān yǐ fāng wù zhuàng yóu xi bì shēng rù diàn xī mén nèi zàn yǐn zhì yù qián

宣方物官以方物状由西陛升,入殿西门,内赞引至御前。

zàn bài fān wáng zài bài guì chēng hè zhì cí

赞拜,蕃王再拜,跪,称贺致词。

xuān fāng wù guān xuān zhuàng

宣方物官宣状。

chéng zhì guān xuān zhì qì fān wáng fǔ fú xìng zài bài chū diàn xī mén fù wèi

承制官宣制讫,蕃王俯伏,兴,再拜,出殿西门,复位。

zàn bài fān wáng jí qí cóng guān jiē sì bài

赞拜,蕃王及其从官皆四拜。

lǐ bì huáng dì xìng fān wáng yǐ xià chū

礼毕,皇帝兴,蕃王以下出。

lè zuò yuè zhǐ jiē rú cháng

乐作乐止皆如常。

jiàn huáng tài zǐ yú dōng gōng zhèng diàn shè bài wèi yú diàn wài

见皇太子于东宫正殿,设拜位于殿外。

huáng tài zǐ pí biàn fú shēng zuò fān wáng zài bài huáng tài zǐ lì shòu

皇太子皮弁服升座,蕃王再拜,皇太子立受。

fān wáng guì chēng hè zhì cí qì fù wèi zài bài huáng tài zǐ dá bài

蕃王跪称贺,致词讫,复位再拜,皇太子答拜。

fān wáng chū qí cóng guān xíng sì bài lǐ

蕃王出,其从官行四拜礼。

jiàn qīn wáng dōng xī xiāng xiàng zài bài wáng dá bài

见亲王,东西相向再拜,王答拜。

jù jiù zuò wáng zuò shāo běi

俱就座,王座稍北。

lǐ bì yī ér chū

礼毕,揖而出。

jiàn chéng xiàng sān gōng dà dū dū yù shǐ dài fū jiē jūn lǐ

见丞相、三公、大都督、御史大夫皆钧礼。

fān wáng bì cí rú cháo jiàn yí bù chuán zhì

蕃王陛辞,如朝见仪,不传制。

zhōng shū shěng lǜ lǐ bù guān sòng lóng jiāng yì yàn rú chū

中书省率礼部官送龙江驿,宴如初。

èr shí qī nián sì yuè yǐ jiù yí fán mìng gēng dìng

二十七年四月,以旧仪烦,命更定。

fán fán guó lái cháo xiān qiǎn lǐ bù guān láo yú huì tóng guǎn

凡蕃国来朝,先遣礼部官劳于会同馆。

míng rì gè jù qí guó fú rú cháng cì cháo fú zhě zé fú cháo fú yú fèng tiān diàn cháo jiàn

明日,各具其国服,如尝赐朝服者则服朝服,于奉天殿朝见。

xíng bā bài lǐ bì jí yì wén huá diàn cháo huáng tài zǐ xíng sì bài lǐ

行八拜礼毕,即诣文华殿朝皇太子,行四拜礼。

jiàn qīn wáng yì rú zhī wáng lì shòu dá hòu èr bài

见亲王亦如之,王立受,答后二拜。

cóng guān suí fān wáng hòu xíng lǐ

从官随蕃王后行礼。

fán yù yàn huì fān wáng jū hòu bó zhī xià

凡遇宴会,蕃王居侯伯之下。

fán fán guó qiǎn shǐ cháo gòng zhì yì qiǎn yìng tiān fǔ tóng zhī lǐ dài

凡蕃国遣使朝贡,至驿,遣应天府同知礼待。

míng rì zhì huì tóng guǎn zhōng shū shěng zòu wén mìng lǐ bù shì láng yú guǎn zhōng lǐ dài rú yí

明日至会同馆,中书省奏闻,命礼部侍郎于馆中礼待如仪。

yàn bì xí yí sān rì zé rì cháo jiàn

宴毕,习仪三日,择日朝见。

chén shè yí zhàng jí jìn biǎo jù rú yí

陈设仪仗及进表,俱如仪。

chéng zhì guān yì shǐ zhě qián chēng yǒu zhì

承制官诣使者前,称有制。

shǐ zhě guì xuān zhì yuē huáng dì wèn shǐ zhě lái shí ěr guó wáng ān fǒu

使者跪,宣制曰:“皇帝问使者来时,尔国王安否?

shǐ dá bì fǔ fú xìng zài bài

”使答毕,俯伏,兴,再拜。

chéng zhì guān chēng yǒu hòu zhì shǐ zhě guì

承制官称有后制,使者跪。

xuān zhì yuē huáng dì yòu wèn ěr shǐ zhě yuǎn lái qín láo

宣制曰:“皇帝又问,尔使者远来勤劳。

shǐ zhě fǔ fú xìng zài bài

”使者俯伏,兴,再拜。

chéng zhì guān fù mìng qì shǐ zhě fù sì bài

承制官复命讫,使者复四拜。

lǐ bì huáng dì xìng lè zuò zhǐ rú yí

礼毕,皇帝兴,乐作止如仪。

jiàn dōng gōng sì bài jìn fāng wù qì fù sì bài

见东宫四拜,进方物讫,复四拜。

yè chéng xiàng dà dū dū yù shǐ dài fū zài bài

谒丞相、大都督、御史大夫,再拜。

xiàn shū fù zài bài

献书,复再拜。

jiàn zuǒ sī láng zhōng děng jiē jūn lǐ

见左司郎中等,皆钧礼。

fán xī yàn chén yù zuò yú jǐn shēn diàn

凡锡宴,陈御座于谨身殿。

shè huáng tài zǐ zuò yú yù zuò dōng zhū wáng zuò yú huáng tài zǐ xià xī xiàng shè fān wáng zuò yú diàn xi dì yī xíng dōng xiàng shè wén wǔ guān zuò yú dì èr dì sān xíng dōng xī xiàng

设皇太子座于御座东,诸王座于皇太子下,西向,设蕃王座于殿西第一行,东向,设文武官座于第二、第三行,东西向。

jiǔ jiǔ háng shàng shí wǔ cì dà lè xì lè jiàn zuò chéng wǔ duì

酒九行,上食五次,大乐、细乐间作,呈舞队。

fán guó cóng guān zuò yú xi wǔ xià jiǔ shù shí pǐn tóng bù zuò lè

蕃国从官坐于西庑下,酒数食品同,不作乐。

dōng gōng yàn fān wáng diàn shàng zhèng zhōng shè huáng tài zǐ zuò shè zhū wáng zuò yú páng dōng xī xiàng

东宫宴蕃王,殿上正中设皇太子座,设诸王座于旁,东西向;

fān wáng zuò yú xī piān zhū wáng zhī xià dōng xiàng

蕃王座于西偏,诸王之下,东向;

sān shī bīn kè yù dé wèi yú diàn shàng dì èr xíng dōng xī xiàng

三师、宾客、谕德位于殿上第二行,东西向;

fān wáng cóng guān jí dōng gōng guān wèi yú xi wǔ dōng xiàng běi shàng

蕃王从官及东宫官位于西庑,东向北上。

hé shēng láng chén lè guāng lù sì shè jiǔ zhuàn jù rú jǐn shēn diàn yí

和声郎陈乐,光禄寺设酒馔,俱如谨身殿仪。

huò zǎi xiàng qǐng zhǐ yàn láo zé shè xí yú zhōng shū shěng hòu táng bīn xi zhǔ dōng

或宰相请旨宴劳,则设席于中书省后堂,宾西主东。

shè fān wáng cóng guān jí zuǒ yòu sī guān zuò yú zuǒ sī

设蕃王从官及左右司官坐于左司。

jiào fāng sī chén lè yú táng jí zuǒ sī nán yíng

教坊司陈乐于堂及左司南楹。

fān wáng zhì shěng mén wài shěng guān yíng rù cóng guān gè cóng qí hòu

蕃王至省门外,省官迎入,从官各从其后。

shēng jiē jiù zuò jiǔ qī xíng shí wǔ pǐn zuò yuè zá chén zhū xì

升阶就坐,酒七行,食五品,作乐,杂陈诸戏。

yàn bì shěng guān sòng zhì mén wài

宴毕,省官送至门外。

dū du fǔ yù shǐ tái yàn rú zhī

都督府御史台宴如之。

qí yàn fán shǐ lǐ bù fèng zhǐ xī yàn yú huì tóng guǎn

其宴蕃使,礼部奉旨锡宴于会同馆。

guǎn rén shè zuò cì jí yù jiǔ àn jiào fāng sī shè yuè wǔ lǐ bù guān chén lóng tíng yú wǔ mén wài

馆人设坐次及御酒案,教坊司设乐舞,礼部官陈龙亭于午门外。

guāng lù sì guān qǐng zhǐ qǔ yù jiǔ zhì lóng tíng yí zhàng gǔ yuè qián dǎo

光禄寺官请旨取御酒,置龙亭,仪仗鼓乐前导。

zhì guǎn fán shǐ chū yíng yú mén wài

至馆,蕃使出迎于门外。

zhí shì zhě pěng jiǔ yóu zhōng dào rù zhì jiǔ yú àn

执事者捧酒由中道入,置酒于案。

fèng zhǐ guān lì yú àn dōng chēng yǒu zhì shǐ zhě wàng quē guì

奉旨官立于案东,称有制,使者望阙跪。

tīng xuān bì zàn zài bài

听宣毕,赞再拜。

fèng zhǐ guān zhuó jiǔ shòu shǐ zhě běi miàn guì yǐn bì yòu zài bài

奉旨官酌酒授使者,北面跪饮毕,又再拜。

gè jiù zuò jiǔ qī xíng tāng wǔ pǐn zuò yuè chén xì rú yí

各就坐,酒七行,汤五品,作乐陈戏如仪。

yàn bì fèng zhǐ guān chū shǐ zhě sòng zhì mén wài

宴饮完毕,奉旨官出来,使者送到门外。

huáng tài zǐ xī yàn zé qiǎn gōng guān lǐ dài zhī

皇太子锡宴,则遣宫官礼待之。

shěng fǔ tái yì zhì jiǔ yàn huì jiǔ wǔ xíng shí wǔ pǐn zuò yuè bù chén xì

省府台亦置酒宴会,酒五行,食五品,作乐,不陈戏。

qiǎn shǐ zhī fán guó yí

遣使之蕃国仪

fán qiǎn shǐ cì xǐ shòu jí wèn qiǎn qìng diào zì hàn shǐ

凡遣使、赐玺绶及问遣庆吊,自汉始。

táng shǐ wài guó wèi zhī rù fán shǐ sòng wèi zhī guó xìn shǐ

唐使外国,谓之入蕃使,宋谓之国信使。

míng zǔ jì dìng tiān xià fēn qiǎn shǐ zhě fèng zhào shū wǎng yù zhū guó huò jiàng xiāng bì yǐ sì qí guó zhī shān chuān

明祖既定天下,分遣使者奉诏书往谕诸国,或降香币以祀其国之山川。

fǔ róu zhī yì shén hòu ér bù shāng guó tǐ shì qián dài wèi de

抚柔之意甚厚,而不伤国体,视前代为得。

fán qiǎn shǐ hàn lín yuàn guān cǎo zhào

,凡遣使,翰林院官草诏。

zhì qī chén shè rú cháng yí

到期,按照常规的仪式陈设。

bǎi guān rù shì huáng dì yù fèng tiān diàn

百官入侍,皇帝御奉天殿。

lǐ bù guān pěng zhào shū shàng bǎo sī zòu yòng bǎo yǐ huáng xiāo jīn fu guǒ zhì pán zhōng zhì yú àn

礼部官捧诏书,尚宝司奏用宝,以黄销金袱裹置盘中,置于案。

shǐ zhě jiù bài wèi sì bài lè zuò zhǐ rú yí

使者就拜位四拜,乐作止如仪。

chéng zhì guān zhì dān bì chēng yǒu zhì shǐ zhě guì

承制官至丹陛称有制,使者跪。

xuān zhì yuē huáng dì chì shǐ ěr mǒu zhào yù mǒu guó ěr yi gōng chéng zhèn mìng

宣制曰:“皇帝敕使尔某诏谕某国,尔宜恭承朕命。

xuān qì shǐ zhě fǔ fú xìng sì bài

”宣讫,使者俯伏,兴,四拜。

lǐ bù guān fèng zhào jiàng zì zhōng bì yǐ shòu shǐ zhě

礼部官奉诏降自中陛,以授使者。

shǐ zhě bài chū wǔ mén zhì lóng tíng nèi

使者拜出午门,置龙亭内。

jià xìng bǎi guān chū

驾兴,百官出。

shǐ zhě rù fán guó jìng xiān qiǎn rén bào yú wáng wáng qiǎn shǐ yuǎn jiē

使者入蕃国境,先遣人报于王,王遣使远接。

qián qī yú guó mén wài gōng guǎn shè wò jié cǎi chén lóng tíng xiāng àn bèi jīn gǔ yí zhàng dà lè

前期于国门外公馆设幄结彩,陈龙亭香案,备金鼓仪仗大乐。

yòu yú chéng nèi jiē xiàng jié cǎi shè quē tíng yú wáng diàn shàng shè xiāng àn yú qí qián

又于城内街巷结彩,设阙亭于王殿上,设香案于其前。

shè pěng zhào guān wèi diàn bì zhī dōng běi xuān zhào zhǎn zhào guān yǐ cì nán jù xī xiàng

设捧诏官位殿陛之东北,宣诏展诏官以次南,俱西向。

zhào shǐ zhì yíng rù guǎn

诏使至,迎入馆。

wáng lǜ guó zhōng guān jí qí lǎo chū yíng yú guó mén wài xíng wǔ bài lǐ

王率国中官及耆老出迎于国门外,行五拜礼。

yí zhàng gǔ yuè dǎo lóng tíng rù shǐ zhě suí zhī

仪仗鼓乐导龙亭入,使者随之。

zhì diàn shàng zhì lóng tíng yú zhèng zhōng

至殿上,置龙亭于正中。

shǐ zhě lì xiāng àn dōng fān wáng wèi diàn tíng zhōng běi xiàng zhòng guān suí zhī

使者立香案东,蕃王位殿庭中北向,众官随之。

shǐ zhě nán xiàng lì chēng yǒu zhì fān wáng yǐ xià jiē sì bài

使者南向立,称有制,蕃王以下皆四拜。

fān wáng shēng zì xī jiē yì xiāng àn qián guì

蕃王升自西阶,诣香案前跪。

sān shàng xiāng fǔ fú xìng zhòng guān tóng

三上香,俯伏,兴,众官同。

fān wáng fù wèi

蕃王复位。

shǐ zhě yì lóng tíng qián qǔ zhào shū shòu pěng zhào guān

使者诣龙亭前,取诏书授捧诏官。

pěng zhào guān pěng yì kāi dú àn shòu xuān zhào guān

捧诏官捧诣开读案,授宣诏官。

xuān zhào guān shòu zhào zhǎn zhào guān duì zhǎn fān wáng yǐ xià jiē guì tīng

宣诏官受诏,展诏官对展,蕃王以下皆跪听。

xuān qì réng yǐ zhào zhì lóng tíng

宣讫,仍以诏置龙亭。

fān wáng yǐ xià jiē fǔ fú xìng sì bài sān wǔ dǎo fù sì bài

蕃王以下皆俯伏,兴,四拜,三舞蹈,复四拜。

fán bài jiē zuò yuè

凡拜皆作乐。

lǐ bì shǐ zhě yǐ zhào shū fù suǒ sī bān xíng

礼毕,使者以诏书付所司颁行。

fān wáng yǔ shǐ zhě fēn bīn zhǔ xíng lǐ

蕃王与使者分宾主行礼。

qí cì fān wáng yìn shòu jí lǐ wù xuān zhì yuē huáng dì chì shǐ ěr mǒu shòu mǒu guó wáng yìn shòu ěr qí gōng chéng zhèn mìng

其赐蕃王印绶及礼物,宣制曰:“皇帝敕使尔某,授某国王印绶,尔其恭承朕命。

zhì fán guó xuān zhì yuē huáng dì chì shǐ mǒu chí yìn cì ěr guó wáng mǒu bìng cì lǐ wù

”至蕃国,宣制曰:“皇帝敕使某,持印赐尔国王某,并赐礼物。

yú rú yí

”余如仪。

fán guó qiǎn shǐ jìn biǎo yí

蕃国遣使进表仪

hóng wǔ èr nián dìng

洪武二年定。

suǒ sī yú wáng gōng jí guó chéng jiē xiàng jié cǎi shè què tíng yú diàn shàng zhèng zhōng

所司于王宫及国城街巷结彩,设阙庭于殿上正中。

qián shè biǎo jiān àn yòu qián shè xiāng àn

前设表笺案,又前设香案。

shǐ zhě wèi yú xiāng àn dōng pěng biǎo jiān èr rén yú xiāng àn xi

使者位于香案东,捧表笺二人于香案西。

shè lóng tíng yú diàn tíng nán zhèng zhōng yí zhàng gǔ yuè jù bèi

设龙亭于殿庭南正中,仪仗鼓乐具备。

qīng chén sī yìn zhě chén yìn àn yú diàn zhōng dí yìn qì yǐ biǎo jiān jí yìn jù zhì yú àn

清晨,司印者陈印案于殿中,涤印讫,以表笺及印俱置于案。

wáng miǎn fú zhòng guān cháo fú

王冕服,众官朝服。

yì àn qián yòng yìn bì yòng huáng fu guǒ biǎo hóng fu guǒ jiān gè zhì yú xiá zhōng réng gè yǐ huáng fu guǒ zhī

诣案前用印毕,用黄袱裹表,红袱裹笺,各置于匣中,仍各以黄袱裹之。

pěng biǎo jiān guān pěng zhì yú àn

捧表笺官捧置于案。

yǐn lǐ yǐn wáng zhì diàn tíng zhèng zhōng zhòng guān wèi qí hòu

引礼引王至殿庭正中,众官位其后。

zàn bài lè zuò

赞拜,乐作。

zài bài lè zhǐ

再拜,乐止。

wáng yì xiāng àn qián guì zhòng guān jiē guì sān shàng xiāng qì

王诣香案前跪,众官皆跪,三上香讫。

pěng biǎo guān qǔ biǎo dōng xiàng guì jìn wáng wáng shòu biǎo yǐ jìn yú shǐ zhě

捧表官取表东向跪进王,王授表以进于使者。

shǐ zhě xī xiàng guì shòu xìng zhì yú àn

使者西向跪受,兴,置于案。

zàn xīng wáng fù wèi

赞兴,王复位。

zàn bài lè zuò wáng yǔ zhòng guān jiē sì bài

赞拜,乐作,王与众官皆四拜。

lè zhǐ lǐ bì

乐止,礼毕。

pěng biǎo jiān guān pěng biǎo qián xíng

捧表笺官捧表前行。

zhì yú lóng tíng zhōng jīn gǔ yí zhàng gǔ yuè qián dǎo

置于龙亭中,金鼓仪仗鼓乐前导。

wáng sòng zhì gōng mén wài hái

王送至宫门外,还;

zhòng guān cháo fú sòng zhì guó mén wài

众官朝服送至国门外。

shǐ zhě nǎi xíng

使者乃行。

pǐn guān xiāng jiàn lǐ

品官相见礼

fán guān yuán yī bài hóng wǔ èr shí nián dìng gōng hóu fù mǎ xiāng jiàn gè xíng liǎng bài lǐ

凡官员揖拜,洪武二十年定,公、侯、驸马相见,各行两拜礼。

yī pǐn guān jiàn gōng hóu fù mǎ yī pǐn guān jū yòu xíng liǎng bài lǐ gōng hóu fù mǎ jū zuǒ dá lǐ

一品官见公、侯、驸马,一品官居右,行两拜礼,公、侯、驸马居左,答礼。

èr pǐn jiàn yī pǐn yì rú zhī

二品见一品亦如之。

sān pǐn yǐ xià fǎng cǐ

三品以下仿此。

ruò sān lǚ jiàn yī pǐn sì pǐn jiàn èr pǐn xíng liǎng bài lǐ

若三吕见一品,四品见二品,行两拜礼。

yī pǐn èr pǐn dá shòu cóng yí yú pǐn fǎng cǐ

一品二品答受从宜,余品仿此。

rú yǒu qīn qi zūn bēi zhī fēn cóng xíng sī lǐ

如有亲戚尊卑之分,从行私礼。

sān shí nián lìng fán bǎi guān yǐ pǐn zhì gāo xià fēn zūn bēi

三十年令,凡百官以品秩高下分尊卑。

pǐn jìn zhě xíng lǐ zé dōng xī duì lì bēi zhě xi gāo zhě dōng

品近者行礼,则东西对立,卑者西,高者东。

qí pǐn yuè èr sān děng zhě bēi zhě xià zūn zhě shàng

其品越二、三等者,卑者下,尊者上。

qí yuè sì děng zhě zé bēi zhě bài xià zūn zhě zuò shòu yǒu shì zé guì bái

其越四等者,则卑者拜下,尊者坐受,有事则跪白。

fán wén wǔ guān gōng jù gè yī pǐn jí xù zuò

凡文武官公聚,各依品级序坐。

ruò zī pǐn tóng zhě zhào yá mén cì dì

若资品同者,照衙门次第。

ruò wáng fǔ guān yǔ cháo guān zuò lì gè zhào pǐn jí jù zài cháo guān zhī cì

若王府官与朝官坐立,各照品级,俱在朝官之次。

chéng huà shí sì nián dìng zài wài zǒng bīng xún fǔ guān wèi cì zuǒ yòu dū du yǔ zuǒ yòu dōu yù shǐ bìng dū du tóng zhī yǔ fù dōu yù shǐ bìng dū du qiān shì yǔ qiān dū yù shǐ bìng jù wén dōng wǔ xī

成化十四年定,在外总兵、巡抚官位次,左右都督与左右都御史并,都督同知与副都御史并,都督佥事与佥都御史并,俱文东武西。

bó yǐ shàng zé zuò yú zuǒ

伯以上则坐于左。

shí wǔ nián zhòng dìng dōu yù shǐ xì zǒng dū jí tí dū jūn wù zhě bù fēn zuǒ yòu fù qiān jù zuò yú zuǒ

十五年重定,都御史系总督及提督军务者,不分左右副佥,俱坐于左。

zǒng bīng guān suī bó yì zuò yú yòu

总兵官虽伯,亦坐于右。

fán guān yuán xiāng yù huí bì hóng wǔ sān shí nián dìng fù mǎ yù gōng hóu fēn lù ér xíng

凡官员相遇回避,洪武三十年定,驸马遇公侯,分路而行。

yī pǐn èr pǐn yù gōng hóu fù mǎ yǐn mǎ cè lì xū qí guò

一品、二品遇公、侯、驸马,引马侧立,须其过。

èr pǐn jiàn yī pǐn qū yòu ràng dào ér xíng

二品见一品,趋右让道而行。

sān pǐn yù gōng hóu fù mǎ yǐn mǎ huí bì yù yī pǐn yǐn mǎ cè lì yù èr pǐn qū yòu ràng dào ér xíng

三品遇公、侯、驸马,引马回避,遇一品引马侧立,遇二品趋右让道而行。

sì pǐn yù yī pǐn yǐ shàng guān yǐn mǎ huí bì yù èr pǐn yǐn mǎ cè lì yù sān pǐn qū yòu ràng dào ér xíng

四品遇一品以上官,引马回避,遇二品引马侧立,遇三品趋右让道而行。

wǔ pǐn zhì jiǔ pǐn jiē shì cǐ dì chà

五品至九品,皆视此递差。

qí hòu jǐn zūn xíng

其后尽遵行。

wén zhí suī yī mìng yǐ shàng bù bì gōng hóu xūn qī dà chén

文职虽一命以上,不避公、侯、勋戚大臣;

ér qí xiāng huí bì zhě yì lùn guān bù lùn pǐn zhì yǐ

而其相回避者,亦论官不论品秩矣。

fán shǔ guān jiàn shàng sī hóng wǔ èr shí nián dìng shǔ guān xù lì yú táng jiē zhī shàng zǒng xíng yī yī shàng sī gǒng shǒu shǒu lǐng guān dá yī

凡属官见上司,洪武二十年定,属官序立于堂阶之上,总行一揖,上司拱手,首领官答揖。

qí gōng gàn jié xù jiàn shàng sī guān jiē xíng liǎng bài lǐ zhǎng guān gǒng shǒu shǒu lǐng guān dá lǐ

其公干节序见上司官,皆行两拜礼,长官拱手,首领官答礼。

fán guān yuán gōng zuò hóng wǔ èr shí nián dìng dà xiǎo yá mén guān yuán měi rì gōng zuò xíng sù yī lǐ

凡官员公座,洪武二十年定,大小衙门官员,每日公座行肃揖礼。

zuǒ èr guān yī zhǎng guān zhǎng guān dá lǐ

佐贰官揖长官,长官答礼。

shǒu lǐng guān yī zhǎng guān zuǒ èr guān zhǎng guān zuǒ èr guān gǒng shǒu

首领官揖长官、佐贰官,长官、佐贰官拱手。

shù rén xiāng jiàn lǐ

庶人相见礼

hóng wǔ wǔ nián lìng fán xiāng dǎng xù chǐ mín jiān shì nóng gōng shāng rén děng píng jū xiāng jiàn jí suì shí yàn huì yè bài zhī lǐ yòu zhě xiān shī

洪武五年令,凡乡党序齿,民间士农工商人等平居相见及岁时宴会谒拜之礼,幼者先施。

zuò cì zhī liè zhǎng zhě jū shàng

坐次之列,长者居上。

shí èr nián lìng nèi wài guān zhì shì jū xiāng wéi yú zōng zú jí wài zǔ qī jiā xù zūn bēi rú jiā rén lǐ

十二年令,内外官致仕居乡,惟于宗族及外祖妻家序尊卑,如家人礼。

ruò yán yàn zé shè bié xí bù xǔ zuò yú wú guān zhě zhī xià

若筵宴,则设别席,不许坐于无官者之下。

yǔ tóng zhì shì guān huì zé xù jué

与同致仕官会,则序爵;

jué tóng xù chǐ

爵同,序齿。

qí yǔ yì xìng wú guān zhě xiāng jiàn bù xū dá lǐ

其与异姓无官者相见,不须答礼。

shù mín zé yǐ guān lǐ yè jiàn

庶民则以官礼谒见。

líng wǔ zhě lùn rú lǜ

凌侮者论如律。

èr shí liù nián dìng fán mín jiān zǐ sūn dì zhí shēng xù jiàn zūn zhǎng shēng tú jiàn qí shī nú bì jiàn jiā zhǎng jiǔ bié xíng sì bài lǐ jìn bié xíng yī lǐ

二十六年定,凡民间子孙弟侄甥婿见尊长,生徒见其师,奴婢见家长,久别行四拜礼,近别行揖礼。

qí yú qīn qī zhǎng yòu xī yī děng dì jiǔ bié xíng liǎng bài lǐ jìn bié xíng yī lǐ

其余亲戚长幼悉依等第,久别行两拜礼,近别行揖礼。

píng jiāo tóng

平交同。

✦ You read 志·卷三十二

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.