bào pū zǐ yuē ān shàng zhì mín mò shàn wū lǐ mí lún rén lǐ chéng wèi qǔ bèi
抱扑子曰:安上治民,莫善于礼,弥纶人理,诚为曲备。
rán guān hūn yǐn shè hé fán suì zhī shén yá
然冠婚饮射,何烦碎之甚邪!
rén lún suī yǐ yǒu lǐ wèi guì dàn dāng lìng zú yǐ xù děng wēi ér biǎo qíng jìng hé zài hu shēng jiàng yī ràng zhī fán zhòng bài qǐ fǔ fú zhī wú yǐ yá
人伦虽以有礼为贵,但当令足以叙等威而表情敬,何在乎升降揖让之繁重,拜起俯伏之无已邪!
wǎng zhě tiān xià yì ān sì fāng wú shì hào gǔ guān zhǎng shí huò xiū zhī zhì nǎi jiǎng shì lěi yuè dū yǐ chu tà zhòu yè xiū xí fèi qǐn yǔ shí
往者天下乂安,四方无事,好古官长,时或修之,至乃讲试累月,督以楚挞,昼夜修习,废寝与食。
jīng shí xué zhī yī rì shì zhī zhí juǎn cóng shì àn wén jǔ dòng chù zhé zhī fá yòu zài qí jiān yóu yǒu guò wù bù dé qí yì
经时学之,一日试之,执卷从事,案文举动,黜谪之罚,又在其间,犹有过误,不得其意。
ér yù yǐ wèi yǐ cǐ wéi shēng mín zhī cháng shì zhì nán xíng yě
而欲以为以此为生民之常事,至难行也。
cǐ mò zǐ suǒ wèi lěi shì bù néng jǐn qí xué dāng nián bù néng jiū qí shì zhě yě
此墨子所谓累世不能尽其学,当年不能究其事者也。
gǔ rén xún wū cǎo chú ráo bó biàn tóng yáo kuáng fū zhī yán yóu zài zé yān
古人询于草刍荛,博辨童谣,狂夫之言,犹在择焉。
zhì wū mò zǐ zhī lùn bù néng fēi yě
至于墨子之论,不能非也。
dàn qí zhāng xíng wǎng kāi tú jìng jiā rén shì bèi wáng dào bù néng qǔ shù ěr
但其张刑网,开途径,浃人事,备王道,不能曲述耳。
zhì wū jī zàng hòu cì lǐ fán wèi kě qì yě
至于讥葬厚,刺礼烦,未可弃也。
zì jiàn ān zhī hòu wèi zhī wǔ wén sòng zhōng zhī zhì wu zài jiǎn bó cǐ zé mò zǐ zhī dào yǒu kě xíng yǐ
自建安之后,魏之武文,送终之制,务在俭薄,此则墨子之道,有可行矣。
yú yǐ wéi sāng luàn jì píng cháo yě wú wéi wáng zhě suǒ zhì zì jūn zuò gǔ
余以为丧乱既平,朝野无为,王者所制,自君作古。
kě mìng jīng xué qià wén zhī shì cái rèn sǔn yì miǎn wū jū yú zhě shǐ shān dìng sān lǐ gē qì bú yào cì qí yuán liú zǒng hé qí shì lèi jí yǐ xiāng cóng
可命精学洽闻之士,才任损益,免于拘愚者,使删定三礼,割弃不要,次其源流,总合其事,类集以相从。
qí fán zhòng yóu shuì cí yì ér yì tóng zhě cún zhī bù kě cháng xíng chú zhī
其烦重游说,辞异而义同者存之,不可常行除之。
wú suǒ shāng sǔn zú kě duàn yuē ér jǔ zhī wù lìng shěn yǐn fù yǒu níng zhì
无所伤损,卒可断约而举之,勿令沈隐,复有凝滞。
qí jí xiōng qì yòng zhī wù zǔ dòu gū zhì zhī shǔ yì guān chē fú zhī zhì qí zhāng biàn sè zhī měi gōng shì zūn bēi zhī pǐn cháo xiǎng bīn zhǔ zhī yí jì diàn bìn zàng zhī biàn jiāo sì dì xiá zhī fǎ shè jì shān chuān zhī lǐ jiē kě jiǎn shěng wu lìng yuē jiǎn
其吉凶器用之物,俎豆觚觯之属,衣冠车服之制,旗章辨色之美,宫室尊卑之品,朝飨宾主之仪,祭奠殡葬之变,郊祀禘祫之法,社稷山川之礼,皆可减省,务令约俭。
fu yuē zé yì cóng jiǎn zé yòng shǎo
夫约则易从,俭则用少;
yì cóng zé bù fán yòng shǎo zé fèi báo bù fán zé lì shì zhě wú guò yǐ fèi báo zé diào qiú zhě wú kē yǐ
易从则不烦,用少则费薄;不烦则涖事者无过矣,费薄则调求者无苛矣。
bài xiū yī ràng zhī jié shēng jiàng pán xuán zhī róng shǐ zú xù shì wú lìng xiǎo suì
拜休揖让之节,升降盘旋之容,使足叙事,无令小碎。
tiáo dié gè bié lìng yì àn yòng
条牒各别,令易案用。
jīn wǔ lǐ hùn náo zá shì fēn cuò zhī fēn yè sàn chóng chū hù xiàn gēng xiāng guàn shè
今五礼混挠,杂饰纷错,枝分叶散,重出互见,更相贯涉。
jiù rú xún àn yóu duō suǒ zhì bó nán jiàn guǎng yì tóng wú yǐ shū lǐ jiān shuō suì zēng yuè zhǎng zì fēi zhì jīng mò bù huò mèn
旧儒寻案,犹多所滞,驳难渐广异同无已,殊理兼说,岁增月长,自非至精,莫不惑闷。
chóu chú qí lù zhī qú xī láo qún yí zhī sǒu jiān shén lì sī kǎo xiào pàn lì cháng yǒu qióng nián jìng bù huō le
踌躇岐路之衢,悉劳群疑之薮,煎神沥思,考校判例,尝有穷年,竟不豁了。
zhì zhī qín kǔ jué xián wú dì shēn yín xún xī qiáo cuì jué jiǎo xiū zhī huá shǒu bù lì fáng fèi rì yuè fèi qì tā yè xī kùn hòu shēng zhēn wèi yāng yǐ
治之勤苦,决嫌无地,呻吟寻析,憔悴决角,修之华首不立,妨费日月,废弃他业,悉困后生,真未央矣。
zhǎng zhì zhāng jù duō wū běn shū
长致章句,多于本书。
jīn ruò qì hé zá sú cì bǐ zhǒng jì shān xuē bù jí kàng qí gāng xiào qí lìng bǐng ruò rì yuè zhī zhe míng zhuó ruò wǔ sè zhī yǒu dìng xi xué zhě wàn bèi zhī yì mǐ zhū rú zhēng sòng zhī fán jiāng lái dá zhě guān zhī dāng měi wū jīn zhī shì zhōu yǐ
今若契合杂俗,次比种稷,删削不急,抗其纲,校其令,炳若日月之著明,灼若五色之有定,息学者万倍之役,弭诸儒争讼之烦,将来达者观之,当美于今之视周矣。
cǐ yì gǎi shāo shí qù xuè shí zhī bǐ wú suǒ dàn nán ér hèn hèn wū xī huái tuī chē chí wū qù cháo jū yě
此亦改烧石去血食之比,无所惮难,而恨恨于惜怀,推车迟于去巢居也。
rán shǒu cháng zhī tú ér zú wén cǐ yì bì jiāng è rán chuàng jiàn wèi zhī kuáng shēng yǐ
然守常之徒,而卒闻此义,必将愕然创见,谓之狂生矣。
fu sān wáng bù xiāng yán lè wǔ dì bù xiāng xí lǐ ér qí yí fēng yì sú ān shàng zhì mín yī yě
夫三王不相沿乐,五帝不相袭礼,而其移风易俗,安上治民一也。
huò gé huò yīn sǔn yì huái shàn hé bì dāng chéng chuán yǐ dēng shān cè mǎ yǐ shè chuān bèi jiǎ yǐ shēng miào táng chóng qiú yǐ dāng lóng shǔ hu
或革或因,损益怀善,何必当乘船以登山,策马以涉川,被甲以升庙堂,重裘以当隆暑乎!
ruò wèi gǔ shì zhōng bù kě biàn zé guān guǒ bù dàng dài xīn mái yī shang bù yí gǎi luǒ tǎn yǐ
若谓古事终不可变,则棺椁不当代薪埋,衣裳不宜改裸袒矣。