xíng fǎ èr
◎刑法二
lǜ lìng zhě yǒu sī zhī suǒ shǒu yě
律令者，有司之所守也。
tài zǔ yǐ lái qí suǒ zì duàn zé qīng zhòng qǔ shě yǒu fǎ wài zhī yì yān
太祖以来，其所自断，则轻重取舍，有法外之意焉。
rán qí mò liú zhī bì zhuān yòng jǐ sī yǐ luàn zǔ zōng zhī chéng xiàn zhě duō yǐ
然其末流之弊，专用己私以乱祖宗之成宪者多矣。
qián dé fá shǔ zhī yì yǒu jūn dà xiào gē mín qī rǔ ér shā zhī tài zǔ zhào zhì quē shù qí zuì
干德伐蜀之役，有军大校割民妻乳而杀之，太祖召至阙，数其罪。
jìn chén yíng jiù pō qiè dì yuē zhèn xīng shī fá zuì fù rén hé gū ér cán rěn zhì cǐ
近臣营救颇切，帝曰："朕兴师伐罪，妇人何辜，而残忍至此！
suì zhǎn zhī
"遂斩之。
shí jùn xiàn lì chéng wǔ jì zhī xí dú huò lì mín gù yóu yán tān mò zhī zuì
时郡县吏承五季之习，黩货厉民，故尤严贪墨之罪。
kāi bǎo sì nián wáng yuán jí shǒu yīng zhōu yuè yú shòu zāng qī shí yú wàn dì yǐ lǐng biǎo chū píng yù chéng póu kè zhī lì tè zhào qì shì
开宝四年，王元吉守英州，月余，受赃七十余万，帝以岭表初平，欲惩掊克之吏，特诏弃市。
shǎn zhōu mín fàn yì chāo zhōu xiǎn dé zhōng yǐ sī yuàn shā tóng lǐ cháng gǔ zhēn jiā shí èr kǒu gǔ zhēn xiǎo zi liú liú xìng tuō zǒu zhì shì qín yì chāo su yǒu sī
陕州民范义超，周显德中，以私怨杀同里常古真家十二口，古真小子留留幸脱走，至是，擒义超诉有司。
shǎn zhōu zòu yǐn shè dāng yuán dì yuē qǐ yǒu shā yī jiā shí èr rén kě yǐ shè lùn yá
陕州奏引赦当原，帝曰："岂有杀一家十二人可以赦论邪？
mìng zhèng qí zuì
"命正其罪。
bā nián yǒu sī yán zì sān nián zhì jīn zhào suǒ dài sǐ zuì fán sì qiān yī bǎi bā rén
八年，有司言："自三年至今，诏所贷死罪凡四千一百八人。
dì zhù yì xíng pì āi jīn wú gū cháng tàn yuē yáo shùn zhī shí sì xiōng zhī zuì zhǐ yú tóu cuàn
"帝注意刑辟，哀矜无辜，尝叹曰："尧、舜之时，四凶之罪止于投窜。
xiān wáng yòng xíng gài bù huò yǐ hé jìn dài xiàn gāng zhī mì yé
先王用刑，盖不获已，何近代宪纲之密耶！
gù zì kāi bǎo yǐ lái fàn dà bì fēi qíng lǐ shēn hài zhě duō de dài sǐ
"故自开宝以来，犯大辟，非情理深害者，多得贷死。
tài píng xīng guó liù nián zì chūn shè xià bù yǔ tài zōng yì yù sòng yuān làn
太平兴国六年，自春涉夏不雨，太宗意狱讼冤滥。
huì guī dé jié dù tuī guān li chéng xìn yīn shì cōng chī yuán hù bìng chuàng sǐ
会归德节度推官李承信因市葱笞园户，病创死。
dì wén zhī zuò chéng xìn qì shì
帝闻之，坐承信弃市。
chū tài zǔ cháng jué xì qiú duō de kuān dài
初，太祖尝决系囚，多得宽贷。
ér kāi fēng fù rén shā qí fu qián shì zi dāng tú èr nián dì yǐ qí xiōng nüè cán rěn tè chǔ sǐ
而开封妇人杀其夫前室子，当徒二年，帝以其凶虐残忍，特处死。
zhì shì yǒu jīng zhōu ān dìng fù rén nù fu qián qī zhī zǐ fù jué qí kēng ér shā zhī
至是，有泾州安定妇人，怒夫前妻之子妇，绝其吭而杀之。
nǎi xià zhào yuē zì jīn jì mǔ shā shāng fu qián qī zi jí gū shā fù zhě tóng fán rén lùn
乃下诏曰："自今继母杀伤夫前妻子，及姑杀妇者，同凡人论。
yōng xī yuán nián kāi fēng guǎ fù liú shǐ bì yì fǔ su qí fu qián shì zi wáng yuán jí dú jǐ jiāng sǐ
"雍熙元年，开封寡妇刘使婢诣府，诉其夫前室子王元吉毒己将死。
yòu jūn xún tuī bù dé shí yí zuǒ jūn xún lüě zhì yuán jí zì wū fú
右军巡推不得实，移左军巡掠治，元吉自诬伏。
é liú sǐ
俄刘死。
jí fǔ zhōng lǜ qiú yí sī lù sī àn wèn pō de qí qīn wū zhī zhuàng lěi yuè wèi jué
及府中虑囚，移司录司案问，颇得其侵诬之状，累月未决。
fǔ bái yú shàng yǐ qí dú wú xiǎn zhuàng lìng miǎn sǐ jué tú
府白于上，以其毒无显状，令免死，决徒。
yuán jí qī zhāng jī dēng wén gǔ chēng yuān dì zhào wèn zhāng jǐn de qí zhuàng
元吉妻张击登闻鼓称冤，帝召问张，尽得其状。
lì qiǎn zhōng shǐ bǔ yuán tuī guān lì yù shǐ jū wèn nǎi liú yǒu jiān zhuàng cán jì chéng jí jù qí zi fā jué ér wū zhī
立遣中使捕元推官吏，御史鞫问，乃刘有奸状，惭悸成疾，惧其子发觉而诬之。
tuī guān jí zuǒ yòu jūn xún shǐ děng xuē rèn jiàng zhì
推官及左、右军巡使等削任降秩；
yī gōng zhà chēng bèi dú liú mǔ dì qī yǐn wáng shì cái wù jí tuī lì shòu zāng zhě bìng liú hǎi dǎo
医工诈称被毒，刘母弟欺隐王氏财物及推吏受赃者，并流海岛；
yú jué fá yǒu chà
余决罚有差。
sī lù zhǔ lì shǎng mín qián cì shù bó
司录主吏赏缗钱，赐束帛。
chū yuán jí zhī xì zuǒ jūn xún zú xì fù péng zhì wèi zhī shǔ dàn zhēng jí qí cǎn dú
初，元吉之系，左军巡卒系缚搒治，谓之"鼠弹筝"，极其惨毒。
dì lìng yǐ qí fǎ fù yù zú wǎn zhuǎn háo jiào qiú sù sǐ
帝令以其法缚狱卒，宛转号叫求速死。
jí jiě fù liǎng shǒu liáng jiǔ bù néng dòng
及解缚，两手良久不能动。
dì wèi zǎi xiàng yuē jīng yì zhī nèi nǎi fù yuān kù rú cǐ kuàng sì fāng hu
帝谓宰相曰："京邑之内，乃复冤酷如此，况四方乎？
duān gǒng jiān lǔ fàn biān jùn běi miàn bù shǔ yán wén ān dà chéng èr xiàn jiān jūn duàn zhòng huì děng qì chéng dùn qǐng lùn yǐ jūn fǎ
端拱间，虏犯边郡，北面部署言："文安、大城二县监军段重诲等弃城遁，请论以军法。
dì qiǎn zhōng shǐ jiù zhǎn zhī
"帝遣中使就斩之。
jì xíng wèi yuē cǐ de fēi suǒ guǎn zhōu jūn zhào zhī yá
既行，谓曰："此得非所管州军召之邪？
wǎng xùn zhī nǎi jué
往讯之乃决。
shǐ zhì guǒ xùn de qián níng dié lìng bù sòng mín rù jū chéng fēi shàn lí suǒ bù jù shì zhī
"使至，果讯得干宁牒令部送民入居城，非擅离所部，遽释之。
xián píng jiān yǒu sān sī jūn jiāng zhào yǒng chāng zhě sù xiōng bào dū yùn jiāng nán duō wèi jiān zāng
咸平间，有三司军将赵永昌者，素凶暴，督运江南，多为奸赃。
zhī ráo zhōu hán chāng líng lián de qí zhuàng nǎi yí zhuǎn yùn shǐ féng liàng zuò jué zhàng tíng zhí
知饶州韩昌龄廉得其状，乃移转运使冯亮，坐决杖停职。
suì wō dēng wén gǔ sòng chāng líng yǔ liàng shàn bàng cháo zhèng réng wěi kè yìn zuò liàng děng qiú jiě zhī zhuàng
遂挝登闻鼓，讼昌龄与亮讪谤朝政，仍伪刻印，作亮等求解之状。
zhēn zōng chá qí zhà yú biàn diàn zì lín xùn yǒng chāng qū fú suì zhǎn zhī shì liàng bù wèn ér chāng líng yǐ tā shì biǎn yǐng zhōu tuán liàn fù shǐ
真宗察其诈，于便殿自临讯，永昌屈伏，遂斩之，释亮不问，而昌龄以他事贬郢州团练副使。
cáo zhōu mín sū zhuāng xù bīng qì nì wáng mìng háo duó mín chǎn jī zāng jì sì shí wàn
曹州民苏庄蓄兵器，匿亡命，豪夺民产，积赃计四十万。
yù shǐ tái qǐng jí qí jiā dì yuē bào héng zhī mín guó yǒu cháng fǎ jí zhī sī guò yě
御史台请籍其家，帝曰："暴横之民，国有常法，籍之，斯过也。
lùn rú lǜ
"论如律。
qí zòng shè qīng zhòng bì dāng yú yì duō lèi cǐ
其纵舍轻重，必当于义，多类此。
fán suì jī qiáng mín xiāng shuài chí zhàng jié rén cāng lǐn fǎ yīng qì shì měi jù yù shàng wén zhé dài qí sǐ
凡岁饥，强民相率持杖劫人仓廪，法应弃市，每具狱上闻，辄贷其死。
zhēn zōng shí cài zhōu mín sān bǎi yī shí bā rén yǒu zuì jiē dāng sǐ
真宗时，蔡州民三百一十八人有罪，皆当死。
zhī zhōu zhāng róng tuī guān jiāng sì zōng yì qǔ wéi shǒu zhě zhàng jǐ yú xī lùn zhàng zuì
知州张荣、推官江嗣宗议取为首者杖脊，余悉论杖罪。
dì xià zhào bāo zhī
帝下诏褒之。
qiǎn shǐ xún fǔ zhū dào yīn yù zhī yuē píng mín jiān shí qiáng qǔ hóu liáng yǐ tú huó mìng ěr bù kě cóng dào fǎ kē zhī
遣使巡抚诸道，因谕之曰："平民艰食，强取糇粮以图活命尔，不可从盗法科之。
tiān shèng chū yǒu sī cháng zòu dào jié mǐ shāng zhǔ rén zōng yuē jī jié mǐ kě āi dào shāng zhǔ kě jí
"天圣初，有司尝奏盗劫米伤主，仁宗曰："饥劫米可哀，盗伤主可疾。
suī rán wú zhī pò yú shí bù zú ěr
虽然，无知迫于食不足耳。
mìng dài zhī
"命贷之。
wǔ nián shǎn xī hàn yīn zhào mín jié cāng lǐn fēi shāng zhǔ zhě jiǎn sǐ cì lì tā zhōu fēi shǒu móu yòu jiǎn yī děng
五年，陕西旱，因诏："民劫仓廪，非伤主者减死，刺隶他州，非首谋又减一等。
zì shì zhū lù zāi shāng jí jiàng chì jī mín wèi dào duō méng qín jiǎn lài yǐ quán huó zhě shén zhòng
"自是，诸路灾伤即降敕，饥民为盗，多蒙矜减，赖以全活者甚众。
sī mǎ guāng shí zhī jiàn yuàn yán yuē chén wén chì xià jīng dōng xi zāi shāng zhōu jūn rú pín hù yǐ jī tōu dào hú dòu yīn ér dào cái zhě yǔ jiǎn děng duàn fàng chén qiè yǐ wéi fēi biàn
司马光时知谏院，言曰："臣闻敕下京东、西灾伤州军，如贫户以饥偷盗斛斗因而盗财者，与减等断放，臣窃以为非便。
zhōu lǐ huāng zhèng shí yǒu èr sàn lì báo zhēng huǎn xíng chí lì shě jìn qù jǐ lǜ jiē tuī kuān dà zhī ēn yǐ lì yú mín dú yú dào zéi yù gēng yán jí
《周礼》荒政十有二，散利、薄征、缓刑、弛力、舍禁、去几，率皆推宽大之恩以利于民，独于盗贼，愈更严急。
gài yǐ jī jǐn zhī suì dào zéi bì duō cán hài liáng mín bù kě bù chú
盖以饥馑之岁，盗贼必多，残害良民，不可不除。
qǐng nián cháng jiàn zhōu xiàn guān lì yǒu bù zhī zhì tǐ wu wèi xiǎo rén
顷年尝见州县官吏，有不知治体，务为小仁。
yù xiōng nián jié dào hú dòu zhé kuān zòng zhī zé dào zéi gōng xíng gēng xiāng jié duó xiāng cūn dà rǎo bù miǎn guǎng yǒu shōu bǔ zhòng jiā xíng pì huò sǐ huò liú rán hòu shāo dìng
遇凶年，劫盗斛斗，辄宽纵之，则盗贼公行，更相劫夺，乡村大扰，不免广有收捕，重加刑辟，或死或流，然后稍定。
jīn ruò cháo tíng míng jiàng chì wén yù yán yǔ jiǎn děng duàn fàng shì quàn mín wèi dào yě
今若朝廷明降敕文，豫言与减等断放，是劝民为盗也。
bǎi xìng fá shí dāng qīng yáo báo fù kāi cāng zhèn dài yǐ jiù qí sǐ bù dàng shǐ zhī zì xiāng jié duó
百姓乏食，当轻徭薄赋、开仓振贷以救其死，不当使之自相劫夺。
jīn suì fǔ jiè jīng dōng jīng xi shuǐ zāi jí duō yán xíng jùn fǎ yǐ chú dào zéi yóu kǒng chūn dōng zhī jiāo jī mín xiào jù bù kě jìn yù yòu kuàng jiàng chì yǐ quàn zhī
今岁府界、京东、京西水灾极多，严刑峻法以除盗贼，犹恐春冬之交饥民啸聚，不可禁御，又况降敕以劝之。
chén kǒng guó jiā shǐ yú kuān rén ér zhōng yú kù bào yì zài huó rén ér shā rén gèng duō yě
臣恐国家始于宽仁，而终于酷暴，意在活人而杀人更多也。
shì bào wén
"事报闻。
dì cháng yù ěr yīng gé jīng yán jiǎng zhōu lǐ dà huāng dà zhá báo zhēng huǎn xíng
帝尝御迩英阁经筵，讲《周礼》"大荒大札，薄征缓刑"。
yáng ān guó yuē huǎn xíng zhě nǎi guò wù zhī mín ěr dāng suì qiàn zé shè zhī mǐn qí qióng yě
杨安国曰："缓刑者，乃过误之民耳，当岁歉则赦之，悯其穷也。
jīn zhòng chí bīng zhàng jié liáng lǐn yī qiè kuān zhī kǒng bù zú yǐ jìn jiān
今众持兵杖劫粮廪，一切宽之，恐不足以禁奸。
dì yuē bù rán tiān xià jiē wú chì zǐ yě
"帝曰："不然，天下皆吾赤子也。
yī yù jī jǐn zhōu xiàn bù néng zhèn xù jī piǎo suǒ pò suì zhì wéi dào yòu bǔ ér shā zhī bù yì shén hu
一遇饥馑，州县不能振恤，饥莩所迫，遂至为盗，又捕而杀之，不亦甚乎？
rén zōng tīng duàn yóu yǐ zhōng hòu wéi zhǔ
仁宗听断，尤以忠厚为主。
lǒng ān xiàn mín wū píng mín wǔ rén wéi jié dào wèi xī zhí zhī yī rén lüè sǐ sì rén suì yǐn fú
陇安县民诬平民五人为劫盗，尉悉执之，一人掠死，四人遂引服。
qí jiā biàn yú zhōu zhōu bù wéi lǐ xī lùn sǐ
其家辨于州，州不为理，悉论死。
wèi jǐ qín zhōu bǔ de zhēn dào lǒng zhōu lì dāng zuò fǎ ér huì shè dì nù tè biǎn zhī zhōu sūn jì wèi léi zhōu cān jūn yú jiē chú míng liú lǐng nán
未几，秦州捕得真盗，陇州吏当坐法而会赦，帝怒，特贬知州孙济为雷州参军，余皆除名流岭南。
cì qián sù wǔ jiā fù qí yì sān nián
赐钱粟五家，复其役三年。
yīn xià zhào jiè chì zhōu xiàn
因下诏戒敕州县。
guǎng zhōu sī lǐ cān jūn chén zhòng yuē wù rù rén sǐ yǒu sī dāng zhòng yuē gōng zuì yīng shú
广州司理参军陈仲约误入人死，有司当仲约公罪应赎。
dì wèi shěn xíng yuàn zhāng kuí yuē sǐ zhě bù kě fù shēng ér yù lì suī fèi fù de xù guān
帝谓审刑院张揆曰："死者不可复生，而狱吏虽废，复得叙官。
mìng tè zhì zhī huì shè wù xù yòng
"命特治之，会赦勿叙用。
shàng shū bǐ bù yuán wài láng shī zhòng shuō qǐng lǎo zì yán ēn de rèn zǐ dì yǐ zhòng shuō cháng shī rù rén sǐ zuì bù yǔ
尚书比部员外郎师仲说请老，自言恩得任子，帝以仲说尝失入人死罪，不与。
qí zhòng rén mìng rú cǐ
其重人命如此。
shí jìn chén yǒu zuì duō bù xià lì hé shí bù fù yǒu sī yì fǎ
时近臣有罪，多不下吏劾实，不付有司议法。
jiàn guān wáng zhì yán qíng yǒu qīng zhòng lǐ fēn gù shī ér yī qiè chū yú shèng duàn qián hòu chā yì yǒu shāng zhèng tǐ xíng fǎ zhī guān ān suǒ yòng zāi
谏官王贽言："情有轻重，理分故失，而一切出于圣断，前后差异，有伤政体，刑法之官安所用哉？
qǐng zì jīn xī fù yǒu sī zhèng yǐ fǎ
请自今悉付有司正以法。
zhào kě
"诏可。
jìn chén jiān yǒu gàn qǐng zhé wéi yán guān suǒ chì
近臣间有干请，辄为言官所斥。
jiàn guān chén shēng zhī cháng yán yǒu sī duàn yù huò shì lián quán xìng duō yǐ zhōng zhǐ shì zhī
谏官陈升之尝言："有司断狱，或事连权幸，多以中旨释之。
qǐng yǒu yuán zhōng zhǐ de shì zhě hé qí gàn qǐng zhī zuì yǐ wéi zhì lùn
请有缘中旨得释者，劾其干请之罪，以违制论。
xǔ zhī
"许之。
rén zōng yú shǎng fá wú suǒ sī yóu bù yǐ guì jìn fèi fǎ
仁宗于赏罚无所私，尤不以贵近废法。
lǚ jiè yǒu sī bèi nèi jiàng zhě zhí zòu wú zhé xíng
屡戒有司："被内降者，执奏，毋辄行。
wèi cháng qū fǎ yǐ zì xùn yě
"未尝屈法以自徇也。
zhī guó zhōu zhōu rì xuān guǐ zòu shuǐ zāi yǒu sī lùn qǐng rú shàng shū bù shí fǎ
知虢州周日宣诡奏水灾，有司论请如上书不实法。
dì yuē zhōu jùn duō yán fú ruì zhì shuǐ hàn zhī zāi huò yì ér bù wén
帝曰："州郡多言符瑞，至水旱之灾，或抑而不闻。
jīn shǒu chén zì chén diàn nì guān sī lú shè yì shí zài mín hé kě jiā zuì
今守臣自陈垫溺官私庐舍，意实在民，何可加罪？
yīng zōng zài wèi rì qiǎn yú zhèng lìng wèi jí yǒu suǒ gēng zhì
英宗在位日浅，于政令未及有所更制。
rán yǐ lì xí píng ān màn yú fèng fǎ shāo yù zhèn qǐ qí dài duò
然以吏习平安，慢于奉法，稍欲振起其怠惰。
sān bān fèng zhí hé qīn dài suǒ bù gāng qián zhì jiǎo dì mìng dài sǐ miǎn zhàng cì lì fú jiàn lù láo chéng
三班奉职和钦贷所部纲钱，至绞，帝命贷死免杖，刺隶福建路牢城。
zhī shěn xíng yuàn lú shì zōng qǐng shāo kuān qí zuì dì yuē xíng gù ér de kuān zé sǐ zhě zī zhòng fēi xíng qī wú xíng zhī dào
知审刑院卢士宗请稍宽其罪，帝曰："刑故而得宽，则死者滋众，非'刑期无刑'之道。
sì yǒu guò wù dài wú shāng yě
俟有过误，贷无伤也。
fù guó cāng jiān guān shòu mǐ shī è huài shí bā wàn dàn huì ēn dāng jiǎn dì tè mìng duó guān tíng zhī
"富国仓监官受米湿恶，坏十八万石，会恩当减，帝特命夺官停之。
xī níng èr nián nèi diàn chóng bān zhèng cóng yì mǔ xiōng jù wáng yú lǐng wài suì yú fāng zhī qǐng xíng fú
熙宁二年，内殿崇班郑从易母、兄俱亡于岭外，岁余方知，请行服。
shén zōng yuē fù mǔ zài yuǎn dāng cháo xī wèi niàn
神宗曰："父母在远，当朝夕为念。
jīng shí wú ān fǒu zhī wèn yǐ zhì yú nián bù zhī cún wáng yá
经时无安否之问，以至逾年不知存亡邪？
tè chú míng lè tíng
"特除名勒停。
sì nián wáng cún lì yán jiā yòu zhōng tóng xué jiū chū shēn wèi dàng shān xiàn wèi cháng nà guān shú fù pèi lì zuì qǐng tóng jǔ rén fǎ de miǎn dīng yáo
四年，王存立言："嘉祐中，同学究出身，为砀山县尉，尝纳官赎父配隶罪，请同举人法，得免丁徭。
dì mǐn zhī fù cì chū shēn réng yǔ zhù guān
"帝悯之，复赐出身，仍与注官。
jiǔ nián zhī guì zhōu chén qǐ yù jīng lüè jiāo zhǐ qǔ qí cí ēn zhōu jiāo rén suì pò qīn fàn yōng guǎn
九年，知桂州沈起欲经略交阯，取其慈恩州，交人遂破钦，犯邕管。
zhào biān rén héng zāo tú lù zhí qí zhì kòu zuì xī zài qǐ tè xuē guān jué biān zhì yuǎn è zhōu
诏边人横遭屠戮，职其致寇，罪悉在起，特削官爵，编置远恶州。
fù chóu hòu shì wú fǎ
复仇，后世无法。
rén zōng shí dān zhōu mín liú yù fù wèi wáng dé ōu sǐ dé gèng shè yù sī shā dé yǐ fù fù chóu
仁宗时，单州民刘玉父为王德殴死，德更赦，玉私杀德以复父仇。
dì yì zhī jué zhàng biān guǎn
帝义之，决杖、编管。
yuán fēng yuán nián qīng zhōu mín wáng yūn fù wéi rén ōu sǐ yūn yòu wèi néng fù chóu
元丰元年，青州民王赟父为人殴死，赟幼，未能复仇。
jǐ guān cì chóu duàn zhī shǒu jì fù mù zì shǒu
几冠，刺仇，断支首祭父墓，自首。
lùn dāng zhǎn
论当斩。
dì yǐ shā chóu jì fù yòu zì guī zuì qí qíng kě jīn zhào dài sǐ cì pèi lín zhōu
帝以杀仇祭父，又自归罪，其情可矜，诏贷死，刺配邻州。
xuān zhōu mín yè yuán yǒu tóng jū xiōng luàn qí qī yì shā zhī yòu shā xiōng zi qiáng qí fù yǔ sǎo wèi yuē qì bù sòng
宣州民叶元有同居兄乱其妻，缢杀之，又杀兄子，强其父与嫂为约契不讼。
lín lǐ fā qí shì zhōu wéi shàng qǐng dì yuē zuì rén yǐ sǐ jiān luàn zhī shì tè chū yè yuán zhī kǒu bù zú yǐ dìng zuì
邻里发其事，州为上请，帝曰："罪人以死，奸乱之事特出叶元之口，不足以定罪。
qiě xià mín suī wú zhī gù yi āi jīn rán yǐ qī zǐ zhī ài jì wǎng qí fù yòu shā qí xiōng qiāng qí zhí nì lǐ bài lún yi yǐ ōu xiōng zhì sǐ lǜ lùn
且下民虽无知，固宜哀矜，然以妻子之爱，既罔其父，又杀其兄，戕其侄，逆理败伦，宜以殴兄至死律论。
shào shèng yǐ lái lián qǐ dǎng yù zhōng liáng bǐng chì guó yǐ kōng xū
绍圣以来，连起党狱，忠良屏斥，国以空虚。
huī zōng sì wèi wài shì ěr mù zhī wán nèi qióng shēng sè zhī yù zhēng fā wáng dù hào lìng mí cháng
徽宗嗣位，外事耳目之玩，内穷声色之欲，征发亡度，号令靡常。
yú shì cài jīng wáng fǔ zhī shǔ dé yǐ wū shàng xíng sī biàn luàn fǎ zhì
于是蔡京、王黼之属，得以诬上行私，变乱法制。
chóng níng wǔ nián zhào yuē chū lìng zhì fǎ zhòng qīng yǔ duó zài shàng
崇宁五年，诏曰："出令制法，重轻予夺在上。
bǐ jiàng tè zhǐ chǔ fèn ér sān xǐng yǐn yòng chì lìng yǐ wéi fáng ài jǔ yì bù xíng shì yǐ yǒu sī zhī cháng shǒu gé rén zhǔ zhī wēi fú
比降特旨处分，而三省引用敕令，以为妨碍，沮抑不行，是以有司之常守，格人主之威福。
fu shàn shā shēng zhī wèi wáng néng lì hài zhī wèi wáng hé gé lìng zhī yǒu
夫擅杀生之谓王，能利害之谓王，何格令之有？
chén qiáng zhī jiàn bù kě bù jiè
臣强之渐，不可不戒。
zì jīn yīng yǒu tè zhǐ chǔ fèn jiān yǒu lì hài míng jù lùn zòu xū xīn yǐ tīng
自今应有特旨处分，间有利害，明具论奏，虚心以听。
rú huò yǐ cháng fǎ jǔ gé bù xíng yǐ dà bù gōng lùn
如或以常法沮格不行，以大不恭论。
míng nián zhào fán yù bǐ duàn zuì bù xǔ yì shàng shū shěng chén sù
"明年，诏："凡御笔断罪，不许诣尚书省陈诉。
rú wéi bìng yǐ wéi yù bǐ lùn
如违，并以违御笔论。
yòu dìng lìng fán yìng chéng shòu yù bǐ guān fǔ jī zhì yī shí zhàng yī bǎi yī rì tú èr nián èr rì jiā yī děng zuì zhǐ liú sān qiān lǐ sān rì yǐ dà bù gōng lùn
"又定令："凡应承受御笔官府，稽滞一时杖一百，一日徒二年，二日加一等，罪止流三千里，三日以大不恭论。
yóu shì lì yīn yuán wèi jiān yòng fǎ qiǎo wén jìn shēn wú fù zǔ zōng zhōng hòu zhī zhì
"由是吏因缘为奸，用法巧文浸深，无复祖宗忠厚之志。
qióng jí shē chǐ yǐ jié mín lì zì sù huò jī
穷极奢侈，以竭民力，自速祸机。
jìng kāng suī zhī huǐ wù shāo zhū jiān è ér móu guó fěi rén zhōng yì mò rú zhī hé yǐ
靖康虽知悔悟，稍诛奸恶，而谋国匪人，终亦末如之何矣。
gāo zōng xìng rén róu qí yú yòng fǎ měi cóng kuān hòu zuì yǒu guò dài ér wèi cháng guò shā
高宗性仁柔，其于用法，每从宽厚，罪有过贷，而未尝过杀。
zhī cháng zhōu zhōu qǐ shàn shā rén dì yuē zhèn rì qīn tīng duàn qǐ bù néng rèn qíng zhū lù gù fēi lǐ ěr
知常州周杞擅杀人，帝曰："朕日亲听断，岂不能任情诛僇，顾非理耳。
jí mìng xuē qǐ jí
"即命削杞籍。
dà lǐ lǜ yǐ rú chén yòng fǎ píng yǔn zhě wèi zhī
大理率以儒臣用法平允者为之。
yù guān rù duì jí yǐ cǎn kù wèi jiè
狱官入对，即以惨酷为戒。
tái chén shì cáo yǒu suǒ píng fǎn zhé yǔ zhī zhuǎn guān
台臣、士曹有所平反，辄与之转官。
měi lín xuān lǜ qiú wèi cháng yǒu sòng xià zhě yuē wú kǒng yǒu sī guān wàng duàn liàn yǐ wéi zhòng qīng yě
每临轩虑囚，未尝有送下者，曰："吾恐有司观望，锻炼以为重轻也。
lì bù yuán wài láng liú dà zhōng fèng shǐ jiāng nán huí qiān zuǒ sī jiàn dì xún yǐ wéi mì shū shǎo jiān
"吏部员外郎刘大中奉使江南回，迁左司谏，帝寻以为秘书少监。
wèi zǎi chén zhū shèng fēi yuē dà zhōng fèng shǐ pō duō xìng yù jīn shǐ wèi jiàn guān kǒng sì fāng guān wàng ěr
谓宰臣朱胜非曰："大中奉使，颇多兴狱，今使为谏官，恐四方观望耳。
qí yòng xīn zhōng hòu rú cǐ
"其用心忠厚如此。
hòu zhào yòng xíng cǎn kù zé jiàng zhī rén wù táng chú jí qīn mín zhǐ yǔ yuǎn xiǎo jiān dāng chāi qiǎn
后诏用刑惨酷责降之人，勿堂除及亲民，止与远小监当差遣。
dāng jiàn shào jiān tiān xià dào qǐ wǎng wǎng gōng chéng tú yì zhì xīng shī yǐ tǎo zhī rán de dài yì zhòng
当建、绍间，天下盗起，往往攻城屠邑，至兴师以讨之，然得贷亦众。
tóng zhī shū mì yuàn shì li huí cháng zòu qiáng dào zhī shù dì yuē jiē wú chì zǐ yě qǐ kě yī yī zhū zhī
同知枢密院事李回尝奏强盗之数，帝曰："皆吾赤子也，岂可一一诛之？
zhū qí qú kuí sān liǎng rén zú yǐ
诛其渠魁三两人足矣。
zhì dài tān lì zé jí yán yīng shòu zāng zhě bù xǔ táng chú jí qīn mín
"至待贪吏则极严：应受赃者，不许堂除及亲民；
fàn wǎng fǎ zì dào zhě jí qí míng zhōng shū zuì zhì tú jí bù xù zhì sǐ zhě jí qí zī
犯枉法自盗者，籍其名中书，罪至徒即不叙，至死者，籍其赀。
zhū wén chén jì lù guān bìng dài zuǒ yòu zì zāng zuì rén zé qù zhī
诸文臣寄禄官并带"左"、"右"字，赃罪人则去之。
shì nián shēn yán zhēn jué zāng lì fǎ
是年，申严真决赃吏法。
lìng sān xǐng qǔ jù zǔ zōng gù shì yǒu yǐ jiù fǎ qì shì shì shàng zhě dì yuē hé zhì ěr yé
令三省取具祖宗故事，有以旧法弃市事上者，帝曰："何至尔耶？
dàn duàn qiǎn zhī zú yǐ
但断遣之足矣。
tān lì hài mín zá yòng xíng wēi yǒu bù dé yǐ rán qǐ rěn tián jìn shēn yú sǐ dì yá
贪吏害民，杂用刑威，有不得已，然岂忍寘缙绅于死地邪？
zài huī zōng shí xíng fǎ yǐ jùn
在徽宗时，刑法已峻。
suī cháng cái dìng chī zhàng zhī zhì ér yǒu sī yóu cóng zhòng
虽尝裁定笞、杖之制，而有司犹从重。
bǐ zhōng xīng zhī chū zhào yòng zhèng hé dì jiǎn fǎ zì shì qì jiā dìng bù yì
比中兴之初，诏用政和递减法，自是迄嘉定不易。
zì cài jīng dāng guó fán suǒ qǐng yù bǐ yǐ huài zhèng fǎ zhě xī lí zhèng zhī
自蔡京当国，凡所请御笔以坏正法者，悉厘正之。
zhū yù jù lìng dāng zhí guān yī shì jiǎn jiào
诸狱具，令当职官依式检校。
jiā yǐ gàn mù wèi zhī qīng zhòng cháng duǎn kè shí qí shàng chī zhàng bù dé liú jié mù yì bù dé dīng shì jí jiā jīn jiāo zhī lèi réng yòng guān gěi huǒ yìn
枷以干木为之，轻重长短刻识其上，笞、杖不得留节目，亦不得钉饰及加筋胶之类，仍用官给火印。
shǔ yuè měi wǔ rì yī xǐ zhuó jiā niǔ xíng sì lún guān yī yuán gōng qīn jiān shì
暑月，每五日一洗濯枷杻，刑、寺轮官一员，躬亲监视。
zhū yù sī bìng xún shēn jìn zhuàng pǐn guān mìng fù zài jìn bié jù dān zhuàng
诸狱司并旬申禁状，品官、命妇在禁，别具单状。
hé zòu àn zhě jù qíng kuǎn zhāo fú zòu wén fǎ sī zhū shū jiǎn zuò tiáo lì tuī sī lù wèn jiǎn fǎ guān lì xìng míng yú hòu
合奏案者，具情款招伏奏闻，法司朱书检坐条例、推司录问、检法官吏姓名于后。
gè zhōu měi nián kāi shōu biān pèi jī guǎn nú bì rén jí duàn guò biān pèi zhī shù gè zhì jí
各州每年开收编配羁管奴婢人及断过编配之数，各置籍。
gè lù tí diǎn xíng yù sī suì jù běn lù zhōu jūn duàn guò dà pì shēn xíng bù zhū zhōu shēn tí xíng sī
各路提点刑狱司，岁具本路州军断过大辟申刑部，诸州申提刑司。
qí yìng shū jìn lì ér bù shū yīng shēn suǒ shǔ ér bù shēn zòu àn bù yī shì jiǎn zuò kāi jù wéi lìng huí bào bù yuán zhì fáng xiáng fù yǔ tí xíng sī xiáng fù dà bì ér jī liú shī fù dà bì zhì zuì yǒu chū rù zhě gè dǐ zuì
其应书禁历而不书，应申所属而不申，奏案不依式，检坐开具违令，回报不圆致妨详覆，与提刑司详覆大辟而稽留、失覆大辟致罪有出入者，各抵罪。
zhī zhōu jiān tǒng bīng zhě fēi chū shī lín chén wú yòng zhòng xíng
知州兼统兵者，非出师临陈，毋用重刑。
zhōu xiàn yuè jù xì qiú cún wáng zhī shù shēn tí xíng sī suì zhōng bǐ jiào sǐ qiú zuì duō zhě dāng zhí guān chù zé qí zuì shǎo zhě bāo shǎng zhī
州县月具系囚存亡之数申提刑司，岁终比较，死囚最多者，当职官黜责，其最少者，褒赏之。
jiù yǐ juàn jì zāng zhě qiān sān bǎi wèi yì pǐ qiè dào zhì èr guàn zhě tú
旧以绢计赃者，千三百为一匹，窃盗至二贯者徒。
zhì shì yòu jiā yōu jiǎn yǐ èr qiān wèi yì pǐ dào zhì sān guàn zhě tú yī nián
至是，又加优减，以二千为一匹，盗至三贯者徒一年。
sān nián fù zhào yǐ sān qiān wèi yì pǐ qiè dào jí fán yǐ qián dìng zuì dì zēng wǔ fēn
三年，复诏以三千为一匹，窃盗及凡以钱定罪，递增五分。
sì nián yòu zhào tè zhǐ chǔ sǐ qíng fǎ bù dàng zhě xǔ dà lǐ sì zòu shěn
四年，又诏："特旨处死，情法不当者，许大理寺奏审。
wǔ nián suì zhōng bǐ jiào xuān zhōu qú zhōu fú zhōu wú bìng sǐ qiú dāng zhí guān gè zhuǎn yī guān
五年，岁终比较，宣州、衢州、福州无病死囚，当职官各转一官。
shū zhōu bìng sǐ jí yī fēn huì zhōu èr fēn liù lí dāng zhí guān gè jiàng yī guān
舒州病死及一分，惠州二分六厘，当职官各降一官。
liù nián lìng xíng bù tǐ liàng gōng shì shào zhōu guǎng zhōu gāo zhōu kān mìng guān yān xì zhì jiǔ bù bào zhào zhī zhōu jiàng yī guān dāng zhí guān zhǎn èr nián mó kān dāng háng lì yǒng bù shōu xù
六年，令刑部体量公事，邵州、广州、高州勘命官淹系至久不报，诏知州降一官，当职官展二年磨勘，当行吏永不收叙。
dé qìng fǔ kān fēng chuān xiàn lìng shì qī yuè bù bào zhào zhī zhōu kān guān gè dǐ zuì
德庆府勘封川县令事，七月不报，诏知州、勘官各抵罪。
jiǔ nián dà lǐ sì zhū bó wén guǎng xī cuī duàn xíng yù hái yán léi zhōu hǎi zéi liǎng yù bìng xì píng rén qī rén nèi wǔ rén yǐ sǐ
九年，大理寺朱伯文广西催断刑狱，还言："雷州海贼两狱，并系平人七人，内五人已死。
dì cè rán zhào běn lù tí xíng yǐ xià zhòng zhì fá
"帝恻然，诏本路提刑以下重致罚。
shí èr nián yù shǐ tái diǎn jiǎn qián táng rén hé xiàn yù jù qián táng dà zhàng yī duō wǔ qián bàn
十二年，御史台点检钱塘、仁和县狱具，钱塘大杖，一多五钱半；
rén hé jiā yī duō yī jīn yī qīng bàn jīn zhào xiàn guān gè jiàng yī guān
仁和枷，一多一斤，一轻半斤，诏县官各降一官。
shí sān nián zhào jìn qiú wú gòng fàn zhě lín ān rì zhī qián èr shí wén wài lù shí wǔ wén
十三年，诏："禁囚无供饭者，临安日支钱二十文，外路十五文。
shí liù nián zhào zhū jū yù zhuī dào gān zhèng rén wú zuì qiǎn hái zhě měi chéng gěi mǐ yī shēng bàn qián shí wǔ wén
"十六年，诏："诸鞫狱追到干证人，无罪遣还者，每程给米一升半，钱十五文。
èr shí yī nián zhào guān zhī bìng qiú yào wù qián
"二十一年，诏官支病囚药物钱。
jiù fǎ xíng bù láng guān sì rén fēn zuǒ yòu tīng huò yǐ xiáng fù huò yǐ xù shěn tóng liáo ér yì shì yǒu fáng xián kǎo fù zhī yì
旧法，刑部郎官四人，分左、右厅，或以详覆，或以叙审，同僚而异事，有防闲考覆之意。
nán dù yǐ lái wu cóng jiǎn shěng dà lǐ shǎo qīng zhǐ yī yuán xíng bù láng zhōng chū wú fēn yì yù yǒu bù dé qí qíng fǎ yǒu bù dàng yú lǐ zhě wú suǒ píng fǎn zhuī gǎi
南渡以来，务从简省，大理少卿止一员，刑部郎中初无分异，狱有不得其情，法有不当于理者，无所平反追改。
èr shí liù nián yòu sī láng zhōng wāng yīng chén yán zhī
二十六年，右司郎中汪应辰言之。
zhào xíng bù láng guān yī yuán fēng fǎ fēn zuǒ yòu tīng zhì shì
诏刑部郎官依元丰法，分左、右厅治事。
èr shí qī nián zhào sì chuān yǐ qián yǐn kē zuì zhě zhǔn tóng qián
二十七年，诏四川以钱引科罪者，准铜钱。
xiào zōng jiū xīn shù yù měi suì lín xuān lǜ qiú shuài xiān shù rì lìng yǒu sī jìn kuǎn àn pī yuè rán hòu jué qiǎn
孝宗究心庶狱，每岁临轩虑囚，率先数日令有司进款案披阅，然后决遣。
fǎ sī gēng dìng lǜ lìng bì qīn wéi dìng zhèng zhī
法司更定律令，必亲为订正之。
chéng xiàng zhào xióng shàng chún xī tiáo fǎ shì lèi dì dú zhì shōu luó mǎ zhōu chuán qì shū shuì yuē kǒng hòu shì yǒu suàn jí zhōu chē zhī jī
丞相赵雄上《淳熙条法事类》，帝读至收骡马、舟船、契书税，曰："恐后世有算及舟车之讥。
hù lìng hù jué zhī jiā xǔ gěi qí jiā sān qiān guàn jí èr wàn guàn zhě qǔ zhǐ
"《户令》："户绝之家，许给其家三千贯，及二万贯者取旨。
dì yuē qí jiā bù xìng ér jué jí èr wàn guàn nǎi qǔ zhī shì yǒu xīn lì qí cái yě
"帝曰："其家不幸而绝，及二万贯乃取之，是有心利其财也。
yòu bǔ wáng lǜ gōng rén bù huò dào zhě fá jīn
"又《捕亡律》："公人不获盗者，罚金。
dì yuē fá jīn ér bù jiā zuì shì shǐ zhī shòu cái zòng dào yě
"帝曰："罚金而不加罪，是使之受财纵盗也。
yòu jiān sī zhī zhōu wú é shàng gòng zhě shǎng
"又："监司、知州无额上供者赏。
dì yuē shàng gòng jì wú é shì bái qǔ yú mín yě kě shǎng yǐ yòu zhī hu
"帝曰："上供既无额，是白取于民也，可赏以诱之乎？
bìng lìng xuē qù zhī
"并令削去之。
qí míng shěn rú cǐ
其明审如此。
qiě yú yòng xíng wèi cháng yǐ sī fèi fǎ
且于用刑，未尝以私废法。
zhèn jiāng dū tǒng qi fāng yǐ kè bāo bèi zuì zǎi chén chén jùn qīng yán nèi chén yǒu zhǔ zhī zhě dì yuē zhèn yì wén zhī
镇江都统戚方以刻剥被罪，宰臣陈俊卿言内臣有主之者，帝曰："朕亦闻之。
nǎi yǐ nèi shì chén yú li zōng huí děng fù dà lǐ yù jiū qí lù zhuàng yù chéng jué pèi zhī
"乃以内侍陈瑜、李宗回等付大理狱，究其赂状，狱成，决配之。
qián dào èr nián xià zhào yuē yù zhòng shì yě
乾道二年，下诏曰："狱，重事也。
yòng fǎ yī qīng zé mín wú suǒ cuò shǒu zú
用法一倾，则民无所措手足。
bǐ nián yǐ lái zhì yù zhī lì qiǎo chí duō duān suí yì qīng zhòng zhī zhèn shén huàn yān
比年以来，治狱之吏，巧持多端，随意轻重之，朕甚患焉。
qí zì jīn gé wán xí zhī bì míng shěn kè zhī gōng shǐ jiān bù róng qíng fá bì dāng zuì yòng dí yú xíng zhī zhōng miǎn zhī zāi wú hū
其自今革玩习之弊，明审克之公，使奸不容情，罚必当罪，用迪于刑之中，勉之哉，毋忽！
sān nián zhào yuē yù zhòng shì yě
"三年，诏曰："狱，重事也。
jī zhě yǒu lǜ dāng zhě yǒu bǐ yí zhě yǒu yàn
稽者有律，当者有比，疑者有谳。
bǐ nián gù yǐ yù qíng bái yú zhí zhèng tàn qǔ zhǐ yì yǐ wéi qīng zhòng shén wáng wèi yě
比年顾以狱情白于执政，探取旨意，以为轻重，甚亡谓也。
zì jīn qí zhī nǎi xīn jìng yú xíng wéi dāng wèi guì wú xí qián fēi
自今其祗乃心，敬于刑，惟当为贵，毋习前非。
bù rú wú zhào wú jiāng dà tián yú fá wǎng yōu shè
不如吾诏，吾将大寘于罚，罔攸赦。
liù nián zhào yǐ juàn jì zāng zhě gèng zēng yī guàn
"六年，诏："以绢计赃者，更增一贯。
yǐ sì qiān wèi yì pǐ
以四千为一匹。
yì zhě yòu yán fàn dào yǐ chì jì qián dìng zuì yǐ lǜ jì juàn
"议者又言："犯盗，以敕计钱定罪，以律计绢。
jīn lǜ yǐ juàn dìng zuì zhě dì zēng yī qiān chì nèi yǐ qián dìng zuì yì hé lì zēng yī qiān
今律以绢定罪者递增一千，敕内以钱定罪，亦合例增一千。
cóng zhī
朝廷采纳了他的建议。
lín ān fǔ zuǒ yòu sī lǐ fǔ yuàn sān yù zhàng zhí yù zǐ yǐ wú suǒ gěi zhì wéi wú jí
临安府左右司理、府院三狱，杖直狱子以无所给，至为无籍。
qī nián zhào rén yuè gěi qián shí guàn mǐ liù dòu měi yuàn zhǐ xǔ zhì yī shí èr rén
七年，诏："人月给钱十贯，米六斗，每院止许置一十二人。
shí zhōu xiàn yù jìn yān yán bā nián zhào tú yǐ shàng zuì rù jìn sān yuè zhě tí xíng sī lèi shēn xíng bù zhì jí lì xiàn yǐ dū zhī
"时州县狱禁淹延，八年，诏："徒以上罪入禁三月者，提刑司类申刑部，置籍立限以督之。
qí hòu yòu zhào zhōng shū zhì jìn zòu qǔ huì jí dà chén àn yuè yǐ chá xíng sì jī wéi yǔ fū bù yīng wèn nàn ér wèn nàn bù yīng huì ér huì zhě
"其后，又诏中书置禁，奏取会籍，大臣按阅，以察刑寺稽违，与夫不应问难而问难，不应会而会者。
chún xī chū zhè xi tí xíng zhèng xìng yì shàng jiǎn yàn gé mù zhào bān zhī zhū lù tí xíng sī
淳熙初，浙西提刑郑兴裔上《检验格目》，诏颁之诸路提刑司。
fán jiǎn fù bì gěi sān běn yī shēn suǒ shǔ yī shēn běn sī yī gěi bèi hài zhī jiā
凡检覆必给三本：一申所属，一申本司，一给被害之家。
shào xīng fǎ jū yù guān tuī kān bù dé shí gù yǒu bù dàng zhě yī àn zuò zhī
绍兴法，鞫狱官推勘不得实，故有不当者，一案坐之。
qián dào fǎ yòu kǒng yǒu yí tì shì gù zhě jí zhì yān yán nǎi lìng xiān jué zuì rén bù dàng guān lì àn hòu shōu zuò
乾道法，又恐有移替事故者，即致淹延，乃令先决罪人不当，官吏案后收坐。
zhì shì suǒ sī qǐng gēng dìng sǐ zuì yī shào xīng fǎ yú yī qián dào shī xíng cóng zhī
至是，所司请更定死罪依绍兴法，余依乾道施行，从之。
qí hòu yǒu sī yǐ fù kān bù tóng zé qián guān yǒu shī rù zhī zuì wǎng wǎng léi tóng qián kān
其后，有司以覆勘不同，则前官有失入之罪，往往雷同前勘。
dì zhī qí bì shí sì nián zhào tè miǎn yī àn tuī jié yī cì
帝知其弊，十四年，诏特免一案推结一次。
yú shì xiǎo dà zhī yù duō de qí qíng
于是小大之狱，多得其情。
èr guǎng zhōu jūn yù lì wèi xiàn sī diǎn jiǎn sòng kān zhī hài fán yǒu zhòng qiú duō bì yú yù
二广州军狱吏，畏宪司点检送勘之害，凡有重囚，多毙于狱。
chén liáo yǐ wéi qǐng nǎi zhào èr guǎng tí xíng sī xiáng fù gōng shì ruò xiǎo jié bù wán bù xū zhuī dǎi yù lì wěi běn zhōu jiū shí bǎo míng
臣僚以为请，乃诏二广提刑司详覆公事，若小节不完，不须追逮狱吏，委本州究实保明。
yù yǒu sǐ zhě bì gēn jiū qí suǒ yǐ zhì sǐ
遇有死者，必根究其所以致死。
sān yá jí jiāng shàng zhū jūn gè yǒu tuī yù wèi zhī hòu sī
三衙及江上诸军，各有推狱，谓之"后司"。
yù chéng jué yú zhǔ shuài bù jīng shǔ guān gù jūn lì duō shòu cái wèi jiān
狱成，决于主帅，不经属官，故军吏多受财为奸。
guāng zōng shí nǎi zhào tōng xiǎo tiáo zhì shǔ guān jiān guǎn zhī
光宗时，乃诏通晓条制属官兼管之。
guǎng dōng lù zhàng lì wéi yīng dé fǔ wèi zuì shén wèi zhī rén jiān shēng dì yù
广东路瘴疠，惟英德府为最甚，谓之"人间生地狱"。
zhū sī gōng shì yù sù chéng zhě duō sòng zhī zì fēi sǐ zuì zhì jí wū fú jí jiù xíng zé yǐ chū
诸司公事欲速成者，多送之，自非死罪，至即诬伏，亟就刑责以出。
wǔ nián chén liáo yán zhī zhào běn lù zhū sī gōng shì yīng sòng bié zhōu zhě wú sòng yīng dé fǔ
五年，臣僚言之，诏本路诸司公事应送别州者，无送英德府。
zhì níng zōng shí xíng yù zī làn
至宁宗时，刑狱滋滥。
jiā tài chū tiān xià shàng sǐ àn yī quán nián qiān bā bǎi yī shí yī rén ér duàn sǐ zhě cái yī bǎi bā shí yī rén yú jiē dài zhī
嘉泰初，天下上死案，一全年千八百一十一人，而断死者才一百八十一人，余皆贷之。
nǎi zhào zhū xiàn tái suì zhōng jiǎn jǔ zhōu jūn yǒu yù kōng bìng jìn rén shǎo zhě shēn shěng qǔ zhǐ
乃诏诸宪台，岁终检举州军有狱空并禁人少者，申省取旨。
jiā dìng sì nián zhào yǐ juàn jì zāng dìng zuì zhě jiāng běi tiě qián yī sì chuān fǎ èr dāng tóng qián yī
嘉定四年，诏以绢计赃定罪者，江北铁钱依四川法，二当铜钱一。
jiāng xī tí xíng xú shì dào yán jiǎn yàn guān zhǐ qīng zuò zhòng yǐ yǒu wéi wú chā é jiāo hù yǐ gù lì jiān chū rù rén zuì
江西提刑徐似道言："检验官指轻作重，以有为无，差讹交互，以故吏奸出入人罪。
qǐ yǐ hú nán zhèng bèi rén xíng suí gé mù gěi xià lìng yú shāng sǔn qù chù yī yàng zhū hóng shū huà chàng hē shāng hén zhòng wú yì cí rán hòu shǔ yā
乞以湖南正背人形随《格目》给下，令于伤损去处，依样朱红书画，唱喝伤痕，众无异词，然后署押。
zhào cóng zhī bān zhī tiān xià
"诏从之，颁之天下。
wǔ nián zhào sān yá jí jiāng shàng sì chuān zhū jūn yǐ wǔ jǔ rén zhǔ guǎn hòu sī gōng shì
五年，诏三衙及江上、四川诸军，以武举人主管后司公事。
lǐ zōng qǐ zì mín jiān jù zhī xíng yù zhī bì
理宗起自民间，具知刑狱之弊。
chū jí wèi jí zhào tiān xià xù xíng yòu qīn zhì shěn xíng míng yǐ jǐng yǒu wèi
初即位，即诏天下恤刑，又亲制《审刑铭》以警有位。
měi suì dà shǔ bì lín xuān lǜ qiú
每岁大暑，必临轩虑囚。
zì móu shā gù shā dòu shā yǐ shā rén zhě wěi zào fú yìn huì zǐ fàng huǒ guān yuán fàn rù jǐ zāng jiàng xiào jūn rén fàn wǎng fǎ wài zì yú sǐ zuì qíng qīng zhě jiàng cóng liú liú jiàng cóng tú tú cóng zhàng zhàng yǐ xià shì zhī
自谋杀、故杀、斗杀已杀人者，伪造符印、会子，放火，官员犯入己赃，将校军人犯枉法外，自余死罪，情轻者降从流，流降从徒，徒从杖，杖已下释之。
dà hán lǜ qiú jí qí qíng qí xuě jí zāi xiáng yì rú zhī
大寒虑囚，及祈晴祈雪及灾祥，亦如之。
yǒu yī suì fán shù shū jué zhě
有一岁凡数疏决者。
hòu yǐ jiàn kāng yì xiān cháo zhu bi zhī de zuì rén yì de shì lín ān jiǎn jiàng zhī fǎ
后以建康亦先朝驻跸之地，罪人亦得视临安减降之法。
dì zhī yòng xíng kě wèi jí hòu yǐ ér tiān xià zhī yù bù shèng qí kù
帝之用刑可谓极厚矣，而天下之狱不胜其酷。
měi suì dōng xià zhào tí xíng xíng jùn jué qiú tí xíng dàn xíng xī wěi cuì èr cuì èr bù xíng fù wěi mù shǔ
每岁冬夏，诏提刑行郡决囚，提刑惮行，悉委倅贰，倅贰不行，复委幕属。
suǒ wěi zhī rén lèi jiē sì xíng wēi fú yǐ yào kuì yí
所委之人，类皆肆行威福，以要馈遗。
jiān sī jùn shǒu shàn zuò wēi fú yì suǒ yù qíng zé lìng rù qí dāng qíng zhī yóu yì suǒ yù shā zé lìng zhèng qí dāng sǐ zhī zuì hū hè lì zú yán xiàn rì shí jiān lēi zhāo chéng cuī cù jié kuǎn
监司、郡守，擅作威福，意所欲黥，则令入其当黥之由，意所欲杀，则令证其当死之罪，呼喝吏卒，严限日时，监勒招承，催促结款。
ér yòu shàn zhì yù jù fēi fǎ cán mín huò duàn xīn wèi zhàng pǒu jī shǒu zú míng yuē diào chái
而又擅置狱具，非法残民，或断薪为杖，掊击手足，名曰："掉柴"；
huò mù suǒ bìng shī jiā liǎng dòu míng yuē jiā bāng
或木索并施，夹两脰，名曰"夹帮"；
huò chán shéng yú shǒu jiā yǐ mù xiē míng yuē nǎo gū
或缠绳于首，加以木楔，名曰"脑箍"；
huò fǎn fù guì de duǎn shù jiān mù jiāo biàn liǎng gǔ lìng yù zú tiào yuè yú shàng wèi zhī chāo gùn tòng shēn gǔ suǐ jǐ yú yǔn mìng
或反缚跪地，短竖坚木，交辫两股，令狱卒跳跃于上，谓之"超棍"，痛深骨髓，几于殒命。
fù guì zhī jiā shāo yǒu juàn piān dòng jí qí zī
富贵之家，稍有罥偏，动籍其赀。
yòu yǐ chèn bàn yuè zhuāng jí tiān zhù bǎn zhàng wèi míng bù wèn zuì zhī qīng zhòng bìng cóng kē fá
又以趁办月桩及添助版帐为名，不问罪之轻重，并从科罚。
dà shuài guān qǔ qí shí lì yú qí bǎi
大率官取其十，吏渔其百。
zhū zhòng xíng jiē shēn tí xíng sī xiáng fù huò jù àn zòu cái jí wú zhōu xiàn zhuān shā zhī lǐ wǎng wǎng shā zhī ér dài zuì
诸重刑，皆申提刑司详覆，或具案奏裁，即无州县专杀之理，往往杀之而待罪。
fǎ wú jū suǒ zhī tiáo tè zhōu xiàn yī shí tán yā dào zéi jiān bào zuì bù zhì pèi zhě gù jū suǒ zhī bǐ zhī shěng qiān
法无拘锁之条，特州县一时弹压盗贼奸暴，罪不至配者，故拘锁之，俾之省愆。
huò yī yuè liǎng yuè huò yī jì bàn nián suī yǒng suǒ zhě yì yǒu qī xiàn yǒu kǒu shí
或一月、两月，或一季、半年，虽永锁者亦有期限，有口食。
shì shí zhōu xiàn cán rěn jū suǒ zhě jìng wú xiàn rì bù zhī kǒu shí yān zhì qiú xì sǐ ér hòu yǐ
是时，州县残忍，拘锁者竟无限日，不支口食，淹滞囚系，死而后已。
yòu yǐ jǐ sī cuī shé shǒu zú jū suǒ wèi zhài
又以己私摧折手足，拘锁尉砦。
yì yǒu háo qiáng lù lì luó zhī píng mín ér qiú shā zhī
亦有豪强赂吏，罗织平民而囚杀之。
shèn zhì hù hūn cí sòng yì jiē shōu jìn
甚至户婚词讼，亦皆收禁。
yǒu yǐn shí bù chōng jī è ér sǐ zhě
有饮食不充，饥饿而死者；
yǒu wú lì qǐng qiú lì zú líng nüè ér sǐ zhě
有无力请求，吏卒凌虐而死者；
yǒu wéi liǎng cí lù yí kǔ chǔ ér sǐ zhě
有为两词赂遗，苦楚而死者。
jù qí fā jué xiān yǐ bìng shēn míng yuē jiān yī shí zé yǐ sǐ
惧其发觉，先以病申，名曰"监医"，实则已死；
míng yuē bìng sǐ shí zé shā zhī
名曰"病死"，实则杀之。
zhì dù zōng shí suī lèi zhào qiè zé ér jìn zhǐ zhī zhōng mò néng shèng ér guó wáng yǐ
至度宗时，虽累诏切责而禁止之，终莫能胜，而国亡矣。
zhào yù běn yǐ jiū dà jiān tè gù qí shì bù cháng jiàn
诏狱，本以纠大奸慝，故其事不常见。
chū qún chén fàn fǎ tǐ dà zhě duō xià yù shǐ tái yù xiǎo zé kāi fēng fǔ dà lǐ sì jū zhì yān
初，群臣犯法，体大者多下御史台狱，小则开封府、大理寺鞫治焉。
shén zōng yǐ lái fán yī shí chéng zhào zhì tuī zhě wèi zhī zhì kān yuàn shì chū zhōng shū zé yuē tuī kān yuàn yù yǐ nǎi ba
神宗以来，凡一时承诏置推者，谓之"制勘院"，事出中书，则曰"推勘院"，狱已乃罢。
xī níng èr nián mìng shàng shū dōu guān láng zhōng chén héng jū qián zhī háng zhōu zǔ wú zé yú xiù zhōu nèi shì chéng yì zhuī dǎi
熙宁二年，命尚书都官郎中沈衡鞫前知杭州祖无择于秀州，内侍乘驿追逮。
yù shǐ zhāng jiǎn děng yán wú zé sān cháo jìn shì ér zhòu xì líng yǔ fēi cháo tíng yǐ lián chǐ fēng lì chén xià zhī yì qǐng miǎn qí jiù yù zhǐ jiù shěn wèn
御史张戬等言："无择三朝近侍，而骤系囹圄，非朝廷以廉耻风厉臣下之意，请免其就狱，止就审问。
bù cóng
"不从。
yòu mìng chóng wén yuàn jiào shū zhāng zài jū qián zhī míng zhōu guāng lù qīng miáo zhèn yú yuè zhōu
又命崇文院校书张载鞫前知明州、光禄卿苗振于越州。
yù chéng wú zé zuò dài guān qián jí jiè gōng shǐ jiǔ zhé zhōng zhèng jūn jié dù fù shǐ
狱成，无择坐贷官钱及借公使酒，谪忠正军节度副使；
zhèn zuò gù rù péi shì yáo zuì jí suǒ wéi bù fǎ zhé fù zhōu tuán liàn fù shǐ
振坐故入裴士尧罪及所为不法，谪复州团练副使。
yù bàn nián nǎi jué cí suǒ lián dǎi guān lì zuò lè tíng chōng tì biān guǎn yòu shí yú rén jiē yù shǐ wáng zǐ sháo qǐ qí shì
狱半年乃决，辞所连逮官吏，坐勒停、冲替、编管又十余人，皆御史王子韶启其事。
zì shì zhào yù lǚ xìng qí bèi yú fǎ jí guó tǐ suǒ xì zhě zhe zhī qí yú bù zú jì yě
自是诏狱屡兴，其悖于法及国体所系者著之，其余不足纪也。
bā nián yí zhōu mín zhū táng gào qián yú yáo zhǔ bù li féng móu fǎn
八年，沂州民朱唐告前余姚主簿李逢谋反。
tí diǎn xíng yù wáng tíng yún yán qí wú jì dàn bàng dú yǔ shè zhǐ chì jí wàng shuō xiū jiù qǐng biān pèi
提点刑狱王庭筠言其无迹，但谤讟，语涉指斥及妄说休咎，请编配。
dì yí zhī qiǎn yù shǐ tái tuī zhí guān jiǎn zhōu fǔ hé zhì
帝疑之，遣御史台推直官蹇周辅劾治。
zhōng shū yǐ tíng yún suǒ zòu bù dàng bìng hé zhī
中书以庭筠所奏不当，并劾之。
tíng yún jù zì yì sǐ
庭筠惧，自缢死。
féng cí lián zōng shì xiù zhōu tuán liàn shǐ shì jū yī guān liú yù děng hé zhōng fǔ guān chá tuī guān xú gé zhào bǔ xì tái yù mìng zhòng chéng shān wǎn tóng zhī jiàn yuàn fàn bǎi lù yǔ yù shǐ xú xǐ zá zhì
逢辞连宗室秀州团练使世居、医官刘育等、河中府观察推官徐革，诏捕系台狱，命中丞邓绾、同知谏院范百禄与御史徐禧杂治。
yù jù cì shì jū sǐ li féng liú yù jí xú gé bìng líng chí chǔ sǐ jiāng zuò jiān zhǔ bù zhāng jìng wǔ jìn shì hǎo shì xuān jiē yāo zhǎn sī tiān jiàn xué shēng qín biāo bǎi xìng li shì níng zhàng jǐ bìng hú nán biān guǎn
狱具，赐世居死，李逢、刘育及徐革并凌迟处死，将作监主簿张靖、武进士郝士宣皆腰斩，司天监学生秦彪、百姓李士宁杖脊，并湖南编管。
yú lián dǎi zhě zhuī guān luò zhí
余连逮者追官落职。
shì jū zǐ sūn dài sǐ chú míng xuē shǔ jí
世居子孙贷死除名，削属籍。
jiù kān jū guān lì bìng hé zuì
旧勘鞫官吏并劾罪。
li shì níng zhě xié shù chū rù guì rén mén cháng jiàn shì jū mǔ kāng yǐ rén zōng yù zhì shī shàng zhī
李士宁者，挟术出入贵人门，常见世居母康，以仁宗御制诗上之。
bǎi lù wèi shì níng yíng huò shì jū zhì bù guǐ qiě yí zhī qí nì móu tuī wèn bù fú
百禄谓士宁荧惑世居致不轨，且疑知其逆谋，推问不服。
xǐ nǎi zòu shì níng zèng shī shí rén zōng yù zhì jīn yù guān yǐ wéi fǎn yīn chén bù gǎn tóng
禧乃奏："士宁赠诗，实仁宗御制，今狱官以为反因，臣不敢同。
bǎi lù yǐ shì níng cháng yǔ wáng ān shí shàn yù duàn liàn fù zhì yāo yán sǐ zuì zú lùn shì níng tú zuì ér zòu xǐ gù chū zhī yǐ mèi dà chén
"百禄以士宁尝与王安石善，欲锻炼附致妖言死罪，卒论士宁徒罪，而奏"禧故出之，以媚大臣"。
zhào xiáng hé lǐ qǔ zhě yǐ wén
诏详劾理曲者以闻。
bǎi lù zuò bào shàng bù shí luò zhí
百禄坐报上不实，落职。
ruò líng chí yāo zhǎn zhī fǎ xī níng yǐ qián wèi cháng yòng yú yuán xiōng jù dù ér zì shì yǐ kǒu yǔ kuáng bèi zhì zuì zhě lì yú jí fǎ yǐ
若凌迟、腰斩之法，熙宁以前未尝用于元凶巨蠹，而自是以口语狂悖致罪者，丽于极法矣。
gài zhào yù zhī xìng shǐ yóu bǐng guó zhī chén jiè cǐ yǐ wēi jìn shēn chěng qí sī hàn péng dǎng zhī huò suì qǐ liú dú bù yǐ
盖诏狱之兴，始由柄国之臣借此以威缙绅，逞其私憾，朋党之祸遂起，流毒不已。
shào shèng jiān zhāng dūn cài biàn yòng shì jì zài zhuī biǎn lǚ gōng zhe sī mǎ guāng jí zhé lǚ dà fáng děng lǐng wài yì yóu wèi kuài réng yòng huáng lǚ shū gāo shì jīng zhuàng zhuī biǎn wáng guī jiē wū yǐ tú wēi shàng gōng qí yán jìn jí xuān rén shàng pō huò zhī
绍圣间，章惇、蔡卞用事，既再追贬吕公著、司马光，及谪吕大防等岭外，意犹未快，仍用黄履疏高士京状追贬王珪，皆诬以"图危上躬"，其言浸及宣仁，上颇惑之。
zuì hòu qǐ tóng wén guǎn yù jiāng xī zhū yuán yòu jiù chén
最后，起同文馆狱，将悉诛元祐旧臣。
shí tài fǔ sì zhǔ bù cài wèi zòu chén shū fù shuò cháng yú xíng shù chù jiàn wén jí fu yuán yòu zhōng suǒ jì shù shū jù shù jiān chén dà nì bù dào zhī móu
时太府寺主簿蔡渭奏："臣叔父硕，尝于邢恕处见文及甫元祐中所寄恕书，具述奸臣大逆不道之谋。
jí fu yàn bó zi yě bì zhī jiān zhuàng
及甫，彦博子也，必知奸状。
zhào hàn lín chéng zhǐ cài jīng lì bù shì láng ān dūn tóng jiū wèn
"诏翰林承旨蔡京、吏部侍郎安惇同究问。
chū jí fu yǔ shù shū zì wèi bì dàn dāng qiú wài rù cháo zhī jì wèi kě bì wén yǐ nì wèi jī jǐng yǐ zhēn sāi qí tú
初，及甫与恕书，自谓："毕禫当求外，入朝之计未可必，闻已逆为机穽，以榛塞其途。
yòu wèi sī mǎ zhāo zhī xīn lù rén suǒ zhī
"又谓："司马昭之心，路人所知。
yòu yún jì zhī yǐ fěn kūn péng lèi cuò lì yù yǐ miǎo gōng wèi gān xīn kuài yì zhī de
"又云："济之以粉昆，朋类错立，欲以眇躬为甘心快意之地。
jí fu cháng yǔ cài shuò wèi sī mǎ zhāo zhǐ liú zhì fěn kūn zhǐ hán zhōng yàn miǎo gōng jí fu zì wèi
"及甫尝语蔡硕，谓司马昭指刘挚，粉昆指韩忠彦，眇躬，及甫自谓。
gài sú chēng fù mǎ dū wèi wèi fěn hòu rén yǐ wáng shī yuē gù hū qí fù kè chén wèi fěn fù zhōng yàn nǎi jiā yàn zhī xiōng yě
盖俗称驸马都尉为"粉侯"，人以王师约故，呼其父克臣为"粉父"，忠彦乃嘉彦之兄也。
jí fu chú dū sī wèi liú zhì lùn liè
及甫除都司，为刘挚论列。
yòu zhì cháng lùn yàn bó bù kě chú sān xǐng zhǎng guān gù zhǐ wèi píng zhāng zhòng shì
又挚尝论彦博不可除三省长官，故止为平章重事。
jí yàn bó zhì shì jí fu zì quán shì láng yǐ xiū zhuàn shǒu jùn mǔ sāng chú yǔ shù shū qǐng bǔ wài yīn wèi zào fèn dǐ huǐ zhī cí
及彦博致仕，及甫自权侍郎以修撰守郡，母丧除，与恕书请补外，因为躁忿诋毁之辞。
jí zhì duì zé yǐ zhāo bǐ zhì rú jiù miǎo gōng nǎi yǐ zhǐ shàng ér fěn kūn nǎi wèi zhǐ wáng yán sōu miàn rú fǔ fěn gù yuē fěn liáng dào zì kuàng zhī yǐ kuàng wèi xiōng gù yuē kūn chì zhì jiāng móu fèi lì bù lì yú shàng gōng
及置对，则以昭比挚如旧，眇躬乃以指上，而粉昆乃谓指王岩叟面如傅粉，故曰"粉"，梁焘字况之，以"况"为兄，故曰"昆"，斥挚将谋废立，不利于上躬。
jīng dūn yán shì shè bù shùn jí fu zhǐ wén qí fù yán wú tā zhèng zuǒ wàng bié chà guān shěn wèn
京、惇言："事涉不顺，及甫止闻其父言，无他证佐，望别差官审问。
nǎi zhào zhōng shū shè rén jiǎn xù chén shěn wèn réng chà nèi shì yī yuán tóng wǎng
"乃诏中书舍人蹇序辰审问，仍差内侍一员同往。
cài jīng ān dūn děng gòng zhì zhī jiāng dà yǒu suǒ zhū lù rán zú bù dé qí yào lǐng
蔡京、安惇等共治之，将大有所诛戮，然卒不得其要领。
huì xīng biàn shàng nù shào xī rán jīng dūn jí lì duàn liàn bù shǎo zhì
会星变，上怒稍息，然京、惇极力锻炼不少置。
jì ér liáng dào zú yú huà zhōu liú zhì zú yú xīn zhōu zhòng jiē yí èr rén bù dé qí sǐ
既而梁焘卒于化州，刘挚卒于新州，众皆疑二人不得其死。
míng nián wǔ yuè zhào zhì dào jù wén jí fu děng suǒ gōng yán yǔ ǒu zhú rén jiē wáng bù jí kǎo yàn míng zhèng diǎn xíng
明年五月，诏："挚、焘据文及甫等所供言语，偶逐人皆亡，不及考验，明正典刑。
zhì dào zhū zǐ bìng lè tíng yǒng bù shōu xù
挚、焘诸子并勒停，永不收叙。
xiān shí sān xǐng jìn chéng dì yuē zhì děng yǐ zhé xiá fāng zhèn zūn zǔ zōng yí zhì wèi cháng shā lù dà chén qí shì wù zhì
"先时，三省进呈，帝曰："挚等已谪遐方，朕遵祖宗遗志，未尝杀戮大臣，其释勿治。
chū yuán yòu gèng zhèng cháng zhì sù lǐ suǒ shēn lǐ yuān làn
初，元祐更政，尝置诉理所，申理冤滥。
yuán fú yuán nián zhōng chéng ān dūn yán shén zōng lì jīng tú zhì míng shěn shù yù ér bì xià wèi qīn zhèng shí jiān chén zhì sù lǐ suǒ fán dé zuì xī níng yuán fēng zhī jiān zhě xián wèi chú xuě guī yuàn xiān cháo shōu ēn sī shì
元符元年，中丞安惇言："神宗厉精图治，明审庶狱，而陛下未亲政时，奸臣置诉理所，凡得罪熙宁、元丰之间者，咸为除雪，归怨先朝，收恩私室。
qǐ qǔ gōng àn kàn xiáng cóng chū jiā zuì zhī yì fù yī yuán duàn shī xíng
乞取公案，看详从初加罪之意，复依元断施行。
shí zhāng dūn yóu yù wèi yìng cài biàn jí yǐ xiàng gōng èr xīn zhī yán pò zhī
"时章惇犹豫未应，蔡卞即以"相公二心"之言迫之。
dūn jù jí rì zhì jú mìng jiǎn xù chén tóng ān dūn kàn xiáng àn nèi wén zhuàng chén shù jí sù lǐ suǒ kàn xiáng yú xiān cháo yán yǔ bù shùn zhě jù míng yǐ wén
惇惧，即日置局，命蹇序辰同安惇看详案内文状陈述，及诉理所看详于先朝言语不顺者，具名以闻。
zì shì yǐ shēn xuě fù gǎi zhèng zhòng dé zuì zhě bā bǎi sān shí jiā
自是，以伸雪复改正重得罪者八百三十家。
jí huī zōng jí wèi gǎi zhèng yuán yòu sù lǐ zhī rén
及徽宗即位，改正元祐诉理之人。
yòu zhèng yán chén guàn yán sù lǐ dé zuì zì yǔ yán bù shùn zhī wài gǎi zhèng zhě qī bǎi yú rén
右正言陈瓘言："诉理得罪，自语言不顺之外，改正者七百余人。
wú zuì zhě jì méng zhāo xuě zé kàn xiáng zhī guān rú jiǎn xù chén ān dūn zhě ān kě yǐ bù jiā zuì hu
无罪者既蒙昭雪，则看详之官如蹇序辰、安惇者，安可以不加罪乎？
xù chén yǔ dūn shòu dà chén fěng yù yíng hé shào shù zhī yì yīn wèi sù lǐ zhī shì xíng jì xiān cháo suì shǐ fēn fēn bù yǐ
序辰与惇受大臣讽谕，迎合绍述之意，因谓诉理之事，形迹先朝，遂使纷纷不已。
kǎo zhī gōng yì yi zhèng diǎn xíng
考之公议，宜正典刑。
huì zhōng shū shěng yì qǐng zhì dūn xù chén zuì zhào jiǎn xù chén ān dūn bìng chú míng fàng guī tián lǐ
"会中书省亦请治惇、序辰罪，诏蹇序辰、安惇并除名、放归田里。
jìng kāng chū yuán jì lù liáng fāng píng tài fù wáng fǔ zé shòu chóng xìn jūn jié dù fù shǐ yǒng zhōu ān zhì
靖康初元，既戮梁方平，太傅王黼责授崇信军节度副使、永州安置。
yán zhě lùn fǔ qī jūn wǎng shàng zhuān quán hù chǒng dù cái hài mín huài fǎ bài guó shuò fāng zhī xìn fǔ zhǔ qí móu
言者论黼欺君罔上，专权怙宠，蠹财害民，坏法败国，朔方之衅，黼主其谋。
qiǎn lì zhuī zhì yōng qiū shā zhī qǔ qí shǒu yǐ xiàn réng jí qí jiā
遣吏追至雍丘杀之，取其首以献，仍籍其家。
yòu zhào cì gǒng wèi dài fū ān dé jūn chéng xuān shǐ li yàn sǐ
又诏赐拱卫大夫、安德军承宣使李彦死。
yàn gēn kuò mín tián duó mín cháng chǎn zhòng liǎn zū kè bǎi xìng shī yè chóu yuàn yì lù guān lì shāo wǔ yì jùn zhí sòng yù duō zhì fèn sǐ gù tè zhū zhī
彦根括民田，夺民常产，重敛租课，百姓失业，愁怨溢路，官吏稍忤意，捃摭送狱，多至愤死，故特诛之。
bào shǎo bǎo liáng shī chéng péng bǐ wáng fǔ zhī zuì zé zhāng huà jūn jié dù fù shǐ xíng yī rì zhuī shā zhī
暴少保梁师成朋比王黼之罪，责彰化军节度副使，行一日，追杀之。
tái jiàn jí lùn zhū miǎn sì xíng jiān è qǐ huā shí gāng jié bǎi xìng gāo xuè qìng zhōu xiàn tǎng cáng zǐ zhí chéng xuān guān chá zhě shù rén sī yì wèi héng xíng yìng qiè yǒu fēng hào yuán dì qì yòng xī nǐ gōng jìn
台谏极论朱勔肆行奸恶，起花石纲，竭百姓膏血，罄州县帑藏，子侄承宣、观察者数人，厮役为横行，媵妾有封号，园第器用悉拟宫禁。
sān yuè cuàn miǎn guǎng nán xún cì sǐ
三月，窜勔广南，寻赐死。
zhào liáng sì zhě běn yàn rén mǎ zhí
赵良嗣者，本燕人马植。
zhèng hé chū tóng guàn shǐ liáo guó zhí yāo yú lù shuō yǐ fù zōng guó zhī cè guàn xié zhī yǐ guī zú yòng qí jì yǐ jī nán běi zhī huò
政和初，童贯使辽国，植邀于路，说以复宗国之策，贯挟之以归，卒用其计，以基南北之祸。
zhì shì fú zhū
至是，伏诛。
qī yuè bào tóng guàn shí zuì qiǎn rén jí suǒ zhì zhǎn zhī
七月，暴童贯十罪，遣人即所至斩之。
jiǔ yuè yán zhě lùn cài yōu xìng yān shān zhī yì huò jí tiān xià jiāo shē yín yì zǎi jí suǒ wú
九月，言者论蔡攸兴燕山之役，祸及天下，骄奢淫佚，载籍所无。
zhào zhū yōu bìng dì xiāo
诏诛攸并弟翛。
gāo zōng chéng dà luàn zhī hòu zhì wáng shí yōng děng mài guó zhī zuì hóng chú yú dà jūn chén chōng zhāng qīng cái li yí wáng jí zhī zhōu yì wén hú sī wén bìng xià yù shǐ tái yù
高宗承大乱之后，治王时雍等卖国之罪，洪刍、余大均、陈冲、张卿才、李彝、王及之、周懿文、胡思文并下御史台狱。
yù jù xíng sì lùn chú nà jǐng wáng chǒng jī dà jūn nà qiáo guì fēi shì ér jí zhī kǔ rǔ níng dé huáng hòu nǚ dì dāng liú
狱具，刑寺论刍纳景王宠姬，大均纳乔贵妃侍儿，及之苦辱宁德皇后女弟，当流；
chōng kuò jīn yín zì dào yǔ gōng rén yǐn dāng jiǎo
冲括金银自盗，与宫人饮，当绞；
yì wén qīng cái yí yǔ gōng rén yǐn qīng cái yí dāng tú yì wén dāng zhàng
懿文、卿才、彝与宫人饮，卿才、彝当徒，懿文当杖；
sī wén yú tuī zé zhāng bāng chāng zhuàng nèi tiān chǎn fèng zhī cí fá tóng shí jīn bìng gāi shè
思文于推择张邦昌状内添谄奉之词，罚铜十斤：并该赦。
shàng yuè zhuàng dà nù li gāng děng gòng jiě zhī shàng yì xīn zhèng zhòng yú shā shì dà fū nǎi zhào chú dà jūn chōng gè tè dài mìng liú shā mén dǎo yǒng bù fàng hái
上阅状大怒，李纲等共解之，上亦新政，重于杀士大夫，乃诏刍、大均、冲各特贷命、流沙门岛，永不放还；
qīng cái yí jí zhī yì wén sī wén bìng yǐ bié jià ān zhì biān jùn
卿才、彝、及之、懿文、思文并以别驾安置边郡。
sòng qí yù xià tái yù fǎ sì yǐ fàn zài wǔ yuè yī rì shè qián zòu cái
宋齐愈下台狱，法寺以犯在五月一日赦前，奏裁。
zhào qí yù móu lì yì xìng yǐ wēi zōng shè fēi shòu wěi mìng chén liáo zhī bǐ tè bù shè yāo zhǎn dū shì
诏齐愈谋立异姓，以危宗社，非受伪命臣僚之比，特不赦，腰斩都市。
zhào dōng jīng jí xíng zài guān shàn lí rèn zhě bìng jiù běn chǔ gēn kān zhī
诏东京及行在官擅离任者，并就本处根勘之。
huái níng shǒu zhào zi sōng jìng kāng mò fu xí sì fāng yǔ pō bù xùn
淮宁守赵子崧，靖康末，傅檄四方，语颇不逊。
èr nián zhào yù shǐ zhì yù jīng wéi jū zhī
二年，诏御史置狱京囗鞫之。
qíng de dì bù yù bào qí zuì yǐ qì zhèn jiāng zuì biǎn nán xióng zhōu
情得，帝不欲暴其罪，以弃镇江罪贬南雄州。
jiàn yán sān nián sì yuè miáo fu děng jí yān huàn zì héng jí wén wáng yuān wèi shū mì yù bù píng nǎi yǔ wáng shì xiū móu nì
建炎三年四月，苗傅等疾阉宦恣横，及闻王渊为枢密，愈不平，乃与王世修谋逆。
zhào yù shǐ bǔ shì xiū jū zhī zhǎn yú shì
诏御史捕世修鞫之，斩于市。
qī yuè hán shì zhōng zhí miáo fu děng zhé zhī jiàn kāng
七月，韩世忠执苗傅等，磔之建康。
tǒng zhì wáng dé shàn shā jūn jiāng chén yàn zhāng tái jū dāng sǐ dì yǐ qí yǒu zhàn gōng tè dài zhī
统制王德擅杀军将陈彦章，台鞫当死，帝以其有战功，特贷之。
qìng yuǎn jūn jié dù shǐ fàn qióng lǐng bīng rù jiàn miàn duì bù xùn
庆远军节度使范琼领兵入见，面对不逊。
zhī shū mì yuàn zhāng jùn zòu qióng dà nì bù dào fù dà lǐ sì jū zhī yù jù cì sǐ
知枢密院张浚奏琼大逆不道，付大理寺鞫之，狱具，赐死。
yuè zhōu shǒu guō zhòng xún kòu zhì qì chéng dùn guò xíng zài bù cháo
越州守郭仲荀，寇至弃城遁，过行在不朝。
fù yù shǐ tái dà lǐ sì zá zhì biǎn guǎng zhōu
付御史台、大理寺杂治，贬广州。
shén wǔ jūn tǒng zhì lǔ jué zuò zéi shā bù gū lüè liáng jiā zǐ nǚ dì yǐ qí yǒu zhàn gōng dài zhī biǎn ruì zhōu
神武军统制鲁珏坐贼杀不辜，掠良家子女，帝以其有战功，贷之，贬瑞州。
shào xīng yuán nián jiān chá yù shǐ lóu yín liàng chén zōng shè dà jì qín guì è zhī
绍兴元年，监察御史娄寅亮陈宗社大计，秦桧恶之。
shí yī yuè shǐ yán zhě lùn qí fù sǐ nì bù jǔ āi xià dà lǐ sì hé zhì qì wú suǒ de zhào miǎn suǒ jū guān
十一月，使言者论其父死匿不举哀，下大理寺劾治，迄无所得，诏免所居官。
shí yī nián shū mì shǐ zhāng jùn shǐ rén wū zhāng xiàn wèi shōu yuè fēi wén zì móu wèi biàn
十一年，枢密使张俊使人诬张宪，谓收岳飞文字谋为变。
qín guì yù chéng cǐ zhū fēi mìng mò qí xiè duàn liàn chéng zhī
秦桧欲乘此诛飞，命万俟卨锻炼成之。
fēi cì sǐ zhū qí zi yún jí xiàn yú shì
飞赐死，诛其子云及宪于市。
fén zhōu jìn shì zhì jiā shàng shū sòng fēi yuān jué zhàng biān guǎn yuán zhōu
汾州进士智浃上书讼飞冤，决杖、编管袁州。
guǎng xī shuài hú shùn zhì yǔ zhuǎn yùn shǐ lǚ yuán yǒu xì yuán zòu shùn zhì zāng wū tiě nǐ yòu yǐ shū dǐ guì yán shùn zhì shàn xiào cháo zhèng
广西帅胡舜陟与转运使吕源有隙，源奏舜陟赃污僣拟，又以书抵桧，言舜陟讪笑朝政。
guì sù è shùn zhì qiǎn dà lǐ guān wǎng zhì zhī
桧素恶舜陟，遣大理官往治之。
shí sān nián liù yuè shùn zhì bù fú sǐ yú yù
十三年六月，舜陟不服，死于狱。
fēi yǔ shùn zhì sǐ guì quán yù chì lǚ xìng dà yù yǐ zhōng yì jǐ zhě míng yuē zhào yù shí fēi zhào zhǐ yě
飞与舜陟死，桧权愈炽，屡兴大狱以中异己者，名曰诏狱，实非诏旨也。
qí hòu suǒ wèi zhào yù fēn fēn lèi cǐ gù bù bèi lù yún
其后所谓诏狱，纷纷类此，故不备录云。