抱朴子 · 葛洪 · Chapter 69 of 70

外篇·知止

PinyinModern Translation
Size

bào pǔ zǐ yuē zhù mò dà wū wú zú fú mò hòu hu zhī zhǐ

抱朴子曰:祝莫大于无足,福莫厚乎知止。

bào yíng jū chōng zhě bì quán zhī suàn yě yàn ān chéng mǎn zhě nán bǎo zhī wēi yě

抱盈居冲者,必全之算也;宴安盛满者,难保之危也。

ruò fú shàn juàn cháo xǔ guǎn hú zhī tú

若夫善卷巢许管胡之徒,

xián dǎo yún wù yǐ gāo wù

咸蹈云物以高骛,

yī lóng fèng yǐ sǒng jī

依龙凤以竦迹,

chān tāo fēng wū xiāng ěr zhī zhōng

觇韬锋于香饵之中,

wù fù chē hū lái rèn zhī lù

寤覆车乎来轫之路,

wéi xiǎn tú yǐ xiá jì

违险途以遐济,

gù néng miǎn zhān hé zhī diào mín

故能免詹何之钓缗,

kě wèi shàn liào wēi jǐng wū xíng wài

可谓善料微景于形外,

dí jiān bīng wū wèi shuāng

觌坚冰于未霜,

xǐ xīn qū tū wū fāng chì zhī huǒ

徙薪曲突于方炽之火,

lí zhōu mǐ jí wū chōng fēng zhī qián

𫄥舟弭楫于冲风之前,

zhān jiǔ niú hài ér shēn shěn

瞻九牛害而深沈,

wàng mì wèi ér zēng shì

望密蔚而曾逝,

bù tuō cháo wū wěi tiáo zhī mò

不托巢于苇苕之末,

bù yǎn qǐn hu bēng shān zhī yá zhě yě

不偃寝乎崩山之崖者也。

sī jiē qì dà liàng hóng shěn jī shí zhì líng chái dú wǎng bù qiān cháng yù shén sān zào huà xīn yí wàn wù kě yù bù néng chài jiè qí chún cuì jìn lǐ bù néng hào huá qí qīng chéng

斯皆器大量弘,审机识致,凌侪独往,不牵常欲,神叁造化,心遗万物,可欲不能虿介其纯粹,近理不能耗滑其清澄。

gǒu wú ruò rén zhī zì rán chéng nán qǐ jí hu jué guǐ yě

苟无若人之自然,诚难企及乎绝轨也。

tú lìng zhī gōng chéng zhě shēn tuì chù láo dà zhě bù shǎng jiǎo tù sǐ zé zhī liè quǎn zhī bù yòng gāo niǎo jìn zé jué liáng gōng zhī jiāng qì

徒令知功成者身退,处劳大者不赏,狡兔死则知猎犬之不用,高鸟尽则觉良弓之将弃。

jiàn péng hán zhī míng jìng ér niàn chōu zān zhī shù dǔ yuè zhǒng zhī àn jī zé shi jīn xiàng zhī guì

鉴彭韩之明镜,而念抽簪之术;睹越种之暗机,则识金象之贵。

ruò fàn gōng fàn sōu yǐ jué jǐng xuē shēng xùn luàn yǐ quán jié èr shū tóu yìn wū fāng yíng tián yù shì fú wū lòu jǐn jìn tuō kàng huǐ zhī jiù tuì wú rú wěi zhī lìn qīng fēng zú yǐ yáng qiān zǎi zhī chén dé yīn zú yǐ qū jiāng lái zhī huò

若范公泛艘以绝景,薛生逊乱以全洁,二疏投印于方盈,田豫释绂于漏尽,进脱亢悔之咎,退无濡尾之吝,清风足以扬千载之尘,德音足以祛将来之惑。

fāng zhī chén bǎo bù yì miǎo hu

方之陈宝,不亦邈乎!

huò zhì xiǎo bài wū móu dà huò yuán ruò zhé wū zài zhòng huò dú shì xiàn wū zhòng fēi huò jìn zhōng jié wū jiān huì huò chàng gāo suàn ér shòu zhāo cuò zhī huò huò jié xīn lì ér zāo wú qǐ zhī hài

或智小败于谋大,或辕弱折于载重,或独是陷于众非,或尽忠讦于兼会,或倡高算而受晁错之祸,或竭心力而遭吴起之害。

gù yǒu kǒu zhǐ jú gāo kǒu zhǐ jí hòu yóu bù miǎn yān

故有口止局高口止脊厚,犹不免焉。

gōng dàn zhī fàng zhòng ní zhī xíng jiǎ shēng xùn bìn wū xià shì zǐ cháng xūn shèn hu wú gū yuè yì píng qí wu yuán pò chu bái qǐ yǐ bǎi shèng zhí jiāng wén zi yǐ jiǔ shù bà yuè hán xìn gōng gài wū tiān xià qíng bù miè jiā yǐ zuǒ mìng róng bù yí guǐ rǔ yǐ jí zhī

公旦之放,仲尼之行,贾生逊摈于下士,子长熏肾乎无辜,乐毅平齐,伍员破楚,白起以百胜拓疆,文子以九术霸越,韩信功盖于天下,黥布灭家以佐命,荣不移晷,辱已及之。

bù bì qí huò qǐ zhì zhě zāi

不避其祸,岂智者哉!

wéi chén bù yì qǐ jiāng yī tú yào ér yán zhī jué zài zé zhǔ

为臣不易,岂将一途,要而言之,决在择主。

wǒ bù zú lài qí yàn rú cǐ

我不足赖,其验如此。

gào tuì bì xián jié ér qiě ān měi míng hòu shí fú mò dà yān

告退避贤,洁而且安,美名厚实,福莫大焉。

néng xiū cǐ shù wàn wèi yǒu yī

能修此术,万未有一。

jí xiōng yóu rén kě wù sī hū

吉凶由人,可勿思乎!

nì ěr zhī yán lè zhī zhě xī xiàn nà qī róng jiāng sù shēn huò jiù fěi bàng qí bù xiá hé xìn shòu zhī kě bì zāi

逆耳之言,乐之者希,献纳期荣,将速身祸,救诽谤其不暇,何信受之可必哉!

fu shǐ céng jiǎo fēn yún zé yuān chú huái hé kēng jǐng chōng xī zé lín yú liǎn jì

夫矢曾缴纷纭则鸳雏徊翮,坑阱充蹊则麟虞敛迹。

qíng bù kě jí yù bù kě mǎn dá rén yǐ dào zhì qíng yǐ jì qiǎn yù wèi móu zhě yóu yi shǐ zhōng kuàng zì wèi cè ér bù xiáng zāi

情不可极,欲不可满,达人以道制情,以计遣欲,为谋者犹宜使忠,况自为策而不详哉!

gài zhī zú zhě cháng zú yě bù zhī zú zhě wú zú yě

盖知足者常足也,不知足者无足也。

cháng zú zhě fú zhī suǒ fù yě wú zú zhě huò zhī suǒ zhōng yě

常足者,福之所赴也;无足者,祸之所锺也。

shēng shēng zhī hòu shā zāi shēng yǐ sòng shì yǐn miáo yǐng rén zhāng gé chéng yù qí kuài ér shí sù wèi liè zhī jìn wàng tuì sī zhī wèi hu

生生之厚,杀哉生矣,宋氏引苗,郢人张革,诚欲其快,而实速萎裂,知进忘退,斯之谓乎?

fu jiā bēn ér bù zhǐ zhě xiān bù qīng zhuì líng bō ér wú xiū zhě xī bù shěn nì nòng rèn bù xī zhě shāng cì zhī yóu yě zhuó jī bù chuò zhě quē huǐ zhī yuán yě

夫䇲奔而不止者,鲜不倾坠;凌波而无休者,希不沈溺;弄刃不息者,伤刺之由也;斫击不辍者,缺毁之原也。

yíng zé yǒu sǔn zì rán zhī lǐ zhōu miào zhī qì qǐ qī wǒ zāi gù yǎng yóu zhī shè xíng rén shi yǐ chí xián dōng yě zhī yù yán zǐ zhī qí fāng bài chéng gōng zhī xià wèi yì jiǔ chù yě

盈则有损,自然之理,周庙之器,岂欺我哉?故养由之射,行人识以驰弦,东野之御,颜子知其方败,成功之下,未易久处也。

fu yǐn jiǔ zhě bù bì jǐn luàn ér luàn zhě duō yān fù guì zhě qǐ qí jiē wēi ér wēi zhě yǒu yān

夫饮酒者不必尽乱,而乱者多焉;富贵者岂其皆危,而危者有焉。

zhì zhě liào shì wū yǐ fú zhī biǎo fá mù wū háo mò zhī chū tǔ gāo yán bù wū lèi qí zhī jì yì zhì qiú bù wū qún hú zhī zhōng gǔ rén yáng kuáng wèi yú qǐ suǒ lè zāi

智者料事于倚伏之表,伐木于毫末之初,吐高言不于累棋之际,议治裘不于群狐之中,古人佯狂为愚,岂所乐哉!

shí zhī yí rán bù huò yǐ yě

时之宜然,不获已也。

yì yǒu shēn táo ér lù zāo bō tāo yōu dùn ér shuǐ bèi fén shāo ruò gōng shèng zhī jué lì yǐ yǔn mìng li yè jiān cù yǐ tūn zhèn yóu hu jī zhī yǒu zhèn jǐng zhī bù miè yě

亦有深逃而陆遭波涛,幽遁而水被焚烧,若龚胜之绝粒以殒命,李业煎蹙以吞鸩,由乎迹之有朕,景之不灭也。

ruò shǐ xíng rú dǎo bīng shēn rú jū yīn dòng wú yí zōng kě xún jìng yǔ wú wéi wèi yī qǐ yǒu sī huàn hu

若使行如蹈冰,身如居阴,动无遗踪可寻,静与无为为一,岂有斯患乎!

yòu kuàng hū jiē rì yuè yǐ yǐn xíng hái jī jiàn gǔ yǐ xùn lì qì zhě zāi

又况乎揭日月以隐形骸,击建鼓以徇利器者哉!

fu zhí míng shí zé yōu wū jì sì hǎi yù xiǎn shì zé liè wū bǎo yī shēn wèi cǐ yǒng kǎi fēi yī shì yě

夫值明时则优于济四海,遇险世则劣于保一身,为此永慨,非一士也。

wú wén wú chì bù miè mǐ yì bù sǔn huàn hè yǒu wěi huī zhī zhào chūn cǎo wèi qiū cuì zhī duān rì zhōng zé zè yuè yíng zé shí sì shí zhī xù chéng gōng zhě tuì

吾闻无炽不灭,靡溢不损,焕赫有委灰之兆,春草为秋瘁之端,日中则昃,月盈则蚀,四时之序,成功者退。

yuǎn qǔ zhū wù zé gòu gāo chóng jùn zhī wú xiàn zé tuí huài wéi yōu yǐ jìn qǔ zhū shēn zé jiā shàn zhǐ jiǔ zhī bù jié zé jié jí shāng xìng yǐ

远取诸物,则构高崇峻之无限,则颓坏惟忧矣;近取诸身,则嘉膳旨酒之不节,则结疾伤性矣。

kuàng hū qí gāo gài yún xiāo ér jī zhī yóu bù zhǐ qí wēi zhèn rén zhǔ ér jiā chóng yòu bù xī zhě hu

况乎其高概云霄而积之犹不止,其威震人主而加崇,又不息者乎!

wén méng duò shān shì zú áo xiáng sì hǔ zhī zhuì suì ér wèi jī

蚊虻堕山,适足翱翔;兕虎之坠,碎而为齑。

cǐ yán dà wù bù kě shī suǒ yě

此言大物,不可失所也。

qiě fú zhèng sè dàn wéi zhí dào ér xíng dǎ pū gàn jì bù lǜ chóu xì zé yuàn shēn hèn jī

且夫正色弹违,直道而行,打扑干纪,不虑雠隟,则怨深恨积。

ruò shě fǎ róng fēi zhǔ tuō rú xiǎng tǔ gāng rú róu wěi qū shéng mò zé zhōng sàng bài jū cǐ dì zhě bù biàn láo hu shì yǐ shēn míng bìng quán zhě shén xī ér zhé zú fù shí shù zhě bù fá yě

若舍法容非,属托如响,吐刚茹柔,委曲绳墨,则忠□丧败,居此地者,不变劳乎?是以身名并全者甚希,而折足覆食束者不乏也。

rán ér rù zé lán fáng yǎo tiǎo

然而入则兰房窈窕,

zhū wéi zǔ zhàng

朱帷组帐,

wén yīn jiān shū wū huá dì

文茵兼舒于华第,

yàn róng càn làn wū zuǒ yòu

艳容粲烂于左右,

qīng tǐ róu shēng

轻体柔声,

qīng gē miào wǔ

清歌妙舞,

sòng cài zhī qiǎo

宋蔡之巧,

yáng ā zhī yán

阳阿之妍,

kǒu tǔ biàn líng yán lù zhī qū

口吐辨菱延露之曲,

zú niè lù shuǐ qī pán zhī jié

足蹑渌水七槃之节,

zhī yīn yuè ěr

知音悦耳,

yě zī yú xīn

冶姿娱心,

mì yàn jì jí

密宴继集,

líng lù bù chè

醽醁不撤,

yǎng dēng qǐ gé

仰登绮阁,

fǔ yìng qīng yuān

俯映清渊,

yóu guǒ lín zhī dān cuì

游果林之丹翠,

xì huì yòu zhī fēn fù

戏蕙囿之芬馥,

wén lín chán zhuó

文鳞瀺灂,

zhū xí xié háng

朱习颉颃,

fēi jiǎo duò yún hóng

飞缴堕云鸿,

shěn lún yǐn fáng lǐ

沈纶引鲂鲤,

yuǎn zhēn bù suǒ ér jiāo jí

远珍不索而交集,

wán nòng fēn huá ér zì zhì

玩弄纷华而自至。

chū zé zhū lún yào lù gāo gài jiē zhěn dān qí yún wèi huī jié xī hè jīn kǒu cáo kǒu xiàn gē jiǎ cuǐ cuò dé yì tuō wū hòu chéng jiā zhǐ yíng hu shǔ chē qióng yóu guān zhī yú jí tián yú zhī huan

出则朱轮耀路,高盖接轸,丹旗云蔚,麾节翕赫,金口嘈口献,戈甲璀错,得意托于后乘,嘉旨盈乎属车,穷游观之娱,极畋渔之欢。

shèng míng zhī yù mǎn ěr ér rù chǎn yuè zhī yán yì kǒu tóng cí

圣明之誉,满耳而入;谄悦之言,异口同辞。

wū shí miǎo rán yì miè gǔ rén wèi yī lǚ guǎn yàn bù zú suàn yě

于时眇然,意蔑古人,谓伊吕管晏,不足算也。

qǐ jué chóng tì zhī xiāng wéi shǒu wěi āi yuè zhī xiāng wéi zhāo mù kěn xiè guì shèng qǐ hái gǔ bèi zhū mén ér fǎn qiū yuán zāi

岂觉崇替之相为首尾,哀乐之相为朝暮,肯谢贵盛,乞骸骨,背朱门而反丘园哉!

ruò nǎi shèng míng zài shàng dà xián zàn shì bǎi kuí fēi wǒ zé bù xù zhào mín fēi wǒ zé bù jì gāo ér bù yǐ wēi wèi yōu mǎn ér bù yǐ yì wèi lǜ zhě suǒ bù lùn yě

若乃圣明在上,大贤赞事,百揆非我则不叙,兆民非我则不济,高而不以危为忧,满而不以溢为虑者,所不论也。

qióng dá

穷达

huò wèn yī liú zhī cái ér huò qióng huò dá qí gù hé yě jùn yì zhí zhì qí yǒu hàn hu bào pǔ zǐ dá yuē fu qì yè bù yì ér yǒu yì yǒu yáng zhě wú zhī jǐ yě

或问:“一流之才,而或穷或达,其故何也?俊逸絷滞,其有憾乎?”抱朴子答曰:“夫器业不异,而有抑有扬者,无知己也。

gù pǐ tài shí yě tōng sāi mìng yě

故否泰时也,通塞命也。

shěn shí zhě hé yuàn wū shěn qián zhī mìng zhě hé hèn wū bēi cuì hu

审时者何怨于沈潜,知命者何恨于卑瘁乎!

gù shěn lǘ tíng jūn jīng jìn zhī liáng yě ér bù yǐ jī zé zhāo jūn bù néng duàn yān yáo huá lí lǜ lián chéng zhī bǎo yě wěi zhī ní nìng zé wǎ lì jī qí shàng yān

故沈闾渟钧,精劲之良也,而不以击,则朝菌不能断焉;珧华黎绿,连城之宝也,委之泥泞,则瓦砾积其上焉。

gù kě zhēn ér bù bì jiàn zhēn yě kě yòng ér bù bì jiàn yòng yě

故可珍而不必见珍也,可用而不必见用也。

yōng sú zhī fu àn wū bié wù bù fēn zhū zǐ bù biàn shū mài wéi yǐ dá zhě wèi xián ér bù zhī yáo qiú zhě zhī suǒ dá yě wéi yǐ qióng zhě wèi liè ér bù xiáng shǒu dào zhě zhī suǒ qióng yě

庸俗之夫,暗于别物,不分朱紫,不辩菽麦,唯以达者为贤,而不知侥求者之所达也;唯以穷者为劣,而不详守道者之所穷也。

qiě fú xuán xiàng bù lì tiān zé bù néng yáng dà míng zhuó wú wài sōng dài bù tuō de zé bù néng sǒng jùn jí gài yún xiāo

且夫悬象不丽天,则不能扬大明灼无外,嵩岱不托地,则不能竦峻极概云霄。

tù zú yīn yí tú yǐ pìn xùn

兔足因夷途以聘迅,

lóng sōu fàn jī liú yǐ xiào sù

龙艘泛激流以效速,

lí guāng fēi suì rén bù chì

离光非燧人不炽,

chu jīn fēi ōu yě bù yǎn

楚金非欧冶不剡,

fēng huá sì fā chūn ér biǎo yàn

丰华俟发春而表艳,

qī hóng dài chōng biāo ér qīng lì

栖鸿待冲飙而轻戾,

sì yuè bù míng yáng

四岳不明扬,

zé yǒu guān bù dēng yōng

则有鳏不登庸,

shū yá bù tuī xián

叔牙不推贤,

zé yí wú bù shì hòu

则夷吾不式厚,

ráng jū lài píng zhòng yǐ chāo chuō

穰苴赖平仲以超踔,

huái yīn yīn xiāo gōng yǐ yīng yáng

淮阴因萧公以鹰扬,

juàn shēng yóu shèng zhī zhī tán

隽生由胜之之谈,

qǔ nì yuán wú zhī zhī jiàn

曲逆缘无知之荐,

yuán zhí qǐ lóng yíng zhī kǒng míng

元直起龙萦之孔明,

gōng jǐn gòng hǔ wò zhī xìng bà

公瑾贡虎卧之兴霸,

gù néng měi míng chuí wū dì jí

故能美名垂于帝籍,

hóng xūn zhe wū dāng shì yě

弘勋著于当世也。

hàn zhī mò nián wú zhī jì shì zé bù rán yān

“汉之末年,吴之季世,则不然焉。

jǔ shì yě bì fù jǐ zhě wèi qián qǔ rén yě bì duō dǎng zhě wèi jué ér fù jǐ zhě bù bì zú jìn zhī qì yě tóng hu wǒ gù bù néng yí yān ér duō dǎng zhě bù bì yì qún zhī cái yě xìn zhòng kǒu gù wèi qí kě yān

举士也,必附己者为前;取人也,必多党者为决;而附己者不必足进之器也,同乎我,故不能遗焉;而多党者不必逸群之才也,信众口,故谓其可焉。

huò xìn cǐ zhī yōng wěi ér bù néng qiǎn suǒ niàn zhī jìn qíng huò shi bǐ zhī yīng yì ér bù néng píng xīn wū zhì gōng

或信此之庸猥,而不能遣所念之近情;或识彼之英异,而不能平心于至公。

wū shì shì quán héng ér yǐ shū cù wèi qīng zhòng yǐ qì dù liàng ér yǐ lún jí wèi duō shǎo yǐ

于是释铨衡,而以疏数为轻重矣;弃度量,而以纶集为多少矣。

wū shí zhī suǒ wèi yǎ rén gāo yùn bǐng guó zhī jūn chù zhì jué jǐ bāo biǎn yóu kǒu zhě xiān zāi miǎn hu sī lèi yě

于时之所谓雅人高韵,秉国之钧,黜陟决己,褒贬由口者,鲜哉免乎斯累也。

yòu kuàng wū xiōng zhōng lǜ yǒu zēng dú lì jí fēi dǎng jì shèng jǐ hū hán sù zhě hu bēi fū

又况于胸中率有憎独立,疾非党,忌胜己,忽寒素者乎?悲夫!

miǎo sú zhī shì bù qún zhī rén suǒ yǐ bǐ jiān bù yù bù kě shèng jì huò yì dùn wū sǒu zé huò lì cháo ér chì tuì yě

邈俗之士,不群之人,所以比肩不遇,不可胜计,或抑顿于薮泽,或立朝而斥退也。

gài xiū dé ér dào bù xíng cáng qì ér shí bú huì huò sì hé qīng ér chǐ yǐ méi huò jié zhōng qín ér bú jiàn zhī yuǎn xíng bù chěng wū yī shì xūn zé bù jiā wū shēng mín

盖修德而道不行,藏器而时不会,或俟河清而齿已没,或竭忠勤而不见知,远行不骋于一世,勋泽不加于生民。

xí shàng zhī zhēn yù wū ní nìng jì wù zhī cái zhōng wū wú shī cāo zhù ér bù zhí wǔ dīng bào gān ér bù yù xī bó zì nǎng qì jīn jiāng yǒu hé xiàn ér dú bēi zhī bù yì lòu zāi

席上之珍,郁于泥泞,济物之才,终于无施,操筑而不值武丁,抱竿而不遇西伯,自曩迄今,将有何限?而独悲之,不亦陋哉!

zhān jìng lù zhī yuǎn ér chǐ yóu zhī zhī dà dào zhī fǒu ér bù gǎi zhī

瞻径路之远,而耻由之;知大道之否,而不改之。

qí tōng sāi wū yī tú fù róng rǔ wū zì rán zhě qǐ huái yì mèn wū zhī xī xìng yǒng tàn wū chuān shì hu

齐通塞于一途,付荣辱于自然者,岂怀悒闷于知希,兴永叹于川逝乎!

yí qí yǒu hàn shì wèi shi zhì rén zhī yòng xīn yě

疑其有憾,是未识至人之用心也。

xiǎo nián zhī bù zhī dà nián jǐng wā zhī bù xiǎo cāng hǎi zì yǒu lái yǐ

小年之不知大年,井蛙之不晓沧海,自有来矣。

zhòng yán

重言

bào pǔ zǐ yuē yú yǒu rén xuán bó xiān shēng zhě

抱朴子曰:余友人玄泊先生者,

chǐ zài zhì xué

齿在志学,

gù yǐ qióng lǎn liù lüè

固已穷览六略,

páng zōng hé luò

旁综河洛,

zhòu jìng xī hé zhī mò jǐng

昼竞羲和之末景,

xī zhào wàng shū zhī yú huī

夕照望舒之余辉,

dào mǐ yuǎn ér bù jiù

道靡远而不究,

yán wú wēi ér bù cè

言无微而不测,

yǐ rú mò wèi chéng chí

以儒墨为城池,

yǐ jī shén wèi gān gē

以机神为干戈,

gù tán zhě mò bù wàng chén ér xián bì

故谈者莫不望尘而衔璧,

wén shì yín mù ér gé bǐ

文士寅目而格笔。

é ér wù zhì zhě zhī bù yán

俄而寤智者之不言,

jué cùn yī zhī wú jiù

觉寸一之无咎,

yì de zé qí quán tí zhī kě qì

意得则齐荃蹄之可弃,

dào guāi zé jué chàng gāo ér hé guǎ

道乖则觉唱高而和寡,

wū shì fèng lǎo shì duō bài zhī jiè

于是奉老氏多败之戒,

sī jīn rén sān jiān zhī yì

思金人三缄之义,

kuò fēng yǐng ér rú nè tāo

括锋颖而如讷韬,

xiū hàn wū tóng guǎn

修翰于彤管,

hán jīn huái yù

含金怀玉,

yì mì huá biàn

抑谧华辩,

zhōng rì mí xī

终日弥夕,

huò wú yī yán

或无一言。

mén rén jìn yuē xiān shēng mò rán xiǎo zi hú shù qiě yǔ yōng fū wú shū yān

门人进曰:“先生默然,小子胡述?且与庸夫无殊焉。

qiè wèi zhōng bù míng zé bù yì wū jī tóng fú qìng xi yīn zé wèi bié hu jù shí yě

窃谓锺不鸣,则不异于积铜;浮磬息音,则未别乎聚石也。

xuán bó xiān shēng dá yuē wú tè shōu yuǎn míng wū wàn dài qiú zhī jǐ wū jiāng lái qǐ néng jìng jiàn zhī wū jīn rì biāo gé wū yī shí hu táo zhēn yǐ shèng jiǔ suī měi bú jiàn hān shēn bēi ér yán gāo suī shì bú jiàn xìn

”玄泊先生答曰:“吾特收远名于万代,求知己于将来,岂能竞见知于今日,标格于一时乎?陶甄以盛酒,虽美不见酣;身卑而言高,虽是不见信。

tú juǎn shé ér jié shēng jiāng hé jiù wū liú dùn gǔ rén liù shí xiào wǔ shí jiǔ bù yuǎn mí fù nǎi jué yǒu yǐ yě

徒卷舌而竭声,将何救于流遁?古人六十笑五十九,不远迷复,乃觉有以也。

fu yù zhī jiān yě jīn zhī gāng yě bīng zhī lěng yě huǒ zhī rè yě qǐ xū zì yán rán hòu míng zāi

夫玉之坚也,金之刚也,冰之冷也,火之热也,岂须自言,然后明哉!

qiě bā yīn jiǔ zòu bù néng wú cháng duǎn zhī bìng yǎng yóu bǎi fā bù néng zhǐ jiāng yǒu yī shī zhī shū wán píng hé zhě shù ruò wū shuǐ hǎo jù tán zhě duō lòu wū kǒu

且八音九奏,不能无长短之病,养由百发不能止,将有一失之疏,玩凭河者,数溺于水;好剧谈者,多漏于口。

bó yá jǐn wū cāo xián gù zhōng wú fán shǒu zhī lèi rú zhě jìng qí cí lìng gù zhōng wú shū jī zhī rǔ

伯牙谨于操弦,故终无烦手之累;儒者敬其辞令,故终无枢机之辱。

qiǎn jìn zhī tú zé bù rán yān

浅近之徒,则不然焉。

biàn xū wú zhī bù jí zhēng xì shì yǐ fèi yán lùn guǎng xiū jiān bái wú yòng zhī shuō sòng zhū zǐ fēi shèng guò zhèng zhī shū sǔn jiào yì huò wèi zhī shēn yuǎn wěi qì zhèng jīng jìng zhì xié xué

辩虚无之不急,争细事以费言,论广修坚白无用之说,诵诸子非圣过正之书,损教益惑,谓之深远,委弃正经,竞治邪学。

huò yǔ àn jiàn zhě jiào chún wěn zhī shèng fù wèi bù shí zhě tǔ qīng shāng zhī tán duì fēi dí lì zhī rén páng wú shǎng jiě zhī kè hé yì zòu yǎ yuè wū mù gěng zhī cè chén xuán huáng wū tǔ ǒu zhī qián zāi

或与暗见者较唇吻之胜负,为不识者吐清商之谈对,非敌力之人,旁无赏解之客,何异奏雅乐于木梗之侧,陈玄黄于土偶之前哉!

tú kǒu kū qì fá chuí kàng zhǐ zhǎng jīn fǔ quē huài ér pán jié bù pò bó rán zhàn sè ér guāi wǔ yù yuǎn zhì lìng huì róng biǎo yán chǒu yán zì kǒu tōu báo zhī biàn shēng hu qí jiān jì diàn zhī miù bù kě jiù mó

徒口枯气乏,椎杭抵掌,斤斧缺坏而盘节不破,勃然战色而乖忤愈远,致令恚容表颜,丑言自口,偷薄之变,生乎其间,既玷之谬,不可救磨。

wèi ruò xī shēng bù quán dà yīn yuē shuō yǐ sì shí zhě yǐ

未若希声不全大音,约说以俟识者矣。

✦ You read 外篇·知止

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.