滇游日记四十四 — 徐霞客游记 — 徐霞客

shí bā rì cóng lěng quán ān chen qǐ lìng gù pū tóng miào lè mì tuó qí qī yǐ míng rì xíng

十八日从冷泉庵晨起，令顾仆同妙乐觅驼骑，期以明日行。

yú jí fàn chū běi mén cè qí wèi tiān mǔ yóu gài yǐ qí qù shǐ néng wǎng fǎn yě

余亟饭，出北门，策骑为天姥游，盖以骑去，始能往返也。

běi èr lǐ yóu yǎn wǔ chǎng hòu xī běi xià yuē yī lǐ dù yī gōu xī běi dāng zhōng chuān xíng

北二里，由演武场后西北下，约一里，渡一沟，西北当中川行。

wǔ lǐ guò hé chí

五里，过荷池。

yòu běi yī lǐ guò yī gōu

又北一里，过一沟。

yòu xī běi sān lǐ zé dà xī zì dōng qū ér xi liú běi shè zhī

又西北三里，则大溪自东曲而西流，北涉之。

sì lǐ pán xī shān dōng tū zhī zuǐ qí zuǐ dōng tū ér dà xī shàng liú yì xi lái bī zhī lù pán yá ér běi shì wèi méng huà tiān mǔ shì zhōng chù

四里，盘西山东突之嘴，其嘴东突，而大溪上流，亦西来逼之，路盘崖而北，是为蒙化、天姥适中处。

yòu běi èr lǐ guò xī shān zhī wān yòu běi èr lǐ zài pán yī dōng tū zhī zuǐ

又北二里，过西山之湾，又北二里，再盘一东突之嘴。

yòu guò xi wān sān lǐ qí dōng tū zhī zuǐ gèng zhǎng

又过西湾三里，其东突之嘴更长。

yú qí āo ér běi yǒu qí xī xiàng rù xiá qí xiá wān huán xi rù nèi wèi tǔ sī zuǒ shì zhī shì jū

逾其坳而北，有岐西向入峡，其峡湾环西入，内为土司左氏之世居。

tiān mǔ dào yóu āo běi jié xī xiá zhī kǒu zhí dù běi qù

天姥道由坳北截西峡之口，直度北去。

yuē sān lǐ yòu pán qí dōng tū zhī zuǐ yú shì jū lú lián luò shǐ wàng jiàn tiān mǔ sì zài běi wù zhī bàn huí yè jiān qí shān jiē zì xi tài shān tiáo fēn dōng xià zhī huí gāng yě

约三里，又盘其东突之嘴，于是居庐连络，始望见天姥寺在北坞之半回腋间，其山皆自西大山条分东下之回冈也。

yòu sān lǐ yǒu yī yuán fù dāng pán wān zhī zhōng rú zhū zài pán ér lù yíng qí qián

又三里，有一圆阜当盘湾之中，如珠在盘，而路萦其前。

yòu běi sān lǐ xún pō xī běi shàng yī lǐ ér jí shān mén shì wèi tiān mǔ yá ér shí wú yá yě

又北三里，循坡西北上，一里而及山门，是为天姥崖，而实无崖也。

qí sì dōng xiàng diàn yǔ zài běi sēng fáng zài nán

其寺东向，殿宇在北，僧房在南。

shān mén nèi yǒu gǔ fang yuē yún yǐn sì

山门内有古坊，曰“云隐寺”。

àn yī tǒng zhì lóng hàn tú shān zài chéng xī běi sān shí wǔ lǐ méng shì lóng qié dú zì āi láo jiāng qí zǐ xì nú luó jū qí shàng zhù lóng hàn tú chéng zì lì wèi qí wáng hào méng shě zhào jīn shàng yǒu fú tú jí yún yǐn sì

按《一统志》，巄屽图山在城西北三十五里，蒙氏龙伽独自哀牢将其子细奴逻居其上，筑巄屽图城，自立为奇王，号蒙舍诏，今上有浮屠及云隐寺。

shǐ zhī tiān mǔ yá jí yún yǐn sì ér qí shān shí míng lóng hàn tú yě

始知天姥崖即云隐寺，而其山实名巄屽图也。

qí fú tú zài sì běi huí gāng shàng diàn yǔ xī jí zhěng lì gài tǔ sī jiā suǒ wéi jīn bù miǎn liáo luò yǐ

其浮屠在寺北回冈上，殿宇昔极整丽，盖土司家所为，今不免寥落矣。

shí rì yǐ xià wǔ jí fàn ér guī

时日已下午，亟饭而归。

dù dà xī dǐ hé chí yǐ hūn hēi yǐ

渡大溪，抵荷池已昏黑矣。

rù chéng miào lè zhèng gōu dēng xiāng dài nǎi fàn ér wò

入城，妙乐正篝灯相待，乃饭而卧。

shí jiǔ rì miào lè yǐ rǔ xiàn zèng yú

十九日妙乐以乳线赠余。

yú yǐ shù yǔ xī shī shàn gèng zuò shī zèng zhī

余以俞禹锡诗扇，更作诗赠之。

tuó qí zhì jí fàn ér bié miào lè sòng chū běi mén

驼骑至，即饭而别，妙乐送出北门。

réng èr lǐ guò yǎn wǔ chǎng dōng

仍二里，过演武场东。

yòu běi xún dōng lù yī lǐ yǒu qí fēn wéi èr yī zhí běi suí dà wù zhě

又北循东麓一里，有岐分为二：一直北随大坞者。

wèi dà lǐ xià guān dào

为大理、下关道；

yī dōng xiàng rù xiá yú shān zhě wèi mí dù ěr hǎi dào

一东向入峡逾山者，为迷渡、洱海道。

nǎi cóng mí dù zhě dōng xiàng shàng

乃从迷渡者东向上。

wǔ lǐ shè xi xià zhī jiàn yú shì shàng jī pō

五里，涉西下之涧，于是上跻坡。

èr lǐ de píng yǒu shù jiā zài píng běi yuē ā r cūn

二里，得坪，有数家在坪北，曰阿儿村。

gèng niè pō zhí shàng wǔ lǐ dēng pō tóu píng xíng gāng jǐ ér nán dù zhī

更蹑坡直上五里，登坡头，平行冈脊而南度之。

cǐ jí yóu nán fēng běi dù ér xià zhě qí dōng yǔ tài shān jiā wèi kēng běi xià xi zhuǎn ér rù dà chuān qí xi zé píng zhuì chuān nán cóng qí shàng fǔ kàn méng chéng rú yī ōu tuō biān jìng shàng shǒu wàng de tǔ wū yě

此脊由南峰北度而下者，其东与大山夹为坑，北下西转而入大川，其西则平坠川南，从其上俯瞰蒙城，如一瓯脱边境上守望的土屋也。

yòu běi yǐ pō zài dōng shàng sān lǐ yǒu sān sì jiā dàng jí ér jū shì wèi shā tān shào

又北倚坡再东上三里，有三四家当脊而居，是为沙滩哨。

jí shàng yǒu xīn jiàn xiǎo ān pō jié

脊上有新建小庵，颇洁。

yòu niè jí dōng shàng èr lǐ pán yá běi zhuǎn hū běi xiá pián zhì lù chuān qí zhōng jí běi lái dōng dù ér nán zhuǎn zhī jí yě shì wèi lóng qìng guān

又蹑脊东上二里，盘崖北转，忽北峡骈峙，路穿其中，即北来东度而南转之脊也，是为龙庆关。

tòu xiá jí suí xiá dōng zhuì shí gǔ lín xún

透峡，即随峡东坠，石骨嶙峋。

bàn lǐ shāo píng

半里，稍平。

shì jí běi zì dìng xi lǐng nán xià dōng xié bái yá mí dù zhī shuǐ wèi lǐ shè jiāng nán yóu dìng biān xiàn dōng ér xià yuán jiāng

是脊北自定西岭南下，东挟白崖、迷渡之水，为礼社江，南由定边县东而下元江；

xi jiè méng huà diān tóu zhī shuǐ wèi yáng jiāng nán yóu dìng biān xiàn xi ér xià lán cāng nǎi jǐng dōng wēi yuǎn zhèn yuán yáng jiāng bìng wèi liú rù lán cāng jiāng cǐ wèi xú xiá kè yǐn míng yī tǒng zhì suǒ zhì zhū jùn zhōu zhī mài suǒ yóu dù zhě yě

西界蒙化甸头之水，为阳江，南由定边县西而下澜沧，乃景东、威远、镇沅阳江并未流入澜沧江，此为徐霞客引明《一统志》所致诸郡州之脉所由度者也。

dōng xiàng xià zhě sì lǐ yú yǒu shù jiā jū xiá zhōng shì wèi shí fú shào nǎi fàn

东向下者四里余，有数家居峡中，是为石佛哨，乃饭。

yòu sān lǐ yǒu sān sì jiā zài běi pō yuē táo yuán shào

又三里，有三四家在北坡，曰桃园哨。

yú shì qū zhé xíng xiá zhōng suí shuǐ ér chū huò dōng huò běi

于是曲折行峡中，随水而出，或东或北。

bù èr lǐ zhé yǔ xiá jù zhuǎn ér jiē zài shuǐ zuǒ

不二里，辄与峡俱转，而皆在水左。

rú shì shí lǐ zài běi zhuǎn shǐ wàng jiàn xiá kǒu dōng dá chuān zhōng xiá zhōng xiǎo shì lěi lěi gè jiù shuǐ cì qí wǎ jù bái nǎi mó shì yě yǐ shuǐ yùn jī mó mài wèi miàn shén jié bái nǎi zhī mí dù chuān zhōng ráo dào gèng ráo mài yě

如是十里，再北转，始望见峡口东达川中，峡中小室累累，各就水次，其瓦俱白，乃磨室也，以水运机，磨麦为面，甚洁白，乃知迷渡川中，饶稻更饶麦也。

yòu èr lǐ dù qiáo yóu xī yòu chū xiá kǒu suí shān nán zhuǎn bàn lǐ nǎi dōng xiàng jié chuān ér xíng

又二里，度桥，由溪右出峡口，随山南转半里，乃东向截川而行。

qí chuān shèn píng zhí běi yǒu chóng shān píng lì jí bái yá zhàn yě xī běi yǒu zǎn fēng héng gèn ér nán

其川甚平拓，北有崇山屏立，即白崖站也，西北有攒峰横亘而南。

jí dìng xī lǐng nán dù zhī jí yě

即定西岭南度之脊也。

liǎng gāo zhī jiān yǒu āo zài xī běi jí wéi dìng xī lǐng

两高之间，有坳在西北，即为定西岭。

yú lǐng ér xi wéi xià guān dào cóng āo běi zhuǎn wèi zhào zhōu dào

逾岭而西，为下关道，从坳北转，为赵州道。

yú bù dé jiǎ dào yú bǐ ér jǐn yī shè lǐ shè shàng liú lǎn mí dù fēng jǐng jiē tuó qí lèi zhī yě

余不得假道于彼，而仅一涉礼社上流，揽迷渡风景，皆驼骑累之也。

dōng xíng píng dī sān lǐ yǒu wéi qiáng dāng lù zuǒ jù chuān zhōng fāng zhěng ér shén yáo zhōng wú jù shì nǎi jǐng dōng wèi zhù liáng zhī suǒ shì yuē xīn chéng

东行平堤三里，有围墙当路，左踞川中，方整而甚遥，中无巨室，乃景东卫贮粮之所，是曰新城。

bàn lǐ qí qiáng dōng jǐn fù xíng dī shàng sān lǐ yǒu bēi tíng zài lù yòu nǎi dà lǐ cuì fù zhí wáng jūn shǔ shì jǐng dōng ér wèi rén lì yú cǐ zhě

半里，其墙东尽，复行堤上三里，有碑亭在路右，乃大理倅ｃｕì副职王君署事景东，而卫人立于此者。

yòu dōng bàn lǐ yǒu xī zì běi ér nán jià mù qiáo yú shàng shuǐ yǔ xī xíng jù bù dà cǐ jí lǐ shè zhī yuán zì bái yá dìng xī lǐng lái nán zhù dìng biān xià yuán jiāng hé mǎ lóng wèi lín ān hé xià lián huā tān zhě yě

又东半里，有溪自北而南，架木桥于上，水与溪形俱不大，此即礼社之源，自白崖定西岭来，南注定边，下元江，合马龙，为临安河，下莲花滩者也。

shí chuān zhōng fāng kǔ hàn gù shuǐ ruò yī dài

时川中方苦旱，故水若衣带。

cóng cǐ wàng zhī chuān xíng rú lí jiān běi zhí ér nán liǎn dōng xī liǎng jiè shān yì běi gāo ér nán fú gài dìng biān jǐng dōng dà dào jiē yóu cǐ ér nán qù

从此望之，川形如犁尖，北拓而南敛，东西两界山，亦北高而南伏，盖定边、景东大道，皆由此而南去。

yòu dōng bàn lǐ rù mí dù zhī xī mén

又东半里，入迷渡之西门。

qí qiáng bù jí xīn chéng zhī zhěng ér jū lú shén shèng shì wèi jiù chéng yǒu xún sī jū zhī

其墙不及新城之整，而居庐甚盛，是为旧城，有巡司居之。

qí de nǎi zhào zhōu ěr hǎi yún nán xiàn méng huà fēn jiè ér jǐng dōng zhī zhūn yì zài yān

其地乃赵州、洱海、云南县、蒙化分界，而景东之屯亦在焉。

mǎi mǐ yú chéng

买米于城。

chū běi mén suí qiáng dōng zhuǎn yī lǐ yǒu zhī fēng zì dōng nán rào ér běi yǒu xiǎo fú tú zài qí shàng

出北门，随墙东转一里，有支峰自东南绕而北，有小浮屠在其上。

pán qí zuǐ rù dōng wù zhōng yòu yī lǐ qí zhōng yòu chéng yī xiǎo hè yuē hǎi zǐ

盘其嘴入东坞中，又一里，其中又成一小壑，曰海子。

yǒu yǐ shān běi xiàng ér jū zhě suì tóu zhī sù

有倚山北向而居者，遂投之宿。

èr shí rì píng míng fàn ér xíng

二十日平明，饭而行。

yòu dōng yī lǐ rù xiá qí zhōng yòu chéng yī xiǎo hè

又东一里，入峡，其中又成一小壑。

èr lǐ suí hè běi zhuǎn jiàn shàng pō

二里，随壑北转，渐上坡。

zài shàng zài píng sān lǐ yú lǐng tóu zūn gāng běi xíng

再上再平，三里，逾岭头，遵冈北行。

yòu sān lǐ yǒu cūn zài xi pō yè jiān wèi jiǔ yào cūn

又三里，有村在西坡腋间，为酒药村。

yòu běi xún pō xíng qí pō jiē zì dōng ér xī xiàng xià zhě tiáo gāng lǚ lǚ yǒu xiǎo shuǐ jiè zhī jiē xi chū mí dù zhě

又北循坡行，其坡皆自东而西向下者，条冈缕缕，有小水界之，皆西出迷渡者。

zài xià zài shàng yuē shí lǐ yǒu mài jiāng zhě lú gāng tóu yuē fàn diàn yǒu cūn zài dōng shān xià yuē fàn diàn cūn

再下再上约十里，有卖浆者庐冈头，曰饭店，有村在东山下，曰饭店村。

yòu běi yú yī gāng èr lǐ pō xi yú shì yǒu shān yǔ dōng pō jiā ér chéng xiá qí xiǎo liú nán xià ér xi zhù mí dù

又北逾一冈，二里，坡西于是有山，与东坡夹而成峡，其小流南下而西注迷渡。

lù nǎi cóng xiá zhōng sù zhī běi èr lǐ yú zhuǎn ér dōng běi shàng èr lǐ yú zhì ér yú qí āo

路乃从峡中溯之北，二里余，转而东北上，二里余，陟而逾其坳。

cǐ wū lóng bà nán lái dà jí zhì cǐ dōng dù liǎng zhuǎn ér zhì wèi shuǐ mù zhě yě

此乌龙坝南来大脊，至此东度两转，而峙为水目者也。

jí pō píng tǎn nán suī lǚ shēng jiàng pō jiān ér shàng shí bù duō běi xià zé píng rú dōu bù zhī qí wèi nán lóng dà jí

脊颇平坦，南虽屡升降坡间，而上实不多，北下则平如兜，不知其为南龙大脊。

yú zì èr yuè shí sān cóng hè qìng dù dà jí ér xi pán xuán xī nán zhě bàn zǎi yú nǎi fù dù cǐ jí běi fǎn jì lí xiāng sān zài zhì dà jí ér dōng xī dù zhī bù chì rú zhī yǐ

余自二月十三从鹤庆度大脊而西，盘旋西南者半载余，乃复度此脊北返，计离乡三载，陟大脊而东西度之，不啻如织矣！

jí běi píng xià bàn lǐ jí qīng huá dòng yǐ xī shān dōng xiàng

脊北平下半里，即清华洞，倚西山东向。

zài rù zhī qí nèi huáng liáo yíng zhū jí yú dòng kǒu

再入之，其内黄潦盈潴，及于洞口。

yú qù nián là yuè shí jiǔ rì dāng yǔ hòu dòng dǐ suī zhù ér shuǐ bù wài yíng kě yǐ shēn rù

余去年腊月十九日，当雨后，洞底虽泞，而水不外盈，可以深入；

cí fāng kǔ hàn ér shuǐ dāng dòng mén jí wài tái yì bù néng jí qí nèi mén jù chuí chuí jìn shuǐ zhōng zhǐ cǐ chuān yī xì qí shàng yì tòu chóng guāng bù rú nèi dǐng zhī chóng shēn yě

兹方苦旱，而水当洞门，即外台亦不能及，其内门俱垂垂浸水中，止此穿一隙，其上亦透重光，不如内顶之崇深也。

shāo zhuǎn ér běi qí shàng dòu jí hēi àn ér qióng qí xià mén jù wèi shuǐ méi wú cóng rù zhōng dòng yě

稍转而北，其上窦即黑暗而穷，其下门俱为水没，无从入中洞也。

cǐ dòng xī yǐ wú jù bù néng shēn rù rán yóu jiàn zhù shù shí zhàng pī qí zhōng tòu dǐng zhī jiōng cí yǐ zhāng wàng mén ér zhǐ bù zhī tā rì guī tú jīng cǐ de qióng qí yùn cáng fǒu yě

此洞昔以无炬不能深入，然犹践泞数十丈，披其中透顶之扃，兹以张望门而止，不知他日归途经此，得穷其蕴藏否也。

chū dòng běi xíng bàn lǐ yú lǐng jí xī xiàng bái yá dà dào réng shě zhī ér běi

出洞，北行半里，逾岭即西向白崖大道，仍舍之而北。

èr lǐ yǒu chí yī fāng zài xi pō xià qí xī nán yá shí lín xún yì lóng tán yě

二里，有池一方，在西坡下，其西南崖石嶙峋，亦龙潭也。

yòu běi yī lǐ guò yī cūn jù cūn běi lù yòu yǒu qiáng yī wéi wèi yáng tǔ xiàn zhī zhái

又北一里，过一村聚，村北路右有墙一围，为杨土县之宅。

yòu běi yī lǐ jí ěr hǎi wèi chéng xī nán yú

又北一里，即洱海卫城西南隅。

cóng xi chéng wài xíng bàn lǐ guò xī mén yú xī suǒ tóu sù chù yě

从西城外行半里，过西门，余昔所投宿处也。

yòu suí chéng ér běi bàn lǐ zhuǎn dōng bàn lǐ dǐ běi mén wài nǎi mì diàn ér fàn

又随城而北半里，转东半里，抵北门外，乃觅店而饭。

xiān shì yú cóng tú zhōng jiàn mù tóng shǒu chí yī jī zōng shèn jù ér xiān jié shí jī zōng yǐ guò shí gài zuì hòu zhě dú chū ér dà yě

先是余从途中，见牧童手持一鸡葼，甚巨而鲜洁，时鸡葼已过时，盖最后者独出而大也。

yú shì zhī zhì shì yuè tāng wèi fàn shén shì

余市之，至是瀹汤为饭，甚适。

ěr hǎi wǎng jī shān dào zài jiǔ dǐng liáng wáng èr shān jiān yú xī suǒ jīng zhě qí fū yǐ jiā zài qiáo diān gù qiáng yú yū cǐ

洱海往鸡山道，在九鼎、梁王二山间，余昔所经者，骑夫以家在荞甸，故强余迂此。

gài ěr hǎi wèi suǒ huán zhī wù shén dà xi yǐ dà jí chóng gāng dōng miàn dōng shān duì liè dōng nán huì wèi qīng lóng hǎi zǐ pò xiá ér rào xiǎo yún nán yì wèi shuǐ kǒu qí nán jí qīng huá dòng qián suǒ yú nán āo

盖洱海卫所环之坞甚大，西倚大脊崇冈，东面东山对列，东南汇为青龙海子，破峡而绕小云南驿为水口，其南即清华洞前所逾南坳。

qí běi jí yuè wáng shān dōng xià zhī zhī píng fú ér héng jiē dōng shān zhě zì ěr hǎi běi wàng yǐ wéi shuǐ cóng cǐ xiè ér bù zhī fǎn wéi shàng liú

其北即瀹王山东下之支，平伏而横接东山者，自洱海北望，以为水从此泄，而不知反为上流。

yú yì yù jīng cǐ yàn zhī yú shì běi xíng tián chéng jiān xi zhān jiǔ dǐng dào dēng yuán pō zài gé jiàn zhī wài shù lǐ yě

余亦欲经此验之，于是北行田塍间，西瞻九鼎道，登缘坡，在隔涧之外数里也。

liù lǐ dǐ liáng wáng shān dōng zhī zhī nán yǒu sì zài qí xi yè nán xiàng lín chuān yuē bō rě sì

六里，抵梁王山东支之南，有寺在其西腋，南向临川，曰般若寺。

lù nǎi dōng xiàng yú gāng yī lǐ yú yǒu cūn lú yǐ xī shān ér jū yuē pǐn diān

路乃东向逾冈，一里余，有村庐倚西山而居，曰品甸。

yóu qí dōng yī lǐ yú zài běi shàng pō nǎi yī dī yě

由其东一里余，再北上坡，乃一堤也。

dī xī běi shān huí hè bào dōng nán jī shuǐ wéi hǎi yú shí jiǔ zǎo bàn yǐ hé yǐ

堤西北山回壑抱，东南积水为海，于时久早，半已涸矣。

cóng dī ér dōng bàn lǐ yī miào yǐ dī ér běi xuán hǎi zhōng wèi lóng wáng cí

从堤而东半里，一庙倚堤而北悬海中，为龙王祠。

yòu dōng bàn lǐ zhuǎn běi dī shǐ jǐn

又东半里转北，堤始尽。

fù yú dōng tū zhī pō yī lǐ fù jiàn xi yè shàng pán hǎi zǐ zhī liú

复逾东突之坡，一里，复见西腋尚蟠海子支流。

píng xíng lǐng jí yòu běi sān lǐ zé dōng xiá xià zhuì yáo jiē dōng shān yè zhōng yǒu shuǐ yíng yíng zé zhōu guān xiē hǎi zǐ yě

平行岭脊，又北三里，则东峡下坠，遥接东山，腋中有水盈盈，则周官些海子也。

qí běi zé píng gāng dōng dù ér shǔ yú dōng shān cǐ hǎi shí qīng lóng hǎi zǐ zhī yuán yǐ

其北则平冈东度，而属于东山，此海实青龙海子之源矣。

liáng wáng zhī mài yóu cǐ dōng dù bù tè nán huán wèi ěr chéng dōng shān jí qiáo diān běi bīn chuān dōng tài shān chóng long wèi tiě suǒ jīng hóng shí yá zhě jiē cǐ jí rào qiáo diān dōng ér páng bó zhī

梁王之脉，由此东度，不特南环为洱城东山，即荞甸北宾川东大山崇窿，为铁索箐、红石崖者，皆此脊绕荞甸东而磅礴之。

yú sù wén ěr chéng běi yǒu mǐ diān hé diān qiáo diān zhī míng qiě zhī qīng hǎi zǐ shuǐ jīng xiǎo yún nán suí chuān běi zhuǎn jīng yān zhī bà hé hé mǐ zhū diān shuǐ ér běi rù jīn shā yì cǐ jí zhī běi qiáo diān shuǐ yì dōng běi liú

余夙闻洱城北有米甸、禾甸、荞甸之名，且知青海子水经小云南随川北转，经胭脂坝，合禾、米诸甸水而北入金沙，意此脊之北，荞甸水亦东北流。

我过去听说洱海卫城以北有米甸、禾甸、荞甸的地名，并且知道青海子的水流经小云南释顺平川向北转，经过胭脂坝，会合禾甸、米甸诸处甸子的水后往北流入金沙江，意料此条山脊的北面，荞甸的水也是向东北流。

zhì cǐ nǎi zhī qí dú xī běi chū bīn chuān xī

至此乃知其独西北出宾川昔，

shǐ wù cǐ jí zì shān nán dù wèi shān ér jǐn yú xiǎo yún nán

始晤此脊自山南度为C山而尽于小云南，

běi jiè yú qiáo diān zhī dōng

北界于荞甸之东，

sǒng bīn chuān dōng shān ér jǐn yú hóng shí yá jīn shā jiāng àn

耸宾川东山而尽C于红石崖金沙江岸，

jí běi pán hè shì wèi qiáo diān

脊北盘壑是为荞甸，

yǔ hé mǐ èr diān míng suī dǐng liè

与禾、米二甸名虽鼎列，

ér shuǐ zé fēn liú yān

而水则分流焉。

cóng lǐng shàng zhuǎn xī běi yī lǐ suí běi wù xià sān lǐ ér zhì wù dǐ

从岭上转西北一里，随北坞下，三里而至坞底。

zhí běi kāi yī wù qí běi chóng shān héng gèn jí xié qiān yú bīn chuān zhī dōng ér xióng zhì zhě

直北开一坞，其北崇山横亘，即斜骞于宾川之东而雄峙者；

xi jiè tài shān jí liáng wáng shān běi xià zhī zhī

西界大山，即梁王山北下之支；

dōng jiè tài shān jí zhōu guān xiē běi gāng dōng dù zhī jí suǒ zhuǎn běi ér zhí jiē héng gèn chóng shān zhě

东界大山，即周官些北冈东度之脊，所转北而直接横亘崇山者。

cóng lǐng shàng guān zhī dōng xī jiè jǐn yǔ jí píng zhì cǐ ér yán yán zhí shàng qí suǒ xià shēn yě

从岭上观之，东西界仅与脊平，至此而岩岩直上，其所下深也。

wù zhōng cūn lú lèi luò jí suǒ wèi qiáo diān

坞中村庐累落，即所谓荞甸。

dù xī nán xiá suǒ chū jiàn shāo běi shàng pō yòu yī lǐ ér zhǐ yú qí fū jiā

度西南峡所出涧，稍北上坡，又一里而止于骑夫家。

xià wǔ rè shén jìng sù bù xíng

下午热甚，竟宿不行。

èr shí yī rì píng míng fàn ér xíng qí fū mìng qí zi dān ér suí

二十一日平明，饭而行，骑夫命其子担而随。

cái chū mén zi yǐ dān chóng fù fǎn zài hou qí fù fàn réng yǐ qí xíng zé shàng wǔ yǐ

才出门，子以担重复返，再候其父饭，仍以骑行，则上午矣。

běi xiàng suí xī shān zhī lù wǔ lǐ yǒu yī cūn zài chuān zhī dōng wèi hǎi zǐ

北向随西山之麓，五里，有一村在川之东，为海子。

cūn dāng chuān wā chù ér shí fēi hǎi yě dì dōng shān yǒu xiá xiàng zhī ěr

村当川洼处，而实非海也，第东山有峡向之耳。

jiàn zhuǎn xī běi wǔ lǐ xī shān xià fù guò yī cūn

渐转西北，五里，西山下复过一村。

渐渐转向西北，五里，在西山下又经过一村。

yòu sì lǐ yǒu shù shí jiā yǐ xī shān ér lú qí qián huán dī jī shuǐ yuē féng yì cūn qí běi jí chóng shān héng zhàng zhī lù

又四里，有数十家倚西山而庐，其前环堤积水，曰冯翊村，其北即崇山横障之麓。

chuān zhōng shuǐ shǐ yán dōng shān běi liú

川中水始沿东山北流，

zhì shì xi zhuǎn

至是西转，

shù běi shān ér xi

漱北山而西，

xī shān yòu běi tū ér è zhī

西山又北突而扼之，

yǔ běi lù duì zhì wèi mén

与北麓对峙为门，

shuǐ yóu qí zhōng xī xiàng pò xiá qù

水由其中西向破峡去，

lù yóu qí nán xī xiàng yú āo rù

路由其南西向逾坳入，

suì yǔ shuǐ bù fù jiàn

遂与水不复见，

gài běi tū zhī zuǐ

盖北突之嘴，

jiā shuǐ bù kě xíng

夹水不可行，

gù cóng qí nán pī xì yǐ yú zhī yě

故从其南披隙以逾之也。

yóu féng yì cūn běi yī lǐ zhì cǐ āo lù nǎi xī xiàng pán yá lì hè

由冯翊村北一里，至此坳麓，乃西向盘崖历壑。

shān yǔ hū lái qīng pén dǎo xiá jiā de jiāo liú

山雨忽来，倾盆倒峡，浃地交流。

èr lǐ zhuǎn xī nán pán yá shàng yòu yī lǐ zhuǎn xī běi suì niè shí pō lǐ yú shēng gāng tóu

二里，转西南盘崖上，又一里，转西北，遂蹑石坡，里余，升冈头。

yǒu qí xī xiàng yú āo zhě bīn jū dào yě

有岐西向逾坳者，宾居道也；

běi xiàng zhì gāng zhě bīn chuān dào yě nǎi běi shàng bàn lǐ suì dēng lǐng tóu

北向陟冈者，宾川道也，乃北上半里，遂登岭头。

yú shì xi kàn dà chuān zhèng yǔ bīn jū hǎi dōng zhī shān gé chuān yáo duì ér chuān zhī nán běi shàng wèi jìn shān suǒ yǎn bù néng quán dǔ rán fēng běi qiáo diān zhī shuǐ yǐ tòu xiá xi chū pán shé ér běi yǐ

于是西瞰大川，正与宾居海东之山，隔川遥对，而川之南北，尚为近山所掩，不能全睹，然峰北荞甸之水，已透峡西出，盘折而北矣。

nǎi xī běi xià shān

乃西北下山。

yī lǐ yú qí fū zhǐ běi fēng jiā gāng jiān wèi tiě chéng jiù zhǐ xī tǔ qiú zhī jù yǐ wéi xiǎn zhě

一里余，骑夫指北峰夹冈间，为铁城旧址，昔土酋之据以为险者。

gài liáng wáng shān běi jǐn zhī zhī běi zé qiáo diān shuǐ jiè wèi shēn qiàn nán zé cóng fēng dǐng yòu zhuì yī kēng huán zhī cǐ gāng xuán qí zhōng xī xiàng tè lì yì rú fó guāng zhài shì xiǎn yī nǚ guān zhī yì yě fēi zōu zhōng chéng yìng lóng shān chú zhū cháo ān dé cǐ níng yǔ hu

盖梁王山北尽之支，北则荞甸水界为深堑，南则从峰顶又坠一坑环之，此冈悬其中，西向特立，亦如佛光寨恃险一女关之意也，非邹中丞应龙芟除诸巢，安得此宁宇乎！

yòu xià lǐ yú dù zhuì kēng zhī shuǐ nǎi xún dōng shān běi xíng

又下里余，渡坠坑之水，乃循东山北行。

yòu sān lǐ dǐ qiáo diān shuǐ suǒ chū kǒu

又三里，抵荞甸水所出口。

qí shuǐ fèn yǎn màn liú ér běi suí zhī huò xíng shuǐ zhōng huò qū qì shuǐ biān qiǎn shí tān shàng huò shè shuǐ zuǒ huò shè shuǐ yòu máng wú zhèng lù

其水分衍漫流，而北随之，或行水中，或趋碛ｑì水边浅石滩上，或涉水左，或涉水右，茫无正路。

sì lǐ nǎi shàng dōng lù shǐ yǒu lù běi xiàng

四里，乃上东麓，始有路北向。

xún lù xíng liù lǐ wàng lù xi yǒu gǒng qiáo dāng chuān zhī zhōng zé dà lǐ yóu bīn jū lái dà dào

循麓行六里，望路西有巩桥当川之中，则大理由宾居来大道。

yǒu jù luò zài qiáo xī shì wèi zhōu guān yíng

有聚落在桥西，是为周官营。

cóng qí dōng zhí běi sān lǐ yī xiǎo fang zài gāng shàng guò zhī shǐ jiàn bīn chuān chéng

从其东直北三里，一小坊在冈上，过之，始见宾川城。

yòu běi yī lǐ guò nán xūn qiáo rù qí nán mén

又北一里，过南薰桥，入其南门。

xíng chéng zhōng běi guò zhōu zhì qián yuē yī lǐ chū běi mén fàn shì ròu yǐ shí

行城中，北过州治前，约一里，出北门饭，市肉以食。

běi yī lǐ guò xiǎo gāng fang xī běi xià pō yī lǐ dǐ chuān zhōng jiàn

北一里，过小冈坊，西北下坡，一里，抵川中涧。

qí běi yǒu gǒng qiáo wǔ dòng pō zhěng yǐ jiàn shuǐ jǐn yī yī dài gù bù yóu qiáo ér yuè jiàn

其北有巩桥五洞，颇整，以涧水仅一衣带，故不由桥而越涧。

yòu xī běi èr lǐ yú suì dǐ xī shān dōng tū zhī zuǐ

又西北二里余，遂抵西山东突之嘴。

pán zhī běi yòu èr lǐ yǒu lù zì xī nán yú lǐng āo lái hé jiào yú xī cóng liáng wáng shān lái zhě

盘之北，又二里，有路自西南逾岭坳来合，叫余昔从梁王山来者。

qí běi yǒu cūn lú yǐ xī fēng xià shì wèi hóng mào cūn yú xī lái fàn chù yě

其北有村庐倚西峰下，是为红帽村，余昔来饭处也。

cóng cūn hòu suí xī shān běi xíng sì lǐ

从村后随西山北行四里。

xī shān kāi xiǎo xiá yú shì lù fēn wèi èr suì xī xiàng rù xiá

西山开小峡，于是路分为二，遂西向入峡。

yī lǐ shè xiǎo jiàn běi shàng yī lǐ dēng gāng tóu guò yī fang fù xī běi xíng

一里，涉小涧北上，一里，登冈头，过一坊，复西北行。

èr lǐ xi yú gāng jǐ wàng jiàn nán shān zì xi píng liè ér dōng shì pái shā běi jiè zhī shān xi zì hǎi dōng dōng dǐ bīn jū nán yǔ dà jí wū lóng bà shān bìng jiā zhě tǔ rén chēng wéi běi shān ér guān yīn jīng zài qí běi wù

二里，西逾冈脊，望见南山自西屏列而东，是排沙北界之山，西自海东，东抵宾居，南与大脊乌龙坝山并夹者，土人称为北山，而观音箐在其北坞。

qí xī běi bīn ěr hǎi wèi lǔ bǎi shān zé sān jiàn mén suǒ lái zhī jí yòu dōng xié shàng xià cāng zhī shuǐ ér běi chū niān huā sì nán qiáo xià zhě yě

其西北濒洱海，为鲁摆山，则三涧门所来之脊，又东挟上、下仓之水，而北出拈花寺南桥下者也。

cóng gāng tóu yòu xī běi xíng sān lǐ shāo xià yǒu shuǐ zì xī nán lái yǒu tíng qiáo běi kuà zhī shì wèi gān guǒ qiáo

从冈头又西北行三里，稍下，有水自西南来，有亭桥北跨之，是为干果桥。

běi yǒu shù jiā yǐ gāng yú xī zhī suǒ sù ér jīn yì sù zhī

北有数家倚冈，余昔之所宿，而今亦宿之。

gān guǒ běi yǒu yī jiān fēng dōng xiàng ér tū tíng tíng líng shàng gài xī nán zì lǔ bǎi hǎi dōng zhī jí fēn zhī dōng běi shàng wéi shàng xià cāng guān yīn jīng fēn jiè xià wèi liàn dòng gān guǒ èr xī zhōng chuí yì jī shān dōng dì yī shuǐ kǒu shān yě

干果北有一尖峰，东向而突，亭亭凌上，盖西南自鲁摆海东之脊，分支东北上，为上、下仓、观音箐分界，下为炼洞、干果二溪中垂，亦鸡山东第一水口山也。

èr shí èr rì píng míng fàn ér xíng

二十二日平明，饭而行。

xī běi sān lǐ yú shè yī xiǎo xī yòu shàng lǐ xǔ dǐ jiān fēng xià

西北三里余，涉一小溪，又上里许，抵尖峰下。

xún qí dōng yá ér běi yī lǐ suí yá xi zhuǎn suì chū fēng běi

循其东崖而北，一里，随崖西转，遂出峰北。

yú shì běi wù zì xi ér dōng jí jī shān zhī shuǐ zì liàn dòng ér dōng xià niú jǐng jiē hé bīn chuān ér běi zhě yě

于是北坞自西而东，即鸡山之水，自炼洞而东下牛井街，合宾川而北者也。

lù suí nán yá xī xiàng xià èr lǐ yǒu cūn zài lù páng shàng yǒu fang yuē jīn niú yì jǐng tǔ rén zhǐ xī běi cūn páng yǒu shí xué wèi jīn niú yì chù ér jiē zé zài qí wài

路随南崖西向下，二里，有村在路旁，上有坊，曰“金牛溢井”，土人指溪北村旁，有石穴为金牛溢处，而街则在其外。

yòu xi pán xiá zhì pō èr lǐ xià dù yī xiǎo shuǐ fù xī běi shàng

又西盘峡陟坡，二里，下渡一小水，复西北上。

zài xià zài shàng wǔ lǐ dēng yī gāng tóu jiē zì nán ér běi tū zhě

再下再上，五里，登一冈头，皆自南而北突者。

yòu èr lǐ shāo xià guò guǎng diān liú fāng fang

又二里，稍下，过“广甸流芳”坊。

yòu běi yī lǐ yú shì cūn lú xiāng wàng jí liàn dòng jìng yǐ

又北一里，于是村庐相望，即炼洞境矣。

nán yǐ pō běi kàn wù yòu èr lǐ guò gōng guǎn jiē yòu běi yī lǐ guò zhōng xī zhuāng

南倚坡，北瞰坞，又二里，过公馆街，又北一里，过中谿庄。

li zhōng xī gōng yǐ nián lǎo liàn dòng mǐ shí zhī yì huà gù zhì zhuāng yǐ gōng cān

李中谿公以年老，炼洞米食之易化，故置庄以供餐。

jī shān zhōng xī gōng yǒu sān yí jì dōng wèi cǐ zhuāng xi táo huā jīng xià yǒu zhōng xī shū yuàn dà dǐng zhī cè lǐ fó tái yǒu zhōng xī dú shū chù

鸡山中谿公有三遗迹：东为此庄，西桃花箐下有中谿书院，大顶之侧礼佛台有中谿读书处。

yòu běi shàng gāng yī lǐ máo shè lěi lěi bù gāng tóu shì wèi liàn dòng jiē zǐ

又北上冈一里，茅舍累累布冈头，是为炼洞街子。

yòu běi bàn lǐ guò liàn fǎ lóng tán fang

又北半里，过“炼法龙潭”坊。

yòu běi lǐ yú shāo xià guò yī qiáo yǒu shù jiā yǐ xī shān wù zhōng qián yǒu shuǐ yī táng qí shàng yǒu jǐng yī xiǎo tíng fù zhī jí lóng tán yě bù zhī liàn fǎ zhě wèi shuí yǐ

又北里余，稍下，过一桥，有数家倚西山坞中，前有水一塘，其上有井，一小亭覆之，即龙潭也，不知炼法者为谁矣。

cūn běi yǒu jù shù yī zhū gēn qū ér chū tǔ shàng wǔ liù chǐ zhōng kōng gǒng ér fù dào rù dì zhōng qí xià kě tōng rén xíng

村北有巨树一株，根曲而出土上五六尺，中空，巩而复倒入地中，其下可通人行。

yú shì yòu xī běi èr lǐ yú yī pō yòu xī běi yī lǐ yú guò chá ān

于是又西北二里，逾一坡，又西北一里余，过茶庵。

yòu xī běi xià shè yī kēng yī lǐ shè kēng fù shàng nǎi xún běi shān zhī huán yè ér xī shàng

又西北下涉一坑，一里，涉坑复上，乃循北山之环腋而西上。

yī lǐ yú kàn qí nán hè zhōng huán rú guī ér dǐ shèn píng

一里余，瞰其南壑，中环如规，而底甚平。

yòu xī shàng yī lǐ suì fēn liǎng qí běi xiàng yú lǐng wèi jī shān dào

又西上一里，遂分两岐，北向逾岭为鸡山道。

nǎi běi shàng xíng lǐng tóu èr lǐ fù xi zhé ér xià

乃北上行岭头二里，复西折而下。

xià èr lǐ yú yǒu xiá zì xī nán lái qí dǐ shuǐ pò xiá dōng běi chū jí xià cāng hǎi zi shuǐ suǒ yóu zhù niú jǐng zhě yǒu tíng qiáo kuà zhī shì jī shān dōng dì èr shuǐ kǒu shān yě

下二里余，有峡自西南来，其底水破峡东北出，即下仓海子水所由注牛井者，有亭桥跨之，是鸡山东第二水口山也。

dù qiáo xi fù běi shàng pō

渡桥西，复北上坡。

zhé ér nán pán xī xiá ér běi yī lǐ yú xún xiá xī běi shàng yòu lǐ yú yǒu shào dāng lǐng tóu cóng cǐ píng xíng zhí nán nǎi xià cāng dào

折而南，盘西峡而北一里余，循峡西北上，又里余，有哨当岭头，从此平行直南，乃下仓道。

yú lǐng běi xià yī lǐ zé niān huā sì dōng xiàng yǐ xī shān jū huán hè zhōng nǎi rù ér fàn

逾岭北下一里，则拈花寺东向倚西山，居环壑中，乃入而饭。

jì fàn yǔ zhì wèi shǎo qì

既饭，雨至，为少憩。

suì cóng sì zuǒ zhuǎn ér xī shàng yī lǐ yú yú yī běi tū zhī lǐng yǒu fang yuē fú tái yǎng zhǐ shǐ quán jiàn jī shān miàn mù

遂从寺左转而西上，一里余，逾一北突之岭，有坊曰“佛台仰止”，始全见鸡山面目。

dǐng sǒng xī běi wěi diào dōng nán gāo xuán tiān jì lìng rén shén wǎng

顶耸西北，尾掉东南，高悬天际，令人神往。

yú jí xi xià jí zhuǎn ér běi yī lǐ xià shè běi zhuì zhī xiá

逾脊西下，即转而北，一里，下涉北坠之峡。

yòu bàn lǐ xi yú yī běi tū zhī āo

又半里，西逾一北突之坳。

āo nán qí yǒu fang yǐ pō cǐ bái shí yá dōng lù fang yě yú xī lái wèi jí jiàn gù cóng qí xi lù zhī fang zhé ér dōng shàng

坳南岐有坊倚坡，此白石崖东麓坊也，余昔来未及见，故从其西麓之坊，折而东上。

guò āo fù xī xiàng xún dà lù qū lǐ yú guò bái shí yá xi fang

过坳复西向，循大路趋里余，过白石崖西坊。

yòu xi lǐ yú yǒu qí shāo xià zé jī shān qián xiá zhī xī dōng xiàng ér rù niú jǐng jiē hé bīn chuān xī běi xiàng sāng yuán ér xià jīn shā yǐ

又西里余，有岐稍下，则鸡山前峡之溪，东向而入牛井街，合宾川溪北向桑园而下金沙矣。

xī yǒu xiǎo tíng qiáo kuà qí shàng guò qiáo běi qí fū dōng zhuǎn běi shàng ér xiàng shā zhǐ yú xī xiàng sù xī yù xún suǒ wèi hé zi kǒng zhě

溪有小亭桥跨其上，过桥北，骑夫东转北上而向沙址，余西向溯溪，欲寻所谓河子孔者。

shí shuǐ zhǎng zhuó liú bēn yǒng yǐ wéi bù fù kě wù sè

时水涨，浊流奔涌，以为不复可物色。

yù yī yù wèn zhī zhǐ zài xī nán yá xià ér yán xī lù jué shuǐ pài héng liú jīng jí jiāo yì

遇一妪，问之，指在西南崖下，而沿溪路绝，水派横流，荆棘交翳。

huò shè liú huò jiàn mǎng xi èr lǐ hū jiàn yī tíng qiáo kuà xī shàng qí dà bèi yú xià liú shā zhǐ zhě yǒu lù zì běi lái yuè qiáo nán jí xún nán shān dōng xiàng chū bái shí yá qián nǎi dēng shān guān dào

或涉流，或践莽，西二里，忽见一亭桥跨溪上，其大倍于下流沙址者，有路自北来，越桥南，即循南山东向，出白石崖前，乃登山官道。

shǐ zhī shā zhǐ xiǎo qiáo nǎi jié jìng ér cǐ qiáo jí xǐ xīn qiáo yě hé zi kǒng jí zài qiáo nán shí yá xià

始知沙址小桥乃捷径，而此桥即洗心桥也，河子孔即在桥南石崖下。

qí shí héng wò èr sān zhàng shuǐ yóu qí xià běi xiàng yì chū xué héng zhǎng rú qí shí ér gāo bù jí sān chǐ shuǐ zhī cóng zhōng yì zhě shén qīng ér xī zhōng zhī zì qiáo xī lái zhě hún zhuó rú jiāng

其石横卧二三丈，水由其下北向溢出，穴横长如其石，而高不及三尺，水之从中溢者甚清，而溪中之自桥西来者，浑浊如浆。

gài qiáo yǐ xī shuǐ cóng èr pài shuǐ de zhī liú lái yī běi lái zhě pù bù xiá zhōng yǔ xī tán lóng tán èr shuǐ suǒ hé

盖桥以西水从二派水的支流来：一北来者，瀑布峡中，与悉檀、龙潭二水所合；

yī xi lái zhě táo huā jīng dōng xià zhī liú

一西来者，桃花箐东下之流。

èr pài gòng huì qiáo xī chū qiáo dōng yòu huì cǐ kǒng zhōng qīng pài cǐ jī shān nán jiàn zhī shàng liú yě

二派共会桥西，出桥东，又会此孔中清派，此鸡山南涧之上流也。

kǒng shàng yǒu shén cí

孔上有神祠。

qí nán yá zhī shàng gèng yǒu jìng shì

其南崖之上，更有静室。

yú shì suí běi lái dà lù shàng líng shān yī huì fang

于是随北来大路，上“灵山一会坊”。

èr lǐ zhì fang xià jí shā zhǐ xi lái lù suǒ hé zhě

二里，至坊下，即沙址西来路所合者。

qí xī nán gé jiàn yǒu sì jù pō lù wèi jiē dài sì

其西南隔涧，有寺踞坡麓，为接待寺。

cǐ gǔ chà yě zài xi dì yī zhī dōng jǐn zhī lù jī shān zhū shā shān lù wèi pì xiān yǒu cǐ sì zì hòu lái zhě jū shàng ér cǐ shā tuí yǐ

此古刹也，在西第一支东尽之麓，鸡山诸刹，山路未辟，先有此寺，自后来者居上，而此刹颓矣。

shí yú bù zhī qí pū qián hòu pái huái yī lǐ jiàn suí xī dōng àn ér shàng

时余不知骑仆前后，徘徊一里，渐随溪东岸而上。

qí dōng fēng xià lín jí dōng dì sān zhī huí huán zhī lǐng xīn gòu tǎ jī yú qí shàng zhōng yǔ dà shì gé zhōng dì èr zhī xiāng duì chéng xiá ér lù yóu qí xià zhě yě

其东峰下临，即东第三支回环之岭，新构塔基于其上，中与大士阁中第二支相对成峡，而路由其下者也。

yòu běi yī lǐ pán pō shāo shàng guò bào ēn sì

又北一里，盘坡稍上，过报恩寺。

sì wèi dōng dì sān zhī shān lù zhī shǒu shā yì rú jiē dài zhī zài xi zhī zhī shǒu

寺为东第三支山麓之首刹，亦如接待之在西支之首。

wéi zhōng dì èr zhī qí lù wèi liǎng xī jiāo huì chù jiā jiān wú shā kě tuō qí shàng jí dà shì gé zhōng lín zhī ér yǐ

惟中第二支，其麓为两溪交会处，夹尖无刹可托，其上即大士阁中临之而已。

cóng bào ēn xi yòu běi yī lǐ yǒu qiáo xī kuà jiàn shàng

从报恩西又北一里，有桥西跨涧上。

dù qiáo xún dà shì gé dōng lù běi xiàng shàng bàn lǐ yǒu qí xī nán pán lǐng zhě dà tǔ gé dà dào yě

度桥，循大士阁东麓北向上半里，有岐西南盘岭者，大土阁大道也；

zhí běi lín dōng xī xi yá ér rù zhě xī tán lóng tán dào yě

直北临东溪西崖而入者，悉檀、龙潭道也。

wèn tuó qí yǐ xiān xiàng lóng tán yú suí zhī

问驼骑已先向龙潭，余随之。

yī lǐ yòu dōng dù qiáo cóng jiàn dōng niè jùn shàng qí shàng zhǐ xiāng dié rán jù sōng jiā lǒng cuì yīn fēi liú bù fù zhī yǒu dēng zhì zhī jiān yě

一里，又东度桥，从涧东蹑峻上，其上趾相叠，然巨松夹陇，翠荫飞流，不复知有登陟之艰也。

yòu èr lǐ zhuǎn lóng tán shàng bàn lǐ ér rù xī tán sì

又二里，转龙潭上，半里而入悉檀寺。

shí sì zhǎng lǎo jù bù zài wéi chún bái chū yíng

时四长老俱不在，惟纯白出迎。

nǎi shuì jià běi lóu

乃税驾北楼。

huí yì suì chū qù cǐ yǐ bàn zǎi yú yǐ

回忆岁初去此，已半载余矣。