zhū wèi xián dì zú xià
诸位贤弟足下:
shí yī qián yuè bā rì yǐ jiāng rì kè chāo yǔ dì yuè sì hòu měi cì jiā shū kě chāo sān yè fù huí
十一前月八日,已将日课抄与弟阅,嗣后每次家书,可抄三叶付回。
rì kè běn jiē kǎi shū yī bǐ bù gǒu xī chāo huí bù néng zuò kǎi shū ěr
日课本皆楷书,一笔不苟,惜抄回不能作楷书耳。
féng shù táng shí gōng zuì měng yú yì jiào zhī rú dì zhī wú bù yán
冯树堂时攻最猛,余亦教之如弟,知无不言。
kě xī dì bù néng zài jīng zài shù táng rì rì qiē cuō yú wú rì wú kè bù tài xī yě
可惜弟不能在京,在树堂日日切磋,余无日无刻不太息也!
jiǔ dì zài jīng nián bàn yú lǎn sǎn bù nǔ lì
九弟在京年半,余懒散不努力;
jiǔ dì qù hòu yú nǎi shāo néng lì zhì gài yú shí fù jiǔ dì yǐ
九弟去后,余乃稍能立志,盖余实负九弟矣!
yú cháng yǔ dài yún yuē yú yù jìn xiào dào gèng wú tā shì
余尝语贷云曰:“余欲尽孝道,更无他事;
wǒ néng jiào zhū dì jìn dé yè yī fēn zé wǒ zhī xiào yǒu yī fēn néng jiào zhū dì jìn shí fēn zé wǒ zhī xiào yǒu shí fēn
我能教诸弟进德业一分,则我之孝有一分,能教诸弟进十分,则我之孝有十分。
yòu zuò bù néng jiào dì chéng míng zé wǒ dà bù xiào yǐ
右作不能教弟成名,则我大不孝矣!
jiǔ dì zhī wú suǒ jìn shì wǒ zhī dà bù jiào yě
”九弟之无所进,是我之大不教也!
wéi yuàn zhū dì fā fèn lì zhì niàn niàn yǒu héng
惟愿诸弟发奋立志,念念有恒;
yǐ bǔ wǒ bù xiào bù zuì xìng shèn xìng shèn
以补我不孝不罪,幸甚幸甚!
dài yún yǔ yì wǔ jìn yì yǒu rì kè cè xī qí jī bù shèn chāo xuān yú suī rì rì yǔ zhī tán lùn qú jiū bù néng xī xīn lǐng huì pō yí wǒ yán tài kuā
岱云与易五近亦有日课册,惜其讥不甚超亘,余虽日日与之谈论,渠究不能悉心领会,颇疑我言太夸。
rán dài yún jìn jí qín fèn jiāng lái bì yǒu suǒ chéng
然岱云近汲勤奋,将来必有所成。
hé zi jìng jìn shì wǒ shén hǎo cháng bǐ cǐ zuò shī chàng hè gài yīn qí xiōng qīn pèi wǒ shī qiě tán zì zuì xiāng hé gù zi jìng yì gǎi róng jiā lǐ
何子敬近侍我甚好,常彼此作诗唱和,盖因其兄钦佩我诗,且谈字最相合,故子敬亦改容加礼。
zi zhēn xiàn lín lì zì měi rì lín qī bā yè jīn nián yǐ qiān yè yǐ jìn yòu kǎo dìng hàn shū zhī wěi měi rì shǒu bù shì juàn
子贞现临隶字,每日临七八页,今年已千页矣,近又考订《汉书》之伪,每日手不释卷。
gài zi zhēn zhī xué cháng yú wǔ shì yī yuē yí lǐ jīng èr yuē hàn shū shú sān yuē shuō wén jīng sì yuē gè tǐ shī hǎo wǔ yuē zì hǎo cǐ wǔ shì zhě qú yì jiē yù yǒu suǒ chuán yú hòu shǎo
盖子贞之学,长于五事,一曰《仪礼》精,二曰《汉书》熟,三曰《说文》精,四曰各体诗好,五曰字好,此五事者,渠意皆欲有所传于后少。
yǐ yú guān zhī cǐ èr zhě yú bù shèn jīng bù zhī qiǎn shēn jiū jìng rú hé ruò zì zé bì chuán qiān zhàn wú yí yǐ
以余观之,此二者,余不甚精,不知浅深究竟如何,若字则必传千占无疑矣。
shī yì yuǎn chū shí shǒu zhī shàng bì néng zhuó rán chéng jiā
诗亦远出时手之上,必能卓然成家。
jìn rì jīng chéng shī jiā pō shǎo gù yú yì yù duō zuò jǐ shǒu
近日京城诗家颇少,故余亦欲多做几首。
jīn dǔ qián zài xiǎo shān jiā zhù pō yǒu miàn shàn xīn fēi zhī xì táng shī fu yì yǔ xiǎo shān yǒu xì yú xiàn réng yǔ xiǎo shān lái wǎng mǐn rán wú xián dàn xīn zhōng bù shèn qiè qià ěr
金竺虔在小珊家住,颇有面善心非之隙,唐诗甫亦与小珊有隙,余现仍与小珊来往,泯然无嫌,但心中不甚惬洽耳。
huáng zǐ shòu chù běn rì qù kàn tā gōng fū shén zhǎng jìn gǔ wén yǒu cái huá hǎo mǎi shū dōng fān xi yuè shè liè pō duō xīn zhōng jǐ yǒu xǔ duō gǔ dǒng
黄子寿处本日去看他,工夫甚长进,古文有才华,好买书,东翻西阅,涉猎颇多,心中己有许多古董。
hé shì míng zi yì shén hǎo shěn qián zhī zhì tiān fèn bù gāo jiāng lái bì yǒu suǒ chéng wú zhú rú jìn rì wèi chū chéng yú yì wèi qù gài měi jiàn zé dān gē yī dà yě qí shì xiōng yì jí shěn qián yán dòng zhōng lǐ xiàn zài yì xué wēi gèn fēng xiān shēng
何世名子亦甚好,沈潜之至,天分不高,将来必有所成,吴竹如近日未出城,余亦未去,盖每见则耽搁一大也,其世兄亦极沈潜,言动中礼,现在亦学倭艮峰先生。
wú guān hé wú liǎng shì xiōng zhī zī zhì yǔ zhū dì xiāng děng yuǎn bù jí zhōu shòu shān huáng zǐ shòu ér jiāng lái chéng jiù hé wú bì gèng qiè shí
吾观何吴两世兄之姿质,与诸弟相等,远不及周受珊黄子寿,而将来成就,何吴必更切实。
cǐ qí gù zhū dì néng zhí shū zì zhī zhī yuàn zhū dì miǎn zhī ér yǐ cǐ shù zi zhě jiē hòu qǐ bù fán zhī rén cái yě ān dé zhū dì yǔ zhī lián biāo bìng jià zé yú zhī dà xìng yě
此其故,诸弟能直书自知之,愿诸弟勉之而已,此数子者,皆后起不凡之人才也,安得诸弟与之联镳并驾,则余之大幸也!
jì xian jiǔ xiān shēng dào jīng fú què dài wǒ shén hǎo yǒu qīng yǎn xiāng kàn zhī yì tóng nián huì kè jìn jiē lǎn sǎn ér shí rì yī huì rú gù
季仙九先生到京服阕,待我甚好,有青眼相看之意,同年会课,近皆懒散,而十日一会如故。
yú jīn nián guò nián shàng xū jiè yín bǎi shí jīn yǐ wǔ shí hái dù jiā yǐ bǎi jīn yòng
余今年过年,尚须借银百十金,以五十还杜家,以百金用。
li shí wú dào jīng jiāo chū zhǎng jùn guǎn gōng fèi jí zài gōng xiàng jiè yòng miǎn chū wài kāi kǒu gèng hǎo bù rán zé shàng xū zhāng luo yě
李石梧到京,交出长郡馆公费,即在公项借用,免出外开口更好,不然,则尚须张罗也。
mén shàng chén shēng yī yán bù hé ér qù gù yú zuò ào nú shī xiàn huàn yī zhōu shēng zuò mén shàng pō hǎo yú dú yì lǚ guà sàng qí tóng pú xiàng yuē yǐ lǚ yǔ xià qí yì sàng yě
门上陈升,一言不合而去,故余作傲奴诗,现换一周升作门上,颇好,余读《易》旅卦丧其童仆,象曰:“以旅与下,其义丧也。
jiě zhī zhě yuē yǐ lǚ yǔ xià zhě wèi shì tóng pú rú lǚ rén kè bó guǎ ēn mò rán wú qíng zé tóng pú jiāng shì zhǔ rú nì lǚ yǐ
”解之者曰:“以旅与下者,谓视童仆如旅人,刻薄寡恩,漠然无情,则童仆将视主如逆旅矣。
yú dài xià suī bù kè bó ér pō yǒu shì rú nì lǚ zhī yì gù rén bù jìn zhōng yǐ hòu yú dāng shì zhī rú jiā rén shǒu zú yě
”余待下虽不刻薄,而颇有视如逆旅之意,故人不尽忠,以后余当视之如家人手足也。
fēn suī yán míng ér qíng guì zhōu tōng xián dì dài rén yì yi zhī zhī
分虽严明,而情贵周通,贤弟待人,亦宜知之。
yú měi wén zhé chà dào zhé wàng jiā xìn bù zhī néng shè fǎ duō jì jǐ cì fǒu ruò jì xìn zé zhū dì bì xū xiáng xiě rì jì shù tiān xìng shèn
余每闻折差到,辄望家信,不知能设法多寄几次否,若寄信,则诸弟必须详写日记数天,幸甚!
yú xiě xìn yì bù bì dài zhū dì duō lì kè chéng gài kǒng duō kàn zé shēng yàn gù dàn jiāng yú jìn rì shí zài guāng jǐng xiě shì ér yǐ fú wéi xù dì xì chá
余写信亦不必代诸弟多立课程,盖恐多看则生厌,故但将余近日实在光景写示而已,伏维绪弟细察。
dào guāng èr shí èr nián shí yī yuè shí liù rì
(道光二十二年十一月十六日)