chéng hou wēn fu zi zhí jì hóng sì wèi lǎo dì zú xià
澄候温甫子植季洪四位老弟足下：
sì yuè chū sān rì fā yī jiā xìn jué hòu zhé chà bù lái shì yǐ yuè yú wú jiā shū wǔ yuè shí èr zhé biàn lái jiē dào jiā zhōng yī xìn nǎi sì yuè yī rì suǒ fā zhě jù xī yī qiè zhí dì dà yù cǐ zuì kě xǐ
四月初三日发一家信，厥后折差不来，是以月余无家书，五月十二折弁来，接到家中一信，乃四月一日所发者，具悉一切，植弟大愈，此最可喜！
jīng yù yī qiè píng ān xuǎn jí yòu dà yù bǐ qù nián liù yuè gèng wú xíng jī qù nián liù yuè zhī yù yǐ wèi wǔ nián lái suǒ wèi yǒu jīn yòu guò zhī huò zhě cóng cǐ rì tuì bù fù néng wéi è chòu pí máo zhī jí jiū bù shèn zú lǜ jiǔ ér mí kě xìn yě
京寓一切平安，癣疾又大愈，比去年六月，更无形迹，去年六月之愈，已为五年来所未有，今又过之，或者从此日退，不复能为恶臭，皮毛之疾，究不甚足虑，久而弥可信也。
sì yuè shí sì rì kǎo chà
四月十四日考差，
tí lè mín zhī lè zhě
题乐民之乐者，
mín yì lè qí lè
民亦乐其乐，
jīng wén tí
经文题，
bì yǒu rěn
必有忍，
qí nǎi yǒu jì
其乃有济，
yǒu róng dé nǎi dà
有容德乃大，
fù de lián xī lè chù
赋得廉溪乐处，
de yān zì
得焉字，
èr shí liù rì yú yòu jìn yī jiàn shū
二十六日余又进一谏疏，
jìng chén shèng dé sān duān
敬陈圣德三端，
yù fáng bì
预防弊，
qí yán pō guò jī qiè
其言颇过激切，
ér shèng liàng rú hǎi
而圣量如海，
shàng néng róng nà
尚能容纳，
qǐ méi táng yǐ xià zhī yīng zhǔ suǒ kě jí zāi
岂没唐以下之英主所可及哉？
yú zhī yì
余之意，
gài yǐ shòu huì shēn zhòng
盖以受惠深重，
guān zhì èr pǐn
官至二品，
bù wéi bù zūn
不为不尊，
táng shàng zé gào fēng sān dài
堂上则诰封三代，
ér zi zé yīn rèn liù pǐn
儿子则荫任六品，
bù wéi bù róng
不为不荣，
ruò yú cǐ shí
若于此时，
zài bù jìn zhōng zhí yán
再不尽忠直言，
gèng dài hé shí nǎi kě jiàn yán
更待何时乃可建言，
ér huáng shàng shèng dé zhī měi
而皇上圣德之美，
chū yú tiān
出于天，
zì rán mǎn tíng chén gōng
自然满廷臣工，
suì bù gǎn yǐ piàn yán nì ěr
遂不敢以片言逆耳，
jiāng lái kǒng yī niàn jiāo jīn
将来恐一念骄矜，
suì zhì è zhí ér hǎo yú
遂至恶直而好谀，
zé cǐ rì chén gōng bù dé cí qí jiù
则此日臣工不得辞其咎，
shì yǐ chèn cǐ yuán nián xīn zhèng
是以趁此元年新政，
jí jiāng jiāo jīn zhī jī guān shuō pò
即将骄矜之机关说破，
shǐ shèng xīn rì jiù jīng yè
使圣心日就兢业，
ér jué zì shì zhī méng
而绝自是之萌，
cǐ yú qū qū zhī běn yì yě
此余区区之本意也，
xiàn zài rén cái bù zhèn
现在人才不振，
jiē jǐn xiǎo ér hū yú dà
皆谨小而忽于大，
rén rén jiē qū xí zhī wéi wéi ā zhī fēng
人人皆趋习脂韦唯阿之风，
yù yǐ cǐ shū shāo wǎn fēng qì
欲以此疏稍挽风气，
jì zài tíng guǎn qū yú gǔ gěng
冀在廷管趋于骨鲠②，
ér yù shì bù gǎn tuì suō
而遇事不敢退缩，
cǐ yú qū qū zhī zhòng yì yě
此余区区之众意也。
zhé zǐ chū shàng zhī shí yú yì kǒng fàn bù cè zhī gǎn yè jiāng dé shī huò fú zhì zhī dù wài bù yì shèng cí hán róng qǔ cì quán
折子初上之时，余意恐犯不测之感，业将得失祸福，置之度外，不意圣慈含容，曲赐全。
zì shì yǐ hòu yú yì dāng jìn zhōng bào guó bù fù fù gù shēn jiā zhī sī rán cǐ hòu shé zòu suī duō yì sī wú yǒu zuò cǐ zhé zhī jī zhí zhě
自是以后，余益当尽忠报国，不复复顾身家之私，然此后折奏虽多，亦思无有做此折之激直者；
cǐ zhé shàng méng yōu róng zé yǐ hòu zòu zhé bì bù zhì huò chù shèng nù kě zhī zhū dì kě jiāng wú yì xì gào táng shàng dà rén wú yǐ yú zòu zhé bù shèn huò yǐ zhuàng zhí gàn tiān wēi wèi lǜ yě
此折尚蒙优容，则以后奏折，必不致或触圣怒可知，诸弟可将吾意，细告堂上大人，无以余奏折不慎，或以戆直干天威为虑也。
fù qīn měi cì jiā shū
父亲每次家书，
jiē jiào wǒ jìn zhōng tú bào
皆教我尽忠图报，
bù bì xì niàn jiā zhōng
不必系念家中，
yú jìng tǐ wú fù zhī jiào xùn
余敬体吾父之教训，
shì yǐ gōng ér wàng sī
是以公而忘私，
guó ér wàng jiā
国而忘家，
jì cǐ hòu dàn lüè jì shù bǎi jīn
计此后但略寄数百金，
cháng jiā zhōng jiù zhài
偿家中旧债，
jí yī xīn yǐ guó shì wéi zhǔ
即一心以国事为主，
yī qiè shēng guān de chà zhī niàn
一切升官得差之念，
háo bù guà yú yì zhōng
毫不挂于意中，
gù zuó wǔ yuè chū qī dà jīng táng kǎo chà
故昨五月初七大京堂考差，
yú jí wèi wǎng gǎn kǎo
余即未往赶考，
shì láng zhī de chà bù dé chà
侍郎之得差不得差，
yuán bù guān hu yǔ kǎo bù yǔ kǎo
原不关乎与考不与考，
shàng nián yǐ yǒu kē
上年已酉科，
chuán láng kǎo chà ér de zhě sān rén
传郎考差而得者三人，
ruì cháng huā shā nà zhāng dài shì yě
瑞常花沙纳张带是也，
wèi kǎo ér de zhě yì sān rén
未考而得者亦三人，
líng guì fú jì wáng guǎng yīn shì yě
灵桂福济王广荫是也，
jīn nián shì láng kǎo chà zhě wǔ rén
今年侍郎考差者五人，
bù kǎo zhě sān rén
不考者三人，
shì yuē tí
是曰题，
yǐ yì zhì shì
以义制事，
yǐ lǐ zhì xīn lùn
以礼制心论，
shī tí mí guān cāng hǎi yuē
诗题迷观沧海曰，
de tāo zì
得涛字，
wǔ yuè chū yī fàng yún guì chà
五月初一放云贵差，
shí èr fàng liǎng guǎng fú jiàn sān xǐng
十二放两广福建三省，
míng jiàn jīng bào nèi
名见京报内，
cí bù lìng lù
兹不另录，
yuán shù liù kǎo chà pō wéi dé yì
袁漱六考差颇为得意，
shī yì gōng tuǒ
诗亦工妥，
yīng kě yī de yǐ jiù jī kùn
应可一得以救积困。
zhū shí qiào míng fǔ chū zhèng shén hǎo
朱石翘明府初政甚好，
yá shì wǒ yì zhī fú
睚是我邑之福，
yú xià cì dāng xiě xìn yǔ zhī
余下次当写信与之，
xiá xian de xiàn shǒu
霞仙得县首，
yì jiàn qí yóu néng bá qǔ zhēn shì
亦见其犹能拔取真士，
liú jì zhèn jì xì shuǐ kǒu jìn lín
刘继振既系水口近邻，
yòu sòng qián zhì wǒ jiā
又送钱至我家，
qiú qǐng fēng diǎn
求请封典，
yì bù kě cí
义不可辞，
dàn qú sān shí nián sì yuè xuǎn shòu xùn dào
但渠三十年四月选授训道，
yǐ zài zhēng yuè niàn liù ēn zhào zhī hòu
已在正月廿六恩诏之后，
bù zhī shàng kě bàn fǒu
不知尚可办否？
dāng zài xiàng lì bù chá míng
当再向吏部查明，
rú bù kě bàn
如不可办，
zé dāng sì míng nián sì yuè shēng fù chá míng
则当俟明年四月升付查明，
nǎi kě chéng qǐng
乃可呈请，
ruò bìng shēng fù zhī shí
若并升付之时，
gēn sī bù néng jí yú cān guān
根思不能及于餐官，
zé dāng yǐ qián tuì
则当以钱退，
jiā zhōng xū yú jìn rì xiáng gào liú jiā
家中须于近日详告刘家，
yán mù qián bù kè chéng qǐng
言目前不克呈请，
xū dài míng nián liù yuè
须待明年六月，
nǎi yǒu de xìn ěr
乃有的信耳。
chéng dì hé nán hàn kǒu zhī xìn
澄弟河南汉口之信，
jiē yǐ jiē dào
皆已接到，
xíng lù zhī nán
行路之难，
nǎi zhì yú cǐ
乃至于此，
zì hàn kǒu yǐ hòu
自汉口以后，
xiǎng yí lù dài fú xīng yǐ
想一路戴福星矣，
liú wǔ fēng zhāng xīng yuán chén gǔ táng zhī yín jiē kě shōu
刘午峰张星垣陈谷堂之银皆可收，
liú chén yóu yi shòu zhī
刘陈尤宜受之，
bù shòu yǐ yì jū nì
不受以议拘泥，
rán jiāo jì zhī dào
然交际之道，
yǔ qí shī zhī làn
与其失之滥，
bù ruò shī zhī ài
不若失之隘，
wú dì néng rú cǐ
吾弟能如此，
nǎi jìn zhī suǒ xīn wèi zhě yě
乃晋之所欣慰者也！
xī yuán sì yuè niàn jiǔ dào jīng zhù zhái nèi dà yuē bā yuè kě chū dōu cǐ cì suǒ jì zhé dǐ rú ōu yáng jiā jí zhū qīn zú bù fáng chāo sòng gòng yuè
西垣四月廿九到京，住宅内，大约八月可出都，此次所寄折底，如欧阳家及诸亲族，不妨钞送共阅；
jiàn yú tiǎn qiè gāo wèi yì yù zhōng zhí tú bào bù gǎn wéi ā qǔ róng jù qí diàn rǔ zōng zú gū fù qī wàng yě
见余忝窃高位，亦欲忠直图报，不敢唯阿取容，惧其玷辱宗族，辜负期望也。
yú bù yī yī
余不一一。
guó fān shǒu cǎo
国藩手草。
xián fēng yuán nián wǔ yuè shí sì rì
（咸丰元年五月十四日）