痔漏方·空青商陆散 — 千金方 — 孙思邈

kōng qīng shāng lù sàn

空青商陆散

zhì yě láng lòu shǐ fā yú jǐng zhǒng wú tóu yǒu gēn qǐ yú quē pén zhī shàng lián yán ěr gēn zhǒng dà

治野狼漏始发于颈肿，无头有根，起于缺盆之上，连延耳根肿大。

cǐ de zhī yōu huì qì shàng bù dé xià qí gēn zài gān

此得之忧恚，气上不得下，其根在肝。

yī zuò fèi

（一作肺）。

kōng qīng zhǔ zhī shāng lù wèi zhī zuǒ fāng

空青主之，商陆为之佐方。

kōng qīng nǎo gè èr fēn gān yī jù shāng lù dú huó huáng qín dāng guī gān jiāng fù rén rù cǎo biē jiǎ bān

空青脑（各二分）肝（一具）商陆独活黄芩当归干姜妇人蓐草鳖甲斑?

shàng shí liù wèi zhì xià shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān fú shí wǔ rì fú zhī

上十六味，治下筛，酒服方寸匕，日三服，十五日服之。

li gǔ zhī mǔ sàn

狸骨知母散

zhì shǔ lòu shǐ fā yú jǐng wú tóu wěi rú xī shǔ shǐ rén hán rè tuō ròu

治鼠漏始发于颈，无头尾，如鼷鼠，使人寒热脱肉。

cǐ de zhī shí yǒu shǔ dú bù qù qí gēn zài wèi

此得之食有鼠毒不去，其根在胃。

yǐ li gǔ zhǔ zhī

以狸骨主之。

zhī mǔ wèi zhī zuǒ fāng

知母为之佐方。

li gǔ zhī mǔ guì xīn líng lǐ jiǎ shān guī ké xióng huáng gān cǎo gān jiāng děng fēn

狸骨知母桂心鲮鲤甲山龟壳雄黄甘草干姜（等分）

shàng bā wèi zhì xià shāi yǐn fú fāng cùn bǐ rì sān réng yǐ mì hé nà chuāng zhōng wú bù chài zhě

上八味，治下筛，饮服方寸匕，日三，仍以蜜和纳疮中，无不瘥者。

xiān jiǔ zuò chuāng hòu yǐ yào fū zhī

先灸作疮，后以药敷之。

yǐ zuò chuāng bù yòng jiǔ

已作疮，不用灸。

zhì shǔ lòu fāng

治鼠漏方∶

yòng shé huī suǒ tūn shǔ shāo mò fú fāng cùn bǐ rì èr bù guò sān fú cǐ dà yǒu yàn dàn nán de ěr bìng fū chuāng zhōng jiā

用蛇虺所吞鼠烧末，服方寸匕，日二，不过三服，此大有验，但难得耳，并敷疮中佳。

yòu fāng sǐ shǔ yī méi zhōng xíng zhě luàn fā rú jī zǐ dà yī méi

又方死鼠（一枚，中形者）乱发（如鸡子大，一枚）

shàng èr wèi yǐ là yuè zhū zhī jiān lìng xiāo jìn gāo chéng fēn zuò èr fēn

上二味，以腊月猪脂煎，令消尽膏成，分作二分。

yī fēn shāo shāo tu chuāng yī fēn shāo shāo jiǔ fú zhī chài

一分稍稍涂疮，一分稍稍酒服之瘥。

shǔ zǐ dāng cóng chuāng zhōng chū liáng

鼠子当从疮中出，良。

dì huáng gāo

地黄膏

zhì shǔ lòu chuāng chài fù fā jí bù yù chū nóng xuè bù zhǐ fāng

治鼠漏，疮瘥复发及不愈，出脓血不止方。

yǐ bù zhōng shuǐ zhū zhī jǔ shēng dì huáng nà zhī zhōng lìng zhī yǔ dì huáng xiāng yān hé jiān liù qī fèi

以不中水猪脂，咀生地黄，纳脂中，令脂与地黄相淹，和煎六七沸。

qí chuāng xiān yòng sāng huī zhī xǐ qù è zhī cì yǐ dì huáng gāo fū shàng rì yī yì

其疮先用桑灰汁洗去恶汁，次以地黄膏敷上，日一易。

rěn zi jié gěng wán

荏子桔梗丸

zhì lóu gū lòu shǐ fā yú jǐng xiàng zhuàng rú zhǒng

治蝼蛄漏，始发于颈项状如肿。

cǐ de zhī shí guā guǒ shí dú bù qù qí gēn zài dà cháng

此得之食瓜果，实毒不去，其根在大肠。

rěn zi zhǔ zhī

荏子主之。

jié gěng wèi zhī zuǒ fāng

桔梗为之佐方。

rěn zi lóng gǔ gè bàn liǎng fù zǐ yī liǎng shǔ jiāo bǎi lì guì xīn jié gěng gān jiāng fán shí dú huó xiōng

荏子龙骨（各半两）附子（一两）蜀椒（百粒）桂心桔梗干姜矾石独活芎（ ?

荏子龙骨（各半两）附子（一两）蜀椒（百粒）桂心桔梗干姜矾石独活芎（?

shàng shí wèi wèi mò yǐ zǎo èr shí méi hé dǎo cù jiāng huò wán rú dà dòu wēn jiāng xià wǔ wán jiā zhì shí wán

上十味，为末，以枣二十枚合捣，醋浆和丸，如大豆，温浆下五丸，加至十丸。

xióng huáng huáng qín sàn

雄黄黄芩散

zhì fēng lòu shǐ fā yú jǐng luǒ sān sì chù jù xiāng lián yǐ kuì

治蜂漏，始发于颈瘰，三四处俱相连以溃。

cǐ de zhī yǐn liú shuǐ zhōng yǒu fēng dú bù qù qí gēn zài pí

此得之饮流水，中有蜂毒不去，其根在脾。

xióng huáng zhǔ zhī huáng qín wèi zhī zuǒ fāng

雄黄主之，黄芩为之佐方。

xióng huáng huáng qín gè yī liǎng fēng fáng yī jù huí xiāng wú zhū yú gān jiāng gè bàn liǎng shǔ jiāo èr bǎi lì biē jiǎ

雄黄黄芩（各一两）蜂房（一具）茴香吴茱萸干姜（各半两）蜀椒（二百粒）鳖甲（ ?

雄黄黄芩（各一两）蜂房（一具）茴香吴茱萸干姜（各半两）蜀椒（二百粒）鳖甲（?

shàng bā wèi zhì xià shāi fū chuāng kǒu shàng rì yí dù shí rì zhǐ

上八味，治下筛，敷疮口上，日一度，十日止。

shí fáng fēng sàn

石防风散

zhì pí fú lòu shǐ fā yú jǐng chū de zhī rú shāng hán

治蚍蜉漏，始发于颈，初得之如伤寒。

cǐ de zhī shí zhōng yǒu pí fú dú bù qù qí gēn zài shèn

此得之食中有蚍蜉毒不去，其根在肾。

shí zhǔ zhī fáng fēng wèi zhī zuǒ fāng

石主之，防风为之佐方。

shí fáng fēng zhī mǔ cí huáng táo bái pí gàn dì huáng dú huó qīng dài bān máo bái zhǐ sōng zhī yī zuò bǎi zhī sháo yào hǎi zǎo dāng guī gè èr fēn bái zhú pí gè sì fēn shǔ jiāo bǎi lì

石防风知母雌黄桃白皮干地黄独活青黛斑蝥白芷松脂（一作柏脂）芍药海藻当归（各二分）白术皮（各四分）蜀椒（百粒）

shàng shí qī wèi zhì xià shāi yǐn fú yī qián bǐ rì sān

上十七味，治下筛，饮服一钱匕，日三。

fán shí bái zhú sàn

矾石白术散

zhì qí cáo lòu shǐ fā yú jǐng xià wú tóu wěi rú zǎo hé kuài lèi yí zài pí zhōng shǐ rén hán rè xīn mǎn

治蛴螬漏，始发于颈下无头尾，如枣核块累移在皮中，使人寒热心满。

cǐ de zhī xǐ nù kū qì qí gēn zài xīn

此得之喜怒哭泣，其根在心。

fán shí zhǔ zhī bái zhú wèi zhī zuǒ fāng

矾石主之，白术为之佐方。

fán shí bái zhú kōng qīng dāng guī gè èr fēn xì xīn yī liǎng pí bān máo gǒu qǐ dì dǎn gè yī fēn gàn wū nǎo sān dà dòu xǔ

矾石白术空青当归（各二分）细辛（一两）皮斑蝥枸杞地胆（各一分）干乌脑（三大豆许）

shàng shí wèi wèi mò yǐ cù jiāng fú fāng cùn bǐ rì sān

上十味，为末，以醋浆服方寸匕，日三。

bìng zài shàng cè lún wò zài xià gāo zhěn yǐ biàn yào liú xià

病在上侧轮卧，在下高枕，以便药流下。

dì dǎn gān cǎo sàn

地胆甘草散

zhì fú jū lòu shǐ fā yú jǐng rú liǎng zhǐ shǐ rén hán rè yù wò

治浮沮漏，始发于颈如两指，使人寒热欲卧。

cǐ de zhī yōu chóu sī lǜ qí gēn zài dǎn

此得之忧愁思虑，其根在胆。

dì dǎn zhǔ zhī gān cǎo wèi zhī zuǒ fāng

地胆主之，甘草为之佐方。

dì dǎn xióng huáng gān jiāng xù duàn shí jué míng gēn lóng dǎn cǎo gè sān fēn gān cǎo yī fēn xì xīn èr fēn dài huáng bàn fēn

地胆雄黄干姜续断石决明根龙胆草（各三分）甘草（一分）细辛（二分）大黄（半分）

shàng shí wèi zhì xià shāi fū chuāng rì sì wǔ dù

上十味，治下筛，敷疮，日四五度。

gǔ jīn lù yàn wú xióng huáng yǒu liú huáng

（《古今录验》无雄黄，有硫黄）。

cí huáng sháo yào wán

雌黄芍药丸

zhì luǒ lòu shǐ fā yú jǐng yǒu gēn chū kǔ tòng lìng rén hán rè

治瘰漏，始发于颈有根，初苦痛，令人寒热。

cǐ de zhī yīn xīn mù shī jié fà hàn liú yú jǐng suǒ zhì qí gēn zài shèn

此得之因新沐湿结发，汗流于颈所致，其根在肾。

cí huáng zhǔ zhī sháo yào wèi zhī zuǒ fāng

雌黄主之，芍药为之佐方。

cí huáng sháo yào fú líng xù duàn gàn dì huáng kōng qīng shí gān jiāng jié gěng shǔ jiāo héng shān hǔ shèn li ròu wū nǎo bān máo fán shí gè yī fēn fù zǐ yī liǎng

雌黄芍药茯苓续断干地黄空青石干姜桔梗蜀椒恒山虎肾狸肉乌脑斑蝥矾石（各一分）附子（一两）

shàng shí qī wèi wèi mò mì wán rú dà dòu jiǔ fú shí wán rì èr

上十七味，为末，蜜丸，如大豆，酒服十丸，日二。

bān máo bái zhǐ wán

斑蝥白芷丸

zhì zhuǎn mài lòu shǐ fā yú jǐng zhuó zhuó mài zhuǎn kǔ jīng tì shēn zhèn hán rè

治转脉漏，始发于颈，濯濯脉转，苦惊惕身振寒热。

cǐ de zhī yīn jīng wò shī zhěn qí gēn zài xiǎo cháng

此得之因惊卧失枕，其根在小肠。

jí yàn zuò xīn

（《集验》作心。

bān máo zhǔ zhī bái zhǐ wèi zhī zuǒ fāng

）斑蝥主之，白芷为之佐方。

bān máo bái zhǐ lǜ qīng dài huáng gè èr fēn shēng má zhōng rǔ gān cǎo fáng fēng dì dǎn xù duàn shè xiāng shí

斑蝥白芷绿青大黄（各二分）升麻钟乳甘草防风地胆续断麝香石 ?

斑蝥白芷绿青大黄（各二分）升麻钟乳甘草防风地胆续断麝香石?

shàng shí qī wèi wèi mò mì wán rú dà dòu jiǔ fú shí wán rì èr

上十七味为末，蜜丸如大豆，酒服十丸，日二。

wù shí cài shèn fáng shì bǎi rì

勿食菜，慎房室百日。

wài tái wú dài huáng zhì jiǔ lòu fāng

（《外台》无大黄治九漏方∶

kōng qīng shāng lù zhī mǔ li gǔ jié gěng fáng fēng rěn zi fán shí huáng qín bái zhǐ sháo yào gān cǎo cí huáng bái zhú shí dì dǎn bān máo xióng huáng děng fēn

空青商陆知母狸骨桔梗防风荏子矾石黄芩白芷芍药甘草雌黄白术石地胆斑蝥雄黄（等分 ?

空青商陆知母狸骨桔梗防风荏子矾石黄芩白芷芍药甘草雌黄白术石地胆斑蝥雄黄（等分?

shàng shí bā wèi wèi mò mì wán rú dà dòu yǐ cù fú sān wán sān shí rì zhī sì shí rì yù liù shí rì píng fù

上十八味，为末，蜜丸如大豆，以酢服三丸，三十日知，四十日愈，六十日平复。

bǎi rì nèi shèn fáng shì

百日内慎房室。

yī fāng wèi sàn cù fú yī dāo guī rì èr fú lǎo xiǎo jiǎn bàn

（一方为散，酢服一刀圭，日二服，老小减半）。

yòu fāng pí bàn méi líng lǐ jiǎ chū jī gè sì méi hè gǔ liù fēn xī yì wú gōng gè yī méi shǔ jiāo fù zǐ dāng guī fēng fáng guì xīn dì yú tōng cǎo gàn qī mǔ dan pí yì yǐ rén jí lí zi lòu lú yī zuò lú lóng dǎn yī zuò lóng gǔ tǔ guā gè èr fēn bān máo sì fēn shé chuáng zi kǔ shēn dài huáng shé tuì pí xióng huáng rú xì xīn

又方皮（半枚）鲮鲤甲樗鸡（各四枚）鹤骨（六分）蜥蜴蜈蚣（各一枚）蜀椒附子当归蜂房桂心地榆通草干漆牡丹皮薏苡仁蒺藜子漏芦（一作芦）龙胆（一作龙骨）土瓜（各二分）斑蝥（四分）蛇床子苦参大黄蛇蜕皮雄黄茹细辛 ?

又方皮（半枚）鲮鲤甲樗鸡（各四枚）鹤骨（六分）蜥蜴蜈蚣（各一枚）蜀椒附子当归蜂房桂心地榆通草干漆牡丹皮薏苡仁蒺藜子漏芦（一作芦）龙胆（一作龙骨）土瓜（各二分）斑蝥（四分）蛇床子苦参大黄蛇蜕皮雄黄茹细辛?

shàng èr shí bā wèi wèi mò jiǔ fú wǔ fēn bǐ yǐ zhī wèi dù rì yī fù

上二十八味，为末，酒服五分匕，以知为度，日一服。

yòu fāng bān máo qī méi pí zhēn zhū xióng huáng gè yī fēn

又方斑蝥（七枚）皮真珠雄黄（各一分）

shàng sì wèi zhì xià shāi jiǔ fú bàn qián bǐ rì sān

上四味，治下筛，酒服半钱匕，日三。

yòu fāng wèi chéng liàn sōng zhī tián chuāng kǒng mǎn rì sān sì dù qī rì chài yǒu shén yàn

又方未成炼松脂，填疮孔满，日三四度，七日瘥，有神验。

yòu fāng bān máo èr qī méi xióng huáng guì xīn xī jiǎo gè yī liǎng

又方斑蝥（二七枚）雄黄桂心犀角（各一两）

shàng sì wèi wèi mò jiǔ fú yī qián bǐ rì èr fú bìng cóng xiǎo biàn chū

上四味，为末，酒服一钱匕，日二服，病从小便出。

yòu fāng mǎ chǐ xiàn yīn gàn là yuè zhú jìn děng fēn

又方马齿苋（阴干）腊月烛烬（等分）

shàng èr wèi wèi mò yǐ là yuè zhū zhī hé qí chuāng xiān yǐ nuǎn gān qīng xǐ jìng shì gàn hòu yǐ yào fū rì sān

上二味，为末，以腊月猪脂和其疮，先以暖泔清洗净，拭干后，以药敷，日三。

yòu fāng gàn niú shǐ gān rén shǐ děng fēn

又方干牛屎干人屎（等分）

shàng èr wèi dǎo xiān yǐ mián mù chuāng shàng mián shàng zhe shǐ chóng wén shǐ qì jí chū

上二味，捣，先以绵幕疮上，绵上着屎，虫闻屎气即出。

ruò yǎng jí yǐ mián qù zhī gèng bié qǔ shǐ jí mián zhe qí shàng rú qián chóng jǐn nǎi zhǐ

若痒即以绵去之，更别取屎及绵着其上如前，虫尽乃止。

yòu fāng kǔ hù sì méi dà rú zhǎn zhě gè chuān yī kǒng rú zhǐ dà zhì tāng zhōng zhǔ shù fèi qǔ yī zhú tǒng zhǎng yī chǐ yī tóu nà hù kǒng zhōng yī tóu zhù chuāng kǒng lěng zé yì zhī

又方苦瓠四枚，大如盏者，各穿一孔如指大，置汤中煮数沸，取一竹筒，长一尺，一头纳瓠孔中，一头注疮孔，冷则易之。

zhì yī qiè lòu fāng

治一切漏方∶

bān máo sì shí méi chǐ sì shí jiǔ méi yuán qīng èr shí méi shēng dà dòu huáng dì dǎn gè shí méi wú gōng yī cùn bàn xī jiǎo niú huáng gè zǎo hé dà

斑蝥（四十枚）豉（四十九枚）芫青（二十枚）生大豆黄地胆（各十枚）蜈蚣（一寸半）犀角牛黄（各枣核大）

shàng bā wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ dà yǐn fú èr wán xū yú duō zuò suān jiāng zhōu lěng dòng yǐn liào zhī

上八味，为末，蜜丸，如梧子大，饮服二丸，须臾多作酸浆粥，冷冻饮料之。

bìng cóng xiǎo biàn chū shì niào pén zhōng rú yǒu chóng xíng zhuàng yòu shì jiāo zhī nǎi bìng chū yě

病从小便出，视尿盆中如有虫形状，又似胶汁，乃病出也。

jiàn rì yī fù yǐn zhōu rú cháng

间日一服，饮粥如常。

xiǎo ruò zhě gé sān sì rì

小弱者，隔三、四日。

hóu wú chóng chū chuāng jiàn chài

侯无虫出，疮渐瘥。

tè jì yóu nì yī qiè qì wù jiē xū huī xǐ nǎi zuò shí

特忌油腻，一切器物皆须灰洗，乃作食。

cuī shì yún zhì jiǔ lòu chū fú yào yè shǎo shí míng dàn fú èr wán zhì qī rì

（崔氏云∶治九漏，初服药夜少食，明旦服二丸，至七日。

shén xū mèn kě zhǔ shí mán jing cài gēng qí yú zhī nì suān wù guǒ zǐ zhī lèi bìng bù de shí

甚虚闷，可煮食蔓菁菜羹，其余脂腻酸物果子之类，并不得食。

rén qiáng yòu fāng zhǔ yán huā yǐ miàn yōng bìng shàng nà yán huā miàn kuāng zhōng nóng èr cùn qí xià yǐ sāng yè sān chóng jí yán hou lěng rè de suǒ kě rěn lěng zé wú yì rè zé shāng ròu yī rì yí dù hou luǒ gēn zhū shì xiāo zé zhǐ

人强 ??#又方煮盐花，以面拥病上，纳盐花面匡中，浓二寸，其下以桑叶三重籍盐，候冷热得所可忍，冷则无益，热则伤肉，一日一度，候瘰根株势消则止。

人强??#又方煮盐花，以面拥病上，纳盐花面匡中，浓二寸，其下以桑叶三重籍盐，候冷热得所可忍，冷则无益，热则伤肉，一日一度，候瘰根株势消则止。

ruò yǐ zuò chuāng zhě dǎo gǔ wèi mò

若已作疮者，捣谷为末

yòu fāng hú bèi yīn bái pí sān shí jīn cuò suì yǐ shuǐ yī shí zhǔ qǔ yī dòu qù zǐ jiān rú táng

又方槲背阴白皮三十斤，锉碎，以水一石，煮取一斗，去滓，煎如糖。

yòu qǔ dōu cè shàng xióng cí shǔ shǐ gè shí sì méi shāo lìng zhī jǐn wèi mò nà jiān zhōng

又取都厕上雄雌鼠屎各十四枚烧，令汁尽为末，纳煎中。

yòu wēn jiǔ yī shēng tóu jiān zhōng hé jiǎo zhī

又温酒一升，投煎中合搅之。

léi rén fú bàn shēng dāng yǒu chóng chū

羸人服半升，当有虫出。

yòu fāng shuāng xià hù huā pù gàn wèi mò fū zhī

又方霜下瓠花，曝干为末，敷之。

yòu fāng dǎo tǔ guā gēn fū zhī zào zé yì bù xiàn shí jié

又方捣土瓜根敷之，燥则易，不限时节。

yòu fāng sǐ shé qù pí ròu qǔ gǔ wèi mò hé hé fēng chuāng shàng

又方死蛇去皮肉取骨，为末，合和封疮上。

dà tòng yǐ xìng rén gāo mó zhī tòng zhǐ

大痛以杏仁膏摩之，痛止。

yòu fāng sǐ shé hé là yuè zhū zhī hé shāo wèi mò nà kǒng zhōng

又方死蛇和腊月猪脂合烧，为末，纳孔中。

yòu fāng shāo sǐ qiāng láng wèi mò cù hé tu zhī

又方烧死蜣螂为末，醋和涂之。

yòu sǐ shé huī cù hé fū zhī

又死蛇灰醋和，敷之。

yòu fāng gù bù guǒ yán rú dàn wán dà shāo lìng chì wèi mò jiǔ fú zhī

又方故布裹盐，如弹丸大，烧令赤，为末，酒服之。

yòu fāng fú bái mǎ shǐ zhī yī shēng

又方服白马屎汁一升。

yòu fāng zhū zhī yī shēng jiǔ wǔ hé jiān fèi dùn fú zhī

又方猪脂一升，酒五合，煎沸，顿服之。

yòu fāng shuǐ yán xìng rén fú zhī

又方水研杏仁服之。

yòu fāng yán miàn hé shāo huī fū zhī

又方盐、面，和烧灰，敷之。

yòu fāng zhēng yuè xióng hú shǐ yīn gàn dǎo mò shuǐ hé fú

又方正月雄狐屎阴干，捣末，水和服。

zhì lòu zuò chuāng kǒng fāng

治漏作疮孔方∶

yòng lù fēng fáng wèi mò yǐ là yuè zhū zhī hé fū kǒng zhōng

用露蜂房为末，以腊月猪脂和，敷孔中。

zhì lòu fā xīn xiōng yǐ xià zhě fāng

治漏发心胸以下者方∶

sōng zhī wǔ dū xióng huáng gè sān liǎng

松脂武都雄黄（各三两）

shàng èr wèi hé wèi kuài dāo zi guā wèi sàn yǐn fú yī fāng cùn bǐ rì èr

上二味，和为块，刀子刮为散，饮服一方寸匕，日二。

bù chài gèng hé

不瘥，更合。

zhì lòu fāng

治漏方∶

luò tiě xiè gǒu jiá chē lián chǐ gǔ zhì hǔ shǐ lù pí dài máo shāo wèi huī

落铁屑狗颊车连齿骨（炙）虎屎鹿皮（带毛，烧为灰）

shàng sì wèi děng fēn zhì xià shāi yǐ zhū zhī hé nà chuāng zhōng xū yú jí yì rì wǔ liù dù

上四味，等分，治下筛，以猪脂和，纳疮中，须臾即易，日五六度。

zhì yī qiè lěng fāng

治一切冷方∶

yòng rén suǒ tǔ huí chóng shāo huī xiān yòng gān cǎo tāng xǐ qù chuāng è rán hòu zhe huī wú bù chài

用人所吐蛔虫烧灰，先用甘草汤洗去疮恶，然后着灰，无不瘥。

shèn kǒu wèi

慎口味。

zhì shǔ zhǒng hé tòng wèi chéng nóng zhě fāng

治鼠肿核痛，未成脓者方∶

yǐ bǎi yè fū zhǒng shàng áo yán zhe yè shàng yùn zhī lìng rè qì xià jí xiāo

以柏叶敷肿上，熬盐着叶上熨之，令热气下，即消。

zhì fēng lòu jí shǔ lòu fāng

治风漏及鼠漏方∶

chì xiǎo dòu bái liǎn huáng mǔ lì děng fēn

赤小豆白蔹黄牡蛎（等分）

shàng sì wèi wèi mò jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān

上四味，为末，酒服方寸匕，日三。

zhì lóu gū fāng

治蝼蛄方∶

xiān yǐ gān qīng zhǔ hú yè qǔ zhī xǐ chuāng shì gàn cì yǐ hú yè huī nà chuāng zhōng

先以泔清煮槲叶，取汁洗疮，拭干，次以槲叶灰纳疮中。

zhì fēng fāng lùn

治蜂方论∶

chū shēng zhuàng rú táo ér yǎng sāo zhī zé yǐn dà rú jī zǐ rú fù shǒu zhě

初生状如桃而痒，搔之则引大如鸡子，如覆手者。

áo yán yùn zhī sān xiǔ sì rì bù chài zhì bǎi rì chéng qí zhuàng dà rú sì wǔ cùn shí guǎng sān cùn zhōng shēng fēng zuò kǒng nǎi yǒu shù bǎi

熬盐熨之三宿，四日不瘥，至百日成，其状大如四五寸，石广三寸，中生蜂作孔，乃有数百。

yǐ shí liú huáng suí duō shǎo rán zhú shāo lìng zhī chū zhe chuāng kǒng zhōng xū yú jiān jiàn fēng shù shí fēng jǐn nǎi chài

以石硫黄随多少燃烛烧，令汁出，着疮孔中，须臾间见蜂数十，蜂尽乃瘥。

zhì fēng fāng

治蜂方∶

yǐ rén shǐ shé tuì huī là yuè zhū gāo hé fū zhī

以人屎、蛇蜕灰、腊月猪膏和敷之。

yòu fāng yā tou shāo huī fū zhī

又方鸦头烧灰敷之。

yòu fāng qǔ fēng kē shāo huī là yuè zhū zhī hé fū kǒng zhōng

又方取蜂窠烧灰，腊月猪脂和敷孔中。

zhì yǐ lòu kǒng róng zhēn yì yǒu sān sì kǒng zhě fāng

治蚁漏孔容针，亦有三四孔者方∶

yòng pí gān xīn shāo huī wèi mò jiǔ fú yī qián bǐ

用皮、肝、心烧灰，为末，酒服一钱匕。

yòu fāng sǐ shé fù zhōng shǔ yǐ là yuè zhū zhī jiān hou jiāo qù zǐ fū zhī

又方死蛇腹中鼠，以腊月猪脂煎，候焦去滓，敷之。

yòu fāng qǔ dà shāo gēng tǔ lìng chì yǐ kǔ jiǔ jìn tǔ shí hé bì tǔ gù rè yǐ zhe bì tǔ shàng zhǎn zhuǎn lìng rè fū chuāng shàng

又方取大，烧耕土令赤，以苦酒浸土时合壁土故热，以着壁土上，展转令热，敷疮上。

yòu fāng líng lǐ jiǎ èr qī méi shāo mò yǐ zhū zhī hé fū chuāng shàng

又方鲮鲤甲二七枚，烧末，以猪脂和，敷疮上。

yòu fāng bàn xià yī méi dǎo mò yǐ yā zhī hé fū shàng

又方半夏一枚捣末，以鸭脂和敷上。

zhì luǒ héng kuò zuò tóu zhuàng ruò xìng rén xíng yì zuò luǒ fāng

治瘰横阔作头状若杏仁形，亦作瘰方∶

xióng jī fèn shāo huī là yuè zhū zhī hé fēng zhī

雄鸡粪烧灰，腊月猪脂和封之。

zhì qiāng láng fāng

治蜣螂方∶

yòng niú shǐ shāo huī là yuè zhū zhī hé fū zhī

用牛屎烧灰，腊月猪脂和敷之。

yòu fāng qiāng láng wán jí qiāng láng suǒ shí zhī shǐ wèi mò fū zhī

又方蜣螂丸（即蜣螂所食之屎）为末敷之。

yòu fāng gàn niú shǐ wèi mò fū zhī yǎng jí bō què gèng nóng fēng chài nǎi zhǐ

又方干牛屎为末敷之，痒即拨却，更浓封，瘥乃止。

yòu fāng rè niú shǐ tu zhī shù yì yīng yǒu qiāng láng chū

又方热牛屎涂之，数易，应有蜣螂出。

zhì qiū yǐn fāng

治蚯蚓方∶

jī shǐ qiū yǐn shǐ děng fēn

鸡屎蚯蚓屎（等分）

shàng èr wèi wèi mò yòng zhuàng zhū xià hé suǐ hé fū zhī

上二味，为末，用壮猪下颌髓和敷之。

dǎo máo gēn zhī zhe kǒng zhōng

捣茅根汁，着孔中。

zhì há má fāng

治虾蟆方∶

yòng wǔ yuè wǔ rì shé tóu jí yě zhū zhī tóng shuǐ yī fēng zhī

用五月五日蛇头及野猪脂，同水衣封之。

zhì shé fāng

治蛇方∶

yòng shé tuì pí shāo huī là yuè zhū zhī hé fēng zhī

用蛇蜕皮烧灰，腊月猪脂和封之。

zhì wā fāng

治蛙方∶

yòng shé fù zhōng wā shāo huī fēng zhī

用蛇腹中蛙烧灰封之。

zhì diān dāng fāng

治颠当方∶

dǎo tǔ guā gēn fū chài

捣土瓜根敷瘥。

shèn kǒu wèi

慎口味。

zhì què fāng

治雀方∶

qǔ mǔ zhū shǐ shāo huī là yuè zhū zhī hé fū shàng dāng yǒu chóng chū rú què xíng

取母猪屎烧灰，腊月猪脂和敷上，当有虫出如雀形。

zhì nóng fāng

治脓方∶

yǐ táo huā wèi mò zhū zhī hé fēng zhī

以桃花为末，猪脂和封之。

zhì shí liǎng tóu chū zhě qí zhuàng jiān shí lìng rén hán rè fāng

治石两头出者，其状坚实，令人寒热方∶

yǐ dà pí zhēn pò zhī cì yòng shǔ zhān yè èr fēn wèi mò hé jī zǐ bái yī méi fēng zhī

以大铍针破之，次用鼠粘叶二分为末，和鸡子白一枚，封之。

yòu fāng dǎo huái zi hé jǐng huā shuǐ fēng zhī

又方捣槐子，和井花水封之。

yòu fāng dǎo shēng shāng lù gēn niǎn zuò bǐng zi rú qián dà nóng sān fēn ān lòu shàng yǐ ài jiǔ bǐng shàng gàn yì zhī jiǔ sān sì shēng ài chài

又方捣生商陆根，捻作饼子如钱大，浓三分，安漏上，以艾灸饼上，干易之，灸三四升艾，瘥。

wài tái jiǔ luǒ

（《外台》灸瘰。

yòu fāng qī yuè qī rì rì wèi chū shí qǔ má huā wǔ yuè wǔ rì qǔ ài děng fēn hé dǎo zuò zhù yòng jiǔ chuāng shàng bǎi zhuàng wài tái jiǔ luǒ

又方七月七日日未出时取麻花，五月五日取艾等分，合捣作炷，用灸疮上百壮，（《外台》灸瘰）。

jiǔ fǎ

灸法

jiǔ lòu jiǔ jiān jǐng èr bǎi zhuàng

九漏，灸肩井二百壮。

lòu jiǔ jiū wěi gǔ xià wǎn wǎn zhōng qī shí zhuàng

漏，灸鸠尾骨下宛宛中七十壮。

zhū lòu jiǔ zhōu zāo sì pàn chài

诸漏，灸周遭四畔，瘥。

zhū è lòu zhōng lěng xī ròu jiǔ zú nèi huái shàng gè sān zhuàng èr nián liù zhuàng

诸恶漏中冷息肉，灸足内踝上各三壮，二年六壮。

hán rè xiōng mǎn jǐng tòng sì zhī bù jǔ yè xià zhǒng shàng qì xiōng zhōng yǒu yīn hóu zhōng míng tiān chí zhǔ zhī

寒热胸满颈痛，四肢不举，腋下肿，上气，胸中有音，喉中鸣，天池主之。

hán rè jǐng gé zhǒng hòu xī zhǔ zhī

寒热颈颌肿，后溪主之。

hán rè suān tòng sì zhī bù jǔ yè xià zhǒng mǎ dāo hóu bì bì xī jìng gǔ yáo suān bì bù rén yáng fǔ zhǔ zhī

寒热酸痛，四肢不举，腋下肿，马刀，喉痹，髀膝胫骨摇，酸痹不仁，阳辅主之。

hán rè jǐng yè xià zhǒng shēn mài zhǔ zhī

寒热颈腋下肿，申脉主之。

xiōng zhōng mǎn yè xià zhǒng mǎ dāo shàn zì jiáo shé jiá tiān yǒu zhōng zhǒng hán rè xiōng xié yāo xī wài lián tòng lín qì zhǔ zhī

胸中满，腋下肿，马刀，善自嚼舌颊，天牖中肿，寒热，胸胁、腰、膝外廉痛，临泣主之。

hán rè jǐng zhǒng qiū xū zhǔ zhī

寒热颈肿，丘墟主之。

yè xià zhǒng mǎ dāo jiān zhǒng wěn shāng tài chòng zhǔ zhī

腋下肿，马刀肩肿，吻伤，太冲主之。

hán rè jǐng luǒ dà yíng zhǔ zhī

寒热颈瘰，大迎主之。

wǔ bái gāo

五白膏

zhì shǔ lòu jí luǒ fāng

治鼠漏及瘰方。

bái niú pí bái mǎ shǐ bái zhū shǐ bái yáng shǐ bái jī shǐ gè yī shēng lòu lú èr jīn

白牛皮白马屎白猪屎白羊屎白鸡屎（各一升）漏芦（二斤）

shàng liù wèi gè yú shí shàng shāo zuò huī yán shāi yǐ zhū gāo yī shēng sān hé jiān luàn fā yī liǎng bàn lìng jí fèi jǐn xiāo nǎi nà zhū mò wēi huǒ shàng jiān wǔ liù fèi yào chéng qù chuāng jiā yǐ yán tāng xǐ jìng bó shì gàn fū cǐ gāo

上六味，各于石上烧作灰，研筛，以猪膏一升三合，煎乱发一两半，令极沸尽消，乃纳诸末，微火上煎五六沸，药成，去疮痂，以盐汤洗净，帛拭干，敷此膏。

ruò wú jiā yì xū tāng xǐ rì

若无痂，亦须汤洗，日 ?

若无痂，亦须汤洗，日?

zēng qīng sàn

曾青散

zhì hán rè luǒ jí shǔ fāng

治寒热瘰及鼠方。

zēng qīng rěn zi fán shí yī zuò shí fù zǐ gè bàn liǎng guā lóu gēn lù fēng fáng dāng guī fáng fēng xiōng huáng huáng qín li gǔ gān cǎo gè èr liǎng xì xīn gān jiāng gè yī liǎng bān máo shàng shí qī wèi

曾青荏子矾石（一作石）附子（各半两）栝蒌根露蜂房当归防风芎黄黄芩狸骨甘草（各二两）细辛干姜（各一两）斑蝥上十七味，

zhì xià shāi

治下筛，

jiǔ fú yī fāng cùn bǐ

酒服一方寸匕，

rì zài

日再。

yòu fāng zhì hán rè luǒ fāng

又方治寒热瘰方。

tǔ guā gēn lián qiáo lóng dǎn huáng lián guā lóu gēn kǔ shēn sháo yào héng shān gè yī liǎng

土瓜根连翘龙胆黄连栝蒌根苦参芍药恒山（各一两）

shàng bā wèi wèi mò jiǔ fú wǔ fēn bǐ rì sān

上八味，为末，酒服五分匕，日三。

yì fāng jí wài tái yǒu li gǔ yī méi

（《翼方》及《外台》有狸骨一枚。

yì yī fāng yǒu dāng guī wú guā lóu héng shān

《翼》一方有当归，无栝蒌、恒山。

qiáng wēi wán

蔷薇丸

zhì shēn tǐ yǒu rè luǒ jí cháng yǒu xì chuāng bìng kǒu zhōng shēng chuāng fāng

治身体有热瘰，及常有细疮，并口中生疮方。

qiáng wēi gēn sān liǎng huáng huáng qín shǔ lǐ gēn pí guā lóu gēn sháo yào kǔ shēn shí lóng ruì fáng fēng yī zuò fáng jǐ bái liǎn lóng dǎn gè yī liǎng zhī zǐ rén sì liǎng

蔷薇根（三两）黄黄芩鼠李根皮栝蒌根芍药苦参石龙芮防风（一作防己）白蔹龙胆（各一两）栀子仁（四两）

shàng shí èr wèi wèi mò mì wán rú wú zǐ dà yǐn fú shí wǔ wán rì zài

上十二味，为末，蜜丸，如梧子大，饮服十五丸，日再。

jì fāng yǒu huáng bò yī liǎng

（《冀方》有黄柏一两。

zhì luǒ fāng

治瘰方∶

yòng bái jiāng cán zhì xià shāi shuǐ fú wǔ fēn bǐ rì sān fú shí rì chài

用白僵蚕，治下筛，水服五分匕，日三服，十日瘥。

yòu fāng lí tóu yī méi zhì dǎo shāi yǐn fú fāng cùn bǐ rì èr

又方狸头一枚炙，捣筛，饮服方寸匕，日二。

yòu fāng gù lǚ nèi zhān tì shāo mò wǔ bǐ hé jiǔ yī shēng píng dàn xiàng rì fú zhī qiáng xíng xū yú tǔ shǔ chū sān cháo fú

又方故履内毡替烧末五匕，和酒一升，平旦向日服之，强行须臾吐鼠出，三朝服。

yòu fāng lí tóu tí gǔ děng zhì huáng dǎo shāi wèi sàn yǐn fú yī qián bǐ rì zài

又方狸头蹄骨等炙黄，捣筛为散，饮服一钱匕，日再。

yòu fāng māo liǎng yǎn yīn gàn shāo huī jǐng huā shuǐ fú fāng cùn bǐ rì zài

又方猫两眼阴干烧灰，井花水服方寸匕，日再。

yòu fāng gàn māo shé wèi mò fū chuāng shàng

又方干猫舌为末，敷疮上。

yòu fāng yě láng shǐ huī fū zhī

又方野狼屎灰敷之。

yòu fāng hú tóu lí tóu huī fū zhī

又方狐头、狸头灰敷之。

yòu fāng wǔ yuè wǔ rì qǔ yī qiè zhǒng zhǒng zá cǎo zhǔ qǔ zhī xǐ zhī

又方五月五日取一切种种杂草，煮取汁洗之。

yòu fāng māo nǎo mǎng cǎo děng fēn

又方猫脑莽草（等分）

shàng èr wèi wèi mò zhe kǒng zhōng

上二味，为末，着孔中。

jiǔ lòu fāng

灸漏方∶

tíng lì zi yī hé chǐ yī shēng

葶苈子（一合）豉（一升）

shàng èr wèi hé dǎo lìng jí shú zuò bǐng zi rú dà qián nóng èr fēn xǔ qǔ yī méi dāng chuāng kǒng shàng zuò dà ài zhù rú xiǎo zhǐ dà jiǔ bǐng shàng sān zhù yī yì sān bǐng jiǔ zhù gé sān rì fù yī jiǔ

上二味，和捣，令极熟作饼子，如大钱，浓二分许，取一枚当疮孔上，作大艾炷如小指大，灸饼上，三炷一易，三饼九炷，隔三日，复一灸。

wài tái jiǔ luǒ gǔ jīn lù yàn yún

（《外台》灸瘰，《古今录验》云∶

bù

不 ?

jiǔ luǒ fāng

灸瘰方∶

yī qiè luǒ zài xiàng shàng jí chù chù dàn yǒu ròu jié níng shì zuò jí yōng jiē zhě yǐ dú tóu suàn jié liǎng tóu liú xīn dà zuò ài zhù

一切瘰在项上，及触处但有肉结，凝似作及痈疖者，以独头蒜截两头留心，大作艾炷 ?

一切瘰在项上，及触处但有肉结，凝似作及痈疖者，以独头蒜截两头留心，大作艾炷?

yī qiè luǒ jiǔ liǎng kuà lǐ huàn chù wǎn wǎn zhōng rì yī zhuàng qī rì zhǐ shén yàn

一切瘰，灸两胯里患处宛宛中，日一壮，七日止，神验。

yòu jiǔ wǔ lǐ rén yíng gè sān shí zhuàng

又灸五里、人迎各三十壮。

yòu jiǔ ěr hòu fà jì zhí mài qī zhuàng

又灸耳后发际直脉七壮。

yòu jiǔ huàn rén bèi liǎng biān yè xià hòu wén shàng suí nián zhuàng

又灸患人背两边腋下后纹上，随年壮。