chéng huáng dì huì yǎn zì shì gēn míng dì zhǎng zǐ yě
成皇帝讳衍,字世根,明帝长子也。
tài níng sān nián sān yuè wù chén lì wèi huáng tài zǐ
太宁三年三月戊辰,立为皇太子。
rùn yuè wù zǐ míng dì bēng
闰月戊子,明帝崩。
jǐ chǒu tài zǐ jí huáng dì wèi dà shè zēng wén wǔ wèi èr děng cì guān guǎ gū lǎo bó rén èr pǐ zūn huáng hòu yǔ shì wèi huáng tài hòu
己丑,太子即皇帝位,大赦,增文武位二等,赐鳏寡孤老帛,人二匹,尊皇后庾氏为皇太后。
qiū jiǔ yuè guǐ mǎo huáng tài hòu lín cháo chēng zhì
秋九月癸卯,皇太后临朝称制。
sī tú wáng dǎo lù shàng shū shì yǔ zhōng shū lìng yǔ liàng cān fǔ cháo zhèng
司徒王导录尚书事,与中书令庾亮参辅朝政。
yǐ fǔ jūn jiāng jūn nán dùn wáng zōng wèi piào qí jiāng jūn lǐng jūn jiāng jūn rǔ nán wáng yòu wèi wèi jiāng jūn
以抚军将军、南顿王宗为骠骑将军,领军将军、汝南王祐为卫将军。
xīn chǒu zàng míng dì yú wǔ píng líng
辛丑,葬明帝于武平陵。
dōng shí yī yuè guǐ sì shuò rì yǒu shí zhī
冬十一月癸巳朔,日有蚀之。
guǎng líng xiāng cáo hún yǒu zuì xià yù sǐ
广陵相曹浑有罪,下狱死。
xián hé yuán nián chūn èr yuè dīng hài dà shè gǎi yuán dà pú wǔ rì cì guān guǎ gū lǎo mǐ èr rén hú jīng shī bǎi lǐ nèi fù yī nián
咸和元年春二月丁亥,大赦,改元,大酺五日,赐鳏寡孤老米,二人斛,京师百里内复一年。
xià sì yuè shí lè qiǎn qí jiāng shí shēng kòu rǔ nán rǔ nán rén zhí nèi shǐ zǔ jì yǐ pàn
夏四月,石勒遣其将石生寇汝南,汝南人执内史祖济以叛。
jiǎ zǐ shàng shū zuǒ pú yè shān yōu zú
甲子,尚书左仆射邓攸卒。
wǔ yuè dà shuǐ
五月,大水。
liù yuè guǐ hài shǐ chí jié sàn qí cháng shì jiān huái běi zhū jūn shì běi zhōng láng jiàng xú zhōu cì shǐ quán líng gōng liú xiá zú
六月癸亥,使持节、散骑常侍、监淮北诸军事、北中郎将、徐州刺史、泉陵公刘遐卒。
guǐ yǒu yǐ chē qí jiāng jūn xī jiàn lǐng xú zhōu cì shǐ zhēng lǔ jiāng jūn guō mò wèi běi zhōng láng jiàng jiǎ jié jiān huái běi zhū jūn
癸酉,以车骑将军郗鉴领徐州刺史,征虏将军郭默为北中郎将、假节、监淮北诸军。
liú xiá bù qǔ jiāng li lóng shǐ dié fèng xiá zi zhào dài xiá wèi yǐ jù mò lín huái tài shǒu liú jiáo jī pò zhī zhǎn lóng chuán shǒu jīng shī
刘遐部曲将李龙、史迭奉遐子肇代遐位以距默,临淮太守刘矫击破之,斩龙,传首京师。
qiū qī yuè guǐ chǒu shǐ chí jié dū du jiāng zhōu zhū jūn shì jiāng zhōu cì shǐ píng nán jiāng jūn guān yáng bó yīng zhān zú
秋七月癸丑,使持节、都督江州诸军事、江州刺史、平南将军、观阳伯应詹卒。
bā yuè yǐ jǐ shì zhōng qián jiāng jūn dān yáng yǐn wēn jiào wèi píng nán jiāng jūn jiǎ jié dū du jiāng zhōu cì shǐ
八月,以给事中、前将军、丹阳尹温峤为平南将军、假节、都督,江州刺史。
jiǔ yuè hàn
九月,旱。
li xióng jiāng zhāng lóng kòu fú líng zhí tài shǒu xiè jùn
李雄将张龙寇涪陵,执太守谢俊。
dōng shí yuè fēng wèi wǔ dì xuán sūn cáo lì wèi chén liú wáng yǐ shào wèi
冬十月,封魏武帝玄孙曹励为陈留王,以绍魏。
bǐng yín wèi jiāng jūn rǔ nán wáng yòu hōng
丙寅,卫将军、汝南王祐薨。
jǐ sì fēng huáng dì yuè wèi wú wáng
己巳,封皇弟岳为吴王。
chē qí jiāng jūn nán dùn wáng zōng yǒu zuì fú zhū biǎn qí zú wèi mǎ shì
车骑将军、南顿王宗有罪,伏诛,贬其族为马氏。
miǎn tài zǎi xī yáng wáng yàng jiàng wèi yì yáng xiàn wáng
免太宰、西阳王羕,降为弋阳县王。
gēng chén shè bǎi lǐ nèi wǔ suì yǐ xià xíng
庚辰,赦百里内五岁以下刑。
shì yuè liú yào jiāng huáng xiù bó chéng kòu cuó píng běi jiāng jūn wèi gāi shuài zhòng bēn xiāng yáng
是月,刘曜将黄秀、帛成寇酂,平北将军魏该帅众奔襄阳。
shí yī yuè rén zǐ dà yuè yú nán jiāo
十一月壬子,大阅于南郊。
gǎi dìng wáng hóu guó zhì jiǔ fēn shí yī
改定王侯国秩,九分食一。
shí lè jiāng shí cōng gōng shòu yáng bù kè suì qīn qūn qiú fù líng
石勒将石聪攻寿阳,不克,遂侵逡遒、阜陵。
jiā sī tú wáng dǎo dà sī mǎ jiǎ huáng yuè dū du zhōng wài zhēng tǎo zhū jūn shì yǐ yù zhī
加司徒王导大司马、假黄钺、都督中外征讨诸军事以御之。
lì yáng tài shǒu sū jùn qiǎn qí jiāng hán huang tǎo shí cōng zǒu zhī
历阳太守苏峻遣其将韩晃讨石聪,走之。
shí dà hàn zì liù yuè bù yǔ zhì yú shì yuè
时大旱,自六月不雨,至于是月。
shí èr yuè jì mín tài shǒu liú kǎi shā xià pī nèi shǐ xià hóu jiā pàn jiàng shí lè
十二月,济岷太守刘闿杀下邳内史夏侯嘉,叛降石勒。
liáng wáng qiào hōng
梁王翘薨。
èr nián chūn zhēng yuè níng zhōu xiù cái páng yí qǐ yì bīng gōng li xióng jiāng rèn huí li qiān děng xióng qiǎn qí jiāng luō héng fèi hēi jiù zhī
二年春正月,宁州秀才庞遗起义兵,攻李雄将任回、李谦等,雄遣其将罗恒、费黑救之。
níng zhōu cì shǐ yǐn fèng qiǎn pí jiàng yáo yuè zhū tí tài shǒu yáng shù yuán yí zhàn yú tái dēng yuè děng bài jì shù sǐ zhī
宁州刺史尹奉遣裨将姚岳、朱提太守杨术援遗,战于台登,岳等败绩,术死之。
sān yuè yì zhōu dì zhèn
三月,益州地震。
xià sì yuè hàn
夏四月,旱。
jǐ wèi yù zhāng dì zhèn
己未,豫章地震。
wǔ yuè jiǎ shēn shuò rì yǒu shí zhī
五月甲申朔,日有蚀之。
bǐng xū jiā yù zhōu cì shǐ zǔ yuē wèi zhèn xi jiāng jūn
丙戌,加豫州刺史祖约为镇西将军。
wù zǐ jīng shī dà shuǐ
戊子,京师大水。
dōng shí yuè liú yào shǐ qí zǐ yìn qīn fú hǎn suì lüè hé nán de
冬十月,刘曜使其子胤侵枹罕,遂略河南地。
shí yī yuè yù zhōu cì shǐ zǔ yuē lì yáng tài shǒu sū jùn děng fǎn
十一月,豫州刺史祖约、历阳太守苏峻等反。
shí èr yuè xīn hài sū jùn shǐ qí jiāng hán huang rù gū shú tú yú hú
十二月辛亥,苏峻使其将韩晃入姑孰,屠于湖。
rén zǐ péng chéng wáng xióng zhāng wǔ wáng xiū pàn bēn jùn
壬子,彭城王雄、章武王休叛,奔峻。
gēng shēn jīng shī jiè yán
庚申,京师戒严。
jiǎ hù jūn jiāng jūn yǔ liàng jié wèi zhēng tǎo dū du yǐ yòu wèi jiāng jūn zhào yìn wèi guàn jūn jiāng jūn lì yáng tài shǒu shǐ yǔ zuǒ jiāng jūn sī mǎ liú shuài shī jù jùn zhàn yú cí hú liú bài sǐ zhī
假护军将军庾亮节为征讨都督,以右卫将军赵胤为冠军将军、历阳太守,使与左将军司马流帅师距峻,战于慈湖,流败,死之。
jiǎ xiāo qí jiāng jūn zhōng yǎ jié shuài zhōu jūn yǔ zhào yìn wèi qián fēng yǐ jù jùn
假骁骑将军钟雅节,帅舟军,与赵胤为前锋,以距峻。
bǐng yín tú fēng láng yá wáng yù wèi kuài jī wáng wú wáng yuè wèi láng yá wáng
丙寅,徒封琅邪王昱为会稽王,吴王岳为琅邪王。
xīn wèi xuān chéng nèi huán yí jí jùn zhàn yú wú hú yí jūn bài jì
辛未,宣城内桓彝及峻战于芜湖,彝军败绩。
jūn qí jiāng jūn xī jiàn qiǎn guǎng líng xiāng liú ju shuài shī fù jīng shī
军骑将军郗鉴遣广陵相刘矩帅师赴京师。
sān nián chūn zhēng yuè píng nán jiāng jūn wēn jiào shuài shī jiù jīng shī cì yú xún yáng qiǎn dū hù wáng qiān qī xī yáng tài shǒu shān yuè pó yáng tài shǒu jì mù wèi qián fēng
三年春正月,平南将军温峤帅师救京师,次于寻阳,遣督护王愆期、西阳太守邓岳、鄱阳太守纪睦为前锋。
zhēng xi dà jiàng jūn táo kǎn qiǎn dū hù gōng dēng shòu jiào jié dù
征西大将军陶侃遣督护龚登受峤节度。
zhōng yā zhào yìn děng cì cí hú wáng qiān qī shān yuè děng cì zhí dú
钟雅、赵胤等次慈湖,王愆期、邓岳等次直渎。
dīng wèi jùn jì zì héng jiāng dēng niú zhǔ
丁未,峻济自横江,登牛渚。
èr yuè gēng xū jùn zhì yú jiǎng shān
二月庚戌,峻至于蒋山。
jiǎ lǐng jūn jiāng jūn biàn kǔn jié shuài liù jūn jí jùn zhàn yú xī líng wáng shī bài jì
假领军将军卞壸节,帅六军,及峻战于西陵,王师败绩。
bǐng chén jùn gōng qīng xī zhà yīn fēng zòng huǒ wáng shī yòu dà bài
丙辰,峻攻青溪栅,因风纵火,王师又大败。
shàng shū lìng lǐng jūn jiāng jūn biàn kǔn dān yáng yǐn yáng màn huáng mén shì láng zhōu dǎo lú jiāng tài shǒu táo zhān bìng yù hài sǐ zhě shù qiān rén
尚书令、领军将军卞壸,丹阳尹羊曼,黄门侍郎周导,庐江太守陶瞻并遇害,死者数千人。
yǔ liàng yòu bài yú xuān yáng mén nèi suì xié qí zhū dì yǔ guō mò zhào yìn bēn xún yáng
庾亮又败于宣阳门内,遂携其诸弟与郭默、赵胤奔寻阳。
yú shì sī tú wáng dǎo yòu guāng lù dài fu lù yè xún sōng děng wèi dì yú tài jí diàn tài cháng kǒng yú shǒu zōng miào
于是司徒王导、右光禄大夫陆晔、荀崧等卫帝于太极殿,太常孔愉守宗庙。
zéi chéng shèng huī gē jiē yú dì zuò tū rù tài hòu hòu gōng zuǒ yòu shì rén jiē jiàn lüè duó
贼乘胜麾戈接于帝座,突入太后后宫,左右侍人皆见掠夺。
shì shí tài guān wéi yǒu shāo yú mǐ shù shí yǐ gòng yù shàn
是时太官唯有烧余米数石,以供御膳。
bǎi xìng hào qì xiǎng zhèn dū yì
百姓号泣,响震都邑。
dīng sì jùn jiǎo zhào dà shè yòu yǐ zǔ yuē wèi shì zhōng tài wèi shàng shū lìng zì wèi piào qí jiāng jūn lù shàng shū shì
丁巳,峻矫诏大赦,又以祖约为侍中、太尉、尚书令,自为骠骑将军、录尚书事。
wú jùn tài shǒu yǔ bīng bēn yú kuài jī
吴郡太守庾冰奔于会稽。
sān yuè bǐng zǐ huáng tài hòu yǔ shì bēng
三月丙子,皇太后庾氏崩。
xià sì yuè shí lè gōng wǎn nán yáng tài shǒu wáng guó pàn jiàng yú lēi
夏四月,石勒攻宛,南阳太守王国叛,降于勒。
rén shēn zàng míng mù huáng hòu yú wǔ píng líng
壬申,葬明穆皇后于武平陵。
wǔ yuè yǐ wèi jùn bī qiān tiān zǐ yú shí tou dì āi qì shēng chē gōng zhōng tòng kū
五月乙未,峻逼迁天子于石头,帝哀泣升车,宫中恸哭。
jùn yǐ cāng wū wèi gōng qiǎn guǎn shāng zhāng jǐn hóng huī kòu jìn líng hán huang kòu yì xīng
峻以仓屋为宫,遣管商、张瑾、弘徽寇晋陵,韩晃寇义兴。
wú xīng tài shǒu yú tán yǔ gēng bīng wáng shū děng qǐ yì bīng yú sān wú
吴兴太守虞潭与庚冰、王舒等起义兵于三吴。
bǐng wǔ zhēng xi dà jiàng jūn táo kǎn píng nán jiāng jūn wēn jiào hù jūn jiāng jūn yǔ liàng píng běi jiāng jūn wèi gāi zhōu jūn sì wàn cì yú cài zhōu
丙午,征西大将军陶侃、平南将军温峤、护军将军庾亮、平北将军魏该舟军四万,次于蔡洲。
liù yuè hán huang gōng xuān chéng nèi shǐ huán yí lì zhàn sǐ zhī
六月,韩晃攻宣城,内史桓彝力战,死之。
rén chén píng běi jiāng jūn yōng zhōu cì shǐ wèi gāi zú yú shī
壬辰,平北将军、雍州刺史魏该卒于师。
lú jiāng tài shǒu máo bǎo gōng zéi hé féi shù bá zhī
庐江太守毛宝攻贼合肥戍,拔之。
qiū qī yuè zǔ yuē wèi shí lè jiāng shí cōng suǒ gōng zhòng kuì bēn yú lì yáng
秋七月,祖约为石勒将石聪所攻,众溃,奔于历阳。
shí lè jiāng shí jì lóng gōng liú yào yú pú bǎn
石勒将石季龙攻刘曜于蒲坂。
bā yuè yào jí shí jì lóng zhàn yú gāo hou jì lóng bài jì yào suì wéi shí shēng yú luò yáng
八月,曜及石季龙战于高候,季龙败绩,曜遂围石生于洛阳。
jiǔ yuè wù shēn sī tú wáng dǎo bēn yú bái shí
九月戊申,司徒王导奔于白石。
gēng wǔ táo kǎn shǐ dū hù yáng qiān gōng jùn yú shí tou
庚午,陶侃使督护杨谦攻峻于石头。
wēn jiào yǔ liàng zhèn yú bái shí jìng líng tài shǒu lǐ yáng jù zéi nán piān
温峤、庾亮阵于白石,竟陵太守李阳距贼南偏。
jùn qīng jì chū zhàn zhuì mǎ zhǎn zhī zhòng suì dà kuì
峻轻骑出战,坠马,斩之,众遂大溃。
zéi dǎng fù lì jùn dì yì wèi shuài
贼党复立峻弟逸为帅。
qián jiāo zhōu cì shǐ zhāng liǎn jù shǐ xīng fǎn jìn gōng guǎng zhōu zhèn nán sī mǎ céng xié děng jī pò zhī
前交州刺史张琏据始兴反,进攻广州,镇南司马曾勰等击破之。
dōng shí yuè li xióng jiāng zhāng lóng kòu fú líng tài shǒu zhào bì méi yú zéi
冬十月,李雄将张龙寇涪陵,太守赵弼没于贼。
shí èr yuè yǐ wèi shí lè bài liú yào yú luò yáng huò zhī
十二月乙未,石勒败刘曜于洛阳,获之。
shì suì shí lè jiāng shí jì lóng gōng dǐ shuài pú hóng yú lǒng shān jiàng zhī
是岁,石勒将石季龙攻氐帅蒲洪于陇山,降之。
sì nián chūn zhēng yuè dì zài shí tou zéi jiāng kuāng shù yǐ yuàn chéng guī shùn bǎi guān fù yān
四年春正月,帝在石头,贼将匡术以苑城归顺,百官赴焉。
shì zhōng zhōng yā yòu wèi jiāng jūn liú chāo móu fèng dì chū wèi zéi suǒ hài
侍中钟雅、右卫将军刘超谋奉帝出,为贼所害。
wù chén guàn jūn jiāng jūn zhào yìn qiǎn jiàng gān miáo tǎo zǔ yuē yú lì yáng bài zhī yuē bēn yú shí lè qí jiāng qiān téng shuài zhòng jiàng
戊辰,冠军将军赵胤遣将甘苗讨祖约于历阳,败之,约奔于石勒,其将牵腾帅众降。
jùn zi shuò gōng tái chéng yòu fén tài jí dōng táng mì gé jiē jǐn
峻子硕攻台城,又焚太极东堂、秘阁,皆尽。
chéng zhōng dà jī mǐ dòu wàn qián
城中大饥,米斗万钱。
èr yuè dà yǔ lín
二月,大雨霖。
bǐng xū zhū jūn gōng shí tou
丙戌,诸军攻石头。
lǐ yáng yǔ sū yì zhàn yú zhā pǔ yáng jūn bài
李阳与苏逸战于柤浦,阳军败。
jiàn wēi zhǎng shǐ téng hán yǐ ruì zú jī zhī yì děng dà bài
建威长史滕含以锐卒击之,逸等大败。
hán fèng dì yù yú wēn jiào zhōu qún chén dùn shǒu hào qì qǐng zuì
含奉帝御于温峤舟,群臣顿首号泣请罪。
yì yáng wáng yàng yǒu zuì fú zhū
弋阳王羕有罪,伏诛。
dīng hài dà shè
丁亥,大赦。
shí bīng huǒ zhī hòu gōng què huī jìn yǐ jiàn píng yuán wèi gōng
时兵火之后,宫阙灰烬,以建平园为宫。
jiǎ wǔ sū yì yǐ wàn yú rén zì yán líng hú jiāng rù wú xīng
甲午,苏逸以万余人自延陵湖将入吴兴。
yǐ wèi jiāng jūn wáng yǔn zhī jí yì zhàn yú lì yáng huò zhī
乙未,将军王允之及逸战于溧阳,获之。
rén yín yǐ xiāng zhōu bìng jīng zhōu
壬寅,以湘州并荆州。
liú yào tài zǐ pí yǔ qí dà sī mǎ liú yìn shuài bǎi guān bēn yú shàng guī guān zhōng dà luàn
刘曜太子毗与其大司马刘胤帅百官奔于上邽,关中大乱。
sān yuè rén zǐ yǐ zhēng xi dà jiàng jūn táo kǎn wèi tài wèi fēng cháng shā jùn gōng
三月壬子,以征西大将军陶侃为太尉,封长沙郡公;
chē qí jiāng jūn xī jiàn wèi sī kōng fēng nán chāng xiàn gōng
车骑将军郗鉴为司空,封南昌县公;
píng nán jiāng jūn wēn jiào wèi piào qí jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī fēng shǐ ān jùn gōng
平南将军温峤为骠骑将军、开府仪同三司,封始安郡公。
qí yú fēng bài gè yǒu chà
其余封拜各有差。
gēng wǔ yǐ yòu guāng lù dài fu lù yè wèi wèi jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī fù fēng gāo mì wáng hóng wèi péng chéng wáng
庚午,以右光禄大夫陆晔为卫将军、开府仪同三司,复封高密王纮为彭城王。
yǐ hù jūn jiāng jūn yǔ liàng wèi píng xī jiāng jūn dū du yáng zhōu zhī xuān chéng jiāng xī zhū jūn shì jiǎ jié lǐng yù zhōu cì shǐ zhèn wú hú
以护军将军庾亮为平西将军、都督扬州之宣城江西诸军事、假节,领豫州刺史,镇芜湖。
xià sì yuè yǐ wèi piào qí jiāng jūn shǐ ān gōng wēn jiào zú
夏四月乙未,骠骑将军、始安公温峤卒。
qiū qī yuè yǒu xīng bèi yú xī běi
秋七月,有星孛于西北。
kuài jī wú xīng xuān chéng dān yáng dà shuǐ
会稽、吴兴、宣城、丹阳大水。
zhào fù zāo zéi jùn xiàn zū shuì sān nián
诏复遭贼郡县租税三年。
bā yuè lì yào jiāng liú yìn děng shuài zhòng qīn shí shēng cì yú yōng
八月,利曜将刘胤等帅众侵石生,次于雍。
jiǔ yuè shí lè jiāng shí jì lóng jī yìn zhǎn zhī jìn tú shàng guī jǐn miè liú shì kēng qí dǎng sān qiān yú rén
九月,石勒将石季龙击胤,斩之,进屠上邽,尽灭刘氏,坑其党三千余人。
dōng shí yuè lú shān bēng
冬十月,庐山崩。
shí èr yuè rén chén yòu jiāng jūn guō mò hài píng nán jiāng jūn jiāng zhōu cì shǐ liú yìn tài wèi táo kǎn shuài zhòng tǎo mò
十二月壬辰,右将军郭默害平南将军、江州刺史刘胤,太尉陶侃帅众讨默。
shì suì tiān liè xī běi
是岁,天裂西北。
wǔ nián chūn zhēng yuè jǐ hài dà shè
五年春正月己亥,大赦。
guǐ hài zhào chú zhū jiāng rèn zǐ
癸亥,诏除诸将任子。
èr yuè yǐ shàng shū lù wán wèi shàng shū zuǒ pú yè kǒng yú wèi yòu pú yè
二月,以尚书陆玩为尚书左仆射,孔愉为右仆射。
xià wǔ yuè hàn qiě jī yì
夏五月,旱,且饥疫。
yǐ mǎo tài wèi táo kǎn qín guō mò yú xún yáng zhǎn zhī
乙卯,太尉陶侃擒郭默于寻阳,斩之。
shí lè jiāng liú zhēng kòu nán shā dū wèi xǔ rú yù hài jìn rù hǎi yú
石勒将刘征寇南沙,都尉许儒遇害,进入海虞。
liù yuè guǐ sì chū shuì tián mǔ sān shēng
六月癸巳,初税田,亩三升。
qiū bā yuè shí lè jiàn jí huáng dì wèi shǐ qí jiāng guō jìng kòu xiāng yáng
秋八月,石勒僭即皇帝位,使其将郭敬寇襄阳。
nán zhōng láng jiàng zhōu fǔ tuì guī wǔ chāng zhōng zhōu liú rén xī jiàng yú lēi
南中郎将周抚退归武昌,中州流人悉降于勒。
guō jìng suì kòu xiāng yáng zhūn yú fán chéng
郭敬遂寇襄阳,屯于樊城。
jiǔ yuè zào xīn gōng shǐ shàn yuàn chéng
九月,造新宫,始缮苑城。
jiǎ chén tú lè chéng wáng qīn wèi hé jiān wáng fēng péng chéng wáng hóng zi jùn wèi gāo mì wáng
甲辰,徒乐成王钦为河间王,封彭城王纮子浚为高密王。
dōng shí yuè dīng chǒu xìng sī tú wáng dǎo dì zhì jiǔ dà huì
冬十月丁丑,幸司徒王导第,置酒大会。
li xióng jiāng li shòu kòu bā dōng jiàn píng jiān jūn guàn qiū ào tài shǒu yáng qiān tuì guī yí dū
李雄将李寿寇巴东、建平,监军毌丘奥、太守杨谦退归宜都。
shí èr yuè zhāng jùn chēng chén yú shí lè
十二月,张骏称臣于石勒。
liù nián chūn zhēng yuè guǐ sì liú zhēng fù kòu lóu xiàn suì lüè wǔ jìn
六年春正月癸巳,刘征复寇娄县,遂掠武进。
yǐ wèi jìn sī kōng xī jiàn dū du wú guó zhū jūn shì
乙未,进司空郗鉴都督吴国诸军事。
wù wǔ yǐ yùn cáo bù jì fā wáng gōng yǐ xià qiān yú dīng gè yùn mǐ liù hú
戊午,以运漕不继,发王公已下千余丁,各运米六斛。
èr yuè jǐ chǒu yǐ yōu zhōu cì shǐ dà chán yú duàn liáo wèi piào qí jiāng jūn
二月己丑,以幽州刺史、大单于段辽为骠骑将军。
sān yuè rén xū shuò rì yǒu shí zhī
三月壬戌朔,日有蚀之。
guǐ wèi zhào jǔ xián liáng zhí yán zhī shì
癸未,诏举贤良直言之士。
xià sì yuè hàn
夏四月,旱。
liù yuè bǐng shēn fù gù hé jiān wáng yóng jué wèi fēng péng chéng wáng zhí zi róng wéi lè chéng wáng zhāng wǔ wáng hùn zǐ zhēn wèi zhāng wǔ wáng
六月丙申,复故河间王颙爵位,封彭城王植子融为乐成王,章武王混子珍为章武王。
qiū qī yuè li xióng jiāng li shòu qīn yīn píng wǔ dū dǐ shuài yáng nán dí jiàng zhī
秋七月,李雄将李寿侵阴平,武都氐帅杨难敌降之。
bā yuè gēng zǐ yǐ zuǒ pú yè lù wán wèi shàng shū lìng
八月庚子,以左仆射陆玩为尚书令。
qī nián chūn zhēng yuè xīn wèi dà shè
七年春正月辛未,大赦。
sān yuè xi zhōng láng jiàng zhào yìn sī tú zhōng láng kuāng shù gōng shí lè mǎ tóu wù kè zhī
三月,西中郎将赵胤、司徒中郎匡术攻石勒马头坞,克之。
lēi jiāng hán yōng kòu nán shā jí hǎi yú
勒将韩雍寇南沙及海虞。
xià sì yuè lēi jiāng guō jìng xiàn xiāng yáng
夏四月,勒将郭敬陷襄阳。
wǔ yuè dà shuǐ
五月,大水。
qiū qī yuè bǐng chén zhào zhū yǎng shòu zhī shǔ sǔn fèi zhě duō yī qiè chú zhī
秋七月丙辰,诏诸养兽之属,损费者多,一切除之。
tài wèi táo kǎn qiǎn zǐ píng xi cān jūn bīn yǔ nán zhōng láng jiàng huán xuān gōng shí lè jiāng guō jìng pò zhī kè fán chéng
太尉陶侃遣子平西参军斌与南中郎将桓宣攻石勒将郭敬,破之,克樊城。
jìng líng tài shǒu lǐ yáng bá xīn yě xiāng yáng yīn ér shù zhī
竟陵太守李阳拔新野、襄阳,因而戍之。
dōng shí yī yuè rén zǐ shuò jìn tài wèi táo kǎn wèi dà jiàng jūn
冬十一月壬子朔,进太尉陶侃为大将军。
zhào jǔ xián liáng
诏举贤良。
shí èr yuè gēng xū dì qiān yú xīn gōng
十二月庚戌,帝迁于新宫。
bā nián chūn zhēng yuè xīn hài shuò zhào yuē xī quǎn zéi zòng bào gōng shì fén dàng yuán è suī jiǎn wèi xiá yíng zhù
八年春正月辛亥朔,诏曰:“昔犬贼纵暴,宫室焚荡,元恶虽翦,未暇营筑。
yǒu sī lǚ chén cháo huì bī xiá suì zuò sī gōng zǐ lái zhī láo bù rì ér chéng
有司屡陈,朝会逼狭,遂作斯宫,子来之劳,不日而成。
jì huò lín yù dà xiǎng qún hòu jiǔ bīn chōng dàn bǎi guān xiàng wù
既获临御,大飨群后,九宾充诞,百官象物。
zhī jūn zǐ qín lǐ xiǎo rén jìn lì yǐ
知君子勤礼,小人尽力矣。
sī juān mì gāng xián tóng sī huì qí shè wǔ suì xíng yǐ xià
思蠲密纲,咸同斯惠,其赦五岁刑以下。
lìng zhū jùn jǔ lì rén néng jǔ qiān wǔ bǎi jīn yǐ shàng zhě
”令诸郡举力人能举千五百斤以上者。
bǐng yín li xióng jiāng li shòu xiàn níng zhōu cì shǐ yǐn fèng jí jiàn níng tài shǒu huò biāo bìng jiàng zhī
丙寅,李雄将李寿陷宁州,刺史尹奉及建宁太守霍彪并降之。
guǐ yǒu yǐ zhāng jùn wèi zhèn xi dà jiàng jūn
癸酉,以张骏为镇西大将军。
bǐng zǐ shí lè qiǎn shǐ zhì lù zhào fén zhī
丙子,石勒遣使致赂,诏焚之。
xià sì yuè zhào fēng gù xīn cài wáng bì dì miǎo wèi xīn cài wáng
夏四月,诏封故新蔡王弼弟邈为新蔡王。
yǐ shù bó zhēng chǔ shì xún yáng dí tāng kuài jī yú xǐ
以束帛征处士寻阳翟汤、会稽虞喜。
wǔ yuè yǒu xīng yǔn yú féi xiāng
五月,有星陨于肥乡。
qí lín zōu yú jiàn yú liáo dōng
麒麟、驺虞见于辽东。
yǐ wèi chē qí jiāng jūn liáo dōng gōng mù róng huì zú zi huàng sì wèi
乙未,车骑将军、辽东公慕容廆卒,子皝嗣位。
liù yuè jiǎ chén fǔ jūn jiāng jūn wáng shū zú
六月甲辰,抚军将军王舒卒。
qiū qī yuè wù chén shí lè sǐ zi hóng sì wěi wèi qí jiāng shí cōng yǐ qiáo lái jiàng
秋七月戊辰,石勒死,子弘嗣伪位,其将石聪以谯来降。
dōng shí yuè shí hóng jiāng shí shēng qǐ bīng yú guān zhōng chēng qín zhōu cì shǐ qiǎn shǐ lái jiàng
冬十月,石弘将石生起兵于关中,称秦州刺史,遣使来降。
shí hóng jiāng shí jì lóng gōng shí lǎng yú luò yáng yīn jìn jī shí shēng jù miè zhī
石弘将石季龙攻石朗于洛阳,因进击石生,俱灭之。
shí èr yuè shí shēng gù bù jiàng guō quán qiǎn shǐ qǐng xiáng
十二月,石生故部将郭权遣使请降。
jiǔ nián chūn zhēng yuè yǔn shí yú liáng zhōu èr
九年春正月,陨石于凉州二。
yǐ guō quán wèi zhèn xi jiāng jūn yōng zhōu cì shǐ
以郭权为镇西将军、雍州刺史。
èr yuè dīng mǎo jiā zhèn xi dà jiàng jūn zhāng jùn wèi dà jiàng jūn
二月丁卯,加镇西大将军张骏为大将军。
sān yuè dīng yǒu kuài jī dì zhèn
三月丁酉,会稽地震。
xià sì yuè shí hóng jiāng shí jì lóng shǐ shí bīn gōng guō quán yú méi xiàn zhī
夏四月,石弘将石季龙使石斌攻郭权于郿,陷之。
liù yuè li xióng sǐ qí xiōng zi bān sì wěi wèi
六月,李雄死,其兄子班嗣伪位。
yǐ mǎo tài wèi cháng shā gōng táo kǎn hōng
乙卯,太尉、长沙公陶侃薨。
dà hàn zhào tài guān chè shàn
大旱,诏太官撤膳;
shěng xíng xù gū guǎ biǎn fèi jié yòng
省刑,恤孤寡,贬费节用。
xīn mò jiā píng xī jiāng jūn yǔ liàng dū du jiāng jīng yù yì liáng yōng liù zhōu zhū jūn shì
辛末,加平西将军庾亮都督江、荆、豫、益、梁、雍六州诸军事。
qiū bā yuè dà yú
秋八月,大雩。
zì wǔ yuè bù yǔ zhì yú shì yuè
自五月不雨,至于是月。
jiǔ yuè wù yín sàn qí cháng shì wèi jiāng jūn jiāng líng gōng lù yè zú
九月戊寅,散骑常侍,卫将军、江陵公陆晔卒。
dōng shí yuè li xióng zǐ qī shì li bān ér zì lì bān dì wǔ yǔ qí jiāng jiāo huì luō kǎi děng bìng lái jiàng
冬十月,李雄子期弑李班而自立,班弟玝与其将焦会、罗凯等并来降。
shí yī yuè shí jì lóng shì shí hóng zì lì wèi tiān wáng
十一月,石季龙弑石弘,自立为天王。
shí èr yuè dīng mǎo yǐ dōng hǎi wáng chōng wèi chē qí jiāng jūn láng yá wáng yuè wèi piào qí jiāng jūn
十二月丁卯,以东海王冲为车骑将军,琅邪王岳为骠骑将军。
lán líng rén zhū zòng zhǎn shí jì lóng jiāng guō xiáng yǐ péng chéng lái jiàng
兰陵人朱纵斩石季龙将郭祥,以彭城来降。
xián kāng yuán nián chūn zhèng yuè gēng wǔ shuò dì jiā yuán fú dà shè gǎi yuán zēng wén wǔ wèi yī děng dà pú sān rì cì guān guǎ gū dú bù néng zì cún zhě mǐ rén wǔ hú
咸康元年春正月庚午朔,帝加元服,大赦,改元,增文武位一等,大酺三日,赐鳏寡孤独不能自存者米,人五斛。
èr yuè jiǎ zǐ dì qīn shì diàn
二月甲子,帝亲释奠。
yáng zhōu zhū jùn jī qiǎn shǐ zhèn gěi
扬州诸郡饥,遣使振给。
sān yuè yǐ yǒu xìng sī tú fǔ
三月乙酉,幸司徒府。
xià sì yuè guǐ mǎo shí jì lóng kòu lì yáng jiā sī tú wáng dǎo dà sī mǎ jiǎ huáng yuè dū du zhēng tǎo zhū jūn shì yǐ yù zhī
夏四月癸卯,石季龙寇历阳,加司徒王导大司马、假黄钺、都督征讨诸军事,以御之。
guǐ chǒu dì guān bīng yú guǎng mò mén fēn mìng zhū jiāng qiǎn jiàng jūn liú shì jiù lì yáng píng xī jiāng jūn zhào yìn zhūn cí hú lóng xiāng jiāng jūn lù yǒng shù niú zhǔ jiàn wǔ jiàng jūn wáng yǔn zhī shù wú hú
癸丑,帝观兵于广莫门,分命诸将,遣将军刘仕救历阳,平西将军赵胤屯慈湖,龙骧将军路永戍牛渚,建武将军王允之戍芜湖。
sī kōng xī jiàn shǐ guǎng líng xiāng chén guāng shuài zhòng wèi jīng shī zéi tuì xiàng xiāng yáng
司空郗鉴使广陵相陈光帅众卫京师,贼退向襄阳。
wù wǔ jiě yán
戊午,解严。
shí jì lóng jiāng shí yù kòu zhōng lú nán zhōng láng jiàng wáng guó tuì bǎo xiāng yáng
石季龙将石遇寇中庐,南中郎将王国退保襄阳。
qiū bā yuè cháng shā wǔ líng dà shuǐ
秋八月,长沙、武陵大水。
shù bó zhēng chǔ shì dí tāng guō fān
束帛征处士翟汤、郭翻。
dōng shí yuè yǐ wèi shuò rì yǒu shí zhī
冬十月乙未朔,日有蚀之。
shì suì dà hàn kuài jī yú yáo yóu shén mǐ dòu wǔ bǎi jià rén xiāng mài
是岁,大旱,会稽余姚尤甚,米斗五百价,人相卖。
èr nián chūn zhēng yuè xīn sì huì xīng jiàn yú kuí
二年春正月辛巳,彗星见于奎。
yǐ wú guó nèi shǐ yú tán wèi wèi jiāng jūn
以吴国内史虞潭为卫将军。
èr yuè suàn jūn yòng shuì mǐ kōng xuán wǔ shí yú wàn dàn shàng shū xiè bāo sì xià miǎn guān
二月,算军用税米,空悬五十余万石,尚书谢褒巳下免官。
xīn hài lì huáng hòu dù shì dà shè zēng wén wǔ wèi yī děng
辛亥,立皇后杜氏,大赦,增文武位一等。
gēng shēn gāo gōu lí qiǎn shǐ gòng fāng wù
庚申,高句骊遣使贡方物。
sān yuè hàn zhào tài guān jiǎn shàn miǎn suǒ hàn jùn xiàn yáo yì
三月,旱,诏太官减膳,免所旱郡县繇役。
wù yín dà yú
戊寅,大雩。
xià sì yuè dīng sì huáng hòu jiàn yú tài miào
夏四月丁巳,皇后见于太庙。
yǔ báo
雨雹。
qiū qī yuè yáng zhōu kuài jī jī kāi cāng zhèn gěi
秋七月,扬州会稽饥,开仓振给。
dōng shí yuè guǎng zhōu cì shǐ shān yuè qiǎn dū hù wáng suí jī yè láng xīn chāng tài shǒu táo xié jī xìng gǔ bìng kè zhī
冬十月,广州刺史邓岳遣督护王随击夜郎,新昌太守陶协击兴古,并克之。
zhào yuē lì guān xiān dài mò bù bāo chóng míng sì bīn lǐ sān kè
诏曰:“历观先代,莫不褒崇明祀,宾礼三恪。
gù qǐ sòng qǐ tǔ guāng yú zhōu diǎn
故杞宋启土,光于周典;
zōng jī hòu wèi chuí měi hàn cè
宗姬侯卫,垂美汉册。
zì qǐng sāng luàn shù bāng tiǎn cuì zhōu hàn zhī hòu jué ér mò jì
自顷丧乱,庶邦殄悴,周汉之后,绝而莫继。
qí xiáng qiú wèi gōng shān yáng gōng jìn shǔ yǒu lǚ xíng xiū míng kě yǐ jì chéng qí sì zhě yī jiù diǎn shī xíng
其祥求卫公、山阳公近属,有履行修明,可以继承其祀者,依旧典施行。
xīn zuò zhū què fú héng
”新作朱雀浮桁。
shí yī yuè qiǎn jiàn wēi jiāng jūn sī mǎ xūn ān jí hàn zhōng wèi li qī jiāng li shòu suǒ bài
十一月,遣建威将军司马勋安集汉中,为李期将李寿所败。
sān nián chūn zhēng yuè xīn mǎo lì tài xué
三年春正月辛卯,立太学。
xià liù yuè hàn
夏六月,旱。
dōng shí yī yuè dīng mǎo mù róng huàng zì lì wèi yàn wáng
冬十一月丁卯,慕容皝自立为燕王。
sì nián chūn èr yuè shí jì lóng shuài zhòng qī wàn jī duàn liáo yú liáo xī liáo bēn yú píng gǎng
四年春二月,石季龙帅众七万,击段辽于辽西,辽奔于平岗。
xià sì yuè li shòu shì li qī
夏四月,李寿弑李期。
jiàn jí wěi wèi guó hào hàn
僭即伪位,国号汉。
shí jì lóng wèi mù róng huàng suǒ bài guǐ chǒu jiā huàng zhēng běi dà jiāng jūn
石季龙为慕容皝所败,癸丑,加皝征北大将军。
wǔ yuè yǐ wèi yǐ sī tú wáng dǎo wèi tài fù dū du zhōng wài zhū jūn shì sī kōng xī jiàn wèi tài wèi zhēng xi jiāng jūn yǔ liàng wèi sī kōng
五月乙未,以司徒王导为太傅、都督中外诸军事,司空郗鉴为太尉,征西将军庾亮为司空。
liù yuè gǎi sī tú wèi chéng xiàng yǐ tài fu wáng dǎo wèi zhī
六月,改司徒为丞相,以太傅王导为之。
qiū bā yuè bǐng wǔ fēn níng zhōu zhì ān zhōu
秋八月丙午,分宁州置安州。
wǔ nián chūn zhēng yuè xīn chǒu dà shè
五年春正月辛丑,大赦。
sān yuè yǐ chǒu guǎng zhōu cì shǐ shān yuè fá shǔ jiàn níng rén mèng yàn zhí li shòu jiāng huò biāo yǐ jiàng
三月乙丑,广州刺史邓岳伐蜀,建宁人孟彦执李寿将霍彪以降。
xià sì yuè xīn wèi zhēng xi jiāng jūn yǔ liàng qiǎn cān jūn zhào sōng jī ba jùn jiāng yáng huò shí jì lóng jiāng li hóng huáng huán děng
夏四月辛未,征西将军庾亮遣参军赵松击巴郡、江阳,获石季龙将李闳、黄桓等。
qiū qī yuè gēng shēn shǐ chí jié shì zhōng chéng xiàng lǐng yáng zhōu cì shǐ shǐ xīng gōng wáng dǎo hōng
秋七月庚申,使持节、侍中、丞相、领扬州刺史、始兴公王导薨。
xīn yǒu yǐ hù jūn jiāng jūn hé chōng lù shàng shū shì
辛酉,以护军将军何充录尚书事。
bā yuè rén wǔ fù gǎi chéng xiàng wèi sī tú
八月壬午,复改丞相为司徒。
xīn yǒu tài wèi nán chāng gōng xī jiàn hōng
辛酉,太尉、南昌公郗鉴薨。
jiǔ yuè shí jì lóng jiāng kuí ān li nóng xiàn miǎn nán zhāng mò xiàn zhū chéng yīn kòu jiāng xià yì yáng zhēng lǔ jiāng jūn máo bǎo xī yáng tài shǒu fán jùn yì yáng tài shǒu zhèng jìn bìng sǐ zhī
九月,石季龙将夔安、李农陷沔南,张貉陷邾城,因寇江夏、义阳,征虏将军毛宝、西阳太守樊俊、义阳太守郑进并死之。
kuí ān děng jìn wéi shí chéng jìng líng tài shǒu lǐ yáng jù zhàn pò zhī zhǎn shǒu wǔ qiān yú jí
夔安等进围石城,竟陵太守李阳距战,破之,斩首五千余级。
ān nǎi tuì suì lüè hàn dōng yōng qī qiān yú jiā qiān yú yōu jì
安乃退,遂略汉东,拥七千余家迁于幽冀。
dōng shí èr yuè bǐng xū yǐ piào qí jiāng jūn láng yá wáng yuè wèi sī tú
冬十二月丙戌,以骠骑将军、琅邪王岳为司徒。
li shòu jiāng li yì kòu bā dōng shǒu jiāng láo yáng zhàn bài sǐ zhī
李寿将李奕寇巴东,守将劳扬战败,死之。
liù nián chūn zhēng yuè gēng zǐ shǐ chí jié dū du jiāng yù yì liáng yōng jiāo guǎng qī zhōu zhū jūn shì sī kōng dū tíng hóu yǔ liàng hōng
六年春正月庚子,使持节、都督江豫益梁雍交广七州诸军事、司空、都亭侯庾亮薨。
xīn hài yǐ zuǒ guāng lù dài fu lù wán wèi sī kōng
辛亥,以左光禄大夫陆玩为司空。
èr yuè mù róng huàng jí shí jì lóng jiāng shí chéng zhàn yú liáo xī bài zhī xiàn jié yú jīng shī
二月,慕容皝及石季龙将石成战于辽西,败之,献捷于京师。
gēng chén yǒu xīng bèi yú tài wēi
庚辰,有星孛于太微。
sān yuè dīng mǎo dà shè
三月丁卯,大赦。
yǐ chē qí jiāng jūn dōng hǎi wáng chōng wèi piào qí jiāng jūn
以车骑将军、东海王冲为骠骑将军。
li shòu xiàn dān chuān shǒu jiāng mèng yàn liú qí li qiū jiē sǐ zhī
李寿陷丹川,守将孟彦、刘齐、李秋皆死之。
qiū qī yuè yǐ mǎo chū yī zhōng xīng gù shì shuò wàng tīng zhèng yú dōng táng
秋七月乙卯,初依中兴故事,朔望听政于东堂。
dōng shí yuè lín yì xiàn xùn xiàng
冬十月,林邑献驯象。
shí yī yuè guǐ mǎo fù láng yá bǐ hàn fēng pèi
十一月癸卯,复琅邪,比汉丰沛。
qī nián chūn èr yuè jiǎ zǐ shuò rì yǒu shí zhī jǐ mǎo mù róng huàng qiǎn shǐ qiú jià yàn wáng zhāng xǐ xǔ zhī
七年春二月甲子朔,日有蚀之,己卯,慕容皝遣使求假燕王章玺,许之。
sān yuè wù xū dù huáng hòu bēng
三月戊戌,杜皇后崩。
xià sì yuè dīng mǎo
夏四月丁卯。
zàng gōng huáng hòu yú xīng píng líng
葬恭皇后于兴平陵。
shí biān hù wáng gōng yǐ xià jiē zhèng tǔ duàn bái jí
实编户,王公已下皆正土断白籍。
qiū bā yuè xīn yǒu piào qí jiāng jūn dōng hǎi wáng chōng hōng
秋八月辛酉,骠骑将军、东海王冲薨。
jiǔ yuè ba tài pú guān
九月,罢太仆官。
dōng shí èr yuè guǐ yǒu sī kōng xīng píng bó lù wán hōng
冬十二月癸酉,司空、兴平伯陆玩薨。
chú yuè fǔ zá jì
除乐府杂伎。
ba ān zhōu
罢安州。
bā nián chūn zhēng yuè jǐ wèi shuò rì yǒu shí zhī
八年春正月己未朔,日有蚀之。
yǐ chǒu dà shè
乙丑,大赦。
sān yuè chū yǐ wǔ dào yáng huáng hòu pèi xiǎng wǔ dì miào
三月,初以武悼杨皇后配飨武帝庙。
xià liù yuè gēng yín dì bù yù zhào yuē zhèn yǐ miǎo nián huò sì hóng xù tuō yú wáng gōng zhī shàng yú zī shí yǒu bā nián
夏六月庚寅,帝不豫,诏曰:“朕以眇年,获嗣洪绪,托于王公之上,于兹十有八年。
wèi néng chǎn róng zhèng dào
未能阐融政道。
jiǎn chú bū kūn sù yè zhàn jīng fěi huáng níng chǔ
翦除逋昆,夙夜战兢,匪遑宁处。
jīn gòu jí dài bù xīng shì yòng zhèn dào yú jué xīn
今遘疾殆不兴,是用震悼于厥心。
qiān líng miǎo miǎo wèi kān jiān nán
千龄眇眇,未堪艰难。
sī tú láng yá wáng yuè qīn zé mǔ dì tǐ zé rén zhǎng jūn rén zhī fēng yǔn sāi shí wàng
司徒、琅邪王岳,亲则母弟,体则仁长,君人之风,允塞时望。
sì ěr wáng gōng qīng shì qí fǔ zhī
肆尔王公卿士,其辅之!
yǐ zhī fèng zǔ zōng míng sì xié hé nèi wài yǔn zhí qí zhōng
以祗奉祖宗明祀,协和内外,允执其中。
wū hū jìng zhī zāi
呜呼,敬之哉!
wú zhuì zǔ zōng zhī xiǎn mìng
无坠祖宗之显命。
rén chén yǐn wǔ líng wáng xī kuài jī wáng yù zhōng shū jiān yǔ bīng zhōng shū lìng hé chōng shàng shū lìng zhū gě huī bìng shòu gù mìng
”壬辰,引武陵王晞、会稽王昱、中书监庾冰、中书令何充、尚书令诸葛恢并受顾命。
guǐ sì dì bēng yú xī táng shí nián èr shí èr zàng xīng píng líng miào hào xiǎn zōng
癸巳,帝崩于西堂,时年二十二,葬兴平陵,庙号显宗。
dì shǎo ér cōng mǐn yǒu chéng rén zhī liàng
帝少而聪敏,有成人之量。
nán dùn wáng zōng zhī zhū yě dì bù zhī zhī jí sū jùn píng wèn yǔ liàng yuē cháng rì bái tóu gōng hé zài
南顿王宗之诛也,帝不之知,及苏峻平,问庾亮曰:“常日白头公何在?
liàng duì yǐ móu fǎn fú zhū dì qì wèi liàng yuē jiù yán rén zuò zéi biàn shā zhī rén yán jiù zuò zéi fù ruò hé
”亮对以谋反伏诛,帝泣谓亮曰:“舅言人作贼,便杀之,人言舅作贼,复若何?
liàng jù biàn sè
”亮惧,变色。
yǔ yì cháng sòng jiǔ yú jiāng zhōu cì shǐ wáng yǔn zhī yǔn zhī yǔ quǎn quǎn bì jù ér biǎo zhī
庾怿尝送酒于江州刺史王允之,允之与犬,犬毙,惧而表之。
dì nù yuē dà jiù yǐ luàn tiān xià xiǎo jiù fù yù ěr yá
帝怒曰:“大舅已乱天下,小舅复欲尔邪?
yì wén yǐn yào ér sǐ
”怿闻,饮药而死。
rán shǎo wèi jiù shì suǒ zhì bù qīn shù zhèng
然少为舅氏所制,不亲庶政。
jí zhǎng pō liú xīn wàn jī wu zài jiǎn yuē cháng yù yú hòu yuán zuò shè táng jì yòng sì shí jīn yǐ láo fèi nǎi zhǐ
及长,颇留心万机,务在简约,常欲于后园作射堂,计用四十金,以劳费乃止。
xióng wǔ zhī dù suī yǒu kuì yú qián wáng
雄武之度,虽有愧于前王;
gōng jiǎn zhī dé zú zhuī zōng yú zhù liè yǐ
恭俭之德,足追踪于住烈矣。
kāng huáng dì huì yuè zì shì tóng chéng dì mǔ dì yě
康皇帝讳岳,字世同,成帝母弟也。
xián hé yuán nián fēng wú wáng èr nián xǐ fēng láng yá wáng
咸和元年封吴王,二年徙封琅邪王;
jiǔ nián bài sàn qí cháng shì jiā piào qí jiāng jūn xián kāng wǔ nián qiān shì zhōng sī tú
九年拜散骑常侍,加骠骑将军,咸康五年迁侍中、司徒。
bā nián liù yuè gēng yín chéng dì bù yù zhào yǐ láng yá wáng wèi sì
八年六月庚寅,成帝不豫,诏以琅邪王为嗣。
guǐ sì chéng dì bēng
癸巳,成帝崩。
jiǎ wǔ jí huáng dì wèi dà shè
甲午,即皇帝位,大赦。
zhū tún shù wén wǔ jí èr qiān dàn guān zhǎng bù dé zhé lí suǒ jú ér lái bēn fù
诸屯戍文武及二千石官长,不得辄离所局而来奔赴。
jǐ hài fēng chéng dì zǐ pī wèi láng yá wáng yì wèi dōng hǎi wáng
己亥,封成帝子丕为琅邪王,奕为东海王。
shí dì liàng yīn bù yán wěi zhèng yú yǔ bīng hé chōng
时帝谅阴不言,委政于庾冰、何充。
qiū qī yuè bǐng chén zàng chéng huáng dì yú xīng píng líng
秋七月丙辰,葬成皇帝于兴平陵。
dì qīn fèng diàn yú xī jiē jì fā yǐn tú xíng zhì chāng hé mén shēng sù yú zhì yú líng suǒ
帝亲奉奠于西阶,既发引,徒行至阊阖门,升素舆,至于陵所。
jǐ wèi yǐ zhōng shū lìng hé chōng wèi piào qí jiāng jūn
己未,以中书令何充为骠骑将军。
bā yuè xīn chǒu péng chéng wáng hóng hōng
八月辛丑,彭城王纮薨。
yǐ jiāng zhōu cì shǐ wáng yǔn zhī wèi wèi jiāng jūn
以江州刺史王允之为卫将军。
jiǔ yuè zhào láng yá guó jí fǔ shǐ jìn wèi gè yǒu chà
九月,诏琅邪国及府史进位各有差。
dōng shí yuè jiǎ wǔ wèi jiāng jūn wáng yǔn zhī zú
冬十月甲午,卫将军王允之卒。
shí èr yuè zēng wén wǔ wèi èr děng
十二月,增文武位二等。
rén zǐ lì huáng hòu zhě shì
壬子,立皇后褚氏。
jiàn yuán yuán nián chūn zhèng yuè gǎi yuán zhèn xù guān guǎ gū dú
建元元年春正月,改元,振恤鳏寡孤独。
sān yuè yǐ zhōng shū jiān yǔ bīng wèi chē qí jiāng jūn
三月,以中书监庾冰为车骑将军。
xià sì yuè yì zhōu cì shǐ zhōu fǔ xī yáng tài shǒu cáo jù fá li shòu bài qí jiāng héng yú jiāng yáng
夏四月,益州刺史周抚、西阳太守曹据伐李寿,败其将恒于江阳。
wǔ yuè hàn
五月,旱。
liù yuè rén wǔ yòu yǐ shù bó zhēng chǔ shì xún yáng dí tāng kuài jī yú xǐ
六月壬午,又以束帛征处士寻阳翟汤、会稽虞喜。
yǒu sī zòu chéng dì bēng yī zhōu qǐng gǎi sù fú yù jìn shàn rú jiù
有司奏,成帝崩一周,请改素服,御进膳如旧。
rén yín zhào yuē lǐ zhī jiàng shā yīn shí ér qǐn xīng chéng wú cháng yǐ
壬寅,诏曰:“礼之降杀,因时而寝兴,诚无常矣。
zhì yú jūn qīn xiāng zhǔn míng jiào zhī zhòng mò zhī gǎi yě
至于君亲相准,名教之重,莫之改也。
quán zhì zhī zuò gài chū jìn dài suī yuē shì shì shí bì báo zhī shǐ
权制之作,盖出近代,虽曰适事,实弊薄之始。
xiān wáng chóng zhī hòu shì yóu dài ér kuàng yīn xún yòu cóng qīng jiàng yì fú kě yǐ
先王崇之,后世犹怠,而况因循,又从轻降,义弗可矣。
shí jì lóng shuài zhòng fá mù róng huàng huàng dà bài zhī
”石季龙帅众伐慕容皝,皝大败之。
qiū qī yuè shí jì lóng jiāng dài kāi shuài zhòng lái jiàng
秋七月,石季龙将戴开帅众来降。
dīng sì zhào yuē mù róng huàng cuī tiǎn jié kòu nǎi yún sǐ méi bā wàn yú rén jiāng shì qí tiān wáng zhī shǐ yě
丁巳,诏曰:“慕容皝摧殄羯寇,乃云死没八万余人,将是其天亡之始也。
zhōng yuán zhī shì yi jiā chóu liàng
中原之事,宜加筹量。
qiě dài kāi yǐ shuài bù dǎng guī shùn yi jiàn wèi láo
且戴开已帅部党归顺,宜见慰劳。
qí qiǎn shǐ yì ān xī piào qí zī móu zhū jūn shì
其遣使诣安西、骠骑,咨谋诸军事。
yǐ fǔ guó jiāng jūn láng yá nèi shǐ huán wēn wèi qián fēng xiǎo dū jiǎ jié shuài zhòng rù lín huái ān xī jiāng jūn yǔ yì wèi zhēng tǎo dà dū dū qiān zhèn xiāng yáng
”以辅国将军、琅邪内史桓温为前锋小督、假节,帅众入临淮,安西将军庾翼为征讨大都督,迁镇襄阳。
gēng shēn jìn líng wú jùn zāi
庚申,晋陵、吴郡灾。
bā yuè li shòu sǐ zi shì sì wěi wèi
八月,李寿死,子势嗣伪位。
shí jì lóng shǐ qí jiāng liú níng gōng xiàn dí dào
石季龙使其将刘宁攻陷狄道。
dōng shí yuè xīn sì yǐ chē qí jiāng jūn yǔ bīng dū du jīng jiāng sī yōng yì liáng liù zhōu zhū jūn shì jiāng zhōu cì shǐ yǐ piào qí jiāng jūn hé chōng wèi zhōng shū jiān dū du yáng yù èr zhōu zhū jūn shì yáng zhōu cì shǐ lù shàng shū shì fǔ zhèng
冬十月辛巳,以车骑将军庾冰都督荆江司雍益梁六州诸军事、江州刺史,以骠骑将军何充为中书监、都督扬豫二州诸军事、扬州刺史、录尚书事,辅政。
yǐ láng yá nèi shǐ huán wēn dū du qīng xú yǎn sān zhōu zhū jūn shì xú zhōu cì shǐ zhě póu wèi wèi jiāng jūn lǐng zhōng shū lìng
以琅邪内史桓温都督青徐兖三州诸军事、徐州刺史,褚裒为卫将军、领中书令。
shí yī yuè jǐ sì dà shè
十一月己巳,大赦。
shí èr yuè shí jì lóng qīn zhāng jùn jùn shǐ qí jiāng jūn xiè ài jù zhī dà zhàn yú hé xī jì lóng bài jì
十二月,石季龙侵张骏,骏使其将军谢艾拒之,大战于河西,季龙败绩。
shí èr yuè gāo gōu lí qiǎn shǐ cháo xiàn
十二月,高句骊遣使朝献。
èr nián chūn zhēng yuè zhāng jùn qiǎn qí jiāng hé lín xiè ài tǎo nán qiāng yú tián hé dà pò zhī
二年春正月,张骏遣其将和𬴊、谢艾讨南羌于阗和,大破之。
èr yuè mù róng huàng jí xiān bēi shuài yǔ wén guī zhàn yú chāng lí guī zhòng dà bài bēn yú mò běi
二月,慕容皝及鲜卑帅宇文归战于昌黎,归众大败,奔于漠北。
sì yuè zhāng jùn jiāng zhāng guàn bài shí jì lóng jiāng wáng zhuó yú sān jiāo chéng
四月,张骏将张瓘败石季龙将王擢于三交城。
qiū bā yuè bǐng zǐ jìn ān xī jiāng jūn yǔ yì wèi zhēng xi jiāng jūn
秋八月丙子,进安西将军庾翼为征西将军。
gēng chén chí jié dū du sī yōng liáng sān zhōu zhū jūn shì liáng zhōu cì shǐ píng běi jiāng jūn jìng líng gōng huán xuān zú
庚辰,持节、都督司雍梁三州诸军事、梁州刺史、平北将军、竟陵公桓宣卒。
dīng sì yǐ wèi jiāng jūn zhě póu wèi tè jìn dū du xú yǎn èr zhōu zhū jūn shì yǎn zhōu cì shǐ zhèn jīn chéng
丁巳,以卫将军褚裒为特进、都督徐兖二州诸军事、兖州刺史,镇金城。
jiǔ yuè bā dōng tài shǒu yáng qiān jī li shì jiāng shēn yáng zǒu zhī huò qí jiāng lè gāo
九月,巴东太守杨谦击李势将申阳,走之,获其将乐高。
bǐng shēn lì huáng zǐ dān wèi huáng tài zǐ
丙申,立皇子司马聃为皇太子。
wù xū dì bēng yú shì qián diàn
戊戌,帝崩于式干殿。
shí nián èr shí sān zàng chóng píng líng
时年二十三,葬崇平陵。
chū chéng dì yǒu jí zhōng shū lìng yǔ bīng zì yǐ jiù shì dāng cháo quán móu rén zhǔ kǒng yì shì zhī hòu qī shǔ jiāng shū nǎi yán guó yǒu qiáng dí yi lì zhǎng jūn suì yǐ dì wèi sì
初,成帝有疾,中书令庾冰自以舅氏当朝,权侔人主,恐异世之后,戚属将疏,乃言国有强敌,宜立长君,遂以帝为嗣。
zhì dù nián hào zài xīng zhōng cháo yīn gǎi yuán yuē jiàn yuán
制度年号,再兴中朝,因改元曰建元。
huò wèi bīng yuē guō pú chèn yún lì shǐ zhī jì qiū shān qīng lì zhě jiàn yě
或谓冰曰:“郭璞谶云‘立始之际丘山倾’,立者,建也;
shǐ zhě yuán yě
始者,元也;
qiū shān huì yě
丘山,讳也。
bīng qú rán jì ér tàn yuē rú yǒu jí xiōng qǐ gǎi yì suǒ néng jiù hu
”冰瞿然,既而叹曰:“如有吉凶,岂改易所能救乎?
zhì shì guǒ yàn yún
”至是果验云。
shǐ chén yuē sì nüè tāo tiān qǐ yī zhāo xī
史臣曰:肆虐滔天,岂伊朝夕。
ruò nǎi xiáng xíng bù yuàn zhù qíng yóu yǎng yòu kě yǐ jiàn nì shùn zhī jī yān
若乃详刑不怨,庶情犹仰,又可以见逆顺之机焉。
chéng dì yīn xuē ruò zhī zī shǒu jiāng huái zhī de zhèng chū wèi yáng shēng guāi wēi fú
成帝因削弱之资,守江淮之地,政出渭阳,声乖威服。
xiōng tú jì zòng shén qì diàn wēi jīng huá yuán áo zhī zī gōng shì lèi xián yáng zhī huǒ
凶徒既纵,神器阽危,京华元敖之资,宫室类咸阳之火。
jié quǎn fèi yáo
桀犬吠尧。
fēng hú sì luàn fāng zhū hòu yì hé ruò sī zhī shén yě
封狐嗣乱,方诸后羿,曷若斯之甚也。
fǎn wǒ huáng jià bù yǒu jìn wén zhī shī xì yú bāo sāng qiě lài táo gōng zhī lì
反我皇驾,不有晋文之师,系于苞桑,且赖陶公之力。
gǔ zhī hóu fú bù xìng chén jiā tiān zǐ xuān yóu zé bì gōng běi miàn wén zhū yí cè yòng wèi héng fàn
古之侯服,不幸臣家,天子宣游,则避宫北面,闻诸遗策,用为恒范。
xiǎn zōng yú wáng dǎo zhī mén liǎn yī qián bài qǐ lǔ gōng shòu yù zhī bēi hu
显宗于王导之门,敛衣前拜,岂鲁公受玉之卑乎!
dì yì kè jiǎn yú gōng zhù néng jī yáng liú bì zhě yě
帝亦克俭于躬,庶能激扬流弊者也。
zàn yuē wéi huáng sù biǎo yú jiù wèi pí
赞曰:惟皇夙表,余舅为毗。
qín yú zhì kòu zhuō yú xíng shī
勤于致寇,拙于行师。
huǒ jí jūn wū bīng chán dì wéi
火及君屋,兵缠帝帷。
shí tou zhī jià hǎi nèi hán bēi
石头之驾,海内含悲。
kāng hòu tiān zī jū āi lǐ rù
康后天资,居哀礼缛。
zhuì diǎn fāng xìng jiàng líng xī cù
坠典方兴,降龄奚促。