晋书 · 房玄龄 · Chapter 33 of 130

列传·第三章

PinyinModern Translation
Size

wáng xiáng wáng lǎn zhèng chōng hé zēng hé shào hé zūn

王祥(王览) 郑冲何曾(何劭何遵)

shí bāo shí chóng ōu yáng jiàn sūn shuò

石苞(石崇欧阳健孙铄)

wáng xiáng zì xiū zhēng láng yá lín yí rén hàn jiàn yì dài fū jí zhī hòu yě

王祥,字休征,琅邪临沂人,汉谏议大夫吉之后也。

zǔ rén qīng zhōu cì shǐ

祖仁,青州刺史。

fù róng gōng fǔ pì bù jiù

父融,公府辟不就。

xiáng xìng zhì xiào

祥性至孝。

zǎo sàng qīn jì mǔ zhū shì bù cí shù zèn zhī yóu shì shī ài yú fù

早丧亲,继母朱氏不慈,数谮之,由是失爱于父。

měi shǐ sǎo chú niú xià xiáng yù gōng jǐn

每使扫除牛下,祥愈恭谨。

fù mǔ yǒu jí yī bù jiě dài tāng yào bì qīn cháng

父母有疾,衣不解带,汤药必亲尝。

mǔ cháng yù shēng yú shí tiān hán bīng dòng xiáng jiě yī jiāng pōu bīng qiú zhī bīng hū zì jiě shuāng lǐ yuè chū chí zhī ér guī

母常欲生鱼,时天寒冰冻,祥解衣将剖冰求之,冰忽自解,双鲤跃出,持之而归。

mǔ yòu sī huáng què jiǔ fù yǒu huáng què shù shí fēi rù qí mù fù yǐ gōng mǔ

母又思黄雀灸,复有黄雀数十飞入其幕,复以供母。

xiāng lǐ jīng tàn yǐ wéi xiào gǎn suǒ zhì yān

乡里惊叹,以为孝感所致焉。

yǒu dān nài jiē shi mǔ mìng shǒu zhī měi fēng yǔ xiáng zhé bào shù ér qì

有丹柰结实,母命守之,每风雨,祥辄抱树而泣。

qí dǔ xiào chún zhì rú cǐ

其笃孝纯至如此。

hàn wèi zāo luàn fú mǔ xié dì lǎn bì dì lú jiāng yǐn jū sān shí yú nián bù yīng zhōu jùn zhī mìng

汉未遭乱,扶母携弟览避地庐江,隐居三十余年,不应州郡之命。

mǔ zhōng jū sāng huǐ cuì zhàng ér hòu qǐ

母终,居丧毁瘁,杖而后起。

xú zhōu cì shǐ lǚ qián xí wéi bié jià xiáng nián chuí ěr shùn gù cí bù shòu

徐州刺史吕虔檄为别驾,祥年垂耳顺,固辞不受。

lǎn quàn zhī wèi jù chē niú xiáng nǎi yìng zhào qián wěi yǐ zhōu shì

览劝之,为具车牛,祥乃应召,虔委以州事。

yú shí kòu dào chōng chì xiáng lǜ lì bīng shì pín tǎo pò zhī

于时寇盗充斥,祥率励兵士,频讨破之。

zhōu jiè qīng jìng zhèng huà dà xíng

州界清静,政化大行。

shí rén gē zhī yuē hǎi yí zhī kāng shí lài wáng xiáng

时人歌之曰:“海沂之康,实赖王祥。

bāng guó bù kōng bié jià zhī gōng

邦国不空,别驾之功。

jǔ xiù cái chú wēn lìng lèi qiān dà sī nóng

举秀才,除温令,累迁大司农。

gāo guì xiāng gōng jí wèi yǔ dìng cè gōng fēng guān nèi hóu bài guāng lù xūn zhuǎn sī lì xiào wèi

高贵乡公即位,与定策功,封关内侯,拜光禄勋,转司隶校尉。

cóng tǎo guàn qiū jiǎn zēng yì sì bǎi hù qiān tài cháng fēng wàn suì tíng hòu

从讨毌丘俭,增邑四百户,迁太常,封万岁亭侯。

tiān zǐ xìng tài xué mìng xiáng wèi sān lǎo

天子幸太学,命祥为三老。

xiáng nán miàn jǐ zhàng yǐ shī dào zì jū

祥南面几杖,以师道自居。

tiān zǐ běi miàn qǐ yán xiáng chén míng wáng shèng dì jūn chén zhèng huà zhī yào yǐ xun zhī wén zhě mò bù dǐ lì

天子北面乞言,祥陈明王圣帝君臣政化之要以训之,闻者莫不砥砺。

jí gāo guì xiāng gōng zhī shì yě cháo chén jǔ āi xiáng hào kū yuē lǎo chén wú zhuàng tì lèi jiāo liú zhòng yǒu kuì sè

及高贵乡公之弑也,朝臣举哀,祥号哭曰“老臣无状”,涕泪交流,众有愧色。

qǐng zhī bài sī kōng zhuǎn tài wèi jiā shì zhōng

顷之,拜司空,转太尉,加侍中。

wǔ děng jiàn fēng huī líng hóu yì yī qiān liù bǎi hù

五等建,封睢陵侯,邑一千六百户。

jí wǔ dì wèi jìn wáng xiáng yǔ xún yǐ wǎng yè yǐ wèi xiáng yuē xiāng wáng zūn zhòng hé hóu jì yǐ jìn jìng jīn biàn dāng bài yě

及武帝为晋王,祥与荀𫖮往谒,𫖮谓祥曰:“相王尊重,何侯既已尽敬,今便当拜也。

xiáng yuē xiàng guó chéng wèi zūn guì rán shì wèi zhī zǎi xiàng

”祥曰:“相国诚为尊贵,然是魏之宰相。

wú děng wèi zhī sān gōng gōng wáng xiāng qù yī jiē ér yǐ bān lì dà tóng ān yǒu tiān zǐ sān sī ér zhé bài rén zhě

吾等魏之三公,公王相去,一阶而已,班例大同,安有天子三司而辄拜人者!

sǔn wèi cháo zhī wàng kuī jìn wáng zhī dé jūn zǐ ài rén yǐ lǐ wú bù wéi yě

损魏朝之望,亏晋王之德,君子爱人以礼,吾不为也。

jí rù yǐ suì bài ér xiáng dú cháng yī

”及入,𫖮遂拜,而祥独长揖。

dì yuē jīn rì fāng zhī jūn jiàn gù zhī zhòng yǐ

帝曰:“今日方知君见顾之重矣!

wǔ dì jiàn zuò bài tài bǎo jìn jué wèi gōng jiā zhì qī guān zhī zhí

武帝践阼,拜太保,进爵为公,加置七官之职。

dì xīn ài mìng xū jǐ yǐ qiú dǎng yán

帝新爱命,虚己以求谠言。

xiáng yǔ hé zēng zhèng chōng děng qí ài dǔ lǎo xī fù cháo jiàn dì qiǎn shì zhōng rèn kǎi zī wèn dé shī jí zhèng huà suǒ xiān

祥与何曾、郑冲等耆艾笃老,希复朝见,帝遣侍中任恺谘问得失,及政化所先。

xiáng yǐ nián lǎo pí mào lèi qǐ xùn wèi dì bù xǔ

祥以年老疲耄,累乞逊位,帝不许。

yù shǐ zhōng chéng hòu shǐ guāng yǐ xiáng jiǔ jí quē cháo huì lǐ qǐng miǎn xiáng guān

御史中丞侯史光以祥久疾,阙朝会礼,请免祥官。

zhào yuē tài bǎo yuán lǎo gāo xíng zhèn suǒ pí yǐ yǐ lóng zhèng dào zhě yě

诏曰:“太保元老高行,朕所毗倚以隆政道者也。

qián hòu xùn ràng bù cóng suǒ zhí cǐ fēi yǒu sī suǒ de yì yě

前后逊让,不从所执,此非有司所得议也。

suì qǐn guāng zòu

”遂寝光奏。

xiáng gù qǐ hái gǔ zhào tīng yǐ huī líng gōng jiù dì wèi tóng bǎo fù zài sān sī zhī yòu lù cì rú qián

祥固乞骸骨,诏听以睢陵公就第,位同保傅,在三司之右,禄赐如前。

zhào yuē gǔ zhī zhì shì bù shì wáng hóu

诏曰:“古之致仕,不事王侯。

jīn suī yǐ guó gōng liú jū jīng yì bù yí fù kǔ yǐ cháo qǐng

今虽以国公留居京邑,不宜复苦以朝请。

qí cì jǐ zhàng bù cháo dà shì jiē zī fǎng zhī

其赐几杖,不朝,大事皆谘访之。

cì ān chē sì mǎ dì yī qū qián bǎi wàn juàn wǔ bǎi pǐ chuáng zhàng diàn rù yǐ shè rén liù rén wéi huī líng gōng shè rén zhì guān qí èr shí rén

赐安车驷马,第一区,钱百万,绢五百匹,床帐簟褥,以舍人六人为睢陵公舍人,置官骑二十人。

yǐ gōng zǐ qí dū wèi zhào wèi jǐ shì zhōng shǐ cháng yōu yóu dìng xǐng

以公子骑都尉肇为给事中,使常优游定省。

yòu yǐ tài bǎo gāo jié qīng sù jiā wú zhái yǔ qí quán liú běn fǔ xū suǒ cì dì chéng nǎi chū

又以太保高洁清素,家无宅宇,其权留本府,须所赐第成乃出。

jí jí dǔ zhe yí lìng xun zǐ sūn yuē fu shēng zhī yǒu sǐ zì rán zhī lǐ

及疾笃,著遗令训子孙曰:“夫生之有死,自然之理。

wú nián bā shí yǒu wǔ qǐ shǒu hé hèn

吾年八十有五,启手何恨。

bù yǒu yí yán shǐ ěr wú shù

不有遗言,使尔无述。

wú shēng zhí jì mò dēng yōng lì shì wú pí zuǒ zhī xūn méi wú yǐ bào

吾生值季末,登庸历试,无毗佐之勋,没无以报。

qì jué dàn xǐ shǒu zú bù xū mù yù wù chán shī jiē huàn gù yī suí shí suǒ fú

气绝但洗手足,不须沐浴,勿缠尸,皆浣故衣,随时所服。

suǒ cì shān xuán yù pèi wèi shì yù jué shòu sì jiē wù yǐ liǎn

所赐山玄玉佩、卫氏玉玦、绶笥皆勿以敛。

xi máng shàng tǔ zì jiān zhēn wù yòng pì shí wù qǐ fén lǒng

西芒上土自坚贞,勿用甓石,勿起坟陇。

chuān shēn èr zhàng guǒ qǔ róng guān

穿深二丈,椁取容棺。

wù zuò qián táng bù jǐ yán zhì shū xiāng jìng lián zhī jù guān qián dàn kě shī chuáng tà ér yǐ

勿作前堂、布几筵、置书箱镜奁之具,棺前但可施床榻而已。

bèi pú gè yī pán xuán jiǔ yī bēi wèi zhāo xī diàn

糒脯各一盘,玄酒一杯,为朝夕奠。

jiā rén dà xiǎo bù xū sòng sàng dà xiǎo xiáng nǎi shè tè shēng

家人大小不须送丧,大小祥乃设特牲。

wú wéi yú mìng

无违余命!

gāo chái qì xuè sān nián fū zǐ wèi zhī yú

高柴泣血三年,夫子谓之愚。

mǐn zǐ chú sàng chū jiàn

闵子除丧出见。

yuán qín qiē qiē ér āi zhòng ní wèi zhī xiào

援琴切切而哀,仲尼谓之孝。

gù kū qì zhī āi rì yuè jiàng shā yǐn shí zhī yi zì yǒu zhì dù

故哭泣之哀,日月降杀,饮食之宜,自有制度。

fu yán xíng kě fù xìn zhī zhì yě

夫言行可覆,信之至也;

tuī měi yǐn guò dé zhī zhì yě

推美引过,德之至也;

yáng míng xiǎn qīn xiào zhī zhì yě

扬名显亲,孝之至也;

xiōng dì yí yí zōng zú xīn xīn tì zhī zhì yě

兄弟怡怡,宗族欣欣,悌之至也;

lín cái mò guò hu ràng cǐ wǔ zhě lì shēn zhī běn

临财莫过乎让:此五者,立身之本。

yán zǐ suǒ yǐ wéi mìng wèi zhī sī yě fu hé yuǎn zhī yǒu

颜子所以为命,未之思也,夫何远之有!

qí zi jiē fèng ér xíng zhī

”其子皆奉而行之。

tài shǐ wǔ nián hōng zhào cì dōng yuán mì qì cháo fú yī jù yī yī xí qián sān shí wàn bù bó bǎi pǐ

泰始五年薨,诏赐东园秘器,朝服一具,衣一袭,钱三十万,布帛百匹。

shí wén míng huáng tài hòu bēng shǐ yú yuè qí hòu zhào yuē wèi huī líng gōng fā āi shì nǎi zhì jīn

时文明皇太后崩始逾月,其后诏曰:“为睢陵公发哀,事乃至今。

suī měi wèi zhī gǎn shāng yào wèi de tè xù āi qíng

虽每为之感伤,要未得特叙哀情。

jīn biàn kū zhī

今便哭之。

míng nián cè shì yuē yuán

”明年,策谥曰元。

xiáng zhī hōng bēn fù zhě fēi cháo tíng zhī xián zé qīn qīn gù lì ér yǐ mén wú zá diào zhī bīn

祥之薨,奔赴者非朝廷之贤,则亲亲故吏而已,门无杂吊之宾。

zú sūn róng tàn yuē tài bǎo kě wèi qīng dá yǐ

族孙戎叹曰:“太保可谓清达矣!

yòu chēng xiáng zài zhèng shǐ bù zài néng yán zhī liú

”又称:“祥在正始,不在能言之流。

jí yǔ zhī yán lǐ zhì qīng yuǎn jiāng fēi yǐ dé yǎn qí yán hu

及与之言,理致清远,将非以德掩其言乎!

xiáng yǒu wǔ zǐ zhào xià fù liè fēn

”祥有五子:肇、夏、馥、烈、芬。

zhào niè shù xià zǎo zú fù sì jué

肇孽庶,夏早卒,馥嗣爵。

xián níng chū yǐ xiáng jiā shén pín jiǎn cì juàn sān bǎi pǐ bài fù shàng luò tài shǒu zú shì yuē xiào

咸宁初,以祥家甚贫俭,赐绢三百匹,拜馥上洛太守,卒谥曰孝。

zi gēn sì sàn qí láng

子根嗣,散骑郎。

zhào shì zhì shǐ píng tài shǒu

肇仕至始平太守。

zhào zi jùn shǒu tài zǐ shè rén fēng yǒng shì hóu

肇子俊,守太子舍人,封永世侯。

jùn zi xiá yù lín tài shǒu

俊子遐,郁林太守。

liè fēn bìng yòu zhī míng wèi xiáng suǒ ài

烈、芬并幼知名,为祥所爱。

èr zi yì tóng shí ér wáng

二子亦同时而亡。

jiāng sǐ liè yù hái zàng jiù tǔ fēn yù liú zàng jīng yì

将死,烈欲还葬旧土,芬欲留葬京邑。

xiáng liú tì yuē bù wàng gù xiāng rén yě

祥流涕曰:“不忘故乡,仁也;

bù liàn běn tǔ dá yě

不恋本土,达也。

wéi rén yǔ dá wú èr zi yǒu yān

惟仁与达,吾二子有焉。

lǎn zì xuán tōng

览字玄通。

mǔ zhū yù xiáng wú dào

母朱,遇祥无道。

lǎn nián shù suì jiàn xiáng bèi chu tà zhé tì qì bào chí

览年数岁,见祥被楚挞,辄涕泣抱持。

zhì yú chéng tóng měi jiàn qí mǔ qí mǔ shǎo zhǐ xiōng nüè

至于成童,每谏其母,其母少止凶虐。

zhū lǚ yǐ fēi lǐ shǐ xiáng lǎn zhé yǔ xiáng jù

朱屡以非理使祥,览辄与祥俱。

yòu nüè shǐ xiáng qī lǎn qī yì qū ér gòng zhī

又虐使祥妻,览妻亦趋而共之。

zhū huàn zhī nǎi zhǐ

朱患之,乃止。

xiáng sàng fù zhī hòu jiàn yǒu shí yù

祥丧父之后,渐有时誉。

zhū shēn jí zhī mì shǐ zhèn xiáng

朱深疾之,密使鸩祥。

lǎn zhī zhī jìng qǐ qǔ jiǔ

览知之,径起取酒。

xiáng yí qí yǒu dú zhēng ér bù yǔ zhū jù duó fǎn zhī

祥疑其有毒,争而不与,朱遽夺反之。

zì hòu zhū cì xiáng zhuàn lǎn zhé xiān cháng

自后朱赐祥馔,览辄先尝。

zhū jù lǎn zhì bì suì zhǐ

朱惧览致毙,遂止。

lǎn xiào yǒu gōng kè míng yà yú xiáng

览孝友恭恪,名亚于祥。

jí xiáng shì jìn lǎn yì yīng běn jùn zhī zhào shāo qiān sī tú xī cáo yuàn qīng hé tài shǒu

及祥仕进,览亦应本郡之召,稍迁司徒西曹掾、清河太守。

wǔ děng jiàn fēng jí qiū zi yì liù bǎi hù

五等建,封即丘子,邑六百户。

tài shǐ mò chú hóng xun shào fǔ

泰始末,除弘训少府。

zhí shěng zhuǎn tài zhōng dài fū lù cì yǔ qīng tóng

职省,转太中大夫,禄赐与卿同。

xián níng chū zhào yuē lǎn shǎo dǔ zhì xíng fú rén lǚ yì zhēn sù zhī cāo zhǎng ér mí gù

咸宁初,诏曰:“览少笃至行,服仁履义,贞素之操,长而弥固。

qí yǐ lǎn wèi zōng zhèng qīng

其以览为宗正卿。

qǐng zhī yǐ jí shàng shū qǐ hái gǔ

”顷之,以疾上疏乞骸骨。

zhào tīng zhī yǐ tài zhōng dài fū guī lǎo cì qián èr shí wàn chuáng zhàng jiàn rù qiǎn diàn zhōng yī liáo jí gěi yào

诏听之,以太中大夫归老,赐钱二十万,床帐荐褥,遣殿中医疗疾给药。

hòu zhuǎn guāng lù dài fu mén shī xíng mǎ

后转光禄大夫,门施行马。

xián níng sì nián zú shí nián qī shí sān shì yuē zhēn

咸宁四年卒,时年七十三,谥曰贞。

yǒu liù zǐ cái jī huì zhèng yàn chēn

有六子:裁、基、会、正、彦、琛。

cái zì shì chū fǔ jūn zhǎng shǐ

裁字士初,抚军长史。

jī zì shì xiān zhì shū yù shǐ

基字士先,治书御史。

huì zì shì hé shì yù shǐ

会字士和,侍御史。

zhèng zì shì zé shàng shū láng

正字士则,尚书郎。

yàn zì shì zhì zhōng hù jūn

彦字士治,中护军。

chēn zì shì wěi guó zǐ jì jiǔ

琛字士玮,国子祭酒。

chū lǚ qián yǒu pèi dāo gōng xiāng zhī yǐ wéi bì dēng sān gōng kě fú cǐ dāo

初,吕虔有佩刀,工相之,以为必登三公,可服此刀。

qián wèi xiáng yuē gǒu fēi qí rén dāo huò wéi hài

虔谓祥曰:“苟非其人,刀或为害。

qīng yǒu gōng fǔ zhī liàng gù yǐ xiāng yǔ

卿有公辅之量,故以相与。

xiáng gù cí qiáng zhī nǎi shòu

”祥固辞,强之乃受。

xiáng lín hōng yǐ dāo shòu lǎn yuē rǔ hòu bì xìng zú chēng cǐ dāo

祥临薨,以刀授览,曰:“汝后必兴,足称此刀。

lǎn hòu yì shì duō xián cái xìng yú jiāng zuǒ yǐ

”览后奕世多贤才,兴于江左矣。

cái zi dǎo bié yǒu chuán

裁子导,别有传。

zhèng chōng zì wén hé xíng yáng kāi fēng rén yě

郑冲,字文和,荥阳开封人也。

qǐ zì hán wēi zhuó ěr lì cāo qīng tián guǎ yù dān wán jīng shǐ suì bó jiū rú shù jí bǎi jiā zhī yán

起自寒微,卓尔立操,清恬寡欲,耽玩经史,遂博究儒术及百家之言。

yǒu zī wàng dòng bì xún lǐ rèn zhēn zì shǒu bú yào xiāng qū zhī yù yóu shì zhōu jùn jiǔ bù jiā lǐ

有姿望,动必循礼,任真自守,不要乡曲之誉,由是州郡久不加礼。

jí wèi wén dì wèi tài zǐ sōu yáng cè lòu mìng chōng wéi wén xué lèi qiān shàng shū láng chū bǔ chén liú tài shǒu

及魏文帝为太子,搜扬侧陋,命冲为文学,累迁尚书郎,出补陈留太守。

chōng yǐ rú yǎ wèi dé lì zhí wú gān jú zhī yù dān sì yùn páo bù yíng zī chǎn shì yǐ cǐ zhòng zhī

冲以儒雅为德,莅职无干局之誉,箪食缊袍,不营资产,世以此重之。

dà jiàng jūn cáo shuǎng yǐn wéi cóng shì zhōng láng zhuǎn sàn qí cháng shì guāng lù xūn

大将军曹爽引为从事中郎,转散骑常侍、光禄勋。

jiā píng sān nián bài sī kōng

嘉平三年,拜司空。

jí gāo guì xiāng gōng jiǎng shàng shū chōng zhí jīng qīn shòu yǔ shì zhōng zhèng xiǎo tóng jù bèi shǎng cì

及高贵乡公讲《尚书》,冲执经亲授,与侍中郑小同俱被赏赐。

é zhuǎn sī tú

俄转司徒。

cháng dào xiāng gōng jí wèi bài tài bǎo wèi zài sān sī zhī shàng fēng shòu guāng hóu

常道乡公即位,拜太保,位在三司之上,封寿光侯。

chōng suī wèi jiē tái fǔ ér bù yù shì shì

冲虽位阶台辅,而不预世事。

shí wén dì fǔ zhèng píng shǔ zhī hòu mìng gǔ chōng yáng hù děng fēn dìng lǐ yí lǜ lìng jiē xiān zī yú chōng rán hòu shī xíng

时文帝辅政,平蜀之后,命贾充、羊祜等分定礼仪、律令,皆先谘于冲,然后施行。

jí wèi dì gào chán shǐ chōng fèng cè

及魏帝告禅,使冲奉策。

wǔ dì jiàn zuò bài tài fù jìn jué wèi gōng

武帝践阼,拜太傅,进爵为公。

qǐng zhī sī lì li xǐ zhōng chéng hòu shǐ guāng zòu chōng jí hé zēng xún yǐ děng gè yǐ jí bìng jù yīng miǎn guān

顷之,司隶李憙、中丞侯史光奏冲及何曾,荀𫖮等各以疾病,俱应免官。

dì bù xǔ

帝不许。

chōng suì bù shì shì biǎo qǐ hái gǔ

冲遂不视事,表乞骸骨。

yōu zhào bù xǔ qiǎn shǐ shēn yù

优诏不许,遣使申喻。

chōng gù cí shàng diāo chán yìn shòu zhào yòu bù xǔ

冲固辞,上貂蝉印绶,诏又不许。

tài shǐ liù nián zhào yuē xī hàn zǔ yǐ zhī rén shàn rèn kè píng yǔ zhòu tuī shù xūn láo guī měi sān jùn

泰始六年,诏曰:“昔汉祖以知人善任,克平宇宙,推述勋劳,归美三俊。

suì yǔ gōng chén pōu fú zuò shì cáng zhī zōng miào fù zài yǒu sī suǒ yǐ míng dé yōng xūn fān yì wáng shì zhě yě

遂与功臣剖符作誓,藏之宗庙,副在有司,所以明德庸勋,籓翼王室者也。

xī wǒ zǔ kǎo zāo shì duō nàn lǎn shòu yīng jùn yǔ zhī duàn jīn suì jì shí wu kè dìng dà yè

昔我祖考,遭世多难,揽授英俊,与之断金,遂济时务,克定大业。

tài fù shòu guāng gōng zhèng chōng tài bǎo láng líng gōng hé céng tài wèi lín huái gōng xún yǐ gè shàng dé yī rén míng yǔn dǔ chéng yì liàng xiān huáng guāng jì dì yè

太傅寿光公郑冲、太保郎陵公何曾、太尉临淮公荀𫖮各尚德依仁,明允笃诚,翼亮先皇,光济帝业。

gù sī kōng bó líng yuán gōng wáng chén wèi jiāng jūn jù píng hóu yáng hù cái jiān wén wǔ zhōng sù jū zhèng zhèn shén jiā zhī

故司空博陵元公王沈、卫将军钜平侯羊祜才兼文武,忠肃居正,朕甚嘉之。

shū bù yún hū tiān zhì yǒu lǐ wǔ fú wǔ zhāng zāi

《书》不云乎:‘天秩有礼,五服五章哉!

qí wéi shòu guāng láng líng lín huái bó líng jù píng guó zhì láng zhōng lìng jiǎ fū rén shì zǐ yìn shòu shí běn zhì sān fēn zhī yī jiē rú jùn gōng hóu bǐ

’其为寿光、郎陵、临淮、博陵、钜平国置郎中令,假夫人、世子印绶,食本秩三分之一,皆如郡公侯比。

jiǔ nián chōng yòu kàng biǎo zhì shì

九年,冲又抗表致仕。

zhào yuē tài fù yùn dé shēn cuì lǚ xíng gāo jié tián yuǎn qīng xū què rán jué shì

诏曰:“太傅韫德深粹,履行高洁,恬远清虚,确然绝世。

ài fú wáng shì liù shí yú zài zhōng sù zài gōng lǜ bù jí sī

艾服王事,六十余载,忠肃在公,虑不及私。

suì yīng zhòng jǔ lì dēng sān shì

遂应众举,历登三事。

réng hé bǎo fù zhī zhòng chóu móu lùn dào zhī rèn guāng fǔ yì shì liàng cí tiān gōng dí xuān móu yóu hóng jì dà liè kě wèi cháo zhī jùn lǎo zhòng suǒ jù zhān zhě yě

仍荷保傅之重,绸缪论道之任,光辅奕世,亮兹天工,迪宣谋猷,弘济大烈,可谓朝之俊老,众所具瞻者也。

zhèn mèi yú zhèng dào zhù shì wèi kāng yì yǎng qí xùn dǎo yáng jué méng zhù lài xiǎn dé jī xī yǒu chéng

朕昧于政道,庶事未康,挹仰耆训,导扬厥蒙,庶赖显德,缉熙有成。

ér gōng lǚ yǐ nián gāo jí dǔ zhì shì gào tuì

而公屡以年高疾笃,致仕告退。

wéi cóng gōng zhì zé zhèn shú yǔ zī móu

惟从公志,则朕孰与谘谋?

pì bǐ shè chuān wǎng zhī yōu jì

譬彼涉川,罔知攸济。

shì yòng wèi xǔ qì yú lèi zǎi

是用未许,迄于累载。

ér gāo ràng mí dǔ zhì yì nán wéi lǎn qí shèng zhǐ bǐ zhèn wǔ rán

而高让弥笃,至意难违,览其盛指,俾朕怃然。

fu gōng chéng fú yǒu shàng dé suǒ lóng chéng rén zhī měi jūn zǐ yǔ yān

夫功成弗有,上德所隆,成人之美,君子与焉。

qǐ bì suì zhèn píng lài zhī xīn yǐ wang dà yá jìn zhǐ zhī dù zāi

岂必遂朕凭赖之心,以枉大雅进止之度哉!

jīn tīng qí suǒ zhí yǐ shòu guāng gōng jiù dì wèi tóng bǎo fù zài sān sī zhī yòu

今听其所执,以寿光公就第,位同保傅,在三司之右。

gōng yi yí jīng yǎng shén bǎo wèi tài hé yǐ jiū xiá fú

公宜颐精养神,保卫太和,以究遐福。

qí cì jǐ zhàng bù cháo

其赐几杖,不朝。

gǔ zhī zhé wáng qīn zhī guó lǎo xiàn xíng qǐ yán yǐ mí féng qí què

古之哲王,钦祗国老,宪行乞言,以弥缝其阙。

ruò cháo yǒu dà zhèng jiē jiù zī zhī

若朝有大政,皆就谘之。

yòu cì ān chē sì mǎ dì yī qū qián bǎi wàn juàn wǔ bǎi pǐ chuáng wéi diàn rù zhì shè rén liù rén guān qí èr shí rén yǐ shì zǐ huī wèi sàn qí cháng shì shǐ cháng yōu yóu dìng xǐng

又赐安车驷马,第一区,钱百万,绢五百匹,床帷簟褥,置舍人六人,官骑二十人,以世子徽为散骑常侍,使常优游定省。

lù cì suǒ gōng cè mìng yí zhì yī rú jiù diǎn ér yǒu jiā yān

禄赐所供,策命仪制,一如旧典而有加焉。

míng nián hōng

明年薨。

dì yú cháo táng fā āi zhuī zèng tài fù cì mì qì cháo fú yī yī xí qián sān shí wàn bù bǎi pǐ

帝于朝堂发哀,追赠太傅,赐秘器,朝服,衣一袭,钱三十万,布百匹。

shì yuē chéng

谥曰成。

xián níng chū yǒu sī zòu chōng yǔ ān píng wáng fú děng shí èr rén jiē cún míng tài cháng pèi shí yú miào

咸宁初,有司奏,冲与安平王孚等十二人皆存铭太常,配食于庙。

chū chōng yǔ sūn yōng cáo xī xún yǐ hé yàn gòng jí lún yǔ zhū jiā xùn zhù zhī shàn zhě jì qí xìng míng yīn cóng qí yì yǒu bù ān zhě zhé gǎi yì zhī míng yuē lún yǔ jí jiě

初,冲与孙邕、曹羲、荀𫖮、何晏共集《论语》诸家训注之善者,记其姓名,因从其义,有不安者辄改易之,名曰《论语集解》。

chéng zòu zhī wèi cháo yú jīn chuán yān

成,奏之魏朝,于今传焉。

chōng wú zi yǐ cóng zǐ huī wèi sì wèi zhì píng yuán nèi shǐ

冲无子,以从子徽为嗣,位至平原内史。

huī zú zi jiǎn sì

徽卒,子简嗣。

hé zēng zì yǐng kǎo chén guó yáng jiǎ rén yě

何曾,字颖考,陈国阳夏人也。

fù kuí wèi tài pú yáng wǔ tíng hòu

父夔,魏太仆、阳武亭侯。

céng shǎo xí jué hào xué bó wén yǔ tóng jùn yuán kǎn qí míng

曾少袭爵,好学博闻,与同郡袁侃齐名。

wèi míng dì chū wèi píng yuán hóu céng wéi wén xué

魏明帝初为平原侯,曾为文学。

jí jí wèi lèi qiān sàn qí shì láng jí jùn diǎn nóng zhōng láng jiàng jǐ shì huáng mén shì láng

及即位,累迁散骑侍郎、汲郡典农中郎将、给事黄门侍郎。

shàng shū yuē chén wén wèi guó zhě yǐ qīng jìng wèi jī ér bǎi xìng yǐ liáng lì wèi běn

上疏曰:“臣闻为国者以清静为基,而百姓以良吏为本。

jīn hǎi nèi xū hào shì yì zhòng duō chéng yi xù yǎng lí yuán yuè yǐ shǐ rén

今海内虚耗,事役众多,诚宜恤养黎元,悦以使人。

jùn shǒu zhī quán suī qīng yóu zhuān rèn qiān lǐ bǐ zhī yú gǔ zé liè guó zhī jūn yě

郡守之权虽轻,犹专任千里,比之于古,则列国之君也。

shàng dàng fèng xuān cháo ēn yǐ zhì huì hé xià dāng xìng lì ér chú qí hài

上当奉宣朝恩,以致惠和,下当兴利而除其害。

de qí rén zé kě ān fēi qí rén zé wéi huàn

得其人则可安,非其人则为患。

gù hàn xuān chēng yuē bǎi xìng suǒ yǐ ān qí tián lǐ ér wú tàn xī chóu hèn zhī xīn zhě zhèng píng sòng lǐ yě

故汉宣称曰:“百姓所以安其田里,而无叹息愁恨之心者,政平讼理也。

yǔ wǒ gòng cǐ zhě qí wéi liáng èr qiān dàn hu

与我共此者,其惟良二千石乎!

cǐ chéng kě wèi zhī zhèng zhī běn yě

”此诚可谓知政之本也。

fāng jīn guó jiā dà jǔ xīn yǒu fā diào jūn shī yuǎn zhēng shàng xià qú láo

方今国家大举,新有发调,军师远征,上下劬劳。

fu bǎi xìng kě yǔ lè chéng nán yǔ lǜ shǐ

夫百姓可与乐成,难与虑始。

yú huò zhī rén néng yàn mù qián zhī xiǎo qín ér wàng wéi luàn zhī dà huò zhě shì yǐ jùn shǒu yì bù kě bù dé qí rén

愚惑之人,能厌目前之小勤,而忘为乱之大祸者,是以郡守益不可不得其人。

cái suī nán bèi yóu yi cū yǒu wēi ēn wèi bǎi xìng suǒ xìn dàn zhě

才虽难备,犹宜粗有威恩,为百姓所信惮者。

chén wén zhū jùn shǒu yǒu nián lǎo huò jí bìng jiē wěi zhèng chéng yuàn bù xù zhù shì

臣闻诸郡守,有年老或疾病,皆委政丞掾,不恤庶事。

huò tǐ xìng shū dài bù yǐ zhèng lǐ wéi yì

或体性疏怠,不以政理为意。

zài guān jī nián huì zé bù jiā yú rén

在官积年,惠泽不加于人。

rán yú kǎo kè zhī xiàn zuì yì bù zhì qū miǎn

然于考课之限,罪亦不至诎免。

gù de jīng yán suì yuè ér wú chì bà zhī qī

故得经延岁月,而无斥罢之期。

chén yú yǐ wéi kě mì zhào zhǔ zhě shǐ yǐn hé cān fǎng jùn shǒu qí yǒu lǎo bìng bù yǐn qīn rén wù jí zǎi mù shǎo ēn hǎo xiū rén shì fán náo bǎi xìng zhě jiē kě zhēng hái wèi gēng xuǎn dài

臣愚以为可密诏主者,使隐核参访郡守,其有老病不隐亲人物,及宰牧少恩,好修人事,烦挠百姓者,皆可征还,为更选代。

qǐng zhī qiān sàn qí cháng shì

”顷之,迁散骑常侍。

jí xuān dì jiāng fá liáo dōng céng shàng shū wèi dì yuē chén wén xiān wáng zhì fǎ bì quán yú shèn

及宣帝将伐辽东,曾上疏魏帝曰:“臣闻先王制法,必全于慎。

gù jiàn guān shòu rèn zé zhì fù zuǒ

故建官受任,则置副佐;

chén shī mìng jiāng zé lì jiān èr

陈师命将,则立监贰;

xuān mìng qiǎn shǐ zé shè jiè fù

宣命遣使,则设介副;

lín dí jiāo rèn yòu cān yù yòu gài yǐ jìn sī móu zhī gōng fáng ān wēi zhī biàn yě

临敌交刃,又参御右,盖以尽思谋之功,防安危之变也。

shì yǐ zài xiǎn dāng nán zé quán zú xiāng jì

是以在险当难,则权足相济;

yǔn quē bù yù zé cái zú xiāng dài

陨缺不豫,则才足相代。

qí wèi guó fáng zhì shēn zhì yuǎn

其为国防,至深至远。

jí zhì hàn shì yì xún jiù zhāng hán xìn fá zhào zhāng ěr wèi èr

及至汉氏,亦循旧章,韩信伐赵,张耳为贰;

mǎ yuán tǎo yuè liú lóng fù jūn

马援讨越,刘隆副军。

qián shì zhī jī zhe zài piān zhì

前世之迹,著在篇志。

jīn tài wèi fèng cí zhū zuì jīng jiá ruì fēng bù qí shù wàn dào lù jiǒng zǔ qiě sì qiān lǐ

今太尉奉辞诛罪,精甲锐锋,步骑数万,道路迥阻,且四千里。

suī jiǎ tiān wēi yǒu zhēng wú zhàn kòu huò qián dùn xiāo yǐn rì yuè

虽假天威,有征无战,寇或潜遁,消引日月。

mìng wú cháng qī rén fēi jīn shí yuǎn lǜ xiáng bèi chéng yi yǒu fù

命无常期,人非金石,远虑详备,诚宜有副。

jīn běi jūn zhū jiāng jí tài wèi suǒ dū jiē wèi liáo shǔ míng wèi bù shū sù wú dìng fēn tǒng yù zhī zūn zú yǒu biàn jí bù xiāng zhèn shè

今北军诸将及太尉所督,皆为僚属,名位不殊,素无定分统御之尊,卒有变急,不相镇摄。

cún bù wàng wáng shèng dá suǒ cái

存不忘亡,圣达所裁。

chén yú yǐ wéi yi xuǎn dà chén míng jiàng wēi zhòng sù zhù zhě chéng qí lǐ zhì qiǎn yì běi jūn jìn tóng móu lüè tuì wèi fù zuǒ

臣愚以为宜选大臣名将威重宿著者,成其礼秩,遣诣北军,进同谋略,退为副佐。

suī yǒu wàn yī bù yú zhī biàn jūn zhǔ yǒu chǔ zé wú huàn yǐ

虽有万一不虞之变,军主有储,则无患矣。

dì bù cóng

”帝不从。

chū bǔ hé nèi tài shǒu zài rèn yǒu wēi yán zhī chēng

出补河内太守,在任有威严之称。

zhēng bài shì zhōng mǔ yōu qù guān

征拜侍中,母忧去官。

jiā píng zhōng wèi sī lì xiào wèi

嘉平中,为司隶校尉。

fǔ jūn xiào shì yǐn mó píng chǒng zuò wēi jiān lì yíng jī cháo yě wèi dàn mò gǎn yán zhě

抚军校事尹模凭宠作威,奸利盈积,朝野畏惮,莫敢言者。

céng zòu hé zhī cháo tíng chēng yān

曾奏劾之,朝廷称焉。

shí cáo shuǎng zhuān quán xuān dì chēng jí céng yì xiè bìng

时曹爽专权,宣帝称疾,曾亦谢病。

shuǎng zhū nǎi qǐ shì shì wèi dì zhī fèi yě céng yù qí móu yān

爽诛,乃起视事,魏帝之废也,曾预其谋焉。

shí bù bīng xiào wèi yuán jí fù cái fàng dàn jū sāng wú lǐ

时步兵校尉阮籍负才放诞,居丧无礼。

céng miàn zhì jí yú wén dì zuò yuē qīng zòng qíng bèi lǐ bài sú zhī rén jīn zhōng xián zhí zhèng zōng hé míng shí ruò qīng zhī cáo bù kě zhǎng yě

曾面质籍于文帝座曰:“卿纵情背礼,败俗之人,今忠贤执政,综核名实,若卿之曹,不可长也。

yīn yán yú dì yuē gōng fāng yǐ xiào zhì tiān xià ér tīng yuán jí yǐ zhòng āi yǐn jiǔ shí ròu yú gōng zuò

”因言于帝曰:“公方以孝治天下,而听阮籍以重哀饮酒食肉于公座。

yi bìn sì yì wú lìng wū rǎn huá xià

宜摈四裔,无令污染华夏。

dì yuē cǐ zi léi bìng ruò cǐ jūn bù néng wèi wú rěn yá

”帝曰:“此子羸病若此,君不能为吾忍邪!

céng zhòng yǐn jù cí lǐ shén qiè

”曾重引据,辞理甚切。

dì suī bù cóng shí rén jìng dàn zhī

帝虽不从,时人敬惮之。

guàn qiū jiǎn zhū zi diān qī xún yīng zuò sǐ

毌丘俭诛,子甸、妻荀应坐死。

qí zú xiōng yǐ zú fù yú bìng jǐng dì yīn tōng gòng biǎo wèi dì yǐ gài qí mìng

其族兄𫖮、族父虞并景帝姻通,共表魏帝以丐其命。

zhào tīng lí hūn xún suǒ shēng nǚ zhī wèi yǐng chuān tài shǒu liú zi yuán qī yì zuò sǐ yǐ huái rèn xì yù

诏听离婚,荀所生女芝为颍川太守刘子元妻,亦坐死,以怀妊系狱。

xún cí yì céng qǐ ēn yuē zhī xì zài tíng wèi gù yǐng zhī mìng jì rì bèi fǎ

荀辞诣曾乞恩曰:“芝系在廷尉,顾影知命,计日备法。

qǐ méi wèi guān bì yǐ shú zhī mìng

乞没为官婢,以赎芝命。

céng āi zhī téng cí shàng yì

”曾哀之,腾辞上议。

cháo tíng qiān yǐ wéi dāng suì gǎi fǎ

朝廷佥以为当,遂改法。

yǔ zài xíng fǎ zhì

语在《刑法志》。

céng zài sī lì jī nián qiān shàng shū zhèng yuán nián zhōng wèi zhèn běi jiāng jūn dū du hé běi zhū jūn shì jiǎ jié

曾在司隶积年,迁尚书,正元年中为镇北将军、都督河北诸军事、假节。

jiāng zhī zhèn wén dì shǐ wǔ dì qí wáng yōu cí sòng shù shí lǐ

将之镇,文帝使武帝、齐王攸辞送数十里。

céng shèng wèi bīn zhǔ bèi tài láo zhī zhuàn

曾盛为宾主,备太牢之馔。

shì cóng lì zōu mò bù zuì bǎo

侍从吏驺,莫不醉饱。

dì jì chū yòu guò qí zi shào

帝既出,又过其子劭。

céng xiān chì shào yuē kè bì guò rǔ rǔ dāng yù yán

曾先敕劭曰:“客必过汝,汝当豫严。

shào bù guàn dài tíng dì liáng jiǔ céng shēn yǐ qiǎn shào

”劭不冠带,停帝良久,曾深以谴劭。

céng jiàn chóng zhòng rú cǐ

曾见崇重如此。

qiān zhēng běi jiāng jūn jìn fēng yǐng chāng xiāng hòu

迁征北将军,进封颍昌乡侯。

xián xī chū bài sī tú gǎi fēng láng líng hóu

咸熙初,拜司徒,改封郎陵侯。

wén dì wèi jìn wáng céng yǔ gāo róu zhèng chōng jù wèi sān gōng jiāng rù jiàn céng dú zhì bài jìn jìng èr rén yóu yī ér yǐ

文帝为晋王,曾与高柔、郑冲俱为三公,将入见,曾独致拜尽敬,二人犹揖而已。

wǔ dì xí wáng wèi yǐ céng wèi jìn chéng xiàng jiā shì zhōng

武帝袭王位,以曾为晋丞相,加侍中。

yǔ péi xiù wáng chén děng quàn jìn

与裴秀、王沈等劝进。

jiàn zuò bài tài wèi jìn jué wèi gōng shí yì qiān bā bǎi hù

践阼,拜太尉,进爵为公,食邑千八百户。

tài shǐ chū zhào yuē gài mó míng bì xié wáng gōng shì bǎo suǒ yǐ xuān chóng dà xun kè xián sì hǎi yě

泰始初,诏曰:“盖谟明弼谐,王躬是保,所以宣崇大训,克咸四海也。

shì zhōng tài wèi hé zēng lì dé gāo jùn zhí xīn zhōng liàng bó wù qià wén míng shí hóng dá yì zuǒ xiān huáng xūn yōng xiǎn zhù

侍中、太尉何曾,立德高峻,执心忠亮,博物洽闻,明识弘达,翼佐先皇,勋庸显著。

zhèn zuǎn hóng yè shǒu xiàng wáng shì

朕纂洪业,首相王室。

dí wéi qián rén shī yú zhèn gōng

迪惟前人,施于朕躬。

shí zuǒ mìng xīng huà guāng zàn zhèng dào

实佐命兴化,光赞政道。

fu sān sī zhī rèn suī zuǒ yòu wáng shì ruò nǎi yú wéi rǔ bì kuāng jiǎng bù dǎi zé cún píng bǎo fù

夫三司之任,虽左右王事,若乃予违汝弼,匡奖不逮,则存平保傅。

gù jiāng míng gǔn zhí wèi rú yòng yì jué pì zhī zhòng

故将明衮职,未如用乂厥辟之重。

qí yǐ céng wèi tài bǎo shì zhōng rú gù

其以曾为太保,侍中如故。

jiǔ zhī yǐ běn guān lǐng sī tú

”久之,以本官领司徒。

céng gù ràng bù xǔ

曾固让,不许。

qiǎn sàn qí cháng shì yù zhǐ nǎi shì shì

遣散骑常侍谕旨,乃视事。

jìn wèi tài fù

进位太傅。

céng yǐ lǎo nián lǚ qǐ xùn wèi

曾以老年,屡乞逊位。

zhào yuē tài fù míng lǎng gāo liàng zhí xīn hóng yì kě wèi jiù dé lǎo chéng guó zhī zōng chén zhě yě

诏曰:“太傅明朗高亮,执心弘毅,可谓旧德老成,国之宗臣者也。

ér gāo shàng qí shì lǚ cí lù wèi

而高尚其事,屡辞禄位。

zhèn yǐ guǎ dé píng lài bǎo yòu xǐng lǎn zhāng biǎo shí yòng wǔ rán

朕以寡德,凭赖保佑,省览章表,实用怃然。

suī yù chéng rén zhī měi qǐ de suì qí yǎ zhì ér wàng yì zuǒ zhī yì zāi

虽欲成人之美,岂得遂其雅志,而忘翼佐之益哉!

yòu sī tú suǒ zhǎng wu fán bù kě jiǔ láo qí ài

又司徒所掌务烦,不可久劳耆艾。

qí jìn tài zǎi shì zhōng rú gù

其进太宰,侍中如故。

cháo huì jiàn lǚ shèng yú shàng diàn rú hàn xiàng guó xiāo hé tián qiān qiū wèi tài fù zhōng yáo gù shì

朝会剑履乘舆上殿,如汉相国萧何、田千秋、魏太傅锺繇故事。

cì qián bǎi wàn juàn wǔ bǎi pǐ jí bā chǐ chuáng zhàng diàn rù zì fù

赐钱百万,绢五百匹及八尺床帐簟褥自副。

zhì zhǎng shǐ yuàn shǔ jì jiǔ jí yuán lì yī yī jiù zhì

置长史掾属祭酒及员吏,一依旧制。

suǒ gěi qīn bīng guān qí rú qián

所给亲兵官骑如前。

zhǔ zhě yī cì àn lǐ diǎn wù shǐ yōu bèi

主者依次按礼典,务使优备。

hòu měi zhào jiàn chì yǐ cháng suǒ yǐn shí fú wù zì suí lìng èr zi shì cóng

”后每召见,敕以常所饮食服物自随,令二子侍从。

xián níng sì nián hōng shí nián bā shí

咸宁四年薨,时年八十。

dì yú cháo táng sù fú jǔ āi cì dōng yuán mì qì cháo fú yī jù yī yī xí qián sān shí wàn bù bǎi pǐ

帝于朝堂素服举哀,赐东园秘器,朝服一具,衣一袭,钱三十万,布百匹。

jiāng zàng xià lǐ guān yì shì

将葬,下礼官议谥。

bó shì qín xiù shì wèi miù chǒu dì bù cóng cè shì yuē xiào

博士秦秀谥为“缪丑”,帝不从,策谥曰孝。

tài kāng mò zi shào zì biǎo gǎi shì wèi yuán

太康末,子劭自表改谥为元。

céng xìng zhì xiào guī mén zhěng sù zì shǎo jí zhǎng wú shēng yuè bì xìng zhī hǎo

曾性至孝,闺门整肃,自少及长,无声乐嬖幸之好。

nián lǎo zhī hòu yǔ qī xiāng jiàn jiē zhèng yì guān xiāng dài rú bīn

年老之后,与妻相见,皆正衣冠,相待如宾。

jǐ nán xiàng qī běi miàn zài bài shàng jiǔ chóu zuò jì bì biàn chū

己南向,妻北面,再拜上酒,酬酢既毕便出。

yī suì rú cǐ zhě bù guò zài sān yān

一岁如此者不过再三焉。

chū sī lì xiào wèi fu xuán zhe lùn chēng céng jí xún yǐ yuē yǐ wén wáng zhī dào shì qí qīn zhě qí yǐng chāng hé hóu hu qí xún hóu hu

初,司隶校尉傅玄著论称曾及荀𫖮曰:“以文王之道事其亲者,其颍昌何侯乎,其荀侯乎!

gǔ chēng céng mǐn jīn rì xún hé

古称曾、闵,今日荀、何。

nèi jǐn qí xīn yǐ shì qí qīn wài chóng lǐ ràng yǐ jiē tiān xià

内尽其心以事其亲,外崇礼让以接天下。

xiào zǐ bǎi shì zhī zōng

孝子,百世之宗;

rén rén tiān xià zhī mìng

仁人,天下之命。

yǒu néng xíng xiào zhī dào jūn zǐ zhī yí biǎo yě

有能行孝之道,君子之仪表也。

shī yún gāo shān yǎng zhǐ jǐng xíng xíng zhǐ

《诗》云:“高山仰止,景行行止。

lìng dé bù zūn èr fū zǐ zhī jǐng xíng zhě fēi lè zhōng zhèng zhī dào yě

”令德不遵二夫子之景行者,非乐中正之道也。

yòu yuē xún hé jūn zǐ zhī zōng yě

”又曰:“荀、何,君子之宗也。

yòu yuē yǐng chāng hòu zhī shì qīn qí jìn xiào zi zhī dào hu

”又曰:“颍昌侯之事亲,其尽孝子之道乎!

cún jǐn qí hé shì jǐn qí jìng wáng jǐn qí āi yǔ yú yǐng chāng hòu jiàn zhī yǐ

存尽其和,事尽其敬,亡尽其哀,予于颍昌侯见之矣。

yòu yuē jiàn qí qīn zhī dǎng rú jiàn qí qīn liù shí ér rú mù yǔ yú yǐng chāng hòu jiàn zhī yǐ

”又曰:“见其亲之党,如见其亲,六十而孺慕,予于颍昌侯见之矣。

rán xìng shē háo wu zài huá chǐ

”然性奢豪,务在华侈。

wéi zhàng chē fú qióng jí qǐ lì chú shàn zī wèi guò yú wáng zhě

帷帐车服,穷极绮丽,厨膳滋味,过于王者。

měi yàn jiàn bù shí tài guān suǒ shè dì zhé mìng qǔ qí shí

每燕见,不食太官所设,帝辄命取其食。

zhēng bǐng shàng bù chè zuò shí zì bù shí

蒸饼上不坼作十字不食。

shí rì wàn qián yóu yuē wú xià zhù chǔ

食日万钱,犹曰无下箸处。

rén yǐ xiǎo zhǐ wéi shū zhě chì jì shì wù bào

人以小纸为书者,敕记室勿报。

liú yì děng shù hé zòu céng chǐ tài wú dù dì yǐ qí zhòng chén yī wú suǒ wèn

刘毅等数劾奏曾侈忲无度,帝以其重臣,一无所问。

dōu guān cóng shì liú xiǎng cháng zòu zēng huá chǐ yǐ tóng gōu zhèn chē yíng niú tí jiǎo

都官从事刘享尝奏曾华侈,以铜钩纼车,莹牛蹄角。

hòu céng pì xiǎng wèi yuàn huò quàn wù yīng xiǎng wèi zhì gōng zhī tǐ bù yǐ sī hàn suì yìng pì

后曾辟享为掾,或劝勿应,享谓至公之体,不以私憾,遂应辟。

céng cháng yīn xiǎo shì jiā xiǎng zhàng fá

曾常因小事加享杖罚。

qí wài kuān nèi jì yì cǐ lèi yě

其外宽内忌,亦此类也。

shí sī kōng gǔ chōng quán nǐ rén zhǔ céng bēi chōng ér fù zhī

时司空贾充权拟人主,曾卑充而附之。

jí chōng yǔ yǔ chún yīn jiǔ xiāng jìng céng yì dǎng chōng ér yì chún yǐ cǐ wéi zhèng zhí suǒ fēi

及充与庾纯因酒相竞,曾议党充而抑纯,以此为正直所非。

èr zi zūn shào

二子:遵、劭。

shào sì

劭嗣。

shào zì jìng zǔ shǎo yǔ wǔ dì tóng nián yǒu zǒng jiǎo zhī hǎo

何劭字敬祖,年少时与武帝年岁相同,有自幼结下的交情。

dì wèi wáng tài zǐ yǐ shào wèi zhōng shù zǐ

帝为王太子,以劭为中庶子。

jí jí wèi zhuǎn sàn qí cháng shì shén jiàn qīn dài

及即位,转散骑常侍,甚见亲待。

shào yā yǒu zī wàng yuǎn kè cháo jiàn bì yǐ shào shì zhí

劭雅有姿望,远客朝见,必以劭侍直。

měi zhū fāng gòng xiàn dì zhé cì zhī ér guān qí zhàn xiè yān

每诸方贡献,帝辄赐之,而观其占谢焉。

xián níng chū yǒu sī zòu shào jí xiōng zūn děng shòu gù lì lìng yuán yì huò suī jīng shè yòu yi jiē jìn zhǐ

咸宁初,有司奏劭及兄遵等受故鬲令袁毅货,虽经赦宥,宜皆禁止。

shì xià tíng wèi

事下廷尉。

zhào yuē tài bǎo yǔ yì yǒu lěi shì zhī jiāo zūn děng suǒ qǔ chà báo yī jiē zhì zhī

诏曰:“太保与毅有累世之交,遵等所取差薄,一皆置之。

qiān shì zhōng shàng shū

”迁侍中尚书。

huì dì jí wèi chū jiàn dōng gōng tài zǐ nián yòu yù lìng qīn wàn jī gù shèng xuǎn liù fù yǐ shào wèi tài zǐ tài shī tōng shěng shàng shū shì

惠帝即位,初建东宫,太子年幼,欲令亲万机,故盛选六傅,以劭为太子太师,通省尚书事。

hòu zhuǎn tè jìn lèi qiān shàng shū zuǒ pú yè

后转特进,累迁尚书左仆射。

shào bó xué shàn zhǔ wén chén shuō jìn dài shì ruò zhǐ zhū zhǎng

劭博学,善属文,陈说近代事,若指诸掌。

yǒng kāng chū qiān sī tú

永康初,迁司徒。

zhào wáng lún cuàn wèi yǐ shào wèi tài zǎi

赵王伦篡位,以劭为太宰。

jí sān wáng jiāo zhēng shào yǐ xuān miǎn ér yóu qí jiān wú yuàn zhī zhě

及三王交争,劭以轩冕而游其间,无怨之者。

ér jiāo shē jiǎn guì yì yǒu fù fēng

而骄奢简贵,亦有父风。

yī qiú fú wán xīn gù jù jī

衣裘服玩,新故巨积。

shí bì jǐn sì fāng zhēn yì yī rì zhī gōng yǐ qián èr wàn wéi xiàn

食必尽四方珍异,一日之供以钱二万为限。

shí lùn yǐ wéi tài guān yù shàn wú yǐ jiā zhī

时论以为太官御膳,无以加之。

rán yōu yóu zì zú bù tān quán shì

然优游自足,不贪权势。

cháng yǔ xiāng rén wáng quán yuē pū suī míng wèi guò xìng shǎo wú kě shū zhī shì wéi yǔ xià hóu zhǎng róng jiàn shòu bó shì kě chuán shǐ cè ěr

尝语乡人王诠曰:“仆虽名位过幸,少无可书之事,惟与夏侯长容谏授博士,可传史册耳。

suǒ zhuàn xún càn wáng bì chuán jí zhū zòu yì wén zhāng bìng xíng yú shì

”所撰《荀粲》、《王弼传》及诸奏议文章并行于世。

yǒng níng yuán nián hōng zèng sī tú shì yuē kāng

永宁元年薨,赠司徒,谥曰康。

zi qí sì

子岐嗣。

shào chū wáng yuán càn diào qí qí cí yǐ jí

劭初亡,袁粲吊岐,岐辞以疾。

càn dú kū ér chū yuē jīn nián jué xià bì zǐ pǐn

粲独哭而出曰:“今年决下婢子品。

wáng quán wèi zhī yuē zhī sǐ diào sǐ hé bì jiàn shēng

”王诠谓之曰:“知死吊死,何必见生!

qí qián duō zuì ěr shí bù xià hé gōng xīn wáng biàn xià qí pǐn

岐前多罪,尔时不下,何公新亡,便下岐品。

rén wèi zhōng zhèng wèi qiáng yì ruò

人谓中正畏强易弱。

càn nǎi zhǐ

”粲乃止。

zūn zì sī zǔ shào shù xiōng yě

遵字思祖,劭庶兄也。

shǎo yǒu gàn néng

少有干能。

qǐ jiā sàn qí huáng mén láng sàn qí cháng shì shì zhōng lèi zhuǎn dà hóng lú

起家散骑黄门郎、散骑常侍、侍中,累转大鸿胪。

xìng yì shē tài yì shǐ yù fǔ gōng jiàng zuò jìn wù yòu zhōu xíng qì wèi sī lì liú yì suǒ zòu miǎn guān

性亦奢忲,役使御府工匠作禁物,又鬻行器,为司隶刘毅所奏,免官。

tài kāng chū qǐ wèi wèi jùn tài shǒu qiān tài pú qīng yòu miǎn guān zú yú jiā sì zǐ sōng suí jī xiàn

太康初,起为魏郡太守,迁太仆卿,又免官,卒于家,四子,嵩、绥、机、羡。

sōng zì tài jī kuān hóng ài shì bó guān fén jí yóu shàn shǐ hàn

嵩字泰基,宽弘爱士,博观坟籍,尤善《史》、《汉》。

shǎo lì qīng guān lǐng zhù zuò láng

少历清官,领著作郎。

suí zì bó wèi wèi zhì shì zhōng shàng shū

绥字伯蔚,位至侍中尚书。

zì yǐ jì shì míng guì shē chǐ guò dù xìng jì qīng wù hàn zhá jiǎn ào

自以继世名贵,奢侈过度,性既轻物,翰札简傲。

chéng yáng wáng ní jiàn suí shū shū wèi rén yuē bó wèi jū luàn ér jīn háo nǎi ěr qǐ qí miǎn hu

城阳王尼见绥书疏,谓人曰:“伯蔚居乱而矜豪乃尔,岂其免乎!

liú yú pān tāo zèn zhī yú dōng hǎi wáng yuè yuè suì zhū suí

”刘舆、潘滔谮之于东海王越,越遂诛绥。

chū céng shì wǔ dì yàn tuì ér gào zūn děng yuē guó jiā yìng tiān shòu shàn chuàng yè chuí tǒng

初,曾侍武帝宴,退而告遵等曰:“国家应天受禅,创业垂统。

wú měi yàn jiàn wèi cháng wén jīng guó yuǎn tú wéi shuō píng shēng cháng shì fēi yí jué sūn móu zhī zhào yě

吾每宴见,未尝闻经国远图,惟说平生常事,非贻厥孙谋之兆也。

jí shēn ér yǐ hòu sì qí dài hu

及身而已,后嗣其殆乎!

cǐ zǐ sūn zhī yōu yě

此子孙之忧也。

rǔ děng yóu kě huò méi

汝等犹可获没。

zhǐ zhū sūn yuē cǐ děng bì yù luàn wáng yě

”指诸孙曰:“此等必遇乱亡也。

jí suí sǐ sōng kū zhī yuē

”及绥死,嵩哭之曰;

wǒ zǔ qí dà shèng hu

“我祖其大圣乎!

jī wèi zōu píng lìng

机为邹平令。

xìng yì jīn ào zé xiāng lǐ xiè kūn děng bài

性亦矜傲,责乡里谢鲲等拜。

huò jiè zhī yuē lǐ jìng nián jué yǐ dé wéi zhǔ

或戒之曰:“礼敬年爵,以德为主。

lìng kūn bài shì jù shāng fēng sú

令鲲拜势,惧伤风俗。

jī bù yǐ wèi cán

”机不以为惭。

xiàn wèi lí hú lìng

羡为离狐令。

jì jiāo qiě lìn líng jià rén wù xiāng lǘ jí zhī rú chóu

既骄且吝,陵驾人物,乡闾疾之如仇。

yǒng jiā zhī mò hé shì miè wáng wú yí yān

永嘉之末,何氏灭亡无遗焉。

shí bāo zì zhòng róng bó hǎi nán pí rén yě

石苞,字仲容,渤海南皮人也。

yǎ kuàng yǒu zhì jú róng yí wěi lì bù xiū xiǎo jié

雅旷有智局,容仪伟丽,不修小节。

gù shí rén wèi zhī yǔ yuē shí zhòng róng jiāo wú shuāng

故时人为之语曰:“石仲容,姣无双。

xiàn zhào wèi lì gěi nóng sī mǎ

”县召为吏,给农司马。

huì yè zhě yáng dí guō xuán xìn fèng shǐ qiú rén wèi yù sī mǎ yǐ bāo jí shān ài gěi zhī

会谒者阳翟郭玄信奉使,求人为御,司马以苞及邓艾给之。

xíng shí yú lǐ xuán xìn wèi èr rén yuē zi hòu bìng dāng zhì qīng xiàng

行十余里,玄信谓二人曰:“子后并当至卿相。

bāo yuē yù lì yě hé qīng xiàng hu

”苞曰:“御隶也,何卿相乎?

jì ér yòu bèi shǐ dào yè shì jiǔ bù jué nǎi fàn tiě yú yè shì

”既而又被使到邺,事久不决,乃贩铁于邺市。

shì zhǎng pèi guó zhào yuán rú míng zhī rén jiàn bāo yì zhī yīn yǔ jié jiāo

市长沛国赵元儒名知人,见苞,异之,因与结交。

tàn bāo yuǎn liàng dāng zhì gōng fǔ yóu shì zhī míng jiàn lì bù láng xǔ yǔn qiú wèi xiǎo xiàn

叹苞远量,当至公辅,由是知名,见吏部郎许允,求为小县。

yǔn wèi bāo yuē

允谓苞曰;

qīng shì wǒ bèi rén dāng xiāng yǐn zài cháo tíng hé yù xiǎo xiàn hu

“卿是我辈人,当相引在朝廷,何欲小县乎?

bāo hái tàn xī bù yì yǔn zhī zhī jǐ nǎi rú cǐ yě

”苞还叹息,不意允之知己乃如此也。

shāo qiān jǐng dì zhōng hù jūn sī mǎ

稍迁景帝中护军司马。

xuān dì wén bāo hào sè báo xíng yǐ ràng jǐng dì

宣帝闻苞好色薄行,以让景帝。

dì dá yuē bāo suī xì xíng bù zú ér yǒu jīng guó cái lüè

帝答曰:“苞虽细行不足,而有经国才略。

fu zhēn lián zhī shì wèi bì néng jīng jì shì wù

夫贞廉之士,未必能经济世务。

shì yǐ qí huán wàng guǎn zhòng zhī shē jiàn ér lù qí kuāng hé zhī dà móu

是以齐桓忘管仲之奢僭,而录其匡合之大谋;

hàn gāo shě chén píng zhī wū xíng ér qǔ qí liù qí zhī miào suàn

汉高舍陈平之污行,而取其六奇之妙算。

bāo suī wèi kě yǐ shàng chóu èr zi yì jīn rì zhī xuǎn yě

苞虽未可以上俦二子,亦今日之选也。

yì nǎi shì

”意乃释。

xǐ yè diǎn nóng zhōng láng jiàng

徙邺典农中郎将。

shí wèi shì wáng hóu duō jū yè xià shàng shū dīng mì guì qīng yī shí bìng jiào shí lì

时魏世王侯多居邺下,尚书丁谧贵倾一时,并较时利。

bāo zòu liè qí shì yóu shì yì jiàn chēng

苞奏列其事,由是益见称。

lì dōng lái láng yá tài shǒu suǒ zài jiē yǒu wēi huì

历东莱、琅邪太守,所在皆有威惠。

qiān xú zhōu cì shǐ

迁徐州刺史。

wén dì zhī bài yú dōng guān yě bāo dú quán jūn ér tuì

文帝之败于东关也,苞独全军而退。

dì zhǐ suǒ chí jié wèi bāo yuē hèn bù yǐ cǐ shòu qīng yǐ jiū dà shì

帝指所持节谓苞曰:“恨不以此授卿,以究大事。

nǎi qiān bāo wèi fèn wǔ jiāng jūn jiǎ jié jiān qīng zhōu zhū jūn shì

”乃迁苞为奋武将军、假节、监青州诸军事。

jí zhū gě dàn jǔ bīng huái nán bāo tǒng qīng zhōu zhū jūn dū yǎn zhōu cì shǐ zhōu tài xú zhōu cì shǐ hú zhì jiǎn ruì zú wèi yóu jūn yǐ bèi wài kòu

及诸葛诞举兵淮南,苞统青州诸军,督兖州刺史州泰、徐州刺史胡质,简锐卒为游军,以备外寇。

wú qiǎn dà jiàng zhū yì dīng fèng děng lái yíng dàn děng liú zī zhòng yú dū lù qīng bīng dù lí shuǐ

吴遣大将朱异、丁奉等来迎,诞等留辎重于都陆,轻兵渡黎水。

bāo děng nì jī dà pò zhī

苞等逆击,大破之。

tài shān tài shǒu hú liè yǐ qí bīng guǐ dào xí dōu lù jǐn fén qí wěi shū

泰山太守胡烈以奇兵诡道袭都陆,尽焚其委输。

yì děng shōu yú zhòng ér tuì shòu chūn píng

异等收余众而退,寿春平。

bài bāo zhèn dōng jiāng jūn fēng dōng guāng hóu jiǎ jié

拜苞镇东将军,封东光侯、假节。

qǐng zhī dài wáng jī dū du yáng zhōu zhū jūn shì

顷之,代王基都督扬州诸军事。

bāo yīn rù cháo

苞因入朝。

dāng hái cí gāo guì xiāng gōng liú yǔ jìn rì

当还,辞高贵乡公,留语尽日。

jì chū bái wén dì yuē fēi cháng zhǔ yě

既出,白文帝曰:“非常主也。

shù rì ér yǒu chéng jì zhī shì

”数日而有成济之事。

hòu jìn wèi zhēng dōng dà jiàng jūn é qiān piào qí jiāng jūn

后进位征东大将军,俄迁骠骑将军。

wén dì bēng gǔ chōng xún xù yì zàng lǐ wèi dìng

文帝崩,贾充、荀勖议葬礼未定。

bāo shí bēn sāng tòng kū yuē jī yè rú cǐ ér yǐ rén chén zhōng hu

苞时奔丧,恸哭曰:“基业如此,而以人臣终乎!

zàng lǐ nǎi dìng

”葬礼乃定。

hòu měi yǔ chén qiān fěng wèi dì yǐ lì shǔ yǐ zhōng tiān mìng yǒu zài

后每与陈骞讽魏帝以历数已终,天命有在。

jí shàn wèi bāo yǒu lì yān

及禅位,苞有力焉。

wǔ dì jiàn zuò qiān dà sī mǎ jìn fēng lè líng jùn gōng jiā shì zhōng yǔ bǎo gǔ chuī

武帝践阼,迁大司马,进封乐陵郡公,加侍中,羽葆鼓吹。

zì zhū gé pò miè bāo biàn zhèn fǔ huái nán shì mǎ qiáng shèng biān jìng duō wù bāo jì qín zhù shì yòu yǐ wēi dé fú wù

自诸葛破灭,苞便镇抚淮南,士马强盛,边境多务,苞既勤庶事,又以威德服物。

huái běi jiān jūn wáng chēn qīng bāo sù wēi yòu wén tóng yáo yuē gōng zhōng dà mǎ jǐ zuò lǘ dà shí yā zhī bù dé shū

淮北监军王琛轻苞素微,又闻童谣曰:“宫中大马几作驴,大石压之不得舒。

yīn shì mì biǎo bāo yǔ wú rén jiāo tōng

”因是密表苞与吴人交通。

xiān shí wàng qì zhě yún dōng nán yǒu dà bīng qǐ

先时望气者云“东南有大兵起”。

jí chēn biǎo zhì wǔ dì shén yí zhī

及琛表至,武帝甚疑之。

huì jīng zhōu cì shǐ hú liè biǎo wú rén yù dà chū wèi kòu bāo yì wén wú shī jiāng rù nǎi zhù lěi è shuǐ yǐ zì gù

会荆州刺史胡烈表吴人欲大出为寇,苞亦闻吴师将入,乃筑垒遏水以自固。

dì wén zhī wèi yáng hù yuē wú rén měi lái cháng dōng xī xiāng yìng wú yuán piān ěr qǐ shí bāo guǒ yǒu bù shùn hu

帝闻之,谓羊祜曰:“吴人每来,常东西相应,无缘偏尔,岂石苞果有不顺乎?

hù shēn míng zhī ér dì yóu nǐ yān

”祜深明之,而帝犹疑焉。

huì bāo zǐ qiáo wèi shàng shū láng shàng zhào zhī jīng rì bù zhì

会苞子乔为尚书郎,上召之,经日不至。

dì wèi wéi bì pàn yù tǎo bāo ér yǐn qí shì

帝谓为必叛,欲讨苞而隐其事。

suì xià zhào yǐ bāo bù liào zéi shì zhù lěi è shuǐ láo rǎo bǎi xìng cè miǎn qí guān

遂下诏以苞不料贼势,筑垒遏水,劳扰百姓,策免其官。

qiǎn tài wèi yì yáng wáng wàng lǜ dà jūn zhēng zhī yǐ bèi fēi cháng

遣太尉义阳王望率大军征之,以备非常。

yòu chì zhèn dōng jiāng jūn láng yá wáng zhòu zì xià pī huì shòu chūn

又敕镇东将军、琅邪王伷自下邳会寿春。

bāo yòng yuàn sūn shuò jì fàng bīng bù chū zhù dū tíng dài zuì

苞用掾孙铄计,放兵步出,住都亭待罪。

dì wén zhī yì jiě

帝闻之,意解。

jí bāo yì què yǐ gōng hái dì

及苞诣阙,以公还第。

bāo zì chǐ shòu rèn wú xiào ér wú yuàn sè

苞自耻受任无效而无怨色。

shí yè xī guān dū guō gǎo shàng shū lǐ bāo

时邺奚官督郭暠上书理苞。

dì zhào yuē qián dà sī mǎ bāo zhōng yǔn qīng liàng cái jīng shì wu gàn yòng zhī jī suǒ lì kě jì

帝诏曰:“前大司马苞忠允清亮,才经世务,干用之绩,所历可纪。

yi zhǎng jiào diǎn yǐ zàn shí zhèng

宜掌教典,以赞时政。

qí yǐ bāo wèi sī tú

其以苞为司徒。

yǒu sī zòu bāo qián yǒu zhé náo bù kān qí rèn

”有司奏:“苞前有折挠,不堪其任。

yǐ gōng hái dì yǐ wèi hóng hòu bù yí zhuó yòng

以公还第,已为弘厚,不宜擢用。

zhào yuē wú rén qīng cuì zhōng wú néng wéi

”诏曰:“吴人轻脆,终无能为。

gù jiāng yì zhī shì dàn yù wán gù shǒu bèi shǐ bù dé yuè yì ér yǐ

故疆埸之事,但欲完固守备,使不得越逸而已。

yǐ bāo jì huà bù tóng lǜ dí guò shèn gù zhēng hái gēng shòu

以苞计画不同,虑敌过甚,故征还更授。

xī dèng yǔ náo yú guān zhōng ér zhōng fǔ hàn shì qǐ yǐ yī shěng ér yǎn dà dé zāi

昔邓禹挠于关中,而终辅汉室,岂以一眚而掩大德哉!

yú shì jiù wèi

”于是就位。

bāo zòu zhōu jùn nóng sāng wèi yǒu shǎng fá zhī zhì yi qiǎn yuàn shǔ xún háng jiē dāng jūn qí tǔ yí jǔ qí diàn zuì rán hòu chù zhì yān

苞奏:“州郡农桑未有赏罚之制,宜遣掾属循行,皆当均其土宜,举其殿最,然后黜陟焉。

zhào yuē nóng zhí zhě wéi zhèng zhī běn yǒu guó zhī dà wù yě

”诏曰:“农殖者,为政之本,有国之大务也。

suī yù ān shí xīng huà bù xiān fù ér jiào zhī qí dào wú yóu

虽欲安时兴化,不先富而教之,其道无由。

ér zhì jīn sì hǎi duō shì jūn guó yòng guǎng jiā chéng zhēng fá zhī hòu lǚ yǒu shuǐ hàn zhī shì cāng kù bù chōng bǎi xìng wú jī

而至今四海多事,军国用广,加承征伐之后,屡有水旱之事,仓库不充,百姓无积。

gǔ dào jià sè shù yì sī tú zhǎng zhī

古道稼穑树艺,司徒掌之。

jīn suī dēng lùn dào rán jīng guó lì zhèng wéi shí suǒ jí gù táo táng zhī shì jì guān wéi zhòng

今虽登论道,然经国立政,惟时所急,故陶唐之世,稷官为重。

jīn sī tú wèi dāng qí rèn nǎi xīn wáng shì yǒu huǐ jiā shū guó qián qián fěi gōng zhī zhì

今司徒位当其任,乃心王事,有毁家纾国,干干匪躬之志。

qí shǐ sī tú dū chá zhōu jùn bō zhí jiāng wěi shì rèn chéng chuí gǒng yǎng bàn

其使司徒督察州郡播殖,将委事任成,垂拱仰办。

ruò yi yǒu suǒ xún háng zhě qí zēng zhì yuàn shǔ shí rén tīng qǔ wáng guān gēng liàn shì yè zhě

若宜有所循行者,其增置掾属十人,听取王官更练事业者。

bāo zài wèi chēng wéi zhōng qín dì měi wěi rèn yān

”苞在位称为忠勤,帝每委任焉。

tài shǐ bā nián hōng

泰始八年薨。

dì fā āi yú cháo táng cì mì qì cháo fú yī jù yī yī xí qián sān shí wàn bù bǎi pǐ

帝发哀于朝堂,赐秘器,朝服一具,衣一袭,钱三十万,布百匹。

jí zàng gěi jié chuáng huī qǔ gài zhuī fēng chē gǔ chuī jiè shì dà chē jiē rú wèi sī kōng chén tài gù shì

及葬,给节、幢、麾、曲盖、追锋车、鼓吹、介士、大车,皆如魏司空陈泰故事。

chē jià lín sòng yú dōng yè mén wài

车驾临送于东掖门外。

cè shì yuē wǔ

策谥曰武。

xián níng chū zhào bāo děng bìng wèi wáng gōng liè yú míng xiǎng

咸宁初,诏苞等并为王功,列于铭飨。

bāo yù wèi zhōng zhì yuē yán líng báo zàng kǒng zǐ yǐ wéi dá lǐ

苞豫为《终制》曰:“延陵薄葬,孔子以为达礼;

huá yuán hòu zàng chūn qiū yǐ wéi bù chén gǔ zhī míng yì yě

华元厚葬,《春秋》以为不臣,古之明义也。

zì jīn sǐ wáng zhě jiē liǎn yǐ shí fú bù dé jiān zhòng

自今死亡者,皆敛以时服,不得兼重。

yòu bù dé fàn hán wèi yú sú suǒ wéi

又不得饭含,为愚俗所为。

yòu bù dé shè chuáng zhàng míng qì yě

又不得设床帐明器也。

dìng biǎn zhī hòu fù tǔ mǎn kǎn yī bù dé qǐ fén zhòng shù

定窆之后,复土满坎,一不得起坟种树。

xī wáng sūn luǒ zàng jiǎo shí qí zi fèng mìng jūn zǐ bù jī kuàng yú hé lǐ diǎn zhě yé

昔王孙裸葬矫时,其子奉命,君子不讥,况于合礼典者耶?

zhū zǐ jiē fèng zūn yí lìng yòu duàn qīn qī gù lì shè jì

”诸子皆奉遵遗令,又断亲戚故吏设祭。

yǒu liù zǐ yuè qiáo tǒng jùn jùn chóng

有六子:越、乔、统、浚、俊、崇。

yǐ tǒng wèi sì

以统为嗣。

tǒng zì hóng xù lì wèi shè shēng xiào wèi dà hóng lú

统字弘绪,历位射声校尉、大鸿胪。

zi shùn wèi shàng shū láng

子顺,为尚书郎。

yuè zì hóng lún zǎo zú

越字弘伦,早卒。

qiáo zì hóng zǔ lì shàng shū láng sàn qí shì láng

乔字弘祖,历尚书郎、散骑侍郎。

dì jì zhào qiáo bù dé shēn yí bāo fǎn

帝既召乔不得,深疑苞反。

jí bāo zhì yǒu cán sè wèi zhī yuē qīng zǐ jǐ pò qīng mén

及苞至,有惭色,谓之曰“卿子几破卿门”。

bāo suì fèi zhī zhōng shēn bù tīng shì

苞遂废之,终身不听仕。

yòu yǐ yǒu huì xíng xǐ dùn qiū yǔ dì chóng tóng bèi hài

又以有秽行,徙顿丘,与弟崇同被害。

èr zi chāo xī wáng zǒu de miǎn

二子超、熙亡走得免。

chéng dū wáng yǐng zhī qǐ yì yě yǐ chāo wèi zhé chōng jiāng jūn tǎo sūn xiù yǐ gōng fēng hóu

成都王颖之起义也,以超为折冲将军,讨孙秀,以功封侯。

yòu wèi zhèn wǔ jiāng jūn zhēng jīng zhōu zéi li chén

又为振武将军,征荆州贼李辰。

yǐng yǔ cháng shā wáng yì xiāng gōng chāo cháng wèi qián fēng qiān zhōng hù jūn

颖与长沙王乂相攻,超常为前锋,迁中护军。

chén děng xié huì dì běi fá chāo zǒu hái yè

陈等挟惠帝北伐,超走还邺。

yǐng shǐ chāo jù dì yú dàng yīn wáng shī bài jì chāo bī dì xìng yè gōng

颖使超距帝于荡阴,王师败绩,超逼帝幸邺宫。

huì wáng jùn gōng yǐng yú yè yǐng yǐ chāo wèi yòu jiāng jūn yǐ jù jùn dà bài ér guī

会王浚攻颖于邺,颖以超为右将军以距浚,大败而归。

cóng jià zhī luò yáng xī qiān cháng ān

从驾之洛阳,西迁长安。

hé jiān wáng yóng yǐ chāo lǐng běi zhōng láng jiàng shǐ yǔ yǐng gòng jù dōng hǎi wáng yuè

河间王颙以超领北中郎将,使与颖共距东海王越。

chāo yú xíng yáng mù bīng yòu jiāng jūn wáng chǎn yǔ diǎn bīng zhōng láng zhào zé bìng shòu chāo jié dù wèi yù zhōu cì shǐ liú qiáo jì yuán

超于荥阳募兵,右将军王阐与典兵中郎赵则并受超节度,为豫州刺史刘乔继援。

fàn yáng wáng xiāo nì jī zhǎn chāo ér xī de zǒu miǎn

范阳王虓逆击斩超,而熙得走免。

yǒng jiā zhōng wèi tài fù yuè cān jūn

永嘉中,为太傅越参军。

jùn zì jǐng lún qīng jiǎn yǒu jiàn shí jìng ài rén wù

浚字景伦,清俭有鉴识,敬爱人物。

wèi zhì huáng mén shì láng wéi dāng shì míng shì zǎo zú

位至黄门侍郎,为当世名士,早卒。

jùn zì yàn lún shǎo yǒu míng yù yì zhě chēng wéi lìng qì

俊字彦伦,少有名誉,议者称为令器。

guān zhì yáng píng tài shǒu zǎo zú

官至阳平太守,早卒。

chóng zì jì lún shēng yú qīng zhōu gù xiǎo míng qí nú

崇字季伦,生于青州,故小名齐奴。

shǎo mǐn huì yǒng ér yǒu móu

少敏惠,勇而有谋。

bāo lín zhōng fēn cái wù yǔ zhū zǐ dú bù jí chóng

苞临终,分财物与诸子,独不及崇。

qí mǔ yǐ wéi yán bāo yuē cǐ r suī xiǎo hòu zì néng de

其母以为言,苞曰:“此儿虽小,后自能得。

nián èr shí yú wèi xiū wǔ lìng yǒu néng míng

”年二十余,为修武令,有能名。

rù wèi sàn qí láng qiān chéng yáng tài shǒu

入为散骑郎,迁城阳太守。

fá wú yǒu gōng fēng ān yáng xiāng hòu

伐吴有功,封安阳乡侯。

zài jùn suī yǒu zhí wù hào xué bù juàn yǐ jí zì jiě

在郡虽有职务,好学不倦,以疾自解。

qǐng zhī bài huáng mén láng

顷之,拜黄门郎。

xiōng tǒng wǔ fú fēng wáng jùn yǒu sī chéng zhǐ zòu tǒng jiāng jiā zhòng fá jì ér jiàn yuán

兄统忤扶风王骏,有司承旨奏统,将加重罚,既而见原。

yǐ chóng bù yì què xiè ēn yǒu sī yù fù jiā tǒng zuì

以崇不诣阙谢恩,有司欲复加统罪。

chóng zì biǎo yuē chén xiōng tǒng yǐ xiān fù zhī ēn zǎo bèi yōu yù chū rù qīng xiǎn lì wèi jǐn qín

崇自表曰:“臣兄统以先父之恩,早被优遇,出入清显,历位尽勤。

fú dù shèng xīn yǒu yǐ chuí chá

伏度圣心,有以垂察。

jìn wèi fú fēng wáng jùn héng suǒ wū bàng sī lì zhōng chéng děng fēi bǐ chóng zòu hé àn shēn wén lèi chén tiān tīng

近为扶风王骏横所诬谤,司隶中丞等飞笔重奏,劾案深文,累尘天听。

chén xiōng dì jú jí yōu xīn rú jì

臣兄弟跼蹐,忧心如悸。

jùn qī shǔ zūn zhòng quán yào hè yì

骏戚属尊重,权要赫奕。

nèi wài yǒu sī wàng fēng chéng zhǐ

内外有司,望风承旨。

gǒu yǒu suǒ è yì yú tóu luǎn

苟有所恶,易于投卵。

zì tǒng wang hé yǐ lái chén xiōng dì bù gǎn yī yán shāo zì shēn lǐ

自统枉劾以来,臣兄弟不敢一言稍自申理。

jí shé qián kǒu wéi xū xíng shū

戢舌钳口,惟须刑书。

gǔ rén chēng róng huá yú shùn zhǐ kū gǎo yú nì wéi chéng zāi sī yán yú jīn xìn yǐ

古人称“荣华于顺旨,枯槁于逆违”,诚哉斯言,于今信矣。

shì yǐ suī dǒng sī zhí shéng bù néng bù shēn qí wén bào wang hán bàng bù dé bù shū qí lǐ

是以虽董司直绳,不能不深其文,抱枉含谤,不得不输其理。

xìng lài bì xià tiān tīng sì dá líng jiàn zhāo yuǎn cún xiān fù xūn dé zhī zhòng chá chén děng miǎn lì zhī zhì

幸赖陛下天听四达,灵鉴昭远,存先父勋德之重,察臣等勉励之志。

zhōng zhào shēn liào zuì qiǎn chéng xuě

中诏申料,罪谴澄雪。

chén děng kè jī suì shǒu wèi zú shàng bào

臣等刻肌碎首,未足上报。

chén jí yǐ jīn yuè shí sì rì yǔ xiōng tǒng jùn děng yì gōng chē mén bài biǎo xiè ēn

臣即以今月十四日,与兄统、浚等诣公车门拜表谢恩。

fú dù zòu yù zhī rì zàn jīng tiān tīng

伏度奏御之日,暂经天听。

cǐ yuè èr shí rì hū bèi lán tái jìn zhǐ fú yǐ tǒng méng yòu ēn chū fēi cháng chén yàn rán sī mén céng bù chén xiè fù jiàn tán zòu shàn rǔ lǐ jǐn

此月二十日,忽被兰台禁止符,以统蒙宥,恩出非常,臣晏然私门,曾不陈谢,复见弹奏,讪辱理尽。

chén shǐ wén cǐ huáng jù láng bèi jìng ér sī zhī gù wú guài yě

臣始闻此,惶惧狼狈,静而思之,固无怪也。

gǒu zūn shì suǒ qū hé suǒ bù zhì wàng fèng fǎ zhī zhí shéng bù kě de yě

苟尊势所驱,何所不至,望奉法之直绳,不可得也。

chén yǐ fán cái lèi hé xiǎn zhòng bù néng fù zài xī xīn yǐ dá wàn fēn

臣以凡才,累荷显重,不能负载析薪,以答万分。

yī yuè zhī zhōng zòu hé pín jiā qū zhī yǔ zhí fēi chén suǒ jì

一月之中,奏劾频加,曲之与直,非臣所计。

suǒ kuì bù néng chéng fèng qī shǔ zì xiàn yú cǐ

所愧不能承奉戚属,自陷于此。

bù mèi yú zào shí kuì wáng sūn suí cháo zi chēng míng jūn zhī dé chá qíng wéi shàng chá shì cì zhī

不媚于灶,实愧王孙,《随巢子》称“明君之德,察情为上,察事次之”。

suǒ huái jù jīng shèng tīng fú dài zuì chù wú suǒ duō yán

所怀具经圣听,伏待罪黜,无所多言。

yóu shì shì jiě

”由是事解。

lèi qiān sàn qí cháng shì shì zhōng

累迁散骑常侍、侍中。

wǔ dì yǐ chóng gōng chén zi yǒu gàn jú shēn qì zhòng zhī

武帝以崇功臣子,有干局,深器重之。

yuán kāng chū yáng jùn fǔ zhèng dà kāi fēng shǎng duō shù dǎng yuán

元康初,杨骏辅政,大开封赏,多树党援。

chóng yǔ sàn qí láng shǔ jùn hé pān gòng lì yì zòu yú huì dì yuē bì xià shèng dé guāng pī huáng líng qǐ zuò zhèng wèi dōng gōng èr shí yú nián dào huà xuān liú wàn guó guī xīn

崇与散骑郎蜀郡何攀共立议,奏于惠帝曰:“陛下圣德光被,皇灵启祚,正位东宫,二十余年,道化宣流,万国归心。

jīn chéng hóng jī cǐ nǎi tiān shòu

今承洪基,此乃天授。

zhì yú bān shǎng xíng jué yōu yú tài shǐ gé mìng zhī chū

至于班赏行爵,优于泰始革命之初。

bù ān yī yě

不安一也。

wú huì jiàn nì jǐ yú bǎi nián biān jìng bèi qí tú dú cháo tíng wèi zhī gàn shí

吴会僭逆,几于百年,边境被其荼毒,朝廷为之旰食。

xiān dì jué dú duàn zhī cōng fèn shén wǔ zhī lüè dàng miè bū kòu yì yú cuī kū

先帝决独断之聪,奋神武之略,荡灭逋寇,易于摧枯。

rán móu chén měng jiāng yóu yǒu zhì sī jié lì zhī xiào

然谋臣猛将,犹有致思竭力之效。

ér jīn ēn zé zhī fēng yōu yú miè wú zhī gōng

而今恩泽之封,优于灭吴之功。

bù ān èr yě

不安二也。

shàng tiān juàn yòu shí zài dà jìn bǔ shì zhī shù wèi zhī qí jì

上天眷祐,实在大晋,卜世之数,未知其纪。

jīn zhī kāi zhì dāng chuí yú hòu

今之开制,当垂于后。

ruò zūn bēi wú chà yǒu jué bì jìn shù shì zhī hòu mò fēi gōng hóu

若尊卑无差,有爵必进,数世之后,莫非公侯。

bù ān sān yě

不安三也。

chén děng gǎn mào chén wén

臣等敢冒陈闻。

qiè wèi tài shǐ zhī chū jí píng wú lùn gōng zhì dù míng dié jiē xī jù cún

窃谓泰始之初,及平吴论功,制度名牒,皆悉具存。

zòng bù néng yuǎn zūn gǔ diǎn shàng dāng yī zhǔn jiù shì

纵不能远遵古典,尚当依准旧事。

shū zòu fú nà

”书奏,弗纳。

chū wèi nán zhōng láng jiàng jīng zhōu cì shǐ lǐng nán mán xiào wèi jiā yīng yáng jiāng jūn

出为南中郎将、荆州刺史,领南蛮校尉,加鹰扬将军。

chóng zài nán zhōng de zhèn niǎo chú yǐ yǔ hòu jūn jiāng jūn wáng kǎi

崇在南中,得鸩鸟雏,以与后军将军王恺。

shí zhì zhèn niǎo bù dé guò jiāng wèi sī lì xiào wèi fu zhī suǒ jiū zhào yuán zhī shāo zhèn yú dū jiē

时制,鸩鸟不得过江,为司隶校尉傅祗所纠,诏原之,烧鸩于都街。

chóng yǐng wù yǒu cái qì ér rèn xiá wú xíng jiǎn

崇颖悟有才气,而任侠无行检。

zài jīng zhōu jié yuǎn shǐ shāng kè zhì fù bù zī

在荆州,劫远使商客,致富不赀。

zhēng wèi dà sī nóng yǐ zhēng shū wèi zhì shàn qù guān miǎn

征为大司农,以征书未至擅去官免。

qǐng zhī bài tài pú chū wèi zhēng lǔ jiāng jūn jiǎ jié jiān xú zhōu zhū jūn shì zhèn xià pī

顷之,拜太仆,出为征虏将军,假节、监徐州诸军事,镇下邳。

chóng yǒu bié guǎn zài hé yáng zhī jīn gǔ yī míng zǐ zé sòng zhě qīng dōu zhàng yǐn yú cǐ yān

崇有别馆在河阳之金谷,一名梓泽,送者倾都,帐饮于此焉。

zhì zhèn yǔ xú zhōu cì shǐ gāo dàn zhēng jiǔ xiāng wǔ wèi jūn sī suǒ zòu miǎn guān

至镇,与徐州刺史高诞争酒相侮,为军司所奏,免官。

fù bài wèi wèi yǔ pān yuè chǎn shì gǔ mì

复拜卫尉,与潘岳谄事贾谧。

mì yǔ zhī qīn shàn hào yuē èr shí sì yǒu

谧与之亲善,号曰“二十四友”。

guǎng chéng jūn měi chū chóng jiàng chē lù zuǒ wàng chén ér bài qí bēi nìng rú cǐ

广城君每出,崇降车路左,望尘而拜,其卑佞如此。

cái chǎn fēng jī shì yǔ hóng lì

财产丰积,室宇宏丽。

hòu fáng bǎi shù jiē yè wán xiù ěr jīn cuì

后房百数,皆曳纨绣,珥金翠。

sī zhú jǐn dāng shí zhī xuǎn páo shàn qióng shuǐ lù zhī zhēn

丝竹尽当时之选,庖膳穷水陆之珍。

yǔ guì qī wáng kǎi yáng xiù zhī tú yǐ shē mí xiāng shàng

与贵戚王恺、羊琇之徒以奢靡相尚。

kǎi yǐ tái yù fǔ chóng yǐ là dài xīn

恺以台澳釜,崇以蜡代薪。

kǎi zuò zǐ sī bù bù zhàng sì shí lǐ chóng zuò jǐn bù zhàng wǔ shí lǐ yǐ dí zhī

恺作紫丝布步障四十里,崇作锦步障五十里以敌之。

chóng tu wū yǐ jiāo kǎi yòng chì shí zhī

崇涂屋以椒,恺用赤石脂。

chóng kǎi zhēng háo rú cǐ

崇、恺争豪如此。

wǔ dì měi zhù kǎi cháng yǐ shān hú shù cì zhī gāo èr chǐ xǔ zhī kē fú shū shì suǒ hǎn bǐ

武帝每助恺,尝以珊瑚树赐之,高二尺许,枝柯扶疏,世所罕比。

kǎi yǐ shì chóng chóng biàn yǐ tiě rú yì jī zhī yìng shǒu ér suì

恺以示崇,崇便以铁如意击之,应手而碎。

kǎi jì wǎn xī yòu yǐ wéi jí jǐ zhī bǎo shēng sè fāng lì

恺既惋惜,又以为嫉己之宝,声色方厉。

chóng yuē bù zú duō hèn jīn hái qīng

崇曰:“不足多恨,今还卿。

nǎi mìng zuǒ yòu xī qǔ shān hú shù yǒu gāo sān sì chǐ zhě liù qī zhū tiáo gàn jué sú guāng cǎi yào rì rú kǎi bǐ zhě shén zhòng

”乃命左右悉取珊瑚树,有高三四尺者六七株,条干绝俗,光彩曜日,如恺比者甚众。

kǎi xin xiōng rán zì shī yǐ

恺忄兄然自失矣。

chóng wèi kè zuò dòu zhōu duō jiē biàn bàn

崇为客作豆粥,咄嗟便办。

měi dōng de jiǔ píng jī

每冬,得韭萍齑。

cháng yǔ kǎi chū yóu zhēng rù luò chéng chóng niú xùn ruò fēi qín kǎi jué bù néng jí

尝与恺出游,争入洛城,崇牛迅若飞禽,恺绝不能及。

kǎi měi yǐ cǐ sān shì wèi gēn nǎi mì huò chóng zhàng xià wèn qí suǒ yǐ

恺每以此三事为根,乃密货崇帐下问其所以。

dá yún dòu zhì nán zhǔ yù zuò shú mò kè lái dàn zuò bái zhōu yǐ tóu zhī ěr

答云:“豆至难煮,豫作熟末,客来,但作白粥以投之耳。

jiǔ píng jī shì dǎo jiǔ gēn zá yǐ mài miáo ěr

韭萍齑是捣韭根杂以麦苗耳。

niú bēn bù chí liáng yóu yù zhě zhú bù jí fǎn zhì zhī kě tīng pián yuán zé jué yǐ

牛奔不迟,良由驭者逐不及反制之,可听蹁辕则𫘝矣。

yú shì xī cóng zhī suì zhēng zhǎng yān

”于是悉从之,遂争长焉。

chóng hòu zhī zhī yīn shā suǒ gào zhě

崇后知之,因杀所告者。

cháng yǔ wáng dūn rù tài xué jiàn yán huí yuán xiàn zhī xiàng gù ér tàn yuē ruò yǔ zhī tóng shēng kǒng táng qù rén hé bì yǒu jiàn

尝与王敦入太学,见颜回、原宪之象,顾而叹曰:“若与之同升孔堂,去人何必有间。

dūn yuē bù zhī yú rén yún hé zǐ gòng qù qīng chà jìn

”敦曰:“不知余人云何,子贡去卿差近。

chóng zhèng sè yuē shì dāng shēn míng jù tài hé zhì wèng yǒu zāi

”崇正色曰:“士当身名俱泰,何至瓮牖哉!

qí lì yì lèi cǐ

”其立意类此。

liú yú xiōng dì shǎo shí wèi wáng kǎi suǒ jí kǎi zhào zhī sù yīn yù kēng zhī

刘舆兄弟少时为王恺所嫉,恺召之宿,因欲坑之。

chóng sù yǔ yú děng shàn wén dāng yǒu biàn yè chí yì kǎi wèn èr liú suǒ zài kǎi pò zú bù dé yǐn

崇素与舆等善,闻当有变,夜驰诣恺,问二刘所在,恺迫卒不得隐。

chóng jìng jìn yú hòu zhāi suǒ chū tóng chē ér qù

崇径进于后斋索出,同车而去。

yǔ yuē nián shào hé yǐ qīng jiù rén sù

语曰:“年少何以轻就人宿!

yú shēn dé zhī

”舆深德之。

jí gǔ mì zhū chóng yǐ dǎng yǔ miǎn guān

及贾谧诛,崇以党与免官。

shí zhào wáng lún zhuān quán chóng shēng ōu yáng jiàn yǔ lún yǒu xì

时赵王伦专权,崇甥欧阳建与伦有隙。

chóng yǒu jì yuē lǜ zhū měi ér yàn shàn chuī dí

崇有妓曰绿珠,美而艳,善吹笛。

sūn xiù shǐ rén qiú zhī

孙秀使人求之。

chóng shí zài jīn gǔ bié guǎn fāng dēng liáng tái lín qīng liú fù rén shì cè

崇时在金谷别馆,方登凉台,临清流,妇人侍侧。

shǐ zhě yǐ gào

使者以告。

chóng jǐn chū qí bì qiè shù shí rén yǐ shì zhī jiē yùn lán shè bèi luó hú yuē zài suǒ zé

崇尽出其婢妾数十人以示之,皆蕴兰麝,被罗縠,曰:“在所择。

shǐ zhě yuē jūn hòu fú yù lì zé lì yǐ rán běn shòu mìng zhǐ suǒ lǜ zhū bù shí shú shì

”使者曰:“君侯服御丽则丽矣,然本受命指索绿珠,不识孰是?

chóng bó rán yuē lǜ zhū wú suǒ ài bù kě de yě

”崇勃然曰:“绿珠吾所爱,不可得也。

shǐ zhě yuē jūn hòu bó gǔ tōng jīn chá yuǎn zhào ěr yuàn jiā sān sī

”使者曰:“君侯博古通今,察远照迩,愿加三思。

chóng yuē bù rán

”崇曰:“不然。

shǐ zhě chū ér yòu fǎn chóng jìng bù xǔ

”使者出而又反,崇竟不许。

xiù nù nǎi quàn lún zhū chóng jiàn

秀怒,乃劝伦诛崇、建。

chóng jiàn yì qián zhī qí jì nǎi yǔ huáng mén láng pān yuè yīn quàn huái nán wáng yǔn qí wáng jiǒng yǐ tú lún xiù

崇、建亦潜知其计,乃与黄门郎潘岳阴劝淮南王允、齐王冏以图伦、秀。

xiù jué zhī suì jiǎo zhào shōu chóng jí pān yuè ōu yáng jiàn děng

秀觉之,遂矫诏收崇及潘岳、欧阳建等。

chóng zhèng yàn yú lóu shàng jiè shì dào mén

崇正宴于楼上,介士到门。

chóng wèi lǜ zhū yuē wǒ jīn wéi ěr dé zuì

崇谓绿珠曰:“我今为尔得罪。

lǜ zhū qì yuē dāng xiào sǐ yú guān qián

”绿珠泣曰:“当效死于官前。

yīn zì tóu yú lóu xià ér sǐ

”因自投于楼下而死。

chóng yuē wú bù guò liú xǐ jiāo guǎng ěr

崇曰:“吾不过流徙交、广耳。

jí chē zài yì dōng shì chóng nǎi tàn yuē nú bèi lì wú jiā cái

”及车载诣东市,崇乃叹曰:“奴辈利吾家财。

shōu zhě dá yuē zhī cái zhì hài hé bù zǎo sàn zhī

”收者答曰:“知财致害,何不早散之?

chóng bù néng dá

”崇不能答。

chóng mǔ xiōng qī zǐ wú shào zhǎng jiē bèi hài sǐ zhě shí wǔ rén chóng shí nián wǔ shí èr

崇母兄妻子无少长皆被害,死者十五人,崇时年五十二。

chū chóng jiā dào mǐ fàn zài dì jīng sù jiē huà wèi luó shí rén yǐ wéi zú miè zhī yīng

初,崇家稻米饭在地,经宿皆化为螺,时人以为族灭之应。

yǒu sī bù yuè chóng shuǐ duì sān yú qū cāng tóu bā bǎi yú rén tā zhēn bǎo huò huì tián zhái chēng shì

有司簿阅崇水碓三余区,苍头八百余人,他珍宝货贿田宅称是。

jí huì dì fù zuò zhào yǐ qīng lǐ zàng zhī

及惠帝复阼,诏以卿礼葬之。

fēng chóng cóng sūn yǎn wéi lè líng gōng

封崇从孙演为乐陵公。

bāo zēng sūn pǔ zì xuán zhēn wéi rén jǐn hòu wú tā cái yì méi yú hú

石苞的曾孙石朴字玄真,为人恭谨厚道,没有其他的才能,死于胡地。

shí lè yǐ yǔ pǔ tóng xìng jù chū hé běi yǐn pǔ wèi zōng shì tè jiā yōu chǒng wèi zhì sī tú

石勒以与朴同姓,俱出河北,引朴为宗室,特加优宠,位至司徒。

ōu yáng jiàn zì jiān shí shì wèi jì fāng yòu zú

欧阳建字坚石,世为冀方右族。

yā yǒu lǐ sī cái zǎo měi shàn shàn míng běi zhōu

雅有理思,才藻美赡,擅名北州。

shí rén wèi zhī yǔ yuē bó hǎi hè hè ōu yáng jiān shí

时人为之语曰:“渤海赫赫,欧阳坚石。

pì gōng fǔ lì shān yáng lìng shàng shū láng féng yì tài shǒu shén de shí yù

”辟公府,历山阳令、尚书郎、冯翊太守,甚得时誉。

jí yù huò mò bù dào xī zhī nián sān shí yú

及遇祸,莫不悼惜之,年三十余。

lín mìng zuò shī wén shén āi chǔ

临命作诗,文甚哀楚。

sūn shuò zì jù yè hé nèi huái rén yě

孙铄字巨邺,河内怀人也。

shǎo lè wèi xiàn lì tài shǒu wú fèn zhuǎn yǐ wéi zhǔ bù

少乐为县吏,太守吴奋转以为主簿。

shuò zì wēi jiàn dēng gāng jì shí liáo dà xìng yóu bù yǔ shuò tóng zuò

铄自微贱登纲纪,时僚大姓犹不与铄同坐。

fèn dà nù suì jiàn shuò wèi sī lì dōu guān cóng shì

奋大怒,遂荐铄为司隶都官从事。

sī lì xiào wèi liú nè shén zhī shǎng zhī

司隶校尉刘讷甚知赏之。

shí fèn yòu jiàn shuò yú dà sī mǎ shí bāo bāo pì wèi yuàn

时奋又荐铄于大司马石苞,苞辟为掾。

shuò jiāng yìng mìng xíng dá xǔ chāng huì tái yǐ mì qiǎn qīng jūn xí bāo

铄将应命,行达许昌,会台已密遣轻军袭苞。

yú shí rǔ yīn wáng zhèn xǔ shuò guò yè zhī

于时汝阴王镇许,铄过谒之。

wáng xiān shí shuò yǐ xiāng lǐ zhī qíng sī gào shuò yuē wú yǔ huò

王先识铄,以乡里之情私告铄曰:“无与祸。

shuò jí chū jí chí yì shòu chūn wèi bāo huà jì bāo lài ér huò miǎn

”铄即出,即驰诣寿春,为苞画计,苞赖而获免。

qiān shàng shū láng zài zhí bó yì shí yǒu yú shì wéi dāng shí suǒ chēng

迁尚书郎,在职驳议十有余事,为当时所称。

shǐ chén yuē ruò fú jīng wèi dì shī zhèng chōng yú yān wú kuì

史臣曰:若夫经为帝师,郑冲于焉无愧;

xiào wèi dé běn wáng xiáng suǒ yǐ dāng rén

孝为德本,王祥所以当仁;

hé zēng shàn qí qīn ér jí qí qīn zhī dǎng zhě yě

何曾善其亲而及其亲之党者也。

xià yǔ gōng jiǎn yīn yīn sǔn yì

夏禹恭俭,殷因损益。

shēng láo fú yòng gè yǒu pǐn zhāng zhū hóu bù héng niú mìng shì bù héng shǐ

牲牢服用,各有品章,诸侯不恒牛,命士不恒豕。

yù ér jiāo shē qí guān hū zhì zhèng

御而骄奢,其关乎治政。

chéng shí lì zhì mò bù yóu zhī

乘时立制,莫不由之。

shí chóng xué nǎi duō wén qíng guāi guǎ huǐ chāo sì háo ér qǔ fù yù wǔ hòu ér jìng shuǎng

石崇学乃多闻,情乖寡悔,超四豪而取富,喻五侯而竞爽。

chūn qí cǎo huò mǐ liè yú níng hù zhī chen

春畦{艹靃}靡,列于凝沍之晨;

jǐn zhàng wēi yí xuān yǐ shān chuān zhī wài

锦障逶迤,亘以山川之外。

zhuàng zhōng wǔ nǚ liú dàng wàng guī zhì yú jīn gǔ hán bēi chuī lóu jiāng zhuì suǒ wèi gāo chán chù hu qīng yīn bù zhī táng liáng xí qí hòu yě

撞钟舞女,流宕忘归,至于金谷含悲,吹楼将坠,所谓高蝉处乎轻阴,不知螳良袭其后也。

zàn yuē zhèng chōng hán sù wáng xiáng chí mù

赞曰:郑冲含素,王祥迟暮。

bǎi xíng sī róng shuāng fēi tiān lù

百行斯融,双飞天路。

hé shí shū cāo fāng rèn biāo qí

何石殊操,芳饪标奇。

dì fēng liú mǐ chóng xīn zài chí

帝风流靡,崇心载驰。

jīn shē bù jí kòu hài chéng zī

矜奢不极,寇害成赀。

bāng fēn shēn zhuì lè wǎng āi suí

邦分身坠,乐往哀随。

✦ You read 列传·第三章

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.