宋史 · 脱脱 · Chapter 123 of 496

志·卷七十六

PinyinModern Translation
Size

lǐ èr shí liù xiōng lǐ èr

◎礼二十六(凶礼二)

yuán líng pú ān yì wáng yuán miào xiù ān xī wáng yuán miào zhuāng wén jǐng xiàn èr tài zǐ cuán suǒ shàng líng jì rì

○园陵濮安懿王园庙秀安僖王园庙庄文景献二太子𪴙所上陵忌日

huáng hòu yuán líng

皇后园陵。

tài zǔ jiàn lóng èr nián liù yuè èr rì huáng tài hòu dù shì bēng yú zī dé diàn

太祖建隆二年六月二日,皇太后杜氏崩于滋德殿。

sān rì bǎi guān rù lín

三日,百官入临。

míng rì dà liǎn cuán yú zī fú gōng bǎi guān chéng fú zhōng shū mén xià wén wǔ bǎi liáo zhū jūn fù bīng mǎ shǐ yǐ shàng bìng fú bù xié jīn sì jiǎo zhí lǐng yī lán shān wài mìng fù pà tóu pèi qún shān

明日大敛,𪴙于滋福宫,百官成服,中书、门下、文武百僚、诸军副兵马使以上并服布斜巾四脚、直领衤兰衫,外命妇帕头、帔、裙衫。

jiǔ rì dì jiàn bǎi guān yú zǐ chén mén

九日,帝见百官于紫宸门。

tài cháng lǐ yuàn yán huáng hòu yān guó cháng gōng zhǔ gāo shì huáng dì tài níng jūn jié dù shǐ guāng yì jiā zhōu fáng yù shǐ guāng měi bìng fú qí shuāi sān nián

太常礼院言:"皇后、燕国长公主高氏、皇弟泰宁军节度使光义、嘉州防御使光美并服齐衰三年。

zhǔn gù shì hé suí huáng dì yǐ rì yì yuè zhī zhì èr shí wǔ rì shì fú èr shí qī rì dàn chú bì fú jí xīn sàng zhōng zhì

准故事,合随皇帝以日易月之制,二十五日释服,二十七日禫除毕,服吉,心丧终制。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

qī yuè tài cháng lǐ yuàn yán zhǔn zhào yì dìng huáng tài hòu shì àn táng xiàn zōng mǔ wáng tài hòu bēng yǒu sī jí yì yǐ shì zhuàng dú yú tài miào rán hòu shàng zhī

七月,太常礼院言:"准诏议定皇太后谥,按唐宪宗母王太后崩,有司集议,以谥状读于太庙,然后上之。

zhōu xuān yì huáng hòu shì jí yǒu sī zhuàn dìng zòu wén wèi cháng jí yì zhì xià zhī rì yì bù gào jiāo miào xiū shì cè bì shǐ gào miào hái dú yú líng zuò qián

周宣懿皇后谥,即有司撰定奏闻,未常集议,制下之日,亦不告郊庙,修谥册毕始告庙,还,读于灵坐前。

zhào cóng zhōu zhì

"诏从周制。

yú shì tài cháng shǎo qīng féng jí qǐng shàng zūn shì yuē míng xiàn huáng tài hòu

于是,太常少卿冯吉请上尊谥曰明宪皇太后。

jiǔ yuè liù rì qún chén fèng cè bǎo gào yú tài miào yì rì shàng yú zī fú gōng

九月六日,群臣奉册宝告于太庙,翌日上于滋福宫。

shí yuè shí liù rì zàng ān líng

十月十六日,葬安陵。

shí yī yuè sì rì shén zhǔ fù tài miào xuān zǔ shì

十一月四日,神主祔太庙宣祖室。

qián dé èr nián gǎi bǔ ān líng yú hé nán fǔ gǒng xiàn

干德二年,改卜安陵于河南府巩县。

sān yuè èr shí wǔ rì fèng bǎo cè gǎi shàng zūn shì yuē zhāo xiàn huáng tài hòu dú yú líng cì

三月二十五日,奉宝册,改上尊谥曰昭宪皇太后,读于陵次。

èr shí liù rì qǐ gù ān líng

二十六日,启故安陵。

èr shí qī rì líng jià fā yǐn mìng shè tài wèi kāi fēng yǐn guāng yì qiǎn diàn dú āi cè

二十七日,灵驾发引,命摄太尉、开封尹光义遣奠,读哀册。

sì yuè jiǔ rì yǎn huáng táng

四月九日,掩皇堂。

tài zǔ xiào míng xiào huì èr hòu

太祖孝明、孝惠二后。

qián dé yuán nián shí èr yuè qī rì huáng hòu wáng shì bēng

干德元年十二月七日,皇后王氏崩。

èr shí wǔ rì mìng shū mì chéng zhǐ wáng rén shàn wèi yuán líng shǐ

二十五日,命枢密承旨王仁赡为园陵使。

shí yì gǎi bǔ ān líng yú gǒng bìng yǐ èr hòu péi zàng yān

时议改卜安陵于巩,并以二后陪葬焉。

huáng táng zhī zhì xià shēn sì shí wǔ chǐ shàng gāo sān shí chǐ

皇堂之制,下深四十五尺,上高三十尺。

líng tái zài chéng sì miàn gè zhǎng qī shí wǔ chǐ

陵台再成,四面各长七十五尺。

shén qiáng gāo qī chǐ wǔ cùn sì miàn gè zhǎng liù shí wǔ bù

神墙高七尺五寸,四面各长六十五步。

nán shén mén zhì rǔ tái sì shí wǔ bù gāo èr zhàng sān chǐ

南神门至乳台四十五步,高二丈三尺。

jí zhàng yòng zhōng gōng lǔ bù xiōng zhàng míng wù xī rú ān líng ér chà jiǎn qí shù xiào huì yòu jiǎn xiào míng yān

吉仗用中宫卤簿,凶仗名物悉如安陵而差减其数,孝惠又减孝明焉。

èr nián sān yuè èr shí qī rì xiào míng huáng hòu qǐ cuán gōng qún chén fú chū sàng zhī fú

二年三月二十七日,孝明皇后启𪴙宫,群臣服初丧之服;

míng rì xiào huì huáng hòu zì wò diàn fā yǐn

明日,孝惠皇后自幄殿发引。

jiē shè qiǎn diàn dú āi cè

皆设遣奠,读哀册。

sì yuè jiǔ rì zàng xiào huì yú ān líng zhī xī běi xiào míng yú ān líng zhī běi

四月九日,葬孝惠于安陵之西北,孝明于安陵之北。

èr shí liù rì jiē fù yú bié miào

二十六日,皆祔于别庙。

qí hòu xiào míng shēng fù tài zǔ shì

其后,孝明升祔太祖室。

tài zǔ huáng hòu sòng shì tài zōng zhì dào yuán nián sì yuè èr shí bā rì bēng

太祖皇后宋氏,太宗至道元年四月二十八日崩。

dì chū cì sù fú jǔ āi chuò cháo wǔ rì

帝出次,素服举哀,辍朝五日。

liù yuè liù rì shàng shì yuē xiào zhāng huáng hòu

六月六日,上谥曰孝章皇后。

yǐ suì zài wèi yǒu jì quán cuán yú zhào cūn shā tái

以岁在未,有忌,权𪴙于赵村沙台。

sān nián zhēng yuè èr shí rì fù zàng yǒng chāng líng zhī běi

三年正月二十日,祔葬永昌陵之北。

huáng táng líng tái shén qiáng rǔ tái què tái bìng rú xiào míng yuán líng zhì dù réng yǐ gù xǔ wáng jí fū rén lǐ shì wèi wáng fū rén wáng shì chǔ wáng fū rén féng shì huáng tài zǐ wáng qī jǔ guó fū rén pān shì jiāng jūn wéi zhèng zhī qī péi shì péi zàng

皇堂、陵台、神墙、乳台、鹊台并如孝明园陵制度,仍以故许王及夫人李氏、魏王夫人王氏、楚王夫人冯氏、皇太子亡妻莒国夫人潘氏、将军惟正之妻裴氏陪葬。

èr yuè èr rì fù shén zhǔ yú bié miào

二月二日,祔神主于别庙。

jǔ guó pān shì zhì dào sān nián liù yuè zhuī cè wèi zhuāng huái huáng hòu líng yuē bǎo tài shén zhǔ fù hòu miào

莒国潘氏,至道三年六月追册为庄怀皇后,陵曰保泰,神主祔后庙。

tài zōng xián fēi lǐ shì zhēn zōng zhì dào sān nián shí èr yuè zhuī zūn wèi huáng tài hòu shì yuē yuán dé fù zàng yǒng xī líng

太宗贤妃李氏,真宗至道三年十二月追尊为皇太后,谥曰元德,祔葬永熙陵。

dà zhōng xiáng fú liù nián shēng fù tài zōng shì

大中祥符六年,升祔太宗室。

tài zōng míng dé huáng hòu lǐ shì zhēn zōng jǐng dé yuán nián sān yuè shí wǔ rì bēng

太宗明德皇后李氏,真宗景德元年三月十五日崩。

shí qī rì qún chén shàng biǎo qǐng tīng zhèng fán wǔ shàng shǐ yǔn

十七日,群臣上表请听政,凡五上始允。

dì qù zhàng dié fú shuāi jí yù zuò āi dòng zuǒ yòu

帝去杖、绖,服衰,即御坐,哀动左右。

tài cháng lǐ yuàn yán huáng hòu yi zhǔn zhāo xiàn huáng tài hòu lǐ lì hé suí huáng dì yǐ rì yì yuè zhī zhì

太常礼院言:"皇后宜准昭宪皇太后礼例,合随皇帝以日易月之制。

zōng shì yōng wáng yǐ xià dàn chú bì jí fú xīn sàng zhōng zhì

宗室雍王以下,禫除毕,吉服,心丧终制。

wǔ yuè xiáng dìng yuán líng yi zài yuán dé huáng tài hòu líng xī ān zàng

"五月,详定园陵,宜在元德皇太后陵西安葬。

bā yuè shí èr rì shàng shì

八月十二日,上谥。

jiǔ yuè èr shí èr rì qiān zuò yú shā tái cuán gōng

九月二十二日,迁坐于沙台𪴙宫。

shí yuè qī rì fù shén zhǔ tài zōng shì

十月七日,祔神主太宗室。

sān nián shí yuè shí wǔ rì dì yì cuán gōng zhì diàn

三年十月十五日,帝诣𪴙宫致奠。

shí liù rì fā yǐn

十六日,发引。

èr shí jiǔ rì yǎn huáng táng

二十九日,掩皇堂。

zhēn zōng zhāng mù huáng hòu guō shì jǐng dé sì nián sì yuè shí wǔ rì bēng

真宗章穆皇后郭氏,景德四年四月十五日崩。

huáng dì qī rì shì fú hòu gǎi yòng shí sān rì

皇帝七日释服,后改用十三日。

qún chén sān rì shì fú

群臣三日释服。

zhū dào zhōu fǔ guān lì fù dào rì jǔ āi chéng fú sān rì ér chú

诸道、州、府官吏讣到日举哀成服,三日而除。

èr shí yī rì sī tiān jiàn xiáng dìng yuán líng

二十一日,司天监详定园陵。

dì lìng fù yuán dé huáng tài hòu líng cè dàn kě ān cuò bù bì kuān guǎng qí guān guǒ děng shì wú de juān kè huā yàng wu lìng jiān gù

帝令祔元德皇太后陵侧,但可安厝,不必宽广,其棺椁等事,无得镌刻花样,务令坚固。

èr shí wǔ rì bìn yú wàn ān gōng zhī xī jiē

二十五日,殡于万安宫之西阶。

zhào liǎng zhì sān guǎn mì gé gè zhuàn wǎn cí

诏两制、三馆、秘阁各撰挽词。

rùn wǔ yuè shí sān rì shàng shì yuē zhuāng mù

闰五月十三日,上谥曰庄穆。

liù yuè èr shí yī rì zàng yǒng xī líng zhī xī běi

六月二十一日,葬永熙陵之西北。

qī yuè yǒu sī fèng shén zhǔ yè tài miào fù xiǎng yú zhāo xiàn huáng hòu xiǎng bì fù bié miào

七月,有司奉神主谒太庙,祔享于昭宪皇后,享毕,祔别庙。

dà zhōng xiáng fú èr nián sì yuè shí wǔ rì dà xiáng

大中祥符二年四月十五日,大祥。

zhào tè fèi cháo qún chén fèng wèi

诏特废朝,群臣奉慰。

zhēn zōng chén fēi lǐ shì rén zōng míng dào yuán nián èr yuè èr shí liù rì hōng

真宗宸妃李氏,仁宗明道元年二月二十六日薨。

chū zàng hóng fú chán yuàn zhī xī běi mìng yàn shū zhuàn mù míng

初葬洪福禅院之西北,命晏殊撰墓铭。

èr nián sì yuè liù rì zhuī cè wèi zhuāng yì huáng tài hòu

二年四月六日,追册为庄懿皇太后。

shí yuè wǔ rì gǎi zàng yǒng dìng líng zhī xī běi yú

十月五日,改葬永定陵之西北隅。

shí qī rì fù shén zhǔ yú fèng cí miào

十七日,祔神主于奉慈庙。

zhēn zōng zhāng xiàn míng sù huáng hòu liú shì míng dào èr nián sān yuè èr shí qī rì bēng yú bǎo cí diàn qiān zuò yú huáng yí diàn

真宗章献明肃皇后刘氏,明道二年三月二十七日崩于宝慈殿,迁坐于皇仪殿。

sān shí rì xuān yí gào qún chén kū lín jiàn dì yú diàn zhī dōng xiāng fèng wèi

三十日,宣遗诰,群臣哭临,见帝于殿之东厢奉慰。

zōng shì xuē zhàng bù sàn fà

宗室削杖不散发。

zhōng shū shū mì shǐ xiāng bǐ zōng shì qù xié jīn chuí mào shǒu dié jí zhàng

中书、枢密、使相比宗室,去斜巾、垂帽、首绖及杖。

hàn lín xué shì zhì lóng tú gé zhí xué shì yǐ shàng bìng jié dù shǐ wén wǔ èr pǐn yǐ shàng yòu qù zhōng dān jí kù

翰林学士至龙图阁直学士已上、并节度使、文武二品已上,又去中单及裤。

liǎng shěng yù shǐ tái zhōng chéng wén wǔ bǎi guān yǐ xià sì jiǎo fú jīn lián shang yāo dié

两省、御史台中丞文武百官以下,四脚幅巾、连裳、腰绖。

guǎn gé dú shū hàn lín dài zhào jì shù guān bìng gěi xiào fú

馆阁读书、翰林待诏、伎术官并给孝服。

zǎi xiàng bǎi guān cháo bū lín sān rì nèi wài mìng fù cháo lín sān rì

宰相、百官朝晡临三日,内外命妇朝临三日。

sì yuè qiǎn shǐ gào āi liáo xià jí cì yí liú wù

四月,遣使告哀辽、夏及赐遗留物。

shí rì sī tiān jiàn xiáng dìng shān líng zhì dù

十日,司天监详定山陵制度。

huáng táng shēn wǔ shí qī chǐ

皇堂深五十七尺。

shén qiáng gāo qī chǐ wǔ cùn sì miàn gè zhǎng liù shí wǔ bù

神墙高七尺五寸,四面各长六十五步。

rǔ tái gāo yī zhàng jiǔ chǐ zhì nán shén mén sì shí wǔ bù

乳台高一丈九尺,至南神门四十五步。

què tái gāo èr zhàng sān chǐ zhì rǔ tái sì shí wǔ bù

鹊台高二丈三尺,至乳台四十五步。

zhào xià gōng gèng bù xiū gài yú yī

诏下宫更不修盖,余依。

èr shí qī rì yǐ zǎi chén zhāng shì xùn wéi shān yuán shǐ

二十七日,以宰臣张士逊为山园使。

shì rì hàn lín xué shì féng yuán qǐng shàng zūn shì

是日,翰林学士冯元请上尊谥;

jiǔ yuè sì rì dú yú líng zuò

九月四日,读于灵坐。

shí yuè wǔ rì zàng yǒng dìng líng zhī xī běi yú

十月五日,葬永定陵之西北隅。

shí qī rì fù shén zhǔ yú fèng cí miào

十七日,祔神主于奉慈庙。

zhēn zōng zhāng huì huáng hòu yáng shì

真宗章惠皇后杨氏。

jǐng yòu sān nián shí yī yuè wǔ rì bǎo qìng huáng tài hòu bēng

景祐三年十一月五日,保庆皇太后崩。

tài cháng lǐ yuàn yán huáng dì běn fú sī má sān yuè huáng dì huáng hòu fú jiē yòng xì bù zōng shì jiē sù fú jí dài dà zhǎng gōng zhǔ yǐ xià yì sù fú bìng cháng fú rù nèi jiù cì yì fú sān rì ér chú

太常礼院言:"皇帝本服缌麻三月,皇帝、皇后服皆用细布,宗室皆素服、吉带,大长公主以下亦素服,并常服入内,就次易服,三日而除。

zhào yǐ bǎo yòu chōng rén jiā fú wèi xiǎo gōng wǔ rì ér chú

"诏以"保祐冲人,加服为小功,五日而除。

sì nián zhēng yuè shí liù rì shàng shì

"四年正月十六日,上谥。

èr yuè liù rì zàng yǒng dìng líng zhī xī běi yú

二月六日,葬永定陵之西北隅。

shí liù rì shēng fù fèng cí miào

十六日,升祔奉慈庙。

rén zōng cí shèng guāng xiàn huáng hòu cáo shì

仁宗慈圣光献皇后曹氏。

shén zōng yuán fēng èr nián shí yuè èr shí rì tài huáng tài hòu bēng yú qìng shòu gōng

神宗元丰二年十月二十日,太皇太后崩于庆寿宫。

shì rì wén wǔ bǎi guān rù gōng zǎi chén wáng guī shēng xī jiē xuān yí gào yǐ nèi wài jǔ kū jìn āi ér chū

是日,文武百官入宫,宰臣王珪升西阶,宣遗诰已,内外举哭,尽哀而出。

èr shí liù rì dà liǎn mìng hán zhěn wéi shān líng àn xíng shǐ

二十六日大敛,命韩缜为山陵按行使。

èr shí jiǔ rì huáng dì chéng fú

二十九日,皇帝成服。

shí yī yuè hán zhěn yán yǒng zhāo líng běi shāo xi de èr bǎi shí bù nèi qǔ fāng liù shí wǔ bù kě wéi shān líng

十一月,韩缜言:"永昭陵北稍西地二百十步内,取方六十五步,可为山陵。

shàng yǐ pò ài zhěn yán ruò zēng shí bù hé zhēng huǒ xiāng zhǔ jí zhōng wǔ zhī shù

"上以迫隘,缜言:"若增十步,合征火相主及中五之数。

zhào zēng shí bù

"诏增十步。

shí èr yuè zhōng shū yán xiān shì sī tiān jiàn xuǎn nián yuè qiān fù pú ān yì wáng sān fū rén

十二月,中书言:"先是,司天监选年月,迁祔濮安懿王三夫人。

jīn dà xíng tài huáng tài hòu shān líng pú sān fū rén yì dāng jǔ zàng

今大行太皇太后山陵,濮三夫人亦当举葬。

yú shì zhào zōng shì zhèng rèn fáng yù shǐ yǐ shàng xǔ cóng líng jià yǐ cóng pú ān wáng fū rén zhě miǎn cóng

"于是诏宗室正任防御使以上许从灵驾,已从濮安王夫人者,免从。

sān nián zhēng yuè shí sì rì shàng shì

三年正月十四日,上谥。

tài cháng lǐ yuàn yán dà xíng tài huáng tài hòu suī yǐ yǒu shì rán shān líng wèi bì sì yǎn huáng táng qù dà xíng chēng cí shèng guāng xiàn tài huáng tài hòu

太常礼院言:"大行太皇太后虽已有谥,然山陵未毕,俟掩皇堂,去'大行',称慈圣光献太皇太后;

fù miào tí shén zhǔ réng qù èr tài zì

祔庙题神主,仍去二'太'字。

mì gé xiào lǐ hé xún zhí yán àn lǐ jì zàng rì zhōng hái yú yú zhèng qǐn

秘阁校理何洵直言:"按礼,既葬,日中还,虞于正寝。

gài gǔ zhě zhī zàng jìn zài guó chéng zhī běi gù kě yǐ píng dàn ér wǎng zhì rì zhōng jí yú yú qǐn suǒ wèi zàng rì yú fú rěn yī rì lí yě

盖古者之葬,近在国城之北,故可以平旦而往,至日中即虞于寝,所谓葬日虞,弗忍一日离也。

hòu shì zhī zàng qí de jì yuǎn zé lǐ yǒu bù néng jǐn rú gǔ zhě

后世之葬,其地既远,则礼有不能尽如古者。

jīn dà xíng tài huáng tài hòu zàng rì zhì dì liù yú zì dāng xíng zhī yú wài rú jiù yí

今大行太皇太后葬日至第六虞,自当行之于外,如旧仪;

qí qī yú jí jiǔ yú zú kū wèi yi xíng zhī yú qìng shòu diàn

其七虞及九虞、卒哭,谓宜行之于庆寿殿。

yòu àn chūn qiū gōng yáng zhuàn yuē yú zhǔ yòng sāng

又按《春秋公羊传》曰:'虞主用桑。

shì yú lǐ yuē sāng zhǔ bù wén

'《士虞礼》曰:'桑主不文。

fú qǐng ba tí yú zhǔ

'伏请罢题虞主。

tài cháng yán xún zhí suǒ yǐn nǎi shì jí zhū hóu zhī lǐ

"太常言:"洵直所引,乃士及诸侯之礼。

kuàng jiā yòu zhì píng bìng yú yú jí yīng diàn yi rú gù shì

况嘉祐、治平并虞于集英殿,宜如故事。

yòu jiā yòu zhì píng yú zhǔ yǐ bù shū shì dāng yī suǒ qǐng

又嘉祐、治平,虞主已不书谥,当依所请。

tài cháng lǐ yuàn yòu yán cí shèng guāng xiàn huáng hòu fù miào qián sān rì gào tiān de shè jì tài miào huáng hòu miào rú gù shì

太常礼院又言:"慈圣光献皇后祔庙,前三日,告天地、社稷、太庙、皇后庙如故事。

zhì rì fèng shén zhǔ xiān yì xī zǔ shì cì yì zǔ xuān zǔ tài zǔ tài zǔ hòu

至日,奉神主先诣僖祖室,次翼祖、宣祖、太祖、太祖后。

tài zōng huáng dì yì dé huáng hòu míng dé huáng hòu tóng yī zhù cì xiǎng yuán dé huáng hòu

太宗皇帝、懿德皇后、明德皇后同一祝,次飨元德皇后。

cí shèng guāng xiàn huáng hòu yì zhuàn yì zhù xíng fù miào zhī lǐ

慈圣光献皇后,异馔、异祝,行祔庙之礼。

cì zhēn zōng rén zōng yīng zōng shì

次真宗、仁宗、英宗室。

lǐ bì fèng shén zhǔ guī rén zōng shì

礼毕,奉神主归仁宗室。

rú cǐ zé gǔ zhě fù yè zhī lǐ jí jìn dài biàn xiǎng gù shì bìng xíng bù fèi

如此,则古者祔谒之礼及近代遍飨故事,并行不废。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

sān yuè shí rì zàng yǒng zhāo líng

三月十日,葬永昭陵。

èr shí èr rì fù yú tài miào

二十二日,祔于太庙。

yīng zōng xuān rén shèng liè huáng hòu gāo shì zhé zōng yuán yòu bā nián jiǔ yuè sān rì bēng yú chóng qìng gōng

英宗宣仁圣烈皇后高氏,哲宗元祐八年九月三日崩于崇庆宫。

yí gào huáng dì chéng fú sān rì nèi tīng zhèng qún chén shí sān rì zhū zhōu zhǎng lì yǐ xià sān rì ér chú

遗诰:"皇帝成服,三日内听政,群臣十三日,诸州长吏以下三日而除。

shì fú zhī hòu wù jìn zuò yuè

释服之后,勿禁作乐。

yuán líng zhì dù wu zūn jiǎn shěng

园陵制度,务遵俭省。

yú bìng rú zhāng xiàn míng sù huáng tài hòu gù shì

余并如章献明肃皇太后故事。

shí sì rì zhào yuán líng yī cí shèng guāng xiàn tài huáng tài hòu zhī zhì

"十四日,诏园陵依慈圣光献太皇太后之制。

shào shèng yuán nián zhēng yuè èr shí bā rì lǐ bù yán jiāng tí shén zhǔ jǐn àn zhāng xiàn míng sù huáng hòu shén zhǔ shū xìng liú shì

绍圣元年正月二十八日,礼部言:"将题神主,谨按章献明肃皇后神主书姓刘氏。

zhào yī gù shì

"诏依故事。

sì yuè yī rì zàng yǒng hòu líng

四月一日,葬永厚陵。

shén zōng qīn shèng xiàn sù huáng hòu xiàng shì jiàn zhōng jìng guó yuán nián zhēng yuè shí sān rì bēng

神宗钦圣宪肃皇后向氏,建中靖国元年正月十三日崩。

èr yuè tài cháng sì yán dà xíng huáng tài hòu shān líng yī xíng fǎ wù yi yī yuán fēng èr nián cí shèng guāng xiàn huáng hòu gù shì

二月,太常寺言:"大行皇太后山陵一行法物,宜依元丰二年慈圣光献皇后故事。

huáng táng zhī zhì xià shēn liù shí jiǔ chǐ miàn fāng èr zhàng wǔ chǐ shí dì xué shēn yī zhàng míng gāo èr zhàng yī chǐ

皇堂之制,下深六十九尺,面方二丈五尺,石地穴深一丈,明高二丈一尺。

què tái èr gè gāo sì zhàng yī chǐ

鹊台二,各高四丈一尺。

rǔ tái èr gè gāo èr zhàng qī chǐ

乳台二,各高二丈七尺。

shén qiáng gāo yī zhàng sān chǐ

神墙高一丈三尺。

wǔ yuè liù rì zàng yǒng yù líng

"五月六日,葬永裕陵。

èr shí liù rì fù yú shén zōng miào shì

二十六日,祔于神宗庙室。

xiān shì yuán yòu sì nián měi rén chén shì hōng zèng chōng yí yòu zèng guì yí

先是,元祐四年,美人陈氏薨,赠充仪,又赠贵仪。

huī zōng rù jì dà tǒng zhào yǒu sī yì zhuī chóng zhī diǎn shàng zūn shì yuē qīn cí huáng hòu fù zàng yǒng yù líng yǔ qīn shèng tóng fù shén zōng shì

徽宗入继大统,诏有司议追崇之典,上尊谥曰钦慈皇后,祔葬永裕陵,与钦圣同祔神宗室。

chóng níng yuán nián èr yuè shèng ruì huáng tài fēi zhū shì hōng zhì zhuī zūn wèi huáng tài hòu suì shàng zūn shì yuē qīn chéng huáng hòu wǔ yuè fù zàng yǒng yù líng fù shén zhǔ yú shén zōng shì jiē bèi lǐ rú gù shì

崇宁元年二月,圣瑞皇太妃朱氏薨,制追尊为皇太后,遂上尊谥曰钦成皇后,五月祔葬永裕陵,祔神主于神宗室,皆备礼如故事。

zhé zōng huáng hòu liú shì zhèng hé sān nián èr yuè jiǔ rì bēng

哲宗皇后刘氏,政和三年二月九日崩。

zhào chóng ēn tài hòu hé xíng lǐ yí kě yī qīn chéng huáng hòu jí kāi bǎo huáng hòu gù shì cān zhuó cái dìng

诏:"崇恩太后合行礼仪,可依钦成皇后及开宝皇后故事,参酌裁定。

rùn sì yuè shàng shì yuē zhāo huái huáng hòu

"闰四月,上谥曰昭怀皇后。

wǔ yuè zàng yǒng tài líng fù shén zhǔ yú zhé zōng miào shì

五月,葬永泰陵,祔神主于哲宗庙室。

huī zōng huáng hòu wáng shì dà guān èr nián jiǔ yuè èr shí liù rì bēng

徽宗皇后王氏,大观二年九月二十六日崩。

shàng shū shěng yán zhāng mù huáng hòu gù shì zhēn zōng fú qī rì

尚书省言:"章穆皇后故事,真宗服七日。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

shí yuè tài shǐ jú yán dà háng huáng hòu yuán líng zhǎn cǎo yòng shí yuè èr shí sì rì chì tǔ yòng shí yī yuè shí sān rì zàng yòng shí èr yuè èr shí qī rì

十月,太史局言:"大行皇后园陵斩草用十月二十四日斥,土用十一月十三日,葬用十二月二十七日。

zhū zōng shì hé fù zàng zhě bìng yī dà háng huáng hòu yuè rì shí kè

诸宗室合祔葬者,并依大行皇后月日时刻。

shí yī yuè zǎi chén cài jīng děng qǐng shàng shì yuē jìng hé huáng hòu

"十一月,宰臣蔡京等请上谥曰靖和皇后。

shí èr yuè fèng ān zǐ gōng yú yǒng yù líng zhī xià gōng shén zhǔ fù bié miào

十二月,奉安梓宫于永裕陵之下宫,神主祔别庙。

sì nián shí èr yuè gǎi shì yuē huì gōng

四年十二月,改谥曰惠恭。

qí hòu gāo zōng fù gǎi yuē xiǎn gōng

其后,高宗复改曰显恭。

zhé zōng zhāo cí shèng xiàn huáng hòu mèng shì shào xīng yuán nián sì yuè bēng

哲宗昭慈圣献皇后孟氏,绍兴元年四月崩。

zhào yǐ jì tǐ zhī zhòng dāng chéng zhòng fú

诏以继体之重,当承重服。

yǐ yí gào zé jìn dì quán bìn sì xī bīng guī zàng yuán líng

以遗诰择近地权殡,俟息兵归葬园陵。

zǐ qǔ zhōu shēn wù jū jiù zhì yǐ wéi tā rì qiān fèng zhī biàn

梓取周身,勿拘旧制,以为他日迁奉之便。

liù yuè bìn yú kuài jī shàng tíng xiāng

六月,殡于会稽上亭乡。

cuán gōng fāng bǎi bù xià gōng shēn yī zhàng wǔ chǐ míng qì zhǐ yòng qiān xī

𪴙宫方百步,下宫深一丈五尺,明器止用铅锡。

zhì dōu jiān xún jiǎn gè yī yuán wèi zú bǎi rén

置都监、巡检各一员,卫卒百人。

shēng rì jì chén dàn wàng jié xù pái bàn rú tiān zhāng gé yí

生日忌辰、旦望节序,排办如天章阁仪。

yú zhǔ hái zhōu xíng fù miào lǐ

虞主还州,行祔庙礼。

huī zōng xiǎn rén huáng hòu wéi shì shào xīng èr shí jiǔ nián bēng fù yú yǒng yòu líng cuán gōng

徽宗显仁皇后韦氏,绍兴二十九年崩,祔于永祐陵𪴙宫。

gāo zōng xiàn shèng cí liè huáng hòu wú shì qìng yuán sān nián bēng

高宗宪圣慈烈皇后吴氏,庆元三年崩。

shí guāng zōng yǐ tài shàng huáng chéng zhòng níng zōng xiáng fú qí shuāi qī

时光宗以太上皇承重,宁宗降服齐衰期。

sì nián sān yuè jiǎ zǐ quán cuán yú yǒng sī líng

四年三月甲子,权𪴙于永思陵。

xiào zōng chéng sù huáng hòu xià shì kāi xǐ sān nián bēng bìn yú yǒng fù líng zhèng běi

孝宗成肃皇后夏氏,开禧三年崩,殡于永阜陵正北。

lì bù shàng shū lù jùn yán fú dǔ liè shèng zài yù jiān yǒu zhū hòu shàng xiān yuán wú shān líng kě fù shì zhì bié zàng

吏部尚书陆峻言:"伏睹列圣在御,间有诸后上仙,缘无山陵可祔,是致别葬。

ruò shàng xiān zài shān líng yǐ bo zhī hòu wú yǒu bù cóng zàng zhě

若上仙在山陵已卜之后,无有不从葬者。

qí tā zhū hòu zàng zài shān líng zhī qián shén líng jì ān bìng bù qiān fù

其他诸后,葬在山陵之前,神灵既安,并不迁祔。

wéi yuán dé zhāng yì èr hòu fāng qí zàng shí míng wèi wèi zhèng xù xíng zhuī cè

惟元德、章懿二后,方其葬时,名位未正,续行追册。

qí chéng mù huáng hòu xiào zōng dēng jí jí xíng zhuī cè gǎi bìn suǒ wéi cuán gōng diǎn lǐ yǐ bèi yǔ yuán dé zhāng yì shì tǐ bù tóng suǒ yǐ gèng bù qiān fù

其成穆皇后,孝宗登极即行追册,改殡所为𪴙宫,典礼已备,与元德、章懿事体不同,所以更不迁祔。

qiè jī qián jiàn diǎn lǐ qí yuán sàng yǒu qián hòu shì suǒ dāng rán qí yú lǐ yì què wú lóng shā

窃稽前件典礼,祇缘丧有前后,势所当然,其于礼意,却无隆杀。

jīn lái cóng zàng fù líng wèi hé diǎn gù

今来从葬阜陵,为合典故。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

níng zōng gōng shèng rén liè huáng hòu yáng shì shào dìng wǔ nián shí èr yuè bēng fù zàng mào líng

宁宗恭圣仁烈皇后杨氏,绍定五年十二月崩,祔葬茂陵。

pú ān yì wáng yuán miào

濮安懿王园庙。

zhì píng sān nián zhào zhì yuán lìng yī rén yǐ dà shǐ chén wèi zhī

治平三年,诏置园令一人,以大使臣为之。

mù bīng èr bǎi rén yǐ fèng yuán wèi é

募兵二百人,以奉园为额。

zhì bǎi zǐ hù wǔ shí rén

置柏子户五十人。

miào sān jiān èr shà shén mén wū èr suǒ jí zhāi yuàn shén chú líng xīng mén

庙三间二厦,神门屋二所,及斋院、神厨、灵星门。

qí gào jì pú ān yì wáng jí zhū shén zhù wén bìng běn gōng jiào shòu zhuàn

其告祭濮安懿王及诸神祝文,并本宫教授撰。

hé nán fǔ gěi xiāng bì jiǔ fǔ lǐ wù

河南府给香币、酒脯、礼物。

tài zhù fèng lǐ zé mìng yǒng ān xiàn wèi zhǔ bù shè rú quē guān yǐ běn fǔ cáo guān

太祝、奉礼则命永安县尉、主簿摄,如阙官,以本府曹官。

fán jì gào jí sì zhòng xiǎng bìng yī cǐ zhì

凡祭告及四仲飨,并依此制。

fèng ān shén zhǔ sān xiàn mìng xī jīng chà pàn guān yī yuán yà xiàn cháo chén yī yuán zhōng xiàn shè

奉安神主三献,命西京差判官一员亚献,朝臣一员终献,摄。

zhī yuán lìng chū nà shén zhǔ

知园令出纳神主。

miào zhì yòng yī pǐn fū rén rèn shì fén yù yì chēng wèi yuán

庙制用一品,夫人任氏坟域亦称为园。

yuán fēng zhào yuē pú ān yì wáng xiān dì zhēn zhuó diǎn lǐ jí yuán lì miào zhào wáng zǐ sūn suì shí fèng sì yì xié ēn chēng hòu shì wú de yì yān

元丰诏曰:"濮安懿王,先帝斟酌典礼,即园立庙,诏王子孙岁时奉祀,义协恩称,后世无得议焉。

jīn sān fū rén míng wèi huò wèi zhèng yíng yù huò yì chù yǒu sī zhì ér bù jiǎng hé zú yǐ zhāng míng xiān dì shén shèng zhī dé yǎng chéng zài tiān zhī zhì hu

今三夫人名位或未正,茔域或异处,有司置而不讲,曷足以彰明先帝甚盛之德,仰承在天之志乎?

sān fū rén kě bìng chēng yuē wáng fū rén mìng zhǔ sī zé suì yuè qiān fù pú yuán bǐ qí zǐ sūn yǐ shí fèng zhǔ yǔ wáng hé shí ér zhì xiào sī yān

三夫人可并称曰'王夫人',命主司择岁月迁祔濮园,俾其子孙以时奉主与王合食,而致孝思焉。

lǐ guān zòu qǐng wáng fū rén qiān zàng gěi lǔ bù quán zhàng yòng gǔ chuī zhì guó mén wài jiǎn bàn

"礼官奏请,王夫人迁葬给卤簿全仗,用鼓吹,至国门外减半。

sàng xíng yǔ sì shí gào xiǎng bìng lìng sì pú wáng zhǔ zhī

丧行与四时告享,并令嗣濮王主之。

nán dù hòu zhǔ fèng cí shì yǐ sì pú wáng wèi zhī

南渡后,主奉祠事,以嗣濮王为之;

yuán lìng yī yuán yǐ zōng shì wèi zhī

园令一员,以宗室为之;

cí táng zhǔ guǎn jiān yuán miào xiāng huǒ guān yī yuán yǐ wǔ chén wèi zhī

祠堂主管兼园庙香火官一员,以武臣为之。

shào xīng èr nián jiǔ yuè zhào měi suì gěi jiàng fú jiàn dù dié yī shí dào chōng cí táng zhòng xiǎng jì jì

绍兴二年九月,诏每岁给降福建度牒一十道,充祠堂仲飨、忌祭。

wǔ nián èr yuè sì pú wáng zhòng shí yán bèi zhǐ yíng fèng pú ān yì wáng shén zhǔ zhì xíng zài jīn yǐ zhì shào xīng fǔ yù quán jiù běn chǔ fèng ān

五年二月,嗣濮王仲湜言:"被旨迎奉濮安懿王神主至行在,今已至绍兴府,欲权就本处奉安。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

xiān shì shén zhǔ shén mào zài lú zhōu sì pú wáng shì cóng qǐ fèng qiān yú wěn biàn zhōu jùn ān fèng gù yě

先是,神主、神貌在庐州,嗣濮王士从乞奉迁于稳便州郡安奉故也。

shí sān nián wǔ yuè zhī dà zōng zhèng shì quán zhǔ fèng pú ān yì wáng cí táng tǔ yǔn yán pú ān yì wáng shén mào shén zhǔ quán yú shào xīng fǔ guāng xiào sì zhòng xiǎng jiàn jì qí xiàn guān shēng láo lǐ liào bìng duō jiǎn lüè

十三年五月,知大宗正事、权主奉濮安懿王祠堂土夽言:"濮安懿王神貌、神主权于绍兴府光孝寺,仲享荐祭,其献官、牲牢、礼料并多简略。

qǐ lìng yǒu sī tǎo lùn jiù zhì

乞令有司讨论旧制。

xíng xià lǐ bù tài cháng sì lìng cān zhuó yù lìng tǔ yǔn shè chū xiàn réng chà shì yǔn zi huò cóng zǐ èr rén shè yà zhōng xiàn

"行下礼部、太常寺令参酌,欲令土夽摄初献,仍差士夽子或从子二人摄亚、终献。

qí hé yòng shēng láo yáng shǐ gè yī

其合用牲牢,羊、豕各一;

biān dòu gè shí shè lǐ liào

笾、豆各十,设礼料。

chū xiàn hé fú bā liú miǎn yà xiàn zhōng xiàn hé fú sì liú miǎn fèng lǐ láng tài zhù tài guān lìng fú wú liú miǎn bìng yǐ jiù zhì cóng shì

初献合服八旒冕,亚献、终献合服四旒冕,奉礼郎、太祝、太官令服无旒冕,并以旧制从事。

cóng zhī

从之。

èr shí liù nián èr yuè sì pú wáng shì jiàn yán pú ān yì wáng cí táng wài wú mén yǒu nèi quē kān zhàng bié wú gòng jù wàng xià shào xīng fǔ zhì zào xiū fèng

二十六年二月,嗣濮王士俴言:"濮安懿王祠堂,外无门牖,内阙龛帐,别无供具,望下绍兴府置造修奉。

chún xī wǔ nián sì yuè zhào pú ān yì wáng cí táng yuán miào zì jīn shí jí sān nián lìng běn táng dié shào xīng fǔ jiǎn jì xiū qì

"淳熙五年四月诏:"濮安懿王祠堂园庙,自今实及三年,令本堂牒绍兴府检计修葺。

cóng sì pú wáng shì gé qǐng yě

"从嗣濮王士輵请也。

xiù ān xī wáng yuán miào

秀安僖王园庙。

shào xī yuán nián sān yuè zhào xiù wáng xí fēng děng diǎn lǐ

绍熙元年三月,诏秀王袭封等典礼。

lǐ bù tài táng sì qǐ yī pú ān yì wáng diǎn lǐ bì xiù ān xī wáng míng yī zì

礼部、太堂寺乞依濮安懿王典礼,避秀安僖王名一字。

zhào gōng yī réng zhì yuán miào

诏恭依,仍置园庙。

sì yuè zhào huáng bó xíng yáng jùn wáng bó guī chú tài bǎo yī qián ān dé jūn jié dù shǐ chōng wàn shòu guān shǐ sì xiù wáng yǐ fèng wáng sì

四月,诏:"皇伯荥阳郡王伯圭除太保,依前安德军节度使,充万寿观使,嗣秀王,以奉王祀。

liù yuè lǐ bù tài cháng sì yán pú ān yì wáng yuán miào zhì dù miào táng shén mén yi bìng yòng shòu

六月,礼部、太常寺言:"濮安懿王园庙制度,庙堂、神门宜并用兽。

suǒ ān mù zhǔ shí kǎn yú shì zhōng xi bì sān fēn zhī yī jìn nán qù de sì chǐ kāi kǎn shì yǐ shí wèi zhī qí zhōng kě róng shén zhǔ fū kuì

所安木主石塪,于室中西壁三分之一近南去地四尺开坎室,以石为之,其中可容神主趺匮。

jīn lái xiù ān xī wáng jí fū rén shén zhǔ yù qǐ bìng yī shàng jiàn diǎn lǐ

今来秀安僖王及夫人神主,欲乞并依上件典礼。

sì zhòng xiǎng miào sān xiàn guān bìng fèng lǐ láng děng xì sì xiù wáng chōng chū xiàn běn wèi zhí nán shè yà zhōng xiàn qí fèng lǐ láng děng qǐ hú zhōu chà guān chōng shè

四仲飨庙,三献官并奉礼郎等,系嗣秀王充初献,本位侄男摄亚、终献,其奉礼郎等,乞湖州差官充摄。

xíng lǐ hé yòng shēng yáng shǐ hú zhōu pái bàn

行礼合用牲羊、豕,湖州排办;

jì qì jì fú gōng bù xià wén sī yuàn zhì zào

祭器、祭服,工部下文思院制造。

měi yù zhòng xiǎng běn fǔ qián qī dié bào hú zhōu pái bàn

每遇仲飨,本府前期牒报湖州排办。

suǒ yǒu xíng lǐ yí zhù qǐ cóng tài táng sì cān zhào pú ān yì wáng yí zhù xiū dìng

所有行礼仪注,乞从太堂寺参照濮安懿王仪注修定。

bìng cóng zhī

"并从之。

qí yuán miào chà yù dài huò hàn chén tóng hú zhōu tōng pàn yī yuán xiāng dù wén zòu

其园庙差御带霍汉臣同湖州通判一员相度闻奏。

bā yuè huò hàn chén jì tōng pàn hú zhōu zhū zhuàn yán fèng zhào xiāng dù yuán miào yǐ tú lái shàng

八月,霍汉臣暨通判湖州朱僎言奉诏相度园庙,以图来上。

shí yuè zhào wěi tōng pàn yī yuán tí dū xiū zào cí táng rú fǎ xiū gài

十月,诏委通判一员,提督修造祠堂,如法修盖。

shí yī yuè lǐ gōng bù tài cháng sì yán pú ān yì wáng yuán miào sān jiān èr shà shén mén wū èr zuò zhāi yuàn shén chú líng xīng mén yù lìng hú zhōu zhào yìng jiàn zào

十一月,礼工部、太常寺言:"濮安懿王园庙三间二厦、神门屋二坐、斋院、神厨、灵星门,欲令湖州照应建造。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

sān nián zhēng yuè yī shōu sì xiù wáng bó guī zòu jiàn zào xiù ān xī wáng yuán miào jìn yǐ bì gōng suǒ yǒu xiū zhì shén zhǔ yí shì lìng suǒ sī jiǎn zhào diǎn gù xiū zhì wěi guān tí xiě

三年正月一收,嗣秀王伯圭奏:"建造秀安僖王园庙,近已毕工,所有修制神主仪式,令所司检照典故修制,委官题写。

zhào chà quán lǐ bù shàng shū li yǎn tí xiě

"诏差权礼部尚书李𪩘题写。

èr yuè bó guī yòu zòu xiù ān xī wáng cí táng yuán miào qǐ cóng pú ān yì wáng lì měi sān nián yī cì cóng běn suǒ yí dié suǒ shǔ zhōu fǔ jiǎn jì xiū zào

二月,伯圭又奏:"秀安僖王祠堂园庙,乞从濮安懿王例,每三年一次,从本所移牒所属州府检计修造。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

zhuāng wén tài zǐ sāng lǐ

庄文太子丧礼。

qián dào sān nián qī yuè jiǔ rì huáng tài zǐ hōng

乾道三年七月九日,皇太子薨。

shè sù wò yú tài zǐ gōng zhèng tīng zhī dōng

设素幄于太子宫正厅之东。

huáng dì zì nèi cháng fú zhì wò sì shí zhì yì fú zào fú tóu bái luó shān hēi yín dài sī xié jiù wò fā āi

皇帝自内常服至幄,俟时至,易服皂幞头、白罗衫、黑银带、丝鞋,就幄发哀。

shì rì huáng hòu fú sù yì gōng suí shí fā āi rú gōng zhōng zhī lǐ

是日,皇后服素诣宫,随时发哀,如宫中之礼。

hé fù péi wèi guān bìng cháng fú jí dài rù lì zhèng mén yì gōng mù cì sì shí zhì cháng fú hēi dài lì bān

合赴陪位官并常服、吉带入丽正门,诣宫幕次,俟时至,常服、黑带立班。

sì fā āi bì yì jí fú tuì

俟发哀毕,易吉服,退。

zì fā āi zhì shì fú rì huáng dì bù shì shì quán jìn xíng zài yīn yuè réng mìng zhū sì yuàn shēng zhōng

自发哀至释服日,皇帝不视事,权禁行在音乐,仍命诸寺院声钟。

qí xiǎo liǎn dà liǎn hé jì gào yǐ běn gōng zhǔ guǎn chūn fāng guān yī yuán xíng lǐ

其小敛、大敛合祭告,以本宫主管春坊官一员行礼;

qí yú jì gào yǐ zhū sī guān xíng lǐ

其余祭告,以诸司官行礼。

chà hù sàng zàng shì yī yuán zuǒ cáng kù chū qián èr wàn guàn yín wǔ qiān liǎng juàn wǔ qiān pǐ

差护丧葬事一员,左藏库出钱二万贯、银五千两、绢五千匹。

chéng fú rì huáng dì fú qī cì cū bù fú tóu yī lán shān yāo dié juàn chèn shān bái luō xié

成服日,皇帝服期,次粗布幞头、衤兰衫、腰绖、绢衬衫、白罗鞋。

liù gōng rén bù cóng fú

六宫人不从服。

huáng tài zǐ fēi jí běn gōng rén bìng zhǎn shuāi sān nián

皇太子妃及本宫人并斩衰三年。

wén wǔ bǎi guān chéng fú yī rì ér chú

文武百官成服一日而除。

qí wén wǔ hé fù guān jí yù shǐ tái gé mén tài cháng sì yǐn bān zhī yìng rén bìng fú bù fú tóu yī lán shān yāo xì bù dài

其文武合赴官及御史台、阁门、太常寺引班祗应人并服布幞头、衤兰衫,腰系布带。

běn gōng guān liáo bìng fú qí shuāi sān rì fú lín qī rì ér chú shì shuāi fú hòu cáng qí fú zhì zàng rì fú zàng bì ér chú

本宫官僚并服齐衰三日服,临七日而除,释衰服后藏其服,至葬日服,葬毕而除。

shí èr rì zhào gù huáng tài zǐ cuán suǒ jiù ān mù huáng hòu cuán gōng cè jìn zé dì

十二日,诏故皇太子𪴙所,就安穆皇后𪴙宫侧近择地。

jì ér dōu dà zhǔ guǎn suǒ yán tài shǐ jú guān děng xuǎn dào bǎo lín yuàn fǎ táng kān chōng huáng tài zǐ cuán suǒ

继而都大主管所言:"太史局官等选到宝林院法堂堪充皇太子𪴙所。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

shí sān rì yǐ huáng tài zǐ hōng gào tiān de zōng miào shè jì gōng guàn

十三日,以皇太子薨告天地、宗庙、社稷、宫观。

shí bā rì cì shì zhuāng wén

十八日,赐谥庄文。

rùn qī yuè yī rì qiǎn shè zhōng shū lìng shàng shū yòu pú yè wèi qǐ fèng shì cè bǎo yú huáng tài zǐ líng jiù qián bǎi guān cháng fú rù cì yì hēi dài xíng lǐ bì cháng fú fù hòu diàn mén wà jìn míng fèng wèi

闰七月一日,遣摄中书令、尚书右仆射魏杞奉谥册、宝于皇太子灵柩前,百官常服入次,易黑带,行礼毕,常服赴后殿门袜,进名奉慰。

shì xī huáng dì yì dōng gōng xíng shāo xiāng zhī lǐ rú gōng zhōng zhī yí

是夕,皇帝诣东宫行烧香之礼,如宫中之仪。

èr rì chū zàng zǎi chén yè yóng děng yì líng jiù qián xíng shāo xiāng zhī lǐ

二日,出葬,宰臣叶颙等诣灵柩前行烧香之礼。

xìng líng qì xíng shì guān péi wèi qīn wáng nán bān zōng shì dōng gōng guān liáo rù bān tīng xià zài bài zǎi chén shēng yì xiāng àn qián shàng xiāng lèi chá diàn jiǔ qì jǔ cè guān jǔ āi cè dú cè guān guì dú dú qì zǎi chén zài bài gè jiàng jiē lì

兴灵讫,行事官陪位,亲王、南班宗室、东宫官僚入班厅下,再拜,宰臣升诣香案前,上香、酹茶、奠酒讫,举册官举哀册,读册官跪读,读讫,宰臣再拜,各降阶立。

zài wèi guān jiē zài bài

在位官皆再拜。

líng jiù jìn xíng wén wǔ bǎi liáo fèng cí yú chéng wài qīn wáng zōng shì bìng qí cóng zhì zàng suǒ

灵柩进行,文武百僚奉辞于城外,亲王、宗室并骑从至葬所。

yǎn kuàng bì cí qì tuì

掩圹毕,辞讫,退。

shì rì bǎi liáo jìn míng fèng wèi

是日,百僚进名奉慰。

sì nián wǔ yuè lǐ bù tài cháng sì yán guó cháo diǎn gù jí wú huáng tài zǐ xiǎo xiáng diǎn lǐ

四年五月,礼部、太常寺言:"国朝典故,即无皇太子小祥典礼。

jīn cān zhuó tǎo lùn jiāng lái zhuāng wén tài zǐ xiǎo xiáng rì qǐ huáng dì qián hòu diàn tè bù shì shì

今参酌讨论,将来庄文太子小祥日,乞皇帝前后殿特不视事。

qí rì xiān mìng shì cóng guān yī yuán cháng fú yì tài zǐ shén zuò qián xíng diàn lèi lǐ lìng běn gōng guān liáo cháng fú péi wèi diàn lèi bì tuì

其日,先命侍从官一员常服诣太子神坐前行奠酹礼,令本宫官僚常服陪位,奠酹毕,退。

cì qìng wáng gōng wáng cháng fú fù shén zuò qián diàn lèi bì tuì

次庆王、恭王常服赴神坐前奠酹毕,退。

cì tài zǐ fēi bìng róng guó gōng yǐ xià háng jiā rén lǐ

次太子妃并荣国公以下行家人礼。

zhì dà xiáng rì tài zǐ fēi róng guó gōng yǐ xià jí běn gōng rén xíng lǐ bì fén shāo shén bó shuāi fú jiān yuè fēi jí róng guó gōng xíng dàn jì jiā rén lǐ

至大祥日,太子妃、荣国公以下及本宫人行礼毕,焚烧神帛,衰服,间月,妃及荣国公行禫祭家人礼。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

míng nián qī yuè jiǔ rì dà xiáng shì rì huáng dì bù shì shì chà qiān shū shū mì yuàn shì liáng kè jiā yì tài zǐ gōng xíng diàn lèi lǐ rú qián yí

明年七月九日大祥,是日,皇帝不视事,差签书枢密院事梁克家诣太子宫行奠酹礼,如前仪。

jǐng xiàn tài zǐ jiā dìng shí sān nián bā yuè liù rì hōng

景献太子,嘉定十三年八月六日薨。

qí fā āi zhì fú bìng rú zhuāng wén tài zǐ zhī lǐ

其发哀制服,并如庄文太子之礼。

jiǔ rì zhào hù sàng shì bìn suǒ yú zhuāng wén tài zǐ cuán gōng zhī dōng bìng yī qí zhì jiàn zào

九日,诏护丧视殡所于庄文太子𪴙宫之东,并依其制建造。

jiǔ yuè shí rì cì shì jǐng xiàn qiǎn shè zhōng shū lìng zhī shū mì yuàn shì zhèng zhāo xiān fèng shì cè bǎo yú huáng tài zǐ líng jiù qián dú cè dú bǎo rú yí qì bān tuì

九月十日,赐谥景献,遣摄中书令、知枢密院事郑昭先奉谥册、宝于皇太子灵柩前,读册、读宝如仪,讫,班退。

zhì xìng líng rì zǎi chén yì huáng tài zǐ jiù qián xíng lǐ bì jiù xíng

至兴灵日,宰臣诣皇太子柩前行礼毕,柩行。

qí zōng shì shǐ xiāng nán bān guān cháng fú hēi dài bìng fù péi wèi qí cóng zhì zàng suǒ sì yǎn cuán bì fèng cí qì tuì

其宗室使相、南班官常服、黑带,并赴陪位,骑从至葬所,俟掩𪴙毕,奉辞讫,退。

qí rì huáng dì bù shì shì bǎi sī fù hòu diàn mén wài lì bān jìn míng fèng wèi

其日,皇帝不视事,百司赴后殿门外立班,进名奉慰。

shí sì nián qī yuè èr rì xiǎo xiáng chà zhī shū mì yuàn shì zhèng zhāo xiān chōng diàn lèi guān

十四年七月二日小祥,差知枢密院事郑昭先充奠酹官。

shí wǔ nián bā yuè liù rì dà xiáng

十五年八月六日大祥。

jiǔ yuè shí wǔ rì zhào jǐng xiàn tài zǐ jǐ yán yǐ chè gāo píng jùn fū rén fu shì kě tè fēng xìn guó fū rén réng lìng zhǔ fèng jì sì

九月十五日,诏景献太子几筵已彻,高平郡夫人傅氏可特封信国夫人,仍令主奉祭祀。

shàng líng zhī lǐ

上陵之礼。

gǔ zhě wú mù jì qín hàn yǐ jiàng shǐ yǒu qí yí

古者无墓祭,秦、汉以降,始有其仪。

zhì táng fù yǒu qīng míng shè jì shuò wàng shí jié zhī sì jìn shí jiàn yī zhī shì

至唐,复有清明设祭,朔望、时节之祀,进食、荐衣之式。

wǔ dài zhū líng yuǎn zhě lìng běn zhōu zhǎng lì cháo bài jìn zhě qiǎn tài cháng zōng zhèng qīng huò yīn xíng guò qīn yè

五代,诸陵远者,令本州长吏朝拜,近者遣太常、宗正卿,或因行过亲谒。

sòng chū chūn qiū mìng zōng zhèng qīng cháo bài ān líng yǐ tài láo fèng cí

宋初,春秋命宗正卿朝拜安陵,以太牢奉祠。

qián dé sān nián shǐ lìng gōng rén yì líng shàng dōng fú suì yǐ wéi cháng

干德三年,始令宫人诣陵上冬服,岁以为常。

kāi bǎo jiǔ nián tài zǔ xìng xī jīng guò gǒng xiàn yè ān líng diàn xiàn

开宝九年,太祖幸西京,过巩县,谒安陵奠献。

yōng xī èr nián zōng zhèng shǎo qīng zhào ān yì yán zuó cháo bài ān líng yǒng chāng líng yǒu sī zhǐ shè jiǔ pú xiāng yǐ wèi míng xíng shì bù shè zhú liáo

雍熙二年,宗正少卿赵安易言:"昨朝拜安陵、永昌陵,有司止设酒、脯、香,以未明行事,不设烛燎。

yòu xiān fù yǒng chāng líng hòu fù ān líng jí dì hòu èr wèi bù biàn bài pō qiān yú lǐ

又先赴永昌陵,后赴安陵,及帝后二位不遍拜,颇愆于礼。

shì xià yǒu sī yì yuē àn kāi yuán lǐ chūn qiū èr zhòng yuè sī tú sī kōng xún líng bù shè shēng láo zhī sì

"事下有司,议曰:"按《开元礼》,春秋二仲月,司徒、司空巡陵,不设牲牢之祀。

jīn qǐng rú zōng miào jiàn xiǎng shǎo jiā cái jiǎn chú bù shè dēng xíng yá pán shí jí tài cháng dēng gē wài yú xī rú dà cí

今请如宗庙荐享,少加裁减,除不设登铏、牙盘食及太常登歌外,余悉如大祠。

cháo bài rì yǒu sī yù yú líng nán bǎi bù dào dōng shè cì jù jiǎn chú qì yǐ bèi jiǔ sǎo

朝拜日,有司豫于陵南百步道东设次,具翦除器以备酒扫。

shè zōng zhèng qīng wèi yú zhào wài zhī zuǒ xī xiàng

设宗正卿位于兆外之左,西向;

líng guān wèi yú qīng zhī dōng nán zhí shì guān yòu yú qí nán jù xī xiàng běi shàng

陵官位于卿之东南,执事官又于其南,俱西向北上。

shè jì qì lǐ liào jiǔ zhuàn yú zhào mén nèi

设祭器、礼料、酒馔于兆门内。

zōng zhèng qīng yǐ xià gè jiù wèi zài bài guàn shǒu diàn jiǔ dú zhù cè zài bài

宗正卿以下各就位,再拜,盥手,奠酒,读祝册,再拜。

xiān fù ān líng cì yǒng chāng líng cì xiào míng xiào huì yì dé shū dé huáng hòu líng

先赴安陵,次永昌陵,次孝明、孝惠、懿德、淑德皇后陵。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

jǐng dé sān nián zhēn zōng jiāng cháo zhū líng yǐ zǎi chén wáng dàn wèi cháo bài zhū líng dà lǐ shǐ

景德三年,真宗将朝诸陵,以宰臣王旦为朝拜诸陵大礼使。

tài cháng lǐ yuàn yán cháo líng gù shì hé pái xiǎo jià lǔ bù

太常礼院言:"朝陵故事,合排小驾卤簿。

táng tài zōng cháo xiàn líng sù shè huáng huī zhàng zhōu wèi líng qǐn

唐太宗朝献陵,宿设黄麾仗,周卫陵寝。

jīn qǐng zhōu shè huáng huī zhàng

今请周设黄麾仗。

yòu táng zhì qián yī rì líng lìng yǐ yù cè jìn yù qīn shū jìn chén fèng chū líng lìng shòu zhī

又唐制:前一日,陵令以玉册进御亲书,近臣奉出,陵令受之。

jīn qǐng zào zhú cè sì fù zhù bì fén zhī

今请造竹册四副,祝毕焚之。

qí bǎi guān wèi jiù shè líng suǒ cóng zhù guān jí huáng qīn kè shǐ fēn yú shén dào zuǒ yòu zhēn guàn zhōng bìng péi liè sī mǎ mén nèi

其百官位旧设陵所,从祝官及皇亲、客使分于神道左右,贞观中并陪列司马门内。

jīn wàng zhǔn jiù yí shī xíng

今望准旧仪施行。

yòu jiù yí yì qǐn gōng zhì dà cì zhī shí shè bǎi guān wèi zòu qǐng xíng lǐ

又旧仪,诣寝宫至大次之时,设百官位,奏请行礼。

wàng lìng xiān rù fù qǐn diàn lì bān

望令先入赴寝殿立班。

zhēn guàn zhōng huáng dì zhì xiǎo cì sù fú chéng mǎ

贞观中,皇帝至小次,素服乘马。

jiǎn huì jīn nián zhēng yuè chē jià cháo bài míng dé cuán gōng zhǐ fú sù bái yī

检会今年正月,车驾朝拜明德𪴙宫,止服素白衣。

dāng shí huáng dì zài dà xiáng zhī nèi jīn jì fú chú wàng zhǐ fú dàn huáng páo

当时皇帝在大祥之内,今既服除,望止服淡黄袍。

yòu àn zhēn guàn yǒng huī gù shì cháo líng jiē xiān qīn hòu zūn bài cí qì chū hái dà cì biàn jìn fā jīn wàng xiān cháo yǒng xī líng

又按贞观、永徽故事,朝陵皆先亲后尊,拜辞讫,出还大次,便进发,今望先朝永熙陵;

xíng shì jí cí huáng dì jiē liǎng cì zài bài péi wèi guān měi líng yì gè liǎng cì zài bài jīn qǐng huáng dì yì ān líng cān cí sì dù zài bài yǒng chāng yǒng xī líng gè liǎng dù shè bài

行事及辞,皇帝皆两次再拜,陪位官每陵亦各两次再拜,今请皇帝诣安陵参辞,四度再拜,永昌、永熙陵各两度设拜。

jiù yí zhú qǐn diàn shàng shí bèi tài láo zhī zhuàn zhēn xiū shù pǐn

旧仪,逐寝殿上食,备太牢之馔,珍羞庶品。

jìn yǐ yáng shǐ dài tài láo

近以羊豕代太牢。

jīn qǐng bèi shào láo zhī jì shè diàn dú cè bì fù yì qǐn gōng shàng zhēn xiū shù pǐn bié xíng zhì diàn zhī lǐ

今请备少牢之祭,设奠、读册毕,复诣寝宫上珍羞庶品,别行致奠之礼。

yòu jiù yí qián fā èr rì tài wèi gào tài miào

又旧仪,前发二日,太尉告太庙。

jīn qǐng yī lǐ biàn gào liù shì

今请依礼遍告六室。

zhào tè fú sù bái yī xíng shì cì xù rú gào tài miào yú yī suǒ qǐng

"诏特服素白衣,行事次序如告太庙,余依所请。

sì nián zhēng yuè chē jià cì gǒng xiàn ba míng biān jí tài cháng zòu yán jīn wú chuán hū

四年正月,车驾次巩县,罢鸣鞭及太常奏严、金吾传呼。

jì zhì zhāi yú yǒng ān zhèn xíng gōng tài guān jìn shū shàn

既至,斋于永安镇行宫,太官进蔬膳。

shì yè lòu wèi jǐn sān gǔ dì chéng mǎ què yú niǎn sǎn shàn zhì ān líng sù fú bù rù sī mǎ mén xíng diàn xiàn lǐ zhū líng yì rán

是夜,漏未尽三鼓,帝乘马,却舆辇伞扇,至安陵,素服步入司马门行奠献礼,诸陵亦然。

yòu yì xià gōng

又诣下宫。

fán shàng gōng yòng shēng láo zhù cè yǒu sī fèng shì

凡上宫用牲牢、祝册,有司奉事;

xià gōng bèi shàn xiū nèi chén zhí shì bǎi guān péi wèi yòu yì yuán dé tài hòu líng diàn xiàn bié yú líng xī nán shè wò diàn jì rú xià gōng

下宫备膳羞,内臣执事,百官陪位,又诣元德太后陵奠献,别于陵西南设幄殿,祭如下宫。

lǐ bì biàn yì xiào míng xiào zhāng yì dé shū dé míng dé zhuāng huái qī hòu líng suì dān qí cóng nèi chén xún shì líng què ér qīn diàn kuí wèi qí yùn ān zhōu liù wáng jí gōng xiào tài zǐ zhū fén

礼毕,遍诣孝明、孝章、懿德、淑德、明德、庄怀七后陵,遂单骑从内臣巡视陵阙,而亲奠夔、魏、岐、郓、安、周六王及恭孝太子诸坟。

qí sān líng péi zàng huáng zǐ huáng sūn gōng zhǔ zhī wèi chū gé zhě jí zhū wáng fū rén zhī zǎo wáng zhě gè shè wèi cì zhū líng xià gōng zhī dōng xù

其三陵陪葬皇子、皇孙、公主之未出阁者,及诸王夫人之蚤亡者,各设位次诸陵下宫之东序。

ān líng bǎi èr shí yī fén liàng shè sān shí wèi nán zǐ nǚ zǐ gòng zhù bǎn èr

安陵百二十一坟,量设三十位,男子、女子共祝版二;

chāng líng shí wǔ fén liàng shè shí wèi xī líng bā fén liàng shè wǔ wèi bìng zhù bǎn yī yǐ zhì jì yān

昌陵十五坟,量设十位,熙陵八坟,量设五位,并祝版一以致祭焉。

chén hòu zàn yì wò cì gēng yī fù yì zhū líng fèng cí

辰后,暂诣幄次更衣,复诣诸陵奉辞。

yǒu sī yǐ cháo bài wú cí lǐ dì bù rěn gù fù wǎng

有司以朝拜无辞礼,帝不忍,故复往。

réng qiǎn guān jì yī pǐn huáng qīn zhū qīn mù

仍遣官祭一品皇亲诸亲墓。

dà zhōng xiáng fú sì nián zhēng yuè sì fén yīn jīng gǒng xiàn yǒu sī qǐng yú zǐ cūn wáng tái shè wò diàn zhì sān líng shén zuò huáng dì xuē páo jiù wò shè xiāng jiǔ shí guǒ yá pán shí diàn xiàn ér mìng dà chén yǐ xiāng bì jiǔ fǔ yì zhū líng zhì gào

大中祥符四年正月,祀汾阴,经巩县,有司请于訾村王台设幄殿,置三陵神坐,皇帝靴袍就幄,设香酒、时果、牙盘食奠献,而命大臣以香币、酒脯诣诸陵致告。

jià hái fù xíng qīn yè zhī lǐ dì sù fú chéng mǎ zhì yǒng ān xiàn zhāi yú xíng gōng yè lòu wèi jǐn èr gǔ yì sān líng jí yuán dé tài hòu míng dé huáng hòu líng diàn xiàn āi tòng

驾还,复行亲谒之礼,帝素服乘马至永安县,斋于行宫,夜漏未尽二鼓,诣三陵及元德太后、明德皇后陵奠献,哀恸。

wèi míng lǐ bì fù yì sì líng fèng cí xǐng shì jǐ yán diàn xiàn rú chū lǐ

未明,礼毕,复诣四陵奉辞,省视几筵,奠献如初礼。

yòu biàn yì zhū hòu líng zhū wáng fén zhì diàn

又遍诣诸后陵、诸王坟致奠。

mìng zhòng shǐ biàn jì huáng qīn zhū qīn fén jí rǔ zhōu qín wáng fén

命中使遍祭皇亲诸亲坟及汝州秦王坟。

shì suì mìng lǐ guān dìng chūn qiū èr zhòng qiǎn guān cháo líng yí zhù yǐ jì fú xíng shì zhuān chāi zōng zhèng qīng yī yuán cháo bài sān líng bié qiǎn guān èr yuán fēn bài zhū líng

是岁,命礼官定春秋二仲遣官朝陵仪注,以祭服行事,专差宗正卿一员朝拜三陵,别遣官二员分拜诸陵。

yòu zhì zhǎng gān yán chuáng èr fù zhì líng biǎo zhù bǎn qiǎn kuān yī jūn shì sān shí èr rén yú sòng líng xià

又制长竿檐床二副,置陵表祝版,遣宽衣军士三十二人舆送陵下。

qí hòu tiān chà líng miào xíng lǐ guān sì yuán xuǎn cháo guān jīng guān zōng xìng zhě chōng

其后添差陵庙行礼官四员,选朝官、京官宗姓者充。

hàn lín xué shì qián wéi yǎn yán chūn qiū cháo líng zài yú jiù shì gōng qīng qīn wǎng gài biǎo zhì gōng

翰林学士钱惟演言:"春秋朝陵,载于旧式,公卿亲往,盖表至恭。

táng xiǎn qìng zhōng shǐ zhào sān gōng xíng shì tiān bǎo yǐ hòu yì qiǎn gōng qīng xún yè gài qǔ cháo tíng dà chén bù bì xū tóng guó xìng

唐显庆中,始诏三公行事,天宝以后,亦遣公卿巡谒,盖取朝廷大臣,不必须同国姓。

hòu cān yòng tài cháng zōng zhèng qīng

后参用太常、宗正卿。

jìn kāi yùn zhōng yì mìng lì bù shì láng

晋开运中,亦命吏部侍郎。

jìn nián yǐ lái zhǐ qiǎn zōng zhèng sì guān rén qīng wèi bēi shí kuī jiù zhì wàng zì jīn yú chéng láng zhū sī sān pǐn nèi qiǎn guān quē zé chà liǎng shěng jiàn shě yǐ shàng

近年以来,止遣宗正寺官,人轻位卑,实亏旧制,望自今于丞、郎、诸司三品内遣官,阙则差两省谏、舍以上。

suǒ jì yǎng fù zhuī xiào zhī xīn yǐ chéng jī gǔ zhī měi

所冀仰副追孝之心,以成稽古之美。

jǐng yòu chū cāng zhōu guān chá shǐ shǒu jié yán hán shí jié lì qiǎn zōng shì bài líng ér shí yuè lìng nèi sī bīn wǎng fēi suǒ yǐ zhì gōng

"景祐初,沧州观察使守节言:"寒食节例遣宗室拜陵,而十月令内司宾往,非所以致恭。

nǎi zhào zōng shì zhèng cì shǐ yǐ shàng yī yuán cháo bài

"乃诏宗室正刺史以上一员朝拜。

sì nián jiǎn bǎi zǐ hù ān líng yǒng chāng yǒng xī gè liú sì shí hù yǒng dìng wǔ shí hù huì shèng gōng shí hù

四年,减柏子户,安陵、永昌、永熙各留四十户,永定五十户,会圣宫十户。

qìng lì èr nián hán shí shí yuè shuò zōng shì cì shǐ yǐ shàng tīng gèng wǎng cháo líng

庆历二年寒食、十月朔,宗室刺史以上,听更往朝陵。

huáng yòu sān nián tài cháng bó shì li shòu péng zòu dì hòu zhū líng jiàn xiǎng jiē yǒu shí dú zhāo xiàn huáng hòu yǐ hé zàng ān líng bù jí shí jì

皇祐三年,太常博士李寿朋奏:"帝后诸陵,荐飨皆有时,独昭宪皇后以合葬安陵,不及时祭。

lǐ yuàn yán cháo bài yí zhù shēng láo bìng rú tài miào cháng xiǎng lì zhū líng zhǐ diàn yī jué ér ān líng diàn liǎng jué liǎng zàn zài bài wéi jì zhuàn bù jiān shè gài yǒu sī xiāng chéng shī zhī

"礼院言:"朝拜仪注,牲牢并如太庙常飨例,诸陵止奠一爵,而安陵奠两爵,两赞再拜,惟祭馔不兼设,盖有司相承失之。

yú shì zhào ān líng zhāo xiàn huáng hòu zhù bǎn shēng bì yù fēng xiāng yī tài miào tóng shì lǐ

"于是诏安陵昭宪皇后祝版、牲币、御封香依太庙同室礼。

gēng zào zhū líng jì qì zhù bié kù

更造诸陵祭器贮别库。

sān líng jiē zhì zú wǔ bǎi rén wéi dìng líng yǐ zhāng xiàn tài hòu gù bié zhì yī zhǐ huī

三陵皆置卒五百人,唯定陵以章献太后故,别置一指挥。

zhāo líng shǐ gān zhāo jí yǐn dìng líng lì qǐng zhì shǒu líng fèng xiān liǎng zhǐ huī jīng xi zhuǎn yùn sī qǐng jiǎn dìng líng zú bàn yǐ fèng zhāo líng zhào xuǎn mù yī zhǐ huī é wǔ bǎi rén

昭陵使甘昭吉引定陵例,请置守陵奉先两指挥,京西转运司请减定陵卒半以奉昭陵,诏选募一指挥,额五百人。

chū yǒng ān xiàn guān yuè shuò cháo dìng líng wàng cháo sān líng

初,永安县官月朔朝定陵,望朝三陵。

hán qí yán zhāo líng wèi yǒu cháo rì

韩琦言:"昭陵未有朝日。

nǎi lìng xiàn guān shuò wàng fēn cháo zhū líng

"乃令县官朔望分朝诸陵。

xī níng zhōng zhào wén chén dà liǎng shěng wǔ chén gé mén shǐ yǐ shàng jīng guò líng xià bìng xǔ cháo bài

熙宁中,诏文臣大两省、武臣阁门使以上,经过陵下,并许朝拜。

yòu zhào zì jīn chén liáo cháo bài zhū líng chú jiàn rèn cháng rèn zhí zhèng guān xǔ jìn tāng yú zhǐ diàn xiàn jiàn xīn bù tè bài

又诏:"自今臣僚朝拜诸陵,除见任、尝任执政官许进汤,余止奠献、荐新,不特拜。

chū gù shì chē jià yì líng wèi zhī qīn yè

初,故事,车驾诣陵,谓之亲谒。

nán dù zhī hòu cǐ lǐ bù jǔ gù shàng líng huò yuē xǐng shì huò yuē bǎo hù huò yuē jiàn xiàn huò yuē jì gào huò yuē zhì jì huò yuē wàng jì huò yuē xiū fèng xī qiǎn guān bù zhuān yú xíng lǐ yě

南渡之后,此礼不举,故上陵或曰省视,或曰保护,或曰荐献,或曰祭告,或曰致祭,或曰望祭,或曰修奉,悉遣官,不专于行礼也。

jiàn yán yuán nián wǔ yuè yī rì zhào yīng yǒng ān jūn zǔ zōng líng qǐn kě chà xī jīng liú shǒu jí tái chén yī yuán gōng qīn xǐng shì rú yǒu hé xiū fèng qù chù cuò zhì zòu wén

建炎元年五月一日诏:"应永安军祖宗陵寝,可差西京留守及台臣一员躬亲省视,如有合修奉去处,措置奏闻。

réng zhào fū yán lù fù zǒng guǎn liú guāng shì chōng xǐng shì líng qǐn shǐ

"仍诏鄜延路副总管刘光世充省视陵寝使。

yòu zhào hé nán fǔ zhèn fǔ shǐ dí xìng tuán jié běn chǔ yì bīng bǎo hù zǔ zōng líng qǐn

又诏河南府镇抚使翟兴团结本处义兵,保护祖宗陵寝。

sì nián liù yuè zhào lìng lǐ bù gěi jiàng dù dié yī bǎi dào chōng jì gào zhū líng lǐ liào réng lìng dí xìng suǒ chà lái rén lài jì gào biǎo yǐ xíng

四年六月,诏令礼部给降度牒一百道充祭告诸陵礼料,仍令翟兴所差来人赉祭告表以行。

shào xīng yuán nián jiǔ yuè qǐ jū láng chén yǔ yì yán bì xià gōng lǚ jiān nán zhī yùn zhu bi dōng nán liè shèng líng yì yuǎn zài luò shī gù zhān shān chuān wèi de shí shěng

绍兴元年九月,起居郎陈与义言:"陛下躬履艰难之运,驻跸东南,列圣陵邑,远在洛师,顾瞻山川,未得时省。

suī yù qiǎn shǐ dào lù bù tōng shèng huái rì fèn

虽欲遣使,道路不通,圣怀日愤。

jìn wén dào lù shǎo tōng chà yì qián rì yuàn zhào zhí shì měi bàn nián zé qiǎn shǐ chén liǎng yuán wǎng shěng zhū líng

近闻道路少通,差易前日,愿诏执事每半年择遣使臣两员,往省诸陵。

zhào lìng shū mì yuàn měi bàn nián chāi shǐ chén liǎng yuán qián qù

"诏令枢密院每半年差使臣两员前去。

sān nián zhēng yuè lǐ bù tài cháng sì yán chūn qiū èr zhòng jiàn xiàn zhū líng qǐ yú xíng zài fǎ huì sì shè wèi wàng jì xíng lǐ

三年正月,礼部、太常寺言:"春秋二仲,荐献诸陵,乞于行在法惠寺设位,望祭行礼。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

zì shì měi suì jiàn xiàn lǜ xún cǐ zhì

自是每岁荐献,率循此制。

wǔ yuè zhào lìng hù bù zhī jīn yī bǎi liǎng fù hé nán fǔ zhèn fǔ shǐ sī gàn bàn gōng shì rèn zhí qīng chōng jì gào yǒng ān jūn zhū líng

五月,诏令户部支金一百两付河南府镇抚使司干办公事任直清,充祭告永安军诸陵。

jiǔ nián zhēng yuè shàng wèi fǔ chén yuē zǔ zōng líng qǐn jiǔ lún yì yù jīn jīn guó jì gē hái gù dì biàn dāng qiǎn zōng shì shǐ xiāng yǔ chén liáo qián qù xiū fèng sǎ sǎo

九年正月,上谓辅臣曰:"祖宗陵寝,久沦异域,今金国既割还故地,便当遣宗室使相与臣僚前去修奉洒扫。

xún mìng tóng pàn dà zōng zhèng shì shì rén niǎo bīng bù shì láng zhāng dào qián yún hé nán fǔ zhī yè xiū fèng

"寻命同判大宗正事士〈亻褭〉、兵部侍郎张焘前云河南府祗谒修奉。

liù yuè tài cháng chéng liáng zhòng mǐn děng yán chūn qiū èr zhòng qiǎn zōng shì yáo jùn fáng yù shǐ jiàn xiàn zhū líng tài cháng shǎo qīng jiàn xiàn yǒng yòu líng quán yí yú xíng zài shè wèi xíng lǐ

六月,太常丞梁仲敏等言:"春秋二仲,遣宗室遥郡防御使荐献诸陵,太常少卿荐献永祐陵,权宜于行在设位行礼。

jīn dào lù jì tōng wàng yī jiù qiǎn guān qián yì

今道路既通,望依旧遣官前诣。

zhào lìng xī jīng liú shǒu sī hòu zhòng qiū jiù biàn xuǎn guān qián yì zhū líng jiàn xiàn

"诏令西京留守司候仲秋就便选官前诣诸陵荐献。

shì rén niǎo zhāng dào huí yán zhū líng xià shí jiàn shuǐ zì bīng xìng yǐ lái hé jié jǐ shí wǔ nián

士〈亻褭〉、张焘回,言:"诸陵下石涧水,自兵兴以来,涸竭几十五年。

èr shǐ dào rì shuǐ jí dà zhì fù lǎo jīng tàn yǐ wéi zhōng xīng zhī xiáng

二使到日,水即大至,父老惊叹,以为中兴之祥。

shí nián sān yuè lǐ bù yán chí zhōu tóng líng xiàn chéng lǚ hé wèn jìn gōng líng yí zhì wàng fù tài cháng sì yǐ bèi jiǎn zhào

十年三月,礼部言:"池州铜陵县丞吕和问进宫陵仪制,望付太常寺以备检照。

yǒng ān jūn děng chù jīn yǐ shōu fù suì wěi zhī jūn yì zhū líng zhú wèi jiǎn shì chú yǒng dìng yǒng zhāo yǒng hòu yǒng yù yǒng tài líng yuán miào bìng wú sǔn dòng nèi yǒng ān yǒng chāng yǒng xī líng shén tái wèn liè wèi gǎn yī miàn shàn xíng bǔ shì

永安军等处今已收复,遂委知军诣诸陵逐位检视,除永定、永昭、永厚、永裕、永泰陵园庙并无损动,内永安、永昌、永熙陵神台璺裂,未敢一面擅行补饰。

tài cháng sì kàn xiáng ruò xíng bǔ xiū hé jiù chà suǒ wěi xiū shì guān zòu gào xíng lǐ

太常寺看详若行补修,合就差所委修饰官奏告行礼。

zhào lìng hé nán fǔ wěi guān rú fǎ bǔ shì bù dé miè liè

"诏令河南府委官,如法补饰,不得灭裂。

qí hòu bīng bù shì láng jiān shǐ guǎn xiū zhuàn zhāng dào yán fú jiàn xuān yù guān fāng tíng shí yǒu qǐng qǐ jiāng lái xiān dì shān líng yī yī yǒng ān líng děng zhì dù

其后兵部侍郎兼史馆修撰张焘言:"伏见宣谕官方庭实有请,乞将来先帝山陵,一依永安陵等制度。

chén qū qū yú zhōng yuàn míng zhào yǒu sī yì shí yǒng gù líng fán jīn yù zhēn bǎo jǐn chì bù yòng bō gào tiān xià xián shǐ wén zhī

臣区区愚忠,愿明诏有司,异时永固陵凡金玉珍宝尽斥不用,播告天下,咸使闻知。

rú shì zì rán kě bǎo wú yú

如是,自然可保无虞。

shàng jiā nà zhī

"上嘉纳之。

sān shí èr nián liù yuè zhào zǔ zōng líng qǐn lìng běn chǔ zhāo tǎo shǐ tóng běn chǔ guān lì gōng qīn cháo yè rú fǎ xiū fèng wu zài yán jié yǐ chēng xiào sī zhī yì

三十二年六月,诏祖宗陵寝,令本处招讨使同本处官吏躬亲朝谒,如法修奉,务在严洁,以称孝思之意。

qián dào liù nián bā yuè zhào chéng xìn láng liú chén tè zhuǎn liǎng guān yòu dí gōng láng liú shī yán tè yǔ yòu chéng wù láng shēng zhuó chāi qiǎn qín shì fǔ tè zhuǎn yī guān shēng chōng zhèng jiāng yǐ chén děng guī zhèng jié yì bǎo hù líng qǐn gù yě

乾道六年八月,诏承信郎刘湛特转两官,右迪功郎刘师颜特与右承务郎升擢差遣,秦世辅特转一官,升充正将,以湛等归正结义保护陵寝故也。

duān píng yuán nián zhēng yuè jīng xī hú běi ān fǔ zhì zhì shǐ shǐ sōng zhī lù bù yǐ miè jīn wén

端平元年正月,京西湖北安抚制置使史嵩之露布以灭金闻。

èr yuè yù bǐ guó jiā nán dù yǐ hòu bā líng jiǒng gé cháng qiē tòng xīn

二月,御笔:"国家南渡以后,八陵迥隔,常切痛心。

jīn jīng hú shuài chén yǐ tú lái shàng gōng lǎn zài sān bēi xǐ jiāo jí fán zài chén zǐ liàng tóng cǐ qíng

今京湖帅臣以图来上,恭览再三,悲喜交集,凡在臣子,谅同此情。

kě lìng qīng jiān láng guān yǐ shàng yì shàng shū shěng gōng shì jí yì

可令卿、监、郎官以上,诣尚书省恭眡集议。

suì qiǎn tài cháng sì zhǔ bù zhū yáng zǔ gé mén zhī hòu lín zhí cháo yè bā líng

"遂遣太常寺主簿朱扬祖、阁门祗候林拓朝谒八陵。

shào xīng yuán nián liù yuè tài cháng sì yán zhāo cí xiàn liè huáng tài hòu cuán gōng zài yuè zhōu kuài jī xiàn hé yī sì mèng cháo xiàn lǐ lì chà zǎi zhí yī yuán qián yī rì fù cuán gōng tài níng sì sù zhāi zhì rì xíng cháo bài zhī lǐ

绍兴元年六月,太常寺言:"昭慈献烈皇太后𪴙宫在越州会稽县,合依四孟朝献礼例,差宰执一员,前一日赴𪴙宫泰宁寺宿斋,至日,行朝拜之礼。

zhào tóng zhī shū mì yuàn shì li huí xíng lǐ

"诏同知枢密院事李回行礼。

èr nián sān yuè zhī shào xīng fǔ zhāng shǒu yán zhāo cí xiàn liè huáng hòu cuán gōng jìn zài fǔ jiè wàng xǔ chén yǐ shí cháo yè

二年三月,知绍兴府张守言:"昭慈献烈皇后𪴙宫近在府界,望许臣以时朝谒。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

zì shì shǒu chén jiē xǔ cháo yè

自是守臣皆许朝谒。

shí qī nián shí yī yuè diàn zhōng shì yù shǐ yú yáo bì yán wàng jǔ xíng jiù zhì yú chūn qiū èr zhòng qiǎn guān yì yǒng yòu líng cuán gōng jiàn xiàn

十七年十一月,殿中侍御史余尧弼言:"望举行旧制,于春秋二仲遣官诣永祐陵𪴙宫荐献。

chén liáo yòu yán líng miào zhī jì yuè yǒu jiàn xīn zhe zài lìng diǎn

"臣僚又言:"陵庙之祭,月有荐新,著在令典。

fāng jīn zōng miào jiǔ yǐ zūn fèng wéi shì yǒng yòu líng què ér wèi jiǎng wàng lìng yǒu sī tǎo lùn jǔ ér xíng zhī

方今宗庙久已遵奉,惟是永祐陵阙而未讲,望令有司讨论,举而行之。

tài cháng sì tǎo lùn yù yī zhèng hé wǔ lǐ yī diǎn gù lìng liǎng cuán gōng zūn yī měi yuè jiǎn jǔ chà guān xíng lǐ qí xīn wù lìng zhú gōng yù xíng guān bào shào xīng fǔ pái bàn

"太常寺讨论:"欲依《政和五礼》依典故,令两𪴙宫遵依每月检举,差官行礼,其新物令逐宫预行关报绍兴府排办。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

èr shí qī nián liù yuè zhào yǒng yòu líng jí zhāo cí shèng xiàn huáng hòu cuán gōng jiǎn chá chéng shòu yǐ jiǎn chá gōng líng suǒ wéi míng

二十七年六月,诏:"永祐陵及昭慈圣献皇后𪴙宫检察承受,以检察宫陵所为名。

sān shí nián jiǔ yuè lì bù yán shào xīng fǔ kuài jī zhī xiàn yī fǎng líng tái lìng diǎn gù yú jiē xián nèi dài jiān zhǔ guǎn cuán gōng shì wu liàng jiā yōu yì

三十年九月,吏部言:"绍兴府会稽知县依仿陵台令典故,于阶衔内带兼主管𪴙宫事务,量加优异。

chún xī yuán nián zhēng yuè lǐ bù tài cháng sì yán chūn qiū èr zhòng chà tài cháng shǎo qīng jiàn xiàn yǒng yòu líng cuán gōng bìng zhōu shì líng yù

淳熙元年正月,礼部、太常寺言:"春秋二仲,差太常少卿荐献永祐陵𪴙宫,并周视陵域。

rú yù shǎo qīng yǒu quē qǐ cóng běn sì qián qī qǔ zhǐ huī

如遇少卿有缺,乞从本寺前期取指挥。

chà běn sì yǐ cì guān chōng shè

差本寺以次官充摄。

suǒ yǒu jīn nián zhòng chūn jiàn xiàn jí rì jiàn quē shǎo qīng

所有今年仲春荐献,即日见阙少卿。

zhào chà tài cháng chéng qián liáng chén

"诏差太常丞钱良臣。

zì hòu chūn qiū yù shǎo qīng quē lǜ yǐ wéi lì

自后春秋遇少卿阙,率以为例。

qìng yuán yuán nián liù yuè zhào yǒng fù líng xiào zōng huáng dì cuán gōng měi suì qiū jì yī jiù lìng suǒ chà jiān chá yù shǐ gōng yì cháo bài jiǎn chá

庆元元年六月,诏:"永阜陵孝宗皇帝𪴙宫,每岁秋季一就,令所差监察御史恭诣朝拜检察。

cóng yù shǐ tái shēn qǐng

"从御史台申请。

zhū líng yì rú zhī

诸陵亦如之。

jì rì táng chū shǐ zhe ba lè fèi wù jí xíng xiāng xiū zhāi zhī wén

忌日,唐初始著罢乐、废务及行香、修斋之文。

jī hòu yòu shuò wàng tíng cháo lìng tiān xià shàng zhōu jiē zhǔn shì xíng xiāng

基后,又朔望停朝,令天下上州皆准式行香。

tiān yòu chū shǐ lìng bǎi guān yì gé fèng wèi

天祐初,始令百官诣阁奉慰。

sòng xún qí zhì wéi xuān zǔ zhāo xiàn huáng hòu wèi dà jì

宋循其制,惟宣祖、昭宪皇后为大忌。

qián yī rì bù zuò qún chén yì xī shàng gé mén fèng wèi yí bān fèng wèi huáng tài hòu tuì fù fó sì xíng xiāng

前一日不坐,群臣诣西上阁门奉慰,移班奉慰皇太后,退,赴佛寺行香。

fán dà jì zhōng shū xī jí

凡大忌,中书悉集;

xiǎo jì chà guān yī yuán fù sì

小忌,差官一员赴寺。

rú chē jià xún xìng dào yù jì rì jiē bù jìn míng fèng wèi

如车驾巡幸道遇忌日,皆不进名奉慰。

liú shǒu zì yú sì yuàn xíng xiāng réng bù dé zài bài biǎo zhī suǒ

留守自于寺院行香,仍不得在拜表之所。

tiān xià zhōu fǔ jūn jiān yì rú zhī

天下州府军监亦如之。

jiàn lóng èr nián xuān zǔ jì rì shí míng xiàn tài hòu zài bìn qún chén zhǐ yì gé fèng wèi ér ba xíng xiāng

建隆二年,宣祖忌日,时明宪太后在殡,群臣止诣阁奉慰而罢行香。

qián dé èr nián dì yú tài miào qí rì huì míng huáng hòu jì yǒu sī yán táng kāi chéng sì nián zhēng yuè èr shí èr rì sì xiān nóng yǔ mù zōng jì tóng rì

干德二年,禘于太庙,其日,惠明皇后忌,有司言:"唐开成四年正月二十二日祀先农,与穆宗忌同日;

tài hé qī nián shí èr yuè bā rì là bǎi shén yǔ jìng zōng jì tóng rì

太和七年十二月八日蜡百神,与敬宗忌同日。

zhào yǐ jìn miào jì chén zuò yuè fēi biàn yi lìng xiàn ér bù zuò

诏以近庙忌辰,作乐非便,宜令县而不作。

qiè yǐ nóng là zhī jì yóu bì miào jì ér bù zuò lè kuàng xī zǔ tóng miào lián shì ér zài huì chén jù kě zhé chén jīn shí zhī zòu

窃以农、蜡之祭,犹避庙忌而不作乐,况僖祖同庙连室而在讳辰,讵可辄陈金石之奏?

fú wàng yī lǐ xiàn ér bù zuò

伏望依礼县而不作。

qí hòu xuān zǔ zhāo xiàn jì rì zhào zhǔn tài zǔ tài zōng fèng yì zǔ lǐ qián yī rì gèng bù fèi wù

"其后,宣祖、昭宪忌日,诏准太祖、太宗奉翼祖礼,前一日更不废务。

xián píng zhōng yǒu sī jiāng shè chūn yàn jīn míng chí xí shuǐ xì kāi qióng lín yuàn zòng dōu rén yóu shǎng

咸平中,有司将设春宴,金明池习水戏,开琼林苑,纵都人游赏。

dì yǐ shì yuè tài zōng jì yuè mìng xiáng dìng gù shì yǐ wén

帝以是月太宗忌月,命详定故事以闻。

shǐ guǎn jiǎn tǎo dù gǎo děng yán àn jìn mù dì nà hòu yuè shì kāng dì jì yuè lǐ guān xún nè yì yǒu jì rì wú jì yuè

史馆检讨杜镐等言:"按晋穆帝纳后月,是康帝忌月,礼官荀讷议:'有忌日,无忌月;

ruò yǒu jì yuè jí yǒu jì shí jì suì yì wú suǒ jù

若有忌月,即有忌时、忌岁,益无所据。

dāng shí cóng nè suǒ yì

'当时从讷所议。

táng wǔ hòu shén gōng yuán nián jiàn ān wáng yōu yi pò qì dān yì què xiàn jié jūn rén rù chéng lì yǒu jūn yuè nèi shǐ wáng jí shàn yǐ guó jiā jì yuè qǐng bèi ér bù zòu

唐武后神功元年,建安王攸宜破契丹,诣阙献捷,军人入城,例有军乐,内史王及善以国家忌月,请备而不奏。

fèng gé shì láng wáng fāng qìng zòu àn lǐ jīng yǒu jì rì ér wú jì yuè

凤阁侍郎王方庆奏:'按《礼经》,有忌日而无忌月。

suì jǔ lè

'遂举乐。

xiàn zōng shí tài cháng bó shì wéi gōng sù yán lǐ wú jì yuè jìn lè jīn tài cháng jiào fāng yǐ zhēng yuè wèi jì yuè tíng jiāo miào xiǎng yàn zhī lǐ zhōng wài shì shù xián bà yàn lè qiè kǒng guāi yí

宪宗时,太常博士韦公肃言:"《礼》无忌月禁乐,今太常教坊以正月为忌月,停郊庙飨宴之礼,中外士庶咸罢宴乐,窃恐乖宜。

shí yī gōng sù suǒ zòu

'时依公肃所奏。

fú yǐ jì rì bù lè cháng zài lǐ jīng

伏以忌日不乐,尝载《礼经》;

jì yuè chè xiàn shí wú diǎn gù

忌月彻县,实无典故。

kuàng qián dài hóng rú yì lùn zú jù

况前代鸿儒,议论足据。

qí chūn yàn jí chí yuàn bìng hé jǔ lè

其春宴及池苑,并合举乐。

jǐng dé yuán nián běi zhēng kǎi xuán jīng shī shì rì yǐ yì dé huáng hòu jì zhào chè lǔ bù gǔ chuī

景德元年,北征凯旋京师,是日,以懿德皇后忌,诏彻卤簿、鼓吹。

lǐ guān yì yuē bān shī zhèn lǚ guó zhī dà shì hòu zhī jì rì jiā zhī sī shì

礼官议曰:"班师振旅,国之大事,后之忌日,家之私事。

jīn dà hè kǎi xuán jūn róng yi sù

今大贺凯旋,军容宜肃。

xī wǔ wáng fá zhòu zài liàng hù zhōng yóu qián gē hòu wǔ

昔武王伐纣在谅沍中,犹前歌后舞。

fu liàng hù shì zhòng yuǎn jì shì qīng yǐ cǐ ér lùn jǔ lè wú shuǎng

夫谅沍是重,远忌是轻,以此而论,举乐无爽。

kuàng chūn qiū zhī yì bù yǐ jiā shì cí wáng shì qí hái jīng rì fǎ jià gǔ chuī yīn yuè bìng qǐng zhèn zuò

况《春秋》之义,不以家事辞王事,其还京日,法驾、鼓吹、音乐,并请振作。

xún zhào zì jīn zōng miào jì rì xī jīng jí zhū jié zhèn gěi qián shí qiān fáng yù tuán liàn zhōu qī qiān jūn shì zhōu wǔ qiān yǐ bèi zhāi shè

寻诏:"自今宗庙忌日,西京及诸节镇给钱十千,防御、团练州七千,军事州五千,以备斋设。

yuán dé huáng hòu jì rì jiù zhì shū mì shǐ yī nèi zhū sī lì wéi jìn míng bù fù xíng xiāng zhī shū mì yuàn wáng qīn ruò yǐ wéi yán

"元德皇后忌日,旧制,枢密使依内诸司例,惟进名,不赴行香,知枢密院王钦若以为言。

zì shì sān sī shǐ fù hàn lín shū mì lóng tú zhí xué shì bìng fù yān

自是,三司使副、翰林枢密龙图直学士并赴焉。

zhēn zōng bēng yuán dé míng dé huáng hòu jì rì zài dàn zhì nèi nǎi tíng jìn míng xíng xiāng

真宗崩,元德、明德皇后忌日在禫制内,乃停进名行香。

fán fèng wèi zǎi xiàng shū mì shǐ gè shuài bǎi guān nèi zhí gòng jìn míng jié dù shǐ liú hòu guān chá shǐ gè jìn míng

凡奉慰,宰相、枢密使各帅百官、内职共进名,节度使、留后、观察使各进名。

jì rì qián hòu gè jìn xíng sān rì rú tiān qìng jié shì zhàng yǐ xià qíng qīng zhě fù duàn tú zǎi bù shì shì qián hòu gè sān rì jìn lè gè wǔ rì

忌日前后,各禁刑三日如天庆节,释杖以下情轻者,复断屠宰,不视事前后各三日,禁乐各五日。

qí hòu yǐ suì yuè jiàn yuǎn jìn xíng bù shì shì gè èr rì jìn lè gè sān rì

其后,以岁月渐远,禁刑、不视事各二日,禁乐各三日。

zhāng xiàn míng sù tài hòu jì chén lǐ guān qǐng yī zhāng yì tài hòu lǐ lì qián hòu gè èr rì bù shì shì yī rì jìn tú zǎi gè sān rì jìn lè

章宪明肃太后忌辰,礼官请依章懿太后礼例,前后各二日不视事,一日禁屠宰,各三日禁乐。

zhào yīng dà jì rì xíng xiāng chén liáo bìng sù shí

诏:应大忌日,行香,臣僚并素食。

fù lì xiào huì xiào zhāng shū dé zhāng huái zhāng huì wēn chéng zhū hòu wèi xiǎo jì wèi jǐ ba

复立孝惠、孝章、淑德、章怀、章惠、温成诸后为小忌,未几,罢。

shén zōng jí wèi tài cháng lǐ yuàn yán xī zǔ jí wén yì huáng hòu shén zhǔ jì tiāo zhǔn lǐ bù huì jì rì yì qǐng yī táng ruì zōng tiāo qiān gù shì fèi zhī

神宗即位,太常礼院言:"僖祖及文懿皇后神主既祧,准礼不讳,忌日亦请依唐睿宗祧迁故事废之。

chū shén yù diàn zhuó xiàn shè huáng dì wèi yú tíng xià ér jì rì liǎng fǔ liè yú diàn shàng

初,神御殿酌献,设皇帝位于庭下,而忌日两府列于殿上;

sì yuàn xíng xiāng zuǒ yòu xún shǐ liǎng chì xiàn lìng yú zhōng mén xiāng xiàng fēn lì sì zǎi chén zhì lì wèi qián zhí shěng guān zàn tōng yī yú lǐ wú jù

寺院行香,左右巡使、两赤县令于中门相向分立,俟宰臣至,立位前,直省官赞通揖,于礼无据。

nǎi mìng xíng xiāng qún chén bān diàn xià zǎi xiàng yī yuán shēng diàn guì lú ér ba tōng yī

乃命行香群臣班殿下,宰相一员升殿跪炉,而罢通揖。

yòu zhào dà jì rì bù wéi jiǎ zhí zhèng guān zǎo chū

又诏:大忌日不为假,执政官蚤出。

lǐ bù yán shùn zǔ jí huì míng huáng hòu jì zàng qiān zhǔ ba xíng xiāng

礼部言:"顺祖及惠明皇后既葬迁主,罢行香。

jì rì qǐng yú yǒng chāng yuàn fó diàn zhī dōng zhāng wò zhāi jiàn

忌日,请于永昌院佛殿之东张幄斋荐。

nǎi zhào xī zǔ yì zǔ bìng hòu liù wèi jì rì xián rú zhī

"乃诏:"僖祖、翼祖并后六位忌日咸如之。

xiān shì yì zǔ jiǎn mù huáng hòu shén zhǔ fèng cáng jiā shì yī lǐ bù jì

"先是,翼祖、简穆皇后神主奉藏夹室,依礼不忌。

hòu fù zhào huán běn shì ér jì rì yì rú jiù yān

后复诏还本室,而忌日亦如旧焉。

zhèng hé xīn yí qún chén jìn míng fèng wèi qí rì zhì míng wén wǔ zhāo cān guān rù yì cháo táng jiù cì

《政和新仪》:群臣进名奉慰,其日质明,文武朝参官入诣朝堂就次。

yù shǐ tái xiān yǐn diàn zhōng shì yù shǐ yī yuán rù jiù wèi cì xī shàng gé mén yù shǐ tái fēn yǐn zhāo cān guān jí zhū jūn jiāng xiào cì lǐ zhí guān yǐn sān gōng yǐ xià zài xī shàng gé mén nán jiē xià měi děng chóng xíng yì wèi bìng běi xiàng dōng shàng

御史台先引殿中侍御史一员入就位,次西上阁门、御史台分引朝参官及诸军将校,次礼直官引三公以下在西上阁门南阶下,每等重行异位,并北向东上。

zhī xī shàng gé mén guān yú bān qián xī xiàng lì jìn hù zhí míng zhǐ gōng

知西上阁门官于班前西向立,搢笏,执名纸,躬。

sān gōng yǐ xià wén wǔ bǎi liáo jù zài bài jùn gé mén guān zhí hù zhì míng zhǐ hù shàng rù xī shàng gé mén qì tuì

三公以下文武百僚俱再拜,俊阁门官执笏、置名纸笏上、入西上阁门讫,退。

qún chén fèng wèi yì jǐng líng gōng měi děng chóng xíng yì wèi bìng běi xiàng dōng shàng

群臣奉慰诣景灵宫,每等重行异位,并北向东上。

lǐ zhí guān yī bān shǒu yǐ xià zài bài qì yǐn bān shǒu zì dōng jiē shēng diàn shè rén jiē yǐn tóng shēng yì xiāng àn qián jìn hù shàng xiāng guì diàn chá qì zhí hù xìng jiàng jiē fù wèi yòu zài bài

礼直官揖班首以下再拜讫,引班首自东阶升殿,舍人接引同升,诣香案前,搢笏,上香,跪奠茶讫,执笏兴,降阶复位,又再拜;

cì yǐn bān shǒu yǐ xià fēn zuǒ yòu jìn hù xíng xiāng zǎi xiàng zhí zhèng guān fēn zuǒ yòu xíng xiāng qì zhí hù jù fù wèi

次引班首以下分左右搢笏,行香,宰相、执政官分左右行香讫,执笏俱复位;

cì yǐn bān shǒu shēng diàn yì xiāng àn qián fǔ fú guì jìn hù zhí lú sì dú shū bì zhí hù fǔ fú xìng jiàng jiē fù wèi yòu zài bài tuì

次引班首升殿,诣香案前俯伏,跪,搢笏,执炉,俟读疏毕,执笏俯伏,兴,降阶复位,又再拜,退。

zhōng xīng zhī zhì jì rì bǎi liáo xíng xiāng zài wài zhōu jūn yì yì sì yuàn xíng xiāng rú zài yǐ rì yì yuè fú zhì zhī nèi bìng yī lǐ lì quán tíng

中兴之制:忌日,百僚行香,在外州军亦诣寺院行香,如在以日易月服制之内,并依礼例权停。

dà xiáng hòu cì nián yú lì rì nèi jiān zhù lì jì chén jìn yīn yuè yī rì

大祥后次年,于历日内笺注立忌辰,禁音乐一日。

shào xīng yuán nián èr yuè tài cháng shǎo qīng sū chí děng yǐ huī zōng qīn zōng liú běi yǒu shuò wàng yáo bài zhī lǐ nǎi yán fán yù zǔ zōng dì hòu jì qián yī rì bìng jì rì huáng dì zì nèi xiān fú hóng páo yáo bài qì yì fú xíng lǐ

绍兴元年二月,太常少卿苏迟等以徽宗、钦宗留北,有朔望遥拜之礼,乃言:"凡遇祖宗帝后忌,前一日并忌日,皇帝自内先服红袍遥拜讫,易服行礼。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

èr nián bā yuè zhào yīng zhū lù zhōu jūn jiàn tún jūn mǎ tǒng bīng guān měi yù guó jì miǎn xíng xiāng

二年八月,诏:"应诸路州、军见屯军马统兵官,每遇国忌,免行香。

shí sān nián zhēng yuè yù shǐ tái yán zhēng yuè shí sān rì qīn shèng xiàn sù huáng hòu jì qí rì lì chūn

十三年正月,御史台言:"正月十三日,钦圣宪肃皇后忌,其日立春。

zhǔn lìng zhū chén liáo jí jiàng xiào lì chūn rì cì fān shèng yù chēng hè děng bài biǎo jì chén fèng wèi tuì jí dài

准令,诸臣僚及将校立春日赐幡胜,遇称贺等拜表、忌辰奉慰退即戴。

yù qǐ hou shí sān rì jì chén xíng xiāng tuì jí xíng dài chā

欲乞候十三日忌辰行香退,即行戴插。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

sān shí yī nián liù yuè lǐ bù shì láng jīn ān jié děng yán liù yuè èr shí bā rì qīn cí huáng hòu jì chén xì zài yuān shèng huáng dì yǐ rì yì yuè shì fú zhī wài bǎi guān xíng xiāng yi rú cháng zhì

三十一年六月,礼部侍郎金安节等言:"六月二十八日,钦慈皇后忌辰,系在渊圣皇帝以日易月释服之外,百官行香,宜如常制。

zhào yī

"诏依。

sān shí èr nián zhēng yuè lǐ bù tài cháng sì yán yǐ xiáng zhǐ qīn zōng fù miào yì zǔ dāng qiān

三十二年正月,礼部、太常寺言:"已降旨:钦宗祔庙,翼祖当迁。

yú zhēng yuè jiǔ rì gào qiān yì zǔ huáng dì jiǎn mù huáng hòu shén zhǔ fèng cáng yú jiā shì suǒ yǒu yǐ hòu yì zǔ huáng dì jì jí huì jiǎn mù huáng hòu jì yù qǐ yī lǐ bù huì bù jì

于正月九日告迁翼祖皇帝、简穆皇后神主奉藏于夹室,所有以后翼祖皇帝忌及讳、简穆皇后忌,欲乞依礼不讳、不忌。

zhào gōng yī

"诏恭依。

chún xī yuán nián shí yī yuè zhào wén wǔ bǎi liáo yì jǐng líng gōng guó jì lì bān xíng xiāng zì jīn rú yù zǎi zhí jù zhì zhāi bù jí chèn fù yú dōng bān cóng shàng yǐn guān yī yuán shēng diàn guì lú xíng xiāng yǐ cì guān yī yuán yì xī bān xíng xiāng

淳熙元年十一月诏:"文武百僚诣景灵宫国忌立班行香,自今如遇宰执俱致斋不及趁赴,于东班从上引官一员升殿跪炉行香,以次官一员诣西班行香。

xiān shì gé mén de zhǐ guó jì xíng xiāng zǎi zhí zhì zhāi bù fù qí xi bì wǔ chén quē guān yā bān yǐ xiáng zhǐ huī chāi shǐ xiāng huò tài wèi jié dù shǐ děng yā bān kě lìng wén wǔ bān nèi bān shàng yī yuán dōng bì yā bān zhǐ lìng xi bì sàn xiāng jīn hòu zhǔn cǐ

"先是,阁门得旨:国忌行香,宰执致斋不赴,其西壁武臣阙官押班,已降指挥,差使相或太尉、节度使等押班,可令文武班内班上一员东壁押班,止令西壁散香,今后准此。

zhì shì lǐ bù tài cháng sì zhòng bié zhǐ dìng lái shàng gù yǒu shì mìng

至是,礼部、太常寺重别指定来上,故有是命。

sì nián shí yuè tài cháng shǎo qīng qí qìng zhòu yán měi yù guó jì wén chén bān liè mò gǎn bù sù wéi shì wǔ chén yī bān yuán shù jué shǎo huò yǐ jí bìng zài gào duō bù chèn fù

四年十月,太常少卿齐庆胄言:"每遇国忌,文臣班列莫敢不肃,唯是武臣一班员数绝少,或以疾病在告,多不趁赴。

zhào gé mén yù shǐ tái shēn yán xíng xià rú yǒu wéi lì tán hé wén zòu

"诏阁门、御史台申严行下,如有违戾,弹劾闻奏。

jiǔ nián shí yuè shì yù shǐ zhāng dà jīng zòu bǐ lái guó jì xíng xiāng rì fēn hé fù guān lèi duō tuō jí zài gào yǐ miǎn sù xīng bài guì zhī láo

九年十月,侍御史张大经奏:"比来国忌行香日分,合赴官类多托疾在告,以免夙兴拜跪之劳。

qǐ zì jīn rú yù xíng xiāng rì yǒu chēng jí tuō gù bù fù zhě cóng běn tái tán zòu qǐ zhì diǎn xiàn

乞自今如遇行香日,有称疾托故不赴者,从本台弹奏,乞置典宪。

cóng zhī

朝廷采纳了他的建议。

qún chén sī jì

群臣私忌。

kāi bǎo chì wén yīng cháng cān guān jí nèi diàn qǐ jū zhí guān děng zì jīn cì shǐ láng zhōng jiāng jūn yǐ xià yù sī jì qǐng zhǔn shì jiǎ yī rì

开宝敕文:"应常参官及内殿起居职官等,自今刺史、郎中、将军以下遇私忌,请准式假一日。

jì qián zhī xī tīng hái sī dì

忌前之夕,听还私第。

qí hòu yǒu sī yán chén liáo jì rì ēn cì qí jiān shén yǒu wú míng zhě rú liú jì yuán lǐ yù liú chǎng zhī lèi jiē shēn wéi jiàng fú wáng méi yǐ jiǔ ér shàng zhān ēn cì

"其后有司言:"臣僚忌日恩赐,其间甚有无名者:如刘继元、李煜、刘𬬮之类,皆身为降俘,亡没已久,而尚沾恩赐;

jí zhōu cháo jì rì shàng yǒu zhuī jiàn

及周朝忌日,尚有追荐;

běn cháo yì yǒu zhuī zūn huáng hòu shēng rì dào chǎng bìng zhū shén cí yì yǒu wéi shēng rì zhě

本朝亦有追尊皇后生日道场,并诸神祠亦有为生日者。

qǐng fù lǐ guān xiáng yì bù jīng zhī wù yī qiè shěng qù

请付礼官详议,不经之物,一切省去。

zhào zhōu cháo jì rì réng jiù yú ba zhī

"诏周朝忌日仍旧,余罢之。

✦ You read 志·卷七十六

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.