旧唐书 · 刘昫 · Chapter 120 of 200

列传·卷七十

PinyinModern Translation
Size

guō zi yí zi yào xī ài shǔ wù yìng xī zi gāng ài zi zhāo cōng zhāo zi zhòng wén zú dì yòu míng zi xīn

○郭子仪子曜晞暧曙晤映晞子钢暧子钊 𫓩 钊子仲文族弟幼明子昕

guō zi yí huá zhōu zhèng xiàn rén

郭子仪,华州郑县人。

fù jìng zhī lì suí wèi guì shòu sì wǔ zhōu cì shǐ yǐ zi yí guì zèng tài bǎo zhuī fēng qí guó gōng

父敬之,历绥、渭、桂、寿、泗五州刺史,以子仪贵, 赠太保,追封祁国公。

zi yí zhǎng liù chǐ yú tǐ mào xiù jié shǐ yǐ wǔ jǔ gāo děng bǔ zuǒ wèi zhǎng shǐ lèi lì zhū jūn shǐ

子仪长六尺余,体貌秀杰,始以武举高等补左卫长史,累历诸军使。

tiān bǎo bā zài yú mù là shān zhì héng sāi jūn jí ān běi dōu hù fǔ mìng zi yí lǐng qí shǐ bài zuǒ wèi dà jiàng jūn

天宝八载,于木剌山置横塞军及安北都护府,命子仪领其使,拜左卫大将军。

shí sān zài yí héng sāi jūn jí ān běi dōu hù fǔ yú yǒng qīng zhà běi zhù chéng réng gǎi héng sāi wèi tiān dé jūn zi yí wèi zhī shǐ jiān jiǔ yuán tài shǒu shuò fāng jié dù yòu bīng mǎ shǐ

十三载,移横塞军及安北都护府于永清栅北筑城,仍改横塞为天德军,子仪为之使,兼九原太守、朔方节度右兵马使。

shí sì zài ān lù shān fǎn

十四载,安禄山反。

shí yī yuè yǐ zi yí wèi wèi wèi qīng jiān líng wǔ jùn tài shǒu chōng shuò fāng jié dù shǐ zhào zi yí yǐ běn jūn dōng tǎo

十一月,以子仪为卫尉卿,兼灵武郡太守,充朔方节度使, 诏子仪以本军东讨。

suì jǔ bīng chū chán yú fǔ shōu jìng biān jūn zhǎn zéi jiāng zhōu wàn qǐng chuán shǒu què xià

遂举兵出单于府,收静边军,斩贼将周万顷,传首阙下。

lù shān qiǎn dà tóng jūn shǐ gāo xiù yán kòu hé qū zi yí jī bài zhī jìn shōu yún zhōng mǎ yì kāi dōng xíng yǐ gōng jiā yù shǐ dài fū

禄山遣大同军使高秀岩寇河曲,子仪击败之,进收云中马邑,开东陉,以功加御史大夫。

shí wǔ zài zhēng yuè zéi jiāng cài xī dé xiàn cháng shān jùn zhí yán gǎo qīng hé běi jùn xiàn jiē wèi zéi shǒu

十五载正月,贼将蔡希德陷常山郡,执颜杲卿,河北郡县皆为贼守。

èr yuè zi yí yǔ hé dōng jié dù shǐ li guāng bì lǜ shī xià jǐng xíng bá cháng shān jùn pò zéi yú jiǔ mén nán gōng zhào jùn shēng qín zéi sì qiān jiē shě zhī zhǎn wěi tài shǒu guō xiàn qiú huò bīng zhàng shù wàn

二月,子仪与河东节度使李光弼率师下井陉,拔常山郡,破贼于九门,南攻赵郡,生擒贼四千, 皆舍之,斩伪太守郭献璆,获兵仗数万。

shī hái cháng shān zéi jiāng shǐ sī míng yǐ shù wàn rén zhǒng qí hòu wǒ xíng yì xíng wǒ zhǐ yì zhǐ

师还常山,贼将史思明以数万人踵其后, 我行亦行,我止亦止。

zi yí xuǎn xiāo qí wǔ bǎi gèng tiāo zhī sān rì zhì xíng táng zéi pí nǎi tuì wǒ jūn chéng zhī yòu bài yú shā hé

子仪选骁骑五百更挑之,三日至行唐,贼疲乃退,我军乘之, 又败于沙河。

lù shān wén sī míng bài nǎi yǐ jīng bīng yì zhī

禄山闻思明败,乃以精兵益之。

wǒ jūn zhì héng yáng zéi yì suí zhì

我军至恒阳,贼亦随至。

zi yí jiān bì zì gù zéi lái zé shǒu zéi qù zé zhuī zhòu yáng qí bīng xī xí qí mù zéi rén bù jí xi

子仪坚壁自固,贼来则守,贼去则追,昼扬其兵,夕袭其幕,贼人不及息。

shù rì guāng bì yì yuē zéi dài yǐ kě yǐ zhàn

数日,光弼议曰: “贼怠矣,可以战。

liù yuè

”六月,

zi yí guāng bì lǜ pú gù huái ēn hún shì zhī chén huí guāng děng zhèn yú jiā shān

子仪、光弼率仆固怀恩、浑释之、陈回光等阵于嘉山,

zéi jiāng shǐ sī míng cài xī dé yǐn zǐ qí děng yì jié zhèn ér zhì

贼将史思明、蔡希德、尹子奇等亦结阵而至,

yī zhàn bài zhī

一战败之,

zhǎn guó sì wàn jí

斩馘四万级,

shēng qín wǔ qiān rén

生擒五千人,

huò mǎ wǔ qiān pǐ

获马五千匹,

sī míng lù fā xiǎn zú bēn yú bó líng

思明露发跣足奔于博陵。

yú shì hé běi shí yú jùn jiē zhǎn zéi shǒu zhě yǐ yíng wáng shī

于是河北十余郡皆斩贼守者以迎王师。

zi yí jiāng běi tú fàn yáng jūn shēng dà zhèn

子仪将北图范阳,军声大振。

shì yuè gē shū hàn wèi zéi suǒ bài tóng guān bù shǒu xuán zōng xìng shǔ sù zōng xìng líng wǔ zi yí fù shǐ dù hóng jiàn wèi shuò fāng liú hòu zòu yíng chē jià

是月,哥舒翰为贼所败,潼关不守,玄宗幸蜀,肃宗幸灵武,子仪副使杜鸿渐为朔方留后,奏迎车驾。

qī yuè sù zōng jí wèi yǐ zéi jù liǎng jīng fāng móu shōu fù zhào zi yí bān shī

七月,肃宗即位,以贼据两京,方谋收复,诏子仪班师。

bā yuè zi yí yǔ li guāng bì lǜ bù qí wǔ wàn zhì zì hé běi

八月,子仪与李光弼率步骑五万至自河北。

shí cháo tíng chū lì bīng zhòng guǎ ruò suī de mù mǎ jūn róng quē rán

时朝廷初立,兵众寡弱,虽得牧马,军容缺然。

jí zi yí guāng bì quán shī fù xíng zài jūn shēng suì zhèn xīng fù zhī shì mín yǒu wàng yān

及子仪、光弼全师赴行在,军声遂振,兴复之势,民有望焉。

zhào yǐ zi yí wèi bīng bù shàng shū tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì yī qián líng zhōu dà dū dū fǔ zhǎng shǐ shuò fāng jūn jié dù shǐ

诏以子仪为兵部尚书、同中书门下平章事,依前灵州大都督府长史、朔方军节度使。

sù zōng dà yuè liù jūn nán qū guān fǔ zhì péng yuán jùn zǎi xiàng fáng guǎn qǐng bīng wàn rén zì wèi tǒng shuài yǐ tǎo zéi dì sù zhòng guǎn xǔ zhī

肃宗大阅六军,南趋关辅,至彭原郡,宰相房琯请兵万人,自为统帅以讨贼,帝素重琯,许之。

bīng jí chén tāo wèi zéi suǒ bài sàng shī dài jìn

兵及陈涛,为贼所败,丧师殆尽。

fāng shì tǎo chú ér jūn bàn yì wéi yǐ shuò fāng jūn wèi gēn běn

方事讨除,而军半殪,唯倚朔方军为根本。

shí yī yuè zéi jiāng ā shǐ nà cóng lǐ yǐ tóng luó pú gǔ wǔ qiān jì chū sài yòu hé qū jiǔ fǔ liù hú zhōu bù luò shù wàn yù pò xíng zài

十一月,贼将阿史那从礼以同罗、仆骨五千骑出塞,诱河曲九府、六胡州部落数万, 欲迫行在。

zi yí yǔ huí hé shǒu lǐng gé luó zhī wǎng jī bài zhī zhǎn huò shù wàn hé qū píng dìng

子仪与回纥首领葛逻支往击败之,斩获数万,河曲平定。

zéi jiāng cuī qián yòu shǒu tóng guān

贼将崔干祐守潼关。

èr nián sān yuè zi yí dà pò zéi yú tóng guān cuī qián yòu tuì bǎo pú jīn

二年三月,子仪大破贼于潼关,崔干祐退保蒲津。

shí yǒng lè wèi zhào fù hé dōng sī hù hán mín sī shì xú jiǒng zōng zǐ li cáng fēng děng xiàn zéi zài pú zhōu sì rén mì móu sì wáng shī zhì zé wèi nèi yìng

时永乐尉赵复、河东司户韩旻、司士徐炅、宗子李藏锋等,陷贼在蒲州,四人密谋俟王师至,则为内应。

jí zi yí gōng pú zhōu zhào fù děng zhǎn zéi shǒu pí zhě kāi mén nà zi yí

及子仪攻蒲州,赵复等斩贼守陴者,开门纳子仪。

qián yòu yǔ huī xià shù qiān rén běi zǒu ān yì ān yì bǎi xìng wěi jiàng qián yòu bīng rù jiāng bàn xià xuán mén jī zhī qián yòu wèi rù suì de tuō shēn dōng zǒu

干祐与麾下数千人北走安邑,安邑百姓伪降,干祐兵入将半,下悬门击之,干祐未入,遂得脱身东走。

zi yí suì shōu shǎn jùn yǒng fēng cāng

子仪遂收陕郡永丰仓。

zì shì tóng shǎn zhī jiān wú fù kòu chāo

自是潼、陕之间无复寇钞。

shì yuè ān lù shān sǐ cháo tíng yù tú dà jǔ zhào zi yí hái fèng xiáng

是月,安禄山死,朝廷欲图大举,诏子仪还凤翔。

sì yuè jìn wèi sī kōng chōng guān nèi hé dōng fù yuán shuài

四月,进位司空,充关内、 河东副元帅。

wǔ yuè zhào zi yí shuài shī qū jīng chéng

五月,诏子仪帅师趋京城。

shī yú jué shuǐ zhī xi yǔ zéi jiāng ān tài qīng ān shǒu zhōng zhàn wáng shī bù lì qí zhòng dà kuì jǐn wěi bīng zhàng yú qīng qú zhī shàng

师于潏水之西,与贼将安太清、安守忠战, 王师不利,其众大溃,尽委兵仗于清渠之上。

zi yí shōu hé yú zhòng bǎo wǔ gōng yì què qǐng zuì qǐ xiáng guān zī nǎi jiàng wèi zuǒ pú yè yú rú gù

子仪收合余众,保武功,诣阙请罪, 乞降官资,乃降为左仆射,余如故。

jiǔ yuè cóng yuán shuài guǎng píng wáng lǜ fán hàn zhī shī shí wǔ wàn jìn shōu cháng ān

九月,从元帅广平王率蕃汉之师十五万进收长安。

huí hé qiǎn yè hù tài zǐ lǐng sì qiān jì zhù guó tǎo zéi zi yí yǔ yè hù yàn xiá xiū hǎo xiāng yǔ shì píng guó nán xiāng de shén hǎo

回纥遣叶护太子领四千骑助国讨贼,子仪与叶护宴狎修好,相与誓平国难,相得甚好。

zi yí fèng yuán shuài wèi zhōng jūn yǔ zéi jiāng ān shǒu zhōng li guī rén zhàn yú jīng xi xiāng jī sì zhī běi wáng shī jié zhèn héng gèn sān shí lǐ zéi zhòng shí wàn chén yú běi

子仪奉元帅为中军,与贼将安守忠、李归仁战于京西香积寺之北,王师结阵横亘三十里,贼众十万陈于北。

guī rén xiān báo wǒ jūn wǒ jūn luàn li sì yè fèn mìng chí tū qín zéi shí yú qí nǎi dìng

归仁先薄我军,我军乱,李嗣业奋命驰突,擒贼十余骑乃定。

huí hé yǐ qí bīng chū zéi zhèn zhī hòu jiā gōng zhī zéi jūn dà kuì zì wǔ zhì yǒu zhǎn shǒu liù wàn jí

回纥以奇兵出贼阵之后夹攻之,贼军大溃,自午至酉,斩首六万级。

zéi jiāng zhāng tōng rú shǒu cháng ān wén guī rén děng bài shì yè bēn shǎn jùn

贼将张通儒守长安,闻归仁等败,是夜奔陕郡。

yì rì guǎng píng wáng rù jīng shī lǎo yòu bǎi wàn jiā dào huān jiào tì qì ér yán yuē bù tú jīn rì fù jiàn guān jūn

翌日,广平王入京师,老幼百万, 夹道欢叫,涕泣而言曰:“不图今日复见官军。

guǎng píng wáng xiū shì sān rì lǜ shī dōng qū

”广平王休士三日,率师东趋。

sù zōng zài fèng xiáng wén jié qún chén chēng hè dì yǐ zōng miào bèi fén bēi yān bù zì shèng chén liáo wú bù gǎn qì

肃宗在凤翔闻捷,群臣称贺,帝以宗庙被焚,悲咽不自胜,臣僚无不感泣。

shí yuè ān qìng xù qiǎn yán zhuāng xī qí zhòng shí wàn lái fù shǎn zhōu yǔ zhāng tōng rú tóng kàng guān jūn

十月,安庆绪遣严庄悉其众十万来赴陕州,与张通儒同抗官军。

zéi wén guān jūn zhì xī qí zhòng zhūn yú shǎn xī fù shān wèi zhèn

贼闻官军至, 悉其众屯于陕西,负山为阵。

zi yí yǐ dà jūn jī qí qián huí hé dēng shān chéng qí bèi yù zéi qián shī yú shān zhōng yǔ dòu guò qī dà jūn shāo què

子仪以大军击其前,回纥登山乘其背,遇贼潜师于山中,与斗过期,大军稍却。

zéi fēn bīng sān qiān rén jué wǒ guī lù zhòng xīn dà yáo zi yí huī huí hé lìng jìn jǐn shā zhī

贼分兵三千人,绝我归路,众心大摇,子仪麾回纥令进, 尽杀之。

shī chí zhì qí hòu yú huáng āi zhōng fā shí yú jiàn zéi jīng gù yuē huí hé lái

师驰至其后,于黄埃中发十余箭,贼惊顾曰:“回纥来!

jí shí dà bài jiāng shī biàn shān zé

”即时大败,僵尸遍山泽。

yán zhuāng zhāng tōng rú zǒu guī luò yáng suì yǔ ān qìng xù dù hé bǎo xiāng zhōu

严庄、张通儒走归洛阳,遂与安庆绪渡河保相州。

zi yí fèng guǎng píng wáng rù dōng dōu chén bīng yú tiān jīn qiáo nán shì shù huān hū yú lù

子仪奉广平王入东都, 陈兵于天津桥南,士庶欢呼于路。

wěi shì zhōng chén xī liè wěi zhōng shū lìng zhāng jì děng sān bǎi yú rén sù fú qǐng zuì wáng wèi fǔ qiǎn zhī

伪侍中陈希烈、伪中书令张垍等三百余人素服请罪,王慰抚遣之。

shì shí hé dōng hé xī hé nán zéi suǒ dào jùn yì jiē píng yǐ gōng jiā sī tú fēng dài guó gōng shí yì qiān hù

是时,河东、河西、河南贼所盗郡邑皆平,以功加司徒,封代国公,食邑千户。

xún rù cháo tiān zǐ qiǎn bīng zhàng róng róng yíng yú bà shàng sù zōng láo zhī yuē suī wú zhī jiā guó shí yóu qīng zài zào

寻入朝,天子遣兵仗戎容迎于灞上,肃宗劳之曰:“虽吾之家国, 实由卿再造。

zi yí dùn shǒu gǎn xiè

”子仪顿首感谢。

shí èr yuè huán dōng dōu mìng zi yí jīng yíng běi tǎo

十二月,还东都,命子仪经营北讨。

qián yuán yuán nián qī yuè pò zéi hé shàng qín wěi jiāng ān shǒu zhōng yǐ xiàn suì cháo jīng shī chì bǎi liáo bān yíng yú cháng lè yì dì yù wàng chūn lóu dài zhī jìn wèi zhōng shū lìng

乾元元年七月, 破贼河上,擒伪将安守忠以献,遂朝京师,敕百僚班迎于长乐驿,帝御望春楼待之, 进位中书令。

jiǔ yuè

九月,

fèng zhào dà jǔ

奉诏大举,

zi yí yǔ hé dōng jié dù shǐ li guāng bì guān nèi jié dù shǐ wáng sī lǐ běi tíng xíng yíng jié dù li sì yè xiāng shān jié dù shǐ lǔ jiǒng jīng nán jié dù jì guǎng chēn hé nán jié dù shǐ cuī guāng yuǎn huá pú jié dù xǔ shū jì píng lú bīng mǎ shǐ dǒng qín děng jiǔ jié dù zhī shī tǎo ān qìng xù

子仪与河东节度使李光弼、关内节度使王思礼、北庭行营节度李嗣业、襄邓节度使鲁炅、荆南节度季广琛、河南节度使崔光远、滑濮节度许叔冀、平卢兵马使董秦等九节度之师讨安庆绪。

dì yǐ zi yí guāng bì jù shì yuán xūn nán xiāng tǒng shǔ gù bù lì yuán shuài

帝以子仪、光弼俱是元勋, 难相统属,故不立元帅。

wéi yǐ zhōng guān yú cháo ēn wèi guān jūn róng xuān wèi shǐ

唯以中官鱼朝恩为观军容宣慰使。

shí yuè zi yí zì xìng yuán dù hé wéi wèi zhōu

十月,子仪自杏园渡河, 围卫州。

ān qìng xù yǔ qí xiāo jiàng ān xióng jùn cuī qián yòu xuē sōng tián chéng sì xī qí zhòng lái yuán fēn wéi sān jūn

安庆绪与其骁将安雄俊、崔干祐、薛嵩、田承嗣悉其众来援,分为三军。

zi yí zhèn yǐ dài zhī yù xuǎn shè zhě sān qiān rén fú yú bì nèi jiè zhī yuē sì wú xiǎo què zéi bì zhēng jìn zé dēng chéng gǔ zào gōng nǔ qí fā yǐ pò zhī

子仪阵以待之,预选射者三千人伏于壁内,诫之曰:“俟吾小却,贼必争进,则登城鼓噪,弓弩齐发以迫之。

jì zhàn zi yí wěi dùn zéi guǒ chéng zhī jí lěi mén jù wén gǔ zào é ér gōng nǔ qí fā shǐ zhù rú yǔ zéi tú zhèn hài zi yí zhěng zhòng zhuī zhī zéi zhòng dà bài

”既战,子仪伪遁,贼果乘之,及垒门,遽闻鼓噪,俄而弓弩齐发,矢注如雨,贼徒震骇,子仪整众追之,贼众大败。

shì yì yě huò wěi zhèng wáng ān qìng hé yǐ xiàn suì shōu wèi zhōu

是役也,获伪郑王安庆和以献,遂收卫州。

jìn jūn qū yè yǔ zéi zài zhàn yú chóu sī gāng zéi jūn yòu bài nǎi lián yíng wéi zhī

进军趋邺,与贼再战于愁思冈,贼军又败,乃连营围之。

qìng xù qiǎn xuē sōng yǐ suǒ chéng mǎ shí pǐ qiú jiù yú shǐ sī míng qiě yán shàn dài

庆绪遣薛嵩以所乘马十匹求救于史思明,且言禅代。

shí èr yuè sī míng qiǎn jiàng li guī rén lǜ zhòng fù zhī yíng yú fǔ yáng

十二月,思明遣将李归仁率众赴之,营于滏阳。

èr nián zhēng yuè shǐ sī míng zì lǜ fàn yáng jīng zú fù xiàn wèi zhōu nǎi wěi chēng yàn wáng

二年正月,史思明自率范阳精卒复陷魏州,乃伪称燕王。

wáng shī suī zhòng jūn wú tǒng shuài jìn tuì wú suǒ chéng bǐng zì dōng cú chūn jìng wèi pò zéi dàn yǐn zhāng shuǐ yǐ guàn qí chéng chéng zhōng shí jǐn yì zǐ ér shí

王师虽众,军无统帅, 进退无所承禀,自冬徂春,竟未破贼,但引漳水以灌其城,城中食尽,易子而食。

èr yuè sī míng lǜ zhòng zì wèi zhōu lái

二月,思明率众自魏州来。

li guāng bì wáng sī lǐ xǔ shū jì lǔ jiǒng qián jūn yù zéi yú yè nán yǔ zhī jiē zhàn yí shāng xiāng bàn lǔ jiǒng zhōng liú shǐ

李光弼、王思礼、许叔冀、鲁炅前军遇贼于邺南,与之接战,夷伤相半,鲁炅中流矢。

zi yí wèi hòu zhèn wèi jí hé zhàn dà fēng jù qǐ chuī shā bá mù tiān de huì míng kuǐ bù bù biàn wù sè

子仪为后阵,未及合战,大风遽起,吹沙拔木,天地晦暝,跬步不辩物色。

wǒ shī kuì ér nán zéi jūn kuì ér běi wěi qì bīng zhàng zī zhòng lěi jī yú lù

我师溃而南,贼军溃而北,委弃兵仗辎重,累积于路。

zhū jūn gè huán běn zhèn

诸军各还本镇。

zi yí yǐ shuò fāng jūn bǎo hé yáng duàn fú qiáo yǒu zhào lìng liú shǒu dōng dōu

子仪以朔方军保河阳,断浮桥,有诏令留守东都。

sān yuè yǐ zi yí wèi dōng dū jī shān nán dōng dào hé nán zhū dào héng yíng yuán shuài

三月,以子仪为东都畿、山南东道、河南诸道行营元帅。

zhōng guān yú cháo ēn sù hài zi yí zhī gōng yīn qí bù zhèn méi niè zhī xún zhào hái jīng shī

中官鱼朝恩素害子仪之功,因其不振,媒孽之,寻召还京师。

tiān zǐ yǐ zhào wáng xì wèi tiān xià bīng mǎ yuán shuài li guāng bì fù zhī wěi yǐ shǎn dōng jūn shì dài zi yí zhī rèn

天子以赵王系为天下兵马元帅,李光弼副之,委以陕东军事,代子仪之任。

zi yí suī shī bīng bǐng nǎi sī wáng shì yǐ huò nán wèi píng bù huáng qǐn xī

子仪虽失兵柄,乃思王室,以祸难未平,不遑寝息。

é ér shǐ sī míng zài xiàn hé luò cháo tíng gàn shí fù lǜ fán kòu bī pò jīng jī sān nián zhēng yuè shòu zi yí bīn níng fū fang liǎng zhèn jié dù shǐ réng liú jīng shī

俄而史思明再陷河洛,朝廷旰食,复虑蕃寇逼迫京畿, 三年正月,授子仪邠宁、鄜坊两镇节度使,仍留京师。

yán shì zhě yǐ zi yí yǒu shè jì dà gōng jīn cán niè wèi chú bù yí zhì zhī sàn dì sù zōng shēn rán zhī

言事者以子仪有社稷大功, 今残孽未除,不宜置之散地,肃宗深然之。

shàng yuán yuán nián jiǔ yuè yǐ zi yí wèi zhū dào bīng mǎ dū tǒng guǎn chóng sì fù zhī lìng lǜ yīng wǔ wēi yuǎn děng jìn jūn jí hé xī hé dōng zhū zhèn zhī shī qǔ bīn níng shuò fāng dà tóng héng yě jìng dǐ fàn yáng

上元元年九月,以子仪为诸道兵马都统, 管崇嗣副之,令率英武、威远等禁军及河西、河东诸镇之师,取邠宁、朔方、大同、 横野,径抵范阳。

zhào xià xún rì fù wèi cháo ēn suǒ jiān shì jìng bù xíng

诏下旬日,复为朝恩所间,事竟不行。

shàng yuán èr nián èr yuè li guāng bì bīng bài yú māng shān hé yáng shī shǒu yú cháo ēn tuì bǎo shǎn zhōu

上元二年二月,李光弼兵败于邙山,河阳失守,鱼朝恩退保陕州。

sān nián èr yuè hé zhōng jūn luàn shā qí shuài li guó zhēn

三年二月, 河中军乱,杀其帅李国贞。

shí tài yuán jié dù shān jǐng shān yì wèi bù xià suǒ shā kǒng qí hé zòng lián zéi cháo tíng yōu zhī

时太原节度邓景山亦为部下所杀,恐其合从连贼,朝廷忧之。

hòu bèi shuài chén wèi néng tán yā shì bù huò yǐ suì yòng zi yí wèi shuò fāng hé zhōng běi tíng lù yí zé qìn děng zhōu jié dù xíng yíng jiān xīng píng dìng guó fù yuán shuài chōng běn guǎn guān chá chǔ zhì shǐ jìn fēng fén yáng jùn wáng chū zhèn jiàng zhōu

后辈帅臣未能弹压,势不获已,遂用子仪为朔方、河中、北庭、潞、仪、泽、 沁等州节度行营兼兴平、定国副元帅,充本管观察处置使,进封汾阳郡王,出镇绛州。

sān yuè zi yí cí fù zhèn sù zōng bù yù qún chén mò yǒu jiàn zhě

三月,子仪辞赴镇,肃宗不豫,群臣莫有见者。

zi yí qǐng yuē lǎo chén shòu mìng jiāng sǐ yú wài bú jiàn bì xià mù bù míng yǐ

子仪请曰:“老臣受命,将死于外,不见陛下,目不瞑矣。

dì nǎi yǐn zhì wò nèi wèi zi yí yuē hé dōng zhī shì yī yǐ wěi qīng

”帝乃引至卧内,谓子仪曰:“河东之事,一以委卿。

zi yí wū yè liú tì

” 子仪呜咽流涕。

cì yù mǎ yín qì zá cǎi bié cì juàn sì wàn shū bù wǔ wàn duān yǐ shǎng jūn

赐御马、银器、杂彩,别赐绢四万疋、布五万端以赏军。

zi yí zhì jiàng qín qí shā guó zhēn zéi shǒu wáng yuán zhèn shù shí rén zhū zhī

子仪至绛, 擒其杀国贞贼首王元振数十人诛之。

tài yuán xīn yún jīng wén zi yí zhū yuán zhèn yì zhū hài jǐng shān zhě yóu shì hé dōng zhū zhèn lǜ jiē fèng fǎ

太原辛云京闻子仪诛元振,亦诛害景山者,由是河东诸镇率皆奉法。

sì yuè dài zōng jí wèi nèi guān chéng yuán zhèn yòng shì zì jīn dìng cè zhī gōng jì jí sù jiāng yǐ zi yí gōng gāo nán zhì qiǎo xíng lí jiàn qǐng ba fù yuán shuài jiā shí fēng qī bǎi hù chōng sù zōng shān líng shǐ

四月,代宗即位,内官程元振用事,自矜定策之功,忌嫉宿将,以子仪功高难制,巧行离间,请罢副元帅,加实封七百户,充肃宗山陵使。

zi yí jì xiè ēn shàng biǎo jìn sù zōng suǒ cì qián hòu zhào chì yīn zì chén su yuē

子仪既谢恩,上表进肃宗所赐前后诏敕,因自陈诉曰:

chén dé bó chán yì mìng qīng hóng máo lèi méng guó ēn wěi cè cháo liè

臣德薄蝉翼,命轻鸿毛,累蒙国恩,猥厕朝列。

huì tiān dì zhèn dàng zhōng yuán xuè zhàn chén běi zì líng wǔ cè xiān huáng dì nǎi jǔ bīng ér nán dà sōu yú qí yáng

会天地震荡,中原血战,臣北自灵武,册先皇帝,乃举兵而南,大搜于岐阳。

xiān dì yōu qín zōng shè tuō chén yǐ jiā guó bǐ fù bì xià sǎo liǎng jīng zhī yāo kūn

先帝忧勤宗社,托臣以家国,俾副陛下扫两京之妖昆。

bì xià xióng tú pī duàn zài zào qū yǔ zì hòu bù yǐ chén guǎ liè wěi wén wǔ zhī èr bǐng wài fū bāng jiào nèi tiáo dǐng rèn shì yǐ cháng xǔ guó jiā zhī sǐ shí hé rì yuè zhī míng

陛下雄图丕断,再造区宇,自后不以臣寡劣,委文武之二柄, 外敷邦教,内调鼎饪,是以常许国家之死,实荷日月之明。

chén běn yú qiǎn yán duō dǐ zhí lǜ cǐ zhāo bàng shàng dú miǎn liú

臣本愚浅,言多诋直, 虑此招谤,上渎冕旒。

bì xià jū gāo tīng bēi chá chén bù èr huáng tiān hòu tǔ chá chén wú sī

陛下居高听卑,察臣不贰,皇天后土,察臣无私。

fú yǐ qì jì mǎn yíng rì zēng jīng tì yān gǎn tōu quán jiǔ fáng xián lù

伏以器忌满盈,日增兢惕,焉敢偷全,久妨贤路?

zì shòu ēn sāi xià zhì dí háng jiān dōng xī shí nián qián hòu bǎi zhàn

自受恩塞下,制敌行间,东西十年,前后百战。

tiān hán jiàn zhé jiàn xuè zhān yī

天寒剑折,溅血沾衣;

yě sù hún jīng yǐn bīng shāng gǔ

野宿魂惊,饮冰伤骨。

bá shè nán zǔ chū mò sǐ shēng suǒ zhàng wéi tiān yǐ zhì jīn rì

跋涉难阻,出没死生,所仗唯天,以至今日。

bì xià qū shēn huì jiǎng niàn jí qín láo yí chén zhào shū yī qiān yú shǒu shèng zhǐ wēi wǎn wèi yù chóu miào zhāng wēi chén yī shí zhī gōng chéng zǐ sūn wàn dài zhī bǎo

陛下曲申惠奖,念及勤劳,贻臣诏书一千余首,圣旨微婉,慰谕绸缪,彰微臣一时之功,成子孙万代之宝。

zì líng wǔ hé běi hé nán péng yuán fū fang hé dōng fèng xiáng liǎng jīng jiàng zhōu chén suǒ jīng xíng cì shǒu zhào chì shū fán èr shí juǎn mèi sǐ shàng jìn zhù fán tīng lǎn

自灵武、河北、河南、彭原、鄜坊、河东、 凤翔、两京、绛州,臣所经行,赐手诏敕书凡二十卷,昧死上进,庶烦听览。

zhào dá yuē zhèn bù dé bù míng bǐ dà chén yōu yí zhèn zhī guò yě

诏答曰:“朕不德不明,俾大臣忧疑,朕之过也。

zhèn shén zì kuì gōng wù yǐ wéi lǜ

朕甚自愧,公勿以为虑。

dài zōng yǐ zi yí qǐng tóng huàn nàn shōu fù liǎng jīng lǐ zhī yú hòu

” 代宗以子仪顷同患难,收复两京,礼之逾厚。

shí shǐ cháo yì shàng jù luò yáng yuán shuài yōng wáng lǜ shī jìn tǎo dài zōng yù yǐ zi yí fù zhī ér yú cháo ēn chéng yuán zhèn luàn zhèng shā péi mào lái tiàn zi yí jì wèi suǒ jiān qí shì suì qǐn nǎi liú jīng shī

时史朝义尚据洛阳,元帅雍王率师进讨,代宗欲以子仪副之,而鱼朝恩、程元振乱政,杀裴茂、来瑱,子仪既为所间, 其事遂寝,乃留京师。

é ér liáng chóng yì jù xiāng yáng pàn pú gù huái ēn zǔ bīng yú fén zhōu yǐn huí hé tǔ bō zhī zhòng rù kòu hé xī

俄而梁崇义据襄阳叛,仆固怀恩阻兵于汾州,引回纥、吐蕃之众入寇河西。

míng nián shí yuè tǔ bō xiàn jīng zhōu lǔ cì shǐ gāo huī huī suì yǔ fán jūn wèi xiāng dǎo yǐn zéi shēn rù jīng jī lüè fèng tiān wǔ gōng jì wèi ér nán yuán shān ér dōng

明年十月,吐蕃陷泾州,虏刺史高晖,晖遂与蕃军为乡导,引贼深入京畿,掠奉天、 武功,济渭而南,缘山而东。

wèi běi xíng yíng bīng mǎ shǐ lǚ rì jiāng nì zhàn yú zhōu zhì zì chén zhì yǒu shā fán jūn shù qiān rán qí tú duō yǔn

渭北行营兵马使吕日将逆战于盩厔,自辰至酉,杀蕃军数千,然其徒多殒。

zéi jiāng bī jīng shī jūn shàng jì wú suǒ chū jù zhào zi yí wèi guān nèi fù yuán shuài chū zhèn xián yáng

贼将逼京师,君上计无所出,遽诏子仪为关内副元帅,出镇咸阳。

zi yí zì xiāng zhōu bù lì li guāng bì dài zhǎng bīng bǐng jí zhēng hái cháo tíng bù qǔ sàn qù

子仪自相州不利,李光弼代掌兵柄,及征还朝廷,部曲散去。

jí shì chéng zhào bù xià wéi èr shí qí qiáng qǔ mín jiā xù chǎn yǐ zhù jūn

及是承诏,部下唯二十骑,强取民家畜产以助军。

zhì xián yáng fán jūn yǐ guò wèi shuǐ

至咸阳,蕃军已过渭水。

qí rì tiān zǐ bì dí xìng shǎn zhōu

其日,天子避狄幸陕州。

zi yí wén shàng bì dí xuě tì hái jīng zhì zé chē jià yǐ fā

子仪闻上避狄,雪涕还京,至则车驾已发。

shè shēng jiāng wáng xiàn zhōng cóng jià yán lù suì yǐ sì bǎi qí pàn réng bī fēng wáng yǐ xià shí wáng yù tóu yú zéi

射生将王献忠从驾,沿路遂以四百骑叛,仍逼丰王已下十王欲投于贼。

zi yí rù kāi yuǎn mén yù zhī jí fēng wáng děng suǒ xiàng suì hù sòng xíng zài

子仪入开远门,遇之,诘丰王等所向,遂护送行在。

zi yí yǐ sān qiān qí bàng nán shān zhì shāng zhōu de wǔ guān fáng bīng jí liù jūn sàn zú sì qiān rén zhāo jí wáng yì qí jūn jiàn zhèn

子仪以三千骑傍南山,至商州,得武关防兵及六军散卒四千人,招辑亡逸, 其军渐振。

fán fàn jīng chéng de gù bīn wáng shǒu lǐ zi guǎng wǔ wáng chéng hóng lì dì hào jiǎ shǔ bǎi guān

蕃犯京城,得故邠王守礼子广武王承宏,立帝号,假署百官。

zi yí qiǎn liù jūn bīng mǎ shǐ zhāng zhī jié wū chóng fú yǔ lín jūn shǐ cháng sūn quán xù děng jiàng bīng wàn rén wèi qián fēng yíng yú hán gōng duī shèng zhāng qí zhì gǔ pí zhèn shān gǔ

子仪遣六军兵马使张知节、乌崇福、羽林军使长孙全绪等将兵万人为前锋,营于韩公堆,盛张旗帜,鼓鞞震山谷。

quán xù qiǎn jìn jūn jiù jiāng wáng fu rù cháng ān yīn jié shào nián háo xiá yǐ wéi nèi yìng yī rì qí jī gǔ yú zhū què jiē fán jūn huáng hài ér qù

全绪遣禁军旧将王甫入长安,阴结少年豪侠以为内应,一日, 齐击鼓于朱雀街,蕃军惶骇而去。

dà jiàng li zhōng yì xiān tún bīng yuàn zhōng wèi běi jié dù shǐ wáng zhòng shēng shǒu cháo táng

大将李忠义先屯兵苑中,渭北节度使王仲升守朝堂。

zi yí yǐ dà jūn xù jìn zhì chǎn xi

子仪以大军续进,至浐西。

shè shēng jiāng wáng fǔ zì shǔ wèi jīng zhào yǐn jù bīng èr qiān rén rǎo luàn jīng chéng zi yí zhào fǔ shā zhī

射生将王抚自署为京兆尹,聚兵二千人,扰乱京城, 子仪召抚杀之。

zhào zi yí quán jīng chéng liú shǒu

诏子仪权京城留守。

zì xī fān rù kòu chē jià dōng xìng tiān xià jiē jiù chéng yuán zhèn jiàn guān lǚ lùn zhī

自西蕃入寇,车驾东幸,天下皆咎程元振,谏官屡论之。

yuán zhèn jù yòu yǐ zi yí fù lì gōng bù yù tiān zǐ hái jīng quàn dì qiě dōu luò yáng yǐ bì fán guān dài zōng rán zhī xià zhào yǒu rì

元振惧,又以子仪复立功,不欲天子还京,劝帝且都洛阳以避蕃冠,代宗然之,下诏有日。

zi yí wén zhī yīn bīng bù shì láng zhāng chóng guāng xuān wèi huí fù zhāng lùn zòu yuē

子仪闻之, 因兵部侍郎张重光宣慰回,附章论奏曰:

chén wén yōng zhōu zhī de gǔ chēng tiān fǔ yòu tàn lǒng shǔ zuǒ è xiáo hán qián yǒu zhōng nán tài huá zhī xiǎn hòu yǒu qīng wèi zhuó hé zhī gù shén míng zhī ào wáng zhě suǒ dōu

臣闻雍州之地,古称天府,右探陇、蜀,左扼崤、函,前有终南、太华之险, 后有清渭、浊河之固,神明之奥,王者所都。

dì fāng shù qiān lǐ dài jiǎ shí yú wàn bīng qiáng shì yǒng xióng shì bā fāng yǒu lì zé chū gōng wú lì zé rù shǒu

地方数千里,带甲十余万,兵强士勇, 雄视八方,有利则出攻,无利则入守。

cǐ yòng wǔ zhī guó fēi zhū xià suǒ tóng qín hàn yīn zhī zú chéng dì yè

此用武之国,非诸夏所同,秦、汉因之,卒成帝业。

qí hòu huò chù zhī ér tài qù zhī ér wáng qián shǐ suǒ shū bù wéi yī xìng

其后或处之而泰,去之而亡,前史所书,不唯一姓。

jí duò shì jì mò yáng dì nán qiān hé luò qiū xū bīng gē luàn qǐ

及隋氏季末,炀帝南迁,河、洛丘墟,兵戈乱起。

gāo zǔ chàng yì yì xiān rù guān wéi néng jiǎn miè jiān xióng dǐ dìng qū yǔ

高祖唱义,亦先入关,惟能翦灭奸雄,底定区宇。

yǐ zhì yú tài zōng gāo zōng zhī shèng zhōng zōng xuán zōng zhī míng duō zài qín chuān xiān jū dōng luò

以至于太宗、高宗之盛,中宗、玄宗之明,多在秦川,鲜居东洛。

jiān zhě jié hú gòu luàn jiǔ fú fēn bēng hé běi hé nán jǐn cóng nì mìng

间者羯胡构乱,九服分崩,河北、河南,尽从逆命。

rán ér xiān dì zhàng shuò fāng zhī zhòng qìng xù bēn wáng

然而先帝仗朔方之众,庆绪奔亡;

bì xià jiè xī tǔ zhī shī cháo yì jiù lù

陛下藉西土之师,朝义就戮。

qǐ wéi tiān dào zhù shùn yì yì dì xíng shǐ rán cǐ bì xià suǒ zhī fēi chén shì shuō

岂唯天道助顺,抑亦地形使然,此陛下所知,非臣饰说。

jìn yīn tǔ bō líng bī luán jià dōng xún

近因吐蕃凌逼,銮驾东巡。

gài yǐ liù jūn zhī bīng sù fēi jīng liàn jiē shì sì tú gū zhī rén wu guà xū míng gǒu bì zhēng fù jí qū yǐ jiù zhàn bǎi wú yī kān

盖以六军之兵,素非精练,皆市肆屠沽之人,务挂虚名,苟避征赋,及驱以就战,百无一堪。

yì yǒu qián shū huò cái yīn yǐ qiú miǎn

亦有潜输货财,因以求免。

yòu zhōng guān yǎn bì shù zhèng duō huāng

又中官掩蔽, 庶政多荒。

suì lìng bì xià zhèn dàng bù ān tuì jū shǎn fú

遂令陛下振荡不安,退居陕服。

sī gài guān yú wěi rèn shī suǒ qǐ kě wèi qín dì fēi liáng zhě zāi

斯盖关于委任失所,岂可谓秦地非良者哉!

jīn dào lù yún yún bù zhī xìn fǒu xián wèi bì xià yǐ yǒu chéng mìng jiāng xìng luò dōu

今道路云云,不知信否,咸谓陛下已有成命,将幸洛都。

chén shú sī qí duān wèi jiàn qí lì

臣熟思其端,未见其利。

fu yǐ dōng zhōu zhī de jiǔ xiàn zéi zhōng gōng shì fén shāo shí bù cún yī

夫以东周之地,久陷贼中,宫室焚烧,十不存一。

bǎi cáo huāng fèi céng wú chǐ chuán zhōng jiān jī nèi bù mǎn qiān hù

百曹荒废,曾无尺椽,中间畿内,不满千户。

jǐng yì zhēn jīng chái láng zhàn háo jì fá jūn chǔ yòu xiān rén lì dōng zhì zhèng biàn dá yú xú fāng běi zì tán huái jīng yú xiāng tǔ rén yān duàn jué qiān lǐ xiāo tiáo

井邑榛荆,豺狼站嗥,既乏军储,又鲜人力,东至郑、汴,达于徐方,北自覃怀,经于相土,人烟断绝,千里萧条。

jiāng hé yǐ fèng wàn shèng zhī shēng xì gōng bǎi guān zhī cì shè

将何以奉万乘之牲饩,供百官之次舍?

shěn qí tǔ dì xiá ě cái shù bǎi lǐ jiān dōng yǒu chéng gāo nán yǒu èr shì xiǎn bù zú shì shì wèi zhàn chǎng

矧其土地狭厄,才数百里间,东有成皋,南有二室,险不足恃,适为战场。

bì xià nài hé qì jiǔ ān zhī shì cóng zhì wēi zhī cè hū shè jì zhī jì shēng tiān xià zhī xīn

陛下奈何弃久安之势,从至危之策,忽社稷之计,生天下之心。

chén suī zhì yú qiè wèi bì xià bù qǔ

臣虽至愚,窃为陛下不取。

qiě shèng zhǐ suǒ lǜ qǐ bù yǐ jīng jī xīn zāo piāo lüè tián yě kōng xū kǒng liáng shí bù chōng guó yòng yǒu quē yǐ chén suǒ jiàn shēn wèi bù rán

且圣旨所虑,岂不以京畿新遭剽掠,田野空虚,恐粮食不充,国用有阙,以臣所见,深谓不然。

xī wèi wén xiǎo guó zhī jūn zhū hóu zhī zhǔ ěr zāo yì gōng wèi dí suǒ miè shǐ lú yú cáo yī dà bù zhī yī guān dà bó zhī guān yuán nián gé chē sān shí chéng jì nián sān bǎi chéng zú néng huī fù jiù yè xiǎng wú jiāng zhī xiū

昔卫文小国之君,诸侯之主耳,遭懿公为狄所灭,始庐于曹,衣大布之衣,冠大帛之冠,元年革车三十乘,季年三百乘,卒能恢复旧业,享无疆之休。

kuàng míng míng tiān zǐ

况明明天子,

gōng jiǎn jié yòng

躬俭节用,

gǒu néng chù sù cān zhī lì

苟能黜素餐之吏,

qù rǒng shí zhī guān

去冗食之官,

yì shù diāo yì yá zhī quán

抑竖刁、易牙之权,

rèn qú yuàn shǐ zhī zhí

任蘧瑗、史之直,

báo zhēng chí lì

薄征驰力,

xù yǐn dài guān

恤隐迨鳏,

wěi zhū xiāng yǐ jiǎn xián rèn néng

委诸相以简贤任能,

fù lǎo chén yǐ liàn bīng yù wǔ

付老臣以练兵御侮,

zé lí yuán zì lǐ

则黎元自理,

kòu dào zì píng

寇盗自平,

zhōng xīng zhī gōng

中兴之功,

xún yuè kě jì

旬月可冀,

bǔ nián zhī qī

卜年之期,

yǒng yǒng wú jí yǐ

永永无极矣。

yuàn shí mài shùn dòng huí luán shàng dōu zài zào bāng jiā wéi xīn shù zhèng fèng zōng miào yǐ xiū jiàn xiǎng yè líng qǐn yǐ chóng xiào sī chén suī yǔn yuè sǐ wú suǒ hèn

愿时迈顺动,回銮上都,再造邦家,唯新庶政,奉宗庙以修荐享,谒陵寝以崇孝思,臣虽陨越,死无所恨。

dài zōng shěng biǎo chuí qì wèi zuǒ yòu yuē zi yí yòng xīn zhēn shè jì chén yě

代宗省表,垂泣谓左右曰:“子仪用心,真社稷臣也。

kě jí hái jīng shī

可亟还京师。

shí yī yuè chē jià zì shǎn hái gōng zi yí fú dì qǐng zuì dì zhù chē láo zhī yuē zhèn yòng qīng bù zǎo gù jí yú cǐ

”十一月, 车驾自陕还宫,子仪伏地请罪,帝驻车劳之曰:“朕用卿不早,故及于此。

nǎi cì tiě quàn tú xíng líng yān gé

”乃赐铁券,图形凌烟阁。

shì shí hé běi fù yuán shuài pú gù huái ēn fāng dùn jūn fén zhōu lüè bìng fén zhū xiàn yǐ wéi jǐ yì

是时,河北副元帅仆固怀恩方顿军汾州,掠并、汾诸县以为己邑。

nǎi yǐ zi yí jiān guān nèi hé dōng fù yuán shuài hé zhōng jié dù guān chá shǐ chū zhèn hé zhōng

乃以子仪兼关内河东副元帅、河中节度观察使,出镇河中。

fán róng jì tuì pú gù huái ēn bù xià lí sàn

蕃戎既退,仆固怀恩部下离散。

shì yuè huái ēn zi chàng zhǔ bīng yú cì wèi zhàng xià jiāng zhāng wéi yuè suǒ shā chuán shǒu jīng shī

是月,怀恩子玚主兵榆次,为帐下将张惟岳所杀,传首京师。

wéi yuè yǐ chàng zhī zhòng guī yú zi yí huái ēn jù qì qí mǔ ér zǒu líng zhōu

惟岳以玚之众归于子仪, 怀恩惧,弃其母而走灵州。

míng nián jiǔ yuè yǐ zi yí shǒu tài wèi chōng běi dào bīn níng jīng yuán hé xī yǐ dōng tōng hé fán jí shuò fāng zhāo fǔ guān chá shǐ qí guān nèi hé dōng fù yuán shuài zhōng shū lìng rú gù

明年九月,以子仪守太尉,充北道邠宁、泾原、河西已东通和蕃及朔方招抚观察使,其关内河东副元帅、中书令如故。

zi yí yǐ huái ēn wèi zhū bù yí ràng shǐ jiān cí tài wèi yuē tài wèi zhí xióng rèn zhòng qiè yōu fēi jù zhé gǎn shàng wén

子仪以怀恩未诛, 不宜让使,坚辞太尉,曰:“太尉职雄任重,窃忧非据,辄敢上闻。

fú fèng zhào shū wèi yǔn chéng kěn

伏奉诏书,未允诚恳。

chén chóu xī zhī fēn zǎo zhī zhǐ zú jīn zī lèi qǐng qiè jù mǎn yíng

臣畴昔之分,早知止足,今兹累请,窃惧满盈。

yì shí yóu zhōng shì fēi jiǎo shì zhì zhī suǒ zhì gǎn bù jìn yán

义实由衷,事非矫饰,志之所至,敢不尽言。

zì bīng luàn yǐ lái jì gāng jìn huài shí duō zào jìng sú shǎo lián yú

自兵乱已来,纪纲浸坏,时多躁竞,俗少廉隅。

dé bó ér wèi zūn gōng wēi ér shǎng hòu shí fán yǒu zhòng bù kě dān lùn

德薄而位尊, 功微而赏厚,实繁有众,不可殚论。

chén měi jiàn zhī shēn yǐ wéi niàn

臣每见之,深以为念。

xī fàn xuān zi ràng qí xià jiē ràng luán yǎo wèi tài bù gǎn wéi yě

昔范宣子让,其下皆让, 栾騕为汰,不敢违也。

chén chéng báo liè qiè mù gǔ rén wu yù yǐ shēn shuài xiān dà biàn fú sú shì yòng qín qín kěn kěn yuàn ba cǐ guān zhù lǐ ràng xīng xíng yóu chén ér zhì yě

臣诚薄劣,窃慕古人,务欲以身率先,大变浮俗,是用勤勤恳恳,愿罢此官,庶礼让兴行,由臣而致也。

chén wèi wéi shàng xiāng jué wéi zhēn wáng cān qǐ wò zhī móu shòu fù xīn zhī jì ēn róng yǐ jí gōng yè yǐ chéng xún hé qǐ hái bǎo quán yú chǐ

臣位为上相,爵为真王,参启沃之谋, 受腹心之寄,恩荣已极,功业已成,寻合乞骸,保全余齿。

dàn yǐ guān chóu zài jìn jiā guó wèi ān chén zǐ zhī xīn bù gǎn níng chǔ

但以冠仇在近,家国未安,臣子之心,不敢宁处。

gǒu xī róng jí xù huái ēn jiù qín chóu xī guān jué shì wú suǒ shòu bì dāng zhuī zōng fàn lǐ jì jì liú hòu

苟西戎即叙,怀恩就擒,畴昔官爵,誓无所受,必当追踪范蠡,继迹留侯。

chén zhī bǐ huái qiè zài yú cǐ

臣之鄙怀,切在于此。

yōu zhào bù xǔ

”优诏不许。

zi yí jiàn shàng gǎn qì kěn ràng nǎi zhǐ

子仪见上,感泣恳让,乃止。

shí yuè pú gù huái ēn yǐn tǔ bō huí hé dǎng xiàng shù shí wàn nán xià jīng shī dà kǒng zi yí chū zhèn fèng tiān

十月,仆固怀恩引吐蕃、回纥、党项数十万南下,京师大恐,子仪出镇奉天。

dì zhào zi yí wèn yù róng zhī jì zi yí yuē yǐ chén suǒ jiàn huái ēn wú néng wéi yě

帝召子仪问御戎之计,子仪曰:“以臣所见,怀恩无能为也。

dì wèn qí gù duì yuē huái ēn suī chēng xiāo yǒng sù shī shì xīn jīn suǒ yǐ néng wéi luàn zhě yǐn sī guī zhī rén ěr

”帝问其故,对曰: “怀恩虽称骁勇,素失士心,今所以能为乱者,引思归之人耳。

huái ēn běn chén piān jiàng qí xià jiē chén zhī bù qǔ chén ēn xìn cháng jí zhī jīn chén wèi dà jiàng bì bù rěn yǐ fēng rèn xiāng xiàng yǐ cǐ zhī qí wú néng wéi yě

怀恩本臣偏将,其下皆臣之部曲,臣恩信尝及之,今臣为大将,必不忍以锋刃相向,以此知其无能为也。

lǔ kòu bīn zhōu zi yí zài jīng yáng zi yí lìng cháng nán shuò fāng bīng mǎ shǐ yào lǜ shī yuán zhī yǔ bīn níng jié dù shǐ bái xiào dé bì chéng jù shǒu

”虏寇邠州,子仪在泾阳,子仪令长男朔方兵马使曜率师援之,与邠宁节度使白孝德闭城拒守。

huái ēn qián fēng zhì fèng tiān jìn chéng tiǎo zhàn zhū jiāng qǐng jī zhī zi yí zhǐ zhī yuē fu kè bīng shēn rù lì zài sù zhàn bù kě zhēng fēng

怀恩前锋至奉天,近城挑战,诸将请击之,子仪止之曰:“夫客兵深入,利在速战,不可争锋。

bǐ jiē wú zhī bù qǔ huǎn zhī zì dāng xié èr

彼皆吾之部曲,缓之自当携贰;

ruò pò zhī shì sù qí zhàn zhàn zé shèng fù wèi kě zhī

若迫之,是速其战, 战则胜负未可知。

gǎn yán zhàn zhě zhǎn

敢言战者斩!

jiān bì dài zhī guǒ bù zhàn ér tuì

”坚壁待之,果不战而退。

zi yí zì jīng yáng rù cháo dì yù ān fú mén dài zhī mìng zi yí lóu shàng xíng cháo jiàn zhī lǐ yàn cì lóng hòu

子仪自泾阳入朝,帝御安福门待之,命子仪楼上行朝见之礼,宴赐隆厚。

shí yī yuè yǐ zi yí wèi shàng shū lìng shàng biǎo kěn cí yuē chén yǐ báo liè sù fá xíng néng féng shí rǎo rǎng wěi méng qū cè nèi cān cháo zhèng wài zǒng bīng quán

十一月,以子仪为尚书令,上表恳辞曰:“臣以薄劣,素乏行能,逢时扰攘, 猥蒙驱策,内参朝政,外总兵权。

shàng bù néng yì dài sān guāng xià bù néng jiū tì qún tè gōng wēi shǎng hòu rèn zhòng ēn shēn fù sù zhī yōu shí yíng wù mèi

上不能翼戴三光,下不能纠逖群慝,功微赏厚, 任重恩深,覆𫗧之忧,实盈寤寐。

chén zuó suǒ yǐ gù cí tài wèi qǐ bǎo yú nián shū sī qǔ lín suì jiàn jīn xǔ

臣昨所以固辞太尉,乞保余年,殊私曲临,遂见矜许。

qiè wèi bì xià yǐ zhī qí yuàn shēn chá qí xīn qǐ yì wèi lì xún shí fù yán chǒng mìng

窃谓陛下已知其愿,深察其心,岂意未历旬时,复延宠命。

yǐ chén biǎn qiǎn yòu guǎ zhì móu ān kě miù zhí nán gōng dāng cí dà rèn

以臣褊浅,又寡智谋,安可谬职南宫,当兹大任?

kuàng tài zōng xī jū fān dǐ cháng jiàn cǐ guān lèi shèng xiāng chéng kuàng ér bù zhì

况太宗昔居籓邸,尝践此官,累圣相承,旷而不置。

huáng tài zǐ wèi yōng wáng zhī rì bì xià yǐ qí zǒng bīng báo fá píng dìng guān dōng yǐn zhì cè xūn zài yǒu sī shòu

皇太子为雍王之日,陛下以其总兵薄伐,平定关东,饮至策勋,再有斯授。

qǐ chén mò zhí gǎn luàn dà lún

岂臣末职,敢乱大伦?

dé bó wèi zūn nán táo tiān zǐ zhī zé

德薄位尊,难逃天子之责;

fù chéng zhì guān fù sù shén míng zhī zhū

负乘致冠,复速神明之诛。

fú qǐ tiān cí fǔ tíng xīn mìng

伏乞天慈,俯停新命。

dá zhào bù yǔn

”答诏不允。

yì rì chì suǒ sī lìng zǐ yí yú shàng shū shěng shì shì

翌日,敕所司令子仪于尚书省视事。

zhào zǎi xiàng bǎi liáo sòng shàng qiǎn shè shēng wǔ bǎi qí zhí jǐ yì cóng zì cháo táng zhì shěng cì jiào fang lè

诏宰相百僚送上, 遣射生五百骑执戟翼从,自朝堂至省,赐教坊乐。

zi yí bù shòu fù shàng biǎo yuē

子仪不受,复上表曰:

chén fú yǐ shàng shū lìng wǔ dé zhī jì tài zōng wèi zhī zuó lì kěn shàng chén qǐng ba sī zhí

臣伏以尚书令,武德之际,太宗为之,昨沥恳上陈,请罢斯职;

ér bì xià wèi chuí liàng chá wu yù bāo chóng qū qū wēi chéng yì yòng huáng jù

而陛下未垂亮察,务欲褒崇,区区微诚,益用惶惧。

hé zé

为什么呢?

tài zōng lì jí zhī zhǔ shèng dé zài rén zì hòu yīn fèi cǐ guān yǒng dài zuò zé

太宗立极之主,圣德在人,自后因废此官,永代作则。

bì xià shǒu wén jì tǐ gù dāng fèng ér xíng zhī qǐ kě wěi sī lǎo chén huī jué chéng shì shàng yǎn bì xià zhī dé xià yí wàn fāng zhī fēi

陛下守文继体,固当奉而行之,岂可猥私老臣,隳厥成式,上掩陛下之德,下贻万方之非。

chén suī zhì yú ān gǎn qīng shòu

臣虽至愚,安敢轻受?

kuàng jiǔ jīng bīng luàn jiàn shǎng zhě duō yī rén zhī shēn jiān guān shù sì zhū zǐ tóng sè qīng zhuó bù fēn làn yáng zhī yáo fù wén shèng dài

况久经兵乱,僭赏者多,一人之身,兼官数四,朱紫同色,清浊不分,“烂羊”之谣,复闻圣代。

chén qǐng guān qí bì sī gé qí yuán yǐ nì kòu yóu cún wèi gǎn qīng yì

臣顷观其弊,思革其源,以逆寇犹存,未敢轻议。

jīn yuán xiōng jǔ bài jì rì chéng qín zhōng wài wú yú yāo fēn jiàn xi

今元凶沮败,计日成擒,中外无虞,妖氛渐息。

cǐ bì xià zuò fǎ zhī jì shěn guān zhī shí gù hé shǐ yú lǎo chén huà jí bān liè

此陛下作法之际,审官之时,固合始于老臣,化及班列。

qǐ kě qīng wèi cǐ jǔ yǐ luàn guó zhāng

岂可轻为此举,以乱国章?

guó zhāng luàn yú shàng zé shù zhèng huī yú xià hǎi nèi zhī zhèng jiē luàn zé guó jiā yòu ān dé yǒng dài ér wú huàn zāi

国章乱于上,则庶政隳于下,海内之政皆乱,则国家又安得永代而无患哉!

bì xià gǒu néng cóng chén zhī yán fǔ chá chéng qǐng bǐ tān róng mào jìn zhě yì jiāng gè ràng qí suǒ jiān zhī guān zì rán tiān xià wén míng bǎi gōng shì xù tài píng zhī yè kě de ér fù yě

陛下苟能从臣之言,俯察诚请,彼贪荣冒进者,亦将各让其所兼之官,自然天下文明,百工式叙,太平之业,可得而复也。

chén chéng méng bǐ shi mèi gǔ jīn zhì zhī suǒ qiè shí zài yú cǐ

臣诚蒙鄙,识昧古今,志之所切,实在于此。

shǒu zhào dá yuē yōu chóng zhī mìng suǒ yǐ bào gōng

手诏答曰:“优崇之命,所以报功;

zǒng lǐng zhī sī qī yú fù zhèng

总领之司,期于赋政。

qīng rù jū tái xuàn chū tǒng róng zhān yuán zì xiān cháo lèi kuāng duō nàn jìng qún fēn yú hǎi biǎo níng shù jì yú tiān jiē

卿入居台铉,出统戎旃,爰自先朝,累匡多难,靖群氛于海表,凝庶绩于天阶。

mǐn shì ér guǎ yán jū jìng ér xíng jiǎn rén nán qí yì ěr yì qí nán

敏事而寡言,居敬而行简,人难其易,尔易其难。

suǒ yǐ mìng zhǎng liù lián shǒu cí bǎi bì gù xún shí yì qiān wèi yǔn xié

所以命掌六联,首兹百辟,顾循时议,佥谓允谐。

ér lǚ bài fēng zhāng kěn huái ràng yī shǒu chún sù zhī dào yǔ zhèng lǐ zhī yuán wú dài lǐ chéng qǔ cóng dé ràng

而屡拜封章,恳怀让揖,守淳素之道,语政理之源,无待礼成,曲从德让。

yi xuān shì yú wài biān zhī shǐ cè

宜宣示于外,编之史册。

qiǎn nèi shì yú cháo ēn chuán zhào cì měi rén lú shì děng liù rén cóng zhě bā rén bìng chē fú wéi zhàng chuáng rù zhēn wán zhī jù

”遣内侍鱼朝恩传诏,赐美人卢氏等六人、从者八人,并车服、帷帐、床蓐、珍玩之具。

shí fán lǔ lǚ kòu jīng jī yǐ pú shǎn wèi nèi dì cháng yǐ zhòng bīng zhèn zhī

时蕃虏屡寇京畿,倚蒲、陕为内地,常以重兵镇之。

yǒng tài yuán nián wǔ yuè yǐ zi yí dōu tǒng hé nán dào jié dù xíng yíng chū zhèn hé zhōng

永泰元年五月,以子仪都统河南道节度行营,出镇河中。

bā yuè pú gù huái ēn yòu tǔ bō huí hé dǎng xiàng qiāng hún nú là shān zéi rèn fū zhèng tíng hǎo dé liú kāi yuán děng sān shí yú wàn nán xià xiān fā shù wàn rén lüè tóng zhōu qī zì huá yīn qū lán tián yǐ è nán lù huái ēn lǜ zhòng bīng jì qí hòu

八月,仆固怀恩诱吐蕃、回纥、党项、羌、浑、奴剌,山贼任敷、郑庭、郝德、刘开元等三十余万南下,先发数万人掠同州,期自华阴趋蓝田,以扼南路,怀恩率重兵继其后。

huí hé tǔ bō zì jīng bīn fèng xiáng shǔ dào kòu jīng jī lüè fèng tiān lǐ quán

回纥、吐蕃自泾、邠、凤翔数道寇京畿, 掠奉天、醴泉。

jīng shī zhèn kǒng tiān zǐ xià zhào qīn zhēng mìng li zhōng chén zhūn dōng wèi qiáo li guāng jìn tún yún yáng mǎ lín hǎo tíng yù zhūn biàn qiáo luò fèng xiān li rì yuè zhūn zhōu fēi li bào yù zhūn fèng xiáng

京师震恐,天子下诏亲征,命李忠臣屯东渭桥,李光进屯云阳,马璘、郝廷玉屯便桥,骆奉先、李日越屯盩啡,李抱玉屯凤翔。

zhōu zhì guāng zhūn tóng zhōu dù miǎn zhūn fang zhōu tiān zǐ yǐ jìn jūn zhūn yuàn nèi

周智光屯同州,杜冕屯坊州,天子以禁军屯苑内。

jīng chéng zhuàng dīng bìng lìng tuán jié

京城壮丁,并令团结。

chéng èr mén sāi qí yī

城二门塞其一。

yú cháo ēn kuò shì shù sī mǎ zhòng bīng zhuō chéng mén shì mín yóu dòu xué ér dùn qù rén qíng wēi pò

鱼朝恩括士庶私马,重兵捉城门,市民由窦穴而遁去,人情危迫。

shì shí jí zhào zi yí zì hé zhōng zhì zhūn yú jīng yáng ér lǔ qí yǐ hé

是时,急召子仪自河中至,屯于泾阳,而虏骑已合。

zi yí yī jūn wàn yú rén ér zá lǔ wéi zhī shù zhòng

子仪一军万余人,而杂虏围之数重。

zi yí shǐ li guó chén gāo shēng jù qí dōng wèi chu yù dāng qí nán chén huí guāng dāng qí xi zhū yuán cóng dāng qí běi

子仪使李国臣、高升拒其东,魏楚玉当其南,陈回光当其西,朱元琮当其北。

zi yí lǜ jiǎ qí èr qiān chū mò yú zuǒ yòu qián hòu lǔ jiàn ér wèn cǐ shuí yě

子仪率甲骑二千出没于左右前后,虏见而问:“此谁也?

bào yuē guō lìng gōng yě

”报曰:“郭令公也。

huí hé yuē lìng gōng cún hu

”回纥曰:“令公存乎?

pú gù huái ēn yán tiān kè hán yǐ qì sì hǎi lìng gōng yì xiè shì zhōng guó wú zhǔ gù cóng qí lái

仆固怀恩言天可汗已弃四海,令公亦谢世,中国无主, 故从其来。

jīn lìng gōng cún tiān kè hán cún hu

今令公存,天可汗存乎?

bào zhī yuē huáng dì wàn suì wú jiāng

”报之曰:“皇帝万岁无疆。

huí hé jiē yuē huái ēn qī wǒ

”回纥皆曰: “怀恩欺我。

zi yí yòu shǐ yù zhī yuē gōng děng qǐng nián yuǎn shè wàn lǐ jiǎn chú xiōng nì huī fù èr jīng

”子仪又使谕之曰:“公等顷年远涉万里,翦除凶逆,恢复二京。

shì shí zǐ yí yǔ gōng děng zhōu xuán jiān nán hé rì wàng zhī

是时子仪与公等周旋艰难,何日忘之。

jīn hū qì jiù hǎo zhù yī pàn chén hé qí yú yě

今忽弃旧好,助一叛臣,何其愚也!

qiě huái ēn bèi zhǔ qì qīn yú gōng děng hé yǒu

且怀恩背主弃亲,于公等何有?

huí hé yuē wèi lìng gōng wáng yǐ bù rán hé yǐ zhì cǐ

”回纥曰:“谓令公亡矣,不然,何以至此。

lìng gōng chéng cún ān de ér jiàn zhī

令公诚存,安得而见之?

zi yí jiāng chū zhū jiāng jiàn yuē róng dí zhī xīn bù kě xìn yě qǐng wú wǎng

”子仪将出,诸将谏曰:“戎狄之心,不可信也,请无往。

zi yí yuē lǔ yǒu shù shí bèi zhī zhòng jīn lì gù bù dí qiě zhì chéng gǎn shén kuàng lǔ bèi hu

”子仪曰: “虏有数十倍之众,今力固不敌,且至诚感神,况虏辈乎!

zhū jiāng yuē qǐng xuǎn tiě qí wǔ bǎi wèi cóng

”诸将曰:“请选铁骑五百卫从。

zi yí yuē shì zú yǐ wéi hài yě

”子仪曰:“适足以为害也。

nǎi chuán hū yuē lìng gōng lái

”乃传呼曰:“令公来!

lǔ chū yí chí mǎn zhù shǐ yǐ dài zhī

”虏初疑,持满注矢以待之。

zi yí yǐ shù shí qí xú chū miǎn zhòu ér láo zhī yuē ān hu

子仪以数十骑徐出,免胄而劳之曰:“安乎?

jiǔ tóng zhōng yì hé zhì yú shì

久同忠义,何至于是?

huí hé jiē shě bīng xià mǎ qí bài yuē guǒ wú fù yě

” 回纥皆舍兵下马齐拜曰:“果吾父也。

zi yí zhào qí shǒu lǐng gè yǐn zhī jiǔ yǔ zhī luó jǐn huan yán rú chū

”子仪召其首领,各饮之酒,与之罗锦,欢言如初。

zi yí shuō huí hé yuē tǔ bō běn wú jiù shēng zhī guó wú fù ér zhì shì wú qīn yě

子仪说回纥曰:“吐蕃本吾舅甥之国,无负而至,是无亲也。

ruò dǎo gē chéng zhī rú shí dì jiè ěr

若倒戈乘之, 如拾地芥耳。

qí yáng mǎ mǎn yě zhǎng shù bǎi lǐ shì wèi tiān cì bù kě shī yě

其羊马满野,长数百里,是谓天赐,不可失也。

jīn néng zhú róng yǐ lì jǔ yǔ wǒ jì hǎo ér kǎi xuán bù yì shàn hu

今能逐戎以利举,与我继好而凯旋,不亦善乎!

huì huái ēn bào sǐ yú míng shā qún lǔ wú suǒ tǒng shè suì xǔ nuò nǎi qiǎn shǒu lǐng shí yě nà děng rù cháo

”会怀恩暴死于鸣沙,群虏无所统摄,遂许诺,乃遣首领石野那等入朝。

zi yí qiǎn shuò fāng bīng mǎ shǐ bái yuán guāng yǔ huí hé huì jūn

子仪遣朔方兵马使白元光与回纥会军。

tǔ bō zhī qí móu shì yè bēn tuì

吐蕃知其谋,是夜奔退。

huí hé yǔ yuán guāng zhuī zhī zi yí dà jūn jì qí hòu dà pò tǔ bō shí yú wàn yú líng wǔ tái xī yuán zhǎn shǒu wǔ wàn shēng qín wàn rén shōu qí suǒ lüè shì nǚ sì qiān rén huò niú yáng tuó mǎ sān bǎi lǐ nèi bù jué

回纥与元光追之,子仪大军继其后,大破吐蕃十余万于灵武台西原,斩首五万,生擒万人,收其所掠士女四千人,获牛羊驼马,三百里内不绝。

zi yí zì jīng yáng rù cháo jiā shí fēng èr bǎi hù hái zhèn hé zhōng

子仪自泾阳入朝,加实封二百户,还镇河中。

dà lì yuán nián shí èr yuè huá zhōu jié dù shǐ zhōu zhì guāng shā jiān jūn zhāng zhì bīn móu pàn dì yǐ tóng huá lù zǔ zhào zi yí nǚ xù gōng bù shì láng zhào zòng shòu kǒu zhào wǎng hé zhōng lìng zǐ yí qǐ jūn tǎo zhī

大历元年十二月,华州节度使周智光杀监军张志斌谋叛,帝以同、华路阻,召子仪女婿工部侍郎赵纵受口诏往河中,令子仪起军讨之。

zòng qǐng wèi là shū lìng jiā tóng jiàn dào cì zi yí

纵请为蜡书,令家僮间道赐子仪。

fèng zhào dà yuè jūn róng jiāng fā tóng huá jiāng lì wén jūn qǐ nǎi zhǎn zhì guāng fù zǐ chuán shǒu jīng shī

奉诏大阅军戎,将发,同华将吏闻军起,乃斩智光父子,传首京师。

èr nián èr yuè zi yí rù cháo zǎi xiàng yuán zài wáng jìn pú yè péi miǎn jīng zhào yǐn lí gàn nèi shì yú cháo ēn gòng chū qián sān shí wàn zhì yàn yú zi yí dì ēn chū luó jǐn èr bǎi pǐ wèi zi yí chán tóu zhī fèi jí huān ér ba

二年二月,子仪入朝,宰相元载、王缙、仆射裴冕、京兆尹黎干、内侍鱼朝恩共出钱三十万,置宴于子仪第,恩出罗锦二百匹,为子仪缠头之费,极欢而罢。

jiǔ yuè tǔ bō kòu jīng zhōu zhào zi yí yǐ bù qí sān wàn zì hé zhōng yí tún jīng yáng

九月,吐蕃寇泾州,诏子仪以步骑三万自河中移屯泾阳。

shí yuè fán jūn tuì zhì líng zhōu yāo jī bài zhī zhǎn guó èr wàn

十月,蕃军退至灵州,邀击败之,斩馘二万。

shí èr yuè dào fā zi yí fù mù bǔ dào wèi huò

十二月,盗发子仪父墓,捕盗未获。

rén yǐ yú cháo ēn sù è zǐ yí yí qí shǐ zhī

人以鱼朝恩素恶子仪,疑其使之。

zi yí xīn zhī qí gù jí zì jīng yáng jiāng rù yì zhě lǜ qí gòu biàn gōng qīng yōu zhī

子仪心知其故,及自泾阳将入,议者虑其构变,公卿忧之。

jí zi yí rù jiàn dì yán zhī zi yí hào qì zòu yuē chén jiǔ zhǔ bīng bù néng jìn bào jūn shì cán rén zhī mù gù yì duō yǐ

及子仪入见,帝言之,子仪号泣奏曰:“臣久主兵,不能禁暴,军士残人之墓,固亦多矣。

cǐ chén bù zhōng bù xiào shàng huò tiān qiǎn fēi rén huàn yě

此臣不忠不孝, 上获天谴,非人患也。

cháo tíng nǎi ān

”朝廷乃安。

sān nián sān yuè hái hé zhōng

三年三月,还河中。

bā yuè tǔ bō kòu líng wǔ

八月,吐蕃寇灵武。

jiǔ yuè zhào zi yí lǜ shī wǔ wàn zì hé zhōng yí zhèn fèng tiān

九月, 诏子仪率师五万自河中移镇奉天。

shì yuè bái yuán guāng dà pò tǔ bō líng wǔ

是月,白元光大破吐蕃灵武。

shí yuè zi yí rù cháo hái zhèn hé zhōng

十月,子仪入朝, 还镇河中。

shí yì yǐ xī fán qīn kòu jīng shī bù ān mǎ lín suī zài bīn zhōu lì bù néng jù nǎi yǐ zi yí jiān bīn níng qìng jié dù zì hé zhōng yí zhèn bīn zhōu xǐ mǎ lín wèi jīng yuán jié dù shǐ

时议以西蕃侵寇,京师不安,马璘虽在邠州,力不能拒,乃以子仪兼邠宁庆节度,自河中移镇邠州,徙马璘为泾原节度使。

bā nián shí yuè tǔ bō kòu jīng zhōu zi yí qiǎn xiān fēng bīng mǎ shǐ hún jiān nì zhàn yú yí lù bù lì

八年十月,吐蕃寇泾州,子仪遣先锋兵马使浑瑊逆战于宜禄,不利。

huì mǎ lín shè fú yú pān yuán yǔ jiān hé jī dà pò fán jūn fú zhǎn shù wàn jì

会马璘设伏于潘源,与瑊合击,大破蕃军, 俘斩数万计。

huí hé chì xīn mài mǎ yī wàn pǐ yǒu sī yǐ guó jì bù chōng qǐng shì qiān pǐ

回纥赤心卖马一万匹,有司以国计不充,请市千匹。

zi yí yǐ huí hé qián hòu lì gōng bù yí zǔ yì qǐng zì nà yī nián fèng wù chōng huí hé mǎ jià suī zhào zhǐ bù yǔn nèi wài chēng zhī

子仪以回纥前后立功,不宜阻意,请自纳一年奉物,充回纥马价,虽诏旨不允,内外称之。

jiǔ nián rù cháo dài zōng zhào duì yán yīng

九年, 入朝,代宗召对延英。

yǔ jí xī fān qì chì kǔ zhàn bù xiá yán fā tì líng

语及西蕃弃斥,苦战不暇,言发涕零。

jì tuì fù shàng fēng lùn bèi tǔ fán lì hài yuē

既退,复上封论备吐蕃利害,曰:

shuò fāng guó zhī běi mén xi yù quǎn róng běi yú xiǎn yǔn wǔ chéng xiāng qù sān qiān yú lǐ

朔方,国之北门,西御犬戎,北虞猃狁,五城相去三千余里。

kāi yuán tiān bǎo zhōng zhàn shì shí wàn zhàn mǎ sān wàn cái dí yī yú

开元、天宝中, 战士十万,战马三万,才敌一隅。

zì xiān huáng dì lóng fēi líng wǔ zhàn shì cóng bì xià shōu fù liǎng jīng dōng xī nán běi céng wú nìng suì

自先皇帝龙飞灵武,战士从陛下收复两京,东西南北,曾无宁岁。

zhōng nián yǐ pú gù zhī yì yòu jīng hào sàn rén wáng sān fēn zhī èr bǐ yú tiān bǎo zhōng yǒu shí fēn zhī yī

中年以仆固之役,又经耗散,人亡三分之二,比于天宝中有十分之一。

jīn tǔ bō chōng chì shì qiáng shí bèi jiān hé lǒng zhī de zá qiāng hún zhī zhòng měi suì lái kuī jìn jiāo

今吐蕃充斥,势强十倍,兼河、陇之地,杂羌、浑之众,每岁来窥近郊。

yǐ shuò fāng jiǎn shí bèi zhī jūn dāng tǔ bō jiā shí bèi zhī qí yù qiú zhì shèng qǐ yì wéi lì

以朔方减十倍之军,当吐蕃加十倍之骑,欲求制胜,岂易为力!

rù jìn nèi dì chēng sì jié dù měi jiāng yíng wàn měi zéi jiān chéng shù sì

入近内地,称四节度, 每将盈万,每贼兼乘数四。

chén suǒ tǒng jiàng shì bù dàng zéi sì fēn zhī yī suǒ yǒu zhēng mǎ bù dàng zéi bǎi fēn zhī èr chéng hé gù shǒu bù yí yǔ zhàn

臣所统将士,不当贼四分之一,所有征马,不当贼百分之二,诚合固守,不宜与战。

yòu de mǎ lín dié zéi nǐ shè wèi ér nán

又得马璘牒,贼拟涉渭而南。

chén ruò jiān bì kǒng fàn jī diàn

臣若坚壁,恐犯畿甸;

ruò guò jī nèi zé guó rén dà kǒng zhū dào yì yáo

若过畿内,则国人大恐,诸道易摇。

wài yǒu tǔ bō zhī qiáng zhōng yǒu yì yáo zhī zhòng wài wèi nèi jù jiāng hé yǐ ān

外有吐蕃之强,中有易摇之众,外畏内惧,将何以安?

chén fú yǐ bì xià héng zhì shèng zhī shù lì fēi bù zú dàn lǜ jiǎn liàn wèi jīng jìn tuì wèi yī shí yān shī lǎo de kuò shì fēn

臣伏以陛下横制胜之术,力非不足,但虑简练未精,进退未一,时淹师老,地阔势分。

yuàn bì xià gèng xún dǎng yì shèn zé míng jiàng bǐ zhī tǒng jūn yú zhū dào gè chōu jīng zú chéng sì wǔ wàn zé zhì shèng zhī dào bì yǐ wèi kě shī shí

愿陛下更询谠议,慎择名将,俾之统军,于诸道各抽精卒,成四五万,则制胜之道必矣,未可失时。

chén yòu liào hé nán hé běi shān nán jiāng huái xiǎo zhèn shù qiān dà zhèn shù wàn kōng hào yuè xì céng bù xí zhàn

臣又料河南、河北、山南、江淮小镇数千,大镇数万, 空耗月饩,曾不习战。

chén qǐng chōu fù guān zhōng jiào zhī zhàn zhèn zé jūn shēng yì zhèn gōng shǒu bì quán yì cháng jiǔ zhī jì yě

臣请抽赴关中,教之战阵,则军声益振,攻守必全,亦长久之计也。

chén wěi méng rèn yù chuí èr shí nián jīn chǐ fà yǐ shuāi yuàn bì xián lù zhǐ zú bù jiè shén míng suǒ jiàn

臣猥蒙任遇,垂二十年,今齿发已衰,愿避贤路,止足不诫,神明所鉴。

zhào yuē qīng yōu shēn xū yuǎn shū wò zhèn xīn shǐ zhōng yǐ lài wèi kě zhí cí yě

诏曰:“卿忧深虚远,殊沃朕心,始终倚赖,未可执辞也。

dé zōng jí wèi zhào hái cháo shè zhǒng zǎi chōng shān líng shǐ cì hào shàng fǔ jìn wèi tài wèi zhōng shū lìng zēng shí fēng tōng jì èr qiān hù gěi yī qiān wǔ bǎi rén liáng èr bǎi pǐ mǎ cǎo liào suǒ lǐng zhū shǐ fù yuán shuài bìng ba

德宗即位,诏还朝,摄冢宰,充山陵使,赐号“尚父”,进位太尉、中书令, 增实封通计二千户,给一千五百人粮,二百匹马草料,所领诸使副元帅并罢。

zhū zǐ dì nǚ xù bài guān zhě shí yú rén

诸子弟女婿拜官者十余人。

jiàn zhōng èr nián xià zi yí bìng shén dé zōng lìng shū wáng yì chuán zhào shěng wèn

建中二年夏,子仪病甚,德宗令舒王谊传诏省问。

jí mén guō shì zǐ dì yíng bài yú wài wáng bù dá bài

及门,郭氏子弟迎拜于外,王不答拜;

zi yí wò bù néng xìng yǐ shǒu kòu tóu xiè ēn ér yǐ

子仪卧不能兴,以手叩头谢恩而已。

liù yuè shí sì rì hōng shí nián bā shí wǔ dé zōng wén zhī zhèn dào fèi cháo wǔ rì zhào yuē

六月十四日薨, 时年八十五,德宗闻之震悼,废朝五日,诏曰:

tiān dì yǐ sì shí chéng wù yuán shǒu yǐ gǔ gōng zuò fǔ gōng tái zhī rèn dǐng zú xiāng chéng shàng yǐ diào sān guāng xià yǐ méng wǔ yuè

天地以四时成物,元首以股肱作辅,公台之任,鼎足相承,上以调三光,下以蒙五岳。

yǔn lí shù jì zhèn fǔ sì yí tǐ yuán hé zhī qì gēn zhēn yī zhī dé gōng zhì dà ér bù fá shēn chǔ gāo ér gèng ān

允厘庶绩,镇抚四夷,体元和之气,根贞一之德,功至大而不伐,身处高而更安。

shàng fǔ bǐ lǚ wàng zhī míng wèi shī zēng zhōu gōng zhī wèi shèng yè kě jiǔ mò ér mí guāng

尚父比吕望之名,为师增周公之位,盛业可久,殁而弥光。

gù tài wèi jiān zhōng shū lìng shàng zhù guó fén yáng jùn wáng shàng fǔ zi yí tiān xiáng rén jié shēng zhī wáng zuǒ xùn shī rú zi liào dí ruò shén

故太尉、兼中书令、上柱国、汾阳郡王、尚父子仪,天降人杰,生知王佐,训师如子,料敌若神。

xī tiān bǎo duō nàn jié hú zuò huò xián qín shī xiǎn hé luò wèi róng

昔天宝多难,羯胡作祸,咸秦失险,河洛为戎。

gōng néng fú yì sù zōng zài zào qū xià

公能扶翼肃宗,载造区夏。

yú guó yǒu huàn láo qí kān dìng

于国有患,劳其戡定;

yú biān yǒu kòu jiè qí qū chú

于边有寇,藉其驱除。

ān shè jì bì zài yú jiàng hòu dìng qiāng róng wú yú yú chōng guó

安社稷必在于绛侯,定羌戎无逾于充国。

jiàng tái suí sì sàn zhī zhòng jīng yáng jiàng shí wàn zhī lǔ

绛台绥四散之众,泾阳降十万之虏。

xūn gāo jīn gǔ míng jǐng yí dí ér láo hu zhēng zhèn èr jì yú zī

勋高今古,名璟夷狄,而劳乎征镇,二纪于兹。

qǐng yǐ chūn qiū jì gāo jiāng yì duō shì ba bǐ jīng yuè chǒng zài tái héng

顷以春秋既高,疆埸多事,罢彼旌钺,宠在台衡。

yǐ gōng zhù shí sì cháo fān hàn wàn lǐ zhōng zhēn xuán yú rì yuè chǒng yù guān yú rén chén zūn qí yuán lǎo jiā yǐ chóng hào qī shòu kǎo zhī yǒng yǎng xūn xián zhī dé

以公柱石四朝,籓翰万里, 忠贞悬于日月,宠遇冠于人臣,尊其元老,加以崇号,期寿考之永,养勋贤之德。

gāo huāng shēng jí yào shí mǐ gōng rén zhī yún wáng liáng mù sī huài

膏肓生疾,药石靡攻,人之云亡,梁木斯坏。

suī fù lǐ jiā děng chuò cháo zēng rì dào zhī liú tì hé kě mǐ wàng

虽赙礼加等,辍朝增日,悼之流涕, 曷可弭忘!

gēng yì zhuī chóng míng wèi sī jí ér zūn wèi shàng fǔ guān xié tài shī suī jué zhì zé tóng ér tǐ wàng yóu zhòng

更议追崇,名位斯极,而尊为尚父,官协太师,虽爵秩则同,而体望尤重。

liǎn yǐ gǔn miǎn jīng wǒ yuán chén

敛以衮冕,旌我元臣。

shèng zǔ yuán líng suǒ yí péi zàng shì mù biǎo wén zhōng zhī dé xiàng shān zhuī qù bìng zhī xūn

圣祖园陵,所宜陪葬,式墓表文终之德,象山追去病之勋。

qiān zǎi rú cún jiǔ yuán kě zuò cè mìng zhī lǐ yǒu sī bèi yān

千载如存,九原可作,册命之礼,有司备焉。

kě zèng tài shī péi zàng jiàn líng

可赠太师,陪葬建陵。

réng lìng suǒ sī bèi lǐ cè mìng fù juàn sān qiān pǐ bù sān qiān duān mǐ mài sān qiān shí

仍令所司备礼册命,赙绢三千匹、布三千端、米麦三千石。

jiù lìng yī pǐn fén gāo zhàng bā ér zhào tè jiā shí chǐ

旧令一品坟高丈八,而诏特加十尺。

qún chén yǐ cì fù zhái diào kū

群臣以次赴宅吊哭。

xiōng sàng suǒ xū bìng lìng guān gěi

凶丧所须,并令官给。

jí zàng shàng yù ān fú mén lín kū sòng zhī bǎi liáo péi wèi yǔn qì cì shì yuē zhōng wǔ pèi xiǎng dài zōng miào tíng

及葬,上御安福门临哭送之,百僚陪位陨泣,赐谥曰忠武,配飨代宗庙庭。

zi yào gàn xī pò wù ài shǔ yìng děng bā rén xù qī rén jiē cháo tíng zhòng guān

子曜、旰、晞、昢、晤、暧、曙、映等八人,婿七人,皆朝廷重官。

zhū sūn shù shí rén měi qún sūn wèn ān bù jìn biàn hàn zhī ér yǐ

诸孙数十人,每群孙问安,不尽辨,颔之而已。

cān zuǒ guān lì liù shí yú rén hòu wèi zhì jiàng xiàng shēng cháo zhì guì wèi lēi qí xìng míng yú shí jīn zài hé zhōng fǔ

参佐官吏六十余人,后位至将相,升朝秩贵位,勒其姓名于石,今在河中府。

rén shì róng zhī

人士荣之。

shǐ chén péi jì yuē fén yáng shì shàng chéng jìn lín xià kuān hòu měi jiàng chéng xià yì suǒ zhì zhī chù bì děi shì xīn

史臣裴垍曰:汾阳事上诚荩,临下宽厚,每降城下邑,所至之处,必得士心。

qián hòu zāo lí xìng chén chéng yuán zhèn yú cháo ēn zèn huǐ bǎi duān shí fāng wò qiáng bīng huò fāng lín róng dí zhào mìng zhēng zhī wèi cháng bù jí rì yìng zhào gù chán bàng bù néng xíng

前后遭罹幸臣程元振、鱼朝恩谮毁百端,时方握强兵,或方临戎敌,诏命征之,未尝不即日应召,故谗谤不能行。

dài zōng xìng shǎn shí lìng yǐ shù shí qí chān zéi jí zài jīng yáng yòu xiàn yú hú lǔ chóng wéi zhī zhōng jiē yǐ shēng xǔ guó wèi cháng yǐ wēi wáng yì lǜ yì yù tiān xìng jìng miǎn huàn nán

代宗幸陕时,令以数十骑觇贼,及在泾阳,又陷于胡虏重围之中,皆以身许国,未尝以危亡易虑,亦遇天幸,竟免患难。

tián chéng sì fāng bá hù wèi zhōu ào hěn wú lǐ zi yí cháng qiǎn shǐ zhì chéng sì xi wàng bài zhī zhǐ qí xī wèi shǐ zhě yuē cí xī bù qū yú rén ruò gān suì yǐ jīn wèi gōng bài

田承嗣方跋扈魏州,傲狠无礼,子仪尝遣使至,承嗣西望拜之,指其膝谓使者曰:“兹膝不屈于人若干岁矣,今为公拜。

li líng yào jù biàn zhōu gōng sī cái fù yī jiē è jué dú zǐ yí fēng bì jīng qí jìng mò gǎn liú zhī bì chí bīng wèi sòng

”李灵曜据汴州,公私财赋一皆遏绝,独子仪封币经其境,莫敢留之,必持兵卫送。

qí wèi chái hǔ suǒ fú rú cǐ

其为豺虎所服如此。

huī xià lǎo jiàng ruò li huái guāng bèi shù shí rén jiē wáng hóu zhòng guì zi yí yí zhǐ jìn tuì rú pú lì yān

麾下老将若李怀光辈数十人,皆王侯重贵,子仪颐指进退,如仆隶焉。

mù fǔ zhī shèng jìn dài wú bǐ

幕府之盛,近代无比。

shǐ yǔ li guāng bì qí míng suī wēi lüè bù dǎi ér kuān hòu dé rén guò zhī

始与李光弼齐名,虽威略不逮,而宽厚得人过之。

suì rù guān fèng èr shí sì wàn guàn sī lì bù zài yān

岁入官俸二十四万贯,私利不在焉。

qí zhái zài qīn rén lǐ jū qí lǐ sì fēn zhī yī zhōng tōng yǒng xiàng jiā rén sān qiān xiāng chū rù zhě bù zhī qí jū

其宅在亲仁里, 居其里四分之一,中通永巷,家人三千,相出入者不知其居。

qián hòu cì liáng tián měi qì míng yuán jiǎ guǎn shēng sè zhēn wán duī jī xiàn yì bù kě shèng jì

前后赐良田美器,名园甲馆,声色珍玩,堆积羡溢,不可胜纪。

dài zōng bù míng hū wèi dà chén

代宗不名,呼为大臣。

tiān xià yǐ qí shēn wéi ān wēi zhě dài èr shí nián

天下以其身为安危者殆二十年。

xiào zhōng shū lìng kǎo èr shí yǒu sì

校中书令考二十有四。

quán qīng tiān xià ér cháo bù jì gōng gài yī dài ér zhǔ bù yí chǐ qióng rén yù ér jūn zǐ bù zhī zuì

权倾天下而朝不忌,功盖一代而主不疑,侈穷人欲而君子不之罪。

fù guì shòu kǎo fán yǎn ān tài āi róng zhōng shǐ rén dào zhī shèng cǐ wú quē yān

富贵寿考,繁衍安泰,哀荣终始,人道之盛,此无缺焉。

wéi yǐ chán nù wū zòu pàn guān hù bù láng zhōng zhāng tán zhàng shā zhī wù yì wèi báo

唯以谗怒,诬奏判官户部郎中张谭杖杀之,物议为薄。

yào zi yí zhǎng zǐ

曜,子仪长子。

xìng xiào yǒu lián jǐn

性孝友廉谨。

zi yí hōng chū zhēng yú wài liú yào zhì jiā shào zhǎng qiān rén jiē de qí suǒ

子仪薨,出征于外,留曜治家,少长千人,皆得其所。

zhū dì zhēng shì chí guǎn shèng qí chē fú yào yǐ jiǎn pǔ zì chǔ

诸弟争饰池馆,盛其车服,曜以俭朴自处。

lèi qiān zhì tài zǐ bīn kè

累迁至太子宾客。

jiàn zhōng chū zi yí bà bīng bǐng nǎi biàn jiā zhū zi guān yǐ yào wèi tài zǐ shǎo bǎo

建中初,子仪罢兵柄,乃遍加诸子官,以曜为太子少保。

zi yí yào zūn yí mìng sì cháo suǒ cì míng mǎ zhēn wán xī jiē shàng xiàn dé zōng fù cì zhī yào nǎi sàn zhū kūn dì

子仪曜遵遗命,四朝所赐名马珍玩,悉皆上献,德宗复赐之,曜乃散诸昆弟。

zi yí hōng hòu yáng yán lú qǐ xiāng cì bǐng zhèng jiān chǎn yòng shì yóu jì xūn zú

子仪薨后,杨炎、卢杞相次秉政,奸谄用事, 尤忌勋族。

zi yí zhī xù tài pú qīng zhào zòng shào fǔ shǎo jiān li dòng qīng guāng lù qīng wáng zǎi jiē yǐ yǒu rén gào jié xì guò xiāng cì biǎn chù

子仪之婿太仆卿赵纵、少府少监李洞清、光禄卿王宰,皆以有人告讦细过,相次贬黜。

yào jiā dà kǒng lài zǎi xiàng zhāng yì lì wèi bì hù

曜家大恐,赖宰相张镒力为庇护。

jiān rén xìng qí wēi jù duō lùn duó tián zhái nú bì yào bù gǎn su

奸人幸其危惧,多论夺田宅奴婢, 曜不敢诉。

dé zōng wēi zhī zhī zhào yuē shàng fǔ zi yí yǒu dà xūn lì bǎo yì huáng jiā cháng shì yǐ shān hé zuó zhī jīn shí shí shì zhī yòu qí kě wàng yě

德宗微知之,诏曰:“尚父子仪,有大勋力,保乂皇家,尝誓以山河, 琢之金石,十世之宥,其可忘也!

qí jiā qián shí yú rén wéi shì yǐ zi yí shēn mò míng bèi wū gòu yù lùn duó zhī yǒu sī wú de wéi lǐ

其家前时与人为市,以子仪身殁,名被诬构,欲论夺之,有司无得为理。

zhào xià fāng yǐ

”诏下方已。

yào jū sāng de lǐ ruò rú jiā zi fú wèi què qǐn jí huò quàn qí rú cōng xiè yào jìng bù shǔ kǒu

曜居丧得礼,若儒家子,服未阕寝疾,或劝其茹葱薤,曜竟不属口。

jiàn zhōng sì nián sān yuè zú zèng tài zǐ tài fù

建中四年三月卒,赠太子太傅。

xī zi yí dì sān zi

晞,子仪第三子。

shǎo shàn qí shè cháng cóng fù zhēng fá

少善骑射,常从父征伐。

chū yǐ zhàn gōng shòu zuǒ zàn shàn dài fū cóng guǎng píng wáng shōu fù liǎng jīng xī lì zhàn yú xiāng jī sì shǎn xī jiē chū qí bīng kè jié yǐ gōng jiā yín qīng guāng lù dài fu hóng lú qīng

初以战功授左赞善大夫,从广平王收复两京,晞力战于香积寺、陕西,皆出奇兵克捷,以功加银青光禄大夫、鸿胪卿。

hòu hé zhōng jūn luàn shā jié dù shǐ li guó zhēn lì fēi yuán lǐ yú jiàng zhào yǐ zi yí wèi hé dōng guān nèi fù yuán shuài zhèn jiàng zhōu shí sì fāng rǎo pàn duō zhú róng shuài zi yí zhì jiàng zhū qí yuán è qí dǎng pō bù zì ān yù móu fān biàn

后河中军乱,杀节度使李国贞、荔非元礼于绛,诏以子仪为河东关内副元帅,镇绛州,时四方扰叛,多逐戎帅,子仪至绛,诛其元恶,其党颇不自安,欲谋翻变。

xī zhī qí móu xuǎn qīn bīng sì qiān fú jiǎ yǐ fáng zhī cháng chí gōng jǐng yè bú mèi zhě fán qī shí rì pàn jiāng jìng bù gǎn fā yǐ gōng bài diàn zhōng jiān

晞知其谋,选亲兵四千,伏甲以防之,常持弓警夜,不寐者凡七十日,叛将竟不敢发, 以功拜殿中监。

guǎng dé èr nián pú gù huái ēn yòu tǔ bō huí hé rù kòu

广德二年,仆固怀恩诱吐蕃、回纥入寇。

jiā xī yù shǐ zhōng chéng lǐng shuò fāng jūn yǐ yuán bīn zhōu yǔ mǎ lín hé shì dà pò fán jūn

加晞御史中丞,领朔方军以援邠州,与马璘合势,大破蕃军。

qí nián dōng huái ēn yòu lǔ zài kòu bīn zhōu zhèn yú jīng běi zi yí lìng xī lǜ bù zú wǔ qiān qí jūn wǔ bǎi chū xī nán yǎn jī zhī

其年冬,怀恩诱虏再寇邠州,阵于泾北,子仪令晞率步卒五千、骑军五百,出西南掩击之。

xī yǐ bīng guǎ bù dí chí ér bù zhàn jí zhì bū wǎn chéng qí bàn jì ér jī zhī dà pò xūn lǔ zhǎn shǒu wǔ qiān jí

晞以兵寡不敌,持而不战,及至晡晚, 乘其半济而击之,大破獯虏,斩首五千级。

shì shí lián zhàn jiē jié zhào jiā yù shǐ dài fū zi yí gù ràng bù shòu

是时连战皆捷,诏加御史大夫,子仪固让不受。

yǒng tài èr nián jiǎn jiào zuǒ sàn qí cháng shì

永泰二年,检校左散骑常侍。

dà lì qī nián jiā kāi fǔ yí tóng sān sī

大历七年,加开府仪同三司。

shí èr nián dīng mǔ yōu

十二年,丁母忧;

fú chú jiā jiǎn jiào gōng bù shàng shū pàn mì shū shěng shì

服除,加检校工部尚书,判秘书省事。

jiàn zhōng èr nián dīng fù sāng chí fú jīng chéng

建中二年,丁父丧,持服京城。

zhū cǐ gòu nì qiǎn rén jiù dì wèn xùn yù lìng zhǎng bīng xī yáng yīn jìn kǒu bù yán cǐ yǐ bīng xié zhī xī zhōng bù yǔ zéi zhī qí bù kě yòng nǎi zhǐ

朱泚构逆,遣人就第问讯,欲令掌兵,晞佯瘖,噤口不言,泚以兵胁之,晞终不语,贼知其不可用,乃止。

xī qián bēn fèng tiān jǐn ér huò miǎn

晞潜奔奉天,仅而获免。

chū xī xiōng yào xí fù dài guó gōng shí fēng èr qiān hù jí yào zú zhào yuē gù shàng fù tài wèi zhōng shū lìng fén yáng wáng gōng gé shàng xuán dào guāng xià tǔ jī qí shàn qìng chuí yù wú qióng

初,晞兄曜袭父代国公,实封二千户,及曜卒,诏曰:“故尚父、太尉中书令、 汾阳王,功格上玄,道光下土,积其善庆,垂裕无穷。

suī dí cháng yún cú zhī zōng sī shèng fén yáng jiù yì hé yǒu pī chéng

虽嫡长云殂,支宗斯盛,汾阳旧邑,盍有丕承。

qí nán qián zuǒ sàn qí cháng shì fù mǎ dū wèi shí shí fēng wǔ bǎi hù ài sù bǐng yì fāng jū zhōng lǚ xiào lì chóng yín bǎng shū měi jīn zhāng jì fǔ xiān fēng yǔn yí tīng fù

其男前左散骑常侍、驸马都尉、食实封五百户暧,夙禀义方, 居忠履孝,俪崇银榜,摅美金章,继抚先封,允宜听复。

ài xiōng jiǎn jiào gōng bù shàng shū shǒu tài zi bīn kè zhào guó gōng xī bìng dì yòu jīn wú jiāng jūn qí guó gōng shí shí fēng èr bǎi wǔ shí hù shǔ tài zǐ zuǒ yù dé yìng děng bìng xiū yǒu lìng míng bǎo qí xiān yè yi yǔn tuī ēn zhī diǎn yǐ míng yán sì zhī chéng

暧兄检校工部尚书、守太子宾客、赵国公晞,并弟右金吾将军、祁国公、食实封二百五十户曙,太子左谕德映等,并休有令名,保其先业,宜允推恩之典,以明延嗣之诚。

qí shí fēng èr qiān hù yi zhǔn shì jiǎn bàn yú kě fēn xí

其实封二千户,宜准式减半,余可分袭。

ài kě xí dài guó gōng réng tōng qián xí sān bǎi hù

暧可袭代国公,仍通前袭三百户;

xī kě èr bǎi wǔ shí hù

晞可二百五十户;

shǔ kě wǔ shí hù tōng qián sān bǎi qī shí hù

曙可五十户,通前三百七十户;

yìng kě èr bǎi sān shí wǔ hù

映可二百三十五户。

xún yòu zhào shàng fǔ zi yí nán xī ài yìng shǔ sì rén suǒ xí shí fēng gè jiǎn wǔ shí hù yǐ cì guō yào nán móu guō wù nán fán gè xí yī bǎi hù

”寻又诏尚父子仪男晞、暧、映、曙四人所袭实封,各减五十户,以赐郭曜男𫓴、郭晤男𫔍,各袭一百户。

xī zhì xíng zài fù jiǎn xiào gōng bù shàng shū tài zǐ zhān shì

晞至行在,复检校工部尚书、太子詹事;

cóng jià hái jīng gǎi tài zǐ bīn kè

从驾还京,改太子宾客。

xī zi gāng wèi shuò fāng jié dù shǐ dù xī quán bīn zuǒ xī quán yǐ gāng shè fēng zhōu cì shǐ

晞子钢为朔方节度使杜希全宾佐,希全以钢摄丰州刺史。

xī yǐ gāng yòu ruò kǒng bù rèn biān zhí zhēn yuán qī nián xī shàng zhāng qǐng ba gāng guān

晞以钢幼弱,恐不任边职,贞元七年, 晞上章请罢钢官。

dé zōng qiǎn zhōng shǐ zhào zhī gāng yí yǐ tā shì jiàn shè nǎi dān qí zǒu rù tǔ bō

德宗遣中使召之,钢疑以他事见摄,乃单骑走入吐蕃。

fán jiāng jiàn gāng dú pàn bù nà zhì zhī fá shàng liú rù huáng hé lìng guī dù xī quán de zhī sòng fù jīng shī cì gāng zì jìn xī yì zuò zi miǎn guān

蕃将见钢独叛,不纳,置之筏上,流入黄河令归,杜希全得之,送赴京师,赐钢自尽,晞亦坐子免官。

míng nián fù shòu tài zǐ bīn kè

明年,复授太子宾客。

zhēn yuán shí nián zú zèng bīng bù shàng shū

贞元十年卒,赠兵部尚书。

xī cì zǐ jūn

晞次子钧。

jūn zi chéng gǔ bié yǒu chuán

钧子承嘏别有传。

ài zi yí dì liù zǐ

暧,子仪第六子。

nián shí yú suì shàng dài zōng dì sì nǚ shēng píng gōng zhǔ shí shēng píng nián yì yǔ nuǎn xiāng lèi

年十余岁,尚代宗第四女升平公主,时升平年亦与暖相类。

dà lì zhōng ēn chǒng guān yú qī lǐ suì shí xī lài zhēn wán bù kě shèng jì

大历中,恩宠冠于戚里,岁时锡赉珍玩,不可胜纪。

dà lì shí sān nián yǒu zhào huǐ chú bái qú shuǐ zhī liú niǎn wèi yǐ fáng mín gài tián

大历十三年,有诏毁除白渠水支流碾硙,以妨民溉田。

shēng píng yǒu zhī fěn wéi liǎng lún guō zi yí sī wéi liǎng lún suǒ sī wèi gǎn huǐ chè

升平有脂粉硙两轮,郭子仪私硙两轮,所司未敢毁彻。

gōng zhǔ jiàn dài zōng su zhī dì wèi gōng zhǔ yuē wú xíng cǐ zhào gài wèi cāng shēng ěr qǐ bù shi wǒ yì yé

公主见代宗诉之,帝谓公主曰:“吾行此诏,盖为苍生,尔岂不识我意耶?

kě wèi zhòng lǜ xiān

可为众率先。

gōng zhǔ jí rì mìng huǐ

”公主即日命毁。

yóu shì shì mén niǎn wèi bā shí yú suǒ jiē huǐ zhī

由是势门碾硙八十余所,皆毁之。

ài jiǎn jiào zuǒ sàn qí cháng shì

暧检校左散骑常侍。

jiàn zhōng mò gōng zhǔ zuò shì liú zhī jìn zhōng ài yì bù lìng chū rù

建中末,公主坐事,留之禁中,暧亦不令出入。

jì ér zhū cǐ zhī luàn bù zhī chē jià xìng fèng tiān wèi zéi suǒ bī yù shòu wěi guān ài cí yǐ jū sāng bèi jí

既而朱泚之乱,不知车驾幸奉天,为贼所逼,欲授伪官,暧辞以居丧被疾。

jì ér yǔ xiōng xī dì shǔ jí shēng píng gōng zhǔ jiē bēn fèng tiān dé zōng xǐ bìng shì qián jiù dài zhī rú chū fù yín qīng guāng lù dài fu jiǎn jiào zuǒ sàn qí cháng shì

既而与兄晞、弟曙及升平公主皆奔奉天,德宗喜,并释前咎,待之如初,复银青光禄大夫、检校左散骑常侍。

cóng jià zhì shān nán gǎi tài cháng qīng tóng zhèng yuán

从驾至山南,改太常卿同正员。

zhēn yuán zhōng dì wèi huáng sūn guǎng líng jùn wáng nà ài nǚ wèi fēi

贞元中,帝为皇孙广陵郡王纳暧女为妃。

ài zhēn yuán shí liù nián qī yuè zú zèng shàng shū zuǒ pū shè

暧,贞元十六年七月卒,赠尚书左仆射。

shēng píng gōng zhǔ yuán hé wǔ nián shí yuè hōng zèng guó guó dà cháng gōng zhǔ shì yuē yì

升平公主,元和五年十月薨,赠虢国大长公主,谥曰懿。

guǎng líng wáng jí wèi wèi xiàn zōng huáng dì fēi shēng mù zōng huáng dì

广陵王即位,为宪宗皇帝,妃生穆宗皇帝。

yuán hé shí wǔ nián mù zōng jí wèi zūn guō fēi wèi huáng tài hòu zhào yuē zhuī yuǎn shì zhōng xiān wáng lìng diǎn

元和十五年,穆宗即位,尊郭妃为皇太后,诏曰:“追远饰终,先王令典。

kuàng jī rén lèi yì shì yǐ xiǎn yú shēn qián

况积仁累义,事已显于身前;

xiáng huì qìng chuán fú suì liú yú tiān xià

祥会庆传,福遂流于天下。

shì guāng shèng dé yuán jǔ huī zhāng zūn zūn qīn qīn yú shì hū zài

式光盛德, 爰举徽章,尊尊亲亲,于是乎在。

huáng tài hòu fù zèng shàng shū zuǒ pú yè ài kè hè chóng gòu yǒu láo wáng jiā xiào yǒu běn yú shēng zhī yīng huá fā yú shì rèn shí xiū yī dé lì shì sān cháo

皇太后父赠尚书左仆射暧,克荷崇构,有劳王家, 孝友本于生知,英华发于事任,实修一德,历仕三朝。

jiàn zhōng mò nián shǔ yǒu dà nàn bì lì hù jià wàng qū jí róng zhōng zhēn zhī jié guó shǐ míng bèi

建中末年,属有大难,毕力扈驾,忘躯即戎,忠贞之节,国史明备。

cái gāo wàng qià shì yīng qìn shuǐ zhī xiáng

才高望洽,是膺沁水之祥;

dé hòu liú guāng nǎi qǐ tú shān zhī zuò

德厚流光,乃启涂山之祚。

sì yǔ xiǎo zi huò zuǎn dà yè wèi zhǎn dìng shēn zhī mìng gǎn yuán bāo jì zhī ēn bǐ jì wéi shī yòng bù rù lǐ

肆予小子,获缵大业,未展定申之命,敢缘褒纪之恩,俾继维师,用不缛礼。

kě zèng tài fù

可赠太傅。

ài zi zhāo cōng xiān

”暧子钊、𫓩、铦。

shǔ dài zōng cháo lèi lì sī nóng qīng jū fù yōu

曙,代宗朝累历司农卿,居父忧。

jiàn zhōng sān nián dōng shū wáng yì wèi huái xi shān nán zhū dà yuán shuài yǐ shǔ jiǎn jiào zuǒ shù zǐ wèi yuán shuài fǔ dōu yā yá

建中三年冬,舒王谊为淮西、山南诸大元帅, 以曙检校左庶子,为元帅府都押牙。

jīng chéng luàn cóng xìng shān nán zhuǎn tài fǔ qīng

京城乱,从幸山南,转太府卿。

suí jià hái jīng bài zuǒ jīn wú wèi dà jiàng jūn

随驾还京,拜左金吾卫大将军。

zhēn yuán mò zú

贞元末卒。

zhāo wěi zī yí shēn cháng qī chǐ fāng kǒu fēng xià chén mò guǎ yán

钊,伟姿仪,身长七尺,方口丰下,沉默寡言。

mǔ shēng píng cháng gōng zhǔ

母升平长公主。

dài zōng cháo zhāo wèi wài sūn ēn chǒng yú děng qǐ jiā wèi tài cháng sì fèng lǐ láng

代宗朝,钊为外孙,恩宠逾等,起家为太常寺奉礼郎。

dé zōng cháo lèi guān zhì tài zǐ yòu shù zǐ

德宗朝,累官至太子右庶子。

yuán hé chū wèi zuǒ jīn wú wèi dà jiàng jūn chōng zuǒ jiē shǐ

元和初,为左金吾卫大将军,充左街使。

jiǔ nián shí yī yuè jiǎn jiào gōng bù shàng shū jiān bīn zhōu cì shǐ chōng bīn níng jié dù shǐ

九年十一月,检校工部尚书,兼邠州刺史,充邠宁节度使。

shù suì jiǎn jiào hù bù shàng shū rù wèi sī nóng qīng

数岁,检校户部尚书,入为司农卿。

zhāo dà xūn zhī hòu yīn lián qī lǐ ér qiān hé jiē wù gōng shèn zì chí jū jiā lín mín wú jiāo dài zhī sè wú shē chǐ zhī shī shì jūn zǐ zhòng zhī

钊,大勋之后,姻联戚里,而谦和接物, 恭慎自持,居家临民,无骄怠之色,无奢侈之失,士君子重之。

shí wǔ nián zhēng yuè xiàn zōng qǐn jí mí xún zhū zhōng guì rén bǐng quán zhě yù yì fèi lì fēn fēn wèi dìng

十五年正月,宪宗寝疾弥旬,诸中贵人秉权者欲议废立,纷纷未定。

mù zōng zài dōng gōng xīn shén yōu zhī qiǎn rén wèn jì yú zhāo zhāo yuē diàn xià shēn wéi huáng tài zǐ dàn dàn xī shì shàn jǐn shǒu yǐ sì yòu hé lǜ hu

穆宗在东宫,心甚忧之,遣人问计于钊,钊曰:“殿下身为皇太子,但旦夕视膳,谨守以俟,又何虑乎!

qì jīn chēng zhāo de yuán jiù zhī tǐ

”迄今称钊得元舅之体。

mù zōng jí wèi cè huáng tài hòu nán nèi tuī chóng wài shì yǐ zhāo jiān sī nóng qīng

穆宗即位,册皇太后南内,推崇外氏,以钊兼司农卿。

wèi jǐ jiǎn jiào hù bù shàng shū chōng hé yáng sān chéng huái jié dù shǐ

未几,检校户部尚书, 充河阳三城怀节度使。

suì zhōng huàn hé zhōng yǐn hé zhōng jìn jiàng cí xí jié dù shǐ

岁中,换河中尹、河中晋绛慈隰节度使。

zhāo lì jiàn fān zhèn yǐ fén yáng zhòu yìn cái néng xuǎn yòng bù dú píng jiāo fáng zhī shì suǒ lì jiǎn yuē bù náo qí sú zì lǐ

钊历践籓镇,以汾阳胄胤,材能选用,不独凭椒房之势,所莅简约不挠,其俗自理。

jìng zōng jí wèi zūn guō tài hòu wèi tài huáng tài hòu zhēng zhāo wèi bīng bù shàng shū jiān jiǎn jiào shàng shū zuǒ pú yè

敬宗即位,尊郭太后为太皇太后,征钊为兵部尚书,兼检校尚书左仆射。

míng nián chū wèi zǐ zhōu cì shǐ jiàn nán dōng chuān jié dù shǐ

明年,出为梓州刺史、剑南东川节度使。

wén zōng jí wèi jiā sī kōng

文宗即位,加司空。

dà hé sān nián dōng nán mán xiàn guī zhōu suì kòu xi chuān dù yuán yǐng shī yú kòng yù mán jūn xiàn chéng dū fǔ wài chéng

大和三年冬,南蛮陷巂州,遂寇西川,杜元颖失于控御,蛮军陷成都府外城。

cháo tíng wèi xiá chú shuài nǎi yǐ zhāo jiān lǐng xi chuān jié dù

朝廷未暇除帅,乃以钊兼领西川节度。

mán jūn yǐ kòu zhāng zhōu zhū dào yuán jūn wèi zhì chuān jūn guǎ ruò bù kě lìng zhàn

蛮军已寇樟州,诸道援军未至,川军寡弱,不可令战。

zhāo zhì shū yú mán shǒu lǐng jué diān zé yǐ qīn kòu zhī yì jué diān yuē dù yuán yǐng bù shǒu jiāng yì lǚ qīn wú yǔ yǐ shì xiū bào yě

钊致书于蛮首领泬巅,责以侵寇之意, 泬巅曰:“杜元颖不守疆埸,屡侵吾圉,以是修报也。

yǔ zhāo xiū hǎo ér tuì

”与钊修好而退。

cháo tíng jiā zhī shòu chéng dū yǐn jiàn nán xi chuān jié dù shǐ

朝廷嘉之, 授成都尹、剑南西川节度使。

yǔ nán zhào lì yuē jiāng chuí bù rǎo

与南诏立约,疆陲不扰。

yǐ jí qiú dài

以疾求代。

sì nián rù wèi tài cháng qīng jiǎn jiào sī tú

四年,入为太常卿、检校司徒。

shí èr yuè zài dào zú zhào zèng sī tú

十二月,在道卒,诏赠司徒。

zi zhòng wén zhòng cí

子仲文、仲辞。

cōng mǔ shēng píng cháng gōng zhǔ dà lì zhēn yuán zhī jiān ēn lǐ guān zhū zhǔ

𫓩,母升平长公主,大历、贞元之间,恩礼冠诸主。

shùn zōng zài dōng gōng yǐ nǚ dé yáng jùn zhǔ shàng cōng shí cōng yǔ gōng zhǔ nián wèi jí guān jùn zhǔ yóu wéi dé zōng zhī suǒ zhōng ài gù cōng zhī guì chǒng kūn yào yī shí

顺宗在东宫,以女德阳郡主尚𫓩,时𫓩与公主年未及冠,郡主尤为德宗之所钟爱,故𫓩之贵宠,焜燿一时。

shùn zōng jí wèi gǎi fēng dé yáng wèi hàn yáng gōng zhǔ

顺宗即位,改封德阳为汉阳公主。

cōng lèi guān zhì wèi wèi qīng fù mǎ dū wèi gǎi diàn zhōng jiān

𫓩累官至卫尉卿、驸马都尉,改殿中监。

mù zōng jí wèi cōng wèi shū jiù gǎi yòu jīn wú wèi dà jiàng jūn jiān yù shǐ dài fū chōng zuǒ jiē shǐ

穆宗即位,𫓩为叔舅,改右金吾卫大将军、兼御史大夫,充左街使。

chéng nán yǒu fén yáng wáng bié shù lín quán zhī zhì mò zhī yǔ bǐ mù zōng cháng yóu xìng zhī zhì jiǔ jí huān ér ba cì jīn cóng shén hòu

城南有汾阳王别墅, 林泉之致,莫之与比,穆宗常游幸之,置酒极欢而罢,赐钅从甚厚。

é jiā jiǎn jiào gōng bù shàng shū jiān tài zǐ zhān shì chōng xián jiù gōng yuàn shǐ

俄加检校工部尚书,兼太子詹事,充闲厩宫苑使。

cóng róng guì wèi sān shí yú nián ér jiāo fáng zhī chǒng guó jiù zhī ēn jìn dài yǐ lái wú yǒu qí bǐ

从容贵位三十余年,而椒房之宠,国舅之恩, 近代已来,无有其比。

ér cōng gōng xùn qián kè bù yǐ fù guì jiāo rén shì wú xián bù xiào jiē zhī yǐ lǐ yóu shì zhōng wài chēng zhī

而𫓩恭逊虔恪,不以富贵骄人,士无贤不肖,接之以礼,由是中外称之。

cháng qìng èr nián shí yuè zú zèng shàng shū zuǒ pú yè réng yǐ qí dì xiān dài cōng wèi tài zǐ zhān shì chōng xián jiù gōng yuàn shǐ

长庆二年十月卒,赠尚书左仆射,仍以其弟铦代𫓩为太子詹事,充闲厩宫苑使。

zhòng wén dà hé mò wèi diàn zhōng shǎo jiān

仲文,大和末为殿中少监。

kāi chéng chū

开成初,

zhào zhòng wén xí fù tài yuán jùn gōng

诏仲文袭父太原郡公,

zhì shàng

制上,

jǐ shì zhōng fēng chì zòu yuē fú zhǔn zhì shū

给事中封敕奏曰:“伏准制书,

zèng sī tú guō zhāo dí nán zhòng wén xí fēng tài yuán jùn gōng zhě

赠司徒郭钊嫡男仲文袭封太原郡公者,

chén jìn fǎng zhī guō zhāo qī chén shì

臣近访知郭钊妻沈氏,

gōng zhǔ zhī nǚ

公主之女,

dài zōng huáng dì wài sūn

代宗皇帝外孙,

yǒu nán zhòng cí

有男仲辞,

yǐ xuǎn shàng zhǔ

已选尚主。

zhòng wén bù hé jiǎ mào zì chēng dí zǐ

仲文不合假冒,自称嫡子。

ruò zhòng wén chéng dí jí chén shì xū chù jū bié shì zhòng cí bù hé pèi shàng guì zhǔ

若仲文承嫡,即沈氏须黜居别室,仲辞不合配尚贵主。

fú yǐ guō zhòng wén shàng fǔ zi yí zhī sūn tài huáng tài hòu zhī zhí qī lǐ xūn mén wú yǔ chóu bǐ hūn yīn dí shù cháo yě jù zhī duó zōng zhī pèi shí diàn fēng jiào

伏以郭仲文,尚父子仪之孙,太皇太后之侄,戚里勋门,无与俦比,婚姻嫡庶,朝野具知,夺宗之配,实玷风教。

qiě zhòng wén zhòng cí jì fēi tóng chū xí fēng shàng zhǔ bù kě bìng xíng

且仲文、仲辞既非同出,袭封尚主,不可并行。

fú qǐng fù tái kān dāng

伏请付台勘当。

zhào yuē yǐ wàn nián xiàn wèi zhòng cí xí fēng

”诏曰:“以万年县尉仲辞袭封。

zhòng wén là xià yǐ tài huáng tài hòu zhí bù zhī zuì

”仲文落下,以太皇太后侄,不之罪。

xún yǐ zhòng cí wèi yín qīng guāng lù dài fu jiǎn jiào zhōng shǎo jiān fù mǎ dū wèi xí fēng tài yuán jùn gōng shàng ráo yáng gōng zhǔ

寻以仲辞为银青光禄大夫、 检校中少监、驸马都尉,袭封太原郡公,尚饶阳公主。

yòu zhòng cí xiōng zhān shì fǔ chéng zhòng gōng wèi yín qīng guāng lù dài fu shàng jīn táng gōng zhǔ

又仲辞兄詹事府丞仲恭,为银青光禄大夫,尚金堂公主。

yòu míng shàng fǔ zi yí zhī mǔ dì yě

幼明,尚父子仪之母弟也。

xìng jǐn yuàn wú guò bù gōng wǔ yì xǐ bīn kè yǐn yàn jū jiā yù zhòng jiē de qí huān xīn

性谨愿无过,不工武艺,喜宾客饮宴,居家御众, 皆得其欢心。

yǐ zi yí xūn yè lèi lì dà qīng jiān dà lì bā nián zú zèng tài zǐ tài fù

以子仪勋业,累历大卿监,大历八年卒,赠太子太傅。

zi xīn sù zōng mò wèi sì zhèn liú hòu

子昕,肃宗末为四镇留后。

zì guān lǒng xiàn fán wèi lǔ suǒ gé qí sì zhèn běi tíng shǐ é li sì yè lì fēi yuán lǐ jiē yáo lǐng zhī

自关、陇陷蕃,为虏所隔,其四镇、北庭使额,李嗣业、荔非元礼皆遥领之。

xīn zǔ gé shí wǔ nián jiàn zhōng èr nián yǔ yī xī běi tíng jié dù shǐ li yuán zhōng jù qiǎn shǐ yú cháo dé zōng jiā zhī

昕阻隔十五年,建中二年,与伊西北庭节度使李元忠俱遣使于朝,德宗嘉之。

zhào yuē sì zhèn èr tíng tǒng rèn xī xià wǔ shí qī fán shí xìng bù luò guó cháo yǐ lái xiāng cì lǜ zhí

诏曰:“四镇、二庭,统任西夏五十七蕃十姓部落,国朝以来,相次率职。

zì guān lǒng shī shǒu dōng xī zǔ jué zhōng yì zhī tú qì xuè xiāng shǒu shèn gù fēng lüè fèng zūn cháo fǎ jiē hou bó shǒu jiāng jiāo xiū gòng lǐ zhī suǒ zhì yě

自关、陇失守,东西阻绝,忠义之徒,泣血相守,慎固封略,奉尊朝法,皆候伯守将交修共理之所致也。

yī xī běi tíng jié dù shǐ li yuán zhōng kě běi tíng dà dū hù

伊西北庭节度使李元忠,可北庭大都护;

sì zhèn jié dù liú hòu guō xīn kě ān xī dà dū hù sì zhèn jié dù shǐ

四镇节度留后郭昕,可安西大都护、四镇节度使。

qí jiāng lì yǐ xià xù guān kě chāo qī zī

其将吏已下叙官,可超七资。

li yuán zhōng běn xìng cáo míng lìng zhōng yǐ gōng cì xìng míng

李元忠,本姓曹,名令忠,以功赐姓名。

shí xīn shǐ zì huí hé lì zhū fān bù fāng dá yú cháo

时昕使自回纥历诸蕃部,方达于朝。

yòu yǒu yuán guāng tíng zhě wèi yī zhōu cì shǐ lǒng yòu zhū jùn jiē xiàn guāng tíng jiān shǒu yī zhōu tǔ bō gōng zhī lěi nián bīng jǐn shí jié guāng tíng xiān rèn qí qī zǐ zì fén ér sǐ

又有袁光庭者,为伊州刺史,陇右诸郡皆陷,光庭坚守伊州,吐蕃攻之累年,兵尽食竭,光庭先刃其妻子,自焚而死。

yīn xīn shǐ zhī zhī zèng gōng bù shàng shū

因昕使知之,赠工部尚书。

shǐ chén yuē tiān bǎo zhī jì dào qǐ yōu líng wàn shèng bō qiān liǎng dū fù mò

史臣曰:天宝之季,盗起幽陵,万乘播迁,两都覆没。

tiān zuò tǔ dé shí shēng fén yáng

天祚土德,实生汾阳。

zì hé shuò bān shī guān xī tiǎn kòu shēn hàn chái hǔ shǒu pī jīng zhēn

自河朔班师,关西殄寇,身扞豺虎,手披荆榛。

qī bā nián jiān qí qín zhì yǐ zài zào wáng shì xūn gāo yī dài

七八年间,其勤至矣,再造王室, 勋高一代。

jí guó wēi fù zhèn qún xiǎo sì chán wèi zhòng kěn cí shī chǒng wú yuàn

及国威复振,群小肆谗,位重恳辞,失宠无怨。

bù xìng wēi ér yāo jūn fù bù xié hàn yǐ bào chóu chóu yàn rán xiào zhōng yǒu sǐ wú èr chéng dà yǎ jūn zǐ shè jì chún chén

不幸危而邀君父,不挟憾以报仇雠,晏然效忠,有死无二,诚大雅君子,社稷纯臣。

zì qín hàn yǐ hái xūn lì zhī shèng wú yǔ lún bǐ

自秦、汉已还,勋力之盛,无与伦比。

ér xī ài yú shuāi cū zhī zhōng bá shēn hǔ kǒu fù nàn fèng tiān kě wèi zhōng xiào zhī mén yǒu sì yǐ

而晞、暧于缞粗之中,拔身虎口,赴难奉天,可谓忠孝之门有嗣矣。

zàn yuē yī yú fén yáng gōng fú hào cāng

赞曰:猗欤汾阳,功扶昊苍。

bǐng rén dǎo yì tiě xīn shí cháng

秉仁蹈义,铁心石肠。

sì cháo jìng luàn wǔ fú qí chāng

四朝静乱,五福其昌。

wèi chén zhī jié gǎn gào zhōng liáng

为臣之节,敢告忠良。

✦ You read 列传·卷七十

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.