lùn èr shǒu fāng shí bā shǒu shí jì jiǔ tiáo
（论二首方十八首食忌九条）
lùn yuē fán rè bìng xīn chài jí dà bìng zhī hòu shí zhū ròu jí yáng xuè féi yú yóu nì děng bì dāng dà xià lì yī suǒ bù néng zhì yě bì zhì yú sǐ
论曰∶凡热病新瘥及大病之后，食猪肉及羊血肥鱼油腻等必当大下利，医所不能治也，必至于死。
ruò shí bǐng ěr zī shǔ yí bǔ kuài zhì zǎo lì zhū guǒ wù
若食饼饵粢黍饴哺脍炙枣栗诸果物。
pú jí jiān shí nán xiāo zhī wù wèi qì shàng xū ruò bù néng xiāo huà bì gèng jié rè
脯及坚实难消之物，胃气尚虚弱不能消化，必更结热。
shì yǐ yào xià zhī zé wèi qì xū lěng dà lì nán jìn bù xià zhī bì sǐ xià zhī fù wēi jiē nán jiù yě
适以药下之，则胃气虚冷，大利难禁，不下之必死，下之复危，皆难救也。
rè bìng jí dà bìng zhī hòu duō zuò cǐ sǐ bù kě bù shèn yě
热病及大病之后多坐此死，不可不慎也。
bìng xīn chài hòu dàn de shí mí zhōu níng shǎo shí lìng jī shèn wù bǎo bù dé tā yǒu suǒ shí suī sī zhī wù yǔ zhī yě yǐn rì zhuǎn jiǔ kě jiàn shí yáng ròu bái mí ruò gēng zhī zhì tù lù ròu bù kě shí zhū gǒu ròu yě
病新瘥后，但得食糜粥，宁少食令饥慎勿饱，不得他有所食，虽思之，勿与之也，引日转久，可渐食羊肉白糜若羹汁雉兔鹿肉，不可食猪狗肉也。
xīn chài hòu dāng jìng wò shèn wù zǎo qǐ
新瘥后当静卧，慎勿早起。
shū tóu xǐ miàn
梳头洗面，
fēi dàn tǐ láo
非但体劳，
yì bù kě duō yán yǔ yòng xīn shǐ yì láo fán
亦不可多言语用心使意劳烦，
fán cǐ jiē lìng rén láo fù
凡此皆令人劳复，
gù dū yóu gù zi xiàn dé bìng yǐ chài wèi jiàn
故督邮顾子献得病已瘥未健，
qǐng huà tuó shì mài
请华佗视脉，
yuē
曰，
suī chài shàng xū wèi de fù
虽瘥尚虚未得复，
yáng qì bù zú
阳气不足，
shèn wù láo shì
慎勿劳事，
yú láo shàng kě
余劳尚可，
nǚ láo zé sǐ
女劳则死，
dāng tǔ shé shù cùn
当吐舌数寸。
qí fù wén qí fu chài cóng bǎi yú lǐ lái shěng zhī jīng sù jiāo jiē zhōng jiān sān rì fā rè kǒu jìn lín sǐ shé chū shù cùn
其妇闻其夫瘥，从百余里来省之，经宿交接，中间三日发热口噤，临死舌出数寸。
bìng xīn chài wèi mǎn bǎi rì qì lì wèi píng fù ér fàn fáng shì lüè wú bù sǐ
病新瘥未满百日，气力未平复，而犯房室略无不死。
yǒu shì gài zhèng zhě jí yù hòu liù shí rì yǐ néng xíng shè liè fàn fáng shì jí tǔ xián ér sǐ
有士盖正者，疾愈后六十日已能行射猎，犯房室即吐涎而死。
jí rè bìng fáng shì míng wéi yīn yáng yì zhī bìng jiē nán zhì duō sǐ
及热病房室名为阴阳易之病，皆难治多死。
jìn zhě yǒu yī shì dà fū xiǎo de shāng hán chài yǐ shí yú rì néng chéng mǎ wǎng lái zì wèi píng fù fàn fáng shì jí xiǎo fù jí tòng shǒu zú jū luán ér sǐ
近者有一士大夫小得伤寒瘥已十余日，能乘马往来，自谓平复，犯房室即小腹急痛，手足拘挛而死。
shí bìng chài hòu wèi mǎn wǔ rì shí yī qiè ròu miàn zhě bìng gèng fā dà kùn
时病瘥后未满五日，食一切肉面者，病更发大困。
shí bìng chài hòu xīn qǐ yǐn jiǔ jí jiǔ cài bìng gèng fā
时病瘥后新起饮酒及韭菜，病更发。
shí bìng xīn chài shí shēng yú xià lì bì bù zhǐ
时病新瘥食生鱼，下利必不止。
shí bìng xīn chài shí shēng cài lìng yán sè zhōng shēn bù píng fù
时病新瘥食生菜，令颜色终身不平复。
shí bìng xīn chài hàn jiě yǐn lěng shuǐ zhě sǔn xīn bāo lìng rén xū bù fù
时病新瘥汗解饮冷水者，损心包，令人虚不复。
shí bìng xīn chài shí shēng zǎo jí yáng ròu zhě bì gé shàng zuò rè zhēng
时病新瘥食生枣及羊肉者，必膈上作热蒸。
shí bìng xīn chài shí yáng quǎn děng ròu zhě bì zuò gǔ zhōng zhēng rè
时病新瘥食羊犬等肉者，必作骨中蒸热。
shí bìng xīn chài shí yú ròu yǔ guā shēng cài lìng rén shēn rè
时病新瘥食鱼肉与瓜生菜令人身热。
yī běn zuò zhǒng
（一本作肿。
shí bìng xīn chài shí suàn kuài zhě bìng fā bì zhì dà kùn
时病新瘥食蒜脍者，病发必致大困。
huáng lóng tāng
黄龙汤
zhì shāng hán chài hòu gēng tóu tòng zhuàng rè fán mèn fāng
治伤寒瘥后更头痛壮热烦闷方。
zhòng jǐng míng xiǎo chái hú tāng
（仲景名小柴胡汤。
chái hú yī jīn bàn xià bàn jīn huáng qín sān liǎng rén shēn èr liǎng gān cǎo èr liǎng shēng jiāng sì liǎng dà zǎo shí èr méi
柴胡（一斤） 半夏（半斤） 黄芩（三两） 人参（二两） 甘草（二两） 生姜（四两） 大枣（十二枚）
shàng qī wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu zhǔ qǔ wǔ shēng qù zǐ fú wǔ hé rì sān
上七味咀，以水一斗煮取五升，去滓，服五合，日三。
bù ǒu ér kě zhě qù bàn xià jiā guā lóu gēn sì liǎng
不呕而渴者去半夏，加栝蒌根四两。
bǔ dà bìng hòu bù zú xū láo fāng wàn bìng xū láo tóng yòng
补大病后不足虚劳方（万病虚劳同用∶
qǔ qī suì yǐ xià wǔ suì yǐ shàng huáng niú xīn shēng zhě rǔ yī shēng yǐ shuǐ sì shēng jiān qǔ yī shēng rú rén tǐ wēn shāo shāo yǐn zhī bù dé guò duō shí rì fú bù jué wèi jiā
取七岁以下五岁以上黄牛新生者乳一升，以水四升煎取一升，如人体温稍稍饮之，不得过多，十日服不绝为佳。
zhǐ shí zhī zǐ tāng
枳实栀子汤
zhì dà bìng chài hòu láo fù zhě fāng
治大病瘥后劳复者方。
zhǐ shí sān méi zhī zǐ shí sì méi chǐ yī shēng mián guǒ
枳实（三枚） 栀子（十四枚） 豉（一升，绵裹）
shàng sān wèi jǔ yǐ cù jiāng qī shēng xiān jiān jiǎn sān shēng cì nà zhǐ shí zhī zǐ zhǔ qǔ èr shēng cì nà chǐ zhǔ wǔ liù fèi qù zǐ fēn zài fú fù qǔ hàn
上三味咀，以酢浆七升，先煎减三升，次纳枳实、栀子煮取二升，次纳豉煮五六沸，去滓，分再服，覆取汗。
rú yǒu sù shí zhě nà dài huáng rú bó qí zi wǔ liù méi
如有宿食者纳大黄，如博棋子五六枚。
zhì shāng hán wēn bìng hòu láo fù huò shí huò yǐn huò dòng zuò fāng
治伤寒温病后劳复或食或饮或动作方∶
zhī zǐ rén sān qī méi shí gāo wǔ liǎng xiāng chǐ yī shēng shǔ shǐ jiān tóu dà zhě èr shí méi
栀子仁（三七枚） 石膏（五两） 香豉（一升） 鼠屎（尖头大者二十枚）
shàng sì wèi jǔ yǐ shuǐ qī shēng zhǔ qǔ sān shēng fēn sān fú
上四味咀，以水七升煮取三升，分三服。
zhì shí dà bǎo bù xiāo láo fù mài shí zhě fāng
治食大饱不消、劳复、脉实者方∶
chǐ yī shēng shǔ shǐ èr shí méi zhī zǐ qī méi dài huáng sān liǎng
豉（一升） 鼠屎（二十枚） 栀子（七枚） 大黄（三两）
shàng sì wèi jǔ yǐ shuǐ liù shēng zhǔ qǔ èr shēng fēn sān fú wēi qǔ hàn yīng xiǎo yā táng zhě zhǐ bù táng zhě fù zuò
上四味咀，以水六升煮取二升，分三服，微取汗，应小鸭溏者止，不溏者复作。
zhì xīn chài zǎo qǐ jí shí duō láo fù fāng
治新瘥早起及食多劳复方∶
chǐ wǔ hé shǔ shǐ jiān tóu zhě èr shí yī méi
豉（五合） 鼠屎（尖头者二十一枚）
shàng èr wèi yǐ shuǐ èr shēng zhǔ qǔ yī shēng jǐn fú zhī wēn wò lìng xiǎo hàn yù
上二味，以水二升煮取一升，尽服之，温卧令小汗愈。
cuī shì jiā zhī zǐ qī méi yóu liáng
崔氏加栀子七枚尤良。
zhǒu hòu yǒu má zi rén yī shēng jiā shuǐ yī shēng
（《肘后》有麻子仁一升，加水一升。
yì kě nà zhǐ shí sān méi cōng bái yī hǔ kǒu
亦可纳枳实三枚，葱白一虎口）
zhì zhòng bìng xīn chài zǎo qǐ láo jí yǐn shí duō zhì fā yù sǐ fāng
治重病新瘥，早起劳及饮食多致发欲死方∶
shāo biē jiǎ mò yǐn fú fāng cùn bǐ
烧鳖甲末饮服方寸匕。
zhì bìng xīn chài yù měi yǐn shí shí guò duō shí fù zhě fāng
治病新瘥，遇美饮食食过多，食复者方∶
qǔ suǒ shí yú shāo wèi mò yǐn diào fú èr qián bǐ rì sān fú
取所食余烧为末，饮调服二钱匕，日三服。
mài mén dōng tāng
麦门冬汤
zhì láo fù qì yù jué qǐ sǐ rén fāng
治劳复气欲绝起死人方。
mài mén dōng yī liǎng gān cǎo èr liǎng jīng zǎo èr shí méi zhú yè qiè yī shēng
麦门冬（一两） 甘草（二两） 京枣（二十枚） 竹叶（切，一升）
shàng sì wèi jǔ yǐ shuǐ qī shēng zhǔ jīng mǐ yī shēng lìng shú qù mǐ nà zhū yào jiān qǔ sān shēng fēn sān fú bù néng fú zhě mián dī tāng nà kǒu zhōng yòng zhī yǒu xiào
上四味咀，以水七升煮粳米一升令熟去米，纳诸药煎取三升，分三服，不能服者绵滴汤纳口中用之有效。
zhì shí láo fāng
治食劳方∶
miàn èr shēng zhǔ qǔ zhī fú zhī
面二升煮取汁服之。
yòu fāng xìng rén wǔ shí méi yǐ cù èr shēng jiān qǔ yī shēng fú zhī qǔ hàn
又方杏仁五十枚，以酢二升煎取一升，服之取汗。
yù lìng bìng huàn bù fù fāng
欲令病患不复方∶
shāo tóu gòu rú wú tóng zi dà fú zhī
烧头垢如梧桐子大，服之。
zhì shāng hán chài hòu yī nián xīn xià tíng shuǐ bù néng shí zhě fāng
治伤寒瘥后一年，心下停水不能食者方∶
shēng dì huáng wǔ jīn bái zhú yī jīn hǎo qū èr jīn
生地黄（五斤） 白术（一斤） 好曲（二斤）
shàng sān wèi hé dǎo lìng xiāng de pù gàn xià shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān jiā zhì èr bǐ
上三味合捣，令相得，曝干下筛，酒服方寸匕，日三，加至二匕。
lùn yuē fù rén wēn bìng suī chài ruò wèi píng fù xuè mài wèi hé shàng yǒu rè dú ér yǔ zhī jiāo jiē dé bìng zhě míng wéi yīn yì bìng
论曰∶妇人温病虽瘥，若未平复、血脉未和、尚有热毒而与之交接，得病者名为阴易病。
qí rén shēn tǐ zhòng
其人身体重，
rè shàng chōng xiōng
热上冲胸，
tóu zhòng bù néng jǔ
头重不能举，
yǎn zhōng shēng chī yī zuò mó lái
眼中生眵 （一作膜来），
sì zhī yī yún xī jìng jū jí xiǎo jiě lí
四肢（一云膝胫）拘急、小解离，
jīng mài huǎn ruò xuè qì xū
经脉缓弱血气虚，
gǔ suǐ jié biàn xū xū xī xī
骨髓竭便嘘嘘吸吸，
qì lì zhuǎn shǎo
气力转少，
zhuó chuáng bù néng dòng yáo
着床不能动摇，
qǐ zhǐ yǎng rén huò yǐn suì yuè fāng sǐ
起止仰人或引岁月方死。
yī zhě zhāng miáo shuō yǒu bì dé bìng chài hòu shù shí rì yǒu liù rén jiān zhī jiē sǐ
医者张苗说，有婢得病瘥后数十日，有六人奸之皆死。
zhì fù rén dé bìng yì zhàng fū zhàng fū dé bìng yì fù rén fāng
治妇人得病易丈夫，丈夫得病易妇人方∶
qǔ nǚ rén zhōng jìn yǐn chǔ shāo fú fāng cùn bǐ rì sān xiǎo biàn jí lì yīn tóu wēi zhǒng cǐ wèi yù yǐ
取女人中近隐处烧服方寸匕，日三，小便即利，阴头微肿，此为愈矣。
nǚ rén bìng kě qǔ nán yī rú cǐ fǎ
女人病可取男，一如此法。
zhì jiāo jiē láo fù yīn luǎn zhǒng suō fù zhōng jiǎo tòng biàn yù sǐ fāng
治交接劳复，阴卵肿缩，腹中绞痛便欲死方∶
qǔ suǒ jiāo jiē fù rén yī fú yǐ fù nán zǐ lì yù
取所交接妇人衣服，以覆男子立愈。
lìng bìng huàn bù fù fāng
令病患不复方∶
qǔ nǚ rén shǒu zú zhǎo èr shí méi nǚ rén zhōng yī dài yī chǐ shāo yǐ jiǔ ruò mǐ yǐn zhī fú zhī
取女人手足爪二十枚，女人中衣带一尺烧，以酒若米饮汁服之。
zhì nán zǐ xīn bìng qǐ jìn fáng nèi fù zhě fāng
治男子新病起近房内复者方∶
qǔ nǚ rén yuè jīng chì bó shāo fú fāng cùn bǐ yì zhì yīn luǎn zhǒng suō rù fù jiǎo tòng yù sǐ
取女人月经赤帛烧服方寸匕，亦治阴卵肿缩入腹绞痛欲死。
zhì bìng hòu fā luàn bù kě lǐ tōng tóu fǎ
治病后发乱不可理，通头法∶
shēng má yóu èr jīn jiāng tóu fà jiě kāi ān tóng shā luó zhōng yòng yóu yān zì zhī xì jiāng chāi zǐ lǐ fà sī xū bìng zì tōng yǐ
生麻油二斤，将头发解开安铜沙罗中，用油淹渍之，细将钗子理发斯须并自通矣。