金匮要略 · 张仲景 · Chapter 13 of 25

卷中·消渴小便不利淋病脉证并治十三

PinyinModern Translation
Size

mài zhèng jiǔ tiáo fāng liù shǒu

(脉证九条方六首)

jué yīn zhī wèi bìng xiāo kě qì shàng chōng xīn xīn zhōng téng rè jī ér bù yù shí shí jí tǔ xià zhī bù kěn zhǐ

厥阴之为病,消渴,气上冲心,心中疼热,饥而不欲食,食即吐,下之不肯止。

cùn kǒu mài fú ér chí fú jí wéi xū chí jí wéi láo

寸口脉浮而迟,浮即为虚,迟即为劳;

xū zé wèi qì bù zú láo zé róng qì jié

虚则卫气不足,劳则荣气竭。

fū yáng mài fú ér shù fú jí wéi qì shù jí wéi xiāo gǔ ér dà jiān yī zuò jǐn

趺阳脉浮而数,浮即为气,数即为消谷而大坚(一作紧)。

qì shèng zé sǒu shù sǒu shù jí jiān jiān shù xiāng bó jí wéi xiāo kě

气盛则溲数,溲数即坚,坚数相搏,即为消渴。

nán zǐ xiāo kě xiǎo biàn fǎn duō yǐ yǐn yī dòu xiǎo biàn yī dòu shèn qì wán zhǔ zhī fāng jiàn jiǎo qì zhōng

男子消渴,小便反多,以饮一斗,小便一斗,肾气丸主之(方见脚气中)。

mài fú xiǎo biàn bù lì wēi rè xiāo kě zhě yi lì xiǎo biàn fā hàn wǔ líng sǎn zhǔ zhī fāng jiàn shàng

脉浮,小便不利,微热消渴者,宜利小便发汗,五苓散主之(方见上)。

kě yù yǐn shuǐ shuǐ rén zé tǔ zhě míng yuē shuǐ nì wǔ líng sǎn zhǔ zhī fāng jiàn shàng

渴欲饮水,水人则吐者,名曰水逆,五苓散主之(方见上)。

kě yù yǐn shuǐ bù zhǐ zhě wén gé sàn zhǔ zhī

渴欲饮水不止者,文蛤散主之。

wén gé sàn fāng

文蛤散方

wén gé wǔ liǎng

文蛤五两

yòu yī wèi chǔ wèi sàn yǐ fèi tāng wǔ hé hé fú fāng cùn bǐ

右一味,杵为散,以沸汤五合,和服方寸匕。

lín zhī wèi bìng xiǎo biàn rú sù zhuàng xiǎo fù xián jí tòng yǐn qí zhōng

淋之为病,小便如粟状,小腹弦急,痛引脐中。

fū yáng mài shù wèi zhōng yǒu rè jí xiāo gǔ yǐn shí dà biàn bì jiān xiǎo biàn jí shù

趺阳脉数,胃中有热,即消谷引食,大便必坚,小便即数。

lín jiā bù kě fā hàn fā hàn zé bì biàn xuè

淋家不可发汗,发汗则必便血。

xiǎo biàn bù lì zhě yǒu shuǐ qì qí rén ruò kě guā lóu qú mài wán zhǔ zhī

小便不利者,有水气,其人若渴,栝蒌瞿麦丸主之。

guā lóu qú mài wán fāng

栝蒌瞿麦丸方

guā lóu gēn èr liǎng fú líng sān liǎng shǔ yù sān liǎng fù zǐ yī méi pào qú mài yī liǎng

栝蒌根二两茯苓三两薯蓣三两附子一枚(炮) 瞿麦一两

yòu wǔ wèi mò zhī liàn mì wán wú zǐ dà yǐn fú sān wán rì sān fú bù zhī zēng zhì qī bā wán yǐ xiǎo biàn lì fù zhōng wēn wèi zhī

右五味,末之,炼蜜丸梧子大,饮服三丸,日三服,不知,增至七八丸,以小便利,腹中温为知。

xiǎo biàn bù lì pú huī sàn zhǔ zhī

小便不利,蒲灰散主之;

huá shí bái yú sàn fú líng róng yán tāng bìng zhǔ zhī

滑石白鱼散、茯苓戎盐汤并主之。

pú huī sàn fāng

蒲灰散方

pú huī qī fēn huá shí sān fēn

蒲灰七分滑石三分

yòu èr wèi chǔ wèi sàn yǐn fú fāng cùn bǐ rì sān fú

右二味,杵为散,饮服方寸匕,日三服。

huá shí bái yú sàn fāng

滑石白鱼散方

huá shí èr fēn luàn fā èr fēn shāo bái yú èr fēn

滑石二分乱发二分(烧) 白鱼二分

yòu sān wèi chǔ wèi sàn yǐn fú fāng cùn bǐ rì sān fú

右三味,杵为散,饮服方寸匕,日三服。

fú líng róng yán tāng fāng

茯苓戎盐汤方

fú líng bàn jīn bái zhú èr liǎng róng yán dàn wán dà yī méi

茯苓半斤白术二两戎盐弹丸大一枚

yòu sān wèi

右三味。

kě yù yǐn shuǐ kǒu gān shé zào zhě bái hǔ jiā rén cān tāng zhǔ zhī fāng jiàn zhōng yē zhōng

渴欲饮水,口干舌燥者,白虎加人参汤主之(方见中暍中)。

mài fú fā rè kě yù yǐn shuǐ xiǎo biàn bù lì zhě zhū líng tāng zhǔ zhī

脉浮发热,渴欲饮水,小便不利者,猪苓汤主之。

zhū líng tāng fāng

猪苓汤方

zhū líng qù pí fú líng ē jiāo huá shí zé xiè gè yī liǎng

猪苓(去皮) 茯苓阿胶滑石泽泻各一两

yòu wǔ wèi yǐ shuǐ sì shēng xiān zhǔ sì mèi qǔ èr shēng qù zǐ nèi jiāo yáng xiāo wēn fú qī hé rì sān fú

右五味,以水四升,先煮四昧,取二升,去滓,内胶烊消,温服七合,日三服。

✦ You read 卷中·消渴小便不利淋病脉证并治十三

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.