bào pǔ zǐ yuē yíng hu wàn jūn bì qǐ wū zī zhū
抱朴子曰:盈乎万钧,必起于锱铢;
sǒng xiù líng xiāo bì shǐ wū fēn háo
竦秀凌霄,必始于分毫。
shì yǐ xíng liáo jí ér nán míng jiù wú yá zhī kuàng xún cháng jī ér xuán pǔ zhì jí tiān zhī gāo
是以行潦集而南溟就无涯之旷,寻常积而玄圃致极天之高。
bào pǔ zǐ yuē chěng yì cè xùn cè xùn zhě suī yí jǐng ér bù láo yīn fēng líng bō zhě suī jì wēi ér bù qīng
抱朴子曰:骋逸策迅策迅者,虽遗景而不劳,因风凌波者,虽济危而不倾。
shì yǐ yuán kǎi fēn zhí ér zé tiān zhī xūn jiù
是以元凯分职,而则天之勋就;
yī lǚ qù shì rèn ér gé mìng zhī gōng jiù
伊吕去世任,而革命之功就。
bào pǔ zǐ yuē qióng sōu yáo jī wú shè chuān zhī yòng
抱朴子曰:琼艘瑶缉,无涉川之用;
jīn hú yù xián wú jī guāi zhī néng
金弧玉弦,无激乖之能。
shì yǐ jiè jié ér wú zhèng shì zhě fēi bō luàn zhī qì rú yǎ ér fá zhì lüè zhě fēi yì liàng zhī cái
是以介洁而无政事者,非拨乱之器,儒雅而乏治略者,非翼亮之才。
bào pǔ zǐ yuē láng fēng xuán pǔ bù jiè gāo wū qiū dié
抱朴子曰:阆风玄圃,不借高于丘垤;
xuán lí jié lǜ bù jiǎ guān wū qióng mín
悬黎结绿,不假观于琼珉。
shì yǐ yīng wěi bù qún ér yōu huì zhī fēn hài
是以英伟不群,而幽蕙之芬骇;
jùn gài dú lì ér zhòng qín zhī xiǎng zhèn
峻概独立,而众禽之响振。
bào pǔ zǐ yuē bīng tàn bù xuàn néng wū lěng rè jǐn yú bù zhèng zhēn ér tǐ zhe
抱朴子曰:冰炭不炫能于冷热,瑾瑜不证珍而体著。
shì yǐ jūn zǐ gōng jǐ bù xù hu mò yǔ zhì rén shī jū xīn yí hu huǐ yù
是以君子恭己,不恤乎莫与,至人尸居,心遗乎毁誉。
bào pǔ zǐ yuē chōng biāo qīng shān ér bù néng xiào lì wū bá háo
抱朴子曰:冲飚倾山,而不能效力于拔毫;
huǒ shuò jīn shí ér bù néng yào liè yǐ qǐ shī
火烁金石,而不能耀烈以起湿。
shì yǐ huái yīn shàn zhàn shǒu ér zhuō lǐ zhì zhī cè
是以淮阴善战守,而拙理治之策;
jiàng hòu ān shè jì ér fá chéng duì zhī gěi
绛侯安社稷,而乏承对之给。
bào pǔ zǐ yuē xùn míng zhě bù yǐ shòu mìng wéi nán chóng shēn zhě bù yǐ jìn yù lèi qíng
抱朴子曰:徇名者不以授命为难,重身者不以近欲累情。
shì yǐ jì xìn gān huī mí ér bù hèn yáng zhū tóng yī máo wū lián chéng
是以纪信甘灰糜而不恨,杨朱同一毛于连城。
bào pǔ zǐ yuē xiǎo xiān bù jiě líng qiú zhī yuǎn guī fú yī bù zhī hóng hú zhī fēi pǐ
抱朴子曰:小鲜不解灵虬之远规,凫鹥不知鸿鹄之非匹。
shì yǐ ǒu gēng zhě xiào chén shèng zhī tóu lěi qiǎn shí zhě chī kǒng míng zhī bào xī
是以耦耕者笑陈胜之投耒,浅识者嗤孔明之抱膝。
bào pǔ zǐ yuē chún jūn zhī fēng yàn wū xī sì
抱朴子曰:淳钧之锋,验于犀兕;
xuān cí zhī liáng xiào wū míng shì
宣慈之良,效于明试。
shì yǐ tóng fǒu zé yuán kǎi yǔ dǒu shāo wú shū bìng rèn zé lù qí yǔ nú tái bù yì
是以同否则元凯与斗筲无殊,并任则𫘧骐与驽骀不异。
bào pǔ zǐ yuē qì fēi hú guǐ bì jìn ruì ér tuì sù
抱朴子曰:器非瑚簋,必进锐而退速;
liàng nǐ yī lǚ suī fā wǎn ér dào zǎo
量拟伊吕,虽发晚而到早。
shì yǐ jiāo liáo juàn hé yóu bù yuè hu péng miǎo yuān chú xú qǐ gù miǎn ér lì cāng hào
是以鹪鹩倦翮,犹不越乎蓬杪,鸳雏徐起,顾眄而戾苍昊。
bào pǔ zǐ yuē fǒu zhōng zé chéng zhī yǐ tài huì jí zé qīng huī chen yào
抱朴子曰:否终则承之以泰,晦极则清辉晨耀。
shì yǐ chuí ěr wú bǎn zhě chěng qiān lǐ zhī yì guǐ
是以垂耳吴阪者,骋千里之逸轨;
yíng lín jiǔ yuān zhě lìng hóng ní yǐ gāo dǎo
萦鳞九渊者,凌虹霓以高蹈。
bào pǔ zǐ yuē jiǔ duàn sì zhǔ zhě yùn zǎo suǒ yǐ biǎo líng
抱朴子曰:九断四属者,蕴藻所以表灵;
cuī kē suì yè zhě chǎi huì suǒ yǐ zēng fēn
摧柯碎叶者,茝蕙所以增芬。
shì yǐ yí wú zhì kǎn ér jiàn kuāng hé zhī jī
是以夷吾桎槛,而建匡合之绩;
yīng hóu kùn rǔ ér zhe rù qín zhī xūn
应侯困辱,而著入秦之勋。
bào pǔ zǐ yuē tīng jìng zhě xì zé lì tóng ér chóu jié
抱朴子曰:听竞者细,则利同而雠结;
shàn fǒu shū tú zé shì yì ér jié shēng
善否殊途,则事异而结生。
shì yǐ mó mǔ sù liú è jiàn xī shī zhī yàn róng
是以嫫母宿瘤,恶见西施之艳容;
shāng chén xiǎo bái céng wén yán zhōu zhī tuì gēng
商臣小白,曾闻延州之退耕。
bào pǔ zǐ yuē jīng chún chuǎn jī zé líng chí zhě kuì hèn
抱朴子曰:精纯舛迹,则凌迟者愧恨;
zhuàng ruò yì kē zé gāng dǐng zhě jiàn jì
壮弱异科,则扛鼎者见忌。
shì yǐ huái yīn xiǎn zhuó ér yōng lì yì ào yǐ jí qí chāo
是以淮阴显擢,而庸隶悒懊以疾其超;
wǔ ān gōng gāo ér fàn huī shì tán yǐ pò qí shì
武安功高,而范睢饰谈以破其事。
bào pǔ zǐ yuē bì sǐ zhī bìng bù xià kǔ kǒu zhī yào
抱朴子曰:必死之病,不下苦口之药;
xiǔ làn zhī cái bù shòu diāo lòu zhī shì
朽烂之材,不受雕镂之饰。
shì yǐ bǐ gàn fěi gōng ér pōu xīn wū jīng zhōng
是以比干匪躬,而剖心于精忠;
tián fēng jiàn wēi ér yí lù wū yán zhí
田丰见微,而夷戮于言直。
bào pǔ zǐ yuē yì yáng gū tóng bù néng wú xián ér jī āi xiǎng
抱朴子曰:峄阳孤桐,不能无弦而激哀响;
dà xià gū zhú bù néng mò chuī ér tǔ qīng shēng
大夏孤竹,不能莫吹而吐清声。
shì guān bēi zhě jì lí bù néng kāng shù jì quán báo zhě yī zhōu bù néng zhēn shēng píng
是官卑者稷离不能康庶绩,权薄者伊周不能臻升平。
bào pǔ zǐ yuē dēng jùn zhě jiè zài wū qióng gāo jì shēn zhě huò shēng wū zhōu zhòng
抱朴子曰:登峻者戒在于穷高,济深者祸生于舟重。
shì yǐ xī qín yǒu sī shàng cài zhī lǐ sī dōng yuè yǒu huǐ yíng gāng zhī wén zhǒng
是以西秦有思上蔡之李斯,东越有悔盈亢之文种。
bào pǔ zǐ yuē gāng róu yǒu bù yì zhī zhì zhēn ráo yǒu tiān rán zhī xìng
抱朴子曰:刚柔有不易之质,贞桡有天然之性。
shì yǐ bǎi liàn ér nán jīn bù kuī qí zhēn wēi kùn ér liè shì bù shī qí zhèng
是以百炼而南金不亏其真,危困而烈士不失其正。
bào pǔ zǐ yuē bù yǐ qí dào zé fù guì bù zú jū
抱朴子曰:不以其道,则富贵不足居;
wéi rén shě yì suī qī yí bù zú lìn
违仁舍义,虽期颐不足吝。
shì yǐ biàn suí fù shí yǐ tóu yuān zhòng yóu gān xīn yǐ fù rèn
是以卞随负石以投渊,仲由甘心以赴刃。
bào pǔ zǐ yuē bēi gāo bù kě yǐ yī gài qí cān lǐn bù kě yǐ quàn jǔ huà
抱朴子曰:卑高不可以一概齐,餐廪不可以劝沮化。
shì yǐ huì shī huàn cóng chē zhī kǔ shǎo zhuāng zhōu yōu de yú zhī fāng duō
是以惠施患从车之苦少,庄周忧得鱼之方多。
bào pǔ zǐ yuē chū chù yǒu bīng tàn zhī shū zào jìng yǒu fēi shěn zhī yì
抱朴子曰:出处有冰炭之殊,躁静有飞沈之异。
shì yǐ mò dí yǐ chóng jiǎn yàn yí yán jī sōu yǐ yí shì dé yì
是以墨翟以重茧趼怡颜,箕叟以遗世得意。
bào pǔ zǐ yuē shì xīn zhě jiāo qiǎn ér ài shēn wǔ shén zhě jiē jiǔ ér mí guāi
抱朴子曰:适心者交浅而爱深,忤神者接久而弥乖。
shì yǐ shēng tóng zé qīng gài ér jū nì dào yì ér bái shǒu ér wú ài
是以声同则倾盖而居昵,道异而白首而无爱。
bào pǔ zǐ yuē yú huáng yì shǒu shè chuān zhī liáng qì yě zhào zhī yǐ běi dí zé shěn piāo wū bō liú yān
抱朴子曰:艅艎鹢首,涉川之良器也,櫂之以北狄,则沈漂于波流焉。
pú shāo hàn xuè xùn qū zhī jùn zú yě yù fēi zào fù zé qīng fèn wū xiǎn tú yān
蒲梢汗血,迅趋之骏足也,御非造父,则倾偾于崄途焉。
qīng píng háo cáo yǎn fēng zhī jīng jué yě cāo zhě fēi yǔ yuè zé yǒu zì shāng zhī huàn yān
青萍豪曹,剡锋之精绝也,操者非羽越,则有自伤之患焉。
jìn bīng ruì zú bō luàn zhī shén wù yě yòng zhě fēi míng zhé zé sù zì fén zhī huò yān
劲兵锐卒,拨乱之神物也,用者非明哲,则速自焚之祸焉。
bào pǔ zǐ yuē tiān zhì yǒu bù qiān zhī cháng zūn wú lǐ fàn chuán sǐ zhī zhòng cì
抱朴子曰:天秩有不迁之常尊,无礼犯遄死之重刺。
shì yǐ xuán zhōu zhī qín shòu wéi néng yán ér bù dé cè guì shēng
是以玄洲之禽兽,惟能言而不得厕贵牲;
qióng qióng zhī fù jué zú suī jì mìng ér bù dé wèi rén yì
蛩蛩之负厥足,虽寄命而不得为仁义。
bào pǔ zǐ yuē bàng dú yán bù kě yǐ qiǎo yán mǐ shí hèn bù kě yǐ xū shì shì
抱朴子曰:谤读言不可以巧言弭,实恨不可以虚事释。
shì zhī fēi qí dào mǐ zhī bù yóu lǐ yóu huái bīng yǐ qiǎn lěng zhòng lú yǐ què shǔ zhú guāng yǐ táo yǐng chuān zhōu yǐ zhǐ lòu yǐ
释之非其道,弭之不由理,犹怀冰以遣冷,重炉以却暑,逐光以逃影,穿舟以止漏矣。
bào pǔ zǐ yuē míng zhǔ guān rén bù lìng chū qí qì
抱朴子曰:明主官人,不令出其器;
zhōng chén jū wèi bù gǎn guò qí liàng
忠臣居位,不敢过其量。
fēi qí cái ér wàng shòu fēi suǒ kān ér xū rèn yóu bīng wǎn zhī shèng fèi tāng jiā fú zhī bāo liè huǒ zhui wàn jūn wū fǔ suǒ jiā bèi zài wū piān zhōu
非其才而妄授,非所堪而虚任,犹冰碗之盛沸汤,葭莩之包烈火,缀万钧于腐索,加倍载于扁舟。
bào pǔ zǐ yuē bào hù zhī qiú bù wéi fù xīn shī
抱朴子曰:豹笏之裘,不为负薪施;
jiǔ chéng liù biàn bù wéi lóng fu shè
九成六变,不为聋夫设;
gāo chàng yuǎn hé bù wéi yōng yú tǔ
高唱远和,不为庸愚吐;
wàng shēn zhì guǒ bù wéi báo dé zuò
忘身致果,不为薄德作。
bào pǔ zǐ yuē mín cái kuì fu ér qiú bù yǐ xià lì jié yǐ ér yì bù xiū yù yuàn tàn zhī bù shēng guī qí níng zhī wéi yǒng duàn gēn yǐ xù zhī gē bèi yǐ bì fù kè mù yǐ guǎng míng wān ěr yǐ kāi cōng yě
抱朴子曰:民财匮夫而求不已,下力竭矣,而役不休,欲怨叹之不生,规其宁之惟永,断根以续枝,割背以裨腹,刻目以广明,剜耳以开聪也。
bào pǔ zǐ yuē fǎ wú yí dìng ér mù quán yí zhī suí shí gōng bù bèi qián ér hǎo lǚ biàn yǐ ǒu sú yóu tuán gāo mǎ yǐ shì bēi chē xuē fù huái yǐ jiù piān lǚ duàn cháng jiàn yǐ fù duǎn bǐng gē chǐ bì yǐ nà cù xiá yě
抱朴子曰:法无一定,而慕权宜之随时,功不倍前,而好屡变以偶俗,犹剸高马以适卑车,削附踝以就偏履,断长剑以赴短鞞,割尺璧以纳促匣也。
bào pǔ zǐ yuē zhǐ bō zhī xiū lín bù chū qióng gǔ zhī ài
抱朴子曰:止波之修鳞,不出穷谷之隘;
luán qī zhī jùn mù bù xiù péi lóu zhī bēi jiǔ chóu zhī gé yán bù tǔ yōng wěi zhī kǒu jīn bǎn zhī gāo suàn bù chū héng mín zhī huái dǔ bǎi bào zhī zhī zé zú yǐ zhī qí běn zhī bù xì dǔ wāng wèi zhī wén zé zú yǐ jué qí rén zhī yuān suì
鸾栖之峻木,不秀培蝼之卑,九畴之格言,不吐庸猥之口,金版之高算,不出恒民之怀,睹百抱之支,则足以知其本之不细,睹汪濊之文,则足以觉其人之渊邃。
bào pǔ zǐ yuē sāng lín yù ǎi wú bǔ bǎi mù zhī qī liè
抱朴子曰:桑林郁蔼,无补柏木之凄冽;
gāo rǎng dài guō wú jiě qián áo zhī méng mèi
膏壤带郭,无解黔敖之蒙袂。
rán jiǎn kuàng tí wán yǐn zhī zì chū qiān cāng wàn xiāng wū shì hu shēng
然茧纩绨纨,引之自出,千仓万箱,于是乎生。
gù shí yuǎn zhě guì běn jiàn jìn zhě wu mò
故识远者贵本,见近者务末。
bào pǔ zǐ yuē tǐ cū zhě xì xíng zhī jīng zhě de shén yuán shǐ jiàn zhōng zhě yǒu kě tuī zhī xù de zhī wèi zhèn zhě wú jiǎ wù zhī yīn
抱朴子曰:体粗者系形,知精者得神,原始见终者,有可推之绪,得之未朕者,无假物之因。
shì yǐ zhòu jiàn tiān dì wèi zú chēng míng yè chá fēn háo nǎi wèi jué lún
是以昼见天地,未足称明,夜察分毫,乃为绝伦。
bào pǔ zǐ yuē duì zǎo chūn yào bù néng lí kē yǐ jiǔ xiān
抱朴子曰:镦藻春耀,不能离柯以久鲜;
tūn zhōu zhī yú bù néng shě shuǐ ér shè shēng
吞舟之鱼,不能舍水而摄生。
shì yǐ míng měi ér shí bù fù zhě bì wú méi jié zhī fēng
是以名美而实不副者,必无没节之风;
wèi gāo ér qì bù chēng zhě bù miǎn zhì kòu zhī bài
位高而器不称者,不免致寇之败。
bào pǔ zǐ yuē rěn tòng kǔ zhī yào shí zhě suǒ yǐ chú fá mìng zhī jí
抱朴子曰:忍痛苦之药石者,所以除伐命之疾;
yīng jiǎ zhòu zhī zhòng lěng zhě suǒ yǐ hàn fēng dí zhī jí
婴甲胄之重冷者,所以捍锋镝之集;
jié cāo lǚ zhī jū kǔ zhě suǒ yǐ quán bá cuì zhī yè
洁操履之拘苦者,所以全拔萃之业;
nà fú xīn zhī zhì yán zhě suǒ yǐ wú yì fāng zhī huò yě
纳拂心之至言者,所以无易方之惑也。
bào pǔ zǐ yuē luán fèng jìng lì wū tíng chǎng zé shòu xiè wū jī wù
抱朴子曰:鸾凤竞粒于庭场,则受亵于鸡鹜;
lóng lín zá cè wū chú huàn zé jiàn dí wū liù shēng
龙麟杂厕于刍豢,则见觌于六牲。
shì yǐ shāng lǎo qī jùn yǐ bō miǎo shì zhī cāo biàn suí fù shēn yǐ quán yí wù zhī shēng
是以商老栖峻以播邈世之操,卞随赴深以全遗物之声。
bào pǔ zǐ yuē jùn jǐng bù xiè zé ní nìng zī jī jiā gǔ bù yún zé tí yǒu mí màn
抱朴子曰:浚井不渫则泥泞滋积,嘉谷不耘则荑莠弥蔓。
xué ér bù sī zé hé shí fán jiǎng ér bù jīng zé cháng huò sàng gōng
学而不思则阂实繁,讲而不精则长惑丧功。
bào pǔ zǐ yuē jī wàn jīn wū qiè kuì suī jiǎn fá ér bù yòng zé wèi zhī qí yǒu yì wū pín jù
抱朴子曰:积万金于箧匮,虽俭乏而不用,则未知其有异于贫窭。
huái yì zǎo wū xiōng xīn bù jì yì wū hàn sù zé wèi zhī qí yǒu bié wū yōng wěi
怀逸藻于胸心,不寄意于翰素,则未知其有别于庸猥。
bào pǔ zǐ yuē nán wēi qīng qín jiāo yě zhī jí ér bì sì shèng shì yǐ zēng lì huí cì yóu xià suī tiān cái jùn lǎng ér shí xū fén gào yǐ guǎng zhì
抱朴子曰:南威青琴,姣冶之极,而必俟盛饰以增丽,回赐游夏,虽天才隽朗,而实须《坟》《诰》以广智。
bào pǔ zǐ yuē dān wéi jiē wǎng zǔ zhàng zhòng yīn zé chǒu zī yì yǐ
抱朴子曰:丹帏接网,组帐重荫,则丑姿翳矣;
zhū qī shì zhì cuò tú xuàn yào zé kū mù yǐn yǐ
朱漆饰致,错涂炫耀,则枯木隐矣。
shì yǐ liù yì bèi zé bēi bǐ huà wèi jūn zǐ zhòng yù jí zé gū lòu miǎo hu guì yóu
是以六艺备则卑鄙化为君子,众誉集则孤陋邈乎贵游。
bào pǔ zǐ yuē fán lín yì huì zé yǔ zú yún cuì
抱朴子曰:繁林翳荟,则羽族云萃;
xuán yuān hào hàn zé lín qún jīng fù
玄渊浩汗,则鳞群兢赴。
dé shèng yè guǎng zé zhái xīn zhě zhòng shě xiá lù yòng jí yuǎn huái jìn jí
德盛业广,则宅心者众,舍瑕录用,即远怀近集。
bào pǔ zǐ yuē xún fēi jué jǐng zhī zú ér bù néng chěng yì fàng wū lǚ liáng
抱朴子曰:寻飞绝景之足,而不能骋逸放于吕梁;
líng bō yǒng yuān zhī shǔ ér bù néng zhì jùn ér pān wēi
凌波泳渊之属,而不能陟峻而攀危。
gù lí zhū pōu qiū háo wū bǎi bù ér bù néng biàn bā yīn zhī yǎ sú
故离朱剖秋毫于百步,而不能辩八音之雅俗;
zǐ yě hé tōng líng zhī jué xiǎng ér bù néng zhǐ bái hēi wū zhǐ chǐ
子野合通灵之绝响,而不能指白黑于咫尺。
bào pǔ zǐ yuē sì cōng guǎng pì zé xī hé nà jǐng
抱朴子曰:四聪广辟,则羲和纳景;
wàn rèn xū jǐ zé xíng liáo jiāo fù
万仞虚己,则行潦交赴。
gù bó biàn zhī dào hóng zé yì wén bì jí
故博辨之道弘,则异闻毕集;
tíng liáo zhī yào huī zé qí shì kòu jiǎo
庭燎之耀辉,则奇士叩角;
fěi bàng zhī mù shè zé yǒu guò bì zhī
诽谤之木设,则有过必知;
gǎn jiàn zhī gǔ xuán zé zhí yán bì xiàn
敢谏之鼓悬,则直言必献。
bào pǔ zǐ yuē néng yán mò bù bāo yáo ér yáo zhèng bù bì jiē de yě
抱朴子曰:能言莫不褒尧,而尧政不必皆得也;
jǔ shì mò bù biǎn jié ér jié shì bù bì jǐn shī yě
举世莫不贬桀,而桀事不必尽失也。
gù yī tiáo zhī kū bù sǔn fán lín zhī wěng ǎi
故一条之枯,不损繁林之蓊蔼;
hāo mài dōng shēng wú jiě bì fā zhī sù shā
蒿麦冬生,无解毕发之肃杀。
xī shī yǒu suǒ è ér bù néng jiǎn qí měi zhě měi duō yě
西施有所恶而不能减其美者,美多也;
mó mǔ yǒu suǒ měi ér bù néng jiù qí chǒu zhě chǒu dǔ yě
嫫母有所美而不能救其丑者,丑笃也。
bào pǔ zǐ yuē shēn yǔ míng nán liǎng jì
抱朴子曰:身与名,难两济;
gōng yǔ shén xiān bìng quán
功与神,鲜并全。
zhī lí qí dé zhě kǔ ér bì ān
支离其德者,苦而必安;
yòng yǐ shì shì zhě lè ér duō wēi
用以适世,者乐而多危。
gù zhì qín yǐ fèn jī jū zhí yán niǎo yǐ zhì huì jiàn chǒng qióng yáo yǐ fú biàn pōu pàn sān jīn yǐ qí wán zhì shuò lán chǎi yǐ fēn xīn jiǎn yì wén zǐ yǐ hán yīn shòu fá
故鸷禽以奋击拘絷,言鸟以智慧见宠,琼瑶以符辨剖判,三金以琦玩治铄,兰茝以芬馨剪刈,文梓以含音受伐。
shì yǐ cuì dǒu dǔ huà yì ér dēng xuán yún líng fèng zhí mèng xì ér fǎn dān xué zi yǒng tàn tiān lún zhī wěi qī yuán bēi bèi xiù zhī xī
是以翠蚪睹化益而登玄云,灵凤值孟戏而反丹穴,子永叹天伦之伟,漆园悲被绣之牺。
bào pǔ zǐ yuē wàn mí qīng jiǎo měng hǔ wèi zhī hán yá
抱朴子曰:万麋倾角,猛虎为之含牙;
qiān qín lín cuì zhì niǎo wèi zhī wò zhǎo
千禽鳞萃,鸷鸟为之握爪。
shì yǐ sì guó liú yán gōng dàn bù néng è
是以四国流言,公旦不能遏;
bàng zhě yíng lù ér zǐ chǎn wú yǐ sāi
谤者盈路,而子产无以塞。
bào pǔ zǐ yuē wēi shī zhī yàn fěn dài wú yǐ jiā èr zhì zhī qì chuī xū bù néng zēng
抱朴子曰:威施之艳,粉黛无以加,二至之气,吹嘘不能增。
shì yǐ huái yīng yì zhī liàng zhě bù wu fēng gé yǐ shì yì
是以怀英逸之量者,不务风格以示异;
tǐ miǎo sú zhī qì zhě bù xù xiǎo yù yǐ xùn tōng
体邈俗之器者,不恤小誉以徇通。
bào pǔ zǐ yuē lín zhǐ fèng yí suǒ huàn zài shǎo
抱朴子曰:鳞止凤仪,所患在少;
hú míng xiāo hū shì jì qí duō
狐鸣枭呼,世忌其多。
shì yǐ jùn yì yíng cháo ér qiú xián zhě wèi juàn
是以俊乂盈朝,而求贤者未倦;
chán nìng zuò wēi ér zhōng zhēn zhě qiè chǐ
谗佞作威,而忠贞者切齿。
bào pǔ zǐ yuē duō lì hé bì mèng bēn wū huò yì róng kǎi wéi zhèng dàn máo qiáng biāo xùn fēi tú huá liú sù shuāng lì duàn wèi dú shěn lǘ gàn jiàng
抱朴子曰:多力何必孟贲乌获,逸容凯唯郑旦毛嫱,飚迅非徒骅骝骕𫘭,立断未独沈闾干将。
shì yǐ néng lì sù wáng zhī yè zhě bù bì dōng lǔ zhī qiū
是以能立素王之业者,不必东鲁之丘;
néng qià yǎn kū zhī rén zhě bù bì xī lín zhī chāng
能洽掩枯之仁者,不必西邻之昌。
bào pǔ zǐ yuē líng fèng zhèn xiǎng wū zhāo yáng wèi yǒu huì wù zhī yì ér mò bù chéng tīng wū xià fēng yān
抱朴子曰:灵凤振响于朝阳,未有惠物之益,而莫不澄听于下风焉。
chī xiāo xiāo jí wū yuán yǔ wèi yǒu fēn lí zhī sǔn ér mò bù yǎn ěr ér zhù dī yān
鸱枭宵集于垣宇,未有分厘之损,而莫不掩耳而注镝焉。
gù shàn yán zhī wǎng wú yuǎn bú yuè
故善言之往,无远不悦;
è yán zhī lái mǐ jìn bù wǔ
恶言之来,靡近不忤。
yóu rì yuè wú xiè wū zhēn míng wǎng shǐ jiàn wàng wū zàn chū
犹日月无谢于贞明,枉矢见忘于暂出。
bào pǔ zǐ yuē yǐng wú wéi xíng zhī zhuàng míng wú lí shí zhī wén
抱朴子曰:影无违形之状,名无离实之文。
gù bèi yuán zhī shuǐ bì bù néng yáng cháng liú yǐ dōng jiàn
故背源之水,必不能扬长流以东渐;
fēi shí zhī huá bì bù néng jī huī zǎo wū bīng shuāng
非时之华,必不能稽辉藻于冰霜。
bào pǔ zǐ yuē jù yá zhī shòu suī dī fú ér jiàn dàn
抱朴子曰:锯牙之兽,虽低伏而见惮;
huī fǔ zhī chóng suī kǒu zhǐ quán xíng ér bù wēi
挥斧之虫,虽口止全形而不威。
gù jūn zi bèi hè qióng ér bù kě qīng
故君子被褐,穷而不可轻;
xiǎo rén xuān miǎn dá ér bù zú zhòng
小人轩冕,达而不足重。
bào pǔ zǐ yuē yì lín xiāo yáo dà huāng zhī biǎo gù wú jī jǐng zhī huò
抱朴子曰:逸麟逍遥大荒之表,故无机阱之祸;
líng cāng zhèn chì xuán pǔ zhī fēng yǐ wéi zhào luó zhī huàn
灵鸧振翅玄圃之峰,以违罩罗之患。
hé bì qǔ xué ér yǒng huái chù tì
何必曲穴而永怀怵惕。
hé bì xián lú ér cǎn cǎn wèi róng
何必衔芦而惨惨畏容。
gù chōng hu zǎi gē zhī yòng zhě bì ài hu chú huàn zhě yě
故充乎宰割之用者,必爱乎刍豢者也。
gěi hu jiān áo zhī shàn zhě bì ān hu tíng lì zhě yě
给乎煎熬之膳者,必安乎庭立者也。
bào pǔ zǐ yuē cōng zhě guì wū lǐ yí yīn wū qiān zǎi zhī wài ér de xīng wáng zhī jī
抱朴子曰:聪者贵于理遗音于千载之外,而得兴亡之迹。
míng zhě zhēn wū jiàn yì qún wū hán cuì zhī zhōng ér chōu kuāng shì zhī qì
明者珍于鉴逸群于寒瘁之中,而抽匡世之器。
ruò fú líng fán huì zhī xiǎng ér gù wèn wū yōng gōng fēi yán zhōu zhī qīng tīng yě
若夫聆繁会之响,而顾问于庸工,非延州之清听也。
wang yīng yuǎn zhī cái ér zī zhī wū cháng rén fēi dú jiàn zhī qí shi yě
枉英远之才,而谘之于常人,非独见之奇识也。
gù yǔ bù shǎng wù zhě ér lùn yòng líng chái zhī qì shì shǐ gǔ zhě zhǐ wǔ sè yě
故与不赏物者而论用凌侪之器,是使瞽者指五色也;
yǔ dù shèng jǐ zhě ér móu jǔ jí wù zhī xián shì yǔ hú yì zhì qiú yě
与妒胜己者而谋举疾恶之贤,是与狐议治裘也。
bào pǔ zǐ yuē lóng bó wēi kǔ wū xiǎn jùn zhī duān bù lè kǒu fú shǒu zhī yì jí guāng jī kě wū bīng shuāng zhī yě bù yuàn xī shēng zhī bào gū zhú bù yǐ jué lì yì lù tái zhī fù zi lián bù yǐ kùn kuì mào tóng shān zhī fēng
抱朴子曰:𫛟駮危苦于崄峻之端,不乐口弗守之役,吉光饥渴于冰霜之野,不愿牺牲之鲍,孤竹不以绝粒易鹿台之富,子廉不以困匮贸铜山之丰。
bào pǔ zǐ yuē zhì hé zhě bù yǐ shān hǎi wèi yuǎn dào guāi zhě bù yǐ zhǐ chǐ wèi jìn
抱朴子曰:志合者不以山海为远,道乖者不以咫尺为近。
gù yǒu bá shè ér yóu jí yì huò mì ěr ér bù jiē
故有跋涉而游集,亦或密迩而不接。
bào pǔ zǐ yuē huá gǔn càn làn fēi zhǐ sè zhī gōng
抱朴子曰:华衮粲烂,非只色之功;
sōng dài zhī jùn fēi yī kuì zhī jī
嵩岱之峻,非一篑之积。
gù jiǔ zǐ rèn ér kāng níng zhī jī xī sì qī shòu ér zuǒ mìng zhī xūn zhe
故九子任而康凝之绩熙,四七授而佐命之勋著。
bào pǔ zǐ yuē cuì qiú wú chì ér tiān fēi
抱朴子曰:翠虬无翅而天飞;
téng shé wú zú ér diàn wù biē wú ěr ér guān tóu shàn wén yǐn wú kǒu ér yáng shēng
螣蛇无足而电鹜,鳖无耳而关头善闻,蚓无口而扬声。
gù gāo yáo yīn ér yǔ biàn zhě tóng gōng jìn yě gǔ ér yǔ lí zhū zī míng
故皋繇喑而与辩者同功,晋野瞽而与离朱齐明。
bào pǔ zǐ yuē guān dá zhě cái wèi bì dāng qí wèi yù měi zhě shí wèi bì fù qí míng
抱朴子曰:官达者才未必当其位,誉美者实未必副其名。
gù jù chǐ bù néng jǔ jué jī shé bù néng bié wèi hú ěr bù néng lǐ yīn shī chì qiáo bí bù néng shi qì fǔ mù bù néng shou lú wàng shū zhī jǐng chuáng zú bù néng yǒu xún cháng zhī shì
故锯齿不能咀嚼,箕舌不能别味,壶耳不能理音,尸彳乔鼻不能识气,釜目不能扌卢望舒之景,床足不能有寻常之逝。
bào pǔ zǐ yuē lù rén bù néng wǎn jìn mìng zhòng ér shi yǎng yóu zhī shè yán zǐ bù néng kòng pèi zhèn cè ér zhī dōng yě zhī bài
抱朴子曰:路人不能挽劲命中而识养由之射,颜子不能控辔振策而知东野之败。
gù yǒu bù néng xià qí ér jīng mù shi shèng fù bù néng huī xián ér guò ěr jiě zhèng yā zhě
故有不能下棋而经目识胜负,不能徽弦而过耳解郑雅者。
bào pǔ zǐ yuē chuí yīn wàn mǔ zhě bì chū jùn jí zhī lǐng
抱朴子曰:垂荫万亩者,必出峻极之岭;
tāo tiān xiāng líng zhě bì fā bǎn tóng zhī yuán
滔天襄陵者,必发板桐之源。
miǎo shì zhī xūn bì yóu jué lún zhī qì
邈世之勋,必由绝伦之器;
dìng qīng zhī suàn bì tǔ guān sú zhī huái
定倾之算,必吐冠俗之怀。
shì yǐ chóng jiāo míng zhī cháo wú chéng fēng zhī yǔ
是以虫焦螟之巢,无乘风之羽;
gōu huì zhī zhōng wú xiāo lǎng zhī qí
沟浍之中,无宵朗之琦。
bào pǔ zǐ yuē chōng biāo fén lún yuán huǒ suǒ yǐ zēng chì yě ér yíng zhú zhí zhī ér fǎn miè
抱朴子曰:冲飚焚轮,原火所以增炽也,而萤烛值之而反灭;
gān yǔ gào zé jiā shēng suǒ yǐ fán róng yě ér kū mù de zhī yǐ sù xiǔ
甘雨膏泽,嘉生所以繁荣也,而枯木得之以速朽;
zhū lún huá gǔ jùn mín zhī dà bǎo yě ér fù chéng qiè zhī ér zhào huò
朱轮华毂,俊民之大宝也,而负乘窃之而召祸;
dǐng shí wàn zhōng xuān lì zhī hóng bào yě ér jìn cái shòu zhī yǐ fù shí shù
鼎食万锺,宣力之弘报也,而近才授之以覆食束。
bào pǔ zǐ yuē tú xī wèi jiǎ gěi hu zhuān zhēng zhī fú liè cuì wèi huá jí hu hòu fēi zhī shǒu suī chū yōu gǔ qiān wū qiáo mù rán wèi èr wù zhī jì wèi ruò qī cuàn wū lín bó shè shēng hu zhēn sǒu yě
抱朴子曰:屠犀为甲,给乎专征之服,裂翠为华,集乎后妃之首,虽出幽谷,迁于乔木,然为二物之计,未若栖窜于林薄,摄生乎榛薮也。
gù líng guī níng yè wěi wū tu zhōng ér bù yuàn jīn sì zhī bǎo
故灵龟宁曳尾于涂中,而不愿巾笥之宝;
zé zhì lè shí bù zhī zhuó yǐ wéi jī wù zhī huò
泽雉乐十步之啄,以违鸡鹜之祸。
bào pǔ zǐ yuē piān cái bù zú yǐ jīng zhōu yòng zhǐ zhǎng bù zú yǐ jì zhòng duǎn
抱朴子曰:偏才不足以经周用,只长不足以济众短。
shì yǐ jī zhī jiāng dàn bù néng jiū yīn yáng zhī lì shǔ
是以鸡知将旦,不能究阴阳之历数;
gǔ shi yè bàn bù néng jí guǐ jǐng zhī dào dù
鹄识夜半,不能极晷景之道度;
shān jiū zhī qíng yǔ wū jiāng lái bù néng míng tiān wén
山鸠知晴雨于将来,不能明天文;
shé chóng qǐ zhī qián quán zhī suǒ jū bù néng dá dì lǐ
蛇虫岂知潜泉之所居,不能达地理。
bào pǔ zǐ yuē jìn lìng bù míng ér yán xíng yǐ jìng luàn
抱朴子曰:禁令不明,而严刑以静乱;
miào suàn bù jīng ér qióng bīng yǐ qīn lín
庙算不精,而穷兵以侵邻。
yóu shān hé yǐ tǎo huáng chóng fá mù yǐ shā dù xiē shí dú yǐ zhōng zǎo shī chè shě yǐ zhú què shǔ yě
犹钐禾以讨蝗虫,伐木以杀蠹蝎,食毒以中蚤虱,彻舍以逐雀鼠也。
bào pǔ zǐ yuē ruì fēng chǎn hu dùn shí míng huǒ chì hu àn mù guì zhū chū hū jiàn bàng měi yù chū hū chǒu pú
抱朴子曰:锐锋产乎钝石,明火炽乎暗木,贵珠出乎贱蚌,美玉出乎丑璞。
shì yǐ bù kě yǐ fù mǔ xiàn zhòng huá bù kě yǐ zǔ mí liàng wèi huò yě
是以不可以父母限重华,不可以祖祢量卫霍也。
bào pǔ zǐ yuē zhì de zé yán yí yì shī zé róng qi
抱朴子曰:志得则颜怡,意失则容戚。
běn xiǔ zé mò kū yuán qiǎn zé liú cù
本朽则末枯,源浅则流促。
yǒu zhū zhōng zhě bì xíng hu biǎo fā hu ěr zhě bì zhe hu yuǎn
有诸中者必形乎表,发乎迩者必著乎远。
bào pǔ zǐ yuē yán zī mèi mào xíng sè bù qí ér yuè qíng kě jūn
抱朴子曰:妍姿媚貌,形色不齐,而悦情可均;
sī zhú jīn shí wǔ shēng guǐ yùn ér kuài ěr bù yì
丝竹金石,五声诡韵,而快耳不异;
jiǎo fēi gōu chén zēng jǔ jū yì ér yǒu huò tóng gōng
缴飞钩沈,罾举罝抑,而有获同功;
shù xūn lì yán chū chǔ shū tú ér suǒ guì yī zhì
树勋立言,出处殊途,而所贵一致。
bào pǔ zǐ yuē lì fēng zhě hài hòu zhì měi zhě zhào zāi
抱朴子曰:利丰者害厚,质美者召灾。
shì yǐ nán qín jiān wū zǎo yǔ xué bào sǐ wū wén pí zhān lǐ jī ér xuán yuān hé mí lù jù ér fán lín fén jīn yù chóng ér kòu dào zhì míng wèi gāo ér yōu zé jí
是以南禽歼于藻羽,穴豹死于文皮,鳣鲤积而玄渊涸,麋鹿聚而繁林焚,金玉崇而寇盗至,名位高而忧责集。
bào pǔ zǐ yuē shāng fēng xiāo sù zé chī shàn fèi dēng wēi zhì jùn zé qīng zhōu qì gān gē yún rǎo zé wén rú tuì sāng luàn jì píng zé wǔ fū chù
抱朴子曰:商风宵肃则𫄨扇废,登危陟峻则轻舟弃,干戈云扰则文儒退,丧乱既平则武夫黜。
bào pǔ zǐ yuē jià zhí wàn jīn zhě bù dài jiàn qí wù ér hào wù kě bié yǐ
抱朴子曰:价直万金者,不待见其物而好恶可别矣;
tiáo zhī lián bào zhě bù sì wéi qí mù ér jù xì kě lùn yǐ
条枝连抱者,不俟围其木而巨细可论矣。
gù wàng hóng tāo zhī tāo tiān zé zhī qí bù qǐ hu huáng wū zhī zhōng yǐ
故望洪涛之滔天,则知其不起乎潢污之中矣;
guān hàn cǎo zhī wāng wèi zé zhī qí bù chū hū zhāng jù zhī tú yǐ
观翰草之汪濊,则知其不出乎章句之徒矣。
bào pǔ zǐ yuē dān huá lǜ cǎo bù jū wū qū cuì zhī zhū
抱朴子曰:丹华绿草,不拘于曲瘁之株;
zǐ zhī fāng xiù bù xiàn wū chì lǔ zhī rǎng
紫芝芳秀,不限于斥卤之壤。
shì yǐ shòu xuán guī yǐ gào chéng zhě shēng wū sì zuì zhī mén
是以受玄珪以告成者,生于四罪之门;
chéng lì shǔ wū wén zǔ zhě chū wū wán xiāo zhī jiā
承历数于文祖者,出于顽嚣之家。
bào pǔ zǐ yuē shàn yán jū shì zé mǐ yuǎn bù yīng
抱朴子曰:善言居室,则靡远不应;
wǎng zhí bù zhōng zé wú jìn bù lí
枉直不中,则无近不离。
shì yǐ sòng yě yǒu tuì shè zhī yíng huò
是以宋野有退舍之荧惑;
yīn cháo yǒu wài bēn zhī nì shǔ
殷朝有外奔之昵属。
sì huán zhì zì shǎo guǎng zhī biǎo lù mǎ biàn wū xiāo qiáng zhī lǐ
四环至自少广之表,鹿马变于萧墙之里。
bào pǔ zǐ yuē jīng qīng zhū hài bù shì yǒng wū qiè ruò zhī jiān
抱朴子曰:荆卿朱亥,不示勇于怯弱之间;
mèng bēn féng fù bù fèn gē jǐ wū lǐ xiá zhī qún
孟贲冯妇,不奋戈戟于俚侠之群。
yīng rú shuò shēng bù shì xì biàn wū qiǎn jìn zhī tú
英儒硕生,不饰细辩于浅近之徒;
dá rén wěi shì bù biàn rì jiāo chá wū liú sú zhī zhōng
达人伟士,不变日交察于流俗之中。
bào pǔ zǐ yuē pán xuán yī ràng fēi yù kòu zhī róng
抱朴子曰:盘旋揖让,非御寇之容;
guàn jiǎ yīng zhòu fēi miào táng zhī shì
掼甲缨胄,非庙堂之饰。
chuí shēn zhèn pèi bù kě yǐ huī rèn zhēng fēng
垂绅振佩,不可以挥刃争锋;
guī xíng jǔ bù bù kě yǐ jiù huǒ zhěng nì
规行矩步,不可以救火拯溺。
bào pǔ zǐ yuē qián kūn táo yù ér shù wù bù shí qí huì zhě yóu hu qí yì wú fāng yě
抱朴子曰:乾坤陶育,而庶物不识其惠者,由乎其益无方也;
dà rén shén huà ér qún xì bù jué qí shī zhě yóu hu zhì zhī wū wèi yǒu yě
大人神化,而群细不觉其施者,由乎治之于未有也。
gù kě zhī zhě xiǎo yě yì liào zhě shǎo yě
故可知者小也,易料者少也。
bào pǔ zǐ yuē é yīng rèn sì bù yǐ cán zhī wéi shǒu chēng tāng wǔ hàn gāo bù yǐ xì xíng zhāo jìn yù
抱朴子曰:娥英任姒,不以蚕织为首称,汤武汉高,不以细行招近誉。
gù chéng shì wū sān chén zhě bù huáng yū jiàn wū jǐng gǔ
故澄视于三辰者,不遑纡鉴于井谷;
qīng tīng wū sháo hù zhě qǐ xiá chuí ěr wū sāng jiān
清听于韶濩者,岂暇垂耳于桑间。
bào pǔ zǐ yuē fū biǎo huò bù kě yǐ lùn zhōng wàng mào huò bù kě yǐ hé néng
抱朴子曰:肤表或不可以论中,望貌或不可以核能。
zhòng ní shì sàng jiā zhī gǒu gōng dàn lèi pǔ zhuó zhī cái jiù yáo miàn rú méng qī yī yǐn xíng ruò gǎo hái jí lóng yáng sòng cháo yóu tǔ ǒu zhī guān yè guāng jiè rú dǒng shān yóu jǐn wán zhī guǒ chén āi yě
仲尼似丧家之狗,公旦类朴斫之材,咎繇面如蒙倛,伊尹形若槁骸,及龙阳宋朝,犹土偶之冠夜光,藉孺董邓,犹锦纨之裹尘埃也。
bào pǔ zǐ yuē xūn huá bù néng huà xià yú gù jiào bù xíng wū zǐ dì
抱朴子曰:勋华不能化下愚,故教不行于子弟;
xīn guǐ bù néng gǎi shàng zhì gù è bù rǎn wū sān rén
辛癸不能改上智,故恶不染于三仁。
bào pǔ zǐ yuē zhì dà yǒu suǒ bù néng biàn jí xì yǒu suǒ bù néng duó
抱朴子曰:至大有所不能变,极细有所不能夺。
gù bīng shuāng sù shā bù néng diāo shū mài zhī mào
故冰霜肃杀,不能凋菽麦之茂;
chì shǔ yù yīn bù néng xiāo xuě shān zhī dòng
炽暑郁阴,不能消雪山之冻;
biāo fēng dàng hǎi bù néng shǐ qián quán yáng bō
飚风荡海,不能使潜泉扬波;
chūn zé róng wù bù néng shǐ kū huì fā huá
春泽荣物,不能使枯卉发华。
bào pǔ zǐ yuē qì xuè zhī bǎo yǎng shí jiān shí zhū yǐ chī jǐng shěn lǘ mèng láo xū chu dǐ yǐ liǎn fēng liú mǎ rì dài wáng sūn ér zhì yuǎn lìng zhì sì yǐn kuò ér chéng dé
抱朴子曰:泣血之宝,仰石监石诸以摛景,沈闾孟劳,须楚砥以敛锋,骝马日待王孙而致远,令质俟櫽括而成德。
bào pǔ zǐ yuē qī luán jí yuè suī jī kě ér bù yuàn lóng wěi wū páo rén zhī shì
抱朴子曰:栖鸾戢𬸚,虽饥渴而不愿笼委于庖人之室;
chéng huáng tiān lù suī yōu jī ér bù lè cǎo chú mò wū zhuó lóng zhī jiù
乘黄天鹿,虽幽饥而不乐草刍秣于濯龙之厩。
shì yǐ duó tiáo zhī sōu wàng wàn wù wū fāng lín chuí lún zhī shēng hū zhí guī wū nán chǔ
是以掇蜩之叟,忘万物于芳林,垂纶之生,忽执珪于南楚。
bào pǔ zǐ yuē fāng yuán chuǎn zhuàng shì zhǐ yì guī
抱朴子曰:方圆舛状,逝止异归。
gù hún xiàng zūn wū xíng jiàn kūn hòu guì wū ān zhēn
故浑象尊于行健,坤后贵于安贞。
qī zhèng sì qì yǐ zhōu liú chéng gōng
七政四气,以周流成功;
wǔ yuè liù zhù yǐ zhì jìng zuò zhèn
五岳六柱,以峙静作镇。
shì yǐ sòng mò chu shēn yǐ zài chí cún guó gàn mù hú míng yǐ wú wéi zhé chōng
是以宋墨楚申,以载驰存国,干木胡明,以无为折冲。
bào pǔ zǐ yuē dé yì wū qiū yuán zhě shēn fǒu ér shén tài
抱朴子曰:得意于丘园者,身否而神泰;
yì jǐ yǐ xù wù zhě xíng yì ér xīn láo
役己以恤物者,形逸而心劳。
gù bào wèng guàn yuán zhě huan wū tái zǎi
故抱瓮灌园者,欢于台宰;
ǒu cān rú wēi zhě měi hu dǐng shí
呕餐茹薇者,美乎鼎食;
zhàng cè qù bīn zhě xíng rú yuè jū xī
仗策去豳者,形如月居腊;
yè yǐ dài dàn zhě qín yōu sǔn mìng
夜以待旦者,勤忧损命。
bào pǔ zǐ yuē rén rěn yǒu tiān yuān zhī jué shàn fǒu yóu yǒu wú zhī jué
抱朴子曰:仁忍有天渊之绝,善否犹有无之觉。
zōu yú cè zú yǐ dǎo xū chái láng yǎn qún yǐ hài shēng
驺虞侧足以蹈虚,豺狼掩群以害生。
yú qīng juān xiāng yìn yǐ jì qióng huá gōng ràng sān shì yǐ tuī xián
虞卿捐相印以济穷,华公让三事以推贤。
lǐ sī jí shèng jǐ ér shā hán fēi páng juān huàn bù rú ér xíng sūn bìn
李斯疾胜己而杀韩非,庞涓患不如而刑孙膑。
bào pǔ zǐ yuē yòng de qí zhǎng zé cái wú huò qì
抱朴子曰:用得其长,则才无或弃;
piān jí qí duǎn zé chù wù wú kě
偏诘其短,则触物无可。
gù qīng luó wù hú zhì fú zhī lì yě ér bù kě yǐ yù liú dí
故轻罗雾縠,治服之丽也,而不可以御流镝;
shěn lǘ jù quē duàn zhǎn zhī liáng yě ér bù kě yǐ tiāo jiǎo cì
沈闾巨阙,断斩之良也,而不可以挑脚刺。
bào pǔ zǐ yuē xiǎo cī bù zú yǐ sǔn dà qì duǎn nè huǒ bù zú yǐ lèi cháng cái
抱朴子曰:小疵不足以损大器,短疒火不足以累长才。
rì yuè xié chóng niǎo zhī xiá bù fáng lì tiān zhī jǐng huáng hé hé ní zǐ zhī zhuó bù hài lìng shān zhī liú
日月挟虫鸟之瑕,不妨丽天之景,黄河合泥滓之浊,不害凌山之流。
shù sāi bù kě yǐ qì yí wú duó tián bù kě yǐ báo xiāo hé qiè qī bù kě yǐ fèi xiàng rú shòu jīn bù kě yǐ chì chén píng
树塞不可以弃夷吾,夺田不可以薄萧何,窃妻不可以废相如,受金不可以斥陈平。
bào pǔ zǐ yuē hǔ bào bù néng bó shì wū bō tāo zhī zhōng téng shé bù néng dēng lìng wū bù wù zhī rì zhì zhì tù zé luán fèng bù jí yīng yào yǐn gēng lí zé lóng lín bù dǎi shuāng zhì
抱朴子曰:虎豹不能搏噬于波涛之中,螣蛇不能登凌于不雾之日,挚雉兔则鸾凤不及鹰鹞,引耕犁则龙麟不逮双峙。
gù wǔ fū yǒng shì wú yòng hu yàn rú zhī shì
故武夫勇士,无用乎晏如之世;
shuò shēng yì cái bù guì hu lì jìng zhī yùn
硕生逸才,不贵乎力竞之运。
bào pǔ zǐ yuē liǎng bàn ér xiàng lǐng zé qí lù yǔ jiǎn lǘ tóng yǐ
抱朴子曰:两绊而项领,则骐𫘧与蹇驴同矣;
shī lín ér jū kǎn zé yuán yòu yǔ huān mò děng yǐ
失林而居槛,则猿狖与獾貉等矣;
tāo fēng ér bù jī zé lóng quán yǔ qiān dāo jūn yǐ
韬锋而不击,则龙泉与铅刀均矣;
cái yuǎn rèn jìn zé yīng jùn yǔ yōng wáng xiào bǐ yǐ
才远任近,则英俊与庸王肖比矣。
ruò nǎi qiú qiān lǐ zhī jī wū zhí wéi zhī jùn zé jiàng shì zhī xūn wū jù suì zhī xián wèi zhī bù huò wú bù xìn yě
若乃求千里之迹于絷维之骏,责匠世之勋于剧碎之贤,谓之不惑,吾不信也。
bào pǔ zǐ yuē juān tú rú hāo zhě bì wú shí gān zhī kǒu
抱朴子曰:捐荼茹蒿者,必无识甘之口;
qì qióng shí lì zhě bì wú zhēn zhēn zhī míng
弃琼拾砾者,必无甄珍之明。
báo jiǔ chéng ér yuè běi bǐ zhě wú zhī qí bù néng gé líng qí ér yí xiáng fèng yǐ
薄九成而悦北鄙者,吾知其不能格灵祇而仪翔凤矣。
shě yīng xiù ér zhàng cháng mín zhě wú zhī qí bù néng xù yí lún ér zhēn shēng píng yǐ
舍英秀而杖常民者,吾知其不能叙彝伦而臻升平矣。
bào pǔ zǐ yuē dá hu tōng sāi zhī zhì lǐ zhě bù yuān yì wū qióng fǒu
抱朴子曰:达乎通塞之至理者,不悁悒于穷否;
shěn hu zì rán zhī yǒu mìng zhě bù yì yù wū dào héng
审乎自然之有命者,不逸豫于道行。
gù yíng yì yuān wū zé yí yùn mèn zhī xīn
故萦抑渊洿,则遗愠闷之心;
zhèn yào chén hù yī ér wú de yì zhī sè
振耀宸户衣,而无得意之色。
sān shì sān yǐ zé qí rén yě
三仕三已,则其人也。
bào pǔ zǐ yuē pǐ tài xì hu yùn qióng dá bù zú yǐ lùn shì
抱朴子曰:否泰系乎运,穷达不足以论士;
dé shī zài hu shì yíng rǔ bù kě yǐ liàng cái
得失在乎适,营辱不可以量才。
shí mìng bù kě yǐ lì qiú zāo yù bù kě yǐ zhì wéi
时命不可以力求,遭遇不可以智违。
gù shàng fù zhě lǎo fù zhī qì fū
故尚父者,老妇之弃夫;
hán xìn zhě qǐ shí zhī è zi
韩信者,乞食之饿子;
xiāo gōng zhě dǒu shāo zhī lì
萧公者,斗筲之吏;
qíng bù zhě xíng chù zhī wáng lì
黥布者,刑黜之亡隶。
dāng qí xíng lóng zī wū huī xī zhī zhōng juǎn fèng chì hu chì yàn zhī qún zé bǐ lóng hòu wèi wéi qí lún
当其行龙姿于虺蜥之中,卷凤翅乎斥鷃之群,则彼龙后,谓为其伦。
bào pǔ zǐ yuē sì líng yì yì ér wèi lóng píng zhī fú
抱朴子曰:四灵翳逸,而为隆平之符;
yōu rén jiā dùn ér wèi yǒu guó zhī bǎo
幽人嘉遁,而为有国之宝。
hé bì sī chén ér xián biāo jī xiè wū yōu zé zāi yǒu yòng rén zhī yòng yě wú yòng wǒ zhī yòng yě xùn shēn zhě bù yǐ míng mì hé xiū shēng zhě bù yǐ wù lèi jǐ
何必司晨而衔镳,羁绁于忧责哉?有用人之用也,无用我之用也,徇身者不以名汨和,修生者不以物累己。
bào pǔ zǐ yuē liàng cái ér shòu zhě bù qiú gōng wū qì wài
抱朴子曰:量才而授者,不求功于器外;
kuí néng ér shòu zhě bù fù zé wū lì jìn
揆能而受者,不负责于力尽。
gù miè yíng zhú zhě bù fán cāng hǎi káng jīn liǎng zhě bù shì wū huò
故灭荧烛者不烦沧海,扛斤两者不事乌获。
yùn xīn niǎn yán bù yí wang qí jì zhī jiǎo
运薪辇盐,不宜枉骐骥之脚;
suì zhí suǒ rèn ān zú qū dú xíng zhī jùn yǐ
碎职琑任,安足屈独行之俊矣?
bào pǔ zǐ yuē tián chuān huì zhī liú bù néng yùn dà bái zhī sōu
抱朴子曰:田巛浍之流,不能运大白之艘;
shēng hé zhī qì bù néng róng qiān zhōng zhī wù
升合之器,不能容千锺之物。
yì yào bù néng bìng biǎo wēi zhī jǐng cháng cái bù néng bié yì lún zhī qì
熠耀不能并表微之景,常才不能别逸伦之器。
gài zào huà suǒ jiǎ cōng míng yǒu běn gēn yě
盖造化所假,聪明有本根也。
bào pǔ zǐ yuē yǐng rén měi xià lǐ zhī yín wā ér báo liù jīng zhī hé yīn
抱朴子曰:郢人美下里之淫蛙,而薄六茎之和音;
yōng fū hǎo yuè ěr zhī huá yù ér è lì xíng zhī liáng guī
庸夫好悦耳之华誉,而恶利行之良规。
gù sòng yù shě qí yán líng zhī jīng shēng zhì shì zhāo qí dú jiàn zhī yuǎn móu
故宋玉舍其延灵之精声,智士招其独见之远谋。
bào pǔ zǐ yuē qióng mín shān jī bù néng wú xié xiá zhī qì
抱朴子曰:琼珉山积,不能无挟瑕之器;
dèng lín qiān lǐ bù néng wú piān kū zhī mù
邓林千里,不能无偏枯之木。
lùn zhēn zé bù kě yǐ xì cī qì jù měi
论珍则不可以细疵弃巨美;
yǔ dà zé bù kě yǐ shǎo lèi fèi qí duō gù
语大则不可以少累废其多故。
pàn zhǔ zhě liáng píng yě ér tǔ liù qí yǐ ān shàng
叛主者,良平也,而吐六奇以安上;
qún dào zhě péng yuè yě ér jiàn hóng xūn wū zuǒ mìng
群盗者彭越也,而建弘勋于佐命。
bào pǔ zǐ yuē wǔ yuè wēi é bù yǐ cáng jí shāng qí jí tiān zhī gāo
抱朴子曰:五岳巍峨,不以藏疾伤其极天之高;
cāng hǎi huàng yàng bù yǐ hán gòu lèi qí wú yá zhī guǎng
沧海滉瀁,不以含垢累其无涯之广。
gù jiǔ dé shàng kuān yǐ de zhòng xuān ní fàn ài ér yǔ jìn
故九德尚宽以得众,宣尼泛爱而与进。