lùn yī shǒu mài zhèng shí èr tiáo fāng shí yī shǒu
（论一首脉证十二条方十一首）
tài yáng bìng fā rè wú hàn fǎn wù hán zhě míng yuē gāng jìng
太阳病，发热无汗，反恶寒者，名曰刚痉。
tài yáng bìng fā rè hàn chū ér bù è hán míng yuē róu jìng
太阳病，发热汗出，而不恶寒，名曰柔痉。
tài yáng bìng fā rè mài chén ér xì zhě míng yuē jìng wéi nán zhì
太阳病，发热，脉沉而细者，名曰痉，为难治。
tài yáng bìng fā hàn tài duō yīn zhì jìng
太阳病，发汗太多，因致痉。
fu fēng bìng xià zhī zé jìng fù fā hàn bì jū jí
夫风病，下之则痉，复发汗，必拘急。
chuāng jiā suī shēn téng tòng bù kě fā hàn hàn chū zé jìng
疮家，虽身疼痛，不可发汗，汗出则痉。
bìng zhě shēn rè zú hán jǐng xiàng qiáng jí wù hán shí tóu rè miàn chì mù chì dú tóu dòng yáo zú kǒu jìn bèi fǎn zhāng zhě jìng bìng yě
病者，身热足寒，颈项强急，恶寒，时头热，面赤，目赤，独头动摇，卒口噤，背反张者，痉病也。
ruò fā qí hàn zhě hán shī xiāng de qí biǎo yì xū jí wù hán shén
若发其汗者，寒湿相得，其表益虚，即恶寒甚。
fā qí hàn yǐ qí mài rú shé
发其汗已，其脉如蛇。
yī yún qí mài hàn bào fù zhàng dà zhě wèi yù jiě mài rú gù fǎn fú xián zhě jìng
（一云其脉浛）暴腹胀大者，为欲解，脉如故，反伏弦者，痉。
fu jìng mài àn zhī jǐn rú xián zhí shàng xià xíng
夫痉脉，按之紧如弦，直上下行。
yī zuò zhù zhù ér xián mài jīng yún jìng jiā qí mài fú jiān zhí shàng xià jìng bìng yǒu jiǔ chuāng nán zhì
（一作筑筑而弦，《脉经》云：痉家其脉伏坚，直上下）痉病有灸疮，难治。
tài yáng bìng qí zhèng bèi shēn tǐ qiáng jǐ jǐ rán mài fǎn chén chí cǐ wèi jìng guā lóu guì zhī tāng zhǔ zhī
太阳病，其证备，身体强，几几然，脉反沉迟，此为痉，栝蒌桂枝汤主之。
guā lóu guì zhī tāng fāng
栝蒌桂枝汤方
guā lóu gēn èr liǎng guì zhī sān liǎng sháo yào sān liǎng gān cǎo èr liǎng shēng jiāng sān liǎng dà zǎo shí èr méi
栝蒌根二两桂枝三两芍药三两甘草二两生姜三两大枣十二枚
yòu liù wèi yǐ shuǐ jiǔ shēng zhǔ qǔ sān shēng fēn wēn sān fú qǔ wēi hàn
右六味，以水九升，煮取三升，分温三服，取微汗。
hàn bù chū shí qǐng chuò rè zhōu fā zhī
汗不出，食顷，啜热粥发之。
tài yáng bìng wú hàn ér xiǎo biàn fǎn shǎo qì shàng chōng xiōng kǒu jìn bù dé yǔ yù zuò gāng jìng gé gēn tāng zhǔ zhī
太阳病，无汗而小便反少，气上冲胸，口噤不得语，欲作刚痉，葛根汤主之。
gé gēn tāng fāng
葛根汤方
gé gēn sì liǎng má huáng sān liǎng qù jié guì zhī èr liǎng qù pí sháo yào èr liǎng gān cǎo èr liǎng zhì shēng jiāng sān liǎng dà zǎo shí èr méi
葛根四两麻黄三两（去节） 桂枝二两（去皮） 芍药二两甘草二两（炙） 生姜三两大枣十二枚
yòu qī wèi kǒu fù jǔ yǐ shuǐ qī shēng xiān zhǔ má huáng gé gēn jiǎn èr shēng qù mò nèi zhū yào zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ wēn fú yī shēng fù qǔ wēi shì hàn bù xū chuò zhōu yú rú guì zhī tāng fǎ jiāng xi jí jìn jì
右七味，口父咀，以水七升，先煮麻黄、葛根，减二升，去沫，内诸药，煮取三升，去滓，温服一升，覆取微似汗，不须啜粥，余如桂枝汤法将息及禁忌。
jìng wèi bìng yī běn jìng zì shàng yǒu gāng zì xiōng mǎn kǒu jìn wò bù zháo xí jiǎo luán jí bì chǐ jiè chǐ kě yǔ dà chéng qì tāng
痉为病（一本痉字上有刚字），胸满口噤，卧不着席，脚挛急，必齿介齿，可与大承气汤。
dà chéng qì tāng fāng
大承气汤方
dài huáng sì liǎng jiǔ xǐ hòu pò bàn jīn zhì qù pí zhǐ shí wǔ méi zhì máng xiāo sān hé
大黄四两（酒洗） 厚朴半斤（炙去皮） 枳实五枚（炙）芒硝三合
yòu sì mèi yǐ shuǐ yī dòu xiān zhǔ èr wù qǔ wǔ shēng qù zǐ nèi dài huáng
右四昧，以水一斗，先煮二物，取五升，去滓，内大黄。
zhǔ qǔ èr shēng qù zǐ nèi máng xiāo gèng shàng huǒ wēi yī èr fèi fēn wēn zài fú de xià zhǐ fú
煮取二升，去滓，内芒硝，更上火微一二沸，分温再服，得下止服。
tài yáng bìng guān jié téng tòng ér fán mài chén ér xì yī zuò huǎn zhě cǐ míng shī bì yù hán yún zhōng shī
太阳病，关节疼痛而烦，脉沉而细（一作缓）者，此名湿痹（《玉函》云中湿）。
shī bì zhī hou xiǎo biàn bù lì dà biàn fǎn kuài dàn dāng lì qí xiǎo biàn
湿痹之候，小便不利，大便反快，但当利其小便。
shī jiā zhī wèi bìng yī shēn jǐn téng yī yún téng dùn fā rè shēn sè rú xūn huáng yě
湿家之为病，一身尽疼（一云疼顿），发热，身色如熏黄也。
shī jiā qí rén dàn tóu hàn chū bèi qiáng yù de bèi fù xiàng huǒ
湿家，其人但头汗出，背强，欲得被覆向火。
ruò xià zhī zǎo zé huì huò xiōng mǎn xiǎo biàn bù lì yī yún lì shé shàng rú tāi zhě yǐ dān tián yǒu rè xiōng shàng yǒu hán kě yù de yǐn ér bù néng yǐn zé kǒu zào fán yě
若下之早则哕，或胸满，小便不利（一云利），舌上如胎者，以丹田有热，胸上有寒，渴欲得饮而不能饮，则口燥烦也。
shī jiā xià zhī é shàng hàn chū wēi chuǎn xiǎo biàn lì yī yún bù lì zhě sǐ
湿家下之，额上汗出，微喘，小便利（一云不利）者死；
ruò xià lì bù zhǐ zhě yì sǐ
若下利不止者，亦死。
fēng shī xiāng bó yī shēn jǐn téng tòng fǎ dāng hàn chū ér jiě zhí tiān yīn yǔ bù zhǐ yī yún cǐ kě fā hàn hàn zhī bìng bù yù zhě hé yě
风湿相搏，一身尽疼痛，法当汗出而解，值天阴雨不止，医云此可发汗，汗之病不愈者，何也？
gài fā qí hàn hàn dà chū zhě dàn fēng qì qù shī qì zài shì gù bù yù yě
盖发其汗，汗大出者，但风气去，湿气在，是故不愈也。
ruò zhì fēng shī zhě fā qí hàn dàn wēi wēi shì yù chū hàn zhě fēng shī jù qù yě
若治风湿者发其汗，但微微似欲出汗者，风湿俱去也。
shī jiā bìng shēn téng fā rè miàn huáng ér chuǎn tóu tòng bí sāi ér fán qí mài dà zì néng yǐn shí fù zhōng hé wú bìng bìng zài tóu zhōng hán shī gù bí sāi nèi yào bí zhōng zé yù
湿家病身疼发热，面黄而喘，头痛鼻塞而烦，其脉大，自能饮食，腹中和无病，病在头中寒湿，故鼻塞，内药鼻中则愈。
mài jīng yún bìng rén chuǎn
（《脉经》云：病人喘。
ér wú shī jiā bìng yǐ xià zhì ér chuǎn shí yī zì
而无"湿家病"以下至"而喘"十一字）
shī jiā shēn fán téng kě yǔ má huáng jiā shù tāng fā qí hàn wèi yi shèn bù kě yǐ huǒ gōng zhī
湿家身烦疼，可与麻黄加术汤，发其汗为宜，慎不可以火攻之。
má huáng jiā shù tāng fāng
麻黄加术汤方
má huáng èr liǎng qù jié guì zhī èr liǎng qù pí gān cǎo liǎng zhì xìng rén qī shí gè qù pí jiān bái zhú sì liǎng
麻黄二两（去节） 桂枝二两（去皮） 甘草～两（炙） 杏仁七十个（去皮尖） 白术四两
yòu wǔ wèi yǐ shuǐ jiǔ shēng xiān zhǔ má huáng jiǎn èr shēng qù shàng mò nèi zhū yào zhǔ qǔ èr shēng bàn qù zǐ wēn qǔ bā hé fù qǔ wēi shì hàn
右五味，以水九升，先煮麻黄，减二升，去上沫，内诸药，煮取二升半，去滓，温取八合，覆取微似汗。
bìng zhě yī shēn jǐn téng fā rè rì bū suǒ jù zhě míng fēng shī
病者一身尽疼，发热，日晡所剧者，名风湿。
cǐ bìng shāng yú hàn chū dāng fēng huò jiǔ shāng qǔ lěng suǒ zhì yě
此病伤于汗出当风，或久伤取冷所致也。
kě yǔ má huáng xìng rén yì yǐ gān cǎo tāng
可与麻黄杏仁薏苡甘草汤。
má huáng xìng rén yì yǐ gān cǎo tāng fāng
麻黄杏仁薏苡甘草汤方
má huáng qù jié bàn liǎng tāng pào gān cǎo yī liǎng zhì yì yǐ rén bàn liǎng xìng rén shí gè qù pí jiān chǎo
麻黄（去节）半两（汤泡） 甘草一两（炙） 薏苡仁半两杏仁十个（去皮尖，炒）
yòu cuò má dòu dà měi fú sì qián bǐ shuǐ zhǎn bàn zhǔ bā fēn qù yǎng wēn fú yǒu wēi hàn bì fēng
右锉麻豆大，每服四钱匕，水盏半，煮八分，去痒，温服，有微汗，避风。
fēng shī mài fú shēn zhòng hàn chū è fēng zhě fáng jǐ huáng qí tāng zhǔ zhī
风湿，脉浮身重、汗出恶风者，防己黄芪汤主之。
fáng yǐ huáng qí tāng fāng
防已黄芪汤方
fáng jǐ yī liǎng gān cǎo bàn liǎng chǎo bái zhú qī qián bàn huáng qí yī liǎng yī fēn qù lú
防己一两甘草半两（炒） 白术七钱半黄芪一两一分（去芦）
yòu cuò má dòu dà měi chāo wǔ qián bǐ shēng jiāng sì piàn dà zǎo yī méi shuǐ zhǎn bàn jiān bā fēn qù zǐ wēn fú liáng jiǔ zài fú
右锉麻豆大，每抄五钱匕，生姜四片，大枣一枚，水盏半，煎八分，去滓温服，良久再服。
chuǎn zhě jiā má huáng bàn liǎng
喘者加麻黄半两；
wèi zhōng bù hé zhě jiā sháo yào sān fēn
胃中不和者加芍药三分；
qì shàng chōng zhě jiā guì zhī sān fēn
气上冲者加桂枝三分；
xià yǒu chén hán zhě jiā xì xīn sān fēn
下有陈寒者加细辛三分。
fú hòu dāng rú chóng xíng pí zhōng cóng yāo xià rú bīng hòu zuò bèi shàng yòu yǐ yī bèi rào yāo yǐ xià wēn lìng wēi hàn chà
服后当如虫行皮中，从腰下如冰，后坐被上，又以一被绕腰以下，温令微汗，差。
shāng hán bā jiǔ rì fēng shī xiāng bó shēn tǐ téng fán bù néng zì zhuàn cè bù ǒu bù kě mài fú xū ér sè zhě guì zhī fù zǐ tāng zhǔ zhī
伤寒八九日，风湿相搏，身体疼烦，不能自转侧，不呕不渴，脉浮虚而涩者，桂枝附子汤主之；
ruò dà biàn jiān xiǎo biàn zì lì zhě qù guì jiā bái zhú tāng zhǔ zhī
若大便坚，小便自利者，去桂加白术汤主之。
guì zhī fù zǐ tāng fāng
桂枝附子汤方
guì zhī sì liǎng qù pí shēng jiāng sān liǎng qiè fù zǐ sān méi pào qù pí pò bā piàn gān cǎo èr liǎng zhì dà zǎo shí èr méi qíng
桂枝四两（去皮） 生姜三两（切） 附子三枚（炮去皮，破八片） 甘草二两（炙） 大枣十二枚（擎）
yòu wǔ wèi yǐ shuǐ liù shēng zhǔ qǔ èr shēng qù zǐ fēn wēn sān fú
右五味，以水六升，煮取二升，去滓，分温三服。
bái zhú fù zǐ tāng fāng
白术附子汤方
bái zhú èr liǎng fù zǐ yī méi bàn pào qù pí gān cǎo yī liǎng zhì shēng jiāng yī liǎng bàn qiè dà zǎo liù méi
白术二两附子一枚半（炮去皮） 甘草一两（炙） 生姜一两半（切）大枣六枚
yòu wǔ wèi yǐ shuǐ sān shēng zhǔ qǔ yī shēng qù zǐ fēn wēn sān fú
右五味，以水三升，煮取一升，去滓，分温三服。
yī fù jué shēn bì bàn rì xǔ zài fú sān fú dōu jǐn qí rén rú mào zhuàng wù guài jí shì shù fù bìng zǒu pí zhōng zhú shuǐ qì wèi de chú gù ěr
一服觉身痹，半日许再服，三服都尽，其人如冒状，勿怪，即是术、附并走皮中，逐水气，未得除故耳。
fēng shī xiāng bó gǔ jié téng fán chè tòng bù dé shēn qū jìn zhī zé tòng jù hàn chū duǎn qì xiǎo biàn bù lì è fēng bù yù qù yī huò shēn wēi zhǒng zhě gān cǎo fù zǐ tāng zhǔ zhī
风湿相搏，骨节疼烦，掣痛不得伸屈，近之则痛剧，汗出短气，小便不利，恶风不欲去衣，或身微肿者，甘草附子汤主之。
gān cǎo fù zǐ tāng fāng
甘草附子汤方
gān cǎo èr liǎng zhì bái zhú èr liǎng fù zǐ èr méi pào jī pí guì zhī sì liǎng qù pí
甘草二两（炙） 白术二两附子二枚（炮击皮） 桂枝四两（去皮）
yòu sì wèi yǐ shuǐ liù shēng zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ
右四味，以水六升，煮取三升，去滓。
wēn fú yī shēng rì sān fú chū fú de wēi hàn zé jiě
温服一升，日三服，初服得微汗则解。
néng shí hàn chū fù fán zhě fú wǔ hé
能食，汗出复烦者，服五合。
kǒng yī shēng duō zhě qǔ liù qī hé wéi miào
恐一升多者，取六七合为妙。
tài yáng zhōng yē fā rè wù hán shēn zhòng ér téng tòng qí mài xián xì kōu chí
太阳中暍，发热恶寒，身重而疼痛，其脉弦细芤迟。
xiǎo biàn yǐ sǎ sǎ rán máo sǒng shǒu zú nì lěng xiǎo yǒu láo shēn jí rè kǒu kāi qián bǎn chǐ zào
小便已，洒洒然毛耸，手足逆冷，小有劳，身即热，口开，前*板齿燥。
ruò fā qí hàn zé qí wù hán shén
若发其汗，则其恶寒甚；
jiā wēn zhēn zé fā rè shén
加温针，则发热甚；
shù xià zhī zé lín shén
数下之，则淋甚。
tài yáng zhōng rè zhě yē shì yě
太阳中热者，暍是也。
hàn chū wù hán shēn rè ér kě bái hǔ jiā rén cān tāng zhǔ zhī
汗出恶寒，身热而渴，白虎加人参汤主之。
bái hǔ jiā rén cān tāng fāng
白虎加人参汤方
zhī mǔ liù liǎng shí gāo yī jīn suì gān cǎo èr liǎng jīng mǐ liù hé rén shēn sān liǎng
知母六两石膏一斤（碎） 甘草二两粳米六合人参三两
yòu wǔ wèi yǐ shuǐ yī dòu zhǔ mǐ shú tāng chéng qù zǐ wēn fú yī shēng rì sān fú
右五味，以水一斗，煮米熟汤成，去滓，温服一升，日三服。
tài yáng zhōng yē shēn rè téng zhòng ér mài wēi ruò cǐ yǐ fù yuè shāng lěng shuǐ shuǐ xíng pí zhōng suǒ zhì yě
太阳中暍，身热疼重，而脉微弱，此以复月伤冷水，水行皮中所致也。
yī wù guā dì tāng zhǔ zhī
一物瓜蒂汤主之。
yī wù guā dì tāng fāng
一物瓜蒂汤方
guā dì èr shí gè
瓜蒂二十个
yòu cuò yǐ shuǐ shēng zhǔ qǔ wǔ hé qù zǐ dùn fú
右锉，以水～升，煮取五合，去滓，顿服。