千金方 · 孙思邈 · Chapter 24 of 228

妇人方中·恶露第十四

PinyinModern Translation
Size

fāng èr shí bā shǒu

(方二十八首)

gàn dì huáng tāng

干地黄汤

zhì chǎn hòu è lù bù jìn chú zhū jí bǔ bù zú fāng

治产后恶露不尽,除诸疾,补不足方。

gàn dì huáng sān liǎng xiōng guì xīn huáng dāng guī gè èr liǎng rén shēn fáng fēng fú líng xì xīn sháo yào gān cǎo gè yī liǎng

干地黄(三两) 芎桂心黄当归(各二两) 人参防风茯苓细辛芍药甘草(各一两)

shàng shí yī wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ fēn sān fú rì zài yè yī

上十一味咀,以水一斗,煮取三升,去滓,分三服,日再夜一。

táo rén tāng

桃仁汤

zhì chǎn hòu wǎng lái hán rè è lù bù jìn fāng

治产后往来寒热、恶露不尽方。

táo rén wǔ liǎng wú zhū yú èr shēng huáng dāng guī sháo yào gè sān liǎng shēng jiāng tí hú bǎi liàn sū chái hú gè bā liǎng

桃仁(五两) 吴茱萸(二升) 黄当归芍药(各三两) 生姜醍醐(百炼酥)柴胡(各八两)

shàng bā wèi jǔ yǐ jiǔ yī dòu shuǐ èr shēng hé zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ shì hán wēn xiān shí fú yī shēng rì sān

上八味咀,以酒一斗,水二升,合煮取三升,去滓,适寒温,先食服一升,日三。

zé lán tāng

泽兰汤

zhì chǎn hòu è lù bù jìn fù tòng bù chú xiǎo fù jí tòng tòng yǐn yāo bèi shǎo qì lì fāng

治产后恶露不尽,腹痛不除,小腹急痛,痛引腰背,少气力方。

zé lán dāng guī shēng dì huáng gè èr liǎng shēng jiāng sān liǎng gān cǎo yī liǎng bàn sháo yào yī liǎng dà zǎo shí méi

泽兰当归生地黄(各二两) 生姜(三两) 甘草(一两半) 芍药(一两) 大枣(十枚)

shàng qī wèi jǔ yǐ shuǐ jiǔ shēng zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ fēn sān fú rì sān

上七味咀,以水九升,煮取三升,去滓,分三服,日三。

duò shēn yù sǐ fú yì chài

堕身欲死,服亦瘥。

gān cǎo tāng

甘草汤

zhì chǎn rǔ yú xuè bù jìn nì qiǎng xīn xiōng shǒu zú nì lěng chún gàn fù zhàng duǎn qì fāng

治产乳余血不尽,逆抢心胸,手足逆冷,唇干腹胀短气方。

gān cǎo sháo yào guì xīn ē jiāo gè sān liǎng dài huáng sì liǎng

甘草芍药桂心阿胶(各三两) 大黄(四两)

shàng wǔ wèi jǔ yǐ dōng liú shuǐ yī dòu zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ nà ē jiāo lìng yáng fēn sān fú yī fù rù fù zhōng miàn jí yǒu yán sè yī rì yī yè jǐn cǐ sān shēng jí xià fù zhōng è xuè yī èr shēng lì chài

上五味咀,以东流水一斗煮取三升,去滓,纳阿胶令烊,分三服,一服入腹中,面即有颜色,一日一夜尽此三升,即下腹中恶血一二升,立瘥。

dāng yǎng zhī rú xīn chǎn zhě

当养之如新产者。

dài huáng tāng

大黄汤

zhì chǎn hòu è lù bù jìn fāng

治产后恶露不尽方。

dài huáng dāng guī gān cǎo shēng jiāng mǔ dān sháo yào gè sān liǎng wú zhū yú yī shēng

大黄当归甘草生姜牡丹芍药 (各三两) 吴茱萸(一升)

shàng qī wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ sì shēng qù zǐ fēn sì fú yī rì lìng jǐn

上七味咀,以水一斗,煮取四升,去滓,分四服,一日令尽。

jiā rén cān èr liǎng míng rén cān dài huáng tāng

加人参二两,名人参大黄汤。

chái hú tāng

柴胡汤

zhì chǎn hòu wǎng lái hán rè è lù bù jìn fāng

治产后往来寒热,恶露不尽方。

chái hú shēng jiāng gè bā liǎng táo rén wǔ shí méi dāng guī huáng sháo yào gè sān liǎng wú zhū yú èr shēng

柴胡生姜(各八两) 桃仁(五十枚) 当归黄芍药(各三两) 吴茱萸(二升)

shàng qī wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu sān shēng zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ xiān shí fú yī shēng rì sān

上七味咀,以水一斗三升,煮取三升,去滓,先食服一升,日三。

qiān jīn yì yǐ qīng jiǔ yī dòu zhǔ

(《千金翼》以清酒一斗煮。

pú huáng tāng

蒲黄汤

zhì chǎn hòu yú jí yǒu jī xuè bù qù fù dà duǎn qì bù dé yǐn shí shàng chōng xiōng xié shí shí fán kuì nì mǎn shǒu zú téng wèi zhōng jié rè fāng

治产后余疾,有积血不去,腹大短气,不得饮食,上冲胸胁,时时烦愦逆满,手足疼,胃中结热方。

pú huáng bàn liǎng dài huáng máng xiāo gān cǎo huáng qín gè yī liǎng dà zǎo sān shí méi

蒲黄(半两) 大黄芒硝甘草黄芩(各一两) 大枣(三十枚)

shàng liù wèi jǔ yǐ shuǐ wǔ shēng zhǔ qǔ yī shēng qīng cháo fú zhì rì zhōng

上六味咀,以水五升,煮取一升,清朝服至日中。

xià ruò bù zhǐ jìn lěng zhōu bàn zhǎn jí zhǐ

下若不止,进冷粥半盏即止。

ruò bù xià yǔ shǎo rè yǐn zì xià

若不下,与少热饮自下。

rén léi zhě bàn zhī

人羸者半之。

qiān jīn yì míng dài huáng tāng ér wú máng xiāo

(《千金翼》名大黄汤而无芒硝)

tóng jìng bí tāng

铜镜鼻汤

zhì chǎn hòu yú jí è lù bù chú jī jù zuò bìng xuè qì jié bó xīn fù téng tòng fāng

治产后余疾,恶露不除,积聚作病,血气结搏,心腹疼痛方。

tóng jìng bí shí bā zhū shāo mò dài huáng èr liǎng bàn sháo yào gàn dì huáng xiōng gàn qī máng xiāo gè èr liǎng

铜镜鼻(十八铢,烧末) 大黄(二两半) 芍药干地黄芎干漆芒硝(各二两)

luàn fā jī zǐ dà shāo dà zǎo sān shí méi

乱发(鸡子大,烧) 大枣(三十枚)

shàng jiǔ wèi jǔ yǐ shuǐ qī shēng zhǔ qǔ èr shēng èr hé qù zǐ nà fā huī tóng jìng bí mò fēn sān fú

上九味咀,以水七升,煮取二升二合,去滓,纳发灰,铜镜鼻末,分三服。

xiǎo tóng jìng bí tāng

小铜镜鼻汤

zhì rú qián zhuàng fāng

治如前状方。

tóng jìng bí shí zhū shāo mò dài huáng gān cǎo huáng qín máng xiāo gàn dì huáng gè èr liǎng táo rén wǔ shí méi

铜镜鼻(十铢,烧末) 大黄甘草黄芩芒硝干地黄(各二两) 桃仁(五十枚)

shàng qī wèi jǔ yǐ jiǔ liù shēng zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ nà jìng bí mò fēn sān fú

上七味咀,以酒六升,煮取三升,去滓,纳镜鼻末,分三服。

yì zhì dùn shī xīn fù tòng jí sān shí liù shī jí

亦治遁尸心腹痛,及三十六尸疾。

zhī zǐ tāng

栀子汤

zhì chǎn hòu ér shēng chù kōng liú xiě bù jìn xiǎo fù jiǎo tòng fāng

治产后儿生处空,流血不尽,小腹绞痛方。

zhī zǐ sān shí méi yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ liù shēng nà dāng guī sháo yào gè èr liǎng mì wǔ hé shēng jiāng wǔ liǎng yáng zhī yī liǎng yú zhī zǐ zhī zhōng jiān qǔ èr shēng fēn sān fú rì sān

栀子三十枚,以水一斗,煮取六升,纳当归、芍药各二两,蜜五合,生姜五两,羊脂一两,于栀子汁中煎取二升,分三服,日三。

shēng dì huáng tāng

生地黄汤

zhì chǎn hòu sān rì zhì qī rì fù zhōng yú xuè wèi jǐn jiǎo tòng qiáng mǎn qì xī bù tōng fāng

治产后三日至七日腹中余血未尽,绞痛强满,气息不通方。

shēng dì huáng wǔ liǎng shēng jiāng sān liǎng dài huáng sháo yào fú líng xì xīn guì xīn dāng guī gān cǎo huáng qín gè yī liǎng bàn dà zǎo èr shí méi

生地黄(五两) 生姜(三两) 大黄芍药茯苓细辛桂心当归甘草黄芩(各一两半) 大枣(二十枚)

shàng shí yī wèi jǔ yǐ shuǐ bā shēng zhǔ qǔ èr shēng bàn qù zǐ fēn sān fú rì sān

上十一味咀,以水八升,煮取二升半,去滓,分三服,日三。

dài huáng gàn qī tāng

大黄干漆汤

zhì xīn chǎn hòu yǒu xuè fù zhōng qiē tòng fāng

治新产后有血,腹中切痛方。

dài huáng gàn qī gàn dì huáng guì xīn gān jiāng gè èr liǎng

大黄干漆干地黄桂心干姜(各二两)

shàng wǔ wèi jǔ yǐ shuǐ sān shēng qīng jiǔ wǔ shēng zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ wēn fú yī shēng xuè dāng xià

上五味咀,以水三升,清酒五升,煮取三升,去滓,温服一升,血当下。

ruò bù chài míng dàn fú yī shēng mǎn sān fú bìng wú bù chài

若不瘥,明旦服一升,满三服,病无不瘥。

má zi jiǔ

麻子酒

zhì chǎn hòu xuè bù qù fāng

治产后血不去方。

má zi wǔ shēng dǎo yǐ jiǔ yī dòu zì yī xiǔ míng dàn qù zǐ wēn fú yī shēng xiān shí fú

麻子五升捣,以酒一斗,渍一宿,明旦去滓,温服一升,先食服。

bù chài yè fú yī shēng dāng tǔ xià

不瘥,夜服一升,当吐下。

jì fáng shì yī yuè jiāng yǎng rú chū chǎn fǎ

忌房事一月,将养如初产法。

shēng má tāng

升麻汤

zhì chǎn hòu è wù bù jìn huò jīng yī yuè bàn suì yī suì fāng

治产后恶物不尽,或经一月、半岁、一岁方。

shēng má sān liǎng yǐ qīng jiǔ wǔ shēng zì zhǔ qǔ èr shēng qù zǐ fēn zài fú dāng tǔ xià è wù wù guài liáng

升麻三两,以清酒五升渍,煮取二升,去滓,分再服,当吐下恶物,勿怪,良。

zhì chǎn hòu è xuè bù jìn fù zhōng jiǎo cì tòng bù kě rěn fāng

治产后恶血不尽,腹中绞刺痛不可忍方∶

dài huáng huáng qín táo rén gè sān liǎng guì xīn gān cǎo dāng guī gè èr liǎng sháo yào sì liǎng shēng dì huáng liù liǎng

大黄黄芩桃仁(各三两) 桂心甘草当归(各二两) 芍药(四两) 生地黄(六两)

shàng bā wèi jǔ yǐ shuǐ jiǔ shēng zhǔ qǔ èr shēng bàn qù zǐ shí qián fēn sān fú

上八味咀,以水九升,煮取二升半,去滓,食前分三服。

zhì chǎn hòu lòu xuè bù zhǐ fāng

治产后漏血不止方∶

lù fēng fáng bài chuán rú shàng èr wèi děng fēn zuò huī qǔ lào ruò jiāng fú fāng cùn bǐ rì sān

露蜂房败船茹上二味等分作灰,取酪若浆服方寸匕,日三。

yòu fāng dài huáng sān liǎng máng xiāo yī liǎng táo rén shuǐ zhì méng chóng gè sān shí méi gān cǎo dāng guī gè èr liǎng

又方大黄(三两) 芒硝(一两) 桃仁水蛭虻虫(各三十枚) 甘草当归(各二两)

shàng bā wèi jǔ yǐ shuǐ sān shēng jiǔ èr shēng hé zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ fēn sān fú dāng xià xuè

上八味咀,以水三升、酒二升合煮,取三升,去滓,分三服,当下血。

zhì chǎn hòu xuè bù kě zhǐ zhě fāng

治产后血不可止者方∶

gàn chāng pú sān liǎng yǐ qīng jiǔ wǔ shēng zì zhǔ qǔ sān shēng fēn zài fú jí zhǐ

干菖蒲三两,以清酒五升渍,煮取三升,分再服,即止。

zhì chǎn hòu è xuè bù chú sì tǐ bìng è fāng

治产后恶血不除,四体并恶方∶

xù gǔ mù èr shí liǎng pò rú suàn zǐ dà yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ sān shēng fēn sān fú

续骨木二十两,破如算子大,以水一斗,煮取三升,分三服。

xiāng qù rú rén xíng shí lǐ jiǔ jiān shí zhōu huò xiǎo biàn shù huò è xuè xià jí chài

相去如人行十里久,间食粥,或小便数,或恶血下即瘥。

cǐ mù de sān biàn zhǔ

此木得三遍煮。

zhì chǎn hòu xià xuè bù jìn fán mèn fù tòng fāng

治产后下血不尽,烦闷腹痛方∶

líng yáng jiǎo shāo chéng tàn guā qǔ sān liǎng sháo yào èr liǎng áo lìng huáng zhǐ shí yī liǎng áo lìng huáng

羚羊角(烧成炭,刮取三两) 芍药(二两,熬令黄) 枳实(一两,熬令黄)

shàng sān wèi zhì xià shāi zhǔ shuǐ zuò tāng fú fāng cùn bǐ rì zài yè yī shāo jiā zhì èr bǐ

上三味治下筛,煮水作汤,服方寸匕,日再夜一,稍加至二匕。

yòu fāng lù jiǎo shāo chéng tàn dǎo shāi zhǔ chǐ zhī fú fāng cùn bǐ rì sān yè zài shāo jiā zhì èr bǐ bù néng yòng chǐ qīng zhǔ shuǐ zuò tāng fú zhī

又方鹿角烧成炭,捣筛,煮豉汁,服方寸匕,日三夜再,稍加至二匕,不能用豉清煮水作汤服之。

yòu fāng dǎo shēng ǒu qǔ zhī yǐn èr shēng shén yàn

又方捣生藕取汁饮二升,甚验。

yòu fāng shēng dì huáng zhī yī shēng jiǔ sān hé hé wēn dùn fú zhī

又方生地黄汁一升,酒三合和,温顿服之。

yòu fāng chì xiǎo dòu dǎo sàn qǔ dōng liú shuǐ hé fú fāng cùn bǐ bù chài gèng zuò

又方赤小豆捣散,取东流水和服方寸匕,不瘥更作。

zhì chǎn hòu xuè jiǎ tòng fāng gǔ tiě yī jīn chèng chuí fǔ tóu tiě chǔ yì de tàn huǒ shāo lìng chì nà jiǔ wǔ shēng shāo rè fú zhī shén miào

治产后血瘕痛方∶古铁一斤,秤锤、斧头、铁杵亦得,炭火烧令赤,纳酒五升,稍热服之神妙。

zhì fù rén xuè jiǎ xīn fù jī jù chǎn rǔ yú jí jué shēng xiǎo fù jiān mǎn guàn qí zhōng rè yāo bèi tòng xiǎo biàn bù lì dà biàn nán bù xià shí yǒu fú chóng lú zhàng yōng jū zhǒng jiǔ hán liú rè wèi wǎn yǒu xié qì fāng

治妇人血瘕,心腹积聚,产乳余疾绝生,小腹坚满,贯脐中热,腰背痛,小便不利,大便难,不下食,有伏虫,胪胀痈疽肿,久寒留热,胃脘有邪气方∶

bàn xià yī liǎng liù zhū shí gāo lí lú mǔ méng cōng róng gè shí bā zhū guì xīn gān jiāng gè yī liǎng wū huì bàn liǎng bā dòu liù shí zhū yán rú gāo

半夏(一两六铢) 石膏藜芦牡蒙苁蓉(各十八铢) 桂心干姜(各一两) 乌喙(半两) 巴豆(六十铢,研如膏)

shàng jiǔ wèi wèi mò mì wán rú xiǎo dòu fú èr wán rì sān

上九味为末,蜜丸如小豆,服二丸,日三。

jí zhì nán zǐ shàn bìng

及治男子疝病。

zhì fù rén xuè jiǎ tòng fāng

治妇人血瘕痛方∶

gān jiāng wū zéi yú gǔ gè yī liǎng

干姜乌贼鱼骨(各一两)

shàng èr wèi zhì xià shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān

上二味治下筛,酒服方寸匕,日三。

yòu fāng mò guì xīn wēn jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān

又方末桂心温酒服方寸匕,日三。

✦ You read 妇人方中·恶露第十四

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.