dà chù
大畜。
lì zhēn
利贞。
bù jiā shí jí
不家食吉。
lì shè dà chuān
利于渡过大河。
tuàn yuē dà chù gāng jiàn dǔ shí huī guāng rì xīn qí dé
彖曰:大畜,刚健笃实,辉光日新其徳。
gāng shàng ér shàng xián néng zhǐ jiàn dà zhèng yě
刚上而尚贤,能止健大正也。
bù jiā shí jí yǎng xián yě
不家食吉,养贤也。
lì shè dà chuān yīng hu tiān yě
宜于涉越大河,顺应天道。
gāng jiàn ér shàng qiú wū gèn fēi huī qí guāng ér rì xīn qí dé hu
刚健而上求于艮,非辉其光而日新其徳乎。
gāng shàng ér shàng xián zūn róu yǐ fèng zhī zhòng qí dé chéng qí dào yě
刚上而尚贤,尊柔以奉之,重其徳,承其道也。
néng zhǐ jiàn yǐ wèi dà zhèng yě
能止健以为大正也。
xián bù xiào fēi qí chù yě
贤不肖,非其畜也。
lù zhī yǐ gōng shí qín zhī yǐ mín zhì chéng shàng zhī gōng chù ér jǐn qí néng yě
禄之以公食,勤之以民治,成上之功,畜而尽其能也。
yīng hu tiān yě
应乎天也。
wū hé ér bù jì hu shì yǐ lì shè dà chuān yě
于何而不济乎,是以利涉大川也。
xiàng yuē tiān zài shān zhōng dà chù
象曰:天在山中,大畜。
jūn zǐ yǐ duō shi qián yán wǎng xíng yǐ chù qí dé
君子以多识,前言往行以畜其徳。
tiān zài shān zhōng xiǎo néng chù dà yě
天在山中,小能畜大也。
jūn zǐ zhī chù dà yě
君子之畜大也。
qián yán wǎng xíng duō xué ér jiū zhī lùn biàn ér nǐ zhī yǐ chù wèi dé yě
前言往行,多学而究之,论辨而拟之,以畜为徳也。
chū jiǔ yǒu lì lì yǐ
初九,有厉利已。
xiàng yuē yǒu lì lì yǐ bù fàn zāi yě
象曰:有厉利已,不犯灾也。
shàng chù zhī chū hé kě zì rèn gù jū ér dài mìng zé lì wǎng ér wéi shàng zé lì yě
上畜之初,何可自任,故居而待命则利往而违上,则厉也。
jiǔ èr yú shuō fù
九二,舆说輹。
xiàng yuē yú shuō fù zhōng wú yóu yě
象曰:舆说輹,中无尤也。
dà chù zhī xià tǐ wèi shàng zhī chù lǚ wú wèi yīng zhōng ān qí suǒ chù gù tuō yú fù ér bù wǎng rèn shàng zhī chù yě zhōng wú yóu yě
大畜之下体为上之畜履无位,应中安其所畜,故脱舆輹而不往任上之畜也,终无尤也。
jiǔ sān liáng mǎ zhú lì jiān zhēn
九三,良马逐,利艰贞。
yuē xián yú wèi lì yǒu yōu wǎng
曰:闲舆卫,利有攸往。
xiàng yuē lì yǒu yōu wǎng shàng hé zhì yě
象曰:利有攸往,上合志也。
fèng shàng zhī láo ér bù gǎn zì huò qí zhì zhì zhōng de zhì zé yīn qí dào yān
奉上之劳而不敢自获,其志至终得治,则因其道焉。
gù kāi guó chéng jiā qí dào zì lì chí liáng mǎ yě
故开国承家,其道自利,驰良马也。
zì rèn bù kě yǐ zòng huǎn zé shī yǐ
自任不可以纵缓,则失矣。
jiān ér shǒu zhèng nǎi lì xián
艰而守正,乃利闲。
xí chéng yú bèi qí zuǒ yòu zé lì yǒu yōu wǎng yǐ
习乘舆备其左右,则利有攸往矣。
shàng dà chù zhī zhōng zé shèng dà yǐ wú bù tōng yě
上大畜之终,则盛大矣,无不通也。
xí yú bèi wèi suǒ yǐ hé shàng zhī zhì ér jiē tōng yě
习舆备卫所以合上之志,而皆通也。
liù sì tóng niú zhī gù
六四,童牛之牿。
yuán jí
元吉。
xiàng yuē liù sì yuán jí yǒu xǐ yě
象曰:六四元吉,有喜也。
niú yīn lèi yě ér yòu tóng yān jū láo ér ān néng zhǐ qí jiàn bù láo qí bèi ér de qí yòng zé hé wǎng ér bù jì yān
牛,阴类也,而又童焉,居牢而安能止其健,不劳其备而得其用,则何往而不济焉。
gù dà jí yǒu xǐ yě
故大吉有喜也。
liù wǔ fén shǐ zhī yá jí
六五,豮豕之牙吉。
xiàng yuē liù wǔ zhī jí yǒu qìng yě
象曰:六五之吉有庆也。
sì zhǐ wū chū tóng niú ér xǐ bù láo ér de xià zhī xiào yě
四止于初,童牛而喜,不劳而得下之效也。
zhì wū wǔ xià zé gāng zhǎng shì sī dà yǐ gù yǒu bèi ér láo jí huò qí yòng yě
至于五,下则刚长,事斯大矣,故有备而劳及获其用也。
qí jí wū fén shǐ zhī yá yān fén shǐ jiā zhī wú yáng zhě yá liè ér bù yòng kě yě
其吉于豮豕之牙焉,豮豕,豭之无阳者,牙劣而不用可也。
yǐ dà zhōng ér huò qián yě
以大中而获干也。
shì zhī dà jì gù yǒu qìng yě
事之大济,故有庆也。
shàng jiǔ hé tiān zhī qú hēng
上九,何天之衢,亨。
xiàng yuē hé tiān zhī qú dào dà xíng yě
象曰:何天之衢道大行也。
dà chù jì qí chéng yě
大畜,冀其成也。
gāng shàng yě
刚上也。
wèi róu shàng zhī zuǒ shí háng dào zhǐ jiàn ér zhì wū zhì yě
为柔上之,佐时行道,止健而致于治也。
jì chéng ér dà tōng yǐ wū hé wǎng ér bù kě zāi
既成而大通矣,于何往而不可哉。
gù shàng jiǔ yuē hé yǐ wèi yě
故上九曰何以为也。
suī tiān qú ér tōng yě kě wèi dà xíng yě yǐ yǐ
虽天衢而通也,可谓大行也已矣。