lǐ shí jiǔ bīn lǐ yī
◎礼十九（宾礼一）
dà cháo huì yí cháng cháo yí
○大朝会仪常朝仪
zhōu guān sī yí zhǎng jiǔ yí bīn kè bìn xiāng zhào wáng nán xiāng yǐ cháo zhū hóu
《周官》：司仪掌九仪宾客摈相，诏王南乡以朝诸侯。
dà háng rén zhǎng dà bīn zhī lǐ dà kè zhī yí yǐ qīn zhū hóu
"大行人掌大宾之礼、大客之仪，以亲诸侯"。
gài jūn chén zhī jì tǐ tǒng suī yán rán ér jiē yǐ rén yì shè yǐ wēi yí shí yǒu bīn zhǔ zhī dào yān
盖君臣之际体统虽严，然而接以仁义，摄以威仪，实有宾主之道焉。
shì yǐ xiǎo yǎ lù míng yàn qí chén xià jiē yǐ jiā bīn chēng zhī
是以《小雅·鹿鸣》燕其臣下，皆以嘉宾称之。
sòng zhī cháo yí zhèng hé xiáng dìng wǔ lǐ liè wéi bīn lǐ
宋之朝仪，政和详定五礼，列为宾礼。
jīn xiū sòng shǐ cún qí jiù yún
今修《宋史》，存其旧云。
dà cháo huì
大朝会。
sòng chéng qián dài zhī zhì yǐ yuán rì wǔ yuè shuò dōng zhì xíng dà cháo huì zhī lǐ
宋承前代之制，以元日、五月朔、冬至行大朝会之礼。
tài zǔ jiàn lóng èr nián zhēng yuè shuò shǐ shòu cháo hè yú chóng yuán diàn fú gǔn miǎn shè gōng xiàn zhàng wèi rú yí
太祖建隆二年正月朔，始受朝贺于崇元殿，服衮冕，设宫县、仗卫如仪。
zhàng tuì qún chén yì huáng tài hòu gōng mén fèng hè
仗退，群臣诣皇太后宫门奉贺。
dì cháng fú yù guǎng dé diàn qún chén shàng shòu yòng jiào fāng lè
帝常服御广德殿，群臣上寿，用教坊乐。
wǔ yuè shuò shòu cháo hè yú chóng yuán diàn dì fú tōng tiān guān jiàng shā páo gōng xiàn yí zhàng rú yuán huì yí
五月朔，受朝贺于崇元殿，帝服通天冠，绛纱袍，宫县、仪仗如元会仪。
qián dé sān nián dōng zhì shòu cháo hè yú wén míng diàn sì nián yú cháo yuán diàn hè bì cháng fú yù dà míng diàn qún chén shàng shòu shǐ yòng yǎ yuè dēng gē èr wǔ qún chén jiǔ wǔ xíng ba
干德三年冬至，受朝贺于文明殿，四年于朝元殿，贺毕，常服御大明殿，群臣上寿，始用雅乐登歌、二舞，群臣酒五行罢。
tài zōng chún huà sān nián zhēng yuè shuò mìng yǒu sī yuē kāi yuán lǐ dìng shàng shòu yí jiē yǐ fǎ fú xíng lǐ shè gōng xiàn wàn wǔ jiǔ sān xíng ba
太宗淳化三年正月朔，命有司约《开元礼》定上寿仪，皆以法服行礼，设宫县、万舞，酒三行罢。
zhēn zōng xián píng sān nián wǔ yuè shuò yǔ mìng fàng zhàng bǎi guān cháng fú qǐ jū yú cháng chūn diàn tuì yì zhèng yá lì bān xuān zhì
真宗咸平三年五月朔，雨，命放仗，百官常服，起居于长春殿，退诣正衙，立班宣制。
rén zōng tiān shèng sì nián shí èr yuè zhào míng nián zhēng yuè shuò xiān lǜ bǎi guān fù huì qìng diàn shàng huáng tài hòu shòu jiǔ bì nǎi shòu cháo tiān ān diàn réng lìng tài cháng lǐ yuàn xiū dìng yí zhì
仁宗天圣四年十二月，诏明年正月朔先率百官赴会庆殿，上皇太后寿，酒毕，乃受朝天安殿，仍令太常礼院修定仪制。
wǔ nián zhēng yuè shuò xiǎo lòu wèi jǐn sān kè zǎi chén bǎi guān yǔ liáo shǐ zhū jūn jiāng xiào bìng cháng fú bān huì qìng diàn
五年正月朔，晓漏未尽三刻，宰臣、百官与辽使、诸军将校，并常服班会庆殿。
nèi shì qǐng huáng tài hòu chū diàn hòu wò míng biān shēng zuò
内侍请皇太后出殿后幄，鸣鞭，升坐；
yòu yì diàn hòu huáng dì wò yǐn huáng dì chū
又诣殿后皇帝幄，引皇帝出。
dì fú xuē páo yú lián nèi běi xiàng rù wèi zài bài guì chēng chén mǒu yán yuán zhèng qǐ zuò wàn wù wéi xīn
帝服靴袍，于帘内北向褥位再拜，跪称："臣某言：元正启祚，万物惟新。
fú wéi zūn hào huáng tài hòu bì xià yīng shí nà yòu yǔ tiān tóng xiū
伏惟尊号皇太后陛下，膺时纳祐，与天同休。
nèi cháng shì chéng zhǐ dá yuē lǚ xīn zhī yòu yǔ huáng dì tóng zhī
"内常侍承旨答曰："履新之祐，与皇帝同之。
dì zài bài yì huáng tài hòu yù zuò shāo dōng
"帝再拜，诣皇太后御坐稍东。
nèi jǐ shì zhuó jiǔ shòu nèi yè zhě jiān jìn dì guì jìn qì yǐ pán xìng nèi yè zhě jiān chéng jiē zhī dì què jiù rù wèi guì zòu yuē chén mǒu qǐ shǒu yán yuán zhèng lìng jié bù shèng dà qìng jǐn shàng qiān wàn suì shòu
内给事酌酒授内谒者监进，帝跪进讫，以盘兴，内谒者监承接之，帝却就褥位，跪奏曰："臣某稽首言：元正令节，不胜大庆，谨上千万岁寿。
zài bài nèi cháng shì xuān dá yuē gōng jǔ huáng dì shòu jiǔ
"再拜，内常侍宣答曰："恭举皇帝寿酒。
dì zài bài zhí pán shì lì jiào fāng lè zhǐ huáng dì shòu xū zhǎn hái wò
"帝再拜，执盘侍立，教坊乐止，皇帝受虚盏还幄。
tōng shì shè rén yǐn bǎi guān héng xíng diǎn yí zàn zài bài wǔ dǎo qǐ jū
通事舍人引百官横行，典仪赞再拜、舞蹈、起居。
tài wèi shēng zì xī jiē chēng hè lián wài jiàng hái wèi jiē zài bài wǔ dǎo
太尉升自西阶，称贺帘外，降，还位，皆再拜、舞蹈。
shì zhōng chéng zhǐ yuē yǒu zhì
侍中承旨曰："有制。
jiē zài bài xuān yuē lǚ xīn zhī jí yǔ gōng děng tóng zhī
"皆再拜，宣曰："履新之吉，与公等同之。
jiē zài bài wǔ dǎo
"皆再拜、舞蹈。
gé mén shǐ lián wài zòu zǎi chén mǒu yǐ xià jìn shòu jiǔ
阁门使帘外奏："宰臣某以下进寿酒。
jiē zài bài
"皆再拜。
tài wèi shēng zì dōng jiē hàn lín shǐ zhuó yù jiǔ zhǎn shòu tài wèi zhí zhǎn pán guì jìn lián wài nèi yè zhě jiān guì jiē yǐ jìn tài wèi guì zòu yuē yuán zhèng lìng jié chén děng bù shèng qìng biàn jǐn shàng qiān wàn suì shòu
太尉升自东阶，翰林使酌御酒盏授太尉，执盏盘跪进帘外，内谒者监跪接以进，太尉跪奏曰："元正令节，臣等不胜庆抃，谨上千万岁寿。
jiàng hái wèi jiē zài bài
"降，还位，皆再拜。
xuān huī shǐ chéng zhǐ yuē jǔ gōng děng shāng
宣徽使承旨曰："举公等觞。
jiē zài bài
"皆再拜。
tài wèi shēng lì lián wài lè zhǐ
太尉升，立帘外，乐止。
nèi yè zhě jiān chū lián shòu xū zhǎn
内谒者监出帘授虚盏。
tài wèi jiàng jiē héng xíng jiē zài bài wǔ dǎo
太尉降阶，横行，皆再拜、舞蹈。
xuān huī shǐ chéng zhǐ xuān qún chén shēng diàn zài bài shēng jí dōng xī xiāng zuò jiǔ sān xíng shì zhōng zòu lǐ bì tuì
宣徽使承旨宣群臣升殿，再拜，升，及东西厢坐，酒三行，侍中奏礼毕，退。
shū mì shǐ yǐ xià yíng shèng yú yú cháng chūn diàn qǐ jū chēng hè
枢密使以下迎乘舆于长春殿，起居称贺。
bǎi guān jiù cháo táng yì cháo fú bān tiān ān diàn cháo hè dì fú gǔn miǎn shòu cháo
百官就朝堂易朝服，班天安殿朝贺，帝服衮冕受朝。
lǐ guān tōng shì shè rén yǐn zhōng shū lìng mén xià shì láng gè yú àn qǔ suǒ zòu wén yì rù wèi tuō jiàn què yǐ cì shēng fēn dōng xī lì
礼官、通事舍人引中书令、门下侍郎各于案取所奏文，诣褥位，脱剑舄，以次升，分东西立。
zhū fāng zhèn biǎo xiáng ruì àn xiān zhì mén wài zuǒ yòu lìng shǐ jiàng yī duì jǔ jǐ shì zhōng yā xiáng ruì zhōng shū shì láng yā biǎo àn rù fēn yì dōng xī jiē xià duì lì
诸方镇表、祥瑞案先置门外，左右令史绛衣对举，给事中押祥瑞、中书侍郎押表案入，分诣东、西阶下对立。
jì hè gèng fú tōng tiān guān jiàng shā páo chēng shāng shàng shòu zhǐ jǔ sì jué
既贺，更服通天冠、绛纱袍，称觞上寿，止举四爵。
shèng yú hái nèi gōng xiè tài hòu rú cháng lǐ
乘舆还内，恭谢太后如常礼。
shén zōng yuán fēng yuán nián zhào lóng tú gé zhí xué shì shǐ guǎn xiū zhuàn sòng mǐn qiú děng xiáng dìng zhèng diàn yù diàn yí zhù mǐn qiú suì shàng cháo huì yí èr piān lìng shì sì shí piān zhào bān xíng zhī
神宗元丰元年，诏龙图阁直学士、史馆修撰宋敏求等详定正殿御殿仪注，敏求遂上《朝会仪》二篇、《令式》四十篇，诏颁行之。
qí zhì
其制：
yuán zhèng dōng zhì dà cháo huì yǒu sī shè yù zuò dà qìng diàn dōng xī fáng yú yù zuò zhī zuǒ yòu shǎo běi dōng xī gé yú diàn hòu bǎi guān zōng shì kè shǐ cì yú cháo táng zhī nèi wài
元正、冬至大朝会，有司设御坐大庆殿，东西房于御坐之左右少北，东西阁于殿后，百官、宗室、客使次于朝堂之内外。
wǔ lù xiān chén yú tíng bīng bù shè huáng huī zhàng yú diàn zhī nèi wài
五辂先陈于庭，兵部设黄麾仗于殿之内外。
dà lè lìng zhǎn gōng jià zhī lè yú héng jiē nán
大乐令展宫架之乐于横街南。
gǔ chuī lìng fēn zhì shí èr àn yú gōng jià wài
鼓吹令分置十二案于宫架外。
xié lǜ láng èr rén yī wèi diàn shàng xī jiē zhī qián yíng yī wèi gōng jià xī běi jù dōng xiàng
协律郎二人，一位殿上西阶之前楹，一位宫架西北，俱东向。
chén yú niǎn yù mǎ yú lóng chí sǎn shàn yú shā chí gòng wù yú gōng jià nán dōng zhì bù shè gòng wù yú zé liè dà qìng mén wài
陈舆辇、御马于龙墀，伞扇于沙墀，贡物于宫架南（冬至不设贡物），余则列大庆门外。
chén bù jiàng shì yú jiē
陈布将士于街。
zuǒ yòu jīn wú liù jūn zhū wèi lēi suǒ bù liè huáng huī dà zhàng yú mén jí diàn tíng
左、右金吾六军诸卫勒所部，列黄麾大仗于门及殿庭。
bǎi liáo kè shǐ děng jù rù cháo
百僚、客使等俱入朝。
wén wǔ cháng cān guān cháo fú péi wèi guān gōng fú jìn zhàng jiù chén yú gé wài
文武常参官朝服，陪位官公服，近仗就陈于阁外。
dà lè lìng yuè gōng xié lǜ láng rù jiù wèi
大乐令、乐工、协律郎入就位。
zhōng shū shì láng yǐ zhū fāng zhèn biǎo àn jǐ shì zhōng yǐ xiáng ruì sì yú dà qìng mén wài zhī zuǒ yòu dōng zhì bù shè jǐ shì zhōng wèi xiáng ruì àn
中书侍郎以诸方镇表案、给事中以祥瑞俟于大庆门外之左右（冬至不设给事中位、祥瑞案）。
zhū shì wèi guān gè fú qí qì fú
诸侍卫官各服其器服。
niǎn chū zhì xi gé jiàng niǎn fú bǎo láng fèng bǎo yì gé mén fèng yíng bǎi guān kè shǐ péi wèi guān jù rù jiù wèi
辇出，至西阁降辇，符宝郎奉宝诣阁门奉迎，百官、客使、陪位官俱入就位。
shì zhōng bǎn zòu zhōng yán yòu zòu wài bàn
侍中版奏中严，又奏外办。
diàn shàng míng biān gōng xiàn zhuàng huáng zhōng zhī zhōng yòu wǔ zhōng jiē yīng
殿上鸣鞭，宫县撞黄钟之钟，右五钟皆应。
nèi shì chéng zhǐ suǒ shàn shàn hé dì fú tōng tiān guān jiàng shā páo
内侍承旨索扇，扇合，帝服通天冠、绛纱袍。
yù yú chū xié lǜ láng jǔ huī zòu qián ān lè gǔ chuī zhèn zuò
御舆出，协律郎举麾奏《干安》乐，鼓吹振作。
dì chū zì xi fáng jiàng yú jí zuò shàn kāi diàn xià míng biān
帝出自西房，降舆即坐，扇开，殿下鸣鞭。
xié lǜ láng yǎn huī lè zhǐ lú yān shēng
协律郎偃麾乐止，炉烟升。
fú bǎo láng fèng bǎo zhì yù zuò qián zhōng shū shì láng jǐ shì zhōng yā biǎo àn xiáng ruì àn rù yì dōng xī jiē xià duì lì bǎi guān zōng shì jí liáo shǐ bān fēn dōng xī yǐ cì rù zhèng ān lè zuò jiù wèi
符宝郎奉宝置御坐前，中书侍郎、给事中押表案、祥瑞案入，诣东西阶下对立，百官、宗室及辽使班分东西，以次入，《正安》乐作，就位。
lè zhǐ yā yuè guān guī běn bān qǐ jū bì fù àn wèi
乐止，押乐官归本班，起居毕，复案位。
sān shī qīn wáng yǐ xià jí yù shǐ tái wài zhèng rèn liáo shǐ jù jiù běi xiàng wèi
三师、亲王以下及御史台、外正任、辽使俱就北向位。
diǎn yí zàn bài zài wèi zhě jiē zài bài qǐ jū qì tài wèi jiāng shēng zhōng shū lìng mén xià shì láng jù jiàng zhì xī jiē xià lì fán tài wèi xíng zé lè zuò zhì wèi lè zhǐ
典仪赞拜，在位者皆再拜，起居讫，太尉将升，中书令、门下侍郎俱降至西阶下立（凡太尉行则乐作，至位乐止）。
tài wèi yì xī jiē xià jiě jiàn tuō què shēng diàn
太尉诣西阶下，解剑脱舄升殿。
zhōng shū lìng mén xià shì láng gè yú àn qǔ suǒ zòu zhī wén yì rù wèi jiě jiàn tuō què yǐ cì shēng fēn dōng xī lì yǐ sì
中书令、门下侍郎各于案取所奏之文诣褥位，解剑脱舄以次升，分东西立以俟。
tài wèi yì yù zuò qián běi xiàng guì zòu wén wǔ bǎi liáo tài wèi jù guān chén mǒu děng yán yuán zhèng qǐ zuò wàn wù xián xīn dōng zhì yì wèi guǐ yùn tuī yí rì nán cháng zhì
太尉诣御坐前，北向跪奏："文武百寮、太尉具官臣某等言：元正启祚，万物咸新（冬至易为"晷运推移，日南长至"）。
fú wéi huáng dì bì xià yīng qián nà yòu yǔ tiān tóng xiū
伏惟皇帝陛下应干纳祐，与天同休。
fǔ fú xìng jiàng jiē pèi jiàn nà què yú guān zhǔn cǐ
"俯伏，兴，降阶，佩剑纳舄（余官准此）。
hái wèi zài wèi guān jù zài bài wǔ dǎo sān chēng wàn suì zài bài
还位，在位官俱再拜、舞蹈，三称万岁，再拜。
shì zhōng jìn dāng yù zuò qián chéng zhǐ tuì lín jiē xī xiàng chēng zhì xuān dá yuē lǚ xīn zhī qìng dōng zhì yì yuē lǚ cháng zhī qìng yǔ gōng děng tóng zhī
侍中进当御坐前承旨，退临阶，西向，称制宣答曰："履新之庆（冬至易曰"履长之庆"），与公等同之。
zàn zhě yuē bài wǔ dǎo sān chēng wàn suì
"赞者曰"拜"，舞蹈，三称万岁。
héng xíng guān fēn bān lì
横行官分班立。
zhōng shū lìng mén xià shì láng shēng yì yù zuò qián gè zòu zhū fāng zhèn biǎo jí xiáng ruì qì hù bù shàng shū jiù chéng zhì wèi fǔ fú guì zòu zhū zhōu gòng wù qǐng fù suǒ sī
中书令、门下侍郎升诣御坐前，各奏诸方镇表及祥瑞讫，户部尚书就承制位俯伏跪奏诸州贡物，请付所司。
lǐ bù shàng shū zòu zhū fān gòng wù rú zhī
礼部尚书奏诸蕃贡物如之。
sī tiān jiàn zòu yún wù xiáng ruì qǐng fù shǐ guǎn jiē rú shàng yí
司天监奏云物祥瑞，请付史馆，皆如上仪。
shì zhōng jìn dāng yù zuò qián zòu lǐ bì diàn shàng chéng zhǐ suǒ shàn diàn xià míng biān guān xiàn zhuàng ruí bīn zhī zhōng zuǒ wǔ zhōng jiē yīng xié lǜ láng jǔ huī gōng xiàn zòu qián ān lè gǔ chuī zhèn zuò dì jiàng zuò yù yú rù zì dōng fáng shàn kāi yǎn huī lè zhǐ
侍中进当御坐前奏礼毕，殿上承旨索扇，殿下鸣鞭，官县撞蕤宾之钟，左五钟皆应，协律郎举麾，宫县奏《干安》乐，鼓吹振作，帝降坐，御舆入自东房，扇开，偃麾乐止。
shì zhōng zòu jiě yán bǎi guān tuì huán cì
侍中奏解严，百官退还次。
kè shǐ péi wèi guān bìng tuì
客使、陪位官并退。
yǒu sī shè shí àn dà lè lìng shè dēng gē diàn shàng èr wǔ rù lì yú jià nán
有司设食案，大乐令设登歌殿上，二舞入，立于架南。
yù zuò dāng shēng diàn zhě wèi yù zuò zhī qián wén wǔ xiāng xiàng yì wèi chóng xíng yǐ běi wéi shàng fēi shēng diàn zhě wèi yú dōng xī láng xià
预坐当升殿者位御坐之前，文武相向，异位重行，以北为上，非升殿者位于东西廊下。
shàng shí fèng yù shè shòu zūn yú diàn dōng yíng shǎo nán shè diàn yú zūn nán jiā jué yī
尚食奉御设寿尊于殿东楹少南，设坫于尊南，加爵一。
yǒu sī shè shàng xià qún chén jiǔ zūn yú diàn xià dōng xī xiāng
有司设上下群臣酒尊于殿下东西厢。
shì wèi guān jí zhí shì zhě gè lì qí wèi zhàng wèi réng lì sì shàng shòu bǎi guān lì bān rú cháo hè yí
侍卫官及执事者各立其位，仗卫仍立俟，上寿百官立班如朝贺仪。
shì zhōng bǎn zòu zhōng yán wài bàn wén míng biān suǒ shàn dì fú tōng tiān guān jiàng shā páo yù yú chū dōng fáng lè zuò
侍中版奏中严、外办，闻鸣鞭，索扇，帝服通天冠、绛纱袍，御舆出东房，乐作。
dì jí zuò shàn kāi lè zhǐ
帝即坐，扇开，乐止。
zàn bài bì guāng lù qīng yì héng jiē nán guì zòu jù guān chén mǒu yán qǐng yǔn qún chén shàng shòu
赞拜毕，光禄卿诣横街南，跪奏："具官臣某言，请允群臣上寿。
xìng shì zhōng chéng zhǐ chēng zhì kě shǎo tuì
"兴，侍中承旨称"制可"，少退。
shè rén yuē bài guāng lù qīng zài bài qì fù wèi
舍人曰"拜"，光禄卿再拜讫，复位。
sān shī yǐ xià jiù wèi zàn zhě yuē bài zài wèi zhě jiē bài wǔ sān chēng wàn suì
三师以下就位，赞者曰"拜"，在位者皆拜舞，三称万岁。
tài wèi shēng diàn
太尉升殿，
yì shòu zūn suǒ
诣寿尊所，
běi xiàng
北向，
shàng shí fèng yù zhuó yù jiǔ yī jué shòu tài wèi
尚食奉御酌御酒一爵授太尉，
jìn hù zhí jué yì qián guì jìn
搢笏执爵诣前跪进，
dì zhí jué
帝执爵，
tài wèi chū hù
太尉出笏，
fǔ fú
俯伏，
xìng
兴，
shǎo tuì
少退，
guì zòu wén wǔ bǎi liáo tài wèi jù guān chén mǒu děng qǐ shǒu yán yuán zhèng shǒu zuò
跪奏："文武百寮、太尉具官臣某等稽首言：元正首祚，
chén děng bù shèng dà qìng
臣等不胜大庆，
jǐn shàng qiān wàn shòu
谨上千万寿。
fǔ fú xìng jiàng fù wèi
"俯伏，兴，降，复位。
zàn zhě yuē bài zài wèi zhě jiē zài bài sān chēng wàn suì shì zhōng chéng zhǐ tuì xī xiàng xuān yuē jǔ gōng děng shāng
赞者曰"拜"在位者皆再拜，三称万岁，侍中承旨退，西向宣曰："举公等觞。
zàn zhě yuē bài zài wèi zhě jiē zài bài sān chēng wàn suì běi xiàng bān fēn dōng xī xù lì
"赞者曰"拜"，在位者皆再拜，三称万岁，北向，班分东西序立。
tài wèi zì dōng jiē shì lì
太尉自东阶侍立。
dì jǔ dì yī jué hé ān lè zuò yǐn bì lè zhǐ
帝举第一爵，《和安》乐作，饮毕，乐止。
tài wèi shòu xū jué fù yú diàn jiàng jiē
太尉受虚爵复于坫，降阶。
sān shī yǐ xià zài bài wǔ dǎo chēng wàn suì rú shàng yí
三师以下再拜、舞蹈，称万岁如上仪。
shì zhōng jìn zòu shì zhōng jù guān chén mǒu yán qǐng yán gōng wáng děng shēng diàn
侍中进奏："侍中具官臣某言，请延公王等升殿。
fǔ fú xìng jiàng fù wèi shì zhōng chéng zhǐ tuì chēng yǒu zhì zàn zhě yuē bài zài wèi zhě jiē zài bài
"俯伏，兴，降，复位，侍中承旨退，称"有制"，赞者曰"拜"，在位者皆再拜。
xuān yuē yán gōng wáng děng shēng diàn
宣曰："延公王等升殿。
zàn zhě yuē bài zài wèi zhě jiē zài bài
"赞者曰"拜"，在位者皆再拜。
gōng wáng děng yì dōng xī jiē shēng lì yú xí hòu
公王等诣东西阶，升立于席后。
shàng shí fèng yù jìn jiǔ diàn zhōng jiān shěng jiǔ yǐ jìn
尚食奉御进酒，殿中监省酒以进。
dì jǔ dì èr jué dēng gē zuò gān lù zhī qū
帝举第二爵，登歌作《甘露》之曲。
yǐn qì diàn zhōng jiān shòu jué lè zhǐ
饮讫，殿中监受爵，乐止。
qún chén shēng diàn jiù héng xíng wèi
群臣升殿，就横行位。
shè rén yuē gè cì jiǔ
舍人曰："各赐酒。
zàn zhě yuē bài qún guān jiē zài bài sān chēng wàn suì
"赞者曰"拜"，群官皆再拜，三称万岁。
shè rén yuē jiù zuò
舍人曰："就坐。
tài guān lìng xíng jiǔ qún guān jìn hù shòu jiǔ gōng xiàn zuò zhèng ān zhī lè wén wǔ rù lì gōng jià běi
"太官令行酒，群官搢笏受酒，宫县作《正安》之乐，文舞入，立宫架北。
shāng xíng yī zhōu
觞行一周。
fán xíng jiǔ qì bìng tài guān lìng zòu xún zhōu lè zhǐ
凡行酒讫，并太官令奏巡周，乐止。
shàng shí jìn shí shēng jiē yǐ cì zhì yù zuò qián
尚食进食升阶，以次置御坐前。
yòu shè qún guān shí qì tài guān lìng zòu shí biàn
又设群官食，讫，太官令奏食遍。
tài lè chéng yǐn shèng dé shēng wén zhī wǔ rù zuò sān biàn zhǐ chū
太乐丞引《盛德升闻》之舞入，作三变，止，出。
diàn zhōng jiān jìn dì sān jué qún guān lì xí hòu dēng gē zuò ruì mù chéng wén zhī qū
殿中监进第三爵，群官立席后，登歌作《瑞木成文》之曲。
yǐn qì lè zhǐ
饮讫，乐止。
diàn zhōng chéng shòu xū jué shè rén yuē jiù zuò
殿中丞受虚爵，舍人曰："就坐。
qún guān jiē zuò
"群官皆坐。
yòu xíng jiǔ zuò yuè jìn shí rú shàng yí
又行酒、作乐、进食，如上仪。
tài lè chéng yǐn tiān xià dà dìng zhī wǔ zuò sān biàn zhǐ chū
太乐丞引《天下大定》之舞，作三变，止，出。
diàn zhōng jiān jìn dì sì jué dēng gē zòu jiā hé zhī qū rú dì sān jué
殿中监进第四爵，登歌奏《嘉禾》之曲，如第三爵。
tài guān lìng xíng jiǔ yòu yī zhōu lè zhǐ shè rén yuē kě qǐ
太官令行酒又一周，乐止，舍人曰："可起。
bǎi liáo jiē lì xí hòu shì zhōng jìn yù zuò qián guì zòu lǐ bì fǔ fú xìng yǔ qún guān jù jiàng jiē fù wèi zàn zhě yuē bài
"百寮皆立席后，侍中进御坐前跪奏，礼毕，俯伏，兴，与群官俱降阶复位，赞者曰："拜。
jiē zài bài wǔ dǎo sān chēng wàn suì qǐ fēn bān lì
"皆再拜、舞蹈，三称万岁，起，分班立。
diàn shàng suǒ shàn shàn hé diàn xià míng biān tài lè lìng zhuàng ruí bīn zhī zhōng zuǒ yòu zhōng jiē yīng
殿上索扇，扇合，殿下鸣鞭，太乐令撞蕤宾之钟，左右钟皆应。
xié lǜ láng fǔ fú jǔ huī
协律郎俯伏，举麾。
tài lè lìng lìng zòu qián ān zhī lè gǔ chuī zhèn zuò
太乐令令奏《干安》之乐，鼓吹振作。
dì jiàng zuò yù yú rù zì dōng fáng shàn kāi lè zhǐ
帝降坐御舆入自东房，扇开，乐止。
shì zhōng zòu jiě yán suǒ sī chéng zhǐ fàng zhàng
侍中奏解严，所司承旨放仗。
bǎi liáo zài bài xiāng cì tuì
百寮再拜，相次退。
jiù zhì cháo hè shàng shòu dì zhí zhèn guī zhì shì shǐ ba bù yòng
旧制，朝贺、上寿，帝执镇圭，至是始罢不用。
yuán yòu bā nián tài cháng bó shì chén xiáng dào yán guì rén jiàn mǎ gǔ jīn suǒ tóng
元祐八年，太常博士陈祥道言："贵人贱马，古今所同。
gù jìn lǐ mǎ zài tíng ér hòu shì shēng táng zhì mìng
故觐礼马在庭，而侯氏升堂致命。
pìn lǐ mǎ zài tíng ér bīn shēng táng sī dí
聘礼马在庭，而宾升堂私觌。
jīn yuán huì yí yù mǎ lì yú lóng chí zhī shàng ér tè jìn yǐ xià lì yú tíng shì bù chēng zūn xián cái tǐ qún chén zhī yì
今元会仪，御马立于龙墀之上，而特进以下立于庭，是不称尊贤才、体群臣之意。
qǐng gǎi yí zhù yǐ yù mǎ zài tíng yú yì wèi yǔn
请改仪注以御马在庭，于义为允。
jiù zhì wǔ yuè shuò shòu cháo xī níng èr nián zhào ba zhī
旧制，五月朔受朝，熙宁二年诏罢之。
yuán fú yuán nián sì yuè de chuán guó shòu mìng bǎo lǐ guān yán wǔ yuè shuò yú gù shì dāng dà cháo huì qǐ jiù shì rì xíng shòu bǎo zhī lǐ yī shàng zūn hào bǎo cè yí
元符元年四月，得传国受命宝，礼官言："五月朔于故事当大朝会，乞就是日行受宝之礼，依上尊号宝册仪。
qián yī rì dì zhāi yú diàn nèi yì rì fú tōng tiān guān jiàng shā páo yù dà qìng diàn jiàng zuò shòu bǎo qún chén shàng shòu chēng hè
"前一日，帝斋于殿内，翼日，服通天冠、绛纱袍，御大庆殿，降坐受宝，群臣上寿称贺。
qí hòu huī zōng yǐ yuán rì shòu bā bǎo jí dìng mìng bǎo dōng zhì rì shòu yuán guī jiē yú dà qìng diàn xíng cháo hè lǐ
其后，徽宗以元日受八宝及定命宝、冬至日受元圭，皆于大庆殿行朝贺礼。
xīn yí chéng
《新仪》成，
gǎi yuán fēng yí tài wèi wéi shàng gōng
改《元丰仪》太尉为上公，
shì zhōng wèi zuǒ fǔ
侍中为左辅，
zhōng shū lìng wèi yòu bì
中书令为右弼，
tài lè lìng wèi dà shèng fǔ
太乐令为大晟府，
shèng dé shēng wén wèi tiān xià huà chéng zhī wǔ
《盛德升闻》为《天下化成》之舞，
tiān xià dà dìng wèi sì yí lái wáng zhī wǔ
《天下大定》为《四夷来王》之舞，
jí zēng xíng bù shàng shū zòu tiān xià duàn jué
及增刑部尚书奏"天下断绝，
qǐng fù shǐ guǎn
请付史馆"，
yú bìng rú jiù yí
余并如旧仪。
fán yù guó xù zé fèi ruò wú shì bù shì cháo zé xià chì yún bù yù diàn
凡遇国恤则废，若无事不视朝，则下敕云："不御殿。
qún chén jìn biǎo chēng hè yú gé mén
"群臣进表称贺于阁门。
shào xīng shí èr nián shí yuè chén liáo yán qiè yǐ yuán zhèng yī suì zhī shǒu dōng zhì yī yáng zhī fù shèng rén zhòng zhī zhì wèi cháo hè zhī lǐ yān
绍兴十二年十月，臣僚言："窃以元正一岁之首，冬至一阳之复，圣人重之，制为朝贺之礼焉。
zì shàng shì yǐ lái wèi zhī yǒu gǎi yě
自上世以来，未之有改也。
hàn gāo zǔ yǐ wǔ nián jí wèi ér qī nián shòu cháo yú cháng lè gōng
汉高祖以五年即位，而七年受朝于长乐宫。
wǒ tài zǔ huáng dì yǐ jiàn lóng yuán nián jí wèi shòu cháo yú chóng yuán diàn
我太祖皇帝以建隆元年即位，受朝于崇元殿。
zhǔ shàng lín yù shí yǒu liù nián zhèng zhì cháo hè chū wèi cháng jiǎng jiān nán zhī jì yi bù huáng xiá
主上临御十有六年，正、至朝贺，初未尝讲，艰难之际宜不遑暇。
cí zhě tài mǔ hái gōng guó jiā dà qìng sì fāng lái hè dǎn wéi qí shí
兹者太母还宫，国家大庆，四方来贺，亶惟其时。
yù wàng zì jīn yuán zhèng dōng zhì jǔ xíng cháo hè zhī lǐ yǐ míng tiān zi zhī zūn shù jī jiù diǎn bù zhì fèi zhuì
欲望自今元正、冬至举行朝贺之礼，以明天子之尊，庶几旧典不至废坠。
lǐ bù tài cháng sì kǎo dìng cháo huì zhī lǐ yī guó gù shì shè huáng huī dà zhàng chē lù fǎ wù yuè wǔ děng bǎi liáo fú cháo fú zài bài shàng shòu xuān wáng gōng shēng diàn jiān yǐn sān zhōu
"礼部太常寺考定朝会之礼，依国故事，设黄麾、大仗、车辂、法物、乐舞等，百寮服朝服，再拜上寿，宣王公升殿，间饮三周。
zhào zì lái nián jǔ xíng
诏："自来年举行。
shí yī yuè quán lǐ bù shì láng wáng shǎng děng yán cháo huì zhī zhì zhēng dàn dōng zhì jí dà qìng shòu cháo shòu hè xì yù dà qìng diàn
"十一月，权礼部侍郎王赏等言："朝会之制，正旦、冬至及大庆受朝受贺，系御大庆殿。
qí wén dé zǐ chén chuí gǒng diàn lǐ zhì gè yǒu bù tóng yuè shuò shì cháo zé yù wén dé diàn wèi zhī qián diàn zhèng yá réng shè huáng huī bàn zhàng
其文德、紫宸、垂拱殿礼制各有不同，月朔视朝则御文德殿，谓之前殿正衙，仍设黄麾半仗；
zǐ chén chuí gǒng jiē xì cè diàn bù shè yí zhàng
紫宸、垂拱皆系侧殿，不设仪仗。
yuán zhèng zài jìn dà qìng diàn zhī lǐ shì wu zhì duō qǐ hou lái nián dōng zhì bié xíng qǔ zhǐ
元正在近，大庆殿之礼事务至多，乞候来年冬至别行取旨。
zhào cóng zhī
皇帝下诏同意了他的建议。
míng nián gé mén yán yī biàn jīng gù shì yù xíng dà lǐ zé dōng zhì jí cì nián zhēng dàn cháo huì jiē ba
明年，阁门言："依汴京故事，遇行大礼，则冬至及次年正旦朝会皆罢。
shí sì nián jiǔ yuè yǒu sī yán míng nián zhēng dàn cháo huì qǐng quán yǐ wén dé diàn wèi dà qìng diàn hé shè huáng huī dà zhàng wǔ qiān èr shí qī rén yù quán jiǎn sān fēn zhī yī
十四年九月，有司言："明年正旦朝会，请权以文德殿为大庆殿，合设黄麾大仗五千二十七人，欲权减三分之一；
hé shè bā bǎo yú yù zuò zhī dōng xī jí dēng gē gōng jià yuè wǔ zhū zhōu zhū fān gòng wù
合设八宝于御坐之东西，及登歌、宫架、乐舞、诸州诸蕃贡物。
xíng zài zhì shì guān zhū lù gòng shì jǔ shǒu bìng lìng lì bān
行在致仕官、诸路贡士举首，并令立班。
zhào cóng zhī
皇帝下诏同意了他的建议。
shí wǔ nián zhēng dàn yù dà qìng diàn shòu cháo wén wǔ bǎi guān cháo hè rú yí
十五年正旦，御大庆殿受朝，文武百官朝贺如仪。
cháng cháo zhī yí
常朝之仪。
táng yǐ xuān zhèng wèi qián diàn wèi zhī zhèng yá jí gǔ zhī nèi cháo yě
唐以宣政为前殿，谓之正衙，即古之内朝也。
yǐ zǐ chén wèi biàn diàn wèi zhī rù gé jí gǔ zhī yàn cháo yě
以紫宸为便殿，谓之入阁，即古之燕朝也。
ér wài yòu yǒu hán yuán diàn hán yuán fēi zhèng zhì dà cháo huì bù yù
而外又有含元殿，含元非正、至大朝会不御。
zhèng yá zé rì jiàn qún chén bǎi guān jiē zài wèi zhī cháng cān qí hòu cǐ lǐ jiàn fèi
正衙则日见，群臣百官皆在，谓之常参，其后此礼渐废。
hòu táng míng zōng shǐ zhào qún chén měi wǔ rì yī suí zǎi xiàng rù jiàn wèi zhī qǐ jū sòng yīn qí zhì
后唐明宗始诏群臣每五日一随宰相入见，谓之起居，宋因其制。
huáng dì rì yù chuí gǒng diàn
皇帝日御垂拱殿。
wén wǔ guān rì fù wén dé diàn zhèng yá yuē cháng cān zǎi xiàng yī rén yā bān
文武官日赴文德殿正衙曰常参，宰相一人押班。
qí cháo shuò wàng yì yú cǐ diàn
其朝朔望亦于此殿。
wǔ rì qǐ jū zé yú chóng dé diàn huò cháng chūn diàn zhōng shū mén xià wèi bān shǒu
五日起居则于崇德殿或长春殿，中书、门下为班首。
cháng chūn jí chuí gǒng yě
长春即垂拱也。
zhì yuán fēng zhōng guān zhì xíng shǐ zhào shì cóng guān ér shàng rì cháo chuí gǒng wèi zhī cháng cān guān
至元丰中官制行，始诏侍从官而上日朝垂拱，谓之常参官。
bǎi sī cháo guān yǐ shàng měi wǔ rì yī zhāo zǐ chén wèi liù cān guān
百司朝官以上，每五日一朝紫宸，为六参官。
zài jīng cháo guān yǐ shàng shuò wàng yī zhāo zǐ chén wèi shuò cān guān wàng cān guān suì wèi dìng zhì
在京朝官以上，朔望一朝紫宸，为朔参官、望参官，遂为定制。
zhèng yá cháng cān
正衙常参。
guó cháo zhī zhì liǎng shěng tái guān wén wǔ bǎi guān měi rì fù wén dé diàn lì bān zǎi chén yī yuán yā bān
国朝之制：两省、台官、文武百官每日赴文德殿立班，宰臣一员押班。
cháng cháo guān yǒu zhào zhǐ miǎn cháng cháo jí gòu dàng gēng fān sù zhě bù fù
常朝官有诏旨免常朝，及勾当更番宿者不赴。
yù jiǎ bìng sān rì yǐ shàng jí héng xíng cān jiǎ
遇假并三日以上，即横行参假。
zǎi xiàng cān zhī zhèng shì jí miǎn cháng cháo zhě xī jí shì wù jí sù fù héng xíng bù jí zhě dié bào tái
宰相、参知政事及免常朝者悉集（事务急速，赴横行不及者，牒报台。
rú yù qīn wáng shǐ xiāng guò zhèng yá zé qǔ bié zhǐ
如遇亲王、使相过正衙，则取别旨）。
qún guān jiàn xiè cí zhě jiē fù zhèng yá
群官见、谢、辞者，皆赴正衙。
qí rì wén wǔ bān shàng shū shàng jiàng jūn yǐ xià bìng xiān xù lì yú diàn mén zhī wài dōng xī xiāng xiàng wén bān yī pǐn èr pǐn bù xù lì
其日，文武班尚书、上将军以下，并先叙立于殿门之外，东西相向（文班一品、二品不叙立）。
zhèng yá jiàn xiè cí guān lì yú dà bān zhī nán yòu xún shǐ lì zhèng yá wèi nán běi xiàng
正衙见、谢、辞官立于大班之南，右巡使立正衙位南，北向。
tái guān dài fū zhōng chéng sān yuàn yù shǐ gè jiù yī bān wèi zài yī sān yuàn bù quán jí bù yī
台官大夫、中丞、三院御史各就揖，班位再揖（三院不全即不揖）。
yī qì tái guān yǔ zuǒ xún shǐ xiān rù gè jiù wèi zuǒ yòu xún shǐ lì zhōng gǔ lóu xià zuǒ xún shǐ zòu wǔ bān yòu xún shǐ zòu wén bān
揖讫，台官与左巡使先入，各就位（左右巡使立钟鼓楼下，左巡使奏武班，右巡使奏文班。
rú zhǐ xún shǐ yī yuán jí jiù rù bān nán lì dān zòu
如只巡使一员，即就入班南立，单奏。
rú jù quē jí yú tái guān huò yuán wài láng yǐ xià chà shè
如俱阙，即于台官或员外郎以下差摄）。
cì liǎng bān jí yòu xún shǐ rù cì jiàn xiè cí guān rù cì liǎng shěng guān rù liǎng shěng guān zì diàn xī piān mén rù yú yòu qín zhèng mén běi piān mén lì hou wén wǔ bān jiāng zhì xún wǔ jiē jiù wèi cì wén bān yī pǐn èr pǐn rù
次两班及右巡使入，次见、谢、辞官入，次两省官入（两省官自殿西偏门入，于右勤政门北偏门立，候文武班将至，循午阶就位），次文班一品、二品入。
cì zǎi chén chū dōng shàng gé mén jiù wèi tōng shì shè rén yī yuán lì yú gé mén wài běi xiàng sì sè guān lì qí hòu
次宰臣出东上阁门，就位，通事舍人一员立于阁门外，北向，四色官立其后。
shè rén tōng chéng zhǐ fèng chì bù zuò sì sè guān yìng nuò jí qū zhì fàng bān wèi xuān chì zài wèi guān jiē zài bài ér tuì
舍人通承旨奉敕不坐，四色官应喏急趋至放班位宣敕，在位官皆再拜而退。
qí yīng héng xíng zhě bān dìng tōng shì shè rén yī qún guān zhuǎn bān běi xiàng shè rén yī zài bài fù wèi rú cháng cháo zhī yí liǎng shěng guān mù cì jiù zài zhōng shū mén wài jìn zhì jiù shǐ quán jiù cháo táng mén nán shàng jiàng jūn mù cì
其应横行者班定，通事舍人揖群官转班北向，舍人揖再拜复位，如常朝之仪（两省官幕次旧在中书门外，近制就使权就朝堂门南上将军幕次）。
fán jiàn xiè cí guān xīn shòu jiā ēn chū shǐ dào quē zhě
凡见、谢、辞官（新受、加恩、出使到阙者），
zǎi chén qīn wáng shǐ xiāng sì bān dìng
宰臣、亲王、使相（俟班定，
yǐn zàn yǐn chū dōng shàng gé mén
引赞引出东上阁门，
zhì yā bān wèi
至押班位，
xī xiàng lì dìng
西向立定，
xiān fù wǔ jiē nán zhōng shū mén xià zhèng yá wèi zài bài
先赴午阶南中书门下正衙位再拜，
què hái yā bān wèi shū mì shǐ fù shǐ zhī yuàn tóng zhī yuàn qiān shū yuàn shì cān zhī zhèng shì xuān huī shǐ zōng shì jié dù shǐ yǐ xià zhì cì shǐ jiāng jūn sì bān dìng
却还押班位）、枢密使、副使、知院、同知院、签书院事、参知政事、宣徽使、宗室节度使以下至刺史将军（俟班定，
sì fāng guǎn lì yǐn chū dōng shàng gé mén
四方馆吏引出东上阁门，
zhì diàn tíng
至殿庭，
yóu dōng huáng dào fù zhèng yá wèi
由东黄道赴正衙位，
běi xiàng
北向，
yǐ xī wéi shǒu
以西为首，
jiāng jūn yǐ dōng wéi shǒu
将军以东为首。
zhèng yá bì
正衙毕，
zǎi chén shū mì chū xi biàn mén
宰臣、枢密出西便门，
qīn wáng zōng shì rù dōng shàng gé mén
亲王宗室入东上阁门），
guān wén diàn dà xué shì zī zhèng diàn dà xué shì guān wén diàn xué shì sān sī shǐ hàn lín zī zhèng shì jiǎng shì dú xué shì zhí xué shì zhī zhì gào dài zhì zhí xué shì yǐ shàng jí chéng láng mù cì
观文殿大学士、资政殿大学士、观文殿学士、三司使、翰林资政侍讲、侍读学士、直学士、知制诰、待制（直学士以上集丞郎幕次，
dài zhì jí shàng jiàng jūn mù cì
待制集上将军幕次。
sì bān dìng
俟班定，
sì fāng guǎn lì yǐn rù diàn xi biàn mén fù bān
四方馆吏引入殿西便门赴班，
yú dài fū zhōng chéng qián chū
于大夫、中丞前出），
mén xià
门下，
zhōng shū shì láng zhì zhèng yán sì fāng guǎn lì yǐn xiān jí qín zhèng mén běi
中书侍郎至正言（四方馆吏引先集勤政门北，
sì bān dìng
俟班定，
yú yī pǐn èr pǐn guān wèi jiù wèi qián xiān jiù wèi
于一品、二品官未就位前先就位，
fàng bān qì
放班讫，
yóu xī piān mén chū
由西偏门出），
yù shǐ dài fū zhì yù shǐ xù bān rú cháng cháo
御史大夫至御史（序班如常朝），
sān shī sān gōng pú yè
三师、三公、仆射，
dōng gōng sān shī sān shǎo bān rù diàn mén
东宫三师、三少（班入殿门，
cháo táng lì yǐn rù diàn dōng biàn mén fù bān
朝堂吏引入殿东便门赴班，
yú liǎng shěng tái guān qián chū
于两省、台官前出），
shàng shū chéng láng zuǒ yòu jīn wú shàng jiàng jūn zhì jiāng jūn xù bān rú táng cháo
尚书丞郎、左右金吾上将军至将军（序班如堂朝），
jié dù shǐ zhì cì shǐ jūn zhí sì xiāng dōu zhǐ huī shǐ yǐ shàng
节度使至刺史、军职四厢都指挥使以上，
sān sī fù shǐ wén bān jīng cháo guān wǔ guān láng jiàng yǐ shàng
三司副使、文班京朝官、武官郎将以上，
fēn sī guān shū mì dōu chéng zhǐ zhū shǐ fù yī guān dài zhèng yuán guān zhě bìng wén dōng wǔ xī xiāng xiàng
分司官、枢密都承旨、诸使副、医官带正员官者（并文东武西相向，
chóng xíng xù lì
重行序立，
yú rú cháng cháo
余如常朝），
qí quán sān sī shǐ kāi fēng fǔ
其权三司使、开封府，
lì bù quán mì shū jiān xiū zhuàn zhí guǎn gé xiào lǐ jiǎn tǎo sān sī pàn guān zhǔ pàn guān kāi fēng fǔ pàn guān tuī guān gōng liáo nèi zhí jūn xiào lǐng jùn zhě
吏部铨、秘书监、修撰、直馆阁校理检讨、三司判官、主判官、开封府判官、推官、宫僚、内职、军校领郡者，
nèi kè shěng shǐ zhì tōng shì shè rén
内客省使至通事舍人，
jié dù xíng jūn sī mǎ zhì tuán liàn fù shǐ
节度行军司马至团练副使，
mù zhí shàng zuǒ zhōu xiàn guān
幕职上佐州县官，
zhū sī lēi liú guān xīn shòu zhě
诸司勒留官新受者，
jīng cháo guān gǎi cì zhāng fú zhě
京朝官改赐章服者，
zhì shì zé shòu jiàng shòu bìng xiè xíng jūn fù shǐ réng cí
致仕、责授、降授、并谢（行军副使仍辞）。
jīng cháo guān gòng jǔ fā jiè bì zhě yì jiàn zhǔn yí zhì zhī gòng jǔ guān hé xiè cí
京朝官、贡举发解毕者亦见（准仪制，知贡举官合谢辞。
jìn suì jiē jí shí suǒ sù gù xiè cí jiē tíng
近岁皆即时锁宿，故谢辞皆停）。
chuí gǒng diàn qǐ jū zé nèi shì shěng dōu zhī yā bān lǜ nèi gòng fèng guān yǐ xià bìng jì bān děng xiān qǐ jū
垂拱殿起居，则内侍省都知、押班，率内供奉官以下并寄班等先起居；
cì kè shěng gé mén shǐ yǐ xià chéng jìn mù zhě
次客省、阁门使以下（呈进目者），
cì sān bān shǐ chén jié dù guān chá fáng yù tuán liàn cì shǐ děng zǐ dì chōng gòng fèng guān shì jìn diàn zhí
次三班使臣（节度、观察、防御、团练、刺史等子弟充供奉官、侍禁、殿直，
yǒu zhǐ lìng nèi cháo qǐ jū zhě
有旨令内朝起居者），
cì nèi diàn dāng zhí zhū bān diàn qián zhǐ huī shǐ zuǒ yòu bān dōu yú hòu yǐ xià nèi diàn zhí sàn yuán sàn zhǐ huī sàn dū tóu jīn qiāng bān děng
次内殿当直诸班（殿前指挥使、左右班都虞候以下、内殿直、散员、散指挥、散都头、金枪班等），
cì zhǎng rù zhī hòu dōng xī bān diàn shì
次长入祗候、东西班殿侍，
cì yù qián zhōng zuǒ
次御前忠佐，
cì diàn qián dōu zhǐ huī shǐ shuài jūn xiào zhì fù zhǐ huī shǐ
次殿前都指挥使率军校至副指挥使，
cì fù mǎ dū wèi rèn cì shǐ yǐ shàng zhě zhui běn bān
次驸马都尉（任刺史以上者缀本班），
cì zhū wáng fǔ liáo
次诸王府僚，
cì diàn qián zhū jūn shǐ dū tóu
次殿前诸军使、都头，
cì huáng qīn jiāng jūn yǐ xià zhì diàn zhí
次皇亲将军以下至殿直，
cì xíng mén zhǐ huī shǐ lǜ xíng mén qǐ jū yǐ shàng bìng nèi shì zàn hē
次行门指挥使率行门起居（以上并内侍赞喝）。
rú chuán xuān qián diàn bù zuò
如传宣前殿不坐，
jí zǎi xiàng shū mì shǐ wén míng diàn xué shì sān sī shǐ hàn lín shū mì zhí xué shì zhōng shū shè rén sān sī fù shǐ zhī qǐ jū zhù huáng chéng nèi jiān kù cáng cháo guān zhū sī shǐ fù nèi diàn chóng bān gòng fèng guān shì jìn diàn zhí hàn lín yī guān dài zhào děng tóng bān rù
即宰相、枢密使、文明殿学士、三司使、翰林枢密直学士、中书舍人、三司副使、知起居注、皇城内监库藏朝官、诸司使副、内殿崇班、供奉官、侍禁、殿直、翰林医官、待诏等同班入；
cì qīn wáng shì wèi qīn jūn mǎ bù jūn dōu zhǐ huī shǐ shuài jūn xiào zhì fù dōu zhǐ huī shǐ cì shǐ xiāng cì jié dù shǐ cì tǒng jūn cì liǎng shǐ liú hòu guān chá shǐ cì tuán liàn fáng yù shǐ cì shǐ cì shì wèi mǎ bù jūn shǐ dū tóu qǐ jū bì jiàn xiè bān rù
次亲王、侍卫亲军马步军都指挥使率军校至副都指挥使，次使相，次节度使，次统军，次两使留后、观察使，次团练、防御使、刺史，次侍卫马步军使、都头，起居毕，见、谢班入。
rú yù chóng dé diàn jí zǐ chén diàn yě
如御崇德殿（即紫宸殿也）。
jí shū mì shǐ yǐ xià xiān jiù bān hou shēng zuò zhū sī shǐ fù yǐ xià zhì diàn zhí fēn dōng xī duì lì yú jiē běi miàn
即枢密使以下先就班，候升坐（诸司使副以下至殿直，分东西对立，余皆北面。
cháng chūn diàn jiē běi miàn zǎi xiàng cān zhī zhèng shì zuì hòu rù yǐ shàng bìng gé mén zàn hē
长春殿皆北面），宰相、参知政事最后入（以上并阁门赞喝）。
rì zhǐ zài bài shuò wàng jí sān rì jiǎ shū mì shǐ yǐ xià jiē wǔ dǎo
日止再拜，朔望及三日假，枢密使以下皆舞蹈。
zǎo cháo zé zǎi xiàng shū mì xuān huī shǐ qǐ jū bì shēng diàn wèn shèng tǐ
早朝，则宰相、枢密、宣徽使起居毕，升殿问圣体。
zǎi xiàng zòu shì shū mì xuān huī shǐ tuì hou
宰相奏事，枢密、宣徽使退候。
zǎi xiàng duì bì shū mì shǐ fù rù zòu shì
宰相对毕，枢密使复入奏事。
cì sān sī kāi fēng fǔ shěn xíng yuàn jí qún chén yǐ cì dēng diàn dà liǎng shěng yǐ shàng lǐng wù jīng shī yǒu gōng shì xǔ jí shí qǐng duì
次三司、开封府、审刑院及群臣以次登殿（大两省以上领务京师有公事，许即时请对。
zì yú shòu shǐ chū rù yào qiē zhě yù huí zòu shì zé tīng xiān jìn qǔ zhǐ
自余受使出入要切者，欲回奏事，则听先进取旨）。
qí jiàn xiè cí guān yǐ cì rù yú tíng
其见、谢、辞官，以次入于庭。
fán jiàn zhě xiān zhī xiè cì zhī cí yòu cì zhī chū shǐ xián màn huò wèi shēng cháo guān huò zhǐ bài yú mén wài zì mì shū jiān shàng jiàng jūn guān chá shǐ nèi kè shěng shǐ yǐ shàng de bài diàn mén jiē shàng jí shēng diàn zhǐ bài yù zuò qián yú jiē tíng zhōng bān cì
凡见者先之，谢次之，辞又次之（出使闲慢或未升朝官，或止拜于门外，自秘书监、上将军、观察使、内客省使以上得拜殿门阶上，及升殿止拜御坐前，余皆庭中班次）。
wéi zǎi xiàng qīn wáng shǐ xiāng fù chóng dé diàn jí xuān huī shǐ tōng huàn yú jiē cè lì hou tōng zài bài wǔ dǎo
惟宰相、亲王、使相赴崇德殿，即宣徽使通唤，余皆侧立候通，再拜舞蹈；
zhì cí jí bù wǔ dǎo
致辞，即不舞蹈；
jiàn jí jiāng xiāng shēng diàn wèn shèng tǐ
见，即将相升殿问圣体。
qí cì fēn wù jiǔ shí jí shōu jìn fèng wù jiē wǔ dǎo chēng xiè fán shōu jìn fèng wù jiē rù xiè
其赐分物酒食及收进奉物，皆舞蹈称谢（凡收进奉物皆入谢）。
mù zhí zhōu xiàn guān xiè cí jí pàn quán guān yǐn duì jiān yú diàn mén wài xuān cí jiè lì
幕职、州县官谢、辞，即判铨官引对，兼于殿门外宣辞戒励。
fán guó yǒu dà qìng ruì jí chū shī shèng jié shū mì shǐ lǜ nèi zhí jūn xiào rù hè zhì cí gé mén shǐ xuān dá
凡国有大庆瑞及出师胜捷，枢密使率内职军校入贺致辞，阁门使宣答；
zǎi xiàng zhì cí xuān huī shǐ xuān dá
宰相致辞，宣徽使宣答。
rú cì jiǔ jí yù zuò guān hòu rù zuò yuè sòng jiǔ rú qǔ yàn zhī yí
如赐酒，即预坐官后入，作乐送酒，如曲宴之仪。
wǎn cháo zé zǎi xiàng shū mì hàn lín xué shì dāng zhí zhě jì jìn shì zhí shì zhī chén jiē fù
晚朝则宰相、枢密、翰林学士当直者，洎近侍执事之臣皆赴。
qián dé liù nián jiǔ yuè shǐ yǐ xún jiǎ rì yù jiǎng wǔ diàn yòu míng chóng zhèng jìn chén dàn fù zǎo cān zǎi xiàng yǐ xià xuē hù zhū sī shǐ yǐ xià jì dài
干德六年九月，始以旬假日御讲武殿（又名崇政），近臣但赴早参（宰相以下靴笏，诸司使以下系带）。
qí jié jiǎ jí dà sì bìng lìng rú shì
其节假及大祀，并令如式。
kāi bǎo jiǔ nián sì yuè zhào xún xiū rì bù shì shì
开宝九年四月，诏旬休日不视事。
jí tài zōng jí wèi fù rú jiù shì cháo
及太宗即位，复如旧视朝。
tuì jìn shí qì zé yì fú yù chóng zhèng diàn
退进食讫，则易服，御崇政殿。
xiān qún chén gào xiè cì jūn tóu yǐn jiàn sī zòu shì yú diàn xià cì sān bān shěn guān yuàn liú nèi quán xíng bù jí zhū sī yǐn jiàn guān lì
先群臣告谢，次军头引见司奏事于殿下，次三班、审官院、流内铨、刑部及诸司引见官吏。
rú jià rì qǐ jū cí jiàn bì jí yí yù zuò lín xuān shì shì
如假日起居辞见毕，即移御坐，临轩视事。
jì tuì fù yǒu zòu shì huò yuè qì wù zhī shì zhě wèi zhī hòu diàn zài zuò
既退，复有奏事，或阅器物之式者，谓之后殿再坐。
chún huà sān nián
淳化三年，
lìng yǒu sī shēn jǔ shí wǔ tiáo cháng cān wén wǔ guān huò yǒu cháo táng xíng sī lǐ
令有司申举十五条：常参文武官或有朝堂行私礼，
guì bài
跪拜，
dài lòu xíng lì shī xù
待漏行立失序，
tán xiào xuān huá
谈笑喧哗，
rù zhèng yá mén zhí hù bù duān
入正衙门执笏不端，
xíng lì chí huǎn
行立迟缓，
zhì bān liè xíng lì bù zhèng
至班列行立不正，
qū bài shī yí
趋拜失仪，
yán yǔ wēi xuān
言语微喧，
chuān bān zhàng
穿班仗，
chū gé mén bù jí jiù bān
出阁门不即就班，
wú gù lí wèi
无故离位，
láng xià shí xíng zuò shī yí
廊下食、行坐失仪，
rù cháo jí tuì cháo bù cóng zhèng yá mén chū rù
入朝及退朝不从正衙门出入，
fēi gōng shì rù zhōng shū
非公事入中书。
fàn zhě duó fèng yī yuè
犯者夺奉一月；
yǒu sī zhèn jǔ jù bù fú zhě lù zòu biǎn jiàng
有司振举，拒不伏者，录奏贬降。
jǐng dé èr nián guāng lù sì chéng qián yì yán qiè dǔ wén dé diàn cháng cháo bān bù jí sān sì shí rén gài yǐ fán zhǎng zhí wù zhǐ fù wǔ rì qǐ jū pō wéi jiù zhāng
景德二年，光禄寺丞钱易言："窃睹文德殿常朝班不及三四十人，盖以凡掌职务止赴五日起居，颇违旧章。
wàng lìng bìng fù zhāo cān
望令并赴朝参。
nǎi zhào yīng sān guǎn mì shū gé shàng shū shěng èr shí sì sī zhū sī sì jiān cháo chén nèi diàn qǐ jū wài bìng fù wén dé diàn cháng cān
"乃诏应三馆、秘书阁、尚书省二十四司、诸司寺监朝臣内殿起居外，并赴文德殿常参。
qí shěn xíng yuàn dà lǐ sì tái zhí guān kāi fēng fǔ pàn guān tuī guān sī lù liǎng xiàn lìng sī tiān jiàn hàn lín tiān wén jiān cāng chǎng kù wu děng réng miǎn
其审刑院、大理寺、台直官、开封府判官推官司录两县令、司天监、翰林天文、监仓场库务等仍免。
dà zhōng xiáng fú èr nián yù shǐ zhī zá zhào xiāng yán fú jiàn cháng cān guān měi rì qū cháo duō bù zhěng sù
大中祥符二年，御史知杂赵湘言："伏见常参官每日趋朝，多不整肃。
jiù zhì bìng zǎo fù dài lòu yuàn hou kāi nèi mén qí rù
旧制，并早赴待漏院，候开内门齐入。
fú yuán měi rì dài chén yǐ cháo yǐ gù hòu shí fāng rù
伏缘每日迨辰以朝，以故后时方入。
yòu fēng yǔ hán shǔ jí duō chēng jí yi lìng zhī bān qū shǐ guān shì qí rù wǎn zhě shēn zòu
又风雨寒暑，即多称疾，宜令知班驱使官视其入晚者申奏。
jí zhě qiǎn yī qīn shì
疾者遣医亲视。
tiān xǐ sì nián shí yuè zhōng shū mén xià yán táng cháo gù shì wǔ rì yī kāi yán yīng zhī rì shì shì shuāng rì bù zuò
天禧四年十月，中书、门下言："唐朝故事：五日一开延英，只日视事，双日不坐。
fāng jīn zhōng wài yàn níng zhèng xíng qīng jiǎn wàng zhǔn jiù shì sān rì wǔ rì yī lín xuān tīng zhèng zhī rì shì shì shuāng rì bù zuò
方今中外晏宁，政刑清简，望准旧事，三日、五日一临轩听政，只日视事，双日不坐。
zhì yú xíng zhāng qián gǔ shì wù qiǎn chà chén liáo chú jí qiè dà shì xū miàn duì wài yú bìng lìng zhōng shū shū mì yuàn fù zòu
至于刑章、钱谷事务，遣差臣僚，除急切大事须面对外，余并令中书、枢密院附奏。
zhào lǐ yí yuàn xiáng dìng shuāng rì qián hòu diàn bù zuò zhī rì shì shì
"诏礼仪院详定，双日前后殿不坐，只日视事；
huò yú cháng chūn diàn huò yú chéng míng diàn yīng nèi diàn qǐ jū qún chén bìng yī cháng rì qǐ jū
或于长春殿，或于承明殿，应内殿起居群臣并依常日起居；
yú rú zhōng shū mén xià zhī yì
余如中书、门下之议。
é yòu qǐng zhī rì chéng míng diàn cháng cháo yī jiǎ rì biàn fú shì shì bù míng biān
俄又请只日承明殿常朝，依假日便服视事，不鸣鞭。
zhào kě
朝廷下诏宽恕了他们。
kāng dìng chū zhào zhōng shū shū mì sān sī dà jié dà jì gěi jiǎ yī rì xiǎo jié xún xiū bìng hòu diàn zòu shì qián hòu wú dé guò wǔ bān yú tīng hòu diàn duì yù chú gěi shí
康定初，诏中书、枢密、三司，大节、大忌给假一日，小节、旬休并后殿奏事，前后毋得过五班，余听后殿对，御厨给食。
jià rì chóng zhèng diàn chén lòu shàng rù nèi jìn shí sì zài zuò fù duì
假日，崇政殿辰漏，上入内进食，俟再坐复对。
shén zōng jí wèi yù shǐ zhōng chéng wáng táo yǐ huáng yòu biān chì zǎi chén yā bān yí zhì yí zhōng shū wèi tiān zǐ xīn jí wèi dà chén bù yīng huī fèi cháo yí bù bào
神宗即位，御史中丞王陶以《皇祐编敕》宰臣押班仪制移中书，谓"天子新即位，大臣不应隳废朝仪"，不报。
jiù zhì zǔ zōng yǐ lái rì yù chuí gǒng diàn dài zhì zhū sī shǐ yǐ shàng jù fù ér bǎi guān bān wén dé diàn yuē cháng cháo
旧制：祖宗以来，日御垂拱殿，待制、诸司使以上俱赴，而百官班文德殿，曰常朝；
wǔ rì jiē rù yuē qǐ jū
五日皆入，曰起居。
píng shí zǎi xiàng chuí gǒng diàn zòu shì bì fù wén dé diàn yā bān huò rì zè wèi tuì zé gé mén chuán xuān fàng bān duō bù fù fù
平时，宰相垂拱殿奏事毕，赴文德殿押班，或日昃未退，则阁门传宣放班，多不复赴。
wáng táo yǐ hán qí céng gōng liàng wéi gù shì bù yā bān wèi bù gōng hé zhī
王陶以韩琦、曾公亮违故事不押班为不恭，劾之。
qí gōng liàng shàng biǎo dài zuì qiě yán táng jí wǔ dài huì yào yuè jiǔ kāi yán yīng zé yú rì zǎi xiàng dāng yā zhèng yá bān
琦、公亮上表待罪，且言："唐及五代《会要》，月九开延英，则余日宰相当押正衙班。
jí yán yīng duì rì wèi yù nèi diàn qián chuán xuān fàng bān zé zǎi xiàng bù yā zhèng yá bān míng yǐ
及延英对日，未御内殿前，传宣放班，则宰相不押正衙班明矣。
zì zǔ zōng jì rì lín cháo zǎi xiàng zòu shì
自祖宗继日临朝，宰相奏事。
zhì xiáng fú chū shǐ zhào xún gù shì yā wén dé bān
至祥符初，始诏循故事，押文德班。
yǐ fáng zhí jìn fèi nǎi zhì jīn rì
以妨职浸废，乃至今日。
qǐng xià tài cháng lǐ yuàn xiáng dìng
请下太常礼院详定。
táo zuò chù
"陶坐绌。
sī mǎ guāng dài wéi zhōng chéng qǐng lìng zǎi xiàng zūn guó cháo jiù zhì yā bān bù xū xiáng dìng
司马光代为中丞，请令宰相遵国朝旧制押班，不须详定。
xún zhào zǎi xiàng chūn fēn chén chū qiū fēn chén zhèng chuí gǒng diàn wèi tuì tīng wù fù wén dé diàn lìng yù shǐ tái fàng bān
寻诏："宰相春分辰初、秋分辰正，垂拱殿未退，听勿赴文德殿，令御史台放班。
guāng yòu yán chuí gǒng zòu shì bì chūn fēn yǐ hòu xiǎn yǒu bù guò chén chū qiū fēn yǐ hòu xiǎn yǒu bù guò chén zhèng rán zé zì jīn zǎi chén cháng bù zhì wén dé diàn yā bān
"光又言："垂拱奏事毕，春分以后鲜有不过辰初，秋分以后鲜有不过辰正，然则自今宰臣常不至文德殿押班。
qǐng chūn fēn chén zhèng qiū fēn sì chū zòu shì wèi bì jí rú jīn zhào shù jī cǐ lǐ bù zhì suì fèi
请春分辰正、秋分巳初，奏事未毕，即如今诏，庶几此礼不至遂废。
nǎi zhào chūn qiū fēn lǜ yǐ chén zhèng
"乃诏春秋分率以辰正。
xī níng liù nián zhēng yuè
熙宁六年正月，
xī shàng gé mén fù shǐ zhāng chéng yī yán chuí gǒng diàn cháng cháo
西上阁门副使张诚一言："垂拱殿常朝，
xiān nèi shì chàng nèi shì dōu zhī yǐ xià zhì sù wèi xíng mén jì yī shí bā bān qǐ jū
先内侍唱内侍都知以下至宿卫行门计一十八班起居，
hòu tōng shì shè rén yǐn zǎi zhí shū mì shǐ yǐ xià dà bān rù
后通事舍人引宰执、枢密使以下大班入，
cì qīn wáng
次亲王，
cì shì wèi mǎ bù jūn dōu zhǐ huī yǐ xià
次侍卫马步军都指挥以下，
cì huáng qīn shǐ xiāng yǐ xià shí bān rù
次皇亲使相以下十班入，
fāng yǐn jiàn xiè cí
方引见、谢、辞。
huò yù bǎi guān qǐ jū rì zì xíng mén hòu tōng shì shè rén yǐn shū mì yǐ xià cì qīn wáng shǐ xiāng yǐ xià zhì cì shǐ shí bān rù fāng zòu liǎng xún shǐ qǐ jū
或遇百官起居日，自行门后，通事舍人引枢密以下，次亲王、使相以下至刺史十班入，方奏两巡使起居。
lì dìng fāng yǐn liǎng shěng guān rù cì gé mén yǐn zǎi chén yǐ xià dà bān rù
立定，方引两省官入，次阁门引宰臣以下大班入。
qǐ jū bì hou bǎi guān chū jué liǎng shěng bān chū cì liǎng xún shǐ chū zhōng shū shū mì fāng zòu shì yǐ shì rì gāo
起居毕，候百官出绝，两省班出，次两巡使出，中书、枢密方奏事，已是日高。
kuàng dà bān běn bù fēn bié chéng láng gěi jiàn tái shěng jí cháng cān guān jīn dú shǐ xiāng yǐ xià qū wèi fēn bié xū zhàn shí kè
况大班本不分别丞郎、给谏、台省及常参官，今独使相以下曲为分别，虚占时刻。
qǐng yù chuí gǒng diàn bǎi guān qǐ jū rì
请遇垂拱殿百官起居日，
jiāng qīn wáng yǐ xià shí bān hé wéi sì bān
将亲王以下十班合为四班，
qīn wáng wèi yī bān
亲王为一班，
shì wèi mǎ bù jūn dōu zhǐ huī shǐ wèi yī bān
侍卫马步军都指挥使为一班，
huáng qīn shǐ xiāng yǐ xià zhì cì shǐ chóng xíng yì wèi wèi liǎng bān
皇亲使相以下至刺史重行异位为两班，
kě jiǎn liù bān
可减六班，
rú chuí gǒng diàn cháng cháo bù xì bǎi guān qǐ jū
如垂拱殿常朝不系百官起居，
huò zǐ chén diàn bǎi guān qǐ jū
或紫宸殿百官起居，
qí qīn wáng shǐ xiāng yǐ xià bān
其亲王、使相以下班，
bìng yī jiù yí xù rù qǐ jū
并依旧仪序入起居。
cóng zhī
朝廷采纳了他的建议。
jiǔ yuè yǐn jìn shǐ li duān què yán jìn shuò wàng yù wén dé diàn shì cháo qí hán shèng shǔ shù fán qīng bì ér zǐ chén zhī cháo suì zhōng hǎn yù
九月，引进使李端悫言："近朔望御文德殿视朝，祁寒盛暑数烦清跸，而紫宸之朝岁中罕御。
qǐng shuò rì yù wén dé jì wàng zuò zǐ chén shù jī zhèng yá nèi diàn cháo yí bìng jǔ
请朔日御文德，既望坐紫宸，庶几正衙、内殿朝仪并举。
cóng zhī
朝廷采纳了他的建议。
yuán fēng bā nián èr yuè zhào zhū sān xǐng yù shǐ tái sì jiān cháng èr kāi fēng fǔ tuī pàn guān liù cān zhí shì guān chì xiàn chéng yǐ shàng jì lù shēng cháo guān zài jīng lí wù zhě wàng cān bù lí wù zhě shuò cān
元丰八年二月，诏诸三省、御史台、寺监长贰、开封府推判官六参，职事官、赤县丞以上、寄禄升朝官在京厘务者望参，不厘务者朔参。
zhé zōng yuán yòu sì nián shí yuè yǐ hù bù shàng shū lǚ gōng rú yán zhào shuò cān guān jiān fù wàng cān wàng cān guān jiān fù liù cān
哲宗元祐四年十月，以户部尚书吕公孺言，诏朔参官兼赴望参，望参官兼赴六参。
wǔ nián zhào quán shì láng bìng rì cān
五年，诏权侍郎并日参。
shào shèng sì nián shí yuè yù shǐ tái yán wài rèn guān dào quē cháo jiàn qì bìng lìng fù shuò wàng cān
绍圣四年十月，御史台言："外任官到阙朝见讫，并令赴朔、望参。
xún yòu yán yuán fēng guān zhì zhāo cān bān xù yǒu rì cān liù cān wàng cān shuò cān yǐ zhe wèi lìng
"寻又言："元丰官制，朝参班序有日参、六参、望参、朔参，已著为令。
yuán yòu zhōng gǎi shuò cān jiān fù wàng cān wàng cān jiān fù liù cān yǒu shī xiān cháo fēn bié děng chà zhī yì
元祐中，改朔参兼赴望参，望参兼赴六参，有失先朝分别等差之意。
zhǐ yī yuán fēng yí lìng
止依元丰仪令。
cóng zhī
朝廷采纳了他的建议。
zhèng hé xiáng dìng wǔ lǐ xīn yí
政和详定《五礼新仪》，
yǒu wén dé diàn yuè shuò shì cháo yí zǐ chén diàn wàng cān yí chuí gǒng diàn sì cān yí zǐ chén diàn rì cān yí chuí gǒng diàn rì cān yí chóng zhèng diàn zài zuò yí chóng zhèng diàn jià rì qǐ jū yí
有《文德殿月朔视朝仪》、《紫宸殿望参仪》、《垂拱殿四参仪》、《紫宸殿日参仪》、《垂拱殿日参仪》、《崇政殿再坐仪》、《崇政殿假日起居仪》，
qí wén bù zài
其文不载。
zhōng xīng réng jiù zhì
中兴仍旧制。
qián dào èr nián jiǔ yuè gé mén zòu chuí gǒng diàn sì cān sì cān guān wèi zǎi zhí shì cóng wǔ chén zhèng rèn wén chén qīng jiān yuán láng jiān chá yù shǐ yǐ shàng huáng dì zuò xiān dú zòu mù
乾道二年九月，阁门奏：垂拱殿四参（四参官谓宰执、侍从、武臣正任、文臣卿监员郎监察御史已上），皇帝坐，先读奏目。
zhī gé yǐ xià cì yù dài huán wèi guān yǐ xià cì zhōng zuǒ diàn qián dōu zhǐ huī shǐ yǐ xià cì diàn qián sī yuán liáo cì huáng tài zǐ cì xíng mén yǐ shàng zhú bān bìng cháng qǐ jū
知阁以下，次御带、环卫官以下，次忠佐、殿前都指挥使以下，次殿前司员僚，次皇太子，次行门已上，逐班并常起居。
cì shū mì xué shì dài zhì shū mì dōu chéng zhǐ yǐ xià zhī gé bìng zhī yìng wǔ gōng dài fū yǐ xià tōng bān cháng qǐ jū
次枢密、学士、待制、枢密都承旨以下，知阁并祗应武功大夫以下，通班常起居。
cì qīn wáng cì mǎ bù jūn dōu zhǐ huī shǐ cì shǐ xiāng cì mǎ bù jūn yuán liáo yǐ shàng zhú bān bìng cháng qǐ jū
次亲王，次马步军都指挥使，次使相，次马步军员僚已上，逐班并常起居。
cì diàn zhōng shì yù shǐ rù cè xuān dà qǐ jū qì guī shì lì wèi
次殿中侍御史入侧宣大起居讫，归侍立位。
cì zǎi zhí yǐ xià bìng liǎng shěng guān wén wǔ bǎi guān rù xiāng xiàng lì dìng tōng bān miàn běi lì dà qǐ jū qì fán cháng qǐ jū liǎng bài dà qǐ jū qī bài sān xǐng shēng diàn shì lì
次宰执以下，并两省官、文武百官入，相向立定，通班面北立，大起居讫（凡常起居两拜，大起居七拜），三省升殿侍立。
cì liǎng shěng guān chū cì diàn zhōng shì yù shǐ duì yī chū sān xǐng shū mì yuàn zòu shì cì yǐn jiàn xiè cí cì yǐn chén liáo zòu shì qì huáng dì qǐ
次两省官出，次殿中侍御史对揖出，三省、枢密院奏事，次引见、谢、辞，次引臣僚奏事讫，皇帝起。
zhào jīn hòu yù sì cān rì fēn qǐ jū bān cì kě yí diàn zhōng shì shǐ jí zǎi zhí yǐ xià bǎi guān bān lìng cì shū mì yǐ xià bān qǐ jū
诏："今后遇四参日，分起居班次，可移殿中侍史及宰执以下百官班，令次枢密以下班起居。
què lìng qīn wáng bìng diàn qián dōu zhǐ huī shǐ yǐ xià diàn qián sī yuán liáo zhú bān yú zǎi zhí yǐ xià bān hòu qǐ jū yú bìng cóng zhī
却令亲王并殿前都指挥使以下殿前司员僚，逐班于宰执以下班后起居，余并从之。
chún xī qī nián jiǔ yuè zhào zì jīn chuí gǒng diàn rì cān zǎi chén tè miǎn xuān míng
淳熙七年九月，诏："自今垂拱殿日参，宰臣特免宣名。
jiā dìng shí èr nián zhēng yuè chén liáo zòu qiè jiàn huáng dì yù zhèng diàn huò yù hòu diàn gù kě jiān jǔ sì cān guān yì yǒu dìng rì
嘉定十二年正月，臣僚奏："窃见皇帝御正殿，或御后殿，固可间举，四参官亦有定日。
jìn zhě měi rì gǎi cháng cháo wèi hòu diàn sì cān zhī lǐ yì duō bù jiǎng zhèng diàn hòu diàn sì cān jiān miǎn
近者每日改常朝为后殿，四参之礼亦多不讲，正殿、后殿、四参间免。
bì xià lín cháo zhī rì gù wèi cháng chuò ér wài tíng bù zhī shèng yì huò wèi gū cóng jiǎn biàn fēi suǒ yǐ sù bǎi zhí shì yě
陛下临朝之日固未尝辍，而外廷不知圣意，或谓姑从简便，非所以肃百执事也。
cháng cháo zhī lǐ zhǐ yú cóng chén hòu diàn zhī yí cóng chén bù yǔ sì cān zhǐ jí qīng láng ér nǎi lěi yuè jǐn huò yī jǔ
常朝之礼止于从臣，后殿之仪从臣不与，四参止及卿郎，而乃累月仅或一举。
zhǐ chǐ tiān wēi shū jiǎn zhì cǐ fēi suǒ yǐ zūn jūn shàng ér lì bǎi bì yě
咫尺天威，疏简至此，非所以尊君上而励百辟也。
fú yuàn bì xià yán cháng cháo hòu diàn sì cān zhī lǐ qǐ qún xià sù jǐn zhī xīn zhāng míng shí lì jīng zhī zhì qǐ bù wěi zāi
伏愿陛下严常朝、后殿、四参之礼，起群下肃谨之心，彰明时厉精之治，岂不伟哉。
cóng zhī
朝廷采纳了他的建议。
chū qún chén jiàn cí xiè jiē fù zhèng yá
初，群臣见、辞、谢皆赴正衙。
chún huà èr nián zhī zá yù shǐ zhāng yù yán zhèng yá zhī shè wèi zhī wài cháo fán qún chén cí jiàn jí xiè xiān yì zhèng yá jiàn qì yù shǐ tái jù guān wèi xìng míng yǐ bào gé mén fāng xǔ rù duì cǐ guó jiā jiù zhì yě
淳化二年，知杂御史张郁言："正衙之设谓之外朝，凡群臣辞、见及谢，先诣正衙，见讫，御史台具官位姓名以报，阁门方许入对，此国家旧制也。
zì qián dé hòu shǐ zhào xiān fù zhōng xiè hòu yì zhèng yá
自干德后，始诏先赴中谢，后诣正衙。
ér wén wǔ guān zhōng xiè hòu cì rì bìng fù zhèng yá nèi zhū sī yáo lǐng cì shǐ gé mén tōng shì shè rén yǐ shàng xīn shòu zhě yì fù zhèng yá cí xiè chū shǐ jí sù miǎn yá cí zhě yì jù zhuàng bào tái wéi zhě fá fèng yī yuè
而文武官中谢后，次日并赴正衙，内诸司遥领刺史、阁门通事舍人以上新授者亦赴正衙辞谢，出使急速免衙辞者亦具状报台，违者罚奉一月。
qí nèi zhū sī zhí guān bìng jiàng xiào zhì cì shǐ yǐ shàng xīn shòu zhě yù wàng tóng bǎi guān lì fù zhèng yá xiè
其内诸司职官并将校至刺史以上新授者，欲望同百官例，赴正衙谢。
cóng zhī
朝廷采纳了他的建议。
yuán fēng jì dìng zhāo cān zhī zhì shì yù shǐ zhī zá shì mǎn zhōng xíng shàng yán wén dé zhèng yá zhī zhì shàng cún cháng cháo zhī xū míng xí héng xíng zhī miù lì yǒu sī shī yú shēn qǐng wèi néng lí zhèng
元丰既定朝参之制，侍御史知杂事满中行上言："文德正衙之制，尚存常朝之虚名，袭横行之谬例，有司失于申请，未能厘正。
liǎng shěng tái guān wén wǔ bǎi guān fù wén dé diàn dōng xī xiāng xiàng duì lì zǎi chén yī yuán yā bān wén chuán bù zuò zé zài bài ér tuì wèi zhī cháng cháo
两省、台官、文武百官赴文德殿，东西相向对立，宰臣一员押班，闻传不坐，则再拜而退，谓之常朝。
yù xiū jià bìng sān rì yǐ shàng yīng nèi diàn qǐ jū guān bì jí wèi zhī héng xíng
遇休假并三日以上，应内殿起居官毕集，谓之横行。
zì zǎi chén qīn wáng yǐ xià yīng jiàn xiè cí zhě jiē xiān fù wén dé diàn wèi zhī guò zhèng yá
自宰臣、亲王以下应见、谢、辞者，皆先赴文德殿，谓之过正衙。
rán zài jīng lí wù zhī guān lì yǐ bié chì miǎn cān zǎi chén yā bān jìn nián yǐ ba ér wǔ bān zhū yá běn cháo yòu bù cháng zhì
然在京厘务之官例以别敕免参，宰臣押班近年已罢，而武班诸衙本朝又不常置。
gù jīn zhī fù cháng cháo zhě dú yù shǐ tái guān yǔ shěn guān dài cì jiē guān ér yǐ
故今之赴常朝者，独御史台官与审官、待次阶官而已。
jīn chuí gǒng nèi diàn zǎi chén yǐ xià jì yǐ rì cān ér wén dé cháng cháo réng fù bù fèi chuǎn miù dào zhì mò cǐ wéi shèn
今垂拱内殿宰臣以下既已日参，而文德常朝仍复不废，舛谬倒置，莫此为甚。
zhì yú héng xíng cān jiǎ yǔ fu jiàn xiè cí guān xiān guò zhèng yá suī yán táng zhī gù shì rán bì sì tiān zǐ yù diàn zhī rì xíng zhī kě yě
至于横行参假，与夫见、谢、辞官先过正衙，虽沿唐之故事，然必俟天子御殿之日行之可也。
zhào xià xiáng dìng guān zhì suǒ
"诏下详定官制所。
yán jīn tiān zi rì tīng zhèng yú chuí gǒng yǐ jiē zhí zhèng guān jí nèi cháo zhī chén ér gèng yú bié diàn xuān chì bù zuò shí wéi yīn xí zhī wù
言："今天子日听政于垂拱，以接执政官及内朝之臣，而更于别殿宣敕不坐，实为因习之误。
jiān yǒu zhí shì shēng cháo guān wǔ rì yī fù qǐ jū ér wèi yǒu zhí shì zhě fǎn wèi zhī cān shū cù zhī jié yóu wéi wèi dāng
兼有执事升朝官五日一赴起居，而未有执事者反谓之参，疏数之节尤为未当。
yòu cí jiàn xiè zì yǐ rù jiàn tiān zǐ zé qián diàn zhèng yá duì bài wèi xū wén
又辞、见、谢，自已入见天子，则前殿正衙对拜为虚文。
qí lián yù cháo jiǎ zé bǎi guān sī fù dà qǐ jū bù dàng fù yǒu héng xíng cān jiǎ
其连遇朝假，则百官司赴大起居，不当复有横行参假。
yi rú zhōng xíng yán
宜如中行言。
yú shì cháng cháo zhèng yá héng xíng zhī yí jù ba
"于是常朝、正衙、横行之仪俱罢。