旧唐书 · 刘昫 · Chapter 119 of 200

列传·卷六十九

PinyinModern Translation
Size

yáng wǎn cuī yòu fu zi zhí zhí zài cóng xiōng jùn

○杨绾崔祐甫子植植再从兄俊

cháng gǔn

常衮

yáng wǎn zì gōng quán huá zhōu huá yīn rén yě

杨绾,字公权,华州华阴人也。

zǔ wēn yù zé tiān cháo wèi hù bù shì láng guó zǐ jì jiǔ

祖温玉,则天朝为户部侍郎、国子祭酒。

fù kǎn kāi yuán zhōng lǐ quán lìng jiē yǐ rú xíng chēng

父侃, 开元中醴泉令,皆以儒行称。

wǎn shēng cōng huì nián sì suì chù qún cóng zhī zhōng mǐn shí guò rén

绾生聪惠,年四岁,处群从之中,敏识过人。

cháng yè yàn qīn bīn gè jǔ zuò zhōng wù yǐ sì shēng hū zhī zhū bīn wèi yán wǎn yīng shēng zhǐ tiě dēng shù yuē dēng zhǎn bǐng qū

尝夜宴亲宾,各举坐中物以四声呼之,诸宾未言,绾应声指铁灯树曰:“灯盏柄曲。

zhòng xián yì zhī

”众咸异之。

jí zhǎng hào xué bù juàn bó tōng jīng shǐ jiǔ liú qī lüè wú bù gāi lǎn yóu gōng wén cí zǎo sī qīng shàn

及长,好学不倦,博通经史,九流七略,无不该览,尤工文辞,藻思清赡。

ér zōng shàng xuán lǐ chén jìng guǎ yù cháng dú chǔ yī shì zuǒ yòu jīng shū níng chén mǎn xí dàn rú yě

而宗尚玄理,沉静寡欲,常独处一室,左右经书,凝尘满席,澹如也。

hán guāng huì yòng bù yù míng zhāng měi zhǔ wén chǐ yú zì bái fēi zhī jǐ bù kě de ér jiàn

含光晦用, 不欲名彰,每属文,耻于自白,非知己不可得而见。

zǎo gū jiā pín yǎng mǔ yǐ xiào wén gān zhǐ huò quē yōu jiàn yú sè

早孤家贫,养母以孝闻,甘旨或阙,忧见于色。

qīn yǒu fěng lìng gàn lù jǔ jìn shì

亲友讽令干禄,举进士。

diào bǔ tài zǐ zhèng zì

调补太子正字。

tiān bǎo shí sān nián xuán zōng yù qín zhèng lóu shì bó tōng fén diǎn dòng xiǎo xuán jīng cí zǎo hóng lì jūn móu chū zhòng děng jǔ rén mìng yǒu sī gōng shí jì mù ér ba

天宝十三年,玄宗御勤政楼,试博通坟典、洞晓玄经、辞藻宏丽、军谋出众等举人,命有司供食,既暮而罢。

qǔ cí zǎo hóng lì wài bié shì shī fù gè yī shǒu

取辞藻宏丽外,别试诗赋各一首。

zhì jǔ shì shī fù zì cǐ shǐ yě

制举试诗赋,自此始也。

shí dēng kē zhě sān rén wǎn wèi zhī shǒu chāo shòu yòu shí yí

时登科者三人,绾为之首,超授右拾遗。

tiān bǎo mò ān lù shān fǎn sù zōng jí wèi yú líng wǔ

天宝末,安禄山反,肃宗即位于灵武。

wǎn zì zéi zhōng mào nán pī zhēn qiú shí yǐ fù xíng zài

绾自贼中冒难,披榛求食,以赴行在。

shí cháo tíng fāng jí xián jí wǎn zhì zhòng xīn xián yuè bài qǐ jū shè rén zhī zhì gào

时朝廷方急贤,及绾至,众心咸悦,拜起居舍人、知制诰。

lì sī xūn yuán wài láng zhí fāng láng zhōng zhǎng gào rú gù

历司勋员外郎、职方郎中,掌诰如故。

qiān zhōng shū shè rén jiān xiū guó shǐ

迁中书舍人,兼修国史。

gù shì shè rén nián shēn zhě wèi zhī gé lǎo gōng xiè zá liào guī gé lǎo zhě wǔ zhī sì

故事,舍人年深者谓之“阁老”,公廨杂料,归阁老者五之四。

wǎn yǐ wéi pǐn zhì tóng liè gěi shòu yi jūn xī píng fēn zhī shèn wéi shí lùn guī měi

绾以为品秩同列,给受宜均,悉平分之,甚为时论归美。

zài qiān lǐ bù shì láng shàng shū tiáo zòu gòng jǔ zhī bì yuē

再迁礼部侍郎,上疏条奏贡举之弊曰:

guó zhī xuǎn shì bì jiè xián liáng

国之选士,必藉贤良。

gài qǔ xiào yǒu chún bèi yán xíng dūn shí jū cháng yù dé dòng bù wéi rén

盖取孝友纯备,言行敦实,居常育德,动不违仁。

tǐ zhōng xìn zhī zī lǚ qiān gōng zhī cāo cáng qì zé wèi cháng zì fá xū xīn ér suǒ yīng bì chéng

体忠信之资,履谦恭之操,藏器则未尝自伐,虚心而所应必诚。

fu rú shì gù néng lǜ jǐ cóng zhèng huà rén zhèn sú zhě yě

夫如是,故能率己从政, 化人镇俗者也。

zì shū yè jiāo zhà cí dào jìn wēi zhēng shàng wén cí hù xiāng jīn xuàn

自叔叶浇诈,兹道浸微,争尚文辞,互相矜炫。

mǎ qīng fú bó jìng bù zhōu yú rèn yòng

马卿浮薄,竟不周于任用;

zhào yī xū dàn zhōng qǔ bìn yú xiāng lǘ

赵壹虚诞,终取摈于乡闾。

zì shí jué hòu qí dào mí shèng bù sī shí xíng jiē xùn kōng míng bài sú shāng jiào bèi zǎi qián shǐ gǔ rén bǐ wén zhāng yú zhèng wèi gài yǒu yóu yě

自时厥后,其道弥盛,不思实行,皆徇空名, 败俗伤教,备载前史,古人比文章于郑、卫,盖有由也。

jìn yáng dì shǐ zhì jìn shì zhī kē dāng shí yóu shì cè ér yǐ

近炀帝始置进士之科,当时犹试策而已。

zhì gāo zōng cháo liú sī lì wèi kǎo gōng yuán wài láng yòu zòu jìn shì jiā zá wén míng jīng tián tiē cóng cǐ jī bì jìn zhuǎn chéng sú

至高宗朝,刘思立为考功员外郎,又奏进士加杂文,明经填帖,从此积弊,浸转成俗。

yòu néng jiù xué jiē sòng dāng dài zhī shī

幼能就学,皆诵当代之诗;

zhǎng ér bó wén bù yuè zhū jiā zhī jí

长而博文,不越诸家之集。

dì xiāng dǎng yǔ yòng zhì xū shēng liù jīng zé wèi cháng kāi juàn sān shǐ zé jiē tóng guà bì

递相党与,用致虚声,《六经》则未尝开卷,《三史》则皆同挂壁。

kuàng fù zhēng yǐ kǒng mén zhī dào zé qí jūn zǐ zhī rú zhě zāi

况复征以孔门之道,责其君子之儒者哉。

zǔ xí jì shēn bēn jìng wèi wu

祖习既深,奔竞为务。

jīn néng zhě céng wú kuì sè yǒng jìn zhě dàn yù líng rén yǐ huǐ dú wèi cháng tán yǐ xiàng bèi wéi jǐ rèn

矜能者曾无愧色,勇进者但欲凌人,以毁讟为常谈,以向背为己任。

tóu cì gān yè qū chí yú yào jīn

投刺干谒,驱驰于要津;

lù cái yáng jǐ xuān téng yú dāng dài

露才扬己,喧腾于当代。

gǔ zhī xián liáng fāng zhèng qǐ yǒu rú cǐ zhě hu

古之贤良方正,岂有如此者乎!

cháo zhī gōng qīng yǐ cǐ dài shì jiā zhī zhǎng lǎo yǐ cǐ chuí xùn

朝之公卿,以此待士,家之长老,以此垂训。

yù qí fǎn chún piáo huái lǐ ràng shǒu zhōng xìn shi lián yú hé kě de yě

欲其返淳朴,怀礼让,守忠信,识廉隅,何可得也!

pì zhī yú shuǐ qí liú yǐ zhuó ruò bù chéng běn hé dāng fù qīng

譬之于水, 其流已浊,若不澄本,何当复清。

fāng jīn shèng dé yù tiān zài níng huán yǔ sì hǎi zhī nèi yóng yóng xiàng huà jiē yán jǐng jǔ zhǒng sī shèng cháo zhī lǐ yě

方今圣德御天,再宁寰宇,四海之内,颙颙向化, 皆延颈举踵,思圣朝之理也。

bù yǐ cǐ shí ér lǐ zhī zé tài píng zhī zhèng yòu guāi yǐ

不以此时而理之,则太平之政又乖矣。

fán guó zhī dà bǐng mò xiān zé shì

凡国之大柄,莫先择士。

zì gǔ zhé hòu jiē cè xí dài xián

自古哲后,皆侧席待贤;

jīn zhī qǔ rén lìng tóu dié zì jǔ fēi jīng guó zhī tǐ yě

今之取人,令投牒自举,非经国之体也。

wàng qǐng yī gǔ zhì xiàn lìng chá xiào lián shěn zhī qí xiāng lǘ yǒu xiào yǒu xìn yì lián chǐ zhī xíng jiā yǐ jīng yè cái kān cè shì zhě yǐ xiào lián wèi míng jiàn zhī yú zhōu

望请依古制,县令察孝廉,审知其乡闾有孝友信义廉耻之行,加以经业,才堪策试者,以孝廉为名,荐之于州。

cì shǐ dāng yǐ lǐ dài zhī shì qí suǒ tōng zhī xué qí tōng zhě sòng míng yú shěng

刺史当以礼待之,试其所通之学,其通者送名于省。

zì xiàn zhì shěng bù dé lìng jǔ rén zhé zì chén dié

自县至省,不得令举人辄自陈牒。

bǐ lái yǒu dào zhuàng bǎo biàn shí dié děng yī qiè bìng tíng

比来有到状保辩识牒等,一切并停。

qí suǒ xí jīng qǔ zuǒ zhuàn gōng yáng gǔ liáng lǐ jì zhōu lǐ yí lǐ shàng shū máo shī zhōu yì rèn tōng yī jīng wu qǔ shēn yì ào zhǐ tōng zhū jiā zhī yì

其所习经,取《左传》、《公羊》、《谷梁》、《礼记》、《周礼》、《仪礼》、 《尚书》、《毛诗》、《周易》,任通一经,务取深义奥旨,通诸家之义。

shì rì chà zhū sī yǒu rú xué zhě duì wèn měi jīng wèn yì shí tiáo wèn bì duì cè sān dào

试日, 差诸司有儒学者对问,每经问义十条,问毕对策三道。

qí cè jiē wèn gǔ jīn lǐ tǐ jí dāng shí yào wu qǔ kān xíng yòng zhě

其策皆问古今理体及当时要务,取堪行用者。

qí jīng yì bìng cè quán tōng wéi shàng dì wàng fù lì bù biàn yǔ guān

其经义并策全通为上第,望付吏部便与官;

qí jīng yì tōng bā cè tōng èr wèi zhōng dì yǔ chū shēn

其经义通八、策通二为中第,与出身;

xià dì bà guī

下第罢归。

qí míng jīng bǐ shì tiě jīng shū fēi gǔ yì jiē sòng tiě kuò jì tú jiǎo xìng

其明经比试帖经,殊非古义,皆诵帖括,冀图侥幸。

bìng jìn yǒu dào jǔ yì fēi lǐ guó zhī tǐ wàng qǐng yǔ míng jīng jìn shì bìng tíng

并近有道举,亦非理国之体,望请与明经、进士并停。

qí guó zǐ jiàn jǔ rén yì qǐng zhǔn cǐ

其国子监举人,亦请准此。

rú yǒu xíng yè bù zhe suǒ yóu wàng xiāng tuī jiàn qǐng liàng jiā biǎn chù

如有行业不著,所由妄相推荐,请量加贬黜。

suǒ jì shù nián zhī jiān rén lún yī biàn jì guī shí xué dāng shi dà yóu

所冀数年之间,人伦一变,既归实学, 当识大猷。

jū jiā zhě bì xiū dé yè cóng zhèng zhě jiē zhī lián chǐ fú jìng zì zhǐ dūn páng zì quàn jiào rén zhī běn shí zài cí yān

居家者必修德业,从政者皆知廉耻,浮竞自止,敦庞自劝,教人之本, 实在兹焉。

shì ruò shī xíng jí bié lì tiáo lì

事若施行,即别立条例。

zhào zuǒ yòu chéng zhū sī shì láng yù shǐ dài fū zhōng chéng gěi shě tóng yì zòu wén

诏左右丞、诸司侍郎、御史大夫、中丞、给、舍同议奏闻。

jǐ shì zhōng lǐ guǎng jǐ shì zhōng li qī yún shàng shū zuǒ chéng gǔ zhì jīng zhào yǐn jiān yù shǐ dài fū yán wǔ suǒ zòu yì zhuàng yǔ wǎn tóng

给事中李广、给事中李栖筠、尚书左丞贾至、京兆尹兼御史大夫严武所奏议状与绾同。

shàng shū zuǒ chéng zhì yì yuē

尚书左丞至议曰:

jǐn àn xià zhī zhèng shàng zhōng yīn zhī zhèng shàng jìng zhōu zhī zhèng shàng wén rán zé wén yǔ zhōng jìng jiē tǒng rén zhī xíng yě

谨按夏之政尚忠,殷之政尚敬,周之政尚文,然则文与忠敬,皆统人之行也。

qiě fú shì hào shù xíng měi jí rén wén rén wén xìng zé zhōng jìng cún yān

且夫谥号述行,美极人文,人文兴则忠敬存焉。

shì gù qián dài yǐ wén qǔ shì běn wén xíng yě yóu cí yǐ guān xíng zé jí cí yě

是故前代以文取士,本文行也,由辞以观行,则及辞也。

xuān fù chēng yán zǐ bù qiān nù bù èr guò wèi zhī hào xué

宣父称颜子不迁怒,不贰过,谓之好学。

zhì hū xiū chūn qiū zé yóu xià zhī tú bù néng cuò yī cí bù yì míng hu

至乎修《春秋》, 则游、夏之徒不能措一辞,不亦明乎!

jiān zhě lǐ bù qǔ rén yǒu guāi sī yì

间者礼部取人,有乖斯义。

yì yuē guān hu rén wén yǐ huà chéng tiān xià

《易》曰:“观乎人文以化成天下。

guān jū zhī yì yuē xiān wáng yǐ shì jīng fū fù chéng xiào jìng hòu rén lún měi jiào huà yí fēng sú gài wáng zhèng zhī suǒ yóu fèi xīng yě

”《关雎》之义曰:“先王以是经夫妇,成孝敬,厚人伦,美教化,移风俗,盖王政之所由废兴也。

gù yán líng tīng shī zhī zhū hóu zhī cún wáng

”故延陵听《诗》,知诸侯之存亡。

jīn shì xué zhě yǐ tiě zì wèi jīng tōng bù qióng zhǐ yì qǐ néng zhī qiān nù èr guò zhī dào hu

今试学者以帖字为精通,不穷旨义,岂能知迁怒贰过之道乎?

kǎo wén zhě yǐ shēng bìng wéi shì fēi wéi zé fú yàn qǐ néng zhī yí fēng yì sú huà tiān xià zhī shì hu

考文者以声病为是非,唯择浮艳,岂能知移风易俗化天下之事乎?

shì yǐ shàng shī qí yuán ér xià xí qí liú bō dàng bù zhī suǒ zhǐ xiān wáng zhī dào mò néng xíng yě

是以上失其源而下袭其流,波荡不知所止, 先王之道,莫能行也。

fu xiān wáng zhī dào xiāo zé xiǎo rén zhī dào cháng

夫先王之道消,则小人之道长;

xiǎo rén zhī dào cháng zé luàn chén zéi zǐ shēng yān

小人之道长,则乱臣贼子生焉。

chén shì qí jūn zi shì qí fù fēi yī zhāo yī xī zhī gù qí suǒ yóu lái zhě jiàn yǐ

臣弑其君,子弑其父,非一朝一夕之故,其所由来者渐矣。

jiàn zhě hé

渐者何?

wèi zhōng xìn zhī lìng tuí chǐ shàng zhī shī suǒ mò xué zhī chí chěng rú dào zhī bù jǔ sì zhě jiē qǔ shì zhī shī yě

谓忠信之凌颓,耻尚之失所,末学之驰骋,儒道之不举,四者皆取士之失也。

fu yī guó zhī shì xì yī rén zhī běn wèi zhī fēng

夫一国之事,系一人之本谓之风。

zàn yáng qí fēng xì qīng dài fū yě qīng dài fū hé cháng bù chū yú shì hu

赞扬其风,系卿大夫也,卿大夫何尝不出于士乎?

jīn qǔ shì shì zhī xiǎo dào ér bù yǐ yuǎn zhě dà zhě shǐ gàn lù zhī tú qū chí mò shù shì yòu dǎo zhī chà yě

今取士试之小道,而不以远者大者,使干禄之徒,趋驰末术,是诱导之差也。

fu yǐ wō yǐn zhī ěr zá chuí cāng hǎi ér wàng tūn zhōu zhī yú bù yì nán hu

夫以蜗蚓之饵杂垂沧海,而望吞舟之鱼,不亦难乎!

suǒ yǐ shí chuí ěr zhě jiē xiǎo yú jiù kē mù zhě jiē xiǎo yì

所以食垂饵者皆小鱼,就科目者皆小艺。

sì rén zhī yè shì zuì guān yú fēng huà

四人之业,士最关于风化。

jìn dài qū shì mí rán xiàng fēng zhì shǐ lù shān yī hū ér sì hǎi zhèn dàng sī míng zài luàn ér shí nián bù fù

近代趋仕,靡然向风,致使禄山一呼而四海震荡,思明再乱而十年不复。

xiàng shǐ lǐ ràng zhī dào hóng rén yì zhī dào zhe zé zhōng chén xiào zǐ bǐ wū kě fēng nì jié bù dé ér méng yě rén xīn bù dé ér yáo yě

向使礼让之道弘,仁义之道著,则忠臣孝子比屋可封, 逆节不得而萌也,人心不得而摇也。

qiě xià yǒu tiān xià sì bǎi zǎi yǔ zhī dào sàng ér yīn shǐ xīng yān

且夏有天下四百载,禹之道丧而殷始兴焉;

yīn yǒu tiān xià liù bǎi sì tāng zhī fǎ qì ér zhōu shǐ xìng yān

殷有天下六百祀,汤之法弃而周始兴焉;

zhōu yǒu tiān xià bā bǎi nián wén wǔ zhī zhèng fèi ér qín shǐ bìng yān

周有天下八百年,文、武之政废而秦始并焉。

guān sān dài zhī xuǎn shì rèn xián jiē kǎo shí xíng gù néng fēng huà chún yī yùn zuò cháng yuǎn

观三代之选士任贤,皆考实行, 故能风化淳一,运祚长远。

qín kēng rú shì èr dài ér wáng

秦坑儒士,二代而亡。

hàn xìng zá sān dài zhī zhèng hóng sì kē zhī jǔ xī jīng shǐ zhèn jīng shù zhī xué dōng dōu zhōng chí míng jié zhī xíng

汉兴,杂三代之政,弘四科之举, 西京始振经术之学,东都终持名节之行。

zhì yǒu jìn qī qiè wèi qiáng chén shàn quán ruò zhǔ gū lì mǔ hòu zhuān zhèng ér shè jì bù yǔn zhōng bǐ sì bǎi qǐ fēi xīng xué háng dào shàn huà yú xiāng lǐ zāi

至有近戚窃位,强臣擅权,弱主孤立,母后专政,而社稷不陨,终彼四百,岂非兴学行道、扇化于乡里哉?

jué hòu wén zhāng dào bì shàng yú fú chǐ qǔ shì shù yì gǒu jì yī shí

厥后文章道弊, 尚于浮侈,取士术异,苟济一时。

zì wèi zhì duò jǐn sì bǎi zǎi sān guāng fēn jǐng jiǔ zhōu zǔ yù qiè hào jiàn wèi dé yì bù xiū shì yǐ zǐ sūn sù diān xiǎng guó xián cù

自魏至隋,仅四百载,三光分景,九州阻域,窃号僭位,德义不修,是以子孙速颠,享国咸促。

guó jiā gé wèi jìn liáng duò zhī bì chéng xià yīn zhōu hàn zhī yè sì ào jì zhái jiǔ zhōu yōu tóng fù tāo tíng yù hé dé tiān dì

国家革魏、晋、梁、隋之弊,承夏、 殷、周、汉之业,四隩既宅,九州攸同,覆焘亭育,合德天地。

ān yǒu shě huáng wáng jǔ shì zhī dào zōng luàn dài qǔ rén zhī shù

安有舍皇王举士之道,踪乱代取人之术?

cǐ gōng qīng dài fū zhī rǔ yě

此公卿大夫之辱也。

yáng wǎn suǒ zòu shí wèi zhèng lùn

杨绾所奏,实为正论。

rán zì diǎn wǔ fù bài zhōng yuán bǎn dàng róng dí luàn huá yì guān qiān xǐ nán běi fēn liè rén duō qiáo chǔ

然自典午覆败,中原版荡,戎狄乱华,衣冠迁徙,南北分裂,人多侨处。

shèng cháo yī píng qū yǔ shàng fù yīn xún bǎn tú zé zhāng lǘ jǐng wèi shè shì jū xiāng shì bǎi wú yī èr lèi yuán guān zú suǒ zài gēng zhù dì wàng xì zhī shù bǎi nián zhī wài ér shēn jiē dōng xī nán běi zhī rén yān

圣朝一平区宇,尚复因循,版图则张,闾井未设,士居乡士,百无一二,累缘官族,所在耕筑,地望系之数百年之外,而身皆东西南北之人焉。

jīn yù yī gǔ zhì xiāng jǔ lǐ xuǎn yóu kǒng qǔ shì zhī wèi jǐn yě qǐng jiān guǎng xué xiào yǐ hóng xùn yòu

今欲依古制乡举里选,犹恐取士之未尽也,请兼广学校,以弘训诱。

jīn jīng yǒu tài xué zhōu xiàn yǒu xiǎo xué bīng gé yī dòng shēng tú liú lí rú chén shī shì lù lǐn wú xiàng

今京有太学,州县有小学,兵革一动, 生徒流离,儒臣师氏,禄廪无向。

gòng shì bù chēng xíng shí zhòu zǐ hé cháng jiǎng xí dú lǐ bù měi suì zhuó jiǎ yǐ zhī dì wèi hóng jiǎng zhuó bù qí miù yú

贡士不称行实,胄子何尝讲习,独礼部每岁擢甲乙之第,谓弘奖擢,不其谬欤?

zhī zú zhǎng fú bó zhī fēng qǐ jiǎo xìng zhī lù yǐ

祗足长浮薄之风,启侥幸之路矣。

qí guó zǐ bó shì děng wàng jiā yuán shù hòu qí lù zhì xuǎn tōng rú shuò shēng jiān jū qí zhí

其国子博士等, 望加员数,厚其禄秩,选通儒硕生,间居其职。

shí dào dà jùn liàng zhì tài xué guǎn lìng bó shì chū wài jiān lǐng jùn guān zhào zhì shēng tú

十道大郡,量置太学馆,令博士出外,兼领郡官,召置生徒。

yī hu gù shì bǎo sāng zǐ zhě xiāng lǐ jǔ yān zài liú yù zhě xiáng xù tuī yān

依乎故事,保桑梓者乡里举焉,在流寓者庠序推焉。

cháo ér xíng zhī xī jiàn qí lì

朝而行之,夕见其利。

rú cǐ zé qīng qīng bù fù xìng cì rǎo rǎo yóu qí guī běn yǐ

如此则青青不复兴刺,扰扰由其归本矣。

rén lún zhī shǐ wáng huà zhī xiān bú shì guò yě

人伦之始,王化之先, 不是过也。

li gǎo děng yì yǔ wǎn xié wén duō bù zài

李暠等议与绾协,文多不载。

zǎi chén děng zòu yǐ jǔ rén jiù yè yǐ chéng nán yú sù gǎi qí jīn suì jǔ rén wàng qiě xǔ yīng jiù jǔ lái suì fèng zhào réng chì lǐ bù jí jù tiáo lì zòu wén

宰臣等奏以举人旧业已成,难于速改,其今岁举人,望且许应旧举,来岁奉诏,仍敕礼部即具条例奏闻。

dài zōng yǐ fèi jìn shì kē wèn hàn lín xué shì duì yuē jìn shì xíng lái yǐ jiǔ jù fèi zhī kǒng shī rén yè

代宗以废进士科问翰林学士,对曰:“进士行来已久,遽废之,恐失人业。

nǎi zhào xiào lián yǔ jiù jǔ jiān xíng

”乃诏孝廉与旧举兼行。

wǎn yòu zòu suì gòng xiào tì lì tián jí tóng zǐ kē děng qí xiào tì lì tián yi yǒu shí zhuàng tóng zǐ yuè zhòng bù zài cháng kē tóng zhī suì gòng kǒng zhǎng jiǎo xìng zhī lù

绾又奏岁贡孝悌力田及童子科等,其孝悌力田,宜有实状,童子越众,不在常科,同之岁贡,恐长侥幸之路。

zhào tíng zhī

诏停之。

zài qiān lì bù shì láng lì diǎn jǔ xuǎn jīng hé rén wù yǐ gōng píng chēng

再迁吏部侍郎,历典举选,精核人物,以公平称。

shí yuán zài bǐng zhèng gōng qīng duō fù zhī wǎn gū lì zhōng dào qīng zhēn zì shǒu wèi cháng sī yè

时元载秉政,公卿多附之,绾孤立中道,清贞自守,未尝私谒。

zài yǐ wǎn yǎ wàng sù gāo wài shì zūn zhòng xīn shí shū jì

载以绾雅望素高,外示尊重,心实疏忌。

huì yú cháo ēn sǐ zài yǐ cháo ēn cháng pàn guó zǐ jiàn shì chén wū tài xué yi de míng rú yǐ qīng qí zhì nǎi zòu wèi guó zi jì jiǔ shí yù yǐ sàn dì chù zhī

会鱼朝恩死,载以朝恩尝判国子监事,尘污太学,宜得名儒,以清其秩,乃奏为国子祭酒,实欲以散地处之。

zài tān mào rì shén tiān xià qīng yì yì guī yú wǎn shàng shēn zhì zhī yǐ zài jiǔ zài shū héng wèi jí bà qiǎn

载贪冒日甚,天下清议,亦归于绾,上深知之,以载久在枢衡,未即罢遣。

réng qiān wǎn wèi tài cháng qīng chōng lǐ yí shǐ yǐ jiāo miào lǐ jiǔ fèi jiè wǎn zhèn qǐ zhī yě yì yǐ guān qí xiào yòng

仍迁绾为太常卿,充礼仪使,以郊庙礼久废,藉绾振起之也,亦以观其效用。

shì nián sān yuè zài fú zhū shàng nǎi bài wǎn zhōng shū shì láng tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì jí xián diàn chóng wén guǎn dà xué shì jiān xiū guó shǐ

是年三月,载伏诛,上乃拜绾中书侍郎、 同中书门下平章事、集贤殿崇文馆大学士,兼修国史。

wǎn jiǔ jī gōng fǔ zhī wàng jí zhào chū cháo yě xiāng hè

绾久积公辅之望,及诏出, 朝野相贺。

wǎn lèi biǎo kěn ràng shàng zhǔ yì shāo zhòng wǎn bù gǎn cí

绾累表恳让,上属意稍重,绾不敢辞。

wǎn sù yǐ dé xíng zhe wén zhì xìng zhēn lián chē fú jiǎn pǔ jū miào táng wèi shù yuè rén xīn zì huà

绾素以德行著闻,质性贞廉,车服俭朴,居庙堂未数月,人心自化。

yù shǐ zhōng chéng cuī kuān jiàn nán xi chuān jié dù shǐ níng zhī dì jiā fù yú cái yǒu bié shù zài huáng chéng zhī nán chí guǎn tái xiè dāng shí dì yī kuān jí rì qián qiǎn huǐ chāi

御史中丞崔宽,剑南西川节度使宁之弟,家富于财,有别墅在皇城之南,池馆台榭,当时第一,宽即日潜遣毁拆。

zhōng shū lìng guō zi yí zài bīn zhōu xíng yíng wén wǎn bài xiàng zuò nèi yīn yuè jiǎn sàn wǔ fēn zhī sì

中书令郭子仪在邠州行营,闻绾拜相,座内音乐减散五分之四。

jīng zhào yǐn lí gàn yǐ chéng ēn měi chū rù zōu yù bǎi yú yì jí sān rì jiǎn sǔn chē qí wéi liú shí qí ér yǐ

京兆尹黎干以承恩,每出入驺驭百余,亦即三日减损车骑,唯留十骑而已。

qí yú wàng fēng biàn shē cóng jiǎn zhě bù kě shèng shǔ qí zhèn sú yí fēng ruò cǐ

其余望风变奢从俭者,不可胜数,其镇俗移风若此。

wǎn yǒu sù gù jí jū zhí xún rì zhòng fēng yōu zhào lìng jiù zhōng shū shěng shè yǎng měi yǐn jiàn yán yīng diàn tè xǔ fú rù

绾有宿痼疾,居职旬日,中风,优诏令就中书省摄养,每引见延英殿,特许扶入。

shí lí gé jiù bì wéi wǎn shì zhān ēn yù mò èr

时厘革旧弊,唯绾是瞻,恩遇莫二。

wǎn lèi kàng shū cí wèi pín zhào dūn miǎn bù xǔ

绾累抗疏辞位,频诏敦勉不许。

jí wǎn jí jí shàng rì fā zhōng shǐ jiù dì cún wèn shàng shū yù yī dàn xī zài cè shàng wén qí yǒu jiàn xǐ jiàn róng sè

及绾疾亟, 上日发中使就第存问,尚书御医,旦夕在侧,上闻其有间,喜见容色。

shù rì ér hōng zhōng shǐ zài mén chí zòu yú shàng dài zōng zhèn dào jiǔ zhī chuò cháo sān rì

数日而薨, 中使在门,驰奏于上,代宗震悼久之,辍朝三日。

zhào yuē

诏曰:

wáng zhě zhī yú dà chén yě cún zé jì qí fù xīn jūn yú zhī tǐ cān yú jūn guó zhī zhòng xù yǐ yīn yáng zhī hé

王者之于大臣也,存则寄其腹心,均于肢体,参于军国之重,叙以阴阳之和;

mò zé lěi qí shì gōng jiā zhī mìng shù gào yú zōng miào zhī jì suì yǐ fú miǎn zhī zhāng zé jiǔ yuán kě guī bǎi bì zhī quàn

殁则诔其事功,加之命数,告于宗庙之祭,襚以绂冕之章,则九原可归,百辟知劝。

gù cháo yì dài fū shǒu zhōng shū shì láng tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì jí xián diàn chóng wén guǎn dà xué shì jiān xiū guó shǐ shàng zhù guó cì zǐ jīn yú dài yáng wǎn xìng hé yuán hé shēn qí lǜ dù dào kuāng yǎ sú qì zhòng zōng yí

故朝议大夫、守中书侍郎、同中书门下平章事、集贤殿崇文馆大学士、监修国史、 上柱国、赐紫金鱼袋杨绾,性合元和,身齐律度,道匡雅俗,器重宗彝。

kuān róu jìng gōng xié yú jiǔ dé

宽柔敬恭, 协于九德;

wén xíng zhōng xìn hóng yú sì jiào

文行忠信,弘于四教。

nèi wú ěr mù zhī yì yǐ xiào tì chuán yú jiā

内无耳目之役,以孝悌传于家;

wài wú chē fú zhī róng yǐ zhēn shí xíng yú dài

外无车服之容, 以贞实形于代。

xī yè zhuān yòu mì zhī de nán gōng lǐng xuǎn jǔ zhī yuán

西掖专宥密之地,南宫领选举之源。

yǐ rú shù shǒu yú guó xiáng yǐ lǐ dù zhǎng yú gāo miào jiǎn lián qí zhì tiáo zhí tóng xiū

以儒术首于国庠,以礼度掌于高庙,简廉其质,条职同休。

qǐng yǐ rèn fēi qí cái dú liú yú zhèng yuán dēng qīng jìng zhī fǔ zhù xié zhì lǐ zhī qī

顷以任非其才,毒流于政,爰登清净之辅,庶谐至理之期。

dào fēng jì mù yú cháo bān jiǎn dé yǐ xíng yú hǎi nèi

道风既穆于朝班,俭德已行于海内。

suī xián rén zhī yè jì yú kě jiǔ

虽贤人之业,冀于可久;

ér fū zi zhī mìng mò rú zhī hé

而夫子之命, 末如之何。

fāng yǒu píng yī jù cǐ lún xiè píng yǔ zhī tàn zhèn dào liáng shēn

方有凭依,遽此沦谢,屏予之叹,震悼良深。

suǒ huái mò cóng cháng xiǎng hé jí

所怀莫从,长想何及。

kuàng lì guān yǒu sù sī zhī jié jū jiā wú pǐ bó zhī yú gù shì yǐ huá gǔn zēng qí fǎ fù bèi yīng diǎn cè zài bēn zhāo jīng

况历官有素丝之节,居家无匹帛之余,故饰以华衮,增其法赙,备膺典策,载贲朝经。

kě zèng sī tú

可赠司徒。

yòu zhào wén wǔ bǎi liáo lín yú qí dì qiǎn nèi cháng shì wú chéng qiàn huì diào zèng juàn qiān pǐ bù sān bǎi duān

又诏文武百僚临于其第,遣内常侍吴承倩会吊,赠绢千匹、布三百端。

shàng shēn xī zhī gù wèi cháo chén yuē tiān bù shǐ zhèn zhì tài píng hé duó wǒ yáng wǎn zhī sù yě

上深惜之,顾谓朝臣曰:“天不使朕致太平,何夺我杨绾之速也!

fǔ jí dà liǎn yǔ qīng děng bēi dào tóng zhī

俯及大敛,与卿等悲悼同之。

zǎi fǔ fù zèng ēn yù āi róng zhī shèng jìn nián wèi yǒu qí bǐ

”宰辅赙赠恩遇哀荣之盛,近年未有其比。

tài cháng chū shì yuē wén zhēn

太常初谥曰:“文贞”。

zhào yuē bāo dé quàn shàn chūn qiū zhī jiù zhāng

诏曰: “褒德劝善,《春秋》之旧章;

kǎo xíng yì míng lǐ jīng zhī tōng diǎn

考行易名,礼经之通典。

chuí fàn zuò zé cún hu gé yán

垂范作则,存乎格言。

cháo yì dài fū zhōng shū shì láng tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì jí xián diàn chóng wén guǎn dà xué shì xiū guó shǐ shàng zhù guó cì zǐ jīn yú dài zèng sī tú yáng wǎn lǚ dào jū zhēn hán hé yù dé xíng wéi rén jì wén hé diǎn mó

朝议大夫、中书侍郎、同中书门下平章事、集贤殿崇文馆大学士、修国史、上柱国、 赐紫金鱼袋、赠司徒杨绾,履道居贞,含和毓德,行为人纪,文合典谟。

qīng ér huì míng wú zì fá zhī shàn

清而晦名, 无自伐之善;

yuē yǐ shī jiǎn yǒu bù jīn zhī qiān

约以师俭,有不矜之谦。

fāng cè zhí shū zhì zōng xiāng lǐ cí chēng liáng shǐ xué mào chún rú

方册直书,秩宗相礼,辞称良史,学茂醇儒。

wěi zài shū héng zhǎng cí mì mìng mí qì wò xīn zhī dào lèi chén zào xī zhī chéng

委在枢衡,掌兹密命,弥契沃心之道,累陈造膝之诚。

jiāng yǐ bù tiān xià wǔ xíng zhī hé tóng jūn chén yī dé zhī yùn jù zhěn cáng zhōu zhī tàn wèi zhǎn jì chuān zhī cái

将以布天下五行之和,同君臣一德之运,遽轸藏舟之叹,未展济川之才。

sù yè jiǔ ér mí zhāng qīng fēng mò ér kě shàng

素业久而弥彰,清风殁而可尚。

zì gǔ shì zhōng zhī yì jiē xī yǐ měi míng

自古饰终之义,皆锡以美名。

shì fǎ yuē zhōng xìn ài rén yuē wén píng yì bù xiè yuē jiǎn

谥法曰:‘忠信爱人曰文,平易不懈曰简。

yi shì yuē wén jiǎn

’宜谥曰文简。

bǐ bù láng zhōng sū duān xìng shū kuáng jí qí xián nǎi sì huǐ dú yì tóng qí yì

” 比部郎中苏端,性疏狂,嫉其贤,乃肆毁黩,异同其议。

shàng nù biǎn duān wèi guǎng zhōu yuán wài sī mǎ

上怒,贬端为广州员外司马。

wǎn jiǎn bó zì lè wèi cháng liú yì jiā chǎn kǒu bù wèn shēng jì lèi rèn qīng yào wú zhái yī qū suǒ de fèng lù suí yuè fēn gěi qīn gù

绾俭薄自乐,未尝留意家产,口不问生计,累任清要,无宅一区,所得俸禄, 随月分给亲故。

qīng shí guò rén zhì rú wǎng zhé wēi yán wǔ jīng ào yì xiān rú wèi wù zhě wǎn yī lǎn jiū qí jīng lǐ

清识过人,至如往哲微言,《五经》奥义,先儒未悟者,绾一览究其精理。

yǎ shàng xuán yán zōng shì dào èr jiào cháng zhe wáng kāi xiān shēng chuán yǐ jiàn yì wén duō bù zài

雅尚玄言,宗释道二教,尝著《王开先生传》以见意,文多不载。

fán suǒ zhī you jiē yī shí míng liú

凡所知友,皆一时名流。

huò zào zhī zhě qīng tán zhōng rì wèi cháng jí míng lì

或造之者,清谈终日,未尝及名利。

huò yǒu kè yù yǐ shì wù gàn zhě jiàn wǎn yán bì xuán yuǎn bù gǎn fā cí nèi kuì ér tuì

或有客欲以世务干者,见绾言必玄远,不敢发辞,内愧而退。

dà lì zhōng dé wàng rì chóng tiān xià yǎ zhèng zhī shì zhēng qū qí mén zhì yǒu shù qiān lǐ lái zhě

大历中,德望日崇,天下雅正之士争趋其门,至有数千里来者。

yǐ qīng dé zuò zhèn yǎ sú shí bǐ zhī yáng zhèn bǐng jí shān tāo xiè ān zhī chóu yě

以清德坐镇雅俗,时比之杨震、邴吉、山涛、谢安之俦也。

cuī yòu fu zì yí sūn

崔祐甫,字贻孙。

zǔ zhì huái zhōu zhǎng shǐ

祖晊,怀州长史。

fù miǎn huáng mén shì láng shì yuē xiào gōng

父沔,黄门侍郎,谥曰孝公。

jiā yǐ qīng jiǎn lǐ fǎ wèi shì liú zhī zé

家以清俭礼法,为士流之则。

yòu fu jǔ jìn shì lì shòu ān wèi

祐甫举进士,历寿安尉。

ān lù shān xiàn luò yáng shì shù bēn bèng yòu fu dú qí wēi yú shǐ shí zhī jiān qián rù sī miào fù mù zhǔ yǐ cuàn

安禄山陷洛阳,士庶奔迸,祐甫独崎危于矢石之间,潜入私庙,负木主以窜。

lì qǐ jū shè rén sī xūn lì bù yuán wài láng lèi bài yù shǐ zhōng chéng yǒng píng jūn xíng jūn sī mǎ xún zhī běn jūn jīng shī liú hòu

历起居舍人、司勋吏部员外郎,累拜御史中丞、永平军行军司马,寻知本军京师留后。

xìng gāng zhí wú suǒ róng shòu yù shì bù huí

性刚直,无所容受,遇事不回。

lèi qiān zhōng shū shè rén

累迁中书舍人。

shí zhōng shū shì láng quē yòu fu shěng shì shù wèi zǎi xiàng cháng gǔn suǒ qīn yòu fu bù cóng

时中书侍郎阙,祐甫省事,数为宰相常衮所侵,祐甫不从;

gǔn nù zhī zòu lìng fēn zhī lì bù xuǎn měi yǒu nǐ guān gǔn duō bó xià yán shù xiāng qīn

衮怒之,奏令分知吏部选,每有拟官,衮多驳下,言数相侵。

shí zhū cǐ shàng yán lǒng zhōu jiāng zhào guì jiā māo shǔ tóng rǔ bù xiāng wéi hài yǐ wéi zhēn xiáng

时朱泚上言,陇州将赵贵家猫鼠同乳,不相为害,以为祯祥。

zhào qiǎn zhōng shǐ yǐ shì yú cháo gǔn lǜ bǎi liáo qìng hè yòu fu dú fǒu

诏遣中使以示于朝,衮率百僚庆贺,祐甫独否。

zhōng guān jí qí gù dá yuē cǐ wù zhī shī cháng yě kě diào bù kě hè

中官诘其故,答曰:“此物之失常也,可吊不可贺。

zhōng shǐ zhēng qí zhuàng yòu fu shàng zòu yán

”中使征其状,祐甫上奏言:

chén wén tiān shēng wàn wù gāng róu yǒu xìng shèng rén yīn zhī chuí xùn zuò zé

臣闻天生万物,刚柔有性,圣人因之,垂训作则。

lǐ jì jiāo tè shēng yuē yíng māo wèi qí shí tián shǔ yě

《礼记郊特牲》曰:“迎猫, 为其食田鼠也。

rán zé māo zhī shí shǔ zài zài lǐ diǎn yǐ qí chú hài lì rén suī wēi bì lù

”然则猫之食鼠,载在礼典,以其除害利人,虽微必录。

jīn cǐ māo duì shǔ bù shí rén zé rén yǐ wú nǎi shī yú xìng hu

今此猫对鼠不食,仁则仁矣,无乃失于性乎!

shǔ zhī wèi wù zhòu fú yè dòng shī rén fù zhī yuē xiāng shǔ yǒu tǐ rén ér wú lǐ

鼠之为物,昼伏夜动,诗人赋之曰:“相鼠有体,人而无礼。

yòu yuē shuò shǔ shuò shǔ wú shí wǒ shǔ

”又曰:“硕鼠硕鼠,无食我黍。

qí xù yuē tān ér wèi rén ruò dà shǔ yě

”其序曰:“贪而畏人,若大鼠也。

chén xuán guān zhī suī yún dòng wù yì yú mí lù shè tù bǐ jiē yǐ shí shā huò wèi guó zhī yòng

”臣旋观之,虽云动物,异于麋鹿麝兔,彼皆以时杀获,为国之用。

māo shòu rén yǎng yù zhí jì bù xiū yì hé yì yú fǎ lì bù qín chù xié jiāng lì bù qín hàn dí

猫受人养育,职既不修,亦何异于法吏不勤触邪,疆吏不勤扞敌?

yòu àn lǐ bù shì jù liè sān ruì wú māo bù shí shǔ zhī mù yǐ cí chēng qìng chén suǒ wèi xiáng

又按礼部式具列三瑞,无猫不食鼠之目,以兹称庆,臣所未详。

fú yǐ guó jiā huà qià lǐ píng tiān fú jiàn zhì fēn lún zá tà shǐ bù jué shū

伏以国家化洽理平,天符洊至,纷纶杂沓, 史不绝书。

jīn zī māo shǔ bù kě làn cè

今兹猫鼠,不可滥厕。

ruò yǐ liú xiàng wǔ xíng chuán lùn zhī kǒng xū shēn mìng xiàn sī chá tīng tān lì jiè zhū biān hou wú shī jiào xún

若以刘向《五行传》论之,恐须申命宪司,察听贪吏,诫诸边候,无失徼巡。

māo néng zhì gōng shǔ bù wéi hài

猫能致功,鼠不为害。

dài zōng shēn jiā zhī

代宗深嘉之。

gǔn yì è yòu fu

衮益恶祐甫。

dài zōng chū bēng fā āi yú xī gōng gǔn yǐ dú shòu rèn yù āi yú děng lǐ

代宗初崩,发哀于西宫,衮以独受任遇,哀逾等礼。

lì chén xī lín zhě jiē shí wǔ jǔ yīn ér gǔn zhé āi tòng tì sì huò zhōng chí fǎn kū gù mù ruò bù néng qù tóng liè zhě jiē bú yuè

例,晨夕临者,皆十五举音,而衮辄哀恸涕泗,或中墀返哭,顾慕若不能去,同列者皆不悦。

jí gǔn yǔ lǐ sī yì qún chén sāng fú yuē àn lǐ wèi jūn zhǎn shuāi sān nián

及衮与礼司议群臣丧服,曰:“案《礼》,为君斩衰三年。

hàn wén quán zhì yóu sān shí liù rì

汉文权制,犹三十六日。

guó jiā tài zōng bēng yí zhào yì sān shí liù rì ér qún chén yán zhī jì zàng ér chú yuē sì yuè yě

国家太宗崩, 遗诏亦三十六日,而群臣延之,既葬而除,约四月也。

gāo zōng bēng fú jué qīng zhòng rú hàn gù shì wǔ tài hòu bēng yì rán

高宗崩,服绝轻重,如汉故事,武太后崩亦然。

jí xuán zōng sù zōng bēng shǐ biàn tiān zi sàng wèi èr shí qī rì qiě dāng shí yí zhào suī yuē tiān xià lì rén sān rì shì fú zài cháo qún chén shí fú èr shí qī rì ér chú zé cháo chén yi rú huáng dì zhī zhì

及玄宗、肃宗崩,始变天子丧为二十七日,且当时遗诏虽曰: ‘天下吏人三日释服’在朝群臣实服二十七日而除,则朝臣宜如皇帝之制。

yòu fu zhí yuē fú zhǔn yí zhào wú cháo chén shù rén zhī bié dàn yán tiān xià rén lì chì dào hòu chū lín sān rì jiē shì fú zé cháo yě zhōng wài hé fēi tiān xià

”祐甫执曰:“伏准遗诏,无朝臣庶人之别,但言‘天下人吏,敕到后出临,三日皆释服’, 则朝野中外,何非天下?

fán bǎi zhí shì shuí fēi lì zhí

凡百执事,谁非吏职?

zé huáng dì yi èr shí qī rì ér qún chén dāng sān rì yě

则皇帝宜二十七日而群臣当三日也。

gǔn yuē àn hè xún zhù yì lì zhě wèi guān zhǎng suǒ shǔ zé jīn xū lì ěr fēi gōng qīng bǎi liáo zhī lì

” 衮曰:“案贺循注义,吏者谓官长所署,则今胥吏耳,非公卿百僚之例。

yòu fu yuē zuǒ zhuàn yún wěi zhī sān lì

”祐甫曰: “《左传》云:‘委之三吏。

zé sān gōng yě

’则三公也。

shǐ chēng xún lì liáng lì zhě qǐ xū tú yú

史称循吏、良吏者,岂胥徒欤?

gǔn yuē lǐ fēi tiān jiàng de chū rén qíng ér yǐ

”衮曰: “礼非天降地出,人情而已。

qiě gōng qīng dà chén róng shòu shū chǒng gù yi yì shù

且公卿大臣,荣受殊宠,故宜异数。

jīn yǔ qián shǒu tóng zhì xìn sù ér chú zhī yú ěr ān hu

今与黔首同制, 信宿而除之,于尔安乎?

yòu fu yuē ruò yí zhào hé

”祐甫曰:“若遗诏何?

zhào zhǐ kě gǎi shú bù kě

诏旨可改,孰不可?

gǔn jiān zhèng bù fú ér shēng sè shén lì bù wéi lǐ jié

”衮坚诤不服,而声色甚厉,不为礼节。

yòu gǔn fāng kū yú gōu chén zhī qián ér gǔn cóng lì huò fú zhī yòu fu zhǐ shì yú zhòng yuē chén kū yú jūn qián yǒu fú lǐ hu

又衮方哭于钩陈之前,而衮从吏或扶之,祐甫指示于众曰:“臣哭于君前,有扶礼乎?

gǔn wén zhī bù kān qí nù

”衮闻之,不堪其怒。

nǎi shàng yán yòu fu lǜ qíng biàn lǐ qīng yì guó diǎn qǐng zhé wèi cháo zhōu cì shǐ

乃上言祐甫率情变礼,轻议国典,请谪为潮州刺史。

nèi yì tài zhòng gǎi wéi hé nán shǎo yǐn

内议太重,改为河南少尹。

chū sù zōng shí tiān xià shì yīn ér zǎi xiàng bù jiǎn sān sì yuán gēng zhí zhǎng shì

初,肃宗时天下事殷,而宰相不减三四员,更直掌事。

ruò xiū mù gè zài dì yǒu zhào zhǐ chū rù fēi dà shì bù yù lì dǐ zhū dì xǔ lìng zhí shì zhě yī rén jiǎ shǔ tóng liè zhī míng yǐ jìn suì wèi gù shì

若休沐各在第,有诏旨出入,非大事不欲历抵诸第,许令直事者一人假署同列之名以进,遂为故事。

shì shí zhōng shū lìng guō zi yí jiǎn jiào sī kōng píng zhāng shì zhū cǐ míng shì zǎi chén dāng shǔ zhì chì zhì yú mì wù zhī yì zé mò de wén

是时, 中书令郭子仪、检校司空平章事朱泚,名是宰臣,当署制敕,至于密勿之议,则莫得闻。

shí dé zōng jiàn zuò wèi xún rì jū bù yán zhī jì gǔn xún jiù shì dài shǔ èr rén zhī míng jìn

时德宗践祚未旬日,居不言之际,衮循旧事,代署二人之名进。

biǎn yòu fu chì chū zi yí jí cǐ jiē biǎo míng yòu fu bù dàng biǎn zhé shàng yuē xiàng yán kě zhé jīn yán fēi zuì hé yě

贬祐甫敕出, 子仪及泚皆表明祐甫不当贬谪,上曰:“向言可谪,今言非罪,何也?

èr rén jiē zòu shí wèi cháng yǒu kě zhé zhī yán dé zōng dà hài wèi gǔn wū wǎng

”二人皆奏实未尝有可谪之言,德宗大骇,谓衮诬罔。

shì rì bǎi liáo jū dié xù lì yú yuè huá mén lì biǎn gǔn wèi hé nán shǎo yǐn yǐ yòu fu wèi mén xià shì láng píng zhāng shì liǎng huàn qí zhí

是日,百僚苴绖序立于月华门,立贬衮为河南少尹,以祐甫为门下侍郎、平章事,两换其职。

yòu fu chū zhì zhāo yìng xiàn zhēng hái

祐甫出至昭应县,征还。

xún zhuǎn zhōng shū shì láng xiū guó shǐ réng píng zhāng shì

寻转中书侍郎,修国史,仍平章事。

shàng chū jí wèi shù wù jiē wěi zǎi sī

上初即位,庶务皆委宰司。

zì zhì dé qián yuán zhōng tiān xià duō zhàn fá qǐ zòu tián wěi gù guān shǎng wěn zá

自至德、乾元中,天下多战伐,启奏填委,故官赏紊杂。

jí yǒng tài zhī hòu sì fāng jì dìng ér yuán zài bǐng zhèng gōng dào ài sāi guān yóu huì chéng

及永泰之后,四方既定,而元载秉政,公道隘塞,官由贿成。

zhōng shū zhǔ shū zhuō yīng qiàn li dài róng bèi yòng shì shì qīng cháo liè tiān xià guān jué dà zhě chū yuán zài xiǎo zhě zì qiàn róng

中书主书卓英倩、李待荣辈用事,势倾朝列,天下官爵,大者出元载,小者自倩、荣。

sì fāng jī huò huì qiú guān zhě dào lù xiāng zhǔ mǐ bù chēng suì ér qù yú shì gāng jì dà huài

四方赍货贿求官者,道路相属,靡不称遂而去,于是纲纪大坏。

jí yuán zài bài yáng wǎn xún zú cháng gǔn dāng guó dù jué qí mén sì fāng zòu qǐng mò yǒu guò zhě suī quán shì yǔ pǐ fū děng

及元载败,杨绾寻卒,常衮当国,杜绝其门,四方奏请,莫有过者,虽权势与匹夫等。

fēi yǐ cí fù dēng kē zhě mò de jìn yòng

非以辞赋登科者,莫得进用。

suī huì lù shāo jué rán wú suǒ zhēn yì gù xián yú tóng zhì

虽贿赂稍绝,然无所甄异,故贤愚同滞。

jí yòu fu dài gǔn jiàn yán tuī jǔ wú fù yí zhì rì chú shí shù rén zuò xiāng wèi yú nián fán chú lì jǐ bā bǎi yuán duō chēng yǔn dàng

及祐甫代衮,荐延推举,无复疑滞, 日除十数人,作相未逾年,凡除吏几八百员,多称允当。

shàng cháng wèi yuē yǒu rén bàng qīng suǒ chú nǐ guān duō shè qīn gù hé yě

上尝谓曰:“有人谤卿所除拟官,多涉亲故,何也?

yòu fu zòu yuē chén pín fèng shèng zhǐ lìng chén jìn nǐ shù guān jìn nǐ bì xū ān qí cái xíng

”祐甫奏曰:“臣频奉圣旨,令臣进拟庶官,进拟必须谙其才行。

chén ruò yǔ qí xiāng shí fāng kě cū ān ruò sù bù zhī wén hé yóu zhī qí yán xíng

臣若与其相识,方可粗谙,若素不知闻,何由知其言行?

huò bàng zhī yóu shí zài yú cǐ

获谤之由,实在于此。

shàng yǐ wéi rán

”上以为然。

shén cè jūn shǐ wáng jià hè zhǎng jìn bīng shí yú nián quán qīng zhōng wai dé zōng chū dēng jí jiàng lìng bái xiù guī dài zhī jù qí shēng biàn

神策军使王驾鹤掌禁兵十余年,权倾中外,德宗初登极,将令白琇珪代之,惧其生变。

yòu fu zhào jià hè yǔ yǔ liú lián zhī xiù guī yǐ fù jūn shì shì yǐ

祐甫召驾鹤与语,留连之,琇珪已赴军视事矣。

shí li zhèng jǐ wèi jù dé zōng wēi dé nǎi biǎo xiàn qián sān shí wàn guàn

时李正己畏惧德宗威德, 乃表献钱三十万贯。

shàng yù nà qí zòu lǜ zhèng jǐ wèi kě chéng xìn yǐ jì dòu liú zhǐ zhī wèi yǒu qí cí yán wèn zǎi xiàng

上欲纳其奏,虑正己未可诚信,以计逗留止之,未有其辞,延问宰相。

yòu fu duì yuē zhèng jǐ jiān zhà chéng rú shèng lǜ

祐甫对曰:“正己奸诈,诚如圣虑。

chén qǐng yīn shǐ wǎng zī qīng biàn lìng xuān wèi jiàng shì yīn zhèng jǐ suǒ xiàn qián xī jī zhū jūn rén qiě shǐ shēn hé shèng dé yòu lìng wài fān zhī cháo tíng bù zhòng cái huò

臣请因使往淄青,便令宣尉将士,因正己所献钱锡赍诸军人,且使深荷圣德,又令外籓知朝廷不重财货。

shàng yuè cóng zhī zhèng jǐ dà cán ér xīn wèi fú yān

”上悦,从之, 正己大惭,而心畏服焉。

yòu fu móu yóu qǐ wò duō suǒ hóng yì tiān xià yǐ wéi kě fù zhēn guàn kāi yuán zhī tài píng yě

祐甫谋猷启沃,多所弘益,天下以为可复贞观、开元之太平也。

zhì dōng bèi jí jiān yú rù zhōng shū wò ér chéng zhǐ

至冬被疾,肩舆入中书,卧而承旨。

huò xiū jià zài dì dà shì bì lìng zhōng shǐ zī jué

或休假在第,大事必令中使咨决。

hōng shí nián liù shí shàng shén dào xī zhī fèi cháo sān rì cè zèng tài fù fù bù bó mǐ sù yǒu chà shì yuē wén zhēn

薨时年六十,上甚悼惜之,废朝三日,册赠太傅,赙布帛米粟有差,谥曰文贞。

wú zi yí mìng yóu zǐ zhí wèi sì

无子,遗命犹子植为嗣。

yǒu wén jí sān shí juǎn

有文集三十卷。

gù shì mén xià shì láng wèi cháng yǒu zèng sān shī zhě dé zōng yǐ yòu fu jiǎn jiǎn yǒu dà chén jié gù tè chǒng yì zhī

故事,门下侍郎未尝有赠三师者,德宗以祐甫謇謇有大臣节,故特宠异之。

zhū cǐ zhī luàn yòu fu qī wáng shì xiàn yú zéi zhōng cǐ yǐ cháng yǔ yòu fu tóng liè yā zhòng qí wéi rén nǎi yí wáng shì zēng bó shū sù wáng shì shòu ér jiān fēng zhī jí dé zōng hái jīng jù chén qí zhuàng yǐ xiàn

朱泚之乱,祐甫妻王氏陷于贼中,泚以尝与祐甫同列,雅重其为人,乃遗王氏缯帛菽粟,王氏受而缄封之,及德宗还京,具陈其状以献。

shì jūn zǐ yì zhòng yòu fu jiā fǎ yi qí xiǎng lìng míng yě

士君子益重祐甫家法,宜其享令名也。

zhí zì gōng xiū yòu fu dì lú jiāng lìng yīng fu zi

植字公修,祐甫弟庐江令婴甫子。

zhí jì wèi xiāng shàng yán chū jì bó fù yìn tuī ēn bù jí yú fù zhào zèng yīng fu lì bù shì láng

植既为相,上言出继伯父胤,推恩不及于父, 诏赠婴甫吏部侍郎。

zhí qián xīn jīng shǐ yóu jīng yì xiàng

植潜心经史,尤精《易象》。

lèi lì qīng yào wèi jǐ shì zhōng shí chēng jǔ zhí

累历清要,为给事中,时称举职。

shí huáng fǔ bó yǐ zǎi xiàng pàn dù zhī qǐng jiǎn nèi wài guān fèng lù zhí fēng hái chì shū jí jiàn ér zhǐ

时皇甫镈以宰相判度支,请减内外官俸禄,植封还敕书,极谏而止。

bó fù zòu zhū zhōu fǔ yán yuàn liǎng shuì què jiǔ yán lì pǐ duàn děng jiā gū dìng shù jí jìn nián tiān xià suǒ nà yán jiǔ lì tái gū zhě yī qiè zhēng shōu zhào jiē kě zhī

镈复奏诸州府盐院两税、榷酒、盐利、匹段等加估定数,及近年天下所纳盐酒利抬估者一切征收, 诏皆可之。

zhí kàng shū lùn zòu lìng zǎi chén zhào zhí xuān zhǐ jiā yù zhī wù yì zuì bó ér měi zhí

植抗疏论奏,令宰臣召植宣旨嘉谕之,物议罪镈而美植。

xún chú yù shǐ zhōng chéng rù gé dàn shì pō zhèn gāng jì

寻除御史中丞, 入阁弹事,颇振纲纪。

cháng qìng chū bài zhōng shū shì láng tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì

长庆初,拜中书侍郎、同中书门下平章事。

mù zōng cháng wèi shì chén yuē guó jiā zhēn guàn zhōng wén huáng dì gōng xíng dì dào zhì zhì shēng píng

穆宗尝谓侍臣曰:“国家贞观中, 文皇帝躬行帝道,治致升平。

jí shén lóng jǐng lóng zhī jiān jì yǒu nèi nán xuán zōng píng dìng xīng fù bù yì ér shēng míng zuì shèng lì nián cháng jiǔ hé dào ér rán

及神龙、景龙之间,继有内难,玄宗平定,兴复不易, 而声明最盛,历年长久,何道而然?

zhí duì yuē qián dài chuàng yè zhī jūn duō qǐ zì rén jiān zhī bǎi xìng jí kǔ

”植对曰:“前代创业之君,多起自人间,知百姓疾苦。

chū chéng pī yè jiē néng lì jīng sī lǐ

初承丕业,皆能厉精思理。

tài zōng wén huáng dì tè bǐng shàng shèng zhī zī tóng fú yáo shùn zhī dào shì yǐ zhēn guàn yī zhāo sì hǎi níng yàn

太宗文皇帝特禀上圣之资,同符尧、舜之道, 是以贞观一朝,四海宁晏。

yǒu fáng xuán líng dù rú huì wèi zhēng wáng guī zhī shǔ wèi fǔ zuǒ gǔ gōng jūn míng chén zhōng shì wú bù lǐ shèng xián xiāng yù gù yi rú cǐ

有房玄龄、杜如晦、魏征、王珪之属为辅佐股肱,君明臣忠,事无不理,圣贤相遇,固宜如此。

xuán zōng shǒu wén jì tǐ cháng jīng tiān hòu cháo jiān wēi kāi yuán chū de yáo chóng sòng jǐng wěi zhī wéi zhèng

玄宗守文继体,尝经天后朝艰危,开元初得姚崇、宋璟,委之为政。

cǐ èr rén zhě tiān shēng jùn jié dòng bì tuī gōng sù yè zī zī zhì jūn yú dào

此二人者,天生俊杰,动必推公,夙夜孜孜,致君于道。

jǐng cháng shǒu xiě shàng shū wú yì yī piān wèi tú yǐ xiàn

璟尝手写《尚书·无逸》一篇,为图以献。

xuán zōng zhì zhī nèi diàn chū rù guān shěng xián jì zài xīn měi tàn gǔ rén zhì yán hòu dài mò jí gù rèn xián jiè yù xīn guī chōng mò

玄宗置之内殿,出入观省,咸记在心, 每叹古人至言,后代莫及,故任贤戒欲,心归冲漠。

kāi yuán zhī mò yīn wú yì tú xiǔ huài shǐ yǐ shān shuǐ tú dài zhī

开元之末,因《无逸图》朽坏, 始以山水图代之。

zì hòu jì wú zuò yòu zhēn guī yòu xìn jiān chén yòng shì tiān bǎo zhī shì shāo juàn yú qín wáng dào yú sī quē yǐ

自后既无座右箴规,又信奸臣用事,天宝之世,稍倦于勤,王道于斯缺矣。

jiàn zhōng chū dé zōng huáng dì cháng wèn xiān chén yòu fu kāi yuán tiān bǎo zhì luàn zhī shū xiān chén jù chén běn mò

建中初,德宗皇帝尝问先臣祐甫开元、天宝治乱之殊,先臣具陈本末。

chén zài tóng guàn jí wén qí shuō xìn zhī gǔ rén yǐ wéi xián zuò jiè qí yì hóng duō

臣在童丱,即闻其说,信知古人以韦、弦作戒,其益弘多。

bì xià jì xū xīn lǐ dào yì wàng yǐ wú yì wèi yuán guī zé tiān xià xìng shèn

陛下既虚心理道,亦望以《无逸》为元龟,则天下幸甚。

mù zōng shàn qí duì

”穆宗善其对。

tā rì fù wèi zǎi chén yuē qián shǐ chēng hàn wén dì xī shí jiā zhī chǎn ér bà lù tái

他日,复谓宰臣曰:“前史称汉文帝惜十家之产而罢露台。

yòu yún shēn yī yì tí lǚ gé què jí shàng shū náng yǐ wéi diàn wéi hé tài jiǎn yě

又云身衣弋绨,履革舄,集上书囊以为殿帷,何太俭也!

xìn yǒu cǐ hu

信有此乎?

zhí duì yuē liáng shǐ suǒ jì bì fēi wàng yán

”植对曰:“良史所记,必非妄言。

hàn xìng chéng wáng qín cán kù zhī hòu xiàng shì zhàn zhēng zhī yú hǎi nèi diāo bì shēng rén lì jié

汉兴,承亡秦残酷之后,项氏战争之余,海内凋弊,生人力竭。

hàn wén rén míng zhī zhǔ qǐ zì dài dǐ zhī jià sè zhī jiān nán shì yǐ jí wèi zhī hòu gōng xíng jiǎn yuē

汉文仁明之主, 起自代邸,知稼穑之艰难,是以即位之后,躬行俭约。

jì yǐ jǐng dì yóu zūn cǐ fēng

继以景帝,犹遵此风。

yóu shì hǎi nèi qián shǒu xián lè qí shēng jiā jǐ hù zú

由是海内黔首,咸乐其生,家给户足。

dài zhì wǔ dì gōng sī yīn fù yòng néng chū shī zhēng fá wēi xíng sì fāng qián zhì guàn xiǔ gǔ zhì hóng fǔ

迨至武帝,公私殷富,用能出师征伐,威行四方, 钱至贯朽,谷至红腐。

shàng wù chǐ mí zī yòng fù jié mò nián shuì jí zhōu chē liù chù rén bù liáo shēng hù kǒu jiǎn bàn nǎi xià āi tòng zhī zhào fēng chéng xiàng wèi fù rén hòu

上务侈靡,资用复竭,末年税及舟车六畜,人不聊生,户口减半,乃下哀痛之诏,封丞相为富人侯。

jiē hàn shǐ míng zhēng yòng wéi shì shí

皆汉史明征,用为事实。

qiě gēng cán zhī quàn chū zì rén lì yòng jì wú dù hé yóu yǐ zhì fù qiáng

且耕蚕之劝,出自人力,用既无度,何由以至富强!

jù wǔ dì sì wèi zhī chū wù lì fù yīn qián dài wú bǐ gù dāng yīn wén dì jiǎn yuē zhī zhì yě

据武帝嗣位之初,物力阜殷,前代无比,固当因文帝俭约之致也。

shàng yuē qīng yán shén shàn huàn xíng zhī wéi nán ěr

”上曰:“卿言甚善,患行之为难耳。

xiàn zōng huáng dì xuē píng qún dào hé shuò sān zhèn fù rù tí fēng

宪宗皇帝削平群盗,河朔三镇复入提封。

cháng qìng chū yōu zhōu jié dù shǐ liú zǒng biǎo yǐ yōu jì qī zhōu shàng xiàn qǐng cháo tíng mìng shuài

长庆初,幽州节度使刘总表以幽、蓟七州上献,请朝廷命帅。

zǒng réng jù bù jiàng gòu luàn nǎi jí qí háo ruì zhě xiān sòng jīng shī

总仍惧部将构乱,乃籍其豪锐者先送京师。

shí zhū kè róng zài jí zhōng

时朱克融在籍中。

zhí yǔ tóng liè dù yuán yǐng sù bù zhī bīng qiě wú yuǎn lǜ

植与同列杜元颍素不知兵,且无远虑。

kè róng děng zài jīng jī lǚ qióng è rì yì zhōng shū qǐ guān shū bù jiè yì

克融等在京羁旅穷饿,日诣中书乞官, 殊不介意。

jí zhāng hóng jìng fù zhèn lìng kè róng děng cóng hái

及张弘靖赴镇,令克融等从还。

bù shù yuè kè róng qiú hóng jìng hài bīn zuǒ jié wáng tíng còu guó jiā fù shī hé shuò zhí zhí xiōng dì zhī yóu

不数月,克融囚弘靖,害宾佐,结王廷凑,国家复失河朔,职植兄弟之由。

nǎi ba zhī zhèng shì shǒu xíng bù shàng shū chū wèi huá zhōu cì shǐ

乃罢知政事,守刑部尚书,出为华州刺史。

dà hé sān nián zhēng yuè zú nián wǔ shí bā

大和三年正月卒,年五十八。

zhí suī qì liàng jǐn hòu ér wú kāi wù chéng wù zhī cái jí sàng shī yì fāng tiān xià yóu qí shī cè

植虽器量谨厚,而无开物成务之才,及丧师异方,天下尤其失策。

lèng zì dé zhǎng

倰,字德长。

zǔ tāo dà lǐ qīng xiào gōng miǎn zhī dì yě

祖涛,大理卿孝公沔之弟也。

tāo shēng yí fu zhōng dà lǐ chéng jí jùn zhī fù

涛生仪甫,终大理丞,即俊之父。

yǐ mén yìn yóu tài miào zhāi láng diào shòu tài píng dōng yáng èr zhǔ bù

以门荫由太庙斋郎调授太平、东阳二主簿。

li héng lián chá hú nán jiāng xī pì wèi bīn zuǒ zuò shì chén fèi

李衡廉察湖南、江西,辟为宾佐,坐事沉废。

jiǔ zhī fù yǐ xuǎn shòu xuān zhōu lù shì cān jūn

久之,复以选授宣州录事参军。

guān chá shǐ cuī yǎn qí qí cái zòu jiā zhāng fú lèng cí ér bù shòu

观察使崔衍奇其才,奏加章服,倰辞而不受。

li xùn zhèn jiāng xi zòu wèi fù shǐ de jiān chá lǐ xíng yòu cóng xùn lǐng shǐ wèi hé yīn yuàn yán tiě liú hòu

李巽镇江西,奏为副使,得监察里行,又从巽领使,为河阴院盐铁留后。

rù wèi shì yù shǐ xún gǎi shàn bù yuán wài chōng zhuǎn yùn pàn guān

入为侍御史,寻改膳部员外,充转运判官。

rù wèi shàn bù láng zhōng chōng jīng xiāng shí dào liǎng shuì shǐ cì jīn zǐ

入为膳部郎中,充荆襄十道两税使,赐金紫。

qiān sū zhōu cì shǐ lǐ xíng wèi dì yī

迁苏州刺史,理行为第一。

zhuǎn tán zhōu cì shǐ hú nán dōu tuán liàn guān chá shǐ

转潭州刺史、湖南都团练观察使。

hú nán jiù fǎ fēng nián mào yì bù chū jìng lín bù zāi huāng bù xiāng xù

湖南旧法,丰年贸易不出境,邻部灾荒不相恤。

lèng zhì wèi shǔ lì yuē cǐ fēi rén qíng yě wú yi bì tiào zhòng kùn yú mín yě

倰至,谓属吏曰:“此非人情也,无宜闭粜,重困于民也。

zì shì shāng gǔ tōng liú

” 自是商贾通流。

rù wèi hù bù shì láng pàn dù zhī

入为户部侍郎、判度支。

shí lèng zài cóng dì zhí wèi zǎi xiàng lèng xìng gāng biǎn shì qí quán chǒng yǔ duó rèn qíng

时倰再从弟植为宰相,倰性刚褊,恃其权宠,与夺任情。

shí cháo tíng yǐ wáng chéng yuán guī guó mìng tián hóng zhèng yí shuài zhèn zhōu

时朝廷以王承元归国, 命田弘正移帅镇州。

hóng zhèng zhī xíng yǐ wèi zú èr qiān wèi zhàng xià yòu yǐ cháng shān zhī rén jiǔ gé cháo huà rén qíng yì wèi biàn rǎo lèi biǎo qǐng liú wèi zú wèi gāng jì qí liáng cì qǐng dù zhī suì gěi

弘正之行,以魏卒二千为帐下,又以常山之人久隔朝化,人情易为变扰,累表请留魏卒为纲纪,其粮赐请度支岁给。

mù zōng xià zǎi chén yì lèng gù yán wèi zhèn gè yǒu zhèn bīng cháo tíng wú lì zhī gěi kǒng wéi shì lì bù kě tīng cóng

穆宗下宰臣议,倰固言魏、 镇各有镇兵,朝廷无例支给,恐为事例,不可听从。

hóng zhèng bù huò yǐ qiǎn wèi zú hái fān bù shù rì ér zhèn zhōu luàn hóng zhèng yù hài

弘正不获已,遣魏卒还籓,不数日而镇州乱,弘正遇害。

mù zōng shī dé lèng dǎng fāng shèng rén bù gǎn jiū qí zuì

穆宗失德,倰党方盛,人不敢纠其罪。

ba lǐng dù zhī jiǎn jiào lǐ bù shàng shū chū wèi fèng xiáng jié dù děng shǐ

罢领度支,检校礼部尚书,出为凤翔节度等使。

bù qī suì zhào wèi hé nán yǐn shí nián qī shí kàng shū zhì shì zhào yǐ hù bù shàng shū guī dì

不期岁,召为河南尹,时年七十,抗疏致仕,诏以户部尚书归第。

míng nián bào zú chuò cháo yī rì zèng tài zǐ shǎo bǎo shì yuē sù

明年暴卒,辍朝一日,赠太子少保,谥曰肃。

lèng jū guān qīng yán suǒ zhì bì lǐ rán xìng jiè jí dài liáo shǔ bù yǐ lǐ jié shì jǐ zhī lián jiàn zāng wū zhě rú chóu yān

倰居官清严,所至必理,然性介急,待僚属不以礼节,恃己之廉,见赃污者如仇焉。

zi yán dēng jìn shì dì pì xiāng yáng zhǎng shū jì jiān chá yù shǐ fāng yǎ yǒu fù fēng

子岩,登进士第,辟襄阳掌书记、监察御史,方雅有父风。

cháng gǔn jīng zhào rén yě

常衮,京兆人也。

fù wú wéi sān yuán xiàn chéng yǐ gǔn lèi zèng pú yè

父无为,三原县丞,以衮累赠仆射。

gǔn tiān bǎo mò jǔ jìn shì lì tài zǐ zhèng zì lèi shòu bǔ quē qǐ jū láng

衮,天宝末举进士,历太子正字,累授补阙、起居郎。

bǎo yìng èr nián xuǎn wèi hàn lín xué shì kǎo gōng yuán wài láng zhōng zhī zhì gào yī qián hàn lín xué shì

宝应二年,选为翰林学士、考功员外郎中、知制诰, 依前翰林学士。

yǒng tài yuán nián qiān zhōng shū shè rén

永泰元年,迁中书舍人。

gǔn wén zhāng jùn bá dāng shí tuī zhòng yǔ yáng yán tóng wèi shè rén shí chēng wèi cháng yáng

衮文章俊拔,当时推重,与杨炎同为舍人, 时称为常、杨。

xìng qīng zhí gū jié bù wàng jiāo yóu

性清直孤洁,不妄交游。

nèi shì yú cháo ēn shì quán chǒng jiān lǐng guó zǐ jiàn shì gǔn shàng shū yǐ wéi bù kě

内侍鱼朝恩恃权宠,兼领国子监事,衮上疏以为不可。

shí cháo tíng duō shì xī běi biān lǔ lián wèi kòu dào gǔn lèi shàng zhāng chén qí lì hài dài zōng shén gù yù zhī jiā jí xián yuàn xué shì

时朝廷多事,西北边虏,连为寇盗,衮累上章陈其利害,代宗甚顾遇之,加集贤院学士。

dà lì yuán nián qiān lǐ bù shì láng réng wéi xué shì

大历元年,迁礼部侍郎,仍为学士。

shí zhōng guān liú zhōng yì quán qīng nèi wài jīng yuán jié dù mǎ lín yòu lèi zhe gōng xūn ēn chǒng mò èr gè yǒu qīn qi gàn gòng bù jí qiú wèi liǎng guǎn shēng gǔn jiē zhí lǐ rén jiē wèi zhī

时中官刘忠翼权倾内外, 泾原节度马璘又累著功勋,恩宠莫二,各有亲戚干贡部及求为两馆生,衮皆执理, 人皆畏之。

yuán zài zhī dé zuì lìng gǔn yǔ liú yàn li hán děng jū zhī yù jìng bài gǔn mén xià shì láng tóng píng zhāng shì tài qīng tài wēi gōng shǐ chóng wén hóng wén guǎn dà xué shì yǔ yáng wǎn tóng zhǎng shū wù

元载之得罪,令衮与刘晏、李涵等鞫之,狱竟,拜衮门下侍郎、同平章事,太清、太微宫使,崇文、弘文馆大学士,与杨绾同掌枢务。

dài zōng yóu xìn zhòng wǎn

代宗尤信重绾。

wǎn hóng tōng duō kě gǔn pō wu kē xì qiú qīng jiǎn zhī chēng yǔ wǎn zhī dào bù tóng

绾弘通多可,衮颇务苛细,求清俭之称,与绾之道不同。

xiān shì bǎi guān fèng liào guǎ bó wǎn yǔ gǔn zòu qǐng jiā zhī

先是,百官俸料寡薄,绾与衮奏请加之。

shí hán huàng pàn dù zhī gǔn yǔ huàng gè chěng sī huái suǒ jiā fèng liào hòu bó yóu jǐ

时韩滉判度支,衮与滉各骋私怀,所加俸料,厚薄由己。

shí shǎo liè gè dìng yuè fèng wèi sān shí wǔ qiān huàng nù sī yè zhāng cān wéi zhǐ gěi sān shí qiān

时少列各定月俸为三十五千,滉怒司业张参,唯止给三十千;

gǔn è shào zhān shì zhào qī suì gěi èr shí wǔ qiān

衮恶少詹事赵期,遂给二十五千。

tài zǐ xiǎn mǎ shí sī jīng jú zhǎng guān wén xué wèi zhī èr

太子洗马,实司经局长官,文学为之贰。

gǔn yǒu qīn qi rèn wén xué zhě gěi shí èr qiān ér gěi xiǎn mǎ shí qiān

衮有亲戚任文学者给十二千,而给洗马十千。

qí qīng zhòng rèn qíng bù tōng shí zhèng duō rú cǐ lèi

其轻重任情,不通时政,多如此类。

wú jǐ yáng wǎn zú gǔn dú dāng zhèng

无几,杨绾卒,衮独当政。

gù shì měi rì chū nèi chú shí yǐ cì zǎi xiàng zhuàn kě shí shí shù rén gǔn tè qǐng ba zhī qì jīn biàn wèi gù shì

故事,每日出内厨食以赐宰相,馔可食十数人,衮特请罢之,迄今便为故事。

yòu jiāng gù ràng táng fēng tóng liè yǐ wéi bù kě ér zhǐ

又将故让堂封,同列以为不可而止。

yì zhě yǐ wéi hòu lù zhòng cì suǒ yǐ yōu xián chóng guó zhèng yě bù néng dāng cí wèi bù yí cí lù shí

议者以为厚禄重赐, 所以优贤崇国政也,不能,当辞位,不宜辞禄食。

zhèng shì táng yǒu hòu mén gài zǎi xiàng shí dào zhōng shū shè rén yuàn zī fǎng zhèng shì yǐ zì guǎng yě gǔn yòu sāi jué qí mén yǐ shì zūn dà bù xiāng wǎng lái

政事堂有后门,盖宰相时到中书舍人院,咨访政事,以自广也,衮又塞绝其门,以示尊大,不相往来。

jì chéng yuán zài wèi zhèng shí gōng dào gěng sè huì lù péng dǎng dà xíng bù yǐ cái shì zhě wú yīn rù shì

既惩元载为政时公道梗涩,贿赂朋党大行,不以财势者无因入仕。

gǔn yī qiè dù jué zhī

衮一切杜绝之。

zhōng wài bǎi sī zòu qǐng jiē zhí bù yǔ quán yǔ pǐ fū děng yóu pái bìn fēi wén cí dēng kē dì zhě

中外百司奏请,皆执不与,权与匹夫等,尤排摈非文辞登科第者。

suī zhì mài guān zhī lù zhèng shì dà zhì yōng zhì

虽窒卖官之路,政事大致壅滞。

dài zōng jì sù zhòng yáng wǎn yù yǐ zhèng shì wěi zhī

代宗既素重杨绾,欲以政事委之。

wǎn xún zú gǔn yǔ wǎn zhì shàng sù yì jí ér nù zhī

绾寻卒,衮与绾志尚素异,嫉而怒之。

yǒu sī yì shì wǎn wéi wén zhēn gǔn wēi fěng bǐ bù láng zhōng sū duān lìng bó zhī huǐ wǎn guò shèn duān zuò chù guān

有司议谥绾为文贞,衮微讽比部郎中苏端令驳之,毁绾过甚,端坐黜官。

shí jì wú zhōng shū shì láng shè rén cuī yòu fu lǐng shěng shì gǔn yǐ wéi tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì jiān de zǒng zhōng shū shěng suì guǎn zōng zhōng shū xū lì shěng shì qù jiù jí qí àn dú yòu fu bù néng píng zhī lèi zhì fèn jìng

时既无中书侍郎,舍人崔祐甫领省事,衮以为同中书门下平章事兼得总中书省,遂管综中书胥吏、 省事去就及其案牍,祐甫不能平之,累至忿竞。

suì lìng yòu fu fēn zhī lì bù xuǎn shì suǒ nǐ guān yòu duō bó xià

遂令祐甫分知吏部选事,所拟官又多驳下。

shí gǔn sàn guān shàng cháo yì yòu wú fēng jué guō zi yí yīn rù cháo zòu zhī suì tè jiā yín qīng guāng lù dài fu fēng hé nèi jùn gōng

时衮散官尚朝议,又无封爵,郭子仪因入朝奏之,遂特加银青光禄大夫, 封河内郡公。

jí dài zōng bēng yǔ yòu fu zhēng lùn sāng fú qīng zhòng dài xiāng shǔ zòu

及代宗崩,与祐甫争论丧服轻重,代相署奏。

chū huàn yòu fu hé nán shǎo yǐn zài biǎn wèi cháo zhōu cì shǐ

初换祐甫河南少尹,再贬为潮州刺史。

yáng yán rù xiàng sù yǔ gǔn shàn jiàn zhōng yuán nián qiān fú jiàn guān chá shǐ

杨炎入相,素与衮善,建中元年,迁福建观察使。

sì nián zhēng yuè zú shí nián wǔ shí wǔ

四年正月卒,时年五十五。

jiǔ zhī

久之。

zèng zuǒ pú yè

赠左仆射。

yǒu wén jí liù shí juǎn

有文集六十卷。

shǐ chén yuē shàn rén wèi bāng bǎi nián jí kě shèng cán qù shā yáng wǎn rù xiàng shù rì jù zhì yí fēng yì sú

史臣曰:善人为邦百年,即可胜残去杀,杨绾入相数日,遽致移风易俗。

zhōu zhào yī fu xiāo zhāng fáng dù lì dài wèi xiāng zhī xiǎn zhě miè wén sī dào yě

周、 召、伊、傅,萧、张、房、杜,历代为相之显者,蔑闻斯道也。

cháng dú zhū jí shǎng shàn duō yì měi shū zuì duō yì è

尝读诸集,赏善多溢美,书罪多溢恶;

rú yáng wǎn bài xiàng zhī má zèng guān zhī zhì gǎi shì zhī zhào zé dāng shí bǐng bǐ zhě wú kuì sè yǐ

如杨绾拜相之麻,赠官之制,改谥之诏,则当时秉笔者无愧色矣。

xī zhào wén zi jiàn shì qī shí gǔ wèi měi tán

昔赵文子荐士七十,古为美谈;

cuī yòu fu chú lì bā bǎi rén wú jiàn yán

崔祐甫除吏八百,人无间言。

kāi wù chéng wù zhī cái miè sī xùn gōng zhī dào kě zhī yě

开物成务之才, 灭私徇公之道可知也。

ǎi

噫!

gōng quán yú xún rì ér hōng yí sūn wèi qī nián ér shì suì gǔ yǐ lái lǐ shì shǎo ér luàn shì duō qí yì zài cí yǐ

公权余旬日而薨,贻孙未期年而逝,邃古已来,理世少而乱世多,其义在兹矣。

cháng gǔn zhī bèi bù zú yún ěr

常衮之辈,不足云尔。

zàn yuē gōng quán rú dào yí sūn xiāng cái

赞曰:公权儒道,贻孙相才。

mìng hu bù yǒng shí zāi kě āi

命乎不永,时哉可哀。

✦ You read 列传·卷六十九

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.