lǐ liù jí lǐ liù
◎礼六吉礼六
cháo rì xī yuè jiǔ gōng guì shén gāo méi dà huǒ shòu xīng líng xīng fēng bó yǔ shī sī hán là qī sì mǎ zǔ pú shén
○朝日夕月九宫贵神高禖大火寿星灵星风伯雨师司寒蜡七祀马祖酺神
cháo rì xī yuè
朝日，夕月。
qìng lì yòng yáng shǐ gè èr biān dòu shí èr fǔ guǐ zǔ èr
庆历，用羊、豕各二，笾豆十二，簠、簋、俎二。
tiān xǐ chū tài cháng lǐ yuàn yǐ jiān chá yù shǐ wáng bó wén yán xiáng dìng zhǔn lǐ chūn fēn cháo rì yú dōng jiāo qiū fēn xī yuè yú xi jiāo
天禧初，太常礼院以监察御史王博文言，详定："准礼，春分朝日于东郊，秋分夕月于西郊。
guó yǔ tài cǎi cháo rì shǎo cǎi xī yuè
《国语》：'太采朝日，少采夕月。
yòu yuē chūn cháo cháo rì qiū xī xī yuè
'又曰：'春朝朝日，秋夕夕月。
táng liǔ zōng yuán lùn yún xī zhī míng zhě cháo bài zhī ǒu yě
'唐柳宗元论云：'夕之名者，朝拜之偶也。
gǔ zhě dàn jiàn yuē cháo mù jiàn yuē xī
古者旦见曰朝，暮见曰夕。
àn lǐ qiū fēn xī yuè
'按礼，秋分夕月。
gài qí shí zhòu yè píng fēn tài yáng dāng wǔ ér yīn pò yǐ shēng suì xíng xī bài zhī jì yǐ sì yuè
盖其时昼夜平分，太阳当午而阴魄已生，遂行夕拜之祭以祀月。
wèi qián shí kè tài guān lìng lǜ zǎi rén gē shēng wèi hòu sān kè xíng lǐ gài shì gǔ lǐ yǐ xī xíng cháo jì zhī yí
未前十刻，太官令率宰人割牲，未后三刻行礼，盖是古礼以夕行朝祭之仪。
yòu àn lǐ yún cóng zǐ zhì sì wèi yáng cóng wǔ zhì hài wèi yīn
又按礼云：从子至巳为阳，从午至亥为阴。
cān xiáng diǎn lǐ hé yú wèi hòu sān kè xíng lǐ
参详典礼，合于未后三刻行礼。
huáng yòu wǔ nián dìng cháo rì tán jiù gāo qī chǐ dōng xī liù bù yī chǐ wǔ cùn
"皇祐五年，定朝日坛，旧高七尺，东西六步一尺五寸；
zēng wèi bā chǐ guǎng sì zhàng rú táng jiāo sì lù
增为八尺，广四丈，如唐《郊祀录》。
xī yuè tán yǔ duò táng zhì dù bù hé cóng jiù zé tán xiǎo rú táng zé kǎn shēn
夕月坛与隋、唐制度不合，从旧则坛小，如唐则坎深。
jīn dìng kǎn shēn sān chǐ guǎng sì zhàng
今定坎深三尺，广四丈。
tán gāo yī chǐ guǎng èr zhàng
坛高一尺，广二丈。
sì fāng wèi bì jiàng rù kǎn shēn rán hòu shēng tán
四方为陛，降入坎深，然后升坛。
tán jiē liǎng wěi wěi jiē èr shí wǔ bù
坛皆两壝，壝皆二十五步。
zēng dà míng yè míng tán shān léi èr biān dòu shí èr
增大明、夜明坛山罍二，笾豆十二。
lǐ shēng yǐn sī tiān jiàn guān fēn xiàn shàng xiāng diàn bì jué zài bài
礼生引司天监官分献，上香，奠币、爵，再拜。
jiā yòu jiā yáng shǐ gè wǔ
嘉祐加羊、豕各五。
wǔ lǐ xīn yí dìng èr tán gāo guǎng kǎn shēn rú huáng yòu wú suǒ gǎi
《五礼新仪》定二坛高广、坎深如皇祐，无所改。
zhōng xīng tóng
中兴同。
tài yī jiǔ gōng shén wèi zài guó mén zhī dōng jiāo
太一九宫神位，在国门之东郊。
tán zhī zhì sì bì wài xī nán yòu wèi yī bì yuē kūn dào bǐ xíng shì zhě shēng jiàng yóu zhī
坛之制，四陛外，西南又为一陛，曰坤道，俾行事者升降由之。
qí jiǔ gōng shén tán zài chéng dì yī chéng dōng xī nán běi gè bǎi èr shí chǐ zài chéng dōng xī nán běi gè yī bǎi chǐ jù gāo sān chǐ
其九宫神坛再成，第一成东西南北各百二十尺，再成东西南北各一百尺，俱高三尺。
tán shàng zhì xiǎo tán jiǔ měi tán gāo yī chǐ wǔ cùn zòng guǎng bā chǐ gè xiāng qù yī zhàng liù chǐ
坛上置小坛九，每坛高一尺五寸，纵广八尺，各相去一丈六尺。
chū yòng zhōng sì xián píng zhōng gǎi wéi dà sì tán zēng liǎng wěi yù yòng liǎng guī yǒu dǐ jiè yòng gǎo jiē jiā rù rú bì sè qí yù shū zhù lǐ rú shè jì
初用中祀，咸平中改为大祀，坛增两壝，玉用两圭有邸，藉用稿秸加褥如币色，其御书祝礼如社稷。
xún yǐ fēng shàn bié jiàn jiǔ gōng tán tài shān xià xíng gōng zhī dōng tán èr chéng chéng yī chǐ miàn gè zhǎng wǔ zhàng èr chǐ sì bì jí kūn dào gè guǎng wǔ zhàng
寻以封禅，别建九宫坛泰山下行宫之东，坛二成，成一尺，面各长五丈二尺，四陛及坤道各广五丈。
shàng jiǔ xiǎo tán xiāng qù gè bā chǐ sì yú gè liú wǔ chǐ
上九小坛，相去各八尺，四隅各留五尺。
tán xià liǎng wěi yī dà cí lǐ
坛下两壝，依大祠礼。
jí sì fén yīn yì qiǎn shǐ sì yān
及祀汾阴，亦遣使祀焉。
zì hòu qīn jiāo gōng xiè jiē qiǎn guān yú běn tán bié jì
自后亲郊恭谢，皆遣官于本坛别祭。
jǐng yòu èr nián xué shì zhāng de xiàng děng dìng sī tiān jiàn shēng yú yuān yì rén dān xun suǒ qǐng sì jiǔ gōng tài yī yī zhú nián fēi yí wèi cì zhī fǎ àn xì liáng yù jiǔ gōng fǎ yǒu fēi qí lì chéng tú měi suì yī yí tuī jiǔ zhōu suǒ zhǔ zāi fú shì
景祐二年，学士章得象等定司天监生于渊、役人单训所请祀九宫太一依逐年飞移位次之法："案郄良遇《九宫法》，有《飞棋立成图》，每岁一移，推九州所主灾福事。
yòu táng shù shì sū jiā qìng shǐ zhì jiǔ gōng shén tán yī chéng gāo sān chǐ sì bì
又唐术士苏嘉庆始置九宫神坛，一成，高三尺，四陛。
shàng yī wèi cì zhì jiǔ xiǎo tán dōng nán yuē zhāo yáo zhèng dōng yuē xuān yuán dōng běi yuē tài yīn zhèng nán yuē tiān yī zhōng yāng yuē tiān fú běi yuē tài yī xī nán yuē shè tí zhèng xi yuē xián chí xī běi yuē qīng lóng
上依位次置九小坛：东南曰招摇，正东曰轩辕，东北曰太阴，正南曰天一，中央曰天符，北曰太一，西南曰摄提，正西曰咸池，西北曰青龙。
wǔ shù wèi zhōng dài jiǔ lǚ yī zuǒ sān yòu qī èr sì wéi shàng liù bā wéi xià fú yú dùn jiǎ cǐ zé jiǔ gōng dìng wèi
五数为中，戴九履一，左三右七，二四为上，六八为下，符于遁甲，此则九宫定位。
suì jì yǐ sì mèng suí suì gǎi wèi xíng qí wèi zhī fēi wèi
岁祭以四孟，随岁改位行棋，谓之飞位。
zì qián yuán yǐ hòu zhǐ yī běn wèi jì zhī suì bù fēi yì réng jiǎn dōng xià èr jì
自乾元以后，止依本位祭之，遂不飞易，仍减冬、夏二祭。
guó cháo yīn zhī
国朝因之。
jīn yú yuān děng suǒ qǐng hé tiān bǎo chū jì zhī lǐ yòu hé liáng yù fēi qí zhī tú
今于渊等所请，合天宝初祭之理，又合良遇《飞棋之图》。
rán qí fǎ běn shù jiā shí jì zhī wén jīng lǐ bù zài
然其法本术家，时祭之文经礼不载。
yì zhě huò wèi bù bì fēi gōng ruò rì yuè xīng chén chán cì zhōu liú ér jì yǒu cháng suǒ cǐ zé dìng wèi zhī sì suǒ dāng cóng yě
议者或谓不必飞宫，若日月星辰躔次周流而祭有常所，此则定位之祀所当从也。
ruò qí tuī shù yú huí fù hou shén yú huǎng hū yīn fāng mǐ lì suí qì kǎo xiáng zé fēi wèi zhī wén gù kě zūn yòng
若其推数于回复，候神于恍忽，因方弭沴，随气考祥，则飞位之文固可遵用。
qǐng yī táng lǐ yù jì jiǔ gōng zhī shí qiǎn sī tiān jiàn yī yuán yì cí suǒ suí měi nián guì shén fēi qí zhī fāng xuán dìng jì wèi
请依唐礼，遇祭九宫之时，遣司天监一员诣祠所，随每年贵神飞棋之方，旋定祭位。
réng zì tiān shèng jǐ sì rù lì tài yī zài yī gōng suì jìn yī wèi fēi qí xún xíng zhōu ér fù shǐ
仍自天圣己巳入历，太一在一宫，岁进一位，飞棋巡行，周而复始。
zhào kě
"诏可。
qìng lì yí měi zuò biān dòu shí èr fǔ guǐ zǔ èr
庆历仪，每坐笾、豆十二，簠、簋、俎二。
huáng yòu zēng tán sān chéng
皇祐增坛三成。
yòu lǐ guān yán suì yú sì wài shuǐ hàn shāo jiǔ jiē qiǎn guān gào tiān de zōng miào shè jì jí zhū sì guàn gōng miào jiǔ gōng guì shén jīn liè dà sì yì yi zhǔn cǐ
又礼官言："岁雩祀外，水旱稍久，皆遣官告天地、宗庙、社稷及诸寺观、宫庙，九宫贵神今列大祀，亦宜准此。
xī níng sì nián sī tiān zhōng guān zhèng zhōu cóng yán tài yī jīng tuī suàn qī nián jiǎ yín suì tài yī yáng jiǔ bǎi liù zhī shù fù yuán zhī chū
熙宁四年，司天中官正周琮言："《太一经》推算，七年甲寅岁，太一阳九、百六之数，复元之初。
gù jīng yán tài suì yǒu yáng jiǔ zhī zāi tài yī yǒu bǎi liù zhī ě jiē zài rù yuán zhī chū zhōng
故《经》言：'太岁有阳九之灾，太一有百六之厄，皆在入元之初终。
jīn yáng jiǔ bǎi liù dāng guǐ chǒu jiǎ yín suì wèi zāi è zhī huì
'今阳九、百六当癸丑、甲寅岁，为灾厄之会。
rán wǔ fú tài yī yí rù zhōng dōu kě yǐ xiāo yì wèi xiáng
然五福太一移入中都，可以消异为祥。
qiè xiáng wǔ fú tài yī zì guó cháo yōng xī yuán nián jiǎ shēn suì rù dōng nán xùn gōng shí xiū dōng tài yī gōng
窃详五福太一，自国朝雍熙元年甲申岁，入东南巽宫时，修东太一宫。
tiān shèng qī nián jǐ sì suì wǔ fú tài yī rù xī nán kūn wèi xiū xi tài yī gōng
天圣七年己巳岁，五福太一入西南坤位，修西太一宫。
qǐng jī xiáng gù shì chóng jiàn cí yǔ yíng zhī jīng shī
请稽详故事，崇建祠宇，迎之京师。
zhào jiàn zhōng tài yī gōng yú jí xǐ guān
"诏建中太一宫于集禧观。
shí tài yī shén bìng yòng tōng tiān guān jiàng shā páo
十太一神，并用通天冠、绛纱袍。
yuán fēng zhōng tài cháng bó shì hé xún zhí yán xī níng sì yí jiǔ gōng guì shén zhù wén chēng sì tiān zǐ chén mǒu yǐ lǐ zhì lùn zhī dāng yǔ shè jì wéi bǐ qǐng yī sì yí wèi dà sì
元丰中，太常博士何洵直言："熙宁祀仪，九宫贵神祝文称'嗣天子臣某'，以礼秩论之，当与社稷为比，请依祀仪为大祀。
qí zhù bǎn jí yī huì chāng gù shì jí kāi bǎo tōng lǐ shū yù míng bù chēng chén
其祝版即依会昌故事及《开宝通礼》，书御名不称臣。
yòu jìn zhì zhū cí jì shēng shù zhèng pèi yǐ quán tǐ jiě gē gè yòng yī láo guì shén jiǔ wèi xī shì zhèng zuò yì tán bié zhù zūn wèi dà zhù ér gòng yòng èr shào láo yú xīng shú zhī zǔ gǔ tǐ bù bèi
又近制，诸祠祭牲数，正配以全体解割，各用一牢，贵神九位悉是正坐，异坛别祝，尊为大祝，而共用二少牢，于腥熟之俎，骨体不备。
wèi yi měi wèi yī láo fán jiǔ shào láo
谓宜每位一牢，凡九少牢。
zhào xià tài cháng xiū rù sì yí
"诏下太常，修入祀仪。
yuán yòu qī nián jiān chá yù shǐ ān dǐng yán àn hàn wǔ dì shǐ cí tài yī yī wèi táng tiān bǎo chū jiān sì bā gōng wèi zhī jiǔ gōng guì shén
元祐七年，监察御史安鼎言："按汉武帝始祠太一一位，唐天宝初兼祀八宫，谓之九宫贵神。
hàn sì tài yī rì yòng yī dú fán qī rì ér zhǐ
汉祀太一，日用一犊，凡七日而止。
táng sì lèi yú tiān dì
唐祀类于天地。
jīn chūn qiū sì jiǔ gōng tài yī yòng yáng shǐ qí sì lì jì tài yī gōng shí shén jiē wú shēng yǐ sù zhuàn jiā jiǔ yān
今春秋祀九宫太一，用羊、豕，其四立祭太一宫十神，皆无牲，以素馔加酒焉。
zài xiáng xīng jīng tài yī yī xīng zài zǐ gōng mén yòu tiān yī zhī nán hào yuē tiān zhī guì shén
再详《星经》：太一一星在紫宫门右，天一之南，号曰天之贵神。
qí zuǒ yuē wǔ dì fēi xíng zhū fāng niè sān néng yǐ shàng xià yǐ tiān jí xīng qí yī míng zhě wèi cháng jū
其佐曰五帝，飞行诸方，蹑三能以上下，以天极星其一明者为常居。
zhǔ shǐ shí liù shén zhī fēng yǔ shuǐ hàn bīng gé jī jǐn yì jí zāi hài zhī shì
主使十六神，知风雨、水旱、兵革、饥馑、疫疾、灾害之事。
táng shū yuē jiǔ gōng guì shén shí sī shuǐ hàn
《唐书》曰：'九宫贵神，实司水旱。
tài yī zhǎng shí liù shén zhī fǎ dù yǐ fǔ rén jí
太一掌十六神之法度，以辅人极。
guó cháo huì yào yì yún tiān zhī zūn shén jí shí jīng shí liù dù bìng zhǔ fēng yǔ
'《国朝会要》亦云：'天之尊神及十精、十六度，并主风雨。
yóu shì guān zhī shí shén tài yī jiǔ gōng tài yī yǔ hàn suǒ sì tài yī gòng shì yī shén
'由是观之，十神太一、九宫太一与汉所祀太一共是一神。
jīn shí shén jiē yòng sù zhuàn ér jiǔ gōng bìng jiàn yáng shǐ shì fēi lǐ yì
今十神皆用素馔，而九宫并荐羊豕，似非礼意。
zhào lǐ guān xiáng dìng shí shén jiǔ gōng tài yī gè yǒu suǒ zhǔ jí fēi yī shén gù zì táng qì jīn jiē yòng shēng láo bié wú cí tán yòng sù shí lǐ
"诏礼官详定：十神、九宫太一各有所主，即非一神，故自唐迄今皆用牲牢，别无祠坛用素食礼。
suì yī jiù zhì
遂依旧制。
chóng níng sān nián tài cháng bó shì luō jī yán jiǔ gōng zhū shén wèi wú lǐ shén yù wéi yǒu fán yù
崇宁三年，太常博士罗畸言："九宫诸神位，无礼神玉，惟有燔玉。
qiè wèi yi yòng lǐ shén yù shǎo fǎng qí bì zhī sè jiàn yú shén zuò
窃谓宜用礼神玉，少仿其币之色荐于神坐。
yì lǐ jú yán xiān wáng zhì lǐ yòng guī bì yǐ sì rì yuè xīng chén suǒ wèi guī bì zhě guī qí dǐ wèi bì yǐ qǔ shā yú shàng dì yě
"议礼局言："先王制礼，用圭璧以祀日月星辰，所谓圭璧者，圭，其邸为璧，以取杀于上帝也。
jīn jiǔ gōng shén jiē xīng míng ér qí yù yòng liǎng guī yǒu dǐ
今九宫神皆星名，而其玉用两圭有邸。
fu liǎng guī yǒu dǐ sì de zhī yù yǐ sì xīng chén fēi zhōu lǐ yě
夫两圭有邸，祀地之玉，以祀星辰，非周礼也。
qǐ gǎi yòng guī bì yǐ yīng gǔ zhì
乞改用圭璧以应古制。
zhèng hé xīn yí lì chūn rì sì dōng tài yī gōng
《政和新仪》："立春日祀东太一宫；
lì xià jì xià tǔ wáng rì sì zhōng tài yī gōng
立夏、季夏土王日祀中太一宫；
lì qiū rì sì xi tài yī gōng
立秋日祀西太一宫；
lì dōng rì sì zhōng tài yī gōng gōng zhī zhēn shì diàn wǔ fú tài yī zài zhōng jūn jī tài yī zài dōng tài yóu tài yī zài xi jù nán xiàng
立冬日祀中太一宫，宫之真室殿，五福太一在中，君基太一在东，太游太一在西，俱南向。
yán xiū diàn sì shén tài yī
延休殿，四神太一。
chéng lí diàn chén jī tài yī zài dōng xī xiàng běi shàng
承厘殿，臣基太一在东，西向，北上。
níng yòu diàn zhí fú tài yī
凝祐殿，直符太一。
zhēn fú diàn mín jī tài yī zài xi dōng xiàng běi shàng
臻福殿，民基太一在西，东向，北上。
yīng qìng diàn xiǎo yóu tài yī zài zhōng tiān yī tài yī zài dōng dì yī tài yī zài xi
膺庆殿，小游太一在中，天一太一在东，地一太一在西。
líng kuàng diàn tài suì zài zhōng tài yīn zài xi jù nán xiàng
灵贶殿，太岁在中，太阴在西，俱南向。
sān huáng wǔ fāng dì rì yuè wǔ xīng èr shí bā xiù shí rì shí èr chén tiān dì shuǐ sān guān wǔ xíng jiǔ gōng bā guà wǔ yuè sì hǎi sì dú shí èr shān shén děng bìng wéi cóng sì
三皇、五方帝、日月、五星、二十八宿、十日、十二辰、天地水三官、五行、九宫、八卦、五岳、四海、四渎、十二山神等，并为从祀。
dōng xi tài yī gōng zhǔn cǐ
东、西太一宫准此。
dōng tài yī gōng dà diàn wǔ fú tài yī zài dōng jūn jī tài yī zài xi jù nán xiàng
东太一宫大殿，五福太一在东，君基太一在西，俱南向。
tài yóu tài yī diàn zài dà diàn zhī běi nán xiàng
太游太一殿在大殿之北，南向。
chén jī tài yī diàn zài nán běi xiàng
臣基太一殿在南，北向。
xiǎo yóu tài yī zhí fú tài yī sì shén tài yī diàn zài dà diàn zhī dōng xī xiàng běi shàng
小游太一、直符太一、四神太一殿在大殿之东，西向，北上。
tiān yī tài yī mín jī tài yī dì yī tài yī zài dà diàn zhī xi dōng xiàng běi shàng
天一太一、民基太一、地一太一在大殿之西，东向，北上。
xi tài yī gōng huáng tíng diàn wǔ fú zài zhōng jūn jī zài dōng tài yóu zài xi
西太一宫黄庭殿，五福在中，君基在东，太游在西；
jūn fú diàn xiǎo yóu zài zhōng jù nán xiàng
均福殿，小游在中，俱南向。
yán kuàng diàn tiān yī zài zhōng sì shén zài nán chén jī zài běi jù xī xiàng
延贶殿，天一在中，四神在南，臣基在北，俱西向。
zī yòu diàn dì yī zài zhōng sì shén zài nán chén jī zài běi jù xī xiàng
资祐殿，地一在中，四神在南，臣基在北，俱西向。
zī yòu diàn dì yī zài zhōng mín jī zài nán zhí fú zài dōng běi jù dōng xiàng
资祐殿，地一在中，民基在南，直符在东北，俱东向。
jiǔ gōng guì shén tán sān chéng yī chéng zòng guǎng shí sì zhàng zài chéng zòng guǎng shí èr zhàng sān chéng zòng guǎng shí zhàng gè gāo sān chǐ
"九宫贵神坛三成，一成纵广十四丈，再成纵广十二丈，三成纵广十丈，各高三尺。
shàng yī fāng wèi zhì xiǎo tán jiǔ gè gāo yī chǐ wǔ cùn zòng guǎng bā chǐ
上依方位置小坛九，各高一尺五寸，纵广八尺。
sì bì kūn dào liǎng wěi měi wěi èr shí wǔ bù rú jiù zhì
四陛、坤道，两壝，每壝二十五步，如旧制。
shào xīng shí yī nián tài cháng chéng zhū lù yán jiǔ gōng guì shén suǒ zhǔ fēng yǔ shuāng xuě báo yì suǒ xì shén zhòng qǐng jǔ xíng sì diǎn
绍兴十一年，太常丞朱辂言："九宫贵神所主风、雨、霜、雪、雹、疫，所系甚重，请举行祀典。
tài cháng sì zhǔ bù lín dà nài yì yán shí shén tài yī jiǔ gōng tài yī jiē tiān zhī guì shén guó cháo fēn wéi èr bìng wèi dà sì
"太常寺主簿林大鼐亦言："十神太一，九宫太一，皆天之贵神，国朝分为二，并为大祀。
bǐ yī xīn tài yī gōng ér jiǔ gōng guì shén shàng yù wū ér bù tán
比一新太一宫，而九宫贵神尚寓屋而不坛。
nǎi zhào lín ān fǔ yú guó chéng zhī dōng jiàn zhù jiǔ gōng tán wěi qí yí rú sì shàng dì
"乃诏临安府于国城之东，建筑九宫坛壝，其仪如祀上帝。
qí tài yī gōng chū yì zhě qǐng jí xíng gōng zhī běi yú jiàn cí hòu mìng lǐ guān kǎo diǎn gù zé dì jiàn gōng
其太一宫，初议者请即行宫之北隅建祠，后命礼官考典故，择地建宫。
shí bā nián gōng chéng yù shū qí bǎng
十八年，宫成，御书其榜。
shí tài yī wèi yú diàn shàng nán miàn xī shàng
十太一位于殿上，南面，西上。
cóng sì dōng wǔ jiǔ shí yǒu bā xi wǔ jiǔ shí yǒu qī jiē běi shàng
从祀，东庑九十有八，西庑九十有七，皆北上。
xiào zōng shòu shàn yòu jiàn běn mìng diàn míng yuē chóng xǐ
孝宗受禅，又建本命殿，名曰崇禧。
guāng zōng yòu qiān jiè fú diàn xiàng yú xié shì ér míng xīn diàn yuē chóng fú
光宗又迁介福殿像于挟室，而名新殿曰崇福。
gāo méi
高禖。
chū rén zōng wèi yǒu sì jǐng yòu sì nián èr yuè yǐ diàn zhōng shì yù shǐ zhāng kuí yán zhào yǒu sī xiáng dìng
初，仁宗未有嗣，景祐四年二月，以殿中侍御史张奎言，诏有司详定。
lǐ guān yǐ wéi yuè lìng suī kě jù rán zhōu guān quē qí wén hàn zhì jiāo sì bù jí méi cí dú méi gāo chuán yán huáng zǐ méi zhù ér yǐ
礼官以为："《月令》虽可据，然《周官》阙其文，《汉志》郊祀不及禖祠，独《枚皋传》言'皇子禖祝'而已。
hòu hàn zhì jiāng zuǒ gài jiàn qí shì ér yí diǎn wěi qū bù kě zhōu zhī
后汉至江左概见其事，而仪典委曲，不可周知。
wéi gāo qí méi sì zuì xiǎn fēi pín cān xiǎng dú ér bù juān kǒng bù zú wèi hòu shì fǎ
惟高齐禖祀最显，妃嫔参享，黩而不蠲，恐不足为后世法。
táng míng huáng yīn jiù yuè lìng tè cún qí shì
唐明皇因旧《月令》，特存其事。
kāi yuán dìng lǐ yǐ fù bù zhe
开元定礼，已复不著。
cháo tíng bì yù xíng zhī dāng zhù tán yú nán jiāo chūn fēn zhī rì yǐ sì qīng dì běn shī kè yīn yǐ fú zhī yì yě
朝廷必欲行之，当筑坛于南郊，春分之日以祀青帝，本《诗》'克禋以祓'之义也。
pèi yǐ fú xī dì kù fú xī běn shǐ kù zhe xiáng yě
配以伏羲、帝喾，伏羲本始，喾著祥也。
yǐ méi cóng sì bào gǔ wèi méi zhī xiān yě
以禖从祀，报古为禖之先也。
yǐ shí wéi zhǔ shēng yòng tài láo lè yǐ shēng gē yí shì xiān cán yǒu sī shè shì zhù bǎn suǒ zài jù yán tiān zǐ qiú sì zhī yì
以石为主，牲用太牢，乐以升歌，仪视先蚕，有司摄事，祝版所载，具言天子求嗣之意。
nǎi yǐ gōng shǐ gōng dú zhì shén qián sì yǐ yǔ zuò jiǔ jìn nèi yǐ lǐ suǒ yù shǐ zhāi jiè shòu zhī
乃以弓矢、弓韣致神前，祀已，与胙酒进内，以礼所御，使斋戒受之。
réng suì lìng yǒu sī shēn qǐng sì zhǐ mìng yuē tè sì
仍岁令有司申请俟旨，命曰特祀。
jí yòng qí nián chūn fēn qiǎn guān zhì jì
"即用其年春分，遣官致祭。
wèi huán tán gāo jiǔ chǐ guǎng èr zhàng liù chǐ sì bì sān wěi bì guǎng wǔ chǐ wěi gè èr shí wǔ bù
为圜坛高九尺，广二丈六尺，四陛，三壝，陛广五尺，壝各二十五步。
zhǔ yòng qīng shí cháng sān chǐ bā cùn yòng mù shēng chéng zhī shù xíng zhǔn miào shè zhǔ zhí tán shàng shāo běi lù qí shǒu sān cùn
主用青石，长三尺八寸，用木生成之数，形准庙社主，植坛上稍北，露其首三寸。
qīng yù qīng bì shēng yòng niú yī yáng yī shǐ yī rú lú zhí zhī shuō
青玉、青币，牲用牛一、羊一、豕一，如卢植之说。
yuè zhāng sì yí bìng zhǔn qīng dì zūn qì shén zuò rú gōu máng wéi shòu fú bù yǐn huí shòu zhōng rén wèi yì
乐章、祀仪并准青帝，尊器、神坐如勾芒，唯受福不饮，回授中人为异。
sì qián yī rì nèi shì qǐng huáng hòu sù zhāi yú bié qǐn nèi chén yǐn jìn shì gōng pín cóng
祀前一日，内侍请皇后宿斋于别寝，内臣引近侍宫嫔从。
shì rì liàng dì shè xiāng àn rù wèi gè èr chóng xíng nán xiàng yú suǒ zhāi zhī tíng yǐ wàng méi tán
是日，量地设香案、褥位各二，重行，南向，于所斋之庭以望禖坛。
yòu shè rù wèi yú xiāng àn běi chóng xíng
又设褥位于香案北，重行。
huáng hòu fú yī yī rù wèi yǐ fēi
皇后服祎衣，褥位以绯。
gōng pín fú cháo hè yī fú rù wèi yǐ zǐ
宫嫔服朝贺衣服，褥位以紫。
sì rì yǒu sī xíng lǐ yǐ fú jiǔ zuò ròu gōng shǐ gōng dú shòu nèi chén fèng zhì zhāi suǒ zhì gōng shǐ děng yú xiāng zài xiāng àn dōng
祀日，有司行礼，以福酒、胙肉、弓矢、弓韣授内臣，奉至斋所，置弓矢等于箱，在香案东；
fú jiǔ yú diàn zuò ròu yú zǔ zài xiāng àn xi
福酒于坫，胙肉于俎，在香案西。
nèi chén yǐn gōng pín yì rù wèi dōng shàng nán xiàng
内臣引宫嫔诣褥位，东上南向。
nǎi qǐng huáng hòu xíng lǐ dǎo zhì rù wèi jiē zài bài
乃请皇后行礼，导至褥位，皆再拜。
dǎo huáng hòu yì xiāng àn wèi shàng xiāng sān qǐng dài gōng dú shòu gōng shǐ zhuǎn shòu nèi chén zhì yú xiāng yòu zài bài
导皇后诣香案位，上香三，请带弓韣，受弓矢，转授内臣置于箱，又再拜。
nèi chén jìn zuò huáng hòu shòu qì zhuǎn shòu nèi chén
内臣进胙，皇后受讫，转授内臣。
cì jìn fú jiǔ nèi chén yuē qǐng yǐn fú
次进福酒，内臣曰："请饮福。
yǐn qì qǐng zài bài
"饮讫，请再拜。
nǎi jiě gōng dú nèi chén guì shòu zhì yú xiāng
乃解弓韣，内臣跪受，置于箱。
dǎo huáng hòu guī dōng xiàng rù wèi
导皇后归东向褥位。
yòu yǐn gōng pín zuì gāo yī rén yì xiāng àn shàng xiāng èr dài gōng dú shòu gōng shǐ zhuǎn shòu zuǒ yòu jí yǐn fú jiě gōng dú rú huáng hòu yí wéi bù jìn zuò
又引宫嫔最高一人诣香案，上香二，带弓韣，受弓矢，转授左右，及饮福，解弓韣，如皇后仪，唯不进胙。
yòu yǐn yǐ cì gōng pín xíng lǐ yì rán
又引以次宫嫔行礼，亦然。
sì jù fù wèi nèi shì qǐng huáng hòu yì nán xiàng rù wèi jiē zài bài tuì
俟俱复位，内侍请皇后诣南向褥位，皆再拜退。
shì suì gōng zhōng yòu zhì chì dì xiàng yǐ qí huáng sì
是岁，宫中又置赤帝像以祈皇嗣。
bǎo yuán èr nián huáng zǐ shēng qiǎn cān zhī zhèng shì wáng zōng yǐ tài láo bào cí zhǔn chūn fēn yí wéi bù shè gōng shǐ gōng dú zhe wèi cháng sì qiǎn liǎng zhì guān shè shì
宝元二年，皇子生，遣参知政事王鬷以太牢报祠，准春分仪，惟不设弓矢、弓韣，著为常祀，遣两制官摄事。
qìng lì sān nián tài cháng bó shì yú jìng yán huáng dì sì xù wèi guǎng bù shè gōng shǐ gōng dú fēi shì
庆历三年，太常博士余靖言："皇帝嗣续未广，不设弓矢、弓韣，非是。
zhào réng rú jǐng yòu zhī zhì
"诏仍如景祐之制。
xī níng èr nián huáng zǐ shēng yǐ tài láo bào sì gāo méi wéi bù shè gōng shǐ gōng dú
熙宁二年，皇子生，以太牢报祀高禖，惟不设弓矢，弓韣。
jì yòu cóng lǐ guān yán àn sì yí qīng dì tán guǎng sì zhàng gāo bā chǐ
既又从礼官言："按祀仪，青帝坛广四丈，高八尺。
jīn cí gāo méi jì yǐ qīng dì wéi zhǔ qí tán gāo guǎng qǐng rú qīng dì zhī zhì
今祠高禖既以青帝为主，其坛高广，请如青帝之制。
yòu sì tiān yǐ gāo méi pèi jīn jiāo méi tán sì qīng dì yú nán jiāo yǐ fú xī gāo xīn pèi fù yú tán xià shè gāo méi wèi shū wèi shuǎng wù
又祀天以高禖配，今郊禖坛祀青帝于南郊，以伏羲、高辛配，复于坛下设高禖位，殊为爽误。
qǐng zhǔn gǔ jiāo méi gǎi sì shàng dì yǐ gāo méi pèi gǎi fú xī gāo xīn wèi wèi gāo méi ér chè tán xià wèi
请准古郊禖，改祀上帝，以高禖配，改伏羲、高辛位为高禖，而彻坛下位。
zhào gāo méi diǎn lǐ réng jiù tán zhì rú suǒ yì gǎi dú wèi jiǎo wò niú gāo méi zhù bǎn yǔ pèi wèi bìng jìn shū yān
"诏："高禖典礼仍旧，坛制如所议，改犊为角握牛，高禖祝版与配位并进书焉。
yòu yán fú xī gāo xīn pèi zhù wén bìng yún zuò zhǔ pèi shén
"又言："伏羲、高辛配，祝文并云'作主配神'。
shén wú èr zhǔ fú xī jì wéi zhǔ qí gāo xīn zhù wén qǐng gǎi yún pèi shí yú shén
神无二主，伏羲既为主，其高辛祝文，请改云'配食于神'。
yuán yòu sān nián tài cháng sì yán sì yí gāo méi tán shàng zhèng wèi shè qīng dì xí pèi wèi shè fú xī gāo xīn shì xí tán xià dōng nán shè gāo méi cóng sì xí zhèng pèi wèi gè liù zǔ shí yǐ yáng shǐ xīng shú gāo méi wèi sì zǔ shí yǐ niú xīng shú
元祐三年，太常寺言："祀仪，高禖坛上正位设青帝席，配位设伏羲、高辛氏席，坛下东南设高禖，从祀席正配位各六俎，实以羊、豕腥熟，高禖位四俎，实以牛腥熟。
sì rì bīng bù gōng bù láng zhōng fèng yáng shǐ zǔ shēng tán yì zhèng pèi wèi
祀日，兵部、工部郎中奉羊、豕俎升坛，诣正配位。
gāo méi wèi zǔ zé zhí shì rén fèng yān
高禖位俎，则执事人奉焉。
qiè yǐ qīng dì wèi suǒ sì zhī zhǔ ér shēng yòng yáng shǐ
窃以青帝为所祀之主，而牲用羊豕；
méi shén yīn qí jiā xiáng cóng sì ér shēng fǎn yòng niú yòu niú zǔ zhí shì zhě chén zhī ér yáng shǐ zǔ jiē fèng yǐ láng guān qīng zhòng shī dàng
禖神因其嘉祥从祀，而牲反用牛，又牛俎执事者陈之，而羊、豕俎皆奉以郎官，轻重失当。
qǐng yǐ sān shēng tōng xíng jiě gē zhèng pèi zhòng sì wèi bìng yòng jiē yǐ liù cáo láng guān fèng zǔ
请以三牲通行解割，正、配、众祀位并用，皆以六曹郎官奉俎。
jīn yáng zǔ yǐ bīng bù shǐ zǔ yǐ gōng bù niú zǔ qǐng yǐ hù bù láng guān
今羊俎以兵部，豕俎以工部，牛俎请以户部郎官。
zhèng hé xīn yí chūn fēn sì gāo méi yǐ jiǎn dí jiāng yuán cóng sì huáng dì qīn cí bìng rú qí gǔ sì shàng dì yí
《政和新仪》：春分祀高禖，以简狄、姜嫄从祀，皇帝亲祠，并如祈谷祀上帝仪。
wéi pèi wèi zuò chéng ān zhī lè ér zēng jiǎn dí jiāng yuán wèi niú yáng shǐ gè yī
惟配位作《承安》之乐，而增简狄、姜嫄位牛、羊、豕各一。
shào xīng yuán nián tài cháng shǎo qīng zhào zi huà yán zì chē jià nán xún suī duō gù zhī yú lǐ wén nán bèi zhì yú fú wú zi zhù duō nán suǒ yǐ xì wàn fāng zhī xīn gài bù kě quē
绍兴元年，太常少卿赵子画言："自车驾南巡，虽多故之余，礼文难备，至于祓无子，祝多男，所以系万方之心，盖不可阙。
qǐ zì lái suì zhī chūn fù xíng gāo méi zhī sì
乞自来岁之春，复行高禖之祀。
shí qī nián chē jià qīn sì gāo méi rú zhèng hé zhī yí
"十七年，车驾亲祀高禖，如政和之仪。
dà huǒ zhī sì
大火之祀。
kāng dìng chū nán jīng hóng qìng gōng zāi jí xián xiào lǐ hú sù qǐng xiū qí sì ér yǐ è bó pèi yān
康定初，南京鸿庆宫灾，集贤校理胡宿请修其祀，而以阏伯配焉。
lǐ guān yì è bó wèi gāo xīn huǒ zhèng shí jū shāng qiū zhǔ sì dà huǒ
礼官议："阏伯为高辛火正，实居商丘，主祀大火。
hòu shì yīn zhī sì wèi guì shén pèi huǒ yòu shí rú zhōu qì pèi jì hòu shì pèi shè zhī bǐ xià lì qiān zǎi suì wéi zhòng sì
后世因之，祀为贵神，配火侑食，如周弃配稷、后士配社之比，下历千载，遂为重祀。
zǔ zōng yǐ lái jiāo sì shàng dì ér dà chén yǐ zài cóng sì è bó zhī miào měi yīn shè wén jí chūn qiū wěi jīng sī zhǎng lì zhì diàn xián zhì zhī diǎn wèi shǐ yún quē
祖宗以来，郊祀上帝，而大辰已在从祀，阏伯之庙，每因赦文及春秋，委京司长吏致奠，咸秩之典，未始云阙。
rán guó jiā yǒu tiān xià zhī hào shí běn yú sòng wǔ yùn zhī cì yòu gǎn huǒ dé yi yīn xīng wáng zhī de shāng qiū zhī jiù wèi tán zhào sì dà huǒ yǐ è bó pèi
然国家有天下之号实本于宋，五运之次，又感火德，宜因兴王之地，商丘之旧，为坛兆祀大火，以阏伯配。
jiàn chén jiàn xū chū nèi zhī yuè nèi jiàng zhù bǎn liú sī zhǎng lì fèng jì xíng shì
建辰、建戌出内之月，内降祝版，留司长吏奉祭行事。
nǎi shàng tán zhì gāo wǔ chǐ guǎng èr zhàng sì bì bì guǎng wǔ chǐ yī wěi sì miàn jù tán gè èr shí wǔ bù
"乃上坛制：高五尺，广二丈，四陛，陛广五尺，一壝，四面距坛各二十五步。
wèi pái yǐ hēi qī zhū shū yuē dà huǒ wèi pèi wèi yuē è bó wèi
位牌以黑漆朱书曰大火位，配位曰阏伯位。
shēng yòng yáng shǐ yī qì zhǔn zhōng cí
牲用羊、豕一，器准中祠。
suì yǐ sān yuè jiǔ yuè zé rì lìng nán jīng zhǎng lì yǐ xià fēn sān xiàn zhōu xiàn guān shè tài zhù fèng lǐ
岁以三月、九月择日，令南京长吏以下分三献，州、县官摄太祝、奉礼。
qìng lì xiàn guān yǒu jì fú
庆历，献官有祭服。
jiàn zhōng jìng guó yuán nián yòu jiàn yáng dé guān yǐ sì yíng huò
建中靖国元年又建阳德观以祀荧惑。
yīn hàn lín xué shì zhāng kāng guó yán tiān xià chóng níng guān bìng jiàn huǒ dé zhēn jūn diàn réng zhào zhèng diàn yǐ lí míng wèi míng
因翰林学士张康国言，天下崇宁观并建火德真君殿，仍诏正殿以离明为名。
tài cháng bó shì luō jī qǐng yi fǎng tài yī gōng qiǎn guān jiàn xiàn huò lì tán yú nán jiāo rú sì líng xīng shòu xīng zhī yí
太常博士罗畸请宜仿太一宫，遣官荐献，或立坛于南郊，如祀灵星、寿星之仪。
yǒu sī qǐng yǐ è bó cóng sì lí míng diàn yòu qǐng zēng è bó wèi
有司请以阏伯从祀离明殿，又请增阏伯位。
àn chūn qiū chuán yuē wǔ xíng zhī guān fēng wéi shàng gōng sì wèi guì shén
按《春秋传》曰：五行之官封为上公，祀为贵神。
zhù róng gāo xīn shì zhī huǒ zhèng yě
祝融，高辛氏之火正也；
è bó táo táng shì zhī huǒ zhèng yě
阏伯，陶唐氏之火正也。
zhù róng jì wéi shàng gōng zé è bó yì dāng fú shàng gōng gǔn miǎn jiǔ zhāng zhī fú
祝融既为上公，则阏伯亦当服上公衮冕九章之服。
jì yòu jiàn yíng huò tán yú nán jiāo chì dì tán wěi wài lìng yǒu sī yǐ shí zhì jì zēng yòng guī bì huǒ dé yíng huò yǐ è bó pèi jù nán xiàng
既又建荧惑坛于南郊赤帝坛壝外，令有司以时致祭，增用圭璧，火德、荧惑以阏伯配，俱南向。
wǔ fāng huǒ jīng shén děng wéi cóng sì
五方火精、神等为从祀。
tán guǎng sì zhàng gāo qī chǐ sì bì liǎng wěi wěi èr shí wǔ bù cóng xīn yí suǒ dìng
坛广四丈，高七尺，四陛，两壝，壝二十五步，从《新仪》所定。
shào xīng sān nián zhào sì dà huǒ
绍兴三年，诏祀大火。
tài cháng sì yán yìng tiān fǔ sì dà huǒ jīn dào lù wèi tōng yí yú xíng zài chūn qiū shè wèi
太常寺言："应天府祀大火，今道路未通，宜于行在春秋设位。
qián dào wǔ nián tài cháng shǎo qīng lín lì děng yán běn sì yǐ zé jiǔ yuè shí sì rì yī zhǐ shè wèi wàng jì yìng tiān fǔ dà huǒ yǐ shāng qiū xuān míng wáng pèi
"乾道五年，太常少卿林栗等言："本寺已择九月十四日，依旨设位，望祭应天府大火，以商丘宣明王配。
èr shí yī rì nèi huǒ sì dà chén yǐ è bó pèi
二十一日内火，祀大辰，以阏伯配。
dà chén jí dà huǒ è bó jí shāng qiū xuān míng wáng yě
大辰即大火，阏伯即商丘宣明王也。
yuán guó cháo yǐ sòng jiàn hào yǐ huǒ jì dé tuī yuán fā xiáng zhī suǒ zì chóng jiàn shāng qiū zhī cí fǔ yuē yìng tiān miào yuē guāng dé jiā fēng wáng jué xī shì xuān míng suǒ yǐ zhuī yán zhě bèi yǐ
缘国朝以宋建号，以火纪德，推原发祥之所自，崇建商丘之祠，府曰应天，庙曰光德，加封王爵，锡谥宣明，所以追严者备矣。
jīn yǒu sī xún rì zhī jiān jǔ xíng èr jì yī chēng qí hào yī chì qí míng yì suǒ wèi ān
今有司旬日之间举行二祭，一称其号，一斥其名，义所未安。
qǐ zì jīn sì yíng huò dà chén qí pèi wèi chēng è bó zhù wén wèi bǎn bìng yī yìng tiān fǔ dà huǒ lǐ lì gǎi chēng xuān míng wáng yǐ chēng guó jiā chóng fèng huǒ zhèng zhī yì
乞自今祀荧惑、大辰，其配位称阏伯，祝文、位板并依应天府大火礼例，改称宣明王，以称国家崇奉火正之意。
zhū xīng cí yǒu shòu xīng zhōu bó líng xīng zhī jì
诸星祠，有寿星、周伯、灵星之祭。
dà zhōng xiáng fú èr nián hàn lín tiān wén xíng zhōng hé yán jǐng dé zhōng zhōu bó xīng chū kàng xiù xià
大中祥符二年，翰林天文邢中和言："景德中，周伯星出亢宿下。
àn tiān wén zhì jiǎo gāng wèi tài shān zhī gēn guǒ fú shàng fēng zhī yīng
按《天文志》，角、亢为太山之根，果符上封之应。
wàng yú qīn jiāo rì tè zhì zhōu bó xīng wèi yú gāng sù jiān
望于亲郊日特置周伯星位于亢、宿间。
zhào lǐ guān yǔ sī tiān jiàn dìng yì qiě yán zhōu bó xīng chū dǐ sān dù rán gāng dǐ xiāng qù bù yuǎn bìng zhèng fēn
"诏礼官与司天监定议，且言："周伯星出氐三度，然亢、氐相去不远，并郑分。
yǎn zhōu shòu xīng zhī cì yi rú zhōng hé zòu shè wèi dī sù zhī jiān yǐ wéi yǒng shì
兖州，寿星之次，宜如中和奏，设位氐宿之间，以为永式。
jǐng dé sān nián zhào dìng shòu xīng zhī sì
"景德三年，诏定寿星之祀。
tài cháng lǐ yuàn yán àn yuè lìng bā yuè mìng yǒu sī xiǎng shòu xīng yú nán jiāo
太常礼院言："按《月令》：'八月，命有司享寿星于南郊。
zhù yún qiū fēn rì jì shòu xīng yú nán jiāo
'《注》云：'秋分日，祭寿星于南郊。
shòu xīng nán jí lǎo rén xīng yě
寿星，南极老人星也。
ěr yǎ yún shòu xīng jiǎo gāng yě
'《尔雅》云：'寿星，角、亢也。
zhù yún shù qǐ jiǎo gāng liè sù zhī zhǎng gù yún shòu xīng
'《注》云：'数起角、亢，列宿之长，故云寿星。
táng kāi yuán zhōng tè zhì shòu xīng tán cháng yǐ qiān qiū jié rì jì lǎo rén xīng jí jiǎo gāng qī sù
'唐开元中，特置寿星坛，常以千秋节日祭老人星及角、亢七宿。
qǐng yòng sì líng xīng xiǎo cí lǐ qí tán yì rú líng xīng tán zhì zhù yú nán jiāo yǐ qiū fēn rì jì zhī
请用祀灵星小祠礼，其坛亦如灵星坛制，筑于南郊，以秋分日祭之。
yuán fēng zhōng lǐ wén suǒ yán shí lìng qiū fēn xiǎng shòu xīng yú nán jiāo
元丰中，礼文所言："时令秋分，享寿星于南郊。
xī níng sì yí yú tán shàng shè shòu xīng yī wèi nán xiàng
熙宁祀仪：于坛上设寿星一位，南向。
yòu yú tán xià mǎo bì zhī nán shè jiǎo gāng dǐ fáng xīn wěi jī qī wèi dōng xiàng
又于坛下卯陛之南设角、亢、氐、房、心、尾、箕七位，东向。
àn ěr yǎ suǒ wèi shòu xīng jiǎo gāng fēi cǐ suǒ wèi qiū fēn suǒ xiǎng shòu xīng yě
按《尔雅》所谓'寿星角、亢'，非此所谓秋分所享寿星也。
jīn yú tán xià shè jiǎo kàng wèi yǐ dǐ fáng xīn wěi jī tóng sì yóu wéi wú míng
今于坛下设角、亢位，以氐、房、心、尾、箕同祀，尤为无名。
yòu àn jìn tiān wén zhì lǎo rén yī xīng zài hú nán yī rì nán jí cháng yǐ qiū fēn zhī dàn jiàn yú bǐng chūn fēn zhī xī méi yú dīng jiàn zé zhì píng zhǔ shòu chāng cháng yǐ qiū fēn hou zhī nán jiāo
又按晋《天文志》：'老人一星在弧南，一日南极，常以秋分之旦见于丙，春分之夕没于丁，见则治平，主寿昌，常以秋分候之南郊。
hòu hàn yú guó dū nán jiāo lì lǎo rén xīng miào cháng yǐ zhòng qiū sì zhī zé shòu xīng wèi lǎo rén yǐ
"后汉于国都南郊立老人星庙，常以仲秋祀之，则寿星谓老人矣。
qǐng yī hòu hàn yú tán shàng shè shòu xīng yī wèi nán xiàng sì lǎo rén xīng
请依后汉，于坛上设寿星一位，南向，祀老人星。
qí tán xià qī sù wèi bù yí fù shè
其坛下七宿位不宜复设。
qìng lì yǐ lì qiū hòu chén rì sì líng xīng qí tán dōng xī zhàng sān chǐ nán běi zhàng èr chǐ shòu xīng tán fāng zhàng bā chǐ
庆历以立秋后辰日祀灵星，其坛东西丈三尺，南北丈二尺，寿星坛方丈八尺。
huáng yòu dìng rú táng zhì èr tán jiē zhōu bā bù sì chǐ
皇祐定如唐制，二坛皆周八步四尺。
qí xiǎng lǐ biān bā dòu bā zài shén wèi qián zuǒ yòu zhòng sān xíng
其享礼，笾八，豆八，在神位前左右，重三行。
zǔ èr zài biān dòu wài fǔ guǐ yī zài èr zǔ jiān
俎二，在笾、豆外，簠、簋一，在二俎间。
xiàng zūn èr zài tán shàng dōng nán yú běi xiàng xī shàng
象尊二，在坛上东南隅，北向西上。
qī sù wèi gè shè biān yī dòu yī zài shén wèi qián zuǒ yòu
七宿位各设笾一，豆一，在神位前左右。
zǔ yī zài biān dòu wài zhōng shè fǔ yī guǐ yī zài zǔ zuǒ yòu
俎一，在笾、豆外，中设簠一、簋一，在俎左右。
jué yī zài shén wèi zhèng qián
爵一，在神位正前。
hú zūn èr zài shén wèi yòu
壶尊二，在神位右。
guāng lù shí yǐ fǎ jiǔ
光禄实以法酒。
zhèng hé xīn yí gǎi dìng tán gāo sān chǐ dōng xī mào zhàng sān chǐ nán běi mào zhàng èr chǐ sì chū bì yī wěi èr shí wǔ bù
《政和新仪》改定：坛高三尺，东西袤丈三尺，南北袤丈二尺，四出陛，一壝，二十五步。
chū qián xìng sì líng xīng zhí tú shēng yǒu jìn nǎi tú yú chéng wài
初，干兴祀灵星，值屠牲有禁，乃屠于城外。
zhì shì chì yǒu sī fán jì sì shēng láo wú bì jìn rì zhe wèi lìng
至是，敕有司："凡祭祀牲牢，无避禁日，著为令。
nán dù hòu líng xīng shòu xīng fēng shī yǔ shī léi shī jí qī sì sī hán mǎ zǔ bìng réng jiù zhì
"南渡后，灵星、寿星、风师、雨师、雷师及七祀、司寒、马祖，并仍旧制。
fēng bó yǔ shī zhū zhōu yì zhì jì
风伯、雨师，诸州亦致祭。
dà zhōng xiáng fú chū zhào wéi biān dì yào jù zhě lìng tōng pàn zhì jì yú jiē zhǎng lì qīn xiǎng
大中祥符初，诏惟边地要剧者，令通判致祭，余皆长吏亲享。
wèi jǐ zé zhōu qǐng lì fēng bó yǔ shī miào nǎi lìng lǐ guān kǎo yí shì bān zhī
未几，泽州请立风伯、雨师庙，乃令礼官考仪式颁之。
yǒu sī yán táng zhì zhū jùn zhì fēng bó tán shè tán zhī dōng yǔ shī tán yú xi gè shāo běi shù shí bù bēi xià yú shè tán
有司言："唐制，诸郡置风伯坛社坛之东，雨师坛于西，各稍北数十步，卑下于社坛。
cí yòng yáng yī biān dòu gè bā fǔ guǐ gè èr
祠用羊一，笾、豆各八，簠、簋各二。
yuán fēng xiáng dìng jú yán zhōu lǐ xiǎo zōng bó zhī zhí zhào wǔ dì yú sì jiāo sì lèi yì rú zhī
"元丰详定局言："《周礼》：'小宗伯之职，兆五帝于四郊，四类亦如之。
zhèng shì yuē zhào wèi tán zhī yíng yù
"郑氏曰：'兆为坛之营域。
sì lèi rì yuè xīng chén yùn xíng wú cháng yǐ qì lèi wèi zhī wèi zhào rì yú dōng jiāo zhào yuè yǔ fēng shī yú xi jiāo zhào sī zhōng sī mìng yú nán jiāo zhào yǔ shī yú běi jiāo
四类，日、月、星、辰，运行无常，以气类为之位，兆日于东郊，兆月与风师于西郊，兆司中、司命于南郊，兆雨师于北郊。
gè yǐ qì lèi jì zhī wèi zhī sì lèi
'各以气类祭之，谓之四类。
hàn yí xiàn yì cháng yǐ bǐng xū rì cí fēng bó yú xū de yǐ jǐ chǒu rì sì yǔ shī yú chǒu dì yì cóng qí lèi gù yě
汉仪，县邑常以丙戌日祠风伯于戌地，以己丑日祀雨师于丑地，亦从其类故也。
xī níng sì yí zhào rì dōng jiāo zhào yuè xi jiāo shì yǐ qì lèi wèi zhī wèi
熙宁祀仪：兆日东郊，兆月西郊，是以气类为之位。
zhì yú zhào fēng shī yú guó chéng dōng běi zhào yǔ shī yú guó chéng xī běi sī zhōng sī mìng yú guó chéng xī běi hài dì zé shì gè cóng qí xīng wèi ér bù yǐ qì lèi yě
至于兆风师于国城东北，兆雨师于国城西北，司中、司命于国城西北亥地，则是各从其星位，而不以气类也。
qǐng jī jiù lǐ zhào fēng shī yú xi jiāo cí yǐ lì chūn hòu chǒu rì
请稽旧礼，兆风师于西郊，祠以立春后丑日；
zhào yǔ shī yú běi jiāo cí yǐ lì xià hòu shēn rì
兆雨师于北郊，祠以立夏后申日；
zhào sī zhōng sī mìng sī lù yú nán jiāo cí yǐ lì dōng hòu hài rì
兆司中、司命、司禄于南郊，祠以立冬后亥日。
qí tán zhào zé cóng qí qì lèi qí jì chén zé cóng qí xīng wèi réng yī xī níng yí yǐ léi shī cóng yǔ shī zhī wèi yǐ sī mín cóng sī zhōng sī mìng sī lù zhī wèi
其坛兆则从其气类，其祭辰则从其星位，仍依熙宁仪，以雷师从雨师之位，以司民从司中、司命、司禄之位。
jiù zhì fēng shī tán gāo sì chǐ dōng xī sì bù sān chǐ nán běi jiǎn yī chǐ
旧制，风师坛高四尺，东西四步三尺，南北减一尺。
huáng yòu dìng gāo sān chǐ zhōu sān shí sān bù
皇祐定高三尺，周三十三步；
yǔ shī tán léi shī tán gāo sān chǐ fāng yī zhàng jiǔ chǐ
雨师坛、雷师坛高三尺，方一丈九尺。
huáng yòu dìng zhōu liù bù
皇祐定周六步。
zhèng hé zhī zhì fēng tán guǎng èr shí sān bù yǔ léi tán guǎng shí wǔ bù jiē gāo sān chǐ sì bì bìng yī wěi èr shí wǔ bù
政和之制，风坛广二十三步，雨、雷坛广十五步，皆高三尺，四陛，并一壝，二十五步。
qí yǔ shī léi shī èr tán tóng wěi
其雨师、雷师二坛同壝。
sī zhōng sī mìng sī mín sī lù wèi sì tán gè guǎng èr shí wǔ bù tóng wěi
司中、司命、司民、司禄为四坛，各广二十五步，同壝。
yòu yán zhōu lǐ dà zōng bó yǐ yǒu liǎo sì sī zhōng sī mìng fēng shī yǔ shī
又言："《周礼》：'大宗伯以槱燎祀司中、司命、风师、雨师。
suǒ wèi zhōu rén shàng chòu shēng yān yǐ bào yáng yě
'所谓周人尚臭，升烟以报阳也。
jīn tiān shén zhī sì jiē fán shēng shǒu fēng shī yǔ shī qǐng yòng bǎi chái shēng yān yǐ wéi xīn shén zhī shǐ
今天神之祀皆燔牲首，风师、雨师请用柏柴升烟，以为歆神之始。
yòu yán zhōu lǐ yuè shī zhī zhí yuē fán guó zhī xiǎo shì yòng lè zhě lìng zòu zhōng gǔ
"又言："《周礼》乐师之职曰：'凡国之小事用乐者，令奏钟鼓。
shuō zhě yuē xiǎo sì yě
'说者曰：'小祀也。
xiǎo shī zhí zhù xiǎo jì sì wèi sī zhōng sī mìng fēng shī
'小师职《注》：'小祭祀谓司中、司命、风师。
shì yě
'是也。
jì yǐ yǒu zhōng gǔ zé shì yǒu lè míng yǐ
既已有钟鼓，则是有乐明矣。
qǐng yǒu sī sì sī zhōng sī mìng fēng shī yǔ shī yòng lè réng zhì yuè zhāng yǐ wéi jiàng shén zhī jié
请有司祀司中、司命、风师、雨师用乐，仍制乐章以为降神之节。
yòu yán zhōu lǐ xiǎo sī tú zhī zhí fán xiǎo jì sì fèng niú shēng xiū qí sì
"又言："《周礼》小司徒之职：'凡小祭祀奉牛牲羞其肆。
yòu sì shī yún xiǎo jì sì yòng shēng
'又《肆师》云：'小祭祀用牲。
suǒ wèi xiǎo jì sì jí sī zhōng sī mìng sī mín sī lù gōng zhōng qī sì zhī lèi shì yě
'所谓小祭祀，即司中、司命、司民、司禄、宫中七祀之类是也。
hòu shì yǐ yǒu sī shè shì nán yú chún yòng tài láo yóu yi xià tóng dài fū lǐ yòng yáng shǐ kě yě
后世以有司摄事，难于纯用太牢，犹宜下同大夫礼，用羊、豕可也。
jīn sì yí mǎ zǔ xiān mù sī zhōng sī mìng sī mín sī lù sī hán suì yòng yáng shǐ yī
今祀仪，马祖、先牧、司中、司命、司民、司禄、司寒，岁用羊、豕一。
cí lìng xiǎo cí shēng rù dí yī yuè suǒ yǐ bèi jié yǎng zhī fǎ
《祠令》：小祠，牲入涤一月，所以备洁养之法。
jīn měi wèi ròu yǐ shǐ yòu qǔ zhū shì yǔ lìng wén xiāng lì
今每位肉以豕，又取诸市，与令文相戾。
qǐng zhū xiǎo cí jì yǐ shào láo réng yòng tǐ jiě
请诸小祠祭以少牢，仍用体解。
yòu yán shè jì wǔ sì xiān jiàn yàn cì jiàn shú
"又言："社稷五祀，先荐爓，次荐熟；
zhì yú qún xiǎo sì jiàn shú ér yǐ
至于群小祀，荐熟而已。
qǐng sì fāng bǎi wù gōng zhōng qī cí sī zhōng sī mìng fēng shī yǔ shī zhǐ jiàn shú
请四方百物、宫中七祠、司中、司命、风师、雨师止荐熟。
bìng cóng zhī
"并从之。
sī hán zhī jì cháng yǐ sì yuè mìng guān lǜ tài zhù yòng shēng bì jí hēi mǔ jù shǔ jì xuán míng zhī shén nǎi kāi bīng yǐ jiàn tài miào
司寒之祭，常以四月，命官率太祝，用牲、币及黑牡、秬黍祭玄冥之神，乃开冰以荐太庙。
jiàn lóng èr nián zhì cáng bīng shǔ ér xiū qí sì yān
建隆二年，置藏冰署而修其祀焉。
mì shū jiān li zhì yán àn shī bīn qī yuè yuē sì zhī rì xiàn gāo jì jiǔ
秘书监李至言："案《诗·豳·七月》曰：'四之日献羔祭韭。
gài wèi zhōu yǐ shí yī yuè wèi zhèng qí sì yuè jí jīn zhī èr yuè yě
'盖谓周以十一月为正，其四月即今之二月也。
chūn qiū chuán yuē rì zài běi lù ér cáng bīng
《春秋传》曰：'日在北陆而藏冰。
wèi xià shí èr yuè rì zài wēi yě
'谓夏十二月，日在危也。
xiàn gāo ér qǐ zhī wèi èr yuè chūn fēn xiàn gāo jì jiǔ shǐ kāi bīng shì yě
'献羔而启之'，谓二月春分，献羔祭韭，始开冰室也。
huǒ chū ér bì fù huǒ xīng hūn jiàn wèi sì yuè zhōng yě
'火出而毕赋'，火星昏见，谓四月中也。
yòu àn yuè lìng tiān zǐ xiàn gāo kāi bīng xiān jiàn qǐn miào
又案《月令》：'天子献羔开冰，先荐寝庙。
xiáng qí kāi bīng zhī jì dāng zài chūn fēn nǎi yǒu sī zhī shī yě
'详其开冰之祭，当在春分，乃有司之失也。
dì lǎn zòu yuē jīn sì yuè jiǔ kě shàn wū yǐ hé wèi jiàn xīn
"帝览奏，曰："今四月，韭可苫屋矣，何谓荐新？
suì zhèng qí lǐ
"遂正其礼。
tiān shèng xīn lìng chūn fēn yīn bīng jì sī hán yú bīng jǐng wu bǔ rì jiàn bīng yú tài miào
天圣新令："春分阴冰，祭司寒于冰井务，卜日荐冰于太庙。
jì dōng cáng bīng shè jì yì rú zhī
季冬藏冰，设祭亦如之。
yuán fēng xiáng dìng suǒ yán xī níng sì yí mèng dōng xuǎn jí rì sì sī hán
元丰，详定所言："熙宁祀仪，孟冬选吉日祀司寒。
àn gǔ xiǎng sī hán wéi yǐ cáng bīng qǐ bīng zhī rì mèng dōng fēi yǒu shì yú bīng zé bù yīng jì xiǎng
按古享司寒，惟以藏冰启冰之日，孟冬非有事于冰，则不应祭享。
jīn qǐng wéi jì dōng cáng bīng zé xiǎng sī hán shēng yòng hēi mǔ yáng gǔ yòng hēi jù shǔ
今请惟季冬藏冰则享司寒，牲用黑牡羊，谷用黑秬黍。
zhòng chūn kāi bīng zé dàn yòng gāo
仲春开冰，则但用羔。
kǒng yǐng dá zhù yuè lìng yuē cáng bīng zé yòng mǔ shǔ qǐ wéi gào ér yǐ
孔颖达注《月令》曰：'藏冰则用牡黍，启唯告而已。
jì lǐ dà gào lǐ xiǎo gù yě
'祭礼大、告礼小故也。
qiě kāi bīng jiāng yǐ yù zhì zūn dāng yǒu táo hú jí shǐ yǐ ráng chú xiōng xié
且开冰将以御至尊，当有桃弧、棘矢以禳除凶邪。
shè yú shén zuò zé fēi lǐ yě
设于神坐，则非礼也。
dāng cóng kǒng shì shuō chū bīng zhī shí zhì gōng shǐ yú líng shì zhī hù
当从孔氏说，出冰之时，置弓矢于凌室之户。
dà guān lǐ jú yán chūn qiū zuǒ shì zhuàn yǐ shǎo hào yǒu sì shū qí èr wèi xuán míng
大观，礼局言："《春秋左氏传》，以少昊有四叔，其二为玄冥。
dù yù zhèng xuán jiē yǐ xuán míng wèi shuǐ guān gù lì dài sì wèi sī hán zé xuán míng fēi tiān shén yǐ
杜预、郑玄皆以玄冥为水官，故历代祀为司寒，则玄冥非天神矣。
jīn yí zhù lǐ bì yǒu sī qǔ zhù bì yì kǎn zàn zhě zàn bì fán liáo shì yǐ sì tiān shén zhī lǐ xiǎng rén guǐ yě
今仪注，礼毕有司取祝币瘗坎，赞者赞币燔燎，是以祀天神之礼享人鬼也。
qǐng ba fán liáo ér mái zhù bì
请罢燔燎而埋祝币。
zhào cóng qí qǐng
"诏从其请。
dà là zhī lǐ zì wèi yǐ lái shǐ dìng yì
大蜡之礼，自魏以来始定议。
wáng zhě gè suí qí xíng shè yǐ qí shèng xī yǐ qí zhōng
王者各随其行，社以其盛，腊以其终。
jiàn lóng chū yǐ yǒu sī yán zhōu mù dé mù shēng huǒ yi yǐ huǒ dé wáng sè shàng chì
建隆初，以有司言："周木德，木生火，宜以火德王，色尚赤。
suì yǐ xū rì wèi xī
"遂以戌日为腊。
sān nián wù xū xī yǒu sī huà rì yǐ qī rì xīn mǎo
三年，戊戌腊，有司画日，以七日辛卯。
hé xiàn zòu yì yuē àn là shǐ yú yī qí hòu lì sān dài jí hàn qí míng suī gǎi ér qí shí yī yě
和岘奏议曰："按蜡始于伊耆，后历三代及汉，其名虽改，而其实一也。
hàn huǒ xíng yòng xū xī xī zhě jiē yě xīn gù xiāng jiē tián liè qín shòu yǐ xiǎng bǎi shén bào zhōng chéng zhī gōng yě
汉火行，用戌腊，腊者接也，新故相接，畋猎禽兽以享百神，报终成之功也。
wáng zhě yīn zhī shàng xiǎng zōng miào páng jí wǔ sì zhǎn qí xiào xīn jìn wù shì gōng yě
王者因之，上享宗庙，旁及五祀，展其孝心，尽物示恭也。
wèi jìn yǐ jiàng xī yán qí zhì
魏、晋以降，悉沿其制。
táng chéng tǔ dé zhēn guàn zhī jì yǐ qián yín rì là bǎi shén mǎo rì jì shè gōng chén rì xiǎng zōng miào
唐乘土德，贞观之际，以前寅日蜡百神，卯日祭社宫，辰日享宗庙。
kāi yuán dìng lǐ sān jì jiē yú xī chén yǐ yīng tǔ dé
开元定礼，三祭皆于腊辰，以应土德。
jīn yǐ xū rì wèi xī ér yǐ qián qī rì xīn mǎo xíng là lǐ kǒng wèi wèi yi
今以戌日为腊，而以前七日辛卯行蜡礼，恐未为宜。
kuàng zōng miào shè jì bìng zūn xī xiǎng dú là bù yǐ xī qǐng xià lǐ guān yì
况宗庙、社稷并遵腊享，独蜡不以腊，请下礼官议。
yì rú xiàn yán jīn hòu là bǎi shén sì shè jì xiǎng zōng miào jiē yòng xū xī yī rì
"议如岘言，今后蜡百神、祀社稷、享宗庙皆用戌腊一日。
tiān shèng sān nián tóng zhī lǐ yuàn chén gǔ yán zhà jì yī bǎi jiǔ shí èr wèi zhù wén nèi zài yī bǎi bā shí èr wèi wéi wǔ fāng tián jùn wǔ fāng yóu biǎo zhuì yī shí wèi bù zài zhù wén
天圣三年，同知礼院陈诂言："蜡祭一百九十二位，祝文内载一百八十二位，唯五方田畯、五方邮表畷一十位不载祝文。
yòu jiāo sì lù zhèng cí lù sī tiān jiàn shén wèi tú jiē yǐ hǔ wèi yú tù nǎi bì táng huì qǐng réng wèi hǔ
又《郊祀录》、《正辞录》、《司天监神位图》皆以虎为于菟，乃避唐讳，请仍为虎。
wǔ fāng zhù wén zhòng zú zhī xià zēng rù tián jùn yóu biǎo zhuì yún
五方祝文，众族之下增入田畯、邮表畷云。
yuán fēng xiáng dìng suǒ yán jì yuē bā là yǐ sì sì fāng nián bù shùn chéng bā là bù tōng
元丰，详定所言："《记》曰：'八蜡以祀四方，年不顺成，八蜡不通。
lì dài zhà jì dú zài nán jiāo wèi yī tán wéi zhōu duò sì jiāo zhī zhào nǎi hé lǐ yì
'历代蜡祭，独在南郊为一坛，惟周、隋四郊之兆，乃合礼意。
yòu lǐ jì yuè lìng yǐ là yǔ xī mín wèi èr jì gù duò táng xī mín jì zài là zhī hòu rì
又《礼记·月令》以蜡与息民为二祭，故隋、唐息民祭在蜡之后日。
qǐng zhà jì sì jiāo gè wèi yī tán yǐ sì qí fāng zhī shén yǒu bù shùn chéng zhī fāng zé bù xiū bào
请蜡祭，四郊各为一坛，以祀其方之神，有不顺成之方则不修报。
qí xī mín jì réng zài zhà jì zhī hòu
其息民祭仍在蜡祭之后。
xiān shì tài cháng sì yán sì jiāo zhà jì yi yī bǎi shén zhì dù zhù tán qí dōng xī yǒu bù shùn chéng zhī fāng jí jì rì yuè
"先是，太常寺言："四郊蜡祭，宜依百神制度筑坛，其东西有不顺成之方，即祭日月。
qí shén nóng yǐ xià gèng bù shè jì
其神农以下，更不设祭。
yòu jiù yí shén nóng hòu jì bìng shè wèi tán xià dāng yí tán shàng
又旧仪，神农、后稷并设位坛下，当移坛上。
àn lǐ jì zhèng yì yī qí shì shén nóng yě
按《礼记正义》：伊耆氏，神农也。
jīn tán xià gèng shè yī qí shì wèi hé chú qù zhī
今坛下更设伊耆氏位，合除去之。
zhèng hé xīn yí xī qián yī rì là bǎi shén
《政和新仪》：腊前一日蜡百神。
sì fāng là tán guǎng sì zhàng gāo bā chǐ sì chū bì liǎng wěi měi wěi èr shí wǔ bù
四方蜡坛广四丈，高八尺，四出陛，两壝，每壝二十五步。
dōng fāng shè dà míng wèi xī fāng shè yè míng wèi yǐ shén nóng shì hòu jì shì pèi pèi wèi yǐ běi wéi shàng
东方设大明位，西方设夜明位，以神农氏、后稷氏配，配位以北为上。
nán běi tán shè shén nóng wèi
南北坛设神农位，
yǐ hòu jì pèi
以后稷配，
wǔ xīng èr shí bā xiù shí èr chén wǔ guān wǔ yuè wǔ zhèn sì hǎi sì dú jí wǔ fāng shān lín chuān zé qiū líng fén yǎn yuán xí jǐng quán tián jùn
五星、二十八宿、十二辰、五官、五岳、五镇、四海、四渎及五方山林、川泽、丘陵、坟衍、原隰、井泉、田畯，
cāng lóng zhū niǎo qí lín bái hǔ xuán wǔ
仓龙、朱鸟、麒麟、白虎、玄武，
wǔ shuǐ yōng wǔ fāng wǔ hǔ wǔ lín wǔ yǔ wǔ jiè wǔ máo wǔ yóu biǎo zhuì wǔ luǒ wǔ māo wǔ kūn chóng cóng sì
五水庸、五坊、五虎、五鳞、五羽、五介、五毛、五邮表畷、五臝、五猫、五昆虫从祀，
gè yī qí fāng shè wèi
各依其方设位。
zhōng fāng zhèn xīng hòu tǔ tián jùn shè yú nán fāng là tán yǒu jiē zhī xi zhōng fāng yuè zhèn yǐ xià shè yú nán fāng là tán wǔ jiē zhī xi
中方镇星、后土、田畯设于南方蜡坛酉阶之西，中方岳镇以下设于南方蜡坛午阶之西。
yī qí shè yú běi fāng là tán mǎo jiē zhī nán qí wèi cì yú chén xīng
伊耆设于北方蜡坛卯阶之南，其位次于辰星。
shào xīng shí jiǔ nián yǒu sī jiǎn huì wǔ lǐ xīn yí xī qián yī rì là dōng fāng xī fāng wèi dà sì là nán fāng běi fāng wèi zhōng sì bìng yòng shēng láo
绍兴十九年，有司检会《五礼新仪》，腊前一日蜡东方、西方为大祀，蜡南方、北方为中祀，并用牲牢。
qián dào sì nián tài cháng shǎo qīng wáng yuè yòu qǐng yú sì jiāo gè wèi yī tán yǐ sì qí fāng zhī shén dōng xī yǐ rì yuè wéi zhǔ gè yǐ shén nóng hòu jì pèi
乾道四年，太常少卿王瀹又请于四郊各为一坛，以祀其方之神，东西以日月为主，各以神农、后稷配；
nán běi jiē yǐ shén nóng wéi zhǔ yǐ hòu jì pèi
南北皆以神农为主，以后稷配。
zì wǔ dì xīng chén yuè zhèn hǎi dú yǐ zhì māo hǔ kūn chóng gè suí qí fāng fēn wéi cóng sì
自五帝、星辰、岳镇、海渎以至猫虎、昆虫，各随其方，分为从祀。
qí hòu nán là réng yú yuán tán wàng jì diàn běi là yú yú háng mén wài jīng jìn sì xíng lǐ
其后南蜡仍于圆坛望祭殿，北蜡于余杭门外精进寺行礼。
tài miào sī mìng hù zào zhōng liù mén lì xíng qī sì xī níng bā nián shǐ zhì wèi bǎn
太庙司命、户、灶、中霤、门、厉、行七祀，熙宁八年，始置位版。
tài cháng lǐ yuàn qǐng dì xiǎng biàn jì qī sì
太常礼院请禘享遍祭七祀。
xiáng dìng suǒ yán zhōu lǐ tiān zǐ liù fù zì bì miǎn ér xià gè suí suǒ jì ér fú
详定所言："《周礼》：天子六服，自𫜁冕而下，各随所祭而服。
jīn jì bù qīn sì zé zhū chén shè shì rì dāng cóng wáng suǒ jì zhī fú qí shè shì zhī chén bù xì qí guān
今既不亲祀，则诸臣摄事日，当从王所祭之服，其摄事之臣不系其官。
yòu yán lǐ jì fǎ yuē wáng zì wèi lì qī sì yuē sī mìng yuē zhōng liù yuē guó xíng yuē tài lì yuē mén yuē hù yuē zào
"又言："《礼·祭法》曰：'王自为立七祀：曰司命，曰中霤，曰国行，曰泰厉，曰门，曰户，曰灶。
mèng chūn sì hù jì xiān pí
'孟春祀户，祭先脾；
mèng xià sì zào
孟夏祀灶。
jì xiān fèi
祭先肺；
zhōng yāng tǔ sì zhōng liù jì xiān xīn
中央土祀中霤，祭先心；
mèng qiū sì mén jì xiān gān
孟秋祀门，祭先肝；
mèng dōng sì xíng jì xiān shèn
孟冬祀行，祭先肾。
yòu chuán yuē chūn sì sī mìng qiū cí lì
又《传》曰：'春祀司命，秋祠厉。
cǐ suǒ sì zhī wèi suǒ sì zhī shí suǒ yòng zhī zǔ yě
'此所祀之位，所祀之时，所用之俎也。
zhōu lǐ sī fú zhǎng wáng zhī jí fú jì qún xiǎo sì zé fú xuán miǎn
《周礼》：'司服掌王之吉服，祭群小祀则服玄冕。
zhù wèi gōng zhōng qī sì zhī shǔ
'《注》谓宫中七祀之属。
lǐ jì yuē yī xiàn shú
《礼记》曰：'一献熟。
zhù wèi gōng zhōng qún xiǎo shén qī sì zhī děng
'《注》谓宫中群小神七祀之等。
zhōu lǐ dà zōng bó ruò wáng bù yǔ jì sì zé shè wèi
《周礼·大宗伯》：'若王不与祭祀则摄位。
cǐ suǒ sì zhī fú suǒ xiàn zhī lǐ suǒ shè zhī guān yě
'此所祀之服，所献之礼，所摄之官也。
jìn shì yīn dì jiā zé biàn jì qī sì qí sì shí zé suí shí xiǎng fēn jì shè shì yǐ miào qīng xíng lǐ ér fú qī liú zhī miǎn fēn tài miào shēng yǐ wéi zǔ yī xiàn ér bù jiàn shú jiē fēi lǐ zhì
近世因禘袷则遍祭七祀，其四时则随时享分祭，摄事以庙卿行礼而服七旒之冕，分太庙牲以为俎，一献而不荐熟，皆非礼制。
qǐng yǐ lì chūn jì hù yú miào shì hù wài zhī xi jì sī mìng yú miào mén zhī xi zhì pí yú zǔ
请以立春祭户于庙室户外之西，祭司命于庙门之西，制脾于俎；
lì xià jì zào yú miào mén zhī dōng zhì fèi yú zǔ
立夏祭灶于庙门之东，制肺于俎；
jì xià tǔ wáng rì jì zhōng liù yú miào tíng zhī zhōng zhì xīn yú zǔ
季夏土王日祭中霤于庙庭之中，制心于俎；
lì qiū jì mén jí lì yú miào mén wài zhī xi zhì gān yú zǔ
立秋祭门及厉于庙门外之西，制肝于俎；
lì dōng jì sī mìng jí xíng yú miào mén wài zhī xi zhì shèn yú zǔ jiē yòng tè shēng gèng bù suí shí xiǎng fēn jì
立冬祭司命及行于庙门外之西，制肾于俎，皆用特牲，更不随时享分祭。
yǒu sī shè shì yǐ tài miào lìng shè lǐ guān fú bì xuán miǎn xiàn bì jiàn shú
有司摄事，以太庙令摄礼官，服必玄冕，献必荐熟。
qīn sì jí xī xiǎng jí yī jiù lǐ biàn jì zhī
亲祀及腊享，即依旧礼遍祭之。
zhèng hé xīn yí dìng tài miào qī sì sì shí fēn jì rú yuán fēng yí xī xiǎng jiā xiǎng zé biàn jì shè wèi yú diàn xià héng jiē zhī běi dào xi dōng xiàng běi shàng
"《政和新仪》定太庙七祀，四时分祭，如元丰仪，腊享袷享则遍祭，设位于殿下横街之北、道西，东向，北上。
mǎ zǔ
马祖。
sì diǎn zhòng chūn sì mǎ zǔ zhòng xià xiǎng xiān mù zhòng qiū jì mǎ shè zhòng dōng jì mǎ bù bìng zé rì
《祀典》：仲春祀马祖，仲夏享先牧，仲秋祭马社，仲冬祭马步，并择日。
tán wěi zhī zhì sān tán gè guǎng jiǔ bù gāo sān chǐ sì bì yī wěi
坛壝之制，三坛各广九步，高三尺，四陛，一壝。
yòu yǒu pú shén zhī sì
又有酺神之祀。
qìng lì zhōng shàng fēng shì zhě yán míng huáng wéi hài qǐ nèi wài bìng xiū jì pú
庆历中，上封事者言："螟蝗为害，乞内外并修祭酺。
lǐ yuàn yán àn zhōu lǐ zú shī chūn qiū jì pú
"礼院言："按《周礼》：'族师，春秋祭酺。
pú wéi rén wù zāi hài zhī shén
'酺为人物灾害之神。
zhèng xuán yún xiào rén zhí yǒu dōng jì mǎ bù
郑玄云：'校人职有冬祭马步。
zé wèi zhī cǐ pú zhě yuán míng zhī pú yú rén guǐ zhī bù yú
则未知此酺者，蝝螟之酺欤，人鬼之步欤？
gài yì wèi tán wèi rú yú yǒng yún
盖亦为坛位如雩禜云。
rán zé xiào rén zhí yǒu dōng bù shì yǔ mǎ wéi hài zhě cǐ pú gài rén wù zhī hài yě
'然则校人职有冬步，是与马为害者，此酺盖人物之害也。
hàn yǒu yuán míng zhī pú shén yòu yǒu rén guǐ zhī bù shén
汉有蝝螟之酺神，又有人鬼之步神。
lì dài shū shǐ xī wú jì pú yí shì
历代书史，悉无祭酺仪式。
yù zhǔn jì mǎ bù yí tán zài guó chéng xī běi chà guān jiù mǎ tán zhì jì chēng wéi pú shén
欲准祭马步仪，坛在国城西北，差官就马坛致祭，称为酺神。
ruò wài zhōu zhě jí lüè yī yǒng lǐ
若外州者，即略依禜礼。
qí yí zhù xiān zé biàn fāng chú de shè yíng zuǎn wèi wèi yíng zuǎn wèi lì biǎo shī shéng yǐ dài tán
其仪注，先择便方除地，设营缵为位，营缵谓立表施绳以代坛。
qí zhì zhāi xíng lǐ qì wù bìng rú xiǎo cí
其致斋、行礼、器物，并如小祠。
xiān jì yī rì zhì zhāi jì rì shè shén zuò nèi xiàng yòng zūn jí biān yī dòu yī shí yǐ jiǔ pú shè yú shén zuò zuǒ
先祭一日致斋，祭日，设神坐内向，用尊及笾一、豆一，实以酒酺，设于神坐左。
yòu shè léi xǐ jí fěi yú jiǔ zūn zhī zuǒ jù nèi xiàng
又设罍洗及篚于酒尊之左，俱内向。
zhí shì zhě wèi yú qí hòu jiē yǐ jìn shén wéi shàng
执事者位于其后，皆以近神为上。
jiàn shén yòng bái bì yī zhàng bā chǐ zài fěi
荐神用白币一丈八尺在篚。
jiāng jì zàn sì guān bài jiù guàn xǐ qì jìn zhì shén zuò qián shàng xiāng diàn bì
将祭，赞祀官拜，就盥洗讫，进至神坐前，上香、奠币。
tuì yì léi guàn xǐ shí yǐ jiǔ zài yì shén zuò qián diàn jué dú zhù zài bài tuì ér yì bì
退诣罍盥洗，实以酒，再诣神坐前奠爵，读祝，再拜，退而瘗币。
qí pú shén zhù wén yuē wéi nián suì cì yuè shuò mǒu rì zhōu xiàn jù guān mǒu gǎn zhāo gào yú pú shén huáng yuán jiàn shēng hài yú jiā gǔ wéi shén jiàng yòu yìng shí xiāo tiǎn
其酺神祝文曰："维年岁次月朔某日，州县具官某，敢昭告于酺神：蝗蝝荐生，害于嘉谷，惟神降祐，应时消殄。
qǐng yǐ qīng jiǔ zhì bì jiā jiàn zhāo gào yú shén shàng xiǎng
请以清酒、制币嘉荐，昭告于神，尚享。
shào xīng sì lìng chóng huáng wéi hài zé jì pú shén
绍兴祀令：虫蝗为害，则祭酺神。
jiā dìng bā nián liù yuè yǐ fēi huáng rù lín ān jiè zhào chà guān jì gào
嘉定八年六月，以飞蝗入临安界，诏差官祭告。
yòu zhào liǎng zhè huái dōng xī lù zhōu xiàn yù yǒu huáng rù jìng shǒu chén jì gào pú shén
又诏两浙、淮东西路州县，遇有蝗入境，守臣祭告酺神。