lùn yī shǒu shí sì tiáo fāng jiǔ shí sān shǒu jiǔ fǎ sì shǒu
（论一首十四条方九十三首灸法四首）
lùn yuē biāo jū zhě
论曰∶瘭疽者，
ròu zhōng hū shēng diǎn zǐ rú dòu lì
肉中忽生点子如豆粒，
xiǎo zhě rú shǔ sù
小者如黍粟，
jù zhě rú méi li
剧者如梅李，
huò chì huò hēi huò qīng huò bái
或赤、或黑、或青、或白，
qí zhuàng bù dìng
其状不定，
yǒu gēn bù fú zhǒng
有根不浮肿，
tòng shāng zhī yìng xīn
痛伤之应心，
gēn shēn zhì jī
根深至肌，
jīng jiǔ biàn sì miàn xī zhǒng
经久便四面悉肿，
àn shú zǐ hēi sè
黯熟紫黑色，
néng làn huài jīn gǔ
能烂坏筋骨。
ruò dú sàn zhú mài rù zàng shā rén
若毒散，逐脉入脏杀人。
nán rén míng wéi zhí zhe dú nóng ròu chù jí gē qù zhī
南人名为拓着毒浓肉处，即割去之。
yì shāo tiě luò zhī lìng jiāo rú tàn
亦烧铁烙之，令焦如炭。
huò jiǔ bǎi zhuàng
或灸百壮。
huò yǐn kuí gēn zhī huò yǐn lán qīng zhī ruò xī jiǎo zhī jí shēng má zhī zhú lì huáng lóng tāng děng zhū dān fāng zhì zhuān qù qí rè qǔ chài
或饮葵根汁，或饮蓝青汁，若犀角汁及升麻汁、竹沥黄龙汤等诸单方治，专去其热取瘥。
qí bìng xǐ zhe shí zhǐ gù yǔ dài zhǐ xiāng sì rén bù shí zhī hū zuò dài zhǐ bù jí zhì yì zhú mài shàng rù zàng shā rén
其病喜着十指，故与代指相似，人不识之，呼作代指，不急治，亦逐脉上入脏杀人。
nán fāng rén de zhī jiē zhǎn qù qí zhǐ
南方人得之，皆斩去其指。
chū zhǐ tóu xiān zuò àn hòu shǐ zhǒng chì hēi àn tòng rù xīn shì yě
初指头先作黯，后始肿赤黑黯， 痛入心是也。
dài zhǐ zhě xiān zhǒng rè tòng sè bù àn yuán zhǎo jiǎ biān jié nóng
代指者，先肿热痛，色不黯，缘爪甲边结脓。
jù zhě zhǎo jiē tuō luò
剧者，爪皆脱落。
cǐ wèi zhī dài zhǐ bìng yě
此谓之代指病也。
dàn dé yī wù lěng yào zhī zhí zì zhī jiā
但得一物，冷药汁拓渍之佳。
ruò rè shèng fú lòu lú tāng fāng jiàn běn juǎn yōng jū mén jí zhí zì zhī
若热盛服漏芦汤，（方见本卷痈疽门）及拓渍之。
fū shēng má gāo fāng jiàn běn juǎn dān dú mén yì kě
敷升麻膏（方见本卷丹毒门）亦可。
zhēn qù xuè bù fáng xǐ zì tu gāo yě
针去血，不妨洗渍涂膏也。
fù yǒu è ròu bìng zhě
复有恶肉病者，
shēn shàng hū yǒu ròu rú chì dòu lì
身上忽有肉如赤豆粒，
tū chū biàn zhǎng
突出便长，
tuī chū rú niú mǎ rǔ
推出如牛马乳，
shàng rú jī guān zhuàng
上如鸡冠状，
bù zhì zì zhǎng chū bù zhǐ
不治自长出不止，
yì bù tòng yǎng
亦不痛痒，
cǐ yóu chūn dōng shí shòu è fēng rù jī mài zhōng
此由春冬时受恶风入肌脉中，
biàn chéng cǐ jí
变成此疾，
zhì zhī yi fú lòu lú tāng
治之宜服漏芦汤，
wài shāo tiě luò zhī
外烧铁烙之，
rì rì wèi zhī
日日为之，
lìng jiāo jìn
令焦尽，
jí yǐ shēng má gāo fū shàng
即以升麻膏敷上，
jī rì nǎi chài
积日乃瘥。
yòu yǒu chì mài bìng zhě
又有赤脉病者，
shēn shàng hū yǒu chì mài luò qǐ lǒng sǒng rú sǐ qiū yǐn zhī zhuàng
身上忽有赤脉络起陇耸如死蚯蚓之状，
shì zhī rú yǒu shuǐ zài mài zhōng
视之如有水在脉中，
cháng duǎn jiē zhú mài suǒ chǔ
长短皆逐脉所处，
cǐ yóu chūn dōng shòu è fēng rù luò mài zhōng
此由春冬受恶风入络脉中，
qí xuè ròu yū suǒ zuò yě
其血肉瘀所作也，
yi wǔ xiāng lián qiáo tāng fāng jiàn běn juǎn yōng jū mén jí zhú lì děng zhì zhī
宜五香连翘汤（方见本卷痈疽门）及竹沥等治之。
cì qù qí xuè réng fū dān shēn gāo fāng jiàn běn juǎn yōng jū mén
刺去其血仍敷丹参膏（方见本卷痈疽门）。
yì yòng bái jī shǐ tu zhī liáng
亦用白鸡屎涂之良。
è hé bìng zhě ròu zhōng hū yǒu hé lěi lěi rú méi li hé xiǎo zhě rú dòu lì pí ròu téng tòng zhuàng rè wù hán shì yě
恶核病者，肉中忽有核累累如梅李核，小者如豆粒，皮肉疼痛壮热恶寒是也。
yǔ zhū chuāng gēn luǒ jié jīn xiāng sì
与诸疮根瘰结筋相似。
qí chuāng gēn luǒ yīn chuāng ér shēng shì huǎn wú dú
其疮根瘰因疮而生，是缓无毒。
è hé bìng cu ran ér qǐ yǒu dú ruò bù zhì rù fù fán mèn shā rén jiē yóu dōng yuè shòu wēn fēng zhì chūn xià yǒu bào hán xiāng bó qì jié chéng cǐ dú yě
恶核病卒然而起有毒，若不治入腹，烦闷杀人，皆由冬月受温风，至春夏有暴寒相搏，气结成此毒也。
dàn fú wǔ xiāng tāng zhǔ zhī fāng jiàn běn juǎn yōng jū mén
但服五香汤主之（方见本卷痈疽门）。
yòu yǐ xiǎo dòu mò fū zhī yì zhǔ tāng zì shí shí xǐ zhī xiāo hòu yǐ dān shēn gāo fū zhī lìng yú hé jǐn xiāo
又以小豆末敷之，亦煮汤渍时时洗之，消后以丹参膏敷之，令余核尽消。
fán è hé chū shì bèi shè gōng dú wú cháng dìng chǔ duō cè cè rán tòng huò shí bù tòng
凡恶核初似被射工毒无常定处，多恻恻然痛，或时不痛。
rén bù tòng zhě jí bù yōu bù yōu zé jiù chí jiù chí zé shā rén shì yǐ yi zǎo fáng zhī
人不痛者即不忧，不忧则救迟，救迟则杀人，是以宜早防之。
yóu jì shí jī yú zhū niú mǎ lǘ děng ròu
尤忌食鸡、鱼、猪、牛、马、驴等肉。
qí jí chū rú sù mǐ huò shì má zi zài ròu lǐ ér jiān shì zhǎng shén sù
其疾初如粟米，或似麻子，在肉里而坚似，长甚速。
chū de duō wù hán xū yú jí duǎn qì qǔ wú zhū yú bàn jīn zuò mò shuǐ yī shēng hé jiǎo qǔ zhī dùn fú yǐ zǐ
初得多恶寒，须臾即短气，取吴茱萸半斤作末，水一升和，绞取汁，顿服，以滓?
fán bìng xǐ fā sì zhī qí zhuàng chì mài qǐ rú biān shéng jí tòng zhuàng rè
凡KT 病喜发四肢，其状赤脉起如编绳，急痛壮热。
qí fā yú zú xǐ cóng qǐ zhì huái yì rú biān shéng gù yún bìng yě
其发于足，喜从起至踝，亦如编绳，故云KT 病也。
fā yú shèn xǐ zhe yè zhī xià jiē yóu jiǔ láo rè qì shèng wèi shī liáng suǒ zhé qì jié jīn zhōng chéng cǐ bìng yě
发于肾，喜着腋之下，皆由久劳热气盛为湿凉所折，气结筋中成此病也。
ruò bù jí zhì qí jiǔ huì nóng yì lìng rén jīn luán suō yě
若不急治，其久溃脓，亦令人筋挛缩也。
ruò bù xiāo kuì qí rè qì bù sàn duō zuò fū bìng lòu lú tāng zhǔ zhī
若不消溃，其热气不散，多作趺病，漏芦汤主之。
xiè hòu fēng zhēn shù zhēn qù è xuè qì zhēn xiè qí gēn hé shàng fū xiǎo dòu mò qǔ xiāo wèi dù
泻后锋针数针去恶血，气针泻其根，核上敷小豆末，取消为度。
yòu yòng zhì dān fǎ zhì zhī
又用治丹法治之。
yòu yòng zhì yōng sān wèi gān cǎo sàn fū zhī wú fāng
又用治痈三味甘草散敷之（无方）。
ruò kuì fū gāo sàn yī rú yōng fǎ
若溃，敷膏散一如痈法。
è hé bìng biāo jū děng
恶核KT 病瘭疽等，
duō qǐ lǐng biǎo
多起岭表，
zhōng tǔ xiǎn yǒu
中土鲜有，
nán fāng rén suǒ shí zá lèi fán duō
南方人所食杂类繁多，
gǎn bìng yì fù bù yī
感病亦复不一，
shì rén wǎng bǐ shēn xū yù fáng
仕人往彼深须预防，
fáng zhī wú fǎ
防之无法，
bì zāo qí dú
必遭其毒，
wéi wǔ xiāng tāng xiǎo dòu sàn jí má zi xiǎo dòu sàn
惟五香汤、小豆散（即麻子小豆散，
běn juǎn yōng jū mén
本卷痈疽门），
wú zhū yú jiē qí yào yào
吴茱萸皆其要药。
fán fù gǔ jū zhě yǐ qí wú pò wài tái zuò gù fù gǔ chéng nóng gù míng fù gǔ jū
凡附骨疽者，以其无破（《外台》作故）附骨成脓，故名附骨疽。
xǐ zhe dà jié jiě zhōng zhàng fū chǎn fù xǐ zhe zhōng xiǎo ér duō zhe jǐ bèi
喜着大节解中，丈夫、产妇喜着中，小儿多着脊背。
dà rén jí zhe zhě xiān jué tòng bù dé dòng yáo àn zhī yīng gǔ tòng jīng rì biàn jué pí ròu jiàn jí hóng zhǒng rú féi zhuàng shì yě
大人急着者，先觉痛不得动摇，按之应骨痛，经日便觉皮肉渐急，洪肿如肥状是也。
xiǎo ér cái shǒu jìn biàn dà hū jí shì zhī jié yǒu tòng hou yě
小儿才手近便大呼，即是肢节有痛候也。
dà rén huǎn zhe zhě xiān jué jī hōng hōng rán jīng rì biàn jué tòng bì bù suí
大人缓着者，先觉肌烘烘然，经日便觉痛痹不随。
xiǎo ér sì zhī bù néng dòng yáo yì rú bù suí zhuàng
小儿四肢不能动摇，亦如不随状。
kàn zhī jié jiě zhōng ruò yǒu jī hōng hōng chù bù zhī shì fù gǔ jū
看肢节解中，若有肌烘烘处，不知是附骨疽。
lìng biàn shēn chéng zhǒng bù zhì kuì tǐ jiē yǒu qīng àn dà rén yì yǒu bù bié hū wèi zéi fēng fēng zhǒng bù zhī shì jū yě
令遍身成肿不至溃，体皆有青黯，大人亦有不别，呼为贼风风肿，不知是疽也。
fán yòu xià qiū lù wò wèi lěng suǒ zhé fēng rè fú jié ér zuò cǐ jí
凡又夏秋露卧，为冷所折，风热伏结而作此疾。
jí zhě rè duō fēng shǎo huǎn zhě fēng duō rè shǎo
急者热多风少，缓者风多热少。
xiǎo ér wèi zhī qǔ fēng lěng hé gù ér yǒu cǐ jí
小儿未知取风冷，何故而有此疾？
yóu qí xuè shèng jī nèn wèi fēng zhé zhī jí shǐ níng jié gù yě
由其血盛肌嫩为风折之，即使凝结故也。
fán chū de fù gǔ jū jí fú lòu lú tāng xià zhī
凡初得附骨疽，即服漏芦汤下之。
fū xiǎo dòu sàn de xiāo
敷小豆散得消。
kě fú wǔ xiāng lián qiáo tāng fāng jiàn běn juǎn yōng jū mén zhōng
可服五香连翘汤（方见本卷痈疽门中）。
fán zéi fēng qí rén tǐ zú wú rè zhōng bào fēng lěng jí gǔ jiě shēn tòng bù fèi zhuàn dòng àn zhī yīng gǔ tòng jiǔ jí jié tòng huò jié luǒ qí fù gǔ jū jiǔ jí zhǒng ér jié nóng yǐ cǐ wéi yì
凡贼风，其人体卒无热，中暴风冷，即骨解深痛不废转动，按之应骨痛，久即结痛，或结瘰，其附骨疽久即肿而结脓，以此为异。
ruò zhì fù gǔ zuò zéi fēng zé zēng yì bìng shēn nóng duō
若治附骨作贼风，则增益病深脓多。
ruò zhì zéi fēng zuò fù gǔ zé jiā fēng lěng suì chéng luǒ piān kū luán qǔ zhī jí yě
若治贼风作附骨，则加风冷，遂成瘰偏枯挛曲之疾也。
liáo zhī zhī xiào jiē zài shàn shǐ ěr
疗之之效，皆在善始耳。
cǐ fēi tiān xià zhì jīng qí shú néng yǔ yú cǐ
此非天下至精，其孰能与于此。
ruò hou fù gǔ yǔ zéi fēng wèi yì zhě fù gǔ zhī shǐ wèi zhǒng dàn tòng ér yǐ
若候附骨与贼风为异者，附骨之始，未肿但痛而已。
qí zéi fēng dàn tòng bù rè fù gǔ zé qí shàng zhuàng rè sì tǐ zhà hán zhà rè xiǎo biàn chì dà biàn sè ér wú hàn ruò de xià què rè bìng kāi fā còu lǐ biàn de xiāo yě
其贼风但痛不热，附骨则其上壮热，四体乍寒乍热，小便赤，大便涩而无汗，若得下却热并开发腠理，便得消也。
zòng bù xiāo jǐn yì de fú qiǎn jìn wài
纵不消尽，亦得浮浅近外。
fán zéi fēng dàn yè tòng gǔ bù kě àn yì bù dé huí zhuǎn tòng chù bù zhuàng rè yì bù zhà hán zhà rè jué shēn tǐ suǒ suǒ rán lěng yù de rè yùn tòng chù jí xiǎo kuān shí fù yǒu hàn chū cǐ wèi zéi fēng zhèng yě
凡贼风，但夜痛，骨不可按抑，不得回转，痛处不壮热，亦不乍寒乍热，觉身体索索然，冷欲得热熨，痛处即小宽，时复有汗出，此为贼风证也。
yi zhēn jiǔ yùn bào
宜针灸熨爆。
fú
服 ?
yòu yǒu fēng rè dú xiāng bó wèi zhǒng qí zhuàng xiān zhǒng shàng shēng biāo jiāng rú huǒ zhuó chù míng yuē fēng rè dú zhì zhī yī rú dān fǎ
又有风热毒相搏为肿，其状先肿上生瘭浆，如火灼处，名曰风热毒，治之一如丹法。
yòu yǒu hóng zhú chuāng shēn shàng hū shēng biāo jiāng rú fèi tāng sǎ
又有洪烛疮，身上忽生瘭浆，如沸汤洒。
jù zhě biàn tóu miàn yì yǒu xiōng xié yāo fù zhǒng huǎn tōng tǐ rú huǒ tāng zhuó biāo qǐ zhě shì yě
剧者遍头面，亦有胸胁腰腹肿缓，通体如火汤灼瘭起者是也。
zhì zhī fǎ jí fú lòu lú tāng xià zhī wài yǐ shēng má gāo fū zhī
治之法，急服漏芦汤下之，外以升麻膏敷之。
qí fū shēng má gāo ruò wú xiào yī gēn jù fū dān fāng
其敷升麻膏若无效，一根据敷丹方。
fán rè chuāng qǐ biàn shēng bái nóng huáng làn chuāng qǐ jí qiǎn dàn chū huáng zhī míng féi chuāng
凡热疮起，便生白脓黄烂，疮起即浅，但出黄汁名肥疮。
jìn yín chuāng zhě qiǎn sāo zhī màn yán zhǎng bù zhǐ
浸淫疮者，浅，搔之，蔓延长不止。
sào yǎng zhě chū rú jiè sāo zhī zhuǎn shēng zhī xiāng lián zhě shì yě
瘙痒者，初如疥，搔之转生汁，相连者是也。
chuāng zhě chū zuò yì rú féi chuāng xǐ zhuó shǒu zú cháng xiāng duì shēng suí yuè shēng sǐ tòng yǎng chè liè chūn xià qiū dōng suí chài jù zhě shì yě
疮者，初作亦如肥疮，喜着手足，常相对生，随月生死，痛痒坼裂，春夏秋冬随瘥剧者是也。
yǒu jiǔ yōng yú chuāng bài wèi shēn jū zhě zài jìng jiān xǐ shēng chuāng zhōng shuǐ è lù hán dòng bù chài jīng nián chéng gǔ jū yì míng chuāng
有久痈余疮，败为深疽者，在胫间喜生疮中水恶露寒冻不瘥，经年成骨疽，亦名疮。
shēn làn qīng hēi sì biān jiān qiáng zhōng yāng nóng xuè zhī chū bǎi yào bù chài zhī kuì hǎo ròu chù jiē xū zhǒng yì yǒu suì gǔ chū zhě kě wēn chì lóng pí tāng zì fāng jiàn èr shí sān juǎn cháng yōng piān
深烂青黑，四边坚强，中央脓血汁出，百药不瘥，汁溃好肉处皆虚肿，亦有碎骨出者，可温赤龙皮汤渍（方见二十三卷肠痈篇）。
xià yuè rì rì xǐ dōng yuè sì rì yī xǐ
夏月日日洗，冬月四日一洗。
qīng ròu duō kě fū bái rú sàn fāng jiàn běn juǎn yōng jū mén zhōng
青肉多可敷白茹散（方见本卷痈疽门中）。
shí qù è ròu kě sān rì yī fū zhī zhǐ
食去恶肉，可三日一敷之止。
hòu zhǎng fū jiā zhū shǐ sàn fāng jiàn běn juǎn yōng jū mén de chài zhǐ
后长敷家猪屎散（方见本卷痈疽门），得瘥止。
qǔ zhū shǐ shāo huī zuò mò rú fěn zhì chuāng zhōng lìng mǎn bái zhī chū shǔn qù suí gèng fū zhī chài zhǐ
取猪屎烧灰作末如粉，至疮中令满，白汁出吮去，随更敷之瘥止。
ruò gèng qīng ròu fù zhe bái rú sàn rú qián fǎ jiā zhū shǐ sàn qǔ píng fù
若更青肉，复着白茹散，如前法家猪屎散取平复。
fán gǔ jū bǎi yào bù chài zhě kě chuāng shàng yǐ cì jiǔ zhī sān rì sān yè biàn chài
凡骨疽百药不瘥者，可疮上以次灸之，三日三夜便瘥。
rú chuāng bù chài chài ér fù fā gǔ cóng kǒng zhōng chū zhě míng wéi gǔ jū qǔ xiān sǐ wū cí jī yī zhī qù ròu qǔ gǔ áo jiāo rú tàn qǔ sān jiā niú mù guā qǔ xiè sān jiā zèng
如疮不瘥，瘥而复发，骨从孔中出者，名为骨疽，取先死乌雌鸡一只，去肉取骨，熬焦如炭，取三家牛木刮取屑，三家甑HT?
zhì biāo jū mì fāng
治瘭疽秘方∶
yè gān gān cǎo zhǐ shí shēng má gàn dì huáng huáng qín gè bā fēn shè xiāng èr fēn qián hú sān fēn xī jiǎo liù fēn dài huáng shí fēn
射干甘草枳实升麻干地黄黄芩（各八分） 麝香（二分） 前胡（三分） 犀角（六分） 大黄（十分）
shàng shí wèi jǔ yǐ shuǐ jiǔ shēng zhǔ qǔ sān shēng xià dài huáng yī fèi qù zǐ nà shè fēn sān fú chài zhǐ
上十味咀，以水九升，煮取三升，下大黄一沸，去滓，纳麝，分三服，瘥止。
yì bù xiàn jì shù wài tái wú huáng qín
亦不限剂数（《外台》无黄芩）。
zhì biāo jū zhuó shǒu zú jiān bèi lěi lěi rú mǐ qǐ sè bái guā zhī zhī chū chài hòu fù fā fāng
治瘭疽着手足肩背、累累如米起色白，刮之汁出，瘥后复发方∶
huáng liù fēn shēng má sì fēn kuǎn dōng huā èr fēn fù zǐ kǔ shēn fàn wāng wú chì xiǎo dòu gè yī fēn
黄 （六分） 升麻（四分） 款冬花（二分） 附子苦参（《范汪》无） 赤小豆（各一分）
shàng liù wèi wèi mò jiǔ fú fāng cùn bǐ shāo jiā rì sān fú
上六味为末，酒服方寸匕，稍加，日三服。
zhū tí tāng
猪蹄汤
zhì biāo jū zhū jū shí zhǐ tóu chì yǎng tòng fāng
治瘭疽诸疽，十指头赤痒痛方。
bái zhǐ dài huáng xiōng huáng qín huáng lián gān cǎo xì xīn běn dāng guī lí lú mǎng cǎo gè yī liǎng
白芷大黄芎黄芩黄连甘草细辛本当归藜芦莽草（各一两）
shàng shí yī wèi jǔ yǐ shuǐ èr dòu xiān zhǔ zhū tí yī jù qǔ yī dòu zhǔ yào qǔ wǔ shēng jìn chuāng jí chài
上十一味咀，以水二斗，先煮猪蹄一具，取一斗煮药，取五升浸疮，即瘥。
yòu fāng zào wū chén zào tū chén fǔ xià tǔ gè yī jīn
又方灶屋尘灶突尘釜下土（各一斤）
shàng sān wèi hé yán lìng yún yǐ shuǐ yī dòu zhǔ sān fèi qǔ zhī xǐ rì sān sì dù
上三味合研令匀，以水一斗煮三沸，取汁洗，日三四度。
zhì biāo jū zhuó shǒu zú jiān bèi hū fā lěi lěi rú chì dòu bō zhī zhī chū fāng
治瘭疽着手足肩背，忽发累累如赤豆，剥之汁出方∶
yòu fāng bō qù chuāng jiā yǐ wēn cù gān qīng xǐ zhī yǐ hú yàn kē hé bǎi rì nán ér shǐ rú gāo fū zhī
又方剥去疮痂，以温醋泔清洗之，以胡燕窠和百日男儿屎如膏，敷之。
yòu fāng là yuè táng zhòu yè lián jìn shù rì nǎi yù
又方腊月糖昼夜连浸数日，乃愈。
jì yú yī méi cháng sān cùn zhě luàn fā rú jī zǐ dà zhū zhī yī shēng
鲫鱼（一枚，长三寸者） 乱发（如鸡子大） 猪脂（一升）
shàng sān wèi jiān wèi gāo fū zhī
上三味，煎为膏敷之。
zhì biāo jū jìn yín duō zhī rì jiàn dà fāng
治瘭疽浸淫多汁，日渐大方∶
huáng lián èr liǎng hú fěn gān cǎo rú gè èr fēn
黄连（二两） 胡粉甘草茹（各二分）
shàng sì wèi zhì xià shāi yǐ fěn chuāng shàng rì sān sì dù
上四味治下筛，以粉疮上，日三四度。
yòu fāng qīng mù xiāng huá shí lóng gǔ gè sān liǎng hú fěn yī liǎng mǐ fěn yī shēng
又方青木香滑石龙骨（各三两） 胡粉（一两） 米粉（一升）
shàng wǔ wèi wèi mò shāo fěn bìng shàng rì sān
上五味为末，稍粉病上，日三。
yòu fāng wú jīng zi áo dǎo suì bó guǒ zhǎn zhuǎn fū shàng liáng
又方芜菁子熬捣碎，帛裹展转敷上良。
yòu fāng má zi áo zuò mò mó shàng liáng
又方麻子熬作末，摩上良。
yòu fāng jiǔ huó miàn fū zhī
又方酒和面敷之。
yòu fāng yǐ zhū dǎn fū zhī liáng
又方以猪胆敷之良。
yòu fāng luàn fā huī fú fāng cùn bǐ rì sān
又方乱发灰服方寸匕，日三。
yì zhì fā bèi
亦治发背。
yòu fāng yún tái cài zhǔ qǔ zhī yī shēng fú zhī bìng shí gàn shú yún tái shù dùn shǎo yǔ yán jiàng
又方芸苔菜煮取汁一升服之，并食干熟芸苔数顿，少与盐酱。
dōng yuè yán zi shuǐ hé fú zhī yòu fāng gǒu qǐ gēn bìng kuí gēn yè zhǔ zhī jiān lìng rú yí suí yì fú zhī
冬月研子，水和服之又方枸杞根并葵根叶煮汁，煎令如饴，随意服之。
zhì jū kuì hòu fāng
治疽溃后方∶
yǐ yán tāng xǐ shì le shāo zào jiá huī fěn shàng liáng
以盐汤洗拭了，烧皂荚灰粉上，良。
yòu fāng niú ěr zhōng gòu fū zhī liáng
又方牛耳中垢敷之良。
yòu fāng liáng shàng chén hé chē zhōng zhī fū zhī
又方梁上尘和车中脂敷之。
yòu fāng shēng má yóu zǐ mián guǒ bù chuāng shàng chóng chū
又方生麻油滓，绵裹布疮上，虫出。
yòu fāng yǐ fèi tāng guàn chuāng zhōng sān sì biàn tāng yī zuò táng
又方以沸汤灌疮中三四遍（汤一作饧）。
zhì jū shì yōng ér xiǎo yǒu yì nóng rú xiǎo dòu zhī jīn rì qù míng rì mǎn zhě fāng
治疽似痈而小有异，脓如小豆汁，今日去明日满者方∶
yòng yún tái shú dǎo shī bù dài shèng zhī mái rè huī zhōng gēng hù yùn zhī bù guò èr sān dù ān chài dōng yòng gàn zhě
用芸苔熟捣，湿布袋盛之，埋热灰中更互熨之，不过二三度安瘥，冬用干者。
yòu fāng zào jiá jiān tāng xǐ chuāng shì gàn yǐ bǎi pí wèi mò fū wù lìng zuò jiā
又方皂荚煎汤洗疮拭干，以柏皮为末敷，勿令作痂。
zhì fēng jū fāng fán jiǎo jí qū zhōng yǎng sāo zé huáng zhī chū shì yě jiǔ fǎ jiàn hòu
治风疽方（凡脚及曲中痒，搔则黄汁出是也，灸法见后）∶
yǐ qīng zhú tǒng yī méi jìng yī cùn bàn cháng sān chǐ zhōng zhe dà dòu yī shēng yǐ kāng mǎ shǐ èr zhǒng shāo qǔ huǒ dāng zhú tǒng zhōng shāo zhī yǐ qì chéng liǎng tóu qǔ zhī xiān yǐ gān qīng hé yán rè xǐ chuāng le jí tu dòu zhī bù guò sān dù jí xiào
以青竹筒一枚，径一寸半，长三尺，中着大豆一升，以糠、马屎二种烧取火，当竹筒中烧之，以器承两头取汁，先以泔清和盐，热洗疮了，即涂豆汁，不过三度，极效。
yòu fāng jué hú má fū yǐ mián guǒ zhī rì yì shén liáng
又方嚼胡麻敷，以绵裹之，日易神良。
zhì shí jū zhuàng rú cuó jiē ér pí nóng fāng
治石疽，状如痤疖而皮浓方∶
dǎo gǔ zi fū zhī
捣谷子敷之。
yì zhì jīn chuāng
亦治金疮。
zhì jiǔ yōng chuāng bài huài chéng gǔ jū fāng
治久痈疮败，坏成骨疽方∶
yòng lóng gǔ mò fěn chuāng sì miàn nóng èr fēn
用龙骨末，粉疮四面，浓二分。
yǐ gāo zhe chuāng zhōng rì èr yì
以膏着疮中，日二易。
chóng chū rú fā jǐn yù
虫出如发，尽愈。
gāo fāng rú xià
膏方如下。
dà xiā ma yī méi zì sǐ zhě luàn fā rú jī zǐ dà zhū zhī yī jīn
大虾蟆（一枚自死者） 乱发（如鸡子大） 猪脂（一斤）
shàng sān wèi qǔ èr wèi nà zhī zhōng jiān lüè xiāo jìn xià dài lěng gèng nà yán yī hé jiǎo huo chōng qián yòng
上三味，取二味纳脂中煎，略消尽，下待冷，更纳盐一合搅和，充前用。
zhì chuāng jiǔ bù chài chài ér fù fā gǔ cóng kǒng zhōng chū míng gǔ jū fāng
治疮久不瘥，瘥而复发，骨从孔中出，名骨疽方∶
yǐ zhū dǎn hé qiū yè dǎo fēng zhī
以猪胆和楸叶捣，封之。
yòu fāng dǎo bái yáng yè mò fū zhī
又方捣白杨叶末，敷之。
yòu fāng dǎo wú jīng zi fū zhī bó guǒ rì yī yì
又方捣芜菁子敷之，帛裹，日一易。
yòu fāng chuān de zuò kēng kǒu xiǎo lǐ dà shēn èr chǐ qǔ gàn jī shǐ èr shēng yǐ ài jí jīng yè dǎo suì hé jī shǐ lìng kě rán huǒ kēng zhōng shāo zhī lìng yān chū nà jū yú kēng zhōng xūn zhī yǐ yī yōng kēng kǒu wù xiè qì bàn rì dāng yǒu chóng chū shén xiào
又方穿地作坑，口小里大，深二尺，取干鸡屎二升，以艾及荆叶捣碎，和鸡屎令可燃火，坑中烧之，令烟出，纳疽于坑中熏之，以衣拥坑口，勿泄气，半日当有虫出，甚效。
zhì fù gǔ jū fāng
治附骨疽方∶
hú pí shāo wèi mò yǐn fú fāng cùn bǐ
槲皮烧为末，饮服方寸匕。
yòu fāng xīn bō shǔ pí rú qián kǒng dà tiē zhǒng shàng jí nóng chū
又方新剥鼠皮如钱孔大，贴肿上，即脓出。
yǐ kuì zhě qǔ zhū jí shàng zhī tiē zhī
已溃者，取猪脊上脂，贴之。
zhì jū zú zhe wǔ zhǐ jīn jí bù dé qū shēn fāng
治疽卒着五指，筋急不得屈伸方∶
jiǔ huái gǔ zhōng yāng shù shí zhuàng huò zhì bǎi zhuàng
灸踝骨中央数十壮，或至百壮。
zhì jiǔ jū fāng
治久疽方∶
yòng jì yú yī méi pò fù wù sǔn nà bái yán yú fù zhōng yǐ zhēn fèng zhī rù tóng qì zhōng huǒ shàng jiān lìng gàn zuò mò fū jū chuāng zhōng
用鲫鱼一枚，破腹勿损，纳白盐于腹中，以针缝之，入铜器中火上煎，令干作末，敷疽疮中。
wú nóng zhě yǐ zhū zhī hé fū shàng xiǎo tòng wú guài yě shí rì chài
无脓者，以猪脂和敷上，小痛毋怪也，十日瘥。
yòu fāng jiǔ jiàn shǐ hòu yī cùn suí nián zhuàng lì chài
又方灸间使后一寸，随年壮，立瘥。
kǔ hù sàn
苦瓠散
zhì jìn yín chuāng fāng chuāng biǎo lǐ xiāng dāng míng jìn yín chuāng
治浸淫疮方（疮表里相当名浸淫疮）。
kǔ hù yī liǎng fēng fáng shé tuì gè bàn liǎng dà dòu bàn hé liáng shàng chén yī hé
苦瓠（一两） 蜂房蛇蜕（各半两） 大豆（半合） 梁上尘（一合）
shàng wǔ wèi zhì xià shāi yǐ fěn wèi zhōu hé fū zhǐ shàng tiē zhī rì sān
上五味治下筛，以粉为粥和敷纸上，贴之，日三。
gǔ jīn lù yàn wú dà dòu
（《古今录验》无大豆。
yòu fāng jiān bǐng chéng rè zhí zhī
又方煎饼乘热拓之。
yì zhì xì xuǎn
亦治细癣。
yòu fāng zhū yá chē gǔ nián jiǔ zhě zhuì pò shāo lìng zhī chū rè tu zhī
又方猪牙车骨年久者，槌破烧令脂出，热涂之。
yòu fāng kǔ liàn pí ruò zhī shāo zuò huī fū shàng gàn zhě yǐ zhū zhī hé tu zhī
又方苦楝皮若枝，烧作灰敷上，干者以猪脂和涂之。
bìng zhì xiǎo ér tū chuāng jí zhū è chuāng
并治小儿秃疮及诸恶疮。
zhì chuāng fāng
治疮方∶
yòng cù yī shēng wēn lìng fèi yǐ shēng xiè yī bǎ nà zhōng fēng chuāng shàng chài wèi dù
用醋一升温令沸，以生薤一把纳中，封疮上，瘥为度。
yòu fāng dǎo táo yè hé lǐ yú sǎn fēng zhī
又方捣桃叶和鲤鱼糁封之。
yì kě yǐ fū shàng
亦可以敷上。
yòu fāng chǎo là yuè yí táng fū zhī
又方炒腊月饴糖敷之。
yòu fāng shāo gù lǚ xì wèi mò fū zhī
又方烧故履系为末，敷之。
yòu fāng shāo sōng gēn qǔ zhī tu zhī
又方烧松根取脂涂之。
zhì zào fāng
治燥方∶
yòng cù hé huī tu zhī
用醋和灰涂之。
yòu fāng yǐ rè niú shǐ tu zhī
又方以热牛屎涂之。
zhì shī fāng
治湿方∶
shāo gàn há má hé zhū zhī fū zhī
烧干虾蟆和猪脂敷之。
zhì jiè bǎi liáo bù chài fāng
治疥百疗不瘥方∶
liàn shí yī shēng táo pí kǔ shēn dì yú gēn gè wǔ liǎng
楝实（一升） 桃皮苦参地榆根（各五两）
shàng sì wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ wǔ shēng wēn xǐ zhī rì yí dù
上四味咀，以水一斗，煮取五升，温洗之，日一度。
zhì jiǔ jiè shī chuāng jìn yín rì guǎng yǎng bù kě kān sāo zhī huáng zhī chū
治久疥湿疮，浸淫日广，痒不可堪，搔之黄汁出。
chài hòu fù fā fāng
瘥后复发方∶
yòng yáng tí gēn jìng qù tǔ xì qiè shú áo yǐ cù hé shú dǎo xǐ jìng chuāng fū shàng yī shí qǐng yǐ lěng shuǐ xǐ zhī rì yí dù
用羊蹄根净去土，细切，熟熬，以醋和，熟捣，洗净疮敷上，一时顷，以冷水洗之，日一度。
yòu yīn gàn zuò mò yǎng shí sāo zé zhī chū yǐ fěn zhī yòu yǐ shēng cōng gēn kāi zhī
又阴干作末，痒时搔则汁出，以粉之，又以生葱根揩之。
qiān jīn yì wú cōng zì
（《千金翼》无葱字。
zhì yī qiè chuāng fán jiǎo jí qū zhōng yǎng sāo zé huáng zhī chū shì míng fēng jū
治一切疮（凡脚及曲中痒，搔则黄汁出，是名风疽）∶
jiǔ zú dà zhǐ qí jiān èr qī zhuàng
灸足大指歧间二七壮。
yòu jiǔ dà zhǐ tóu yì jiā
又灸大趾头亦佳。
zhì zhū chuāng yīn fēng zhì zhǒng fāng
治诸疮因风致肿方∶
shāo bái yù huī wēn tāng hé nóng sān fēn fū chuāng shàng gàn jí yì wǔ liù dù chài
烧白芋灰温汤和，浓三分敷疮上，干即易，五六度瘥。
yòu fāng lì gēn pí sān shí jīn cuò yǐ shuǐ sān hú zhǔ lìng rè xià yán yī bǎ lìng dí dí rán rè jìn chuāng dāng chū nóng xuè rì rì wèi zhī chài zhǐ
又方栎根皮三十斤锉，以水三斛，煮令热，下盐一把，令的的然热浸疮，当出脓血，日日为之瘥止。
zhì è lù chuāng fāng
治恶露疮方∶
dǎo xiè yè fū chuāng kǒu yǐ dà ài zhù jiǔ yào shàng lìng rè rù nèi jí chài
捣薤叶敷疮口，以大艾炷灸药上，令热入内即瘥。
zhì è chuāng fāng
治恶疮方∶
fán shí sōng zhī luàn fā là gè èr fēn zhū gāo sì liǎng
矾石松脂乱发蜡（各二分） 猪膏（四两）
shàng wǔ wèi jiān fā hou xiāo nà fán shí cì nà sōng zhī cì nà là qù zǐ xiān guā xǐ chuāng lìng jìng rán hòu yòng yào tu zhī rì èr sān
上五味煎发候消，纳矾石，次纳松脂，次纳蜡，去滓，先刮洗疮令净，然后用药涂之，日二三。
bù tòng jiǔ chuāng shí yù xīn chuāng chí yù jiè yǎng chuāng tóu tū zhě jiē jí yù shēng fà
不痛久疮，时愈新疮、迟愈、疥、痒疮、头秃者，皆即愈生发。
yòu fāng shāo biǎn zhú huī hé chǔ bái zhī tu zhī
又方烧扁竹灰和楮白汁涂之。
yòu fāng yáng shǐ má gēn shāo yān duàn gāo hé fēng shàng
又方羊屎、麻根烧烟断膏和封上。
yǒu zhī zhě gàn fū zhī
有汁者，干敷之。
yòu fāng yǐ miàn yī shēng zuò bǐng dà xiǎo fù chuāng jiǔ shàng lìng rè zhī chū jǐn chài
又方以面一升作饼大小覆疮，灸上令热，汁出尽瘥。
zhì è chuāng shì huǒ làn xǐ tāng
治恶疮似火烂洗汤∶
yòng bái mǎ shǐ pù gàn yǐ hé shuǐ hé zhǔ shí fèi jiǎo chū zhī xǐ zhī
用白马屎曝干，以河水和煮十沸，绞出汁洗之。
zhì è chuāng qí dà rú qián míng yuē mǎ jiè chuāng
治恶疮，其大如钱，名曰马疥疮∶
yǐ shuǐ zì zì sǐ shé yī tóu lìng làn qù gǔ yǐ zhī tu zhī suí chài
以水渍自死蛇一头，令烂去骨，以汁涂之，随瘥。
zhì è chuāng shí nián bù chài shì lài fāng
治恶疮十年不瘥似癞方∶
shé tuì pí yī jù shāo wèi mò xià shāi zhū zhī hé fū
蛇蜕皮一具烧为末下筛，猪脂和敷。
cù hé yì de
醋和亦得。
yòu fāng kǔ hù yī méi suì zhǔ zhī xǐ zhī rì sān dù
又方苦瓠一枚，碎煮汁洗之，日三度。
yòu jiān yǐ tu xuǎn shén liáng
又煎以涂癣甚良。
dāng xiān yǐ gān jìng xǐ nǎi tu sān rì yòu fāng shāo zhū shǐ fū zhī
当先以泔净洗乃涂，三日又方烧猪屎敷之。
yòu fāng yán tāng xǐ dǎo dì huáng yè tiē zhī
又方盐汤洗捣地黄叶贴之。
yòu fāng shāo làng dàng zi wèi mò fū zhī
又方烧莨菪子为末敷之。
yòu fāng shāo jì yú huī hé jiàng qīng fū zhī
又方烧鲫鱼灰和酱清敷之。
wū gāo
乌膏
zhì è chuāng fāng
治恶疮方。
xióng huáng cí huáng xiōng shēng má wū tóu fáng jǐ zhú huī huáng lián huáng bò shuǐ yín gè èr liǎng hú fěn yī fēn là sān liǎng xìng rén sān shí méi bā dòu èr shí méi sōng zhī luàn fā gè yī jī zǐ dà
雄黄雌黄芎升麻乌头防己竹灰黄连黄柏水银（各二两） 胡粉（一分） 蜡（三两） 杏仁（三十枚） 巴豆（二十枚） 松脂乱发（各一鸡子大）
shàng shí liù wèi jǔ yǐ zhū gāo sān shēng jí jiān lìng fā xiāo qù zǐ tíng xiǎo lěng rù zhēn zhū sān qián bǐ jiǎo lìng xiāng de yǐ fū zhī
上十六味咀，以猪膏三升急煎，令发消，去滓，停小冷，入真珠三钱匕，搅令相得以敷之。
fán yòng gāo xiān jìng xǐ chuāng shì gàn nǎi fū shàng fū qì yǐ chì shí zhī huáng lián sǎn fěn zhī
凡用膏，先净洗疮拭干，乃敷上，敷讫以赤石脂、黄连散粉之。
yì fāng wú zhú huī shuǐ yín
（《翼方》无竹灰、水银?
zhì zhǒng zhǒng zhū chuāng bù yù zhě fāng
治种种诸疮不愈者方∶
shuǐ yín yī liǎng huáng lián èr liǎng jīng mò sān fēn
水银（一两） 黄连（二两） 经墨（三分）
shàng sān wèi zhì xià shāi yǐ bù zhōng shuǐ zhū zhī hé fū shàng bù guò èr sān dù chài shén liáng
上三味治下筛，以不中水猪脂和敷上，不过二三度瘥，神良。
ruò yù duō zuò rèn rén shuǐ yín dà xū shú yán
若欲多作任人，水银大须熟研。
qí yào wéi bù zhì jīn chuāng
其药惟不治金疮。
zhì fǎn huā chuāng bìng zhì jī nián zhū chuāng fāng
治反花疮并治积年诸疮方∶
qǔ niú bàng gēn shú dǎo hé là yuè zhū zhī fēng shàng chài zhǐ
取牛蒡根熟捣，和腊月猪脂封上，瘥止。
bìng zhì jiǔ bù chài zhū zhǒng è chuāng lòu chuāng děng jiē chài
并治久不瘥诸肿、恶疮、漏疮等，皆瘥。
yòu fāng qǔ mǎ chǐ cài dǎo fēng shàng chài zhǐ
又方取马齿菜捣封上，瘥止。
yòu fāng qǔ zhī zhū mó zhān tiē shù yì zhī chài zhǐ
又方取蜘蛛膜粘贴，数易之，瘥止。
zhì shēn chuāng jí tóu chuāng bù zhǐ fāng
治身疮及头疮不止方∶
qǔ chāng pú wèi mò fū shàng rì sān yè èr
取菖蒲为末，敷上，日三夜二。
zhì chuāng jiǔ bù chài zhě fāng
治疮久不瘥者方∶
wú yí lí lú gè yī liǎng jiāng huáng qīng fán xióng huáng gè yī fēn kǔ shēn shā shēn gè sān liǎng fù zǐ yī méi
芜荑藜芦（各一两） 姜黄青矾雄黄（各一分） 苦参沙参（各三两） 附子（一枚）
shàng bā wèi zhì xià shāi xiān yǐ yán zhī xǐ chuāng qù jiā gàn shì fū shàng xiǎo ér yī chuī jiǔ bō qù zhī dà rén bàn rì cái bō zài fū bù guò sān sì dù yù
上八味治下筛，先以盐汁洗疮，去痂，干拭敷上，小儿一炊久剥去之，大人半日才剥，再敷，不过三四度愈。
zhì zhū chuāng jiǔ bù chài bìng zhì liù chù fāng yòng zǎo gāo sān shēng shuǐ sān dòu zhǔ qǔ yī dòu bàn shù xǐ qǔ yù
治诸疮久不瘥，并治六畜方∶用枣膏三升，水三斗，煮取一斗半，数洗取愈。
zhì dài zhǐ fāng
治代指方∶
yòng gān cǎo èr liǎng jǔ shuǐ wǔ shēng zhǔ qǔ yī shēng bàn zì zhī
用甘草二两咀，水五升，煮取一升半，渍之。
yòu fāng yǐ tuò hé bái shā sōu miàn zuò wǎn zi shèng tuò cì zhe shā rú zǎo xǔ yǐ zhǎo zhǐ zhe zhōng yī rì chài
又方以唾和白砂，搜面作碗子，盛唾，次着砂如枣许，以爪指着中，一日瘥。
yòu fāng yǐ máo zá huáng tǔ zuò ní ní zhǐ shàng nóng wǔ fēn nà huī zhōng wēi zhī lìng rè kě rěn ní gàn jí yì bù guò shù dù chài
又方以毛杂黄土作泥，泥指上，浓五分，纳灰中煨之，令热可忍，泥干即易，不过数度瘥。
yòu fāng cì zhǐ rè fàn zhōng èr qī biàn
又方刺指热饭中二七遍。
yòu fāng yǐ má fèi tāng zì zhī jí yù
又方以麻沸汤渍之即愈。
yòu fāng dān zhǔ dì yú tāng zì zhī bàn rì
又方单煮地榆汤渍之半日。
yòu fāng qǔ jiāng huáng cōng yè zhǔ fèi zì zhī
又方取姜黄、葱叶煮沸渍之。
yòu fāng yǐ shǔ jiāo sì hé shuǐ yī shēng zhǔ sān fèi zì zhī
又方以蜀椒四合，水一升，煮三沸渍之。
yòu fāng xiān cì qù nóng xuè zhì yú pí lìng wēn yǐ chán guǒ zhōu zā tòng zhǐ biàn yù
又方先刺去脓血，炙鱼皮令温，以缠裹周匝，痛止便愈。
zhì zhǐ tòng yù tuō fāng
治指痛欲脱方∶
zhū zhī hé yán zhǔ lìng xiāo rè nà zhǐ zhōng yī shí jiǔ zhù
猪脂和盐煮令消，热纳指中，一食久住。
yì fāng hé gān jiāng
（《翼方》和干姜。
zhì shǒu zú zhǐ chè tòng bù kě rěn fāng
治手足指掣痛不可忍方∶
yòng jiàng qīng hé mì wēn tu zhī
用酱清和蜜，温涂之。
yòu fāng jiǔ zhǐ duān qī zhuàng lì chài
又方灸指端七壮，立瘥。
zhì shǒu zú zhǐ nì lú fāng cǐ yuán cè shàng sāo tóu suǒ zhì
治手足指逆胪方（此缘厕上搔头所致）∶
hái zuò cè shàng yǐ zhǐ dào luō èr qī xià jí chài
还坐厕上以指倒捋二七下，即瘥。
yòu fāng zhēn zhū yī fēn gān jiāng èr fēn
又方真珠（一分） 干姜（二分）
shàng èr wèi dǎo yǐ fěn chuāng shàng rì sān
上二味捣，以粉疮上，日三。
zhì shǒu zú cūn liè nì lú dài zhǐ fāng
治手足皴裂逆胪代指方∶
jiǔ nuò zhū yí xǐ zhī shèn fēng lěng
酒搦猪胰洗之，慎风冷。
zhì dōng yuè mào shè dòng líng miàn mù shǒu zú cūn zhú jí zhì rè tòng yù zhú fāng
治冬月冒涉冻凌面目手足皴瘃，及治热痛欲瘃方∶
yòng mài kē zhǔ lìng nóng rè xǐ zhī
用麦窠煮令浓，热洗之。
zhì dòng zhǐ zhú yù duò fāng
治冻指瘃欲堕方∶
yòng mǎ shǐ sān shēng yǐ shuǐ zhǔ lìng fèi zì bàn rì yù
用马屎三升，以水煮令沸，渍半日愈。
zhì shǒu zú cūn pī yìng liè xuè chū téng tòng fāng
治手足皴劈硬裂，血出疼痛方∶
yòng zhū zhī zhe rè jiǔ zhōng xǐ zhī
用猪脂着热酒中洗之。
zhì shǒu zú cūn tòng fāng
治手足皴痛方∶
zhǔ jiā gēn xǐ zhī
煮茄根洗之。
yòu fāng xiōng sān fēn shǔ jiāo èr fēn bái zhǐ fáng fēng yán gè yī liǎng
又方芎 （三分） 蜀椒（二分） 白芷防风盐（各一两）
shàng wǔ wèi jǔ yǐ shuǐ sì shēng jiān qǔ nóng tu zhī
上五味咀，以水四升，煎取浓涂之。
huò zhū zhī jiān gèng liáng
或猪脂煎更良。
zhì shī jiǎo fāng fán rén jiǎo wú dōng xià cháng chāi liè zhě shì
治尸脚方（凡人脚无冬夏常拆裂者是）∶
yòng jī shǐ yī shēng shuǐ èr shēng zhǔ shù fèi tíng xiǎo lěng zì bàn rì chài zhǐ
用鸡屎一升，水二升，煮数沸，停小冷，渍半日，瘥止。
yì yòng mǎ shǐ
亦用马屎。
jì tà jiǔ tǔ jí fù rén huì xuè
忌踏、酒、吐及妇人秽血。
yòu fāng róng jiāo jiāo gàn yǐ gù bó zhān tiē
又方熔胶，胶干，以故帛粘贴。
zhì gē jiǎ qīn ròu bù chài fāng
治割甲侵肉不瘥方∶
yǐ shā fán shí wèi mò guǒ zhī yǐ chài wèi dù
以砂、矾石为末裹之，以瘥为度。
yòu fāng dǎo guǐ zhēn cǎo miáo zhī shǔ zhān cǎo gēn hé là yuè zhū zhī fū zhī
又方捣鬼针草苗汁，鼠粘草根和腊月猪脂敷之。