旧唐书 · 刘昫 · Chapter 40 of 200

志·卷二十

PinyinModern Translation
Size

dì lǐ sān

地理三

huái nán dào liù jiāng nán dào qī lǒng yòu dào bā

○淮南道六江南道七陇右道八

huái nán dào

淮南道

yáng zhōu dà dū dū fǔ duò jiāng dū jùn

扬州大都督府隋江都郡。

wǔ dé sān nián dù fú wēi guī guó yú rùn zhōu jiāng níng xiàn zhì yáng zhōu yǐ duò jiāng dū jùn wèi yǎn zhōu zhì dōng nán dào héng tái

武德三年,杜伏威归国,于润州江宁县置扬州,以隋江都郡为兖州,置东南道行台。

qī nián gǎi yǎn zhōu wèi hán zhōu

七年,改兖州为邗州。

jiǔ nián shěng jiāng níng xiàn zhī yáng zhōu gǎi hán zhōu wèi yáng zhōu

九年,省江宁县之扬州, 改邗州为扬州。

zhì dà dū dū dū yáng hé chú chu shū lú shòu qī zhōu

置大都督,督扬、和、滁、楚、舒、庐、寿七州。

zhēn guàn shí nián gǎi dà dū du wèi dū du dū yáng chú cháng rùn hé xuān xī qī zhōu

贞观十年,改大都督为都督,督扬、滁、常、润、和、宣、歙七州。

lóng shuò èr nián shēng wèi dà dū dū fǔ

龙朔二年,升为大都督府。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi guǎng líng jùn yī jiù dà dū dū fǔ

天宝元年,改为广陵郡,依旧大都督府。

qián yuán yuán nián fù wèi yáng zhōu

乾元元年,复为扬州。

zì hòu zhì huái nán jié dù shǐ qīn wáng wèi dū du lǐng shǐ

自后置淮南节度使, 亲王为都督,领使;

zhǎng shǐ wèi jié dù fù dà shǐ zhī jié dù shì

长史为节度副大使,知节度事。

héng yǐ cǐ wéi zhì suǒ

恒以此为治所。

jiù lǐng xiàn sì jiāng dōu liù hé hǎi líng gāo yóu hù èr wàn sān qiān yī bǎi jiǔ shí jiǔ kǒu jiǔ wàn sì qiān sān bǎi sì shí qī

旧领县四:江都、六合、海陵、高邮、户二万三千一百九十九,口九万四千三百四十七。

tiān bǎo lǐng xiàn qī hù qī wàn qī qiān yī bǎi wǔ kǒu sì shí liù wàn qī qiān bā bǎi wǔ shí qī

天宝领县七,户七万七千一百五,口四十六万七千八百五十七。

zài jīng shī dōng nán èr qiān qī bǎi wǔ shí sān lǐ zhì dōng dōu yī qiān qī bǎi sì shí jiǔ lǐ

在京师东南二千七百五十三里,至东都一千七百四十九里。

jiāng dū hàn xiàn shǔ guǎng líng guó

江都汉县,属广陵国。

duò wèi jiāng dū jùn

隋为江都郡。

wǔ dé sān nián gǎi wéi yǎn zhōu qī nián gǎi wéi hán zhōu jiǔ nián gǎi wéi yáng zhōu dū du fǔ jiē yǐ jiāng dū wèi zhì suǒ

武德三年,改为兖州,七年改为邗州, 九年改为扬州都督府,皆以江都为治所

jiāng yáng zhēn guàn shí bā nián fēn jiāng dū xiàn zhì zài guō xià yǔ jiāng dū fēn lǐ

江阳贞观十八年,分江都县置,在郭下,与江都分理

liù hé hàn táng yì xiàn shǔ lín huái jùn

六合汉堂邑县,属临淮郡。

jìn zhì qín jùn běi qí wèi qín zhōu hòu zhōu wèi fāng zhōu duò gǎi wéi yǎn zhōu

晋置秦郡,北齐为秦州,后周为方州,隋改为兖州。

wǔ dé qī nián fù wèi fāng zhōu zhì liù hé xiàn

武德七年,复为方州,置六合县。

yòu fēn liù hé zhì shí liáng xiàn

又分六合置石梁县。

zhēn guàn yuán nián xǐng fāng zhōu bìng shí liáng rù liù hé shǔ yáng zhōu

贞观元年,省方州,并石梁入六合,属扬州。

hǎi líng hàn xiàn shǔ lín huái jùn

海陵汉县,属临淮郡。

zhì duò shǔ nán gǔn zhōu

至隋,属南衮州。

wǔ dé èr nián shǔ yáng zhōu jǐng lóng èr nián fēn zhì hǎi ān xiàn

武德二年,属扬州,景龙二年,分置海安县。

kāi yuán shí nián shěng bìng rù hǎi líng

开元十年省,并入海陵

gāo yóu hàn xiàn shǔ guǎng líng guó zhì duò bù gǎi

高邮汉县,属广陵国,至隋不改。

wǔ dé èr nián shǔ yǎn zhōu

武德二年,属兖州。

zhōu gǎi réng jiù

州改,仍旧

yáng zi yǒng chún yuán nián fēn jiāng dū xiàn zhì

扬子永淳元年,分江都县置

tiān cháng tiān bǎo yuán nián gē jiāng dū liù hé gāo yóu sān xiàn dì zhì qiān qiū xiàn tiān bǎo qī zài gǎi wéi tiān cháng

天长天宝元年,割江都、六合、高邮三县地置千秋县,天宝七载,改为天长。

chǔ zhōu zhōng duò jiāng dū jùn zhī shān yáng xiàn

楚州中隋江都郡之山阳县。

wǔ dé sì nián zāng jūn xiāng guī fù lì wèi dōng chǔ zhōu lǐng shān yáng ān qiě yán chéng sān xiàn

武德四年,臧君相归附,立为东楚州,领山阳、 安且、盐城三县。

bā nián fèi xī chǔ zhōu yǐ xū yí lái shǔ réng qù dōng zì

八年,废西楚州,以盱眙来属,仍去“东”字。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi huái yīn jùn

天宝元年,改为淮阴郡。

qián yuán yuán nián fù wèi chǔ zhōu

乾元元年,复为楚州。

jiù lǐng xiàn sì hù sān qiān sān bǎi wǔ shí qī

旧领县四,户三千三百五十七。

kǒu yī wàn liù qiān èr bǎi liù shí èr

口一万六千二百六十二。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù èr wàn liù qiān liù shí èr kǒu shí wǔ wàn sān qiān

天宝领县五,户二万六千六十二,口十五万三千。

zài jīng shī xī nán èr qiān wǔ bǎi yī lǐ zhì dōng dōu yī qiān liù bǎi liù shí lǐ

在京师西南二千五百一里, 至东都一千六百六十里。

shān yáng hàn shè yáng xiàn de shǔ lín huái jùn

山阳汉射阳县地,属临淮郡。

jìn zhì shān yáng jùn gǎi wéi shān yáng xiàn

晋置山阳郡,改为山阳县。

wǔ dé sì nián zhì dōng chu zhōu

武德四年,置东楚州。

bā nián qù dōng zì zhì yú cǐ xiàn

八年,去“东”字,治于此县。

xiàn dōng nán yǒu shè yáng hú

县东南有射阳湖

yán chéng hàn yán dú xiàn dì shǔ lín huái jùn

盐城汉盐渎县地,属临淮郡。

jiǔ wú chéng yì suí mò wéi chè yú cǐ zhì shè zhōu lì shè yáng ān lè xīn ān sān xiàn

久无城邑,隋末,韦彻于此置射州,立射阳、 安乐、新安三县。

wǔ dé sì nián guī guó yīn ér bù gǎi

武德四年归国,因而不改。

qī nián fèi shè zhōu jí sān xiàn zhì yán chéng xiàn yú fèi shè zhōu réng shǔ chǔ zhōu

七年,废射州及三县,置盐城县于废射州,仍属楚州

xū yí hàn xiàn shǔ lín huái jùn

盱眙汉县,属临淮郡。

wǔ dé sì nián zhì xī chǔ zhōu

武德四年,置西楚州。

zhì zǒng guǎn guǎn dōng chu xī chǔ

置总管,管东楚、西楚。

lǐng xū chì yī xiàn

领盱眙一县。

bā nián fèi xī chǔ zhōu yǐ xū yí shǔ chǔ zhōu

八年,废西楚州,以盱眙属楚州。

bǎo yìng hàn píng ān xiàn shǔ guǎng líng guó

宝应汉平安县,属广陵国。

wǔ dé sì nián zhì cāng zhōu lǐng ān yí yī xiàn

武德四年, 置仓州,领安宜一县。

qī nián zhōu fèi xiàn shǔ chǔ zhōu

七年,州废,县属楚州。

sù zōng shàng yuán sān nián jiàn sì yuè yú cǐ xiàn de dìng guó bǎo shí sān méi yīn gǎi yuán bǎo yìng réng gǎi ān yí wèi bǎo yìng

肃宗上元三年建巳月,于此县得定国宝十三枚,因改元宝应,仍改安宜为宝应

huái yīn qián fēng èr nián fēn shān yáng xiàn zhì yú duò jiù fèi xiàn

淮阴干封二年,分山阳县置于隋旧废县。

chú zhōu xià duò jiāng dū zhī qīng liú xiàn

滁州下隋江都之清流县。

wǔ dé sān nián dù fú wēi guī guó zhì chú zhōu yòu yǐ yáng zhōu zhī quán jiāo lái shǔ

武德三年,杜伏威归国,置滁州,又以扬州之全椒来属。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yǒng yáng jùn

天宝元年,改为永阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi chú zhōu

乾元元年,复为滁州。

jiù lǐng xiàn èr hù sì qiān liù bǎi bā shí jiǔ kǒu èr wàn yī qiān wǔ bǎi sān shí wǔ

旧领县二,户四千六百八十九,口二万一千五百三十五。

tiān bǎo lǐng xiàn sān hù èr wàn liù qiān sì bǎi bā shí liù kǒu shí wǔ wàn èr qiān sān bǎi qī shí sì

天宝领县三,户二万六千四百八十六,口十五万二千三百七十四。

zài jīng shī dōng nán èr qiān wǔ bǎi liù shí sì lǐ zhì dōng dōu yī qiān qī bǎi sì shí liù lǐ

在京师东南二千五百六十四里,至东都一千七百四十六里。

qīng liú hàn quán jiāo xiàn de shǔ jiǔ jiāng jùn

清流汉全椒县地,属九江郡。

liáng zhì nán qiáo zhōu jū sāng gēn shān zhī zhāo yáng zài jīn xiàn xī nán bā shí lǐ nán qiáo zhōu gù chéng shì yě

梁置南谯州,居桑根山之朝阳,在今县西南八十里南谯州故城是也。

běi qí zì nán qiáo gù chéng jīng zhì yú cǐ xīn chāng jùn chéng jīn zhōu zhì shì yě

北齐自南谯故城经治于此新昌郡城,今州治是也。

duò gǎi nán qiáo wèi chú zhōu hòu fèi

隋改南谯为滁州,后废。

wǔ dé sān nián fù zhì jiē zhì yú qīng liú xiàn

武德三年复置,皆治于清流县

quán jiāo hàn jiù xiàn míng

全椒汉旧县名。

liáng běi qiáo jùn yòu gǎi wéi lín chú jùn

梁北谯郡,又改为临滁郡。

duò gǎi wéi chú xiàn yáng dì fù wèi quán jiāo

隋改为滁县,炀帝复为全椒。

yǒng yáng jǐng lóng èr nián fēn qīng liú xiàn zhì

永阳景龙二年,分清流县置。

hé zhōu duò lì yáng jùn

和州隋历阳郡。

wǔ dé sān nián dù fú wēi guī guó gǎi wéi hé zhōu

武德三年,杜伏威归国,改为和州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lì yáng jùn

天宝元年,改为历阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi hé zhōu

乾元元年,复为和州。

jiù lǐng xiàn èr hù wǔ qiān qī bǎi sān shí kǒu sān wàn sān qiān sì bǎi yī

旧领县二,户五千七百三十,口三万三千四百一。

tiān bǎo lǐng xiàn sān hù èr wàn sì qiān qī bǎi jiǔ shí sì kǒu shí èr wàn yī qiān yī shí sān

天宝领县三,户二万四千七百九十四,口十二万一千一十三。

zài jīng shī dōng nán èr qiān liù bǎi bā shí sān lǐ zhì dōng dōu yī qiān bā bǎi yī shí yī lǐ

在京师东南二千六百八十三里, 至东都一千八百一十一里。

lì yáng hàn xiàn shǔ jiǔ jiāng jùn

历阳汉县,属九江郡。

dōng jìn zhì lì yáng jùn

东晋置历阳郡。

sòng wèi nán yù zhōu běi qí zhì hé zhōu

宋为南豫州,北齐置和州。

duò wèi lì yáng jùn

隋为历阳郡。

guó chū fù wèi hé zhōu

国初,复为和州。

jiē zhì cǐ xiàn

皆治此县

wū jiāng hàn dōng chéng xiàn zhī wū jiāng tíng shǔ jiǔ jiāng jùn

乌江汉东城县之乌江亭,属九江郡。

běi qí wèi mì jiāng jùn chén wèi lín jiāng jùn hòu zhōu wèi wèn jiāng jùn duò wèi wū jiāng jùn xiàn jiē zhì cǐ

北齐为密江郡,陈为临江郡,后周为问江郡,隋为乌江郡,县皆治此

hán shān wǔ dé liù nián zhì bā nián fèi

含山武德六年置,八年废。

cháng ān sì nián fù wèi wǔ shòu xiàn

长安四年复,为武寿县。

shén lóng yuán nián fù wèi hán shān

神龙元年,复为含山。

háo zhōu xià duò wèi zhōng lí jùn

濠州下隋为钟离郡。

wǔ dé sān nián gǎi wéi háo zhōu

武德三年,改为濠州。

yòu gǎi lín háo wèi dìng yuǎn xiàn huà míng wèi zhāo yì xiàn

又改临濠为定远县,化明为招义县。

lǐng zhōng lí tú shān dìng yuǎn zhāo yì sì xiàn

领钟离、涂山、定远、招义四县。

wǔ dé sì nián shěng tú shān rù zhōng lí

武德四年,省涂山入钟离。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi zhōng lí jùn

天宝元年,改为钟离郡。

qián yuán yuán nián fù wèi háo zhōu

乾元元年,复为濠州。

jiù lǐng xiàn sān hù èr qiān liù bǎi liù shí kǒu yī wàn sān qiān bā bǎi wǔ shí wǔ

旧领县三,户二千六百六十,口一万三千八百五十五。

tiān bǎo hù èr wàn yī qiān bā bǎi liù shí sì kǒu shí wàn bā qiān sān bǎi liù shí yī

天宝,户二万一千八百六十四,口十万八千三百六十一。

zài jīng shī dōng nán èr qiān yī bǎi wǔ shí lǐ zhì dōng dōu yī qiān sān bǎi yī shí sān lǐ

在京师东南二千一百五十里,至东都一千三百一十三里。

zhōng lí hàn xiàn shǔ jiǔ jiāng jùn

钟离汉县,属九江郡。

jìn sòng qí liáng zhì xú zhōu

晋、宋、齐、梁,置徐州。

duò chū wèi háo zhōu yáng dì fù wèi zhōng lí jùn

隋初为濠州,炀帝复为钟离郡。

wǔ dé sān nián zhì háo zhōu

武德三年,置濠州。

jiē zhì yú cǐ

皆治于此。

wǔ dé qī nián shěng tú shān xiàn bìng rù

武德七年,省涂山县并入

dìng yuǎn hàn qǔ yáng xiàn de shǔ jiǔ jiāng jùn

定远汉曲阳县地,属九江郡。

duò zhì dìng yuǎn xiàn

隋置定远县

zhāo yì hàn huái líng xiàn de shǔ lín huái

招义汉淮陵县地,属临淮。

sòng zhì jì yīn jùn

宋置济阴郡。

wǔ dé qī nián gǎi wéi zhāo yì

武德七年,改为招义。

lú zhōu shàng duò lú jiāng jùn

庐州上隋庐江郡。

wǔ dé sān nián gǎi wéi lú zhōu lǐng hé féi lú jiāng shèn sān xiàn

武德三年,改为庐州,领合肥、庐江、慎三县。

qī nián fèi cháo zhōu wèi cháo xiàn lái shǔ

七年,废巢州为巢县来属。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lú jiāng jùn

天宝元年,改为庐江郡。

qián yuán yuán nián fù wèi lú zhōu zì zhōng shēng wéi shàng

乾元元年,复为庐州,自中升为上。

jiù lǐng xiàn sì hù wǔ qiān sān bǎi wǔ shí bā kǒu èr wàn qī qiān wǔ bǎi yī shí sān

旧领县四,户五千三百五十八,口二万七千五百一十三。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù sì wàn sān qiān sān bǎi èr shí sān kǒu èr shí wàn wǔ qiān sān bǎi jiǔ shí liù

天宝领县五,户四万三千三百二十三,口二十万五千三百九十六。

zài jīng shī dōng nán èr qiān sān bǎi bā shí qī lǐ zhì dōng dōu yī qiān wǔ bǎi liù shí jiǔ lǐ

在京师东南二千三百八十七里,至东都一千五百六十九里。

hé féi hàn xiàn shǔ jiǔ jiāng jùn

合肥汉县,属九江郡。

jiù xiàn zài běi

旧县在北。

xià shuǐ chū chéng fù dōng nán zhì cǐ yǔ féi shuǐ hé gù yuē hé féi

夏水出城父东南,至此与肥水合,故曰合肥。

liáng zhì hé zhōu duò chū wèi lú jiāng jùn jiē zhì cǐ xiàn

梁置合州,隋初为庐江郡,皆治此县

shèn hàn qūn qiú xiàn shǔ jiǔ jiāng jùn

慎汉逡遒县,属九江郡。

gǔ chéng zài jīn xiàn nán

古城在今县南。

duò wèi shèn xiàn

隋为慎县

cháo hàn jū cháo xiàn shǔ lú jiāng jùn

巢汉居巢县,属庐江郡。

duò wèi xiāng ān xiàn

隋为襄安县。

wǔ dé sān nián zhì cháo zhōu fēn xiāng ān lì kāi chéng fú yáng èr xiàn

武德三年,置巢州,分襄安立开城、 扶阳二县。

qī nián fèi cháo zhōu jí kāi chéng fú yáng èr xiàn gǎi xiāng ān wèi cháo xiàn shǔ lú zhōu

七年,废巢州及开城、扶阳二县,改襄安为巢县,属庐州

lú jiāng hàn jùn míng

庐江汉郡名。

hàn lóng shū xiàn dì shǔ lú jiāng jùn

汉龙舒县地,属庐江郡。

liáng zhì hú zhōu duò fù jiù yě

梁置湖州,隋复旧也

shū chéng kāi yuán èr shí sān nián fēn hé féi lú jiāng èr xiàn zhì qǔ gǔ lóng shū xiàn wèi míng

舒城开元二十三年,分合肥、庐江二县置,取古龙舒县为名。

shòu zhōu zhōng duò wèi huái nán jùn

寿州中隋为淮南郡。

wǔ dé sān nián dù fú wēi guī guó gǎi wéi shòu zhōu

武德三年,杜伏威归国,改为寿州。

qī nián zhì dōu dū fǔ dū shòu liǎo èr zhōu lǐng shòu chūn ān fēng huò qiū sān xiàn

七年,置都督府, 督寿、蓼二州,领寿春、安丰、霍丘三县。

zhēn guàn yuán nián fèi dū du fǔ yòu yǐ fèi huò zhōu zhī huò shān xiàn lái shǔ

贞观元年,废都督府,又以废霍州之霍山县来属。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi shòu chūn jùn yòu zhì huò shān xiàn

天宝元年,改为寿春郡,又置霍山县。

qián yuán yuán nián fù wéi shòu zhōu

乾元元年,复为寿州。

jiù lǐng xiàn sì hù èr qiān jiǔ bǎi jiǔ shí liù kǒu yī wàn sì qiān qī bǎi yī shí bā

旧领县四, 户二千九百九十六,口一万四千七百一十八。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù sān wàn wǔ qiān wǔ bǎi bā shí èr kǒu shí bā wàn qī qiān wǔ bǎi bā shí qī

天宝领县五,户三万五千五百八十二, 口十八万七千五百八十七。

zài jīng shī dōng nán èr qiān èr bǎi yī shí qī lǐ zhì dōng dōu yī qiān sān bǎi jiǔ lǐ

在京师东南二千二百一十七里,至东都一千三百九里。

shòu chūn hàn xiàn shǔ jiǔ jiāng jùn

寿春汉县,属九江郡。

jìn gǎi wéi shòu yáng

晋改为寿阳。

jìn yú cǐ zhì yáng zhōu qí zhì yù zhōu hòu wèi zhì yáng zhōu liáng fù wèi yù zhōu hòu zhōu zhì yáng zhōu

晋于此置扬州,齐置豫州,后魏置扬州, 梁复为豫州,后周置扬州。

duò gǎi shòu zhōu yáng dì wèi huái nán jùn wǔ dé wéi shòu zhōu

隋改寿州,炀帝为淮南郡,武德为寿州。

jiē yǐ shòu chūn wèi zhì suǒ

皆以寿春为治所

ān fēng hàn liù guó gù chéng zài xiàn nán

安丰汉六国,故城在县南。

liáng zhì ān fēng jùn

梁置安丰郡。

xiàn jiè yǒu què pí guàn wàn qǐng hào ān fēng táng

县界有芍陂,灌万顷,号安丰塘。

duò yīn zhì xiàn

隋因置县

huò shān hàn qián xiàn shǔ lú jiāng jùn

霍山汉灊县,属庐江郡。

duò zhì huò shān yìng chéng sān xiàn

隋置霍山应城三县。

zhēn guàn yuán nián fèi huò zhōu shěng yìng chéng qián chéng èr xiàn yǐ huò shān shǔ shòu zhōu

贞观元年,废霍州,省应城、 灊城二县,以霍山属寿州

shèng táng jiù huò shān xiàn

盛唐旧霍山县。

shén gōng yuán nián gǎi wéi wǔ chāng

神功元年,改为武昌。

shén lóng yuán nián fù wèi huò shān

神龙元年,复为霍山。

kāi yuán èr shí qī nián gǎi wéi shèng táng réng yí zhì yú zōu yú chéng

开元二十七年, 改为盛唐,仍移治于驺虞城

huò qiū hàn sōng zī xiàn dì shǔ guàn lú jiāng jùn

霍丘汉松滋县地,属贯庐江郡。

wǔ dé sì nián zhì liǎo zhōu lǐng huò qiū yī xiàn

武德四年,置蓼州,领霍丘一县。

qī nián liǎo zhōu fèi huò qiū shǔ shòu zhōu

七年,蓼州废,霍丘属寿州。

xiàn běi yǒu ān fēng jīn zhǎn wú qiū jiǎn chù

县北有安丰津,斩毋丘俭处。

guāng zhōu jǐn zhōng duò yì yáng jùn

光州紧中隋弋阳郡。

wǔ dé sān nián gǎi wéi guāng zhōu zhì zǒng guǎn fǔ yǐ dìng chéng xiàn wèi xián zhōu yīn chéng xiàn wèi yì zhōu yǐ fèi sòng ān jùn wèi gǔ zhōu fán guǎn guāng xián yì gǔ lú wǔ zhōu

武德三年,改为光州,置总管府,以定城县为弦州,殷城县为义州,以废宋安郡为谷州,凡管光、弦、义、谷、庐五州。

guāng zhōu lǐng guāng shān lè ān gù shǐ sān xiàn

光州领光山、乐安、固始三县。

wǔ dé qī nián gǎi zǒng guǎn wèi dū du fǔ

武德七年,改总管为都督府。

zhēn guàn yuán nián ba dū du fǔ shěng xián zhōu jí yì zhōu yǐ dìng chéng yīn chéng èr xiàn lái shǔ

贞观元年,罢都督府,省弦州及义州, 以定城、殷城二县来属。

yòu shěng gǔ zhōu yǐ sòng ān bìng rù lè ān

又省谷州,以宋安并入乐安。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yì yáng jùn

天宝元年,改为弋阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi guāng zhōu

干元元年,复为光州。

jiù lǐng xiàn wǔ hù wǔ qiān liù bǎi sì shí jiǔ kǒu èr wàn bā qiān èr bǎi jiǔ shí yī

旧领县五,户五千六百四十九,口二万八千二百九十一。

tiān bǎo hù sān wàn yī qiān sì bǎi qī shí sān kǒu shí jiǔ wàn bā qiān wǔ bǎi bā shí

天宝, 户三万一千四百七十三,口十九万八千五百八十。

zhì jīng shī yī qiān bā bǎi wǔ shí wǔ lǐ zhì dōng dōu jiǔ bǎi èr shí wǔ lǐ

至京师一千八百五十五里,至东都九百二十五里。

dìng chéng hàn yì yáng de shǔ rǔ nán jùn

定城汉弋阳地,属汝南郡。

nán qí wèi nán yì yáng xiàn xún gǎi wéi dìng chéng wǔ dé sān nián yú xiàn zhì xián zhōu lǐng dìng chéng yī xiàn

南齐为南弋阳县,寻改为定城,武德三年,于县置弦州,领定城一县。

zhēn guàn yuán nián fèi xián zhōu yǐ dìng chéng shǔ guāng zhōu zhōu suǒ lǐ yě

贞观元年,废弦州,以定城属光州,州所理也

guāng shān jìn fēn yì yáng zhì xī yáng xiàn liáng yú xiàn zhì guāng zhōu duò wèi yì yáng jùn

光山晋分弋阳置西阳县,梁于县置光州,隋为弋阳郡。

wǔ dé sān nián fù wèi guāng zhōu zhì yú guāng shān xiàn

武德三年,复为光州, 治于光山县。

tài jí yuán nián yí zhōu lǐ yú dìng chéng

太极元年,移州理于定城

xiān jū hàn dài xiàn shǔ jiāng xià jùn gǔ chéng zài xiàn běi shí lǐ

仙居汉轪县,属江夏郡,古城在县北十里。

sòng fēn dài xiàn zhì lè ān xiàn

宋分轪县置乐安县。

tiān bǎo yuán zài gǎi wéi xiān jū

天宝元载, 改为仙居

yīn chéng hàn qī sī xiàn dì shǔ rǔ nán jùn

殷城汉期思县地,属汝南郡。

sòng zhì bāo xìn xiàn

宋置苞信县。

duò gǎi wéi yīn chéng qǔ xiàn dōng gǔ yīn chéng wèi míng

隋改为殷城,取县东古殷城为名。

gù shǐ hàn jìn xiàn shǔ rǔ nán jùn hòu hàn gǎi wéi gù shǐ

固始汉浸县,属汝南郡,后汉改为固始。

qí zhōu zhōng duò qí chūn jùn

蕲州中隋蕲春郡。

wǔ dé sì nián píng zhū càn gǎi wéi qí zhōu lǐng qí chūn qí shuǐ luó tián huáng méi xī shuǐ wǔ xiàn

武德四年,平朱粲,改为蕲州,领蕲春、蕲水、罗田、黄梅、浠水五县。

qí nián shěng qí shuǐ rù qí chūn yòu fēn qí chūn lì yǒng níng shěng luó tián rù xī shuǐ

其年,省蕲水入蕲春,又分蕲春立永宁,省罗田入浠水。

yòu gǎi xī shuǐ wèi lán xī yòu yú huáng méi xiàn zhì nán jìn zhōu

又改浠水为兰溪,又于黄梅县置南晋州。

bā nián zhōu fèi yǐ huáng méi lái shǔ

八年,州废,以黄梅来属。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi qí chūn jùn

天宝元年,改为蕲春郡。

qián yuán yuán nián fù wèi qí zhōu

乾元元年,复为蕲州。

jiù lǐng xiàn sì hù yī wàn liù bǎi yī shí èr kǒu sān wàn jiǔ qiān liù bǎi qī shí bā

旧领县四,户一万六百一十二,口三万九千六百七十八。

tiān bǎo hù èr wàn liù qiān bā bǎi jiǔ kǒu shí bā wàn liù qiān bā bǎi sì shí jiǔ

天宝,户二万六千八百九,口十八万六千八百四十九。

zhì jīng shī èr qiān wǔ bǎi liù shí lǐ zhì dōng dōu yī qiān bā bǎi èr shí sì lǐ

至京师二千五百六十里,至东都一千八百二十四里。

qí chūn hàn xiàn shǔ jiāng xià jùn

蕲春汉县,属江夏郡。

wú wèi qí chūn jùn

吴为蕲春郡。

jìn gǎi wéi xī yáng yòu gǎi wéi qí yáng

晋改为西阳,又改为蕲阳。

zhōu píng huái nán gǎi wéi qí zhōu

周平淮南, 改为蕲州。

huáng méi hàn qí chūn xiàn de

黄梅汉蕲春县地。

sòng fēn zhì xīn cài jùn

宋分置新蔡郡。

duò gǎi wéi huáng méi

隋改为黄梅。

wǔ dé sì nián zhì nán jìn zhōu lǐng huáng méi yì fēng zhǎng jí táng yáng xīn cài wǔ xiàn

武德四年,置南晋州,领黄梅、义丰、长吉、塘阳、新蔡五县。

bā nián fèi zhōu réng shěng yì fēng děng sì xiàn yǐ huáng méi lái shǔ

八年,废州,仍省义丰等四县,以黄梅来属。

guǎng jì hàn qí chūn xiàn de

广济汉蕲春县地。

wǔ dé sì nián zhì yǒng níng xiàn

武德四年,置永宁县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi guǎng jì xiàn

天宝元年,改为广济县。

qí shuǐ hàn qí chūn xiàn de

蕲水汉蕲春县地。

sòng zhì xī shuǐ xiàn

宋置浠水县。

wǔ dé sì nián gǎi wéi lán xī

武德四年,改为兰溪。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi qí shuǐ

天宝元年,改为蕲水。

shēn zhōu zhōng duò yì yáng jùn

申州中隋义阳郡。

wǔ dé sì nián zhì shēn zhōu lǐng yì yáng zhōng shān èr xiàn

武德四年,置申州,领义阳、钟山二县。

bā nián shěng nán luō zhōu yòu yǐ luó shān lái shǔ

八年,省南罗州, 又以罗山来属。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yì yáng jùn

天宝元年,改为义阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi shēn zhōu

乾元元年,复为申州。

jiù lǐng xiàn sān hù sì qiān qī bǎi èr shí jiǔ kǒu èr wàn sān qiān liù shí yī

旧领县三,户四千七百二十九,口二万三千六十一。

tiān bǎo hù èr wàn wǔ qiān bā bǎi liù shí sì kǒu shí sì wàn qī qiān qī bǎi wǔ shí liù

天宝,户二万五千八百六十四,口十四万七千七百五十六。

zhì jīng shī yī qiān qī bǎi jiǔ shí liù lǐ zhì dōng dōu jiǔ bǎi sì shí sān lǐ

至京师一千七百九十六里,至东都九百四十三里。

yì yáng hàn píng shì xiàn zhī yì yáng xiāng shǔ nán yáng jùn

义阳汉平氏县之义阳乡,属南阳郡。

wèi fēn nán yáng lì yì yáng jùn

魏分南阳立义阳郡。

jìn zì shí chéng xǐ jū yú rén shùn jīn zhōu lǐ yě

晋自石城徙居于仁顺,今州理也。

sòng zhì sī zhōu hòu wèi gǎi wéi yǐng zhōu duò gǎi wéi shēn zhōu

宋置司州,后魏改为郢州,隋改为申州

zhōng shān hàn méng xiàn dì shǔ jiāng xià jùn

钟山汉𫑡县地,属江夏郡。

duò gǎi zhōng shān xiàn

隋改钟山县。

luó shān hàn méng xiàn dì duò wèi luó shān xiàn

罗山汉𫑡县地,隋为罗山县。

wǔ dé sì nián zhì nán luō zhōu lǐng luó shān yī xiàn

武德四年,置南罗州,领罗山一县。

bā nián fèi shǔ shēn zhōu

八年废,属申州。

huáng zhōu xià duò yǒng ān jùn

黄州下隋永安郡。

wǔ dé sān nián gǎi wéi huáng zhōu zhì zǒng guǎn guǎn huáng qí tíng nán sī sì zhōu

武德三年,改为黄州,置总管,管黄、蕲、亭、南司四州。

huáng zhōu lǐng huáng gāng mù lán má chéng huáng pí sì xiàn

黄州领黄冈、木兰、麻城、黄陂四县。

qí nián shěng mù lán xiàn fēn huáng gāng zhì bǎo chéng xiàn fēn má chéng zhì yáng chéng xiàn

其年,省木兰县,分黄冈置堡城县,分麻城置阳城县。

réng yú má chéng xiàn zhì tíng zhōu yú huáng pí xiàn zhì nán sī zhōu

仍于麻城县置亭州,于黄陂县置南司州。

qī nián fèi nán sī zhōu jí tíng zhōu xiàn bìng shǔ huáng zhōu

七年,废南司州及亭州,县并属黄州。

réng shěng bǎo chéng rù huáng gāng

仍省堡城入黄冈。

zhēn guàn yuán nián ba dū du fǔ

贞观元年,罢都督府。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi qí ān jùn

天宝元年,改为齐安郡。

qián yuán yuán nián fù wèi huáng zhōu

乾元元年复为黄州。

jiù lǐng xiàn sān hù sì qiān bā bǎi jiǔ shí liù kǒu èr wàn èr qiān liù shí

旧领县三,户四千八百九十六,口二万二千六十。

tiān bǎo hù yī wàn wǔ qiān wǔ bǎi yī shí èr kǒu jiǔ wàn liù qiān sān bǎi liù shí bā

天宝,户一万五千五百一十二,口九万六千三百六十八。

zài jīng shī dōng nán èr qiān yī bǎi sì shí bā lǐ zhì dōng dōu yī qiān sì bǎi qī shí lǐ

在京师东南二千一百四十八里,至东都一千四百七十里。

huáng gāng hàn xī líng xiàn dì jiāng xià jùn

黄冈汉西陵县地,江夏郡。

běi qí yú jiù chéng xī nán zhù xiǎo chéng zhì héng zhōu lǐng qí ān yī jùn

北齐于旧城西南筑小城,置衡州,领齐安一郡。

duò gǎi qí ān wèi huáng zhōu zhì huáng gāng

隋改齐安为黄州,治黄冈

huáng pí hàn xī líng xiàn dì

黄陂汉西陵县地。

hòu zhōu yú gǔ huáng chéng xi sì shí lǐ dú jiā cūn zhì huáng pí xiàn

后周于古黄城西四十里独家村置黄陂县。

wǔ dé sān nián zhì nán sī zhōu

武德三年,置南司州。

qī nián zhōu fèi xiàn shǔ huáng zhōu

七年,州废,县属黄州。

má chéng hàn xī líng xiàn dì

麻城汉西陵县地。

duò zhì má chéng xiàn

隋置麻城县。

wǔ dé sān nián yú xiàn zhì tíng zhōu lǐng má chéng yáng chéng èr xiàn

武德三年,于县置亭州,领麻城、阳城二县。

bā nián zhōu fèi réng shěng yáng chéng rù má chéng xiàn shǔ huáng zhōu

八年,州废,仍省阳城入麻城,县属黄州。

ān zhōu zhōng dōu dū fǔ duò ān lù jùn

安州中都督府隋安陆郡。

wǔ dé sì nián píng wáng shì chōng gǎi wéi ān zhōu lǐng ān lù yún mèng yīng yáng xiào chāng jí yáng yīng shān jīng shān fù shuǐ bā xiàn

武德四年,平王世充,改为安州,领安陆、云梦、 应阳、孝昌、吉阳、应山、京山、富水八县。

qí nián yú yīng shān xiàn zhì yīng zhōu lǐng yīng shān yī xiàn

其年,于应山县置应州,领应山一县。

yú xiào chāng xiàn zhì huán zhōu lǐng xiào chāng yī xiàn

于孝昌县置澴州,领孝昌一县。

yǐ fù shuǐ jīng shān èr xiàn shǔ wēn zhōu

以富水、京山二县属温州。

gǎi yīng yáng wèi yìng chéng xiàn

改应阳为应城县。

ān zhōu zhì zǒng guǎn guǎn huán yīng èr zhōu

安州置总管,管澴、应二州。

qī nián zhōu fèi huán yīng èr zhōu xiàn shǔ ān zhōu

七年州废,澴、应二州县属安州。

gǎi wéi dà dū dū fǔ dū ān shēn yáng wēn fù miǎn guāng huáng qí jiǔ zhōu

改为大都督府,督安、 申、阳、温、复、沔、光、黄、蕲九州。

liù nián ba dū du fǔ

六年,罢都督府。

qī nián yòu zhì dū ān duò wēn miǎn fù wǔ zhōu

七年,又置,督安、隋、 温、沔、复五州。

shí èr nián ba dū du fǔ

十二年,罢都督府。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi ān lù jùn yī jiù wèi dū du fǔ dū ān duò yǐng miǎn sì zhōu

天宝元年,改为安陆郡,依旧为都督府,督安、隋、郢、沔四州。

qián yuán yuán nián fù wèi ān zhōu

乾元元年,复为安州。

jiù lǐng xiàn liù hù liù qiān sān bǎi sān shí bā kǒu èr wàn liù qiān wǔ bǎi yī shí jiǔ

旧领县六,户六千三百三十八,口二万六千五百一十九。

tiān bǎo hù èr wàn èr qiān èr bǎi èr shí yī kǒu shí qī wàn yī qiān èr bǎi èr

天宝,户二万二千二百二十一,口十七万一千二百二。

zài jīng shī dōng nán èr qiān wǔ shí yī lǐ zhì dōng dōu yī qiān yī bǎi jiǔ shí lǐ

在京师东南二千五十一里,至东都一千一百九十里。

ān lù hàn xiàn shǔ jiāng xià jùn

安陆汉县,属江夏郡。

sòng fēn jiāng xià lì ān lù jùn

宋分江夏立安陆郡。

wǔ dé sì nián gǎi wéi ān zhōu zhì yú ān lù

武德四年,改为安州,治于安陆。

xiào chāng sòng fēn ān lù xiàn zhì

孝昌宋分安陆县置。

wǔ dé sì nián zhì huán zhōu lǐng xiào chāng huán yáng èr xiàn

武德四年,置澴州,领孝昌、澴阳二县。

bā nián zhōu fèi yǐ huán yáng xiào chāng shǔ ān zhōu

八年,州废, 以澴阳、孝昌属安州。

yún mèng hàn ān lù xiàn dì

云梦汉安陆县地。

hòu wèi fēn ān lù yú yún mèng gǔ chéng zhì yún mèng xiàn

后魏分安陆,于云梦古城置云梦县。

yìng chéng sòng fēn ān lù xiàn zhì yìng chéng xiàn duò gǎi wéi yīng yáng

应城宋分安陆县置应城县,隋改为应阳。

wǔ dé sì nián fù wèi yìng chéng

武德四年,复为应城。

jí yáng liáng fēn ān lù zhì píng yáng xiàn hòu wèi gǎi wéi jīng chí

吉阳梁分安陆置平阳县,后魏改为京池。

duò gǎi wéi jí yáng qǔ shān míng

隋改为吉阳,取山名。

yīng shān hàn duò xiàn dì shǔ nán yáng jùn

应山汉隋县地,属南阳郡。

liáng fēn duò xiàn zhì yǒng yáng xiàn

梁分隋县置永阳县。

duò gǎi wéi yīng shān

隋改为应山。

yǐ xiàn běi shān wèi míng

以县北山为名。

shū zhōu xià duò tóng ān jùn

舒州下隋同安郡。

wǔ dé sì nián gǎi wéi shū zhōu lǐng huái níng sù sōng tài hú wàng jiāng tóng ān wǔ xiàn

武德四年,改为舒州,领怀宁、宿松、太湖、望江、同安五县。

qí nián gē sù sōng zhì yán zhōu

其年,割宿松置严州。

wǔ nián yòu gē wàng jiāng zhì gāo zhōu yòu gǎi gāo zhōu wèi zhì zhōu

五年,又割望江置高州,又改高州为智州。

liù nián shū zhōu zhì zǒng guǎn fǔ guǎn shū yán zhì sān zhōu

六年,舒州置总管府,管舒、严、智三州。

qī nián fèi zhì zhōu wàng jiāng shǔ yán zhōu bā nián yòu fèi yán zhōu yǐ wàng jiāng sù sōng èr xiàn lái shǔ

七年,废智州,望江属严州,八年,又废严州, 以望江、宿松二县来属。

zhēn guàn yuán nián ba dū du fǔ

贞观元年,罢都督府。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi tóng ān jùn

天宝元年,改为同安郡。

zhì dé èr nián èr yuè gǎi shèng táng jùn

至德二年二月,改盛唐郡。

qián yuán yuán nián fù wèi shū zhōu

乾元元年,复为舒州。

jiù lǐng xiàn wǔ hù jiǔ qiān sān bǎi liù shí yī kǒu sān wàn qī qiān wǔ bǎi sān shí bā

旧领县五,户九千三百六十一,口三万七千五百三十八。

tiān bǎo hù sān wàn wǔ qiān sān bǎi wǔ shí sān kǒu shí bā wàn liù qiān sān bǎi jiǔ shí bā

天宝,户三万五千三百五十三,口十八万六千三百九十八。

zài jīng shī dōng nán èr qiān liù bǎi èr shí liù lǐ zhì dōng jīng yī qiān bā bǎi jiǔ shí sān lǐ

在京师东南二千六百二十六里,至东京一千八百九十三里。

huái níng hàn huàn xiàn dì jìn yú huàn xiàn zhì huái níng xiàn

怀宁汉皖县地,晋于皖县置怀宁县。

jìn zhì jìn xī jùn

晋置晋熙郡。

duò gǎi wéi xī zhōu yòu wèi tóng ān jùn

隋改为熙州,又为同安郡。

wǔ dé sì nián gǎi wéi shū zhōu yǐ huái níng wèi zhōu zhì

武德四年,改为舒州,以怀宁为州治

sù sōng hàn huàn xiàn dì liáng zhì gāo táng jùn

宿松汉皖县地,梁置高塘郡。

duò ba jùn zhì sù sōng xiàn

隋罢郡,置宿松县。

wǔ dé sì nián zhì yán zhōu lǐng sù sōng yī xiàn

武德四年,置严州,领宿松一县。

qī nián fèi zhì zhōu yǐ wàng jiāng lái shǔ

七年,废智州,以望江来属。

bā nián fèi yán zhōu èr xiàn lái shǔ shū zhōu

八年,废严州,二县来属舒州

wàng jiāng hàn huàn xiàn dì jìn zhì xīn zhì xiàn

望江汉皖县地,晋置新治县。

chén yú xiàn zhì dà léi jùn

陈于县置大雷郡。

duò gǎi xīn zhì wèi yì xiāng xún gǎi wéi wàng jiāng

隋改新治为义乡,寻改为望江。

wǔ dé sì nián zhì gāo zhōu xún gǎi wéi zhì zhōu

武德四年,置高州,寻改为智州。

qī nián zhōu fèi xiàn shǔ yán zhōu

七年,州废,县属严州。

bā nián fèi zhōu yǐ xiàn shǔ shū zhōu

八年,废州,以县属舒州

tài hú hàn huàn xiàn dì sòng zhì tài hú xiàn

太湖汉皖县地,宋置太湖县

tóng ān hàn zōng yáng xiàn shǔ lú jiāng jùn

同安汉枞阳县,属庐江郡。

liáng zhì zōng yáng jùn

梁置枞阳郡。

duò ba jùn wèi tóng ān xiàn qǔ jiè nèi gǔ chéng míng

隋罢郡为同安县,取界内古城名。

jiāng nán dào

江南道

jiāng nán dōng dào

江南东道

rùn zhōu shàng duò jiāng dū jùn zhī yán líng xiàn

润州上隋江都郡之延陵县。

wǔ dé sān nián dù fú wēi guī guó zhì rùn zhōu yú dān tú xiàn gǎi duò yán líng xiàn wèi dān tú yí yán líng hái zhì gù xiàn shǔ máo zhōu

武德三年,杜伏威归国,置润州于丹徒县,改隋延陵县为丹徒,移延陵还治故县,属茅州。

liù nián fǔ gōng shí fǎn fù jù qí de

六年,辅公祏反,复据其地。

qī nián píng gōng shí yòu zhì rùn zhōu lǐng dān tú xiàn

七年,平公祏,又置润州,领丹徒县。

bā nián fèi jiǎn zhōu yǐ qǔ ā lái shǔ

八年,废简州,以曲阿来属。

jiǔ nián yáng zhōu yí lǐ jiāng dū yǐ yán líng jù róng bái xià sān xiàn shǔ rùn zhōu

九年,扬州移理江都, 以延陵、句容、白下三县属润州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi dān yáng jùn

天宝元年,改为丹阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi rùn zhōu

乾元元年,复为润州。

yǒng tài hòu cháng wèi zhè jiāng xī dào guān chá shǐ lǐ suǒ

永泰后,常为浙江西道观察使理所。

jiù lǐng xiàn wǔ hù èr wàn wǔ qiān sān bǎi liù shí yī kǒu shí èr wàn qī qiān yī bǎi sì

旧领县五,户二万五千三百六十一,口十二万七千一百四。

tiān bǎo lǐng xiàn liù hù shí wàn èr qiān sān shí sān kǒu liù shí liù wàn èr qiān qī bǎi liù

天宝领县六,户十万二千三十三,口六十六万二千七百六。

zài jīng shī dōng nán èr qiān bā bǎi èr shí yī lǐ zhì dōng dōu yī qiān qī bǎi jiǔ shí qī lǐ

在京师东南二千八百二十一里,至东都一千七百九十七里。

dān tú hàn xiàn shǔ kuài jī jùn

丹徒汉县,属会稽郡。

chūn qiū wú zhū fāng zhī yì de wú wèi jīng kǒu shù

春秋吴朱方之邑地,吴为京口戍。

jìn zhì nán xú zhōu

晋置南徐州。

duò wèi yán líng zhèn yīn gǎi wéi yán líng xiàn

隋为延陵镇,因改为延陵县。

xún yǐ jiǎng zhōu zhī yán líng yǒng nián cháng zhōu zhī qǔ ā sān xiàn zhì rùn zhōu dōng rùn pǔ wèi míng

寻以蒋州之延陵、永年,常州之曲阿三县置润州,东润浦为名。

jiē zhì yú dān tú xiàn

皆治于丹徒县。

dān yáng hàn qǔ ā xiàn shǔ kuài jī jùn

丹阳汉曲阿县,属会稽郡。

yòu gǎi míng yún yáng hòu fù wèi qǔ ā

又改名云阳,后复为曲阿。

wǔ dé wǔ nián yú xiàn zhì jiǎn zhōu

武德五年,于县置简州。

bā nián zhōu fèi xiàn shǔ rùn zhōu

八年,州废,县属润州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi dān yáng xiàn qǔ hàn jùn míng

天宝元年,改为丹阳县,取汉郡名

yán líng hàn qǔ ā xiàn dì jìn fēn zhì yán líng jùn

延陵汉曲阿县地,晋分置延陵郡。

duò yí jùn dān tú

隋移郡丹徒。

wǔ dé sān nián yí yú jīn suǒ shǔ máo zhōu

武德三年,移于今所,属茅州。

qī nián fèi máo zhōu yǐ xiàn shǔ jiǎng zhōu

七年,废茅州,以县属蒋州。

bā nián gǎi jiǎng zhōu wèi yáng zhōu

八年,改蒋州为扬州。

jiǔ nián gǎi shǔ rùn zhōu

九年,改属润州

shàng yuán chu jīn líng yì qín wèi mò líng

上元楚金陵邑,秦为秣陵。

wú míng jiàn yè sòng wèi jiàn kāng

吴名建业,宋为建康。

jìn fēn mò líng zhì lín jiāng xiàn jìn wǔ gǎi wéi jiāng níng wǔ dé sān nián yú xiàn zhì yáng zhōu réng zhì dōng nán dào héng tái gǎi jiāng níng wèi guī huà

晋分秣陵置临江县,晋武改为江宁,武德三年,于县置扬州,仍置东南道行台,改江宁为归化。

liù nián fǔ gōng shí fǎn jù qí de

六年,辅公祏反,据其地。

qī nián gōng shí píng zhì xíng tái shàng shū shěng gǎi yáng zhōu wèi jiǎng zhōu

七年,公祏平,置行台尚书省,改扬州为蒋州。

fèi máo zhōu yǐ jù róng èr xiàn lái shǔ jiǎng zhōu

废茅州,以句容二县来属蒋州。

bā nián ba xíng tái gǎi jiǎng zhōu zhì yáng zhōu dà dū dū fǔ

八年,罢行台,改蒋州置扬州大都督府。

gǎi guī huà xiàn wèi jīn líng

改归化县为金陵。

yáng zhōu lǐng jīn líng jù róng dān yáng lì shuǐ liù xiàn

扬州领金陵、句容、丹阳、溧水六县。

jiǔ nián yáng zhōu yí zhì jiāng dū gǎi jīn líng wèi bái xià xiàn

九年,扬州移治江都,改金陵为白下县。

yǐ yán líng jù róng bái xià sān xiàn shǔ rùn zhōu dān yáng lì yáng lì shuǐ sān xiàn shǔ xuān zhōu

以延陵、句容、白下三县属润州,丹阳、溧阳、溧水三县属宣州。

yí bái xià zhì gù bái xià chéng

移白下治故白下城。

zhēn guàn qī nián fù yí jīn suǒ

贞观七年,复移今所。

jiǔ nián gǎi wéi jiāng níng xiàn

九年,改为江宁县。

zhì dé èr nián èr yuè zhì jiāng níng jùn

至德二年二月,置江宁郡。

qián yuán yuán nián yú jiāng níng zhì shēng zhōu gē rùn zhōu zhī jù róng jiāng níng xuān zhōu zhī dāng tú lì shuǐ sì xiàn zhì zhè xi jié dù shǐ

乾元元年,于江宁置升州,割润州之句容江宁、宣州之当涂溧水四县,置浙西节度使。

shàng yuán èr nián fù wéi shàng yuán xiàn hái rùn zhōu

上元二年,复为上元县,还润州。

dāng tú děng sān xiàn gè yī jiù shǔ

当涂等三县各依旧属

jù róng hàn xiàn shǔ dān yáng jùn

句容汉县,属丹阳郡。

wǔ dé sì nián yú xiàn zhì máo zhōu lǐng jù róng

武德四年,于县置茅州,领句容。

qī nián zhōu fèi yǐ xiàn shǔ jiǎng zhōu

七年,州废,以县属蒋州。

jiǔ nián shǔ rùn zhōu

九年,属润州。

qián yuán yuán nián shǔ shēng zhōu

乾元元年,属升州。

bǎo yìng yuán nián zhōu fèi shǔ rùn zhōu

宝应元年州废,属润州。

jīn tán chuí gǒng sì nián fēn yán líng xiàn zhì yě

金坛垂拱四年,分延陵县置也。

cháng zhōu shàng duò pí líng jùn

常州上隋毗陵郡。

wǔ dé sān nián dù fú wēi guī huà zhì cháng zhōu lǐng jìn líng yì xīng wú xī wǔ jìn sì xiàn

武德三年,杜伏威归化,置常州,领晋陵、义兴、无锡、 武进四县。

liù nián fù xiàn fǔ gōng shí

六年,复陷辅公祏。

qī nián gōng shí píng fù zhì cháng zhōu yú yì xīng zhì nán xìng zhōu

七年,公祏平,复置常州,于义兴置南兴州。

bā nián zhōu fèi yì xīng lái shǔ shěng wǔ jìn rù jìn líng

八年, 州废,义兴来属,省武进入晋陵。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi jìn líng jùn

天宝元年,改为晋陵郡。

qián yuán yuán nián fù wèi cháng zhōu

乾元元年,复为常州。

jiù lǐng xiàn sì hù èr wàn yī qiān yī bǎi bā shí èr kǒu shí yī wàn yī qiān liù bǎi liù

旧领县四,户二万一千一百八十二,口十一万一千六百六。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù shí wàn èr qiān liù bǎi sān shí yī kǒu liù shí jiǔ wàn liù bǎi qī shí sān

天宝领县五,户十万二千六百三十一,口六十九万六百七十三。

zài jīng shī dōng nán èr qiān bā bǎi sì shí sān lǐ zhì dōng jīng yī qiān jiǔ bǎi bā shí sān lǐ

在京师东南二千八百四十三里,至东京一千九百八十三里。

jìn líng hàn pí líng xiàn shǔ kuài jī jùn wú yán líng yì yě

晋陵、汉毗陵县,属会稽郡,吴延陵邑也。

jìn gǎi wéi jìn líng jùn

晋改为晋陵郡。

duò shěng jùn yú cháng shú xiàn zhì cháng zhōu

隋省郡,于常熟县置常州。

wǔ dé zhōng yí yú jīn zhì

武德中,移于今治

wǔ jìn jìn fēn qǔ ā xiàn zhì wǔ jìn liáng gǎi wéi lán líng duò fèi

武进晋分曲阿县置武进,梁改为兰陵,隋废。

chuí gǒng èr nián yòu fēn jìn líng zhì zhì yú zhōu nèi

垂拱二年,又分晋陵置,治于州内

jiāng yīn liáng fēn lán líng xiàn zhì

江阴梁分兰陵县置。

wǔ dé sān nián yú xiàn zhì jì zhōu lǐng jiāng yīn jì yáng lì chéng sān xiàn

武德三年,于县置暨州,领江阴、暨阳、利城三县。

jiǔ nián shěng jì yáng lì chéng rù jiāng yīn shǔ cháng zhōu

九年,省暨阳、利城入江阴,属常州

yì xīng hàn yáng xiàn xiàn shǔ kuài jī jùn

义兴汉阳羡县,属会稽郡。

jìn lì yì xìng jùn jí xiàn

晋立义兴郡及县。

wǔ dé qī nián zhì nán xìng zhōu lǐng yì xīng yáng xiàn lín jīn sān xiàn

武德七年,置南兴州,领义兴、 阳羡、临津三县。

bā nián fèi nán xìng zhōu jí yáng xiàn lín jīn èr xiàn yì xīng fù lì cháng zhōu

八年,废南兴州及阳羡、临津二县,义兴复隶常州

wú xī hàn xiàn shǔ kuài jī jùn duò shǔ cháng zhōu

无锡汉县,属会稽郡,隋属常州。

sū zhōu shàng duò wú jùn suí mò xiàn zéi

苏州上隋吴郡,隋末陷贼。

wǔ dé sì nián píng lǐ zǐ tōng zhì sū zhōu

武德四年,平李子通,置苏州。

liù nián yòu xiàn fǔ gōng shí

六年,又陷辅公祏。

qī nián píng gōng shí fù zhì sū zhōu dū du dū sū hú kàng jì sì zhōu zhì yú gù wú chéng fēn zhì jiā xīng xiàn

七年,平公祏,复置苏州都督,督苏、湖、杭、暨四州,治于故吴城,分置嘉兴县。

bā nián fèi jiā xīng rù wú xiàn

八年,废嘉兴入吴县。

jiǔ nián ba dū du

九年,罢都督。

zhēn guàn bā nián fù zhì jiā xīng xiàn

贞观八年,复置嘉兴县。

lǐng wú chéng kūn shān jiā xīng cháng shú sì xiàn

领吴城、昆山、嘉兴、常熟四县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi wú jùn

天宝元年,改为吴郡。

qián yuán yuán nián fù wèi sū zhōu

乾元元年,复为苏州。

jiù lǐng xiàn sì hù yī wàn yī qiān bā bǎi wǔ shí jiǔ kǒu wǔ wàn sì qiān sì bǎi qī shí yī

旧领县四,户一万一千八百五十九,口五万四千四百七十一。

tiān bǎo lǐng xiàn liù hù qī wàn liù qiān sì bǎi èr shí yī kǒu liù shí sān wàn èr qiān liù bǎi wǔ shí wǔ

天宝领县六,户七万六千四百二十一,口六十三万二千六百五十五。

zài jīng shī dōng nán sān qiān yī bǎi jiǔ shí jiǔ lǐ zhì dōng dōu èr qiān wǔ bǎi lǐ

在京师东南三千一百九十九里,至东都二千五百里。

wú chūn qiū shí wú dōu hé lǘ yì

吴春秋时吴都阖闾邑。

hàn wèi wú xiàn shǔ kuài jī jùn

汉为吴县,属会稽郡。

duò píng chén zhì sū zhōu qǔ zhōu xi gū sū shān wèi míng

隋平陈,置苏州,取州西姑苏山为名

jiā xīng hàn yóu quán xiàn shǔ kuài jī jùn

嘉兴汉由拳县,属会稽郡。

wú gǎi jiā xīng duò fèi

吴改嘉兴,隋废。

wǔ dé qī nián fù zhì shǔ sū zhōu

武德七年,复置,属苏州。

bā nián fèi rù wú

八年,废入吴。

zhēn guàn bā nián fù zhì shǔ sū zhōu

贞观八年,复置,属苏州

kūn shān hàn lóu xiàn shǔ kuài jī jùn

昆山汉娄县,属会稽郡。

liáng fēn lóu xiàn zhì xìn yì xiàn

梁分娄县置信义县。

yòu fēn xìn yì zhì kūn shān qǔ xiàn jiè shān míng

又分信义置昆山,取县界山名。

cháng shú jìn fēn wú xiàn zhì hǎi yú xiàn

常熟晋分吴县置海虞县。

liáng gǎi cháng shú xiàn

梁改常熟县。

jīn kūn shān xiàn dōng yī bǎi sān shí lǐ cháng shú gù chéng shì yě

今昆山县东一百三十里常熟故城是也。

duò jiù zhì nán shā chéng wǔ dé qī nián yí yú jīn suǒ zhì chéng

隋旧治南沙城,武德七年,移于今所治城。

cháng zhōu wàn suì tōng tiān yuán nián fēn wú xiàn zhì zài guō xià fēn zhì zhōu jiè

长洲万岁通天元年,分吴县置,在郭下,分治州界。

hǎi yán hàn xiàn shǔ kuài jī jùn

海盐汉县,属会稽郡。

jiǔ fèi

久废。

jǐng yún èr nián fēn jiā xīng xiàn fù zhì

景云二年,分嘉兴县复置。

xiān tiān yuán nián fù fèi

先天元年,复废。

kāi yuán wǔ nián fù zhì zhì wú yù chéng

开元五年,复置,治吴御城。

hú zhōu shàng duò wú jùn zhī wū chéng xiàn

湖州上隋吴郡之乌程县。

wǔ dé sì nián píng lǐ zǐ tōng zhì hú zhōu lǐng wū chéng yī xiàn

武德四年,平李子通,置湖州,领乌程一县。

liù nián fù méi yú fǔ gōng shí

六年, 复没于辅公祏。

qī nián píng zéi fù zhì réng fèi wǔ zhōu yǐ wǔ kāng lái shǔ

七年平贼,复置,仍废武州,以武康来属。

yòu shěng zhì zhōu yǐ cháng chéng xiàn lái shǔ

又省雉州,以长城县来属。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi wú xīng jùn

天宝元年,改为吴兴郡。

qián yuán yuán nián fù wèi hú zhōu

乾元元年,复为湖州。

jiù lǐng xiàn wǔ hù yī wàn sì qiān yī bǎi sān shí wǔ kǒu qī wàn liù qiān sì bǎi sān shí

旧领县五,户一万四千一百三十五,口七万六千四百三十。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù qī wàn sān qiān sān bǎi liù kǒu shí qī wàn qī qiān liù bǎi jiǔ shí bā

天宝领县五,户七万三千三百六,口十七万七千六百九十八。

zài jīng shī dōng nán sān qiān sì bǎi sì shí yī lǐ zhì dōng dōu èr qiān liù bǎi sì shí sì lǐ

在京师东南三千四百四十一里,至东都二千六百四十四里。

wū chéng hàn xiàn shǔ kuài jī bù

乌程汉县,属会稽部。

liáng zhì zhèn zhōu qǔ zhèn zé míng

梁置震州,取震泽名。

duò gǎi hú zhōu qǔ zhōu dōng tài hú wèi míng

隋改湖州,取州东太湖为名。

jiē zhì wū chéng

皆治乌程。

wǔ kāng wú fēn wū chéng yú háng èr xiàn lì yǒng ān xiàn jìn gǎi wéi yǒng kāng yòu gǎi wéi wǔ kāng

武康吴分乌程、余杭二县立永安县,晋改为永康,又改为武康。

wǔ dé sì nián zhì wǔ zhōu qī nián zhōu fèi xiàn shǔ hú zhōu

武德四年, 置武州,七年,州废,县属湖州。

cháng chéng jìn fēn wū chéng zhì cháng chéng xiàn

长城晋分乌程置长城县。

wǔ dé sì nián zhì zhì zhōu lǐng cháng chéng yuán xiāng èr xiàn

武德四年,置雉州,领长城、原乡二县。

qī nián zhōu fèi jí yuán xiāng bìng rù cháng chéng shǔ hú zhōu

七年,州废及原乡并入长城,属湖州。

ān jí wǔ dé sì nián zhì shǔ táo zhōu

安吉武德四年置,属桃州。

qī nián fèi rù cháng chéng

七年,废入长城。

lín dé yuán nián fù fēn cháng chéng xiàn zhì

麟德元年,复分长城县置。

dé qīng tiān shòu èr nián fēn wǔ kāng zhì wǔ yuán xiàn

德清天授二年,分武康置武原县。

jǐng yún èr nián gǎi wéi lín xī

景云二年,改为临溪。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi dé qīng xiàn

天宝元年,改为德清县。

háng zhōu shàng duò yú háng jùn

杭州上隋余杭郡。

wǔ dé sì nián píng lǐ zǐ tōng zhì háng zhōu lǐng qián táng fù yáng yú háng sān xiàn

武德四年,平李子通,置杭州,领钱塘、富阳、余杭三县。

liù nián fù méi yú fǔ gōng shí

六年,复没于辅公祏。

qī nián píng zéi fù zhì háng zhōu

七年平贼,复置杭州。

bā nián fèi qián zhōu yǐ wū qián xiàn lái shǔ

八年,废潜州,以于潜县来属。

zhēn guàn sì nián fēn qián táng zhì yán guān xiàn

贞观四年,分钱塘置盐官县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yú háng jùn

天宝元年,改为余杭郡。

qián yuán yuán nián fù wèi háng zhōu

乾元元年,复为杭州。

jiù lǐng xiàn wǔ hù sān wàn wǔ bǎi qī shí yī kǒu shí wǔ wàn sān qiān qī bǎi èr shí

旧领县五, 户三万五百七十一,口十五万三千七百二十。

tiān bǎo lǐng xiàn jiǔ hù bā wàn liù qiān èr bǎi wǔ shí bā kǒu wǔ shí bā wàn wǔ qiān jiǔ bǎi liù shí sān

天宝领县九,户八万六千二百五十八, 口五十八万五千九百六十三。

zài jīng shī dōng nán sān qiān wǔ bǎi wǔ shí liù lǐ zhì dōng dōu èr qiān jiǔ bǎi yī shí jiǔ lǐ

在京师东南三千五百五十六里,至东都二千九百一十九里。

qián táng hàn xiàn shǔ kuài jī jùn

钱塘汉县,属会稽郡。

duò yú yú háng xiàn zhì háng zhōu yòu zì yú kàng yí zhōu lǐ qián táng

隋于余杭县置杭州,又自余杭移州理钱塘。

yòu yí zhōu yú liǔ pǔ xi jīn zhōu chéng shì

又移州于柳浦西,今州城是。

zhēn guàn liù nián zì zhōu zhì nán yí yú jīn suǒ qù zhōu shí yī lǐ

贞观六年,自州治南移于今所,去州十一里。

yòu yí zhì xīn chéng shù

又移治新城戍。

kāi yuán èr shí yī nián yí zhì zhōu guō xià

开元二十一年,移治州郭下。

èr shí wǔ nián fù huán jiù suǒ

二十五年,复还旧所。

yán guān hàn hǎi yán xiàn de yǒu yán guān wú suì míng xiàn

盐官汉海盐县地,有盐官,吴遂名县。

wǔ dé sì nián shǔ dōng wǔ zhōu

武德四年,属东武州。

qī nián shěng rù qián táng

七年,省入钱塘。

zhēn guàn sì nián fù fēn qián táng zhì

贞观四年,复分钱塘置。

yú háng hàn xiàn shǔ kuài jī jùn

余杭汉县,属会稽郡。

duò zhì háng zhōu hòu xǐ zhì qián táng

隋置杭州,后徙治钱塘。

fù yáng hàn fù chūn xiàn shǔ kuài jī jùn

富阳汉富春县,属会稽郡。

jìn gǎi wéi fù yáng

晋改为富阳。

duò jiù xiàn

隋旧县。

wū qián hàn xiàn shǔ dān yáng jùn

于潜汉县,属丹阳郡。

wǔ dé qī nián zhì qián zhōu lǐng wū qián lín shuǐ èr xiàn

武德七年,置潜州,领于潜、临水二县。

bā nián fèi qián zhōu jí lín shuǐ xiàn wū qián hái háng zhōu

八年,废潜州及临水县,于潜还杭州。

lín ān chuí gǒng sì nián fēn yú háng yú qián zhì yú fèi lín shuǐ xiàn

临安垂拱四年,分余杭、于潜,置于废临水县。

xīn chéng yǒng chún yuán nián fēn fù yáng zhì

新城永淳元年,分富阳置。

zǐ xī chuí gǒng èr nián fēn wū qián zhì

紫溪垂拱二年,分于潜置。

wàn suì tōng tiān yuán nián gǎi wéi wǔ lóng

万岁通天元年,改为武隆。

qí nián yī jiù wèi zǐ xī

其年,依旧为紫溪。

táng shān wàn suì tōng tiān yuán nián fēn zǐ xī yòu bié zhì wǔ lóng xiàn

唐山万岁通天元年,分紫溪,又别置武隆县。

shén lóng yuán nián gǎi wéi táng shān

神龙元年,改为唐山。

yuè zhōu zhōng dōu dū fǔ duò kuài jī jùn

越州中都督府隋会稽郡。

wǔ dé sì nián píng lǐ zǐ tōng zhì yuè zhōu zǒng guǎn guǎn yuè shèng yáo yín zhè gāng qú gǔ lì yán wù shí yī zhōu

武德四年,平李子通,置越州总管,管越、嵊、姚、 鄞、浙、纲、衢、谷、丽、严、婺十一州。

yuè zhōu lǐng huì jī zhū jì shān yīn sān xiàn

越州领会稽、诸暨、山阴三县。

qī nián gǎi zǒng guǎn wèi dū du dū yuè wù yín shèng lì wǔ zhōu

七年, 改总管为都督,督越、婺、鄞、嵊、丽五州。

yuè zhōu lǐng huì jī zhū jì shān yīn yú yáo sì xiàn

越州领会稽、诸暨、山阴、余姚四县。

bā nián fèi yín zhōu wèi mào xiàn shèng zhōu wèi yǎn xiàn lái shǔ

八年,废鄞州为鄮县,嵊州为剡县,来属。

lì zhōu wèi yǒng kāng shǔ wù zhōu

丽州为永康,属婺州。

shěng shān yīn xiàn

省山阴县。

dū yuè wù èr zhōu

督越、 婺二州。

zhēn guàn yuán nián gèng dū yuè wù quán jiàn tái kuò liù zhōu

贞观元年,更督越、婺、泉、建、台、括六州。

tiān bǎo yuán nián gǎi yuè zhōu wèi kuài jī jùn

天宝元年,改越州为会稽郡。

qián yuán yuán nián fù wèi yuè zhōu

乾元元年,复为越州。

jiù lǐng xiàn wǔ hù èr wàn wǔ qiān bā bǎi jiǔ shí kǒu shí èr wàn sì qiān yī shí

旧领县五,户二万五千八百九十,口十二万四千一十。

tiān bǎo lǐng xiàn qī hù jiǔ wàn èr bǎi qī shí jiǔ kǒu wǔ shí èr wàn jiǔ qiān wǔ bǎi bā shí jiǔ

天宝领县七,户九万二百七十九,口五十二万九千五百八十九。

zài jīng shī dōng nán sān qiān qī bǎi èr shí lǐ zhì dōng dōu èr qiān bā bǎi qī shí lǐ

在京师东南三千七百二十里,至东都二千八百七十里。

kuài jī hàn jùn míng

会稽汉郡名。

sòng zhì dōng yáng zhōu lǐ yú cǐ qí liáng bù gǎi

宋置东扬州,理于此,齐、梁不改。

duò píng chén gǎi dōng yáng zhōu wèi wú zhōu

隋平陈,改东扬州为吴州。

yáng dì gǎi wéi yuè zhōu xún gǎi kuài jī jùn jiē lì yú cǐ xiàn

炀帝改为越州,寻改会稽郡,皆立于此县

shān yīn chuí gǒng èr nián fēn huì jī xiàn zhì zài zhōu zhì yù huì jī fēn lǐ

山阴垂拱二年,分会稽县置,在州治,与会稽分理

zhū jì hàn xiàn shǔ kuài jī jùn

诸暨汉县,属会稽郡。

yuè wáng yǔn cháng suǒ dōu

越王允常所都

yú yáo hàn xiàn shǔ kuài jī jùn

余姚汉县,属会稽郡。

duò fèi

隋废。

wǔ dé sì nián fù zhì réng zhì yáo zhōu

武德四年,复置,仍置姚州。

qī nián zhōu fèi xiàn shǔ yuè zhōu

七年,州废,县属越州

yǎn hàn xiàn shǔ kuài jī jùn

剡汉县,属会稽郡。

wǔ dé sì nián zhì shèng zhōu jí yǎn chéng xiàn

武德四年,置嵊州及剡城县。

bā nián fèi shèng zhōu jí yǎn chéng yǐ yǎn xiàn lái shǔ

八年,废嵊州及剡城,以剡县来属。

xiāo shān yí fèng èr nián fēn huì jī zhū jì zhì yǒng xīng xiàn

萧山仪凤二年,分会稽、诸暨置永兴县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi xiāo shān

天宝元年,改为萧山。

shàng yú hàn xiàn shǔ kuài jī jùn

上虞汉县,属会稽郡。

míng zhōu shàng kāi yuán èr shí liù nián yú yuè zhōu mào xiàn zhì míng zhōu

明州上开元二十六年,于越州鄮县置明州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yú yáo jùn

天宝元年,改为余姚郡。

qián yuán yuán nián fù wèi míng zhōu qǔ sì míng shān wèi míng

乾元元年,复为明州,取四明山为名。

tiān bǎo lǐng xiàn sì hù sì wàn èr qiān èr shí qī kǒu èr shí wàn qī qiān sān shí èr

天宝领县四,户四万二千二十七,口二十万七千三十二。

zài jīng shī dōng nán sì qiān yī bǎi lǐ zhì dōng dōu sān qiān èr bǎi wǔ shí lǐ

在京师东南四千一百里,至东都三千二百五十里。

mào hàn xiàn shǔ kuài jī jùn

鄮汉县,属会稽郡。

zhì duò fèi

至隋废。

wǔ dé sì nián zhì yín zhōu

武德四年,置鄞州。

bā nián zhōu fèi wèi mào xiàn shǔ yuè zhōu

八年,州废为鄮县,属越州。

kāi yuán èr shí liù nián yú xiàn zhì míng zhōu

开元二十六年,于县置明州

fèng huà cí xī wēng shān yǐ shàng sān xiàn jiē mào xiàn dì

奉化,慈溪,翁山,已上三县,皆鄮县地。

kāi yuán èr shí liù nián xī zhì

开元二十六年,析置。

tāi zhōu shàng duò yǒng jiā jùn zhī lín hǎi xiàn

台州上隋永嘉郡之临海县。

wǔ dé sì nián píng lǐ zǐ tōng zhì hǎi zhōu lǐng lín hǎi zhāng ān shǐ fēng lè ān níng hǎi wǔ xiàn

武德四年,平李子通,置海州,领临海、章安、 始丰、乐安、宁海五县。

wǔ nián gǎi wéi tāi zhōu

五年,改为台州。

liù nián méi yú fǔ gōng shí

六年,没于辅公祏。

qī nián píng zéi réng zhì tái zhōu shěng níng hǎi rù zhāng ān

七年平贼,仍置台州,省宁海入章安。

bā nián fèi shǐ fēng lè ān èr xiàn rù lín hǎi

八年,废始丰、乐安二县入临海。

zhēn guàn bā nián fù fēn zhì shǐ fēng

贞观八年,复分置始丰。

jiù guǎn èr xiàn

旧管二县。

yǒng chāng yuán nián zhì níng hǎi xiàn

永昌元年,置宁海县。

shén lóng èr nián zhì xiàng shān xiàn

神龙二年,置象山县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lín hǎi jùn

天宝元年,改为临海郡。

qián yuán yuán nián fù wèi tāi zhōu

干元元年,复为台州。

jiù lǐng xiàn èr lín hǎi shǐ fēng

旧领县二:临海、始丰。

hù liù qiān wǔ bǎi bā shí sān kǒu sān wàn wǔ qiān sān bǎi bā shí sān

户六千五百八十三,口三万五千三百八十三。

tiān bǎo lǐng xiàn liù hù bā wàn sān qiān bā bǎi liù shí bā kǒu sì shí bā wàn jiǔ qiān yī shí wǔ

天宝领县六,户八万三千八百六十八,口四十八万九千一十五。

zài jīng shī dōng nán sì qiān yī bǎi qī shí qī lǐ zhì dōng dōu sān qiān sān bǎi sān shí lǐ

在京师东南四千一百七十七里,至东都三千三百三十里。

lín hǎi hàn huí pǔ xiàn shǔ kuài jī jùn

临海汉回浦县,属会稽郡。

hòu hàn gǎi wéi zhāng ān

后汉改为章安。

wú fēn zhāng ān zhì lín hǎi xiàn

吴分章安置临海县。

wǔ dé sì nián yú xiàn zhì tāi zhōu qǔ tiān tāi shān wèi míng

武德四年, 于县置台州,取天台山为名

táng xìng wú shǐ píng xiàn jìn gǎi shǐ fēng suí mò fèi

唐兴吴始平县,晋改始丰,隋末废。

wǔ dé sì nián fù zhì

武德四年,复置。

bā nián yòu fèi

八年,又废。

zhēn guàn bā nián fù wèi shǐ fēng xiàn

贞观八年,复为始丰县。

shàng yuán èr nián gǎi wéi táng xìng

上元二年,改为唐兴

huáng yán shàng yuán èr nián fēn lín hǎi zhì

黄岩上元二年,分临海置

lè ān fèi xiàn

乐安废县。

shàng yuán èr nián fēn lín hǎi zhì xǐ zhì mèng xī

上元二年,分临海置,徙治孟溪

níng hǎi yǒng chāng yuán nián fēn lín hǎi zhì

宁海永昌元年,分临海置

xiàng shān shén lóng èr nián fēn níng hǎi jí yuè zhōu mào xiàn zhì

象山神龙二年,分宁海及越州鄮县置。

wù zhōu duò dōng yáng jùn

婺州隋东阳郡。

wǔ dé sì nián píng lǐ zǐ tōng zhì wù zhōu lǐng huá chuān cháng shān èr xiàn

武德四年,平李子通,置婺州,领华川、长山二县。

qī nián fèi gāng zhōu yì wū lái shǔ

七年, 废纲州,义乌来属。

bā nián fèi lì zhōu wèi yǒng kāng xiàn qú zhōu xìn ān xiàn bìng lái shǔ

八年,废丽州为永康县、衢州信安县,并来属。

yòu fèi gǔ zhōu rù xìn ān cháng shān rù jīn huá xiàn

又废谷州入信安,长山入金华县。

zhēn guàn bā nián fù zhì lóng qiū xiàn

贞观八年,复置龙丘县。

xián hēng wǔ nián zhì lán xī cháng shān èr xiàn

咸亨五年,置兰溪、常山二县。

chuí gǒng èr nián fēn lóng qiū xìn ān cháng shān sān xiàn zhì qú zhōu yòu zhì dōng yáng xiàn

垂拱二年,分龙丘、信安、常山三县置衢州,又置东阳县。

tiān shòu èr nián yòu zhì wǔ yì xiàn

天授二年,又置武义县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wù zhōu wèi dōng yáng jùn

天宝元年,改婺州为东阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi wù zhōu

乾元元年,复为婺州。

jiù lǐng xiàn wǔ hù sān wàn qī qiān bā bǎi yī shí jiǔ kǒu èr shí èr wàn bā qiān jiǔ bǎi jiǔ shí

旧领县五,户三万七千八百一十九,口二十二万八千九百九十。

tiān bǎo lǐng xiàn qī hù shí sì wàn sì qiān bā shí liù kǒu qī shí wàn qī qiān yī bǎi wǔ shí èr

天宝领县七,户十四万四千八十六,口七十万七千一百五十二。

zài jīng shī dōng nán sì qiān qī shí sān lǐ zhì dōng dōu sān qiān yī bǎi sān shí wǔ lǐ

在京师东南四千七十三里,至东都三千一百三十五里。

jīn huá hàn wū shāng xiàn shǔ kuài jī jùn

金华汉乌伤县,属会稽郡。

hòu hàn fēn wū shāng zhì cháng shān xiàn

后汉分乌伤置长山县。

wú zhì dōng yáng jùn

吴置东阳郡。

duò gǎi cháng shān wèi jīn huá qǔ zhōu jiè shān wèi míng

隋改长山为金华,取州界山为名

yì wū jìn fēn wū shāng xiàn zhì

义乌晋分乌伤县置。

wǔ dé sì nián zhì gāng zhōu réng fēn zhì huá chuān xiàn

武德四年,置纲州,仍分置华川县。

qī nián fèi gāng zhōu jí huá chuān xiàn gǎi wū shāng wèi yì wū yǐ xiàn shǔ wù zhōu

七年,废纲州及华川县,改乌伤为义乌,以县属婺州

yǒng kāng wú fēn wū shāng xiàn zhì

永康吴分乌伤县置。

wǔ dé sì nián zhì lì zhōu yòu fēn zhì jìn yún xiàn

武德四年,置丽州,又分置缙云县。

bā nián fèi lì zhōu jí jìn yún xiàn yǐ yǒng kāng lái shǔ

八年,废丽州及缙云县,以永康来属

dōng yáng chuí gǒng èr nián fēn wū shāng xiàn qǔ jiù jùn míng

东阳垂拱二年,分乌伤县,取旧郡名。

lán xī xián hēng wǔ nián xī jīn huá xiàn xi jiè zhì yǐ xī shuǐ wèi míng

兰溪咸亨五年,析金华县西界置, 以溪水为名。

wǔ chéng tiān shòu èr nián fēn yǒng kāng zhì wǔ yì xiàn yòu gǎi wéi wǔ chéng

武成天授二年,分永康置武义县,又改为武成

pǔ yáng xīn zhì

浦阳新置。

qú zhōu wǔ dé sì nián píng lǐ zǐ tōng yú xìn ān xiàn zhì qú zhōu

衢州武德四年,平李子通,于信安县置衢州。

qī nián xiàn zéi nǎi fèi

七年陷贼,乃废。

chuí gǒng èr nián fēn wù zhōu zhī xìn ān lóng qiū zhì qú zhōu qǔ wǔ dé fèi zhōu míng

垂拱二年, 分婺州之信安、龙丘置衢州,取武德废州名。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi xìn ān jùn

天宝元年,改为信安郡。

qián yuán yuán nián fù wèi qú zhōu yòu gē cháng shān rù xìn zhōu

乾元元年, 复为衢州,又割常山入信州。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù liù wàn bā qiān sì bǎi qī shí èr kǒu sì shí sì wàn sì bǎi yī shí yī

天宝领县五,户六万八千四百七十二,口四十四万四百一十一。

zài jīng shī dōng nán sì qiān qī bǎi shí sān lǐ zhì dōng dōu sān qiān yī bǎi sì shí wǔ lǐ

在京师东南四千七百十三里,至东都三千一百四十五里。

xìn ān hòu hàn xīn ān xiàn jìn gǎi wéi xìn ān

信安后汉新安县,晋改为信安。

wǔ dé sì nián zhì qú zhōu xiàn réng shǔ yān

武德四年,置衢州,县仍属焉。

yòu fēn zhì xū jiāng dìng yáng èr xiàn

又分置须江、 定阳二县。

bā nián fèi qú zhōu jí xū jiāng dìng yáng èr xiàn yǐ xìn ān hái shǔ wù zhōu

八年,废衢州及须江、定阳二县,以信安还属婺州

lóng qiū hàn tài mò xiàn shǔ kuài jī jùn

龙丘汉太末县,属会稽郡。

jìn zhì lóng qiū xiàn yǐ shān wèi míng

晋置龙丘县,以山为名。

zhì duò fèi

至隋废。

wǔ dé sì nián zhì gǔ zhōu jí tài mò bái shí èr xiàn

武德四年,置谷州及太末、白石二县。

bā nián fèi gǔ zhōu jí bái shí tài mò èr xiàn rù xìn ān xiàn

八年,废谷州及白石、太末二县入信安县。

zhēn guàn bā nián fēn jīn huá xìn ān èr xiàn zhì lóng qiū xiàn lái shǔ wù zhōu

贞观八年,分金华、信安二县置龙丘县,来属婺州。

chuí gǒng èr nián dān qú zhōu

垂拱二年,躭衢州

xū jiāng wǔ dé sì nián fēn xìn ān zhì yǐ chéng nán yǒu xū jiāng

须江武德四年,分信安置,以城南有须江。

bā nián fèi yǒng chāng yuán nián fēn xìn ān fù zhì

八年废,永昌元年,分信安复置。

yíng chuān rú yì yuán nián fēn lóng qiū zhì xiàn xi yǒu xíng xī chén shí tǔ rén liú yì è xíng zì gǎi míng yíng chuān yīn yǐ wéi xiàn míng

盈川如意元年,分龙丘置,县西有刑溪,陈时土人留异恶“刑”字,改名盈川,因以为县名。

cháng shān xián hēng wǔ nián fēn xìn ān zhì shǔ wù zhōu

常山咸亨五年,分信安置,属婺州。

chuí gǒng èr nián gǎi shǔ qú zhōu

垂拱二年,改属衢州。

qián yuán yuán nián shǔ xìn zhōu yòu hái qú zhōu

乾元元年,属信州,又还衢州。

xìn zhōu shàng qián yuán yuán nián gē qú zhōu zhī cháng shān ráo zhōu zhī yì yáng jiàn zhōu zhī sān xiāng fǔ zhōu zhī yī xiāng zhì xìn zhōu yòu zhì shàng ráo yǒng fēng èr xiàn

信州上乾元元年,割衢州之常山、饶州之弋阳、建州之三乡、抚州之一乡, 置信州,又置上饶、永丰二县。

lǐng xiàn sì hù sì wàn

领县四,户四万。

zài jīng shī dōng nán wǔ qiān bā bǎi lǐ zhì dōng dōu èr qiān jiǔ bǎi wǔ shí lǐ

在京师东南五千八百里,至东都二千九百五十里。

shàng ráo qián yuán yuán nián zhì zhōu suǒ lǐ yě

上饶乾元元年置,州所理也。

yuán hé qī nián shěng yǒng fēng xiàn rù

元和七年,省永丰县入

yì yáng jiù shǔ ráo zhōu qián yuán yuán nián lái shǔ

弋阳旧属饶州,乾元元年,来属。

guì xī yǒng tài yuán nián shí yī yuè fēn yì yáng xi jiè zhì

贵溪永泰元年十一月,分弋阳西界置。

yù shān zhèng shèng èr nián fēn cháng shān xū jiāng zhì shǔ qú zhōu

玉山证圣二年,分常山、须江置, 属衢州。

qián yuán yuán nián gē shǔ xìn zhōu

乾元元年,割属信州。

mù zhōu duò suì ān jùn

睦州隋遂安郡。

wǔ dé sì nián píng wāng huá gǎi wéi mù zhōu lǐng zhì shān suì ān èr xiàn

武德四年,平汪华,改为睦州,领雉山、遂安二县。

qī nián fèi yán zhōu zhī tóng lú xiàn lái shǔ yòu gǎi wéi dōng mù zhōu

七年, 废严州之桐庐县来属,又改为东睦州。

bā nián qù dōng zì

八年,去“东”字。

jiù guǎn xiàn sān zhì zhì shān

旧管县三,治雉山。

wàn suì dēng fēng èr nián yí zhì jiàn dé

万岁登封二年,移治建德。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi xīn dìng jùn

天宝元年,改为新定郡。

qián yuán yuán nián fù wèi mù zhōu

乾元元年,复为睦州。

jiù lǐng xiàn sān zhì shān suì ān tóng lú

旧领县三: 雉山、遂安、桐庐。

hù yī wàn èr qiān liù shí sì kǒu wǔ wàn jiǔ qiān liù shí bā

户一万二千六十四,口五万九千六十八。

tiān bǎo lǐng xiàn liù hù wǔ wàn sì qiān jiǔ bǎi liù shí yī kǒu sān shí bā wàn èr qiān wǔ bǎi yī dà sān

天宝领县六,户五万四千九百六十一,口三十八万二千五百一大三。

zài jīng shī dōng nán sān qiān liù bǎi wǔ shí jiǔ lǐ zhì dōng dōu èr qiān bā bǎi sān shí yī lǐ

在京师东南三千六百五十九里,至东都二千八百三十一里。

jiàn dé hàn fù chūn xiàn dì shǔ kuài jī jùn

建德汉富春县地,属会稽郡。

wú fēn zhì jiàn dé xiàn duò fèi

吴分置建德县,隋废。

yǒng chún èr nián fù fēn tóng lú zhì shān zhì

永淳二年,复分桐庐、 雉山置。

wàn suì tōng tiān èr nián yí zhōu zhì jiàn dé xiàn

万岁通天二年,移州治建德县

qīng xī hàn shè xiàn de shǔ dān yáng jùn

清溪汉歙县地,属丹阳郡。

hòu fēn zhì xīn ān xiàn duò gǎi wéi zhì shān

后分置新安县,隋改为雉山。

wén míng yuán nián fù wèi xīn ān

文明元年,复为新安。

kāi yuán èr shí nián gǎi wéi huán chún

开元二十年,改为还淳。

yǒng zhēn yuán nián shí èr yuè bì xiàn zōng míng gǎi wéi qīng xī

永贞元年十二月,避宪宗名,改为清溪。

jiù wèi mù zhōu zhì suǒ yí jiàn dé

旧为睦州治所,移建德

shòu chāng yǒng chāng yuán nián qī yuè fēn zhì shān xiàn zhì

寿昌永昌元年七月,分雉山县置。

zài chū yuán nián fèi shén lóng yuán nián fù

载初元年废,神龙元年复。

jiù zhì bái ài lǐ hòu yí yú jīn suǒ

旧治白艾里, 后移于今所。

tóng lú wú fēn fù chūn xiàn zhì

桐庐吴分富春县置。

wǔ dé sì nián yú xiàn zhì yán zhōu lǐng tóng lú fēn shuǐ jiàn dé sān xiàn

武德四年,于县置严州,领桐庐、分水、建德三县。

qī nián fèi zhōu jí fēn shuǐ jiàn dé èr xiàn

七年,废州及分水、建德二县。

yǐ tóng lú shǔ mù zhōu

以桐庐属睦州。

jiù zhì tóng xī kāi yuán èr shí liù nián yí zhì zhōng shān

旧治桐溪,开元二十六年, 移治钟山

fēn shuǐ rú yì yuán nián fēn tóng lú xiàn zhī sì xiāng zhì wǔ shèng xiàn

分水如意元年,分桐庐县之四乡,置武盛县。

shén lóng yuán nián gǎi wéi fēn shuǐ

神龙元年,改为分水

suì ān hòu hàn fēn shè xiàn nán xiāng ān dìng lǐ zhì xīn dìng xiàn

遂安后汉分歙县南乡安定里,置新定县。

jìn gǎi xīn dìng wèi suì ān

晋改新定为遂安。

xī zhōu duò xīn ān jùn

歙州隋新安郡。

wǔ dé sì nián píng wāng huá zhì xī zhōu zǒng guǎn guǎn xī mù qú sān zhōu

武德四年,平汪华,置歙州总管,管歙、睦、衢三州。

zhēn guàn yuán nián ba dū du fǔ

贞观元年,罢都督府。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi xīn ān jùn

天宝元年,改为新安郡。

qián yuán yuán nián fù wèi xī zhōu

乾元元年,复为歙州。

jiù lǐng xiàn sān hù liù qiān èr shí yī kǒu èr wàn liù qiān liù bǎi yī shí qī

旧领县三,户六千二十一,口二万六千六百一十七。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù sān wàn bā qiān sān bǎi sān shí kǒu èr shí liù wàn jiǔ qiān yī bǎi jiǔ

天宝领县五,户三万八千三百三十,口二十六万九千一百九。

zài jīng shī dōng nán sān qiān liù bǎi liù shí qī lǐ zhì dōng dōu èr qiān bā bǎi èr shí liù lǐ

在京师东南三千六百六十七里,至东都二千八百二十六里。

xī hàn xiàn shǔ dān yáng jùn

歙汉县,属丹阳郡。

xiàn nán yǒu xī pǔ yīn wèi míng

县南有歙浦,因为名。

duò yú xiàn zhì xīn ān jùn

隋于县置新安郡。

wǔ dé gǎi wéi xī zhōu

武德改为歙州。

xiū níng wú fēn shè xiàn zhì xiū yáng xiàn hòu gǎi wéi hǎi yáng

休宁吴分歙县置休阳县,后改为海阳。

jìn wǔ gǎi wéi hǎi níng duò gǎi wéi xiū níng

晋武改为海宁,隋改为休宁。

yī hàn xiàn shǔ dān yáng jùn

黟汉县, 属丹阳郡。

yīn tóng yī xiàn nán mò lǐng shān chū shí mò gù yě

音同医,县南墨岭山出石墨故也。

xiàn zhì zài yī chuān

县置在黟川。

jì xī yǒng huī wǔ nián fēn zhì běi yě xiàn hòu gǎi wéi jì xī

绩溪永徽五年,分置北野县,后改为绩溪。

wù yuán kāi yuán èr shí bā nián zhēng yuè jiǔ rì zhì

婺源开元二十八年正月九日置。

chù zhōu duò yǒng jiā jùn

处州隋永嘉郡。

wǔ dé sì nián píng lǐ zǐ tōng zhì kuò zhōu zhì zǒng guǎn fǔ guǎn sōng jiā tái sān zhōu

武德四年,平李子通,置括州,置总管府,管松、嘉、台三州。

kuò zhōu lǐng kuò cāng lí shuǐ èr xiàn

括州领括苍、丽水二县。

qī nián gǎi wéi dū du fǔ

七年,改为都督府。

bā nián fèi sōng zhōu wèi sōng yáng xiàn lái shǔ

八年,废松州为松阳县来属。

shěng lí shuǐ rù kuò cāng

省丽水入括苍。

zhēn guàn yuán nián fèi dū du fǔ

贞观元年,废都督府。

shěng dōng jiā zhōu yǐ yǒng jiā ān gù èr xiàn lái shǔ

省东嘉州,以永嘉、安固二县来属。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi jìn yún jùn

天宝元年, 改为缙云郡。

qián yuán yuán nián fù wèi kuò zhōu

乾元元年,复为括州。

dà lì shí sì nián xià wǔ yuè gǎi wéi chù zhōu bì dé zōng huì

大历十四年夏五月,改为处州,避德宗讳。

jiù lǐng xiàn sì hù yī wàn èr qiān bā bǎi jiǔ shí jiǔ kǒu shí wàn yī qiān liù bǎi liù

旧领县四,户一万二千八百九十九,口十万一千六百六。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù sì wàn èr qiān jiǔ bǎi sān shí liù kǒu èr shí wǔ wàn bā qiān èr bǎi sì shí bā

天宝领县五,户四万二千九百三十六,口二十五万八千二百四十八。

jīn xiàn liù

今县六。

zài jīng shī dōng nán sì qiān èr bǎi qī shí bā lǐ zhì dōng dōu sān qiān yī shí wǔ lǐ

在京师东南四千二百七十八里, 至东都三千一十五里。

lí shuǐ hàn huí pǔ xiàn dì shǔ kuài jī jùn

丽水汉回浦县地,属会稽郡。

guāng wǔ gèng wéi zhāng ān

光武更为章安。

duò píng chén gǎi yǒng jiā jùn wèi chù zhōu xún gǎi wéi kuò zhōu yòu fēn sōng yáng xiàn dōng jiè zhì kuò cāng xiàn

隋平陈,改永嘉郡为处州,寻改为括州,又分松阳县东界置括苍县。

dà lì shí sì nián xià gǎi wéi lí shuǐ xiàn zhōu suǒ zhì

大历十四年夏,改为丽水县,州所治

sōng yáng hòu hàn fēn zhāng ān zhī nán xiāng zhì sōng yáng xiàn xiàn dōng nán dà yáng jí sōng shù wèi míng

松阳后汉分章安之南乡置松阳县,县东南大阳及松树为名

jìn yún wàn suì dēng fēng yuán nián fēn kuò cāng jí wù zhōu yǒng kāng xiàn zhì

缙云万岁登封元年,分括苍及婺州永康县置

qīng tián jǐng yún èr nián fēn kuò cāng zhì

青田景云二年,分括苍置

suì chāng jiù xiàn

遂昌旧县。

wǔ dé bā nián bìng rù sōng yáng

武德八年,并入松阳。

jǐng yún èr nián fēn sōng yáng xiàn fù zhì

景云二年,分松阳县复置

lóng quán qián yuán èr nián yuè zhōu cì shǐ dú gū yǔ zòu qǐng yú kuò zhōu lóng quán xiāng zhì xiàn yǐ lóng quán wèi míng cóng zhī

龙泉乾元二年,越州刺史独孤屿奏请于括州龙泉乡置县,以龙泉为名,从之。

wēn zhōu shàng duò yǒng jiā jùn zhī yǒng jiā xiàn

温州上隋永嘉郡之永嘉县。

wǔ dé wǔ nián zhì dōng jiā zhōu lǐng yǒng jiā yǒng níng ān gù lè chéng héng yáng wǔ xiàn

武德五年,置东嘉州,领永嘉、永宁、安固、乐成、横阳五县。

zhēn guàn yuán nián fèi dōng jiā zhōu yǐ xiàn shǔ kuò zhōu

贞观元年,废东嘉州,以县属括州。

shàng yuán èr nián fēn kuò zhōu zhī yǒng jiā ān gù èr xiàn zhì wēn zhōu

上元二年,分括州之永嘉、安固二县置温州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yǒng jiā jùn

天宝元年,改为永嘉郡。

qián yuán yuán nián fù wèi wēn zhōu

乾元元年,复为温州。

tiān bǎo lǐng xiàn sì hù sì wàn èr qiān bā bǎi yī shí sì kǒu èr shí sì wàn yī qiān liù bǎi jiǔ shí sì

天宝领县四,户四万二千八百一十四,口二十四万一千六百九十四。

zài jīng shī dōng nán sì qiān qī bǎi sān shí qī lǐ zhì dōng dōu sān qiān jiǔ bǎi sì shí lǐ

在京师东南四千七百三十七里, 至东都三千九百四十里。

yǒng jiā hòu hàn fēn zhāng ān xiàn zhī dōng ōu xiāng zhì yǒng níng xiàn shǔ kuài jī jùn

永嘉后汉分章安县之东瓯乡置永宁县,属会稽郡。

jìn zhì yǒng jiā jùn

晋置永嘉郡。

duò gǎi wéi yǒng jiā

隋改为永嘉。

shàng yuán èr nián zhì wēn zhōu zhì yú běi xiàn

上元二年,置温州,治于北县

ān gù hòu hàn zhāng ān xiàn jìn gǎi wéi ān gù duò fèi

安固后汉章安县,晋改为安固,隋废。

wǔ dé bā nián fēn yǒng jiā xiàn zhì shǔ dōng jiā zhōu

武德八年,分永嘉县置,属东嘉州。

zhēn guàn yuán nián fèi dōng jiā zhōu ān gù shǔ kuò zhōu

贞观元年,废东嘉州,安固属括州。

shàng yuán yuán nián shǔ wēn zhōu

上元元年,属温州

héng yáng wǔ dé wǔ nián fēn ān gù xiàn zhì

横阳武德五年,分安固县置。

zhēn guàn yuán nián fèi dà zú yuán nián fù fēn ān gù zhì

贞观元年废,大足元年,复分安固置

lè chéng wǔ dé wǔ nián zhì qī nián bìng rù yǒng jiā xiàn

乐城武德五年置,七年并入永嘉县。

zài chū yuán nián fēn yǒng jiā fù zhì yě

载初元年,分永嘉复置也。

fú zhōu zhōng dōu dū fǔ duò jiàn ān jùn zhī mǐn xiàn

福州中都督府隋建安郡之闽县。

zhēn guàn chū zhì quán zhōu

贞观初,置泉州。

jǐng yún èr nián gǎi wéi mǐn zhōu zhì dū du fǔ dū mǐn quán jiàn zhāng hú wǔ zhōu

景云二年,改为闽州,置都督府,督闽、泉、建、漳、湖五州。

kāi yuán shí sān nián gǎi wéi fú zhōu yī jiù dū du fǔ réng zhì jīng lüè shǐ

开元十三年,改为福州,依旧都督府,仍置经略使。

èr shí èr nián ba zhāng hú èr zhōu lìng dū fú jiàn quán tīng sì zhōu

二十二年,罢漳、湖二州,令督福、建、泉、汀四州。

jiù shǔ lǐng nán dào tiān bǎo chū gǎi shǔ jiāng nán dōng dào

旧属岭南道,天宝初,改属江南东道。

xún gǎi wéi cháng lè jùn

寻改为长乐郡。

qián yuán yuán nián fù wèi fú zhōu dū du fǔ

乾元元年,复为福州都督府。

tiān bǎo lǐng xiàn bā hù sān wàn sì qiān bā shí sì kǒu qī wàn wǔ qiān bā bǎi qī shí liù

天宝领县八,户三万四千八十四,口七万五千八百七十六。

zài jīng shī dōng nán wǔ qiān sān shí sān lǐ zhì dōng dōu sì qiān èr bǎi sān shí sān lǐ

在京师东南五千三十三里,至东都四千二百三十三里。

mǐn hàn zhì xiàn shǔ kuài jī jùn

闽汉治县,属会稽郡。

qín shí wéi mǐn zhōng jùn

秦时为闽中郡。

hàn gāo lì mǐn yuè wáng dōu yú cǐ

汉高立闽越王,都于此。

wǔ dì zhū dōng yuè xǐ qí rén yú jiāng huái kōng qí de

武帝诛东越, 徙其人于江淮,空其地。

qí táo wáng zhě zì lì wèi yě xiàn hòu gēng míng dōng yě xiàn

其逃亡者,自立为冶县,后更名东冶县。

hòu hàn gǎi wéi hóu guān dōu wèi shǔ kuài jī jùn

后汉改为侯官都尉,属会稽郡。

jìn zhì jìn ān jùn

晋置晋安郡。

sòng qí yīn zhī chén zhì mǐn zhōu yòu gǎi wéi fēng zhōu

宋、齐因之,陈置闽州,又改为丰州。

duò píng chén gǎi wéi quán zhōu yáng dì gǎi wéi mǐn zhōu yòu wèi jiàn ān jùn

隋平陈改为泉州,炀帝改为闽州,又为建安郡。

kāi yuán shí sān nián gǎi wéi fú zhōu

开元十三年,改为福州。

jiē zhì mǐn xiàn

皆治闽县

hóu guān duò xiàn

侯官隋县。

hòu fèi

后废。

cháng ān èr nián yòu fēn mǐn xiàn zhì

长安二年,又分闽县置

cháng lè duò xiàn

长乐隋县。

hòu shěng

后省。

wǔ dé liù nián fēn mǐn xiàn zhì xīn níng xiàn

武德六年,分闽县置新宁县。

qí nián gǎi wéi cháng lè

其年,改为长乐

fú táng shèng lì èr nián fēn cháng lè zhì wàn ān xiàn

福唐圣历二年,分长乐置万安县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi fú táng

天宝元年,改为福唐

lián jiāng wǔ dé liù nián fēn mǐn xiàn zhì wēn má xiàn

连江武德六年,分闽县置温麻县。

qí nián gǎi wéi lián jiāng

其年,改为连江

zhǎng xī wǔ dé liù nián zhì qí nián bìng rù lián jiāng

长溪武德六年置,其年并入连江。

cháng ān èr nián fēn lián jiāng fù zhì

长安二年,分连江复置

gǔ tián kāi yuán èr shí jiǔ nián kāi shān dòng zhì

古田开元二十九年,开山洞置

yǒng tài yǒng tài nián fēn zhì

永泰永泰年分置

méi qīng xīn zhì

梅青新置。

quán zhōu zhōng duò jiàn ān jùn yòu wèi quán zhōu

泉州中隋建安郡,又为泉州。

jiù zhì mǐn xiàn hòu yí yú nán ān xiàn

旧治闽县,后移于南安县。

shèng lì èr nián fēn quán zhōu zhī nán ān pú tián lóng xī sān xiàn zhì wǔ róng zhōu

圣历二年,分泉州之南安、莆田、龙溪三县,置武荣州。

sān nián zhōu fèi sān xiàn hái quán zhōu

三年,州废,三县还泉州。

jiǔ shì yuán nián yòu yǐ sān xiàn zhì wǔ róng zhōu

久视元年,又以三县置武荣州。

jǐng yún èr nián gǎi wéi quán zhōu

景云二年,改为泉州。

kāi yuán èr shí jiǔ nián gē lóng xī shǔ zhāng zhōu

开元二十九年,割龙溪属漳州。

tiān bǎo yuán nián gǎi quán zhōu wèi qīng yuán jùn

天宝元年, 改泉州为清源郡。

qián yuán yuán nián fù wèi quán zhōu

乾元元年,复为泉州。

tiān bǎo lǐng xiàn sì hù èr wàn sān qiān bā bǎi liù kǒu shí liù wàn èr bǎi jiǔ shí wǔ

天宝领县四,户二万三千八百六,口十六万二百九十五。

zài jīng shī dōng nán liù qiān èr bǎi yī shí liù lǐ zhì dōng dōu wǔ qiān sì bǎi yī shí sān lǐ

在京师东南六千二百一十六里,至东都五千四百一十三里。

jìn jiāng kāi yuán bā nián fēn nán ān zhì jīn wèi zhōu zhī zhì suǒ

晋江开元八年,分南安置,今为州之治所

nán ān duò xiàn

南安隋县。

wǔ dé wǔ nián zhì fēng zhōu lǐng nán ān pú tián èr xiàn

武德五年,置丰州,领南安、莆田二县。

zhēn guàn yuán nián fèi fēng zhōu xiàn shǔ quán zhōu

贞观元年,废丰州,县属泉州。

shèng lì èr nián shǔ wǔ róng zhōu

圣历二年,属武荣州。

zhōu fèi lái shǔ

州废来属

pú tián wǔ dé wǔ nián fēn nán ān xiàn zhì shǔ fēng zhōu

莆田武德五年,分南安县置,属丰州。

zhōu fèi lái shǔ

州废来属。

xiān yóu shèng lì èr nián fēn pú tián zhì qīng yuán xiàn

仙游圣历二年,分莆田置清源县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi xiān yóu

天宝元年,改为仙游。

jiàn zhōu zhōng duò jiàn ān jùn zhī jiàn ān xiàn

建州中隋建安郡之建安县。

wǔ dé sì nián zhì jiàn zhōu lǐng suí chéng táng xìng jiàn yáng shā jiāng lè shào wǔ děng xiàn

武德四年,置建州,领绥城、唐兴、建阳、沙、 将乐、邵武等县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi jiàn ān jùn

天宝元年,改为建安郡。

qián yuán yuán nián fù wèi jiàn zhōu

乾元元年,复为建州。

jiù lǐng xiàn èr hù yī wàn wǔ qiān sān bǎi sān shí liù kǒu èr wàn èr qiān bā bǎi èr shí

旧领县二,户一万五千三百三十六,口二万二千八百二十。

tiān bǎo lǐng xiàn liù hù èr wàn qī qiān èr bǎi qī shí kǒu yī shí sì wàn sān qiān qī bǎi qī shí sì

天宝领县六,户二万七千二百七十,口一十四万三千七百七十四。

zài jīng shī dōng nán sì qiān jiǔ bǎi sān shí wǔ lǐ zhì dōng dōu sān qiān bā bǎi bā shí bā lǐ

在京师东南四千九百三十五里,至东都三千八百八十八里。

jiàn ān hàn yě xiàn dì

建安汉冶县地。

wú zhì jiàn ān xiàn zhōu suǒ zhì yǐ jiàn xī wèi míng

吴置建安县,州所治,以建溪为名

shào wǔ duò xiàn

邵武隋县

pǔ chéng zài chū yuán nián fēn jiàn ān xiàn zhì táng xīng xiàn

浦城载初元年,分建安县置唐兴县。

tiān shòu èr nián gǎi wéi wǔ níng

天授二年,改为武宁。

shén lóng yuán nián fù wèi táng xìng

神龙元年,复为唐兴。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi pǔ chéng

天宝元年,改为浦城

jiàn yáng duò fèi xiàn

建阳隋废县。

chuí gǒng sì nián fēn jiàn ān zhì

垂拱四年,分建安置

jiāng lè duò fèi xiàn

将乐隋废县。

chuí gǒng sì nián wǔ yuè fēn shào wǔ fù zhì

垂拱四年五月,分邵武复置

shā duò fèi xiàn

沙隋废县。

yǒng huī liù nián fēn jiàn ān zhì

永徽六年,分建安置。

tīng zhōu xià kāi yuán èr shí sì nián kāi fú fǔ èr zhōu shān dòng zhì tīng zhōu

汀州下开元二十四年,开福、抚二州山洞,置汀州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lín tīng jùn

天宝元年,改为临汀郡。

qián yuán yuán nián fù wèi tīng zhōu

乾元元年,复为汀州。

tiān bǎo lǐng xiàn sān hù sì qiān liù bǎi bā shí kǒu yī wàn sān qiān qī bǎi èr

天宝领县三,户四千六百八十,口一万三千七百二。

zài jīng shī dōng nán liù qiān yī bǎi qī shí sān lǐ zhì dōng dōu wǔ qiān sān bǎi qī shí lǐ

在京师东南六千一百七十三里,至东都五千三百七十里。

cháng tīng zhōu zhì suǒ

长汀州治所。

lóng yán níng huà yǐ shàng sān xiàn bìng kāi yuán èr shí sì nián kāi shān dòng zhì

龙岩宁化已上三县,并开元二十四年开山洞置。

zhāng zhōu chuí gǒng èr nián shí èr yuè jiǔ rì zhì

漳州垂拱二年十二月九日置。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi zhāng pǔ jùn

天宝元年,改为漳浦郡。

jiù shǔ lǐng nán dào tiān bǎo gē shǔ jiāng nán dōng dào

旧属岭南道,天宝割属江南东道。

qián yuán yuán nián fù wèi zhāng zhōu

乾元元年,复为漳州。

tiān bǎo lǐng xiàn èr hù wǔ qiān sān bǎi sì shí liù kǒu yī wàn qī qiān jiǔ bǎi sì shí

天宝领县二,户五千三百四十六,口一万七千九百四十。

zài jīng shī dōng nán qī qiān sān bǎi lǐ zhì dōng dōu liù qiān wǔ bǎi lǐ

在京师东南七千三百里,至东都六千五百里。

zhāng pǔ chuí gǒng èr nián shí èr yuè yǔ zhōu tóng zhì

漳浦垂拱二年十二月,与州同置。

zhōu suǒ zhì

州所治

lóng xī jiù shǔ quán zhōu

龙溪旧属泉州。

shèng lì èr nián shǔ wǔ róng zhōu

圣历二年,属武荣州。

jǐng yún èr nián hái quán zhōu

景云二年,还泉州。

kāi yuán èr shí jiǔ nián shǔ zhāng zhōu

开元二十九年, 属漳州。

jiāng nán xī dào

江南西道

xuān zhōu duò xuān chéng jùn

宣州隋宣城郡。

wǔ dé sān nián dù fú wēi guī huà

武德三年,杜伏威归化。

zhì xuān zhōu zǒng guǎn fǔ

置宣州总管府。

fēn xuān chéng zhì huái ān níng guó èr xiàn

分宣城置怀安、宁国二县。

liù nián xiàn fǔ gōng shí

六年,陷辅公祏。

qī nián zéi píng gǎi zhì xuān zhōu dū du dū xuān qián yóu chí sì zhōu fèi táo zhōu yǐ suí ān lái shǔ shěng huái ān níng guó èr xiàn

七年贼平,改置宣州都督,督宣、潜、猷、池四州,废桃州,以绥安来属,省怀安、宁国二县。

xuān zhōu lǐng xuān chéng suí ān èr xiàn

宣州领宣城、绥安二县。

bā nián fèi nán yù zhōu yǐ dāng tú lái shǔ fèi yóu zhōu yǐ jīng xiàn lái shǔ

八年,废南豫州, 以当涂来属,废猷州,以泾县来属。

jiǔ nián yí yáng zhōu yú jiāng dū yǐ lì yáng lì shuǐ dān yáng lái shǔ

九年,移扬州于江都,以溧阳、溧水、丹阳来属。

zhēn guàn yuán nián ba dū du fǔ

贞观元年,罢都督府。

fèi chí zhōu yǐ qiū pǔ nán líng èr xiàn lái shǔ

废池州,以秋浦、南陵二县来属。

shěng dān yáng rù dāng tú xiàn

省丹阳入当涂县。

kāi yuán zhōng xī zhì qīng yáng tài píng níng guó sān xiàn tiān bǎo yuán nián gǎi wéi xuān chéng jùn

开元中,析置青阳、太平、宁国三县,天宝元年,改为宣城郡。

zhì dé èr nián yòu xī zhì zhì dé xiàn

至德二年,又析置至德县。

qián yuán yuán nián fù wèi xuān zhōu

乾元元年,复为宣州。

yǒng tài yuán nián gē qiū pǔ qīng yáng zhì dé sān xiàn zhì chí zhōu

永泰元年,割秋浦、青阳、至德三县置池州。

jiù lǐng xiàn bā hù èr wàn èr qiān wǔ bǎi sān shí qī kǒu jiǔ wàn wǔ qiān qī bǎi wǔ shí sān

旧领县八,户二万二千五百三十七,口九万五千七百五十三。

tiān bǎo lǐng xiàn jiǔ hù yī shí èr wàn yī qiān èr bǎi sì kǒu bā shí bā wàn sì qiān jiǔ bǎi bā shí wǔ

天宝领县九,户一十二万一千二百四,口八十八万四千九百八十五。

jīn xiàn shí

今县十。

zài jīng shī dōng nán sān qiān wǔ bǎi wǔ shí yī lǐ zhì dōng dōu èr qiān wǔ bǎi yī shí lǐ

在京师东南三千五百五十一里, 至东都二千五百一十里。

xuān chéng hàn wǎn líng xiàn shǔ dān yáng jùn

宣城汉宛陵县,属丹阳郡。

qín shǔ zhāng jùn

秦属鄣郡。

liáng zhì nán yù zhōu duò gǎi wéi xuān zhōu yáng dì yòu wèi xuān chéng jùn jiē cǐ zhì suǒ

梁置南豫州,隋改为宣州,炀帝又为宣城郡,皆此治所

dāng tú hàn dān yáng xiàn dì shǔ dān yáng jùn

当涂汉丹阳县地,属丹阳郡。

jìn fēn dān yáng zhì yú hú xiàn

晋分丹阳置于湖县。

chéng dì yǐ jiāng běi dāng tú xiàn liú rén yù jū yú hú nǎi gǎi wéi dāng tú xiàn shǔ xuān zhōu

成帝以江北当涂县流人寓居于湖,乃改为当涂县,属宣州。

niú zhǔ shān yī míng cǎi shí zài xiàn běi sì shí wǔ lǐ dà jiāng zhōng

牛渚山,一名采石,在县北四十五里大江中。

wǔ dé sān nián zhì nán yù zhōu yǐ xiàn shǔ

武德三年,置南豫州,以县属。

bā nián shěng nán yù zhōu xiàn shǔ xuān zhōu

八年,省南豫州,县属宣州

jīng hàn jīng xiàn shǔ dān yáng jùn

泾汉泾县,属丹阳郡。

wǔ dé sān nián zhì yóu zhōu lǐng jīng nán yáng ān wú sān xiàn

武德三年,置猷州,领泾、南阳、安吴三县。

bā nián fèi yóu zhōu jí nán yáng ān wú èr xiàn

八年, 废猷州及南阳、安吴二县。

shǔ xuān zhōu

属宣州。

xiàn jiè yǒu líng yáng shān

县界有陵阳山

guǎng dé hàn gù zhāng xiàn shǔ dān yáng jùn

广德汉故鄣县,属丹阳郡。

sòng fēn xuān chéng zhī guǎng dé wú xīng zhī gù zhāng zhì suí ān xiàn

宋分宣城之广德、吴兴之故鄣,置绥安县。

zhì dé èr nián jiǔ yuè gǎi wéi guǎng dé yǐ xiàn jiè guǎng dé gù chéng wèi míng

至德二年九月,改为广德,以县界广德故城为名

lì yáng hàn xiàn shǔ dān yáng jùn

溧阳汉县,属丹阳郡。

shàng yuán yuán nián shí yī yuè gē shǔ shēng zhōu

上元元年十一月,割属升州。

zhōu fèi lái shǔ

州废来属

lì shuǐ hàn lì yáng de

溧水汉溧阳地。

duò wèi xiàn

隋为县。

wǔ dé sān nián shǔ yáng zhōu

武德三年,属扬州。

jiǔ nián shǔ xuān zhōu

九年,属宣州。

qián yuán yuán nián shǔ shēng zhōu

乾元元年,属升州。

zhōu fèi hái shǔ

州废还属

nán líng hàn chūn gǔ xiàn dì shǔ dān yáng jùn

南陵汉春谷县地,属丹阳郡。

liáng zhì nán líng xiàn

梁置南陵县。

wǔ dé qī nián shǔ chí zhōu

武德七年,属池州。

zhōu fèi lái shǔ

州废来属。

jiù zhì zhě qí chéng cháng ān sì nián yí lǐ qīng yáng chéng

旧治赭圻城,长安四年,移理青阳城

tài píng tiān bǎo shí yī zài zhēng yuè xī jīng xiàn zhì

太平天宝十一载正月,析泾县置

níng guó duò xiàn

宁国隋县。

wǔ dé liù nián fèi tiān bǎo sān zài fù zhì

武德六年废,天宝三载复置

jīng dé bǎo yìng èr nián èr yuè xī tài píng xiàn zhì

旌德宝应二年二月,析太平县置。

chí zhōu xià duò xuān chéng jùn zhī qiū pǔ xiàn

池州下隋宣城郡之秋浦县。

wǔ dé sì nián zhì chí zhōu lǐng qiū pǔ nán líng èr xiàn

武德四年,置池州,领秋浦、南陵二县。

zhēn guàn yuán nián fèi chí zhōu yǐ qiū pǔ shǔ xuān zhōu

贞观元年,废池州,以秋浦属宣州。

yǒng tài yuán nián jiāng xī guān chá shǐ li miǎn yǐ qiū pǔ qù hóng zhōu jiǔ bǎi lǐ qǐng fù zhì chí zhōu réng qǐng gē qīng yáng zhì dé èr xiàn lì zhī yòu xī zhì shí dài xiàn bìng cóng zhī

永泰元年,江西观察使李勉以秋浦去洪州九百里,请复置池州,仍请割青阳、至德二县隶之,又析置石埭县,并从之。

hòu lì xuān zhōu

后隶宣州。

lǐng xiàn sì hù yī wàn jiǔ qiān kǒu bā wàn qī qiān jiǔ bǎi liù shí qī

领县四,户一万九千,口八万七千九百六十七。

qiū pǔ zhōu suǒ zhì

秋浦州所治。

hàn shí chéng xiàn shǔ dān yáng jùn

汉石城县,属丹阳郡。

duò fēn nán líng zhì qiū pǔ xiàn yīn shuǐ wèi míng

隋分南陵置秋浦县,因水为名

qīng yáng tiān bǎo yuán nián fēn jīng nán líng qiū pǔ sān xiàn zhì zhì gǔ lín chéng

青阳天宝元年,分泾、南陵、秋浦三县置,治古临城

zhì dé zhì dé èr nián xī zhì

至德至德二年析置

shí dài yǒng tài èr nián gē qiū pǔ fú liáng yī sān xiàn zhì zhì gǔ shí dài chéng

石埭永泰二年,割秋浦、浮梁、黟三县置,治古石埭城。

ráo zhōu xià duò pó yáng jùn

饶州下隋鄱阳郡。

wǔ dé sì nián píng jiāng zuǒ zhì ráo zhōu lǐng pó yáng xīn píng guǎng jìn yú gān lè píng cháng chéng yù tíng yì yáng shàng ráo jiǔ xiàn

武德四年,平江左,置饶州,领鄱阳、新平、广晋、余干、 乐平、长城、玉亭、弋阳、上饶九县。

qī nián shěng shàng ráo rù yì yáng shěng yù tíng rù cháng chéng yú gān èr xiàn

七年,省上饶入弋阳,省玉亭入长城、余干二县。

bā nián yòu bìng cháng chéng rù yú gān bìng xīn píng guǎng jìn rù pó yáng

八年,又并长城入余干,并新平、广晋入鄱阳。

jiù lǐng xiàn sì hù yī wàn yī qiān sì bǎi kǒu wǔ wàn jiǔ qiān bā bǎi yī shí qī

旧领县四,户一万一千四百, 口五万九千八百一十七。

tiān bǎo hù sì wàn bā bǎi jiǔ shí jiǔ kǒu èr shí sì wàn sì qiān sān bǎi wǔ shí

天宝,户四万八百九十九,口二十四万四千三百五十。

zài jīng shī dōng nán sān qiān èr bǎi liù shí sān lǐ zhì dōng dōu èr qiān sì bǎi yī shí sān lǐ

在京师东南三千二百六十三里,至东都二千四百一十三里。

pó yáng hàn xiàn shǔ yù zhāng jùn

鄱阳汉县,属豫章郡。

gǔ chéng zài jīn xiàn dōng jiè yǒu pó jiāng jīn wèi zhōu suǒ lǐ

古城在今县东界,有鄱江,今为州所理

yú gān hàn yú gān xiàn shǔ yù zhāng jùn

余干汉余干县属豫章郡。

gǔ suǒ wèi hàn yuè yě

古所谓汗越也。

hàn yīn gàn suí cháo qù shuǐ

汗音干,隋朝去“水”。

lè píng wǔ dé zhōng zhì jiǔ nián shěng hòu zhòng zhì

乐平武德中置,九年省,后重置

fú liáng wǔ dé zhōng fèi xīn píng xiàn

浮梁武德中,废新平县。

kāi yuán sì nián fēn pó yáng zhì hòu gǎi xīn chāng

开元四年,分鄱阳置,后改新昌。

tiān bǎo yuán nián fù zhì

天宝元年复置。

hóng zhōu shàng dōu dū fǔ duò yù zhāng jùn

洪州上都督府隋豫章郡。

wǔ dé wǔ nián píng lín shì hóng zhì hóng zhōu zǒng guǎn fǔ guǎn hóng ráo fǔ jí qián nán píng liù zhōu fēn yù zhāng zhì zhōng líng xiàn

武德五年,平林士弘,置洪州总管府,管洪、饶、 抚、吉、虔、南平六州,分豫章置钟陵县。

hóng zhōu lǐng yù zhāng fēng chéng zhōng líng sān xiàn

洪州领豫章、丰城、钟陵三县。

bā nián fèi sūn zhōu nán chāng zhōu mǐ zhōu yǐ nán chāng jiàn chāng gāo ān sān xiàn lái shǔ

八年, 废孙州、南昌州、米州,以南昌、建昌、高安三县来属。

shěng zhōng líng nán chāng èr xiàn rù yù zhāng

省钟陵、南昌二县入豫章。

zhēn guàn èr nián jiā hóng ráo fǔ jí qián yuán jiāng è děng bā zhōu

贞观二年,加洪、饶、抚、吉、虔、袁、江、鄂等八州。

xiǎn qìng sì nián dū ráo è děng zhōu

显庆四年,督饶、鄂等州。

hóng zhōu jiù lǐng xiàn sì yǒng chún èr nián zhì xīn wú xiàn

洪州旧领县四,永淳二年,置新吴县。

cháng ān sì nián zhì wǔ níng xiàn yòu dū hóng yuán jí qián fǔ wǔ zhōu

长安四年,置武宁县,又督洪、袁、吉、虔、 抚五州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yù zhāng jùn

天宝元年,改为豫章郡。

qián yuán yuán nián fù wèi hóng zhōu

乾元元年,复为洪州。

jiù lǐng xiàn sì yù zhāng fēng chéng gāo ān jiàn chāng

旧领县四:豫章、丰城、 高安、建昌。

hù yī wàn wǔ qiān sì bǎi wǔ shí liù kǒu qī wàn sì qiān sì shí sì

户一万五千四百五十六,口七万四千四十四。

tiān bǎo lǐng xiàn liù hù wǔ wàn wǔ qiān wǔ bǎi sān shí kǒu sān shí wǔ wàn sān qiān èr bǎi sān shí yī

天宝领县六,户五万五千五百三十,口三十五万三千二百三十一。

zài jīng shī dōng nán sān qiān jiǔ shí lǐ zhì dōng dōu èr qiān èr bǎi yī shí yī lǐ

在京师东南三千九十里,至东都二千二百一十一里。

zhōng líng hàn nán chāng xiàn yù zhāng jùn suǒ zhì yě

钟陵汉南昌县,豫章郡所治也。

duò gǎi wéi yù zhāng xiàn zhì hóng zhōu yáng dì fù wèi yù zhāng jùn

隋改为豫章县,置洪州,炀帝复为豫章郡。

bǎo yìng yuán nián liù yuè yǐ fàn dài zōng huì gǎi wéi zhōng líng qǔ de míng

宝应元年六月,以犯代宗讳,改为钟陵,取地名

fēng chéng wú fēn nán chāng xiàn zhì fù chéng xiàn jìn gǎi wéi fēng chéng

丰城吴分南昌县置富城县,晋改为丰城

gāo ān hàn jiàn chéng xiàn shǔ yù zhāng jùn

高安汉建城县,属豫章郡。

wǔ dé wǔ nián gǎi wéi gāo ān réng zhì jìng zhōu lǐng gāo ān wàng cài huá yáng sān xiàn

武德五年,改为高安,仍置靖州,领高安、望蔡、 华阳三县。

qī nián gǎi jìng zhōu wèi mǐ zhōu

七年,改靖州为米州。

qí nián yòu gǎi wéi yún zhōu

其年,又改为筠州。

bā nián fèi yún zhōu shěng huá yáng wàng cài èr xiàn yǐ gāo ān shǔ hóng zhōu

八年,废筠州,省华阳、望蔡二县,以高安属洪州

jiàn chāng hàn hǎi hūn xiàn shǔ yù zhāng jùn

建昌汉海昏县,属豫章郡。

hòu hàn fēn lì jiàn chāng

后汉分立建昌。

wǔ dé wǔ nián fēn zhì nán chāng zhōu zǒng guǎn fǔ guǎn nán chāng xī wú jìng mǐ sūn wǔ zhōu

武德五年,分置南昌州总管府, 管南昌、西吴、靖、米、孙五州。

nán chāng zhōu lǐng jiàn chāng lóng ān yǒng xiū sān xiàn

南昌州领建昌、龙安、永修三县。

qī nián ba dū du wèi nán chāng zhōu

七年,罢都督为南昌州。

bā nián fèi nán chāng zhōu jí sūn zhōu yǐ nán chāng zhōu xīn wú yǒng xiū lóng ān rù jiàn chāng xiàn yǐ sūn zhōu zhī jiàn chāng rù yù zhāng xiàn ér yǐ jiàn chāng shǔ hóng zhōu

八年,废南昌州及孙州,以南昌州新吴、永修、龙安入建昌县,以孙州之建昌入豫章县,而以建昌属洪州

xīn wú jiù fèi xiàn

新吴旧废县。

yǒng chún èr nián fēn jiàn chāng zhì

永淳二年,分建昌置

wǔ níng cháng ān sì nián fēn jiàn chāng zhì wǔ níng xiàn

武宁长安四年,分建昌置武宁县。

jǐng yún yuán nián gǎi wéi yù níng

景云元年,改为豫宁。

bǎo yìng yuán nián fù wèi wǔ níng

宝应元年,复为武宁

fēn níng zhēn yuán shí liù nián èr yuè zhì

分宁贞元十六年二月置。

qián zhōu zhōng duò nán kāng jùn

虔州中隋南康郡。

wǔ dé wǔ nián píng jiāng zuǒ zhì qián zhōu

武德五年,平江左,置虔州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi nán kāng jùn

天宝元年,改为南康郡。

qián yuán yuán nián fù wèi qián zhōu

干元元年,复为虔州。

jiù lǐng xiàn sì hù bā qiān jiǔ bǎi jiǔ shí sì kǒu sān wàn jiǔ qiān jiǔ bǎi yī

旧领县四,户八千九百九十四,口三万九千九百一。

tiān bǎo lǐng xiàn liù hù sān wàn qī qiān liù bǎi sì shí qī kǒu èr shí qī wàn wǔ qiān sì bǎi yī shí

天宝领县六,户三万七千六百四十七,口二十七万五千四百一十。

jīn xiàn qī

今县七。

zài jīng shī dōng nán sì qiān yī shí qī lǐ zhì dōng dōu sān qiān sì bǎi lǐ

在京师东南四千一十七里,至东都三千四百里。

gàn gǔ làn fǎn

赣古滥反

zhōu suǒ lǐ

州所理。

hàn xiàn shǔ yù zhāng jùn

汉县,属豫章郡。

hàn fēn yù zhāng lì lú líng jùn jìn gǎi wéi nán kāng jùn

汉分豫章立庐陵郡,晋改为南康郡。

duò chū wèi qián zhōu yáng dì wèi nán kāng jùn

隋初为虔州, 炀帝为南康郡。

jiē zhì gàn

皆治赣

qián huà wú fēn gàn lì yáng dōu xiàn jìn gǎi wéi níng dū

虔化吴分赣立阳都县,晋改为宁都。

duò píng chén gǎi wéi qián huà shǔ qián zhōu

隋平陈,改为虔化,属虔州

nán kāng hàn nán yě xiàn shǔ yù zhāng jùn

南康汉南野县,属豫章郡。

wú fēn nán yě lì nán ān xiàn jìn gǎi wéi nán kāng

吴分南野立南安县,晋改为南康

yú dōu hàn xiàn shǔ yù zhāng jùn

雩都汉县,属豫章郡

xìn fēng yǒng chún yuán nián fēn nán kāng zhì nán ān xiàn

信丰永淳元年,分南康置南安县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi xìn fēng

天宝元年,改为信丰

dà yǔ shén lóng yuán nián fēn nán kāng zhì

大庾神龙元年,分南康置

ān yuǎn zhēn yuán sì nián bā yuè sì rì zhì

安远贞元四年八月四日置。

fǔ zhōu zhōng duò lín chuān jùn

抚州中隋临川郡。

wǔ dé wǔ nián tǎo píng lín shì hóng zhì fǔ zhōu lǐng lín chuān nán chéng jùn wǔ yí huáng chóng rén yǒng chéng dōng xīng jiāng lè bā xiàn

武德五年,讨平林士弘,置抚州,领临川、南城、郡武、 宜黄、崇仁、永城、东兴、将乐八县。

qī nián shěng dōng xīng yǒng chéng jiāng lè sān xiàn yǐ shào wǔ lì jiàn zhōu

七年,省东兴、永城、将乐三县,以邵武隶建州。

bā nián shěng yí huáng xiàn

八年,省宜黄县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lín chuān jùn

天宝元年,改为临川郡。

qián yuán yuán nián fù wèi fǔ zhōu

乾元元年,复为抚州。

jiù lǐng xiàn sān hù qī qiān sān bǎi wǔ shí sì kǒu sì wàn liù bǎi bā shí wǔ

旧领县三, 户七千三百五十四,口四万六百八十五。

tiān bǎo lǐng xiàn sì hù sān wàn liù bǎi wǔ kǒu shí qī wàn liù qiān sān bǎi jiǔ shí sì

天宝领县四,户三万六百五,口十七万六千三百九十四。

zài jīng shī dōng nán sān qiān sān bǎi yī shí èr lǐ zhì dōng dōu èr qiān wǔ bǎi sì shí lǐ

在京师东南三千三百一十二里,至东都二千五百四十里。

lín chuān zhōu suǒ lǐ

临川州所理。

hàn nán chāng xiàn dì

汉南昌县地。

hòu hàn fēn nán chāng zhì lín rǔ xiàn

后汉分南昌置临汝县。

wú zhì lín chuān jùn lì nán cháo bù gǎi

吴置临川郡,历南朝不改。

duò píng chén gǎi lín chuān jùn wèi fǔ zhōu réng gǎi lín rǔ xiàn wèi lín chuān xiàn

隋平陈,改临川郡为抚州,仍改临汝县为临川县。

zhōu jùn suǒ lǐ jiē cǐ xiàn

州郡所理,皆此县

nán chéng hàn xiàn shǔ yù zhāng jùn

南城汉县,属豫章郡。

kāi yuán bā nián fēn nán chéng zhì

开元八年,分南城置

chóng rén wú fēn lín rǔ zhì xīn jiàn xiàn

崇仁吴分临汝置新建县。

liáng gǎi wéi bā shān xiàn réng qiáo zhì bā shān jùn

梁改为巴山县,仍侨置巴山郡。

duò píng chén gǎi bā shān wèi chóng rén xiàn

隋平陈,改巴山为崇仁县

nán fēng kāi yuán bā nián fēn nán chéng zhì

南丰开元八年,分南城置。

jí zhōu shàng duò lú líng jùn

吉州上隋庐陵郡。

wǔ dé wǔ nián tǎo píng lín shì hóng zhì jí zhōu lǐng lú líng xīn gàn èr xiàn

武德五年,讨平林士弘,置吉州,领庐陵、新淦二县。

qī nián fèi yǐng zhōu yǐ ān fú xiàn lái shǔ

七年,废颍州,以安福县来属。

bā nián fèi nán píng zhōu yǐ tài hé xiàn lái shǔ

八年,废南平州,以太和县来属。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lú líng jùn

天宝元年,改为庐陵郡。

qián yuán yuán nián fù wèi jí zhōu

乾元元年,复为吉州。

jiù lǐng xiàn sì hù yī wàn wǔ qiān sì shí kǒu wǔ wàn sān qiān èr bǎi bā shí wǔ

旧领县四,户一万五千四十,口五万三千二百八十五。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù sān wàn qī qiān qī bǎi wǔ shí èr kǒu èr shí sān wàn qī qiān sān shí èr

天宝领县五,户三万七千七百五十二,口二十三万七千三十二。

lú líng hàn xiàn shǔ yù zhāng jùn

庐陵汉县,属豫章郡。

hòu hàn gǎi wéi xī chāng

后汉改为西昌。

duò fù wèi lú líng zhōu suǒ zhì yě

隋复为庐陵,州所治也。

jiù zhì zi yáng chéng yǒng chún yuán nián yí yú jīn suǒ

旧治子阳城, 永淳元年,移于今所

tài hé duò xiàn

太和隋县。

wǔ dé wǔ nián zhì nán píng zhōu lǐng tài hé yǒng xīn guǎng xìng dōng chāng sì xiàn

武德五年,置南平州,领太和、永新、广兴、东昌四县。

bā nián fèi nán píng zhōu yǐ yǒng xīn děng sān xiàn bìng tài hé shǔ jí zhōu

八年, 废南平州,以永新等三县并太和,属吉州

ān fú wú zhì ān chéng jùn yú cǐ

安福吴置安成郡于此。

duò fèi wèi ān fù hòu gǎi wéi ān fú

隋废为安复,后改为安福

xīn gàn hàn jiù xiàn shǔ yù zhāng jùn

新淦汉旧县,属豫章郡。

gàn yīn gàn yòu yīn gān

淦,音绀,又音甘。

yǒng xīn fèi xiàn

永新废县。

xiǎn qìng èr nián fēn tài hé zhì

显庆二年,分太和置。

jiāng zhōu zhōng duò jiǔ jiāng jùn

江州中隋九江郡。

wǔ dé sì nián píng lín shì hóng zhì jiāng zhōu lǐng pèn chéng xún yáng péng zé sān xiàn

武德四年,平林士弘,置江州,领湓城、浔阳、彭泽三县。

wǔ nián zhì zǒng guǎn guǎn jiāng è zhì hào sì zhōu bìng guǎn chāng hóng sì zǒng guǎn fǔ

五年,置总管,管江、鄂、智、浩四州,并管昌、洪四总管府。

yòu fēn pèn chéng zhì chu chéng xiàn fēn péng zé zhì dōu chāng xiàn

又分湓城置楚城县, 分彭泽置都昌县。

bā nián fèi hào zhōu jí lè chéng xiàn rù péng zé xiàn yòu fèi pèn chéng rù xún yáng

八年,废浩州及乐城县入彭泽县,又废湓城入浔阳。

zhēn guàn yuán nián ba dū du fǔ

贞观元年, 罢都督府。

bā nián fèi chu chéng xiàn rù xún yáng

八年,废楚城县入浔阳。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi xún yáng jùn

天宝元年,改为浔阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi jiāng zhōu

乾元元年,复为江州。

jiù lǐng xiàn sān hù liù qiān sān bǎi liù shí kǒu èr wàn wǔ qiān wǔ bǎi jiǔ shí jiǔ

旧领县三,户六千三百六十,口二万五千五百九十九。

tiān bǎo hù èr wàn jiǔ qiān èr shí wǔ kǒu shí wǔ wǔ qiān qī bǎi sì shí sì

天宝,户二万九千二十五, 口十五五千七百四十四。

zài jīng shī dōng nán èr qiān jiǔ bǎi sì shí bā lǐ zhì dōng dōu èr qiān yī bǎi jiǔ shí qī lǐ

在京师东南二千九百四十八里,至东都二千一百九十七里。

xún yáng zhōu suǒ lǐ

浔阳州所理。

hàn xiàn shǔ lú jiāng jùn

汉县,属庐江郡。

jìn zhì jiāng zhōu

晋置江州。

duò gǎi wéi péng lǐ xiàn qǔ zhōu dōng nán wǔ shí èr lǐ yǒu péng lǐ hú wèi míng

隋改为彭蠡县,取州东南五十二里有彭蠡湖为名。

yáng dì gǎi wéi pèn chéng qǔ xiàn jiè pèn shuǐ wèi míng

炀帝改为湓城,取县界湓水为名。

wǔ dé sì nián fù wèi xún yáng xún shuǐ zhì cǐ rù jiāng wèi míng

武德四年,复为浔阳,浔水至此入江为名

dū chāng wǔ dé wǔ nián fēn péng zé zhì shǔ hào zhōu

都昌武德五年,分彭泽置,属浩州。

bā nián fèi hào zhōu xiàn shǔ jiāng zhōu

八年,废浩州,县属江州

péng zé hàn xiàn shǔ yù zhāng jùn

彭泽汉县,属豫章郡。

duò wèi lóng chéng xiàn

隋为龙城县。

wǔ dé wǔ nián zhì hào zhōu yòu fēn zhì dū chāng lè chéng èr xiàn

武德五年,置浩州,又分置都昌、乐城二县。

bā nián ba hào zhōu yǐ péng zé shǔ jiāng zhōu réng shěng lè chéng rù péng zé

八年,罢浩州,以彭泽属江州,仍省乐城入彭泽。

zhì dé èr nián jiǔ yuè zhōng chéng sòng ruò sī zòu zhì

至德二年九月,中丞宋若思奏置。

yuán zhōu xià duò yí chūn jùn

袁州下隋宜春郡。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì yuán zhōu

武德四年,平萧铣,置袁州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yí chūn jùn

天宝元年,改为宜春郡。

qián yuán yuán nián fù wèi yuán zhōu

干元元年,复为袁州。

jiù lǐng xiàn sān hù sì qiān liù bǎi sān shí liù kǒu èr wàn wǔ qiān qī bǎi yī shí liù

旧领县三,户四千六百三十六,口二万五千七百一十六。

tiān bǎo hù èr wàn qī qiān jiǔ shí yī kǒu yī shí sì wàn sì qiān jiǔ shí liù

天宝, 户二万七千九十一,口一十四万四千九十六。

zài jīng shī dōng nán sān qiān wǔ bǎi bā shí lǐ zhì dōng dōu èr qiān yī bǎi liù shí yī lǐ

在京师东南三千五百八十里,至东都二千一百六十一里。

yí chūn zhōu suǒ lǐ

宜春州所理。

hàn xiàn shǔ yù zhāng jùn

汉县,属豫章郡。

wú wèi ān chéng jùn nán cháo bù gǎi

吴为安成郡,南朝不改。

jìn gǎi wéi yí yáng

晋改为宜阳。

duò zhì yuán zhōu yáng dì wèi yí chūn jùn

隋置袁州,炀帝为宜春郡。

fù gǎi wéi yí chūn

复改为宜春。

yí chūn quán shuǐ míng zài zhōu xi

宜春,泉水名,在州西。

qǔ cǐ shuǐ wèi jiǔ zuò gòng

取此水为酒,作贡。

píng xiāng wú fēn yí chūn zhì píng xiāng xiàn shǔ ān chéng jùn

萍乡吴分宜春置萍乡县,属安成郡。

xīn yù wú fēn yí chūn zhì xīn yù shǔ ān chéng jùn

新喻吴分宜春置新喻,属安成郡。

è zhōu shàng duò jiāng xià jùn

鄂州上隋江夏郡。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ gǎi wéi è zhōu

武德四年,平萧铣,改为鄂州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi jiāng xià jùn

天宝元年,改为江夏郡。

qián yuán yuán nián fù wèi è zhōu

乾元元年,复为鄂州。

yǒng tài hòu zhì è yuè guān chá shǐ lǐng è yuè qí huáng sì zhōu héng yǐ è zhōu wèi shǐ lǐ suǒ

永泰后,置鄂岳观察使,领鄂、岳、蕲、黄四州,恒以鄂州为使理所。

jiù lǐng xiàn sì hù sān qiān qī bǎi wǔ shí sì kǒu yī wàn sì qiān liù bǎi yī shí wǔ

旧领县四,户三千七百五十四,口一万四千六百一十五。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù yī wàn jiǔ qiān yī bǎi jiǔ shí kǒu bā wàn sì qiān wǔ bǎi liù shí sān

天宝领县五, 户一万九千一百九十,口八万四千五百六十三。

hòu bìng miǎn zhōu rù è zhōu yǐ hàn yáng shui yì chuān lái shǔ

后并沔州入鄂州,以汉阳、氵义川来属。

zài jīng shī dōng nán èr qiān sān bǎi sì shí liù lǐ zhì dōng dōu yī qiān wǔ bǎi sān shí lǐ

在京师东南二千三百四十六里,至东都一千五百三十里。

jiāng xià hàn jùn míng

江夏汉郡名。

běn hàn shā xiàn xiàn dì shǔ jiāng xià jùn

本汉沙羡县地,属江夏郡。

jìn gǎi shā xiàn wèi shā yáng

晋改沙羡为沙阳。

jiāng hàn èr shuǐ huì yú zhōu xi chūn qiū wèi zhī xià ruì jìn sòng wèi zhī xià kǒu

江、汉二水会于州西,春秋谓之夏汭,晋、宋谓之夏口。

sòng zhì jiāng xià jùn

宋置江夏郡。

zhì yú cǐ

治于此。

duò bù gǎi

隋不改。

wǔ dé sì nián gǎi wéi è zhōu qǔ hàn xiàn míng

武德四年, 改为鄂州,取汉县名

yǒng xīng hàn è xiàn de shǔ jiāng xià jùn

永兴汉鄂县地,属江夏郡。

wú fēn è zhì xīn yáng xiàn duò gǎi wéi yǒng xīng

吴分鄂置新阳县,隋改为永兴

wǔ chāng hàn è xiàn shǔ jiāng xià jùn

武昌汉鄂县,属江夏郡。

wú jìn wéi zhòng zhèn yǐ míng jiàng wèi zhèn shǒu

吴、晋为重镇,以名将为镇守

pú qí wú fēn shā xiàn xiàn zhì

蒲圻吴分沙羡县置

táng nián tiān bǎo èr nián kāi shān dòng zhì

唐年天宝二年,开山洞置

hàn yáng hàn ān lù xiàn dì shǔ jiāng xià jùn

汉阳汉安陆县地,属江夏郡。

jìn zhì dùn yáng xiàn

晋置沌阳县。

duò chū wèi hàn jīn xiàn yáng dì gǎi wéi hàn yáng

隋初为汉津县,炀帝改为汉阳。

wǔ dé sì nián píng zhū càn fēn miǎn yáng jùn zhì miǎn zhōu zhì hàn yáng xiàn

武德四年,平朱粲,分沔阳郡置沔州,治汉阳县。

zhēn guàn hù yī qiān wǔ bǎi yī shí qī kǒu liù qiān jiǔ bǎi wǔ shí jiǔ

贞观,户一千五百一十七,口六千九百五十九。

zhì tài hé qī nián è yuè jié dù shǐ niú sēng rú zòu miǎn zhōu yǔ è zhōu gé jiāng dōu guǎn yī xiàn qǐng bìng rù è zhōu cóng zhī

至太和七年,鄂岳节度使牛僧孺奏,沔州与鄂州隔江,都管一县, 请并入鄂州,从之。

jiù shǔ huái nán dào

旧属淮南道。

shui yì chuān hàn ān lù xiàn dì hòu wèi zhì shui yì chuān jùn

氵义川汉安陆县地,后魏置氵义川郡。

wǔ dé sì nián fēn hàn yáng xiàn zhì shui yì chuān xiàn shǔ miǎn zhōu

武德四年,分汉阳县置氵义川县,属沔州。

zhōu fèi shǔ è zhōu

州废,属鄂州。

yuè zhōu xià duò bā líng jùn

岳州下隋巴陵郡。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì bā zhōu lǐng bā líng huá róng yuán jiāng luō xiāng yīn wǔ xiàn

武德四年,平萧铣,置巴州,领巴陵、华容、沅江、罗、 湘阴五县。

liù nián gǎi wéi yuè zhōu

六年,改为岳州。

shěng luō xiàn

省罗县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi bā líng jùn

天宝元年,改为巴陵郡。

qián yuán yuán nián fù wèi yuè zhōu

乾元元年,复为岳州。

jiù lǐng xiàn sì hù sì qiān èr kǒu yī wàn qī qiān wǔ bǎi wǔ shí liù

旧领县四,户四千二,口一万七千五百五十六。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù yī wàn yī qiān qī bǎi sì shí kǒu wǔ wàn èr bǎi jiǔ shí bā

天宝领县五,户一万一千七百四十,口五万二百九十八。

zài jīng shī dōng nán èr qiān èr bǎi sān shí qī lǐ zhì dōng dōu yī qiān bā bǎi yī shí liù lǐ

在京师东南二千二百三十七里,至东都一千八百一十六里。

bā líng hàn xià juàn xiàn shǔ cháng shā jùn

巴陵汉下隽县,属长沙郡。

wú zhì bā líng xiàn

吴置巴陵县。

jìn zhì jiàn chāng jùn duò gǎi wéi bā zhōu yáng dì gǎi wèi bā líng jùn

晋置建昌郡,隋改为巴州,炀帝改为巴陵郡。

wǔ dé zhì yuè zhōu jiē zhì bā líng xiàn

武德置岳州,皆置巴陵县。

xiàn jiè yǒu gǔ ba qiū

县界有古巴丘

huá róng hàn chán líng xiàn de shǔ wǔ líng jùn liú biǎo gǎi wéi ān nán

华容汉孱陵县地,属武陵郡,刘表改为安南。

duò gǎi wéi huá róng

隋改为华容。

chuí gǒng èr nián qù huá zì yuē róng chéng

垂拱二年,去 “华”字,曰容城。

shén lóng yuán nián fù wèi huá róng

神龙元年,复为华容

yuán jiāng hàn yì yáng xiàn shǔ cháng shā guó

沅江汉益阳县,属长沙国。

duò gǎi wéi ān lè yòu gǎi wéi yuán jiāng shǔ yuè zhōu

隋改为安乐,又改为沅江,属岳州

xiāng yīn hàn luō xiàn shǔ cháng shā guó

湘阴汉罗县,属长沙国。

sòng zhì xiāng yīn xiàn xiàn jiè mì shuǐ zhù rù xiāng jiāng

宋置湘阴县,县界汨水,注入湘江

chāng jiāng shén lóng sān nián fēn xiāng yīn xiàn zhì

昌江神龙三年,分湘阴县置。

tán zhōu zhōng dōu dū fǔ duò cháng shā jùn

潭州中都督府隋长沙郡。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì tán zhōu zǒng guǎn fǔ guǎn tán héng yǒng chēn lián nán liáng nán yún nán yíng bā zhōu

武德四年,平萧铣,置潭州总管府,管潭、衡、永、 郴、连、南梁、南云、南营八州。

tán zhōu lǐng cháng shā héng shān lǐ líng xiāng xiāng yì yáng xīn kāng liù xiàn

潭州领长沙、衡山、醴陵、湘乡、益阳、新康六县。

qī nián fèi yún zhōu gǎi nán liáng wèi shào zhōu nán yíng wéi dào zhōu

七年,废云州,改南梁为邵州,南营为道州。

shěng xīn kāng xiàn

省新康县。

dū tán héng chēn lián yǒng shào dào děng qī zhōu

督潭、衡、郴、连、 永、邵、道等七州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi cháng shā jùn

天宝元年,改为长沙郡。

qián yuán yuán nián fù wèi tán zhōu

乾元元年,复为潭州。

jiù lǐng xiàn wǔ hù jiǔ qiān sān shí yī kǒu sì wàn sì bǎi sì shí jiǔ

旧领县五,户九千三十一,口四万四百四十九。

tiān bǎo lǐng xiàn liù hù sān wàn èr qiān èr bǎi qī shí èr kǒu shí jiǔ wàn èr qiān liù bǎi wǔ shí qī

天宝领县六,户三万二千二百七十二,口十九万二千六百五十七。

zài jīng shī nán èr qiān sì bǎi sì shí wǔ lǐ zhì dōng dōu èr qiān yī bǎi bā shí wǔ lǐ

在京师南二千四百四十五里,至东都二千一百八十五里。

cháng shā qín zhì cháng shā jùn

长沙秦置长沙郡。

hàn wèi cháng shā guó zhì lín xiāng xiàn

汉为长沙国,治临湘县。

hòu hàn wèi cháng shā jùn

后汉为长沙郡。

wú bù gǎi

吴不改。

jìn huái dì zhì xiāng zhōu zhì liáng chū bù gǎi

晋怀帝置湘州,至梁初不改。

duò píng chén wèi tán zhōu yǐ zhāo tán wèi míng

隋平陈,为潭州,以昭潭为名。

yáng dì gǎi wéi cháng shā jùn réng gǎi lín xiāng wèi cháng shā xiàn

炀帝改为长沙郡,仍改临湘为长沙县。

wǔ dé fù wèi tán zhōu

武德复为潭州。

xiāng tán hòu hàn xiāng nán xiàn de shǔ cháng shā jùn

湘潭后汉湘南县地,属长沙郡。

wú fēn tīng nán lì héng yáng xiàn shǔ héng yáng jùn

吴分汀南立衡阳县, 属衡阳郡。

duò fèi jùn xiàn shǔ tán zhōu

隋废郡,县属潭州。

tiān bǎo bā nián yí zhì yú luò kǒu yīn gǎi wéi xiāng tán xiàn

天宝八年,移治于洛口,因改为湘潭县。

xiāng xiāng hàn zhōng wǔ xiàn shǔ líng líng jùn

湘乡汉钟武县,属零陵郡。

hòu hàn gǎi wéi zhòng ān yǒng jiàn sān nián yòu míng xiāng xiāng shǔ cháng shā jùn

后汉改为重安,永建三年,又名湘乡,属长沙郡。

yì yáng hàn xiàn shǔ cháng shā guó gù chéng zài jīn xiàn dōng bā shí lǐ

益阳汉县,属长沙国,故城在今县东八十里。

wǔ dé sì nián fēn zhì xīn kāng xiàn

武德四年,分置新康县。

qī nián shěng rù

七年, 省入。

lǐ líng hàn lín xiāng xiàn jiè yǒu lǐ líng hòu hàn lì wèi xiàn shǔ cháng shā jùn

醴陵汉临湘县,界有醴陵,后汉立为县,属长沙郡。

duò fèi wǔ dé sì nián fēn zhǎng shā zhì

隋废,武德四年,分长沙置。

liú yáng wú fēn cháng shā zhì liú yáng xiàn duò fèi

浏阳吴分长沙置浏阳县,隋废。

jǐng lóng èr nián yú gù chéng fù zhì

景龙二年,于故城复置。

héng zhōu zhōng duò héng shān jùn

衡州中隋衡山郡。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì héng zhōu lǐng lín zhēng xiāng tán lěi yáng xīn níng zhòng ān xīn chéng liù xiàn

武德四年,平萧铣,置衡州,领临蒸、湘潭、耒阳、新宁、 重安、新城六县。

qī nián shěng zhòng ān xīn chéng èr xiàn

七年,省重安、新城二县。

zhēn guàn yuán nián yǐ fèi nán yún zhōu zhī yōu xiàn lái shǔ

贞观元年,以废南云州之攸县来属。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi héng yáng jùn

天宝元年,改为衡阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi héng zhōu

乾元元年,复为衡州。

jiù lǐng xiàn wǔ hù qī qiān sān bǎi sān shí kǒu sān wàn sì qiān sì bǎi bā shí yī

旧领县五,户七千三百三十,口三万四千四百八十一。

tiān bǎo lǐng xiàn liù hù sān wàn sān qiān liù bǎi bā shí bā kǒu shí jiǔ wàn jiǔ qiān èr bǎi èr shí bā

天宝领县六,户三万三千六百八十八,口十九万九千二百二十八。

zài jīng shī dōng nán sān qiān sì bǎi sān lǐ zhì dōng dōu èr qiān qī bǎi liù shí lǐ

在京师东南三千四百三里,至东都二千七百六十里。

héng yáng hàn zhēng yáng xiàn shǔ cháng shā guó

衡阳汉蒸阳县,属长沙国。

wú fēn zhēng yáng lì lín zhēng xiàn wú mò fēn cháng shā dōng jiè jùn lì xiāng dōng jùn

吴分蒸阳立临蒸县,吴末分长沙东界郡立湘东郡。

sòng qí liáng bù gǎi

宋、齐、梁不改。

duò ba xiāng dōng jùn wèi héng zhōu gǎi lín zhēng wèi héng yáng xiàn

隋罢湘东郡为衡州,改临蒸为衡阳县。

wǔ dé sì nián fù wèi lín zhēng

武德四年,复为临蒸。

kāi yuán èr shí nián fù wèi héng yáng

开元二十年,复为衡阳

cháng níng wú fēn lěi yáng lì xīn níng xiàn shǔ xiāng dōng jùn

常宁吴分耒阳立新宁县,属湘东郡。

jiù zhì sān dòng shén lóng èr nián yí zhì má zhōu

旧治三洞,神龙二年,移治麻州。

kāi yuán jiǔ nián zhì yí jiāng

开元九年,治宜江。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi cháng níng

天宝元年,改为常宁

yōu hàn xiàn shǔ cháng shā guó xiàn běi yǒu yōu xī gù yě

攸汉县,属长沙国,县北有攸溪故也

chá líng hàn xiàn shǔ cháng shā guó

茶陵汉县,属长沙国。

duò fèi

隋废。

shèng lì yuán nián fēn yōu xiàn zhì

圣历元年,分攸县置

lěi yáng hàn xiàn shǔ guì yáng jùn

耒阳汉县,属桂阳郡。

duò gǎi wéi lěi yīn

隋改为耒阴。

wǔ dé sì nián fù wèi lěi yáng

武德四年,复为耒阳。

héng shān wú fēn xiāng nán xiàn zhì

衡山吴分湘南县置。

jiù shǔ tán zhōu hòu gē shǔ héng zhōu

旧属潭州,后割属衡州。

lǐ zhōu xià duò lǐ yáng jùn

澧州下隋澧阳郡。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì lǐ zhōu lǐng chán líng ān xiāng lǐ yáng shí mén cí lì chóng yì liù xiàn

武德四年,平萧铣,置澧州,领孱陵、安乡、澧阳、石门、 慈利、崇义六县。

zhēn guàn yuán nián shěng chán líng xiàn

贞观元年,省孱陵县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lǐ yáng jùn

天宝元年,改为澧阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi lǐ zhōu

乾元元年,复为澧州。

tiān bǎo chū gē shǔ shān nán dōng dào

天宝初,割属山南东道。

jiù lǐng xiàn wǔ hù sān qiān sì bǎi qī shí sì kǒu èr wàn wǔ qiān bā bǎi èr shí liù

旧领县五,户三千四百七十四,口二万五千八百二十六。

tiān bǎo lǐng xiàn sì hù yī wàn jiǔ qiān liù bǎi èr shí kǒu jiǔ wàn sān qiān sān bǎi sì shí jiǔ

天宝领县四,户一万九千六百二十,口九万三千三百四十九。

zài jīng shī dōng nán yī qiān bā bǎi jiǔ shí sān lǐ zhì dōng dōu yī qiān wǔ bǎi qī shí èr lǐ

在京师东南一千八百九十三里,至东都一千五百七十二里。

lǐ yáng hàn líng yáng xiàn shǔ wǔ líng jùn

澧阳汉零阳县,属武陵郡。

wú fēn wǔ líng xi jiè zhì tiān mén jùn

吴分武陵西界置天门郡。

jìn mò yǐ yì yáng liú rén jí cǐ qiáo zhì nán yì yáng jùn

晋末,以义阳流人集此, 侨置南义阳郡。

duò píng chén gǎi nán yì yáng wèi lǐ zhōu

隋平陈,改南义阳为澧州。

jiē zhì cǐ xiàn

皆治此县

ān xiāng hàn chán líng xiàn de shǔ wǔ líng jùn

安乡汉孱陵县地,属武陵郡。

duò fēn lì ān xiāng xiàn

隋分立安乡县。

zhēn guàn yuán nián fèi chán líng bìng rù

贞观元年,废孱陵并入

shí mén wú fēn líng yáng xiàn yú cǐ zhì tiān mén jùn

石门吴分零阳县于此置天门郡。

duò píng chén fèi tiān mén jùn yǐ fèi zhōu wèi shí mén xiàn

隋平陈,废天门郡,以废州为石门县

cí lì běn hàn líng yáng xiàn duò gǎi líng yáng wèi cí lì xiàn

慈利本汉零阳县,隋改零阳为慈利县。

lín dé yuán nián shěng chóng yì bìng rù

麟德元年,省崇义并入。

lǎng zhōu xià duò wǔ líng jùn

朗州下隋武陵郡。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì lǎng zhōu

武德四年,平萧铣,置朗州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi wǔ líng jùn

天宝元年,改为武陵郡。

qián yuán yuán nián fù wèi lǎng zhōu

干元元年,复为朗州。

tiān bǎo chū gē shǔ shān nán dōng dào jiù lǐng xiàn èr hù èr qiān yī bǎi sì shí jiǔ kǒu yī wàn jiǔ bǎi yī shí sān

天宝初,割属山南东道,旧领县二,户二千一百四十九,口一万九百一十三。

tiān bǎo hù jiǔ qiān sān bǎi liù kǒu sì wàn sān qiān qī bǎi shí liù

天宝,户九千三百六,口四万三千七百十六。

zài jīng shī dōng nán èr qiān yī bǎi wǔ shí jiǔ lǐ zhì dōng dōu yī qiān bā bǎi wǔ shí bā lǐ

在京师东南二千一百五十九里,至东都一千八百五十八里。

wǔ líng hàn lín yuán xiàn dì shǔ wǔ líng jùn

武陵汉临沅县地,属武陵郡。

qín shǔ qián zhōng jùn dì

秦属黔中郡地。

liáng fēn wǔ líng jùn yú xiàn zhì wǔ zhōu

梁分武陵郡于县置武州。

chén gǎi wǔ zhōu wèi yuán líng jùn

陈改武州为沅陵郡。

duò píng chén fù wèi sōng zhōu xún yòu gǎi wéi lǎng zhōu

隋平陈,复为嵩州,寻又改为朗州。

yáng dì wèi wǔ líng jùn

炀帝为武陵郡。

wǔ dé fù wèi lǎng zhōu

武德复为朗州。

jiē zhì yú wǔ líng xiàn

皆治于武陵县

lóng yáng duò xiàn qǔ zhōu míng

龙阳隋县,取洲名。

yǒng zhōu zhōng duò líng líng jùn

永州中隋零陵郡。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì yǒng zhōu lǐng líng líng xiāng yuán qí yáng guàn yáng sì xiàn

武德四年,平萧铣,置永州,领零陵、湘源、祁阳、灌阳四县。

qī nián shěng guàn yáng

七年,省灌阳。

zhēn guàn yuán nián shěng qí yáng xiàn sì nián fù zhì

贞观元年,省祁阳县,四年,复置。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi líng líng jùn

天宝元年,改为零陵郡。

qián yuán yuán nián fù wèi yǒng zhōu

乾元元年,复为永州。

jiù lǐng xiàn sān hù liù qiān sān bǎi sì shí bā kǒu èr wàn qī qiān wǔ bǎi bā shí sān

旧领县三,户六千三百四十八,口二万七千五百八十三。

tiān bǎo hù èr wàn qī qiān sì bǎi jiǔ shí sì kǒu shí qī wàn liù qiān yī bǎi liù shí rù

天宝,户二万七千四百九十四,口十七万六千一百六十入。

zài jīng shī nán sān qiān èr bǎi qī shí sì lǐ zhì dōng dōu sān qiān liù bǎi liù shí wǔ lǐ

在京师南三千二百七十四里,至东都三千六百六十五里。

líng líng hàn quán líng xiàn de shǔ líng líng jùn

零陵汉泉陵县地,属零陵郡。

hàn jùn zhì quán líng xiàn gù chéng zài jīn zhōu běi èr lǐ

汉郡治泉陵县,故城在今州北二里。

duò píng chén gǎi quán líng wèi líng líng xiàn réng yí yú jīn lǐ

隋平陈, 改泉陵为零陵县,仍移于今理。

liáng chén jiē wèi líng líng jùn duò zhì yǒng zhōu yáng dì fù wèi líng líng jùn jiē zhì cǐ xiàn

梁、陈皆为零陵郡,隋置永州,炀帝复为零陵郡, 皆治此县

qí yáng wú fēn quán líng xiàn yú jīn xiàn dōng běi jiǔ shí lǐ zhì qí yáng xiàn jīn yǒu gǔ chéng

祁阳吴分泉陵县,于今县东北九十里置祁阳县,今有古城。

duò píng chén bìng rù líng líng

隋平陈,并入零陵。

wǔ dé sì nián fù fēn zhì yí yú jīn zhì

武德四年,复分置,移于今治。

zhēn guàn yuán nián shěng sì nián yòu zhì

贞观元年省,四年又置。

shí yàn gāng zài qí yáng xī běi yī bǎi yī shí lǐ cǐ gāng xué chū shí yàn chōng gòng

石燕冈在祁阳西北一百一十里,此冈穴出石燕,充贡。

xiāng shuǐ nán zì líng líng jiè lái

湘水南自零陵界来

xiāng yuán hàn líng líng xiàn dì shǔ gù chéng zài jīn xiàn nán qī shí bā lǐ

湘源汉零陵县地,属故城在今县南七十八里。

duò píng chén bìng líng líng rù xiāng yuán xiàn

隋平陈,并零陵入湘源县

guàn yáng hàn líng líng xiàn dì dà yè mò xiāo xǐ xī xiāng yuán xiàn zhì

灌阳汉零陵县地,大业末,萧铣析湘源县置。

wǔ dé qī nián fèi

武德七年废。

shàng yuán èr nián jīng nán jié dù shǐ lǚ yīn zòu fù yú gù chéng zhì guàn yáng xiàn

上元二年,荆南节度使吕𬤇奏,复于故城置灌阳县。

guàn shuǐ zài chéng xi jīn míng guàn yuán

灌水在城西,今名灌源。

dào zhōu zhōng duò líng líng jùn zhī yǒng yáng xiàn

道州中隋零陵郡之永阳县。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì yíng zhōu lǐng yíng dào jiāng huá yǒng yáng táng xìng sì xiàn

武德四年,平萧铣,置营州,领营道、江华、永阳、唐兴四县。

wǔ nián gǎi wéi nán yíng zhōu

五年,改为南营州。

zhēn guàn bā nián gǎi wéi dào zhōu réng shěng yǒng yáng xiàn

贞观八年,改为道州,仍省永阳县。

shí qī nián fèi bìng rù yǒng zhōu

十七年废, 并入永州。

shàng yuán èr nián fù xī yǒng zhōu zhì

上元二年,复析永州置。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi jiāng huá jùn

天宝元年,改为江华郡。

qián yuán yuán nián fù wéi dào zhōu

乾元元年,复为道州。

jiù lǐng xiàn sān hù liù qiān liù bǎi yī shí sān kǒu sān wàn yī qiān bā bǎi bā shí

旧领县三,户六千六百一十三,口三万一千八百八十。

tiān bǎo lǐng xiàn sì hù èr wàn èr qiān wǔ bǎi wǔ shí yī kǒu shí sān wàn jiǔ qiān liù shí sān

天宝领县四,户二万二千五百五十一,口十三万九千六十三。

jīn lǐng xiàn wǔ

今领县五。

hóng dào hàn yíng pǔ xiàn shǔ líng líng jùn

弘道汉营浦县,属零陵郡。

wú zhì yíng yáng jùn

吴置营阳郡。

jìn gǎi wéi yǒng yáng jùn

晋改为永阳郡。

duò píng chén gǎi yíng pǔ wèi yǒng yáng xiàn

隋平陈,改营浦为永阳县。

wǔ dé sì nián yú xiàn zhì yíng zhōu gǎi wéi yíng dào xiàn

武德四年,于县置营州,改为营道县。

wǔ nián yòu jiā nán zì

五年,又加“南”字。

zhēn guàn bā nián gǎi wéi dào zhōu

贞观八年, 改为道州。

tiān bǎo yuán nián gǎi yíng dào wèi hóng dào

天宝元年,改营道为弘道

yán táng hàn líng dào xiàn shǔ líng líng jùn gǔ chéng zài jīn xiàn dōng jiè nán sì shí lǐ

延唐汉泠道县,属零陵郡,古城在今县东界南四十里。

duò píng chén fèi líng dào rù yíng dào xiàn réng yú líng dào fèi chéng zhì yíng dào xiàn

隋平陈,废泠道入营道县,仍于泠道废城置营道县。

wǔ dé sì nián yí yíng dào xiàn yú zhōu guō zhì réng yú cǐ zhì táng xīng xiàn

武德四年,移营道县于州郭置,仍于此置唐兴县。

cháng shòu èr nián gǎi míng wǔ shèng

长寿二年,改名武盛。

shén lóng yuán nián fù wèi táng xìng

神龙元年,复为唐兴。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yán táng

天宝元年,改为延唐。

líng shuǐ zài jīn xiàn nán liù shí lǐ

泠水,在今县南六十里

jiāng huá hàn féng chéng xiàn shǔ cāng wú jùn

江华汉冯乘县,属苍梧郡。

wǔ dé sì nián xī hè zhōu féng chéng xiàn zhì jiāng huá xiàn

武德四年,析贺州冯乘县置江华县。

zhēn guàn shí qī nián gǎi shǔ yǒng zhōu

贞观十七年, 改属永州。

shàng yuán èr nián hái dào zhōu

上元二年,还道州。

wén míng yuán nián gǎi wéi yún xī xiàn

文明元年,改为云溪县。

shén lóng yuán nián èr yuè fù wèi jiāng huá

神龙元年二月,复为江华

yǒng míng duò gǎi hàn yíng pǔ xiàn wèi yǒng yáng zhì dào zhōu

永明隋改汉营浦县为永阳,置道州。

hòu zhōu guō nèi zhì yíng dào xiàn nǎi yí yǒng yáng zhī míng yú zhōu xī nán yī bǎi yī shí lǐ zhì

后州郭内置营道县,乃移永阳之名于州西南一百一十里置。

zhēn guàn bā nián shěng dì rù yíng dào

贞观八年省,地入营道。

tiān shòu èr nián fù xī yíng dào zhì

天授二年,复析营道置。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yǒng míng xiàn

天宝元年, 改为永明县

dà lì dà lì èr nián hú nán guān chá shǐ wéi guàn zhī zòu qǐng xī yán táng xiàn yú dào zhōu dōng nán èr bǎi èr shí lǐ chōng líng hóu gù chéng běi shí wǔ lǐ zhì xiàn yīn yǐ dà lì wèi míng

大历大历二年,湖南观察使韦贯之奏请析延唐县,于道州东南二百二十里舂陵侯故城北十五里置县,因以大历为名。

chēn zhōu zhōng duò guì yáng jùn

郴州中隋桂阳郡。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì chēn zhōu lǐng chēn lú yáng yì zhāng lín wǔ píng yáng jìn xìng liù xiàn

武德四年,平萧铣,置郴州,领郴、卢阳、义章、临武、 平阳、晋兴六县。

qī nián fèi yì zhāng píng yáng èr xiàn

七年,废义章、平阳二县。

bā nián shěng jìn xìng

八年,省晋兴。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi guì yáng jùn

天宝元年,改为桂阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi chēn zhōu

乾元元年,复为郴州。

jiù lǐng xiàn wǔ hù bā qiān liù bǎi sì shí liù kǒu sì wàn jiǔ qiān sān bǎi wǔ shí wǔ

旧领县五,户八千六百四十六,口四万九千三百五十五。

tiān bǎo lǐng xiàn bā hù sān wàn yī qiān sān bǎi sān

天宝领县八,户三万一千三百三。

zài jīng shī dōng nán sān qiān sān bǎi lǐ zhì dōng dōu sān qiān wǔ shí qī lǐ

在京师东南三千三百里,至东都三千五十七里。

chēn hàn xiàn shǔ guì yáng jùn hàn jùn lǐ suǒ yě

郴汉县,属桂阳郡,汉郡理所也。

hòu hàn jùn lǐ lěi yáng xún hái chēn

后汉郡理耒阳,寻还郴。

sòng qí fēng zǐ dì wèi guì yáng wáng jiē zhì yú cǐ

宋、齐封子弟为桂阳王,皆治于此。

duò píng chén gǎi wéi chēn zhōu yáng dì wèi guì yáng jùn wǔ dé sì nián gǎi chēn zhōu jiē yǐ chēn wéi lǐ

隋平陈,改为郴州,炀帝为桂阳郡,武德四年,改郴州,皆以郴为理。

yì zhāng dà yè mò xiāo xǐ fēn chēn zhì

义章大业末,萧铣分郴置。

wǔ dé qī nián shěng bā nián fù zhì

武德七年省,八年复置。

cháng shòu yuán nián fēn yì zhāng nán jiè zhì gāo píng xiàn

长寿元年,分义章南界置高平县。

kāi yuán èr shí sān nián fèi gāo píng réng yí yì zhāng zhì gāo píng fèi xiàn

开元二十三年,废高平,仍移义章治高平废县。

yì chāng jìn fēn chēn xiàn zhì rǔ chéng jìn níng èr xiàn

义昌晋分郴县置汝城、晋宁二县。

chén fèi èr xiàn lì lú yáng jùn lǐng lú yáng xiàn

陈废二县,立卢阳郡,领卢阳县。

kāi huáng jiǔ nián fèi jùn yǐ lú yáng shǔ chēn zhōu

开皇九年废郡,以卢阳属郴州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yì chāng

天宝元年,改为义昌。

píng yáng jìn fēn chēn zhì píng yáng jùn jí xiàn

平阳晋分郴置平阳郡及县。

chén fèi hòu xiāo xǐ fù fēn chēn zhì

陈废,后萧铣复分郴置。

wǔ dé qī nián shěng bā nián fù zhì

武德七年省,八年复置。

zī xīng hòu hàn fēn chēn zhì hàn níng xiàn

资兴后汉分郴置汉宁县。

wú gǎi wéi yáng ān jìn gǎi wéi jìn níng duò gǎi wéi jìn xìng

吴改为阳安,晋改为晋宁,隋改为晋兴。

zhēn guàn bā nián shěng xián hēng sān nián fù zhì gǎi míng zī xīng

贞观八年省,咸亨三年复置,改名资兴。

gāo tíng hàn biàn xiàn dì shǔ guì yáng jùn

高亭汉便县地,属桂阳郡。

jìn shěng chén fù zhì

晋省,陈复置。

duò fèi

隋废。

kāi yuán shí sān nián yǔ wén róng xī chēn xiàn běi jiè sì xiāng zhì ān líng xiàn

开元十三年,宇文融析郴县北界四乡置安陵县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi gāo tíng qǔ xiàn dōng shān míng

天宝元年,改为高亭,取县东山名。

lín wǔ hàn xiàn shǔ guì yáng jùn xiàn nán lín wǔ xī gù yě

临武汉县,属桂阳郡,县南临武溪故也。

lán shān hàn nán píng xiàn shǔ guì yáng jùn

蓝山汉南平县,属桂阳郡。

duò fèi

隋废。

xián hēng èr nián fù zhì nán píng xiàn

咸亨二年,复置南平县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lán shān

天宝元年,改为蓝山。

jiǔ yí shān zài xiàn xi wǔ shí lǐ

九疑山,在县西五十里。

shào zhōu duò cháng shā jùn zhī shào yáng xiàn

邵州隋长沙郡之邵阳县。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì nán liáng zhōu lǐng shào líng jiàn xìng wǔ gāng sān xiàn

武德四年,平萧铣,置南梁州,领邵陵、建兴、武冈三县。

qī nián shěng jiàn xìng rù wǔ gāng shěng shào líng bìng shào yáng

七年:省建兴入武冈,省邵陵并邵阳。

zhēn guàn shí nián gǎi míng shào zhōu

贞观十年,改名邵州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi shào yáng jùn

天宝元年, 改为邵阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi shào zhōu

乾元元年,复为邵州。

jiù lǐng xiàn èr hù èr qiān bā bǎi wǔ shí liù kǒu yī wàn sān qiān wǔ bǎi bā shí sān

旧领县二,户二千八百五十六,口一万三千五百八十三。

tiān bǎo hù yī wàn qī qiān qī shí sān kǒu qī wàn yī qiān liù bǎi sì shí sì

天宝,户一万七千七十三,口七万一千六百四十四。

zài jīng shī dōng nán sān qiān sì bǎi lǐ zhì dōng dōu èr qiān èr bǎi liù shí bā lǐ

在京师东南三千四百里,至东都二千二百六十八里。

shào yáng hàn zhāo líng xiàn shǔ cháng shā guó

邵阳汉昭陵县,属长沙国。

hòu hàn gǎi wéi zhāo yáng jìn gǎi wéi shào yáng

后汉改为昭阳,晋改为邵阳。

duò píng chén fù yú jīn lǐ

隋平陈,复于今理。

wú fēn líng líng běi bù zhì shào líng jùn

吴分零陵北部置邵陵郡。

duò píng chén fèi jùn yǐ shào yáng shǔ tán zhōu xún yòu yú shào yáng zhì jiàn zhōu

隋平陈,废郡,以邵阳属潭州,寻又于邵阳置建州。

wǔ dé sì nián gǎi zhì nán liáng zhōu zhēn guàn shí nián gǎi wéi shào zhōu jiē lǐ shào yáng xiàn

武德四年,改置南梁州,贞观十年,改为邵州,皆理邵阳县。

wǔ gāng hàn dōu liáng xiàn shǔ líng líng jùn

武冈汉都梁县,属零陵郡。

jìn fēn dōu liáng zhì wǔ gāng xiàn

晋分都梁置武冈县。

duò fèi

隋废。

wǔ dé sì nián fēn shào yáng fù zhì

武德四年,分邵阳复置。

lián zhōu duò xī píng jùn

连州隋熙平郡。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì lián zhōu

武德四年,平萧铣,置连州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lián shān jùn

天宝元年,改为连山郡。

qián yuán yuán nián fù wèi lián zhōu

乾元元年,复为连州。

jiù lǐng xiàn sān hù wǔ qiān wǔ bǎi liù shí sān kǒu sān wàn yī qiān jiǔ shí sì

旧领县三,户五千五百六十三,口三万一千九十四。

tiān bǎo hù sān wàn èr qiān èr bǎi shí kǒu yī shí sì wàn sān qiān wǔ bǎi sān shí èr

天宝,户三万二千二百十,口一十四万三千五百三十二。

zài jīng shī nán sān qiān liù bǎi liù shí wǔ lǐ zhì dōng dōu sān qiān sì bǎi wǔ lǐ

在京师南三千六百六十五里,至东都三千四百五里。

guì yáng hàn xiàn shǔ guì yáng jùn jīn zhōu lǐ shì yě

桂阳汉县,属桂阳郡,今州理是也。

duò kāi huáng shí nián yú xiàn zhì lián zhōu dà yè gǎi wéi xī píng jùn wǔ dé sì nián fù wèi lián zhōu jiē yǐ guì yáng wéi lǐ suǒ

隋开皇十年,于县置连州,大业改为熙平郡,武德四年,复为连州,皆以桂阳为理所。

yáng shān hàn xiàn shǔ guì yáng jùn

阳山汉县,属桂阳郡。

hòu hàn shěng

后汉省。

jìn píng wú fēn hàn kuāng xiàn fù zhì

晋平吴,分浛洭县复置。

liáng yú hàn shui kuāng xiàn xi zhì yáng shān jùn yǐ xiàn shǔ zhī

梁于浛氵匡县西置阳山郡,以县属之。

duò fèi jùn xiàn shǔ lián zhōu

隋废郡,县属连州。

shén lóng yuán nián yí yú kuāng shuǐ zhī běi jīn xiàn lǐ shì yě

神龙元年,移于洭水之北,今县理是也。

yī míng huáng shuǐ

一名湟水。

lián shān jìn wǔ fēn guì yáng lì guǎng huì xiàn duò gǎi wéi guǎng zé

连山晋武分桂阳立广惠县,隋改为广泽。

rén shòu yuán nián gǎi wéi lián shān

仁寿元年,改为连山。

qián zhōu xià dū dū fǔ duò qián ān jùn

黔州下都督府隋黔安郡。

wǔ dé yuán nián gǎi wéi qián zhōu lǐng péng shuǐ dōu shàng shí chéng sān xiàn

武德元年,改为黔州,领彭水、都上、石城三县。

èr nián yòu fēn zhì yíng lóng hóng dù xiāng yǒng wàn zī sì xiàn

二年,又分置盈隆、洪杜、相永、万资四县。

sì nián zhì dōu dū fǔ dū wu shī yè chén zhì chōng yīng zhuāng děng zhōu

四年,置都督府,督务、施、业、辰、 智、、充、应、庄等州。

qí nián yǐ xiāng yǒng wàn zī èr xiàn zhì fèi zhōu yǐ dōu shàng fèn zhì yí zhōu

其年,以相永、万资二县置费州,以都上分置夷州。

shí nián yǐ sī zhōu gāo fù lái shǔ

十年,以思州高富来属。

shí yī nián yòu yǐ gāo fù shǔ yí zhōu yǐ zhì zhōu xìn níng lái shǔ

十一年,又以高富属夷州,以智州信宁来属。

jīn dū sī chén shī láo fèi yí wū yīng bō chōng zhuāng yǎn chí ju shí wǔ zhōu

今督思、辰、 施、牢、费、夷、巫、应、播、充、庄、、琰、池、矩十五州。

qí nián ba dū du fǔ

其年,罢都督府。

zhì zhuāng zhōu dū dū fǔ

置庄州都督府。

jǐng lóng sì nián fèi yǐ bō zhōu wèi dū du

景龙四年废,以播州为都督。

xiān tiān èr nián fèi fù yǐ qián zhōu wèi dū du

先天二年废,复以黔州为都督。

tiān bǎo yuán nián gǎi qián zhōu wèi qián zhōng jùn yī jiù dū du shī yí bō sī fèi zhēn zhēn shāng jiǔ zhōu

天宝元年,改黔州为黔中郡,依旧都督施、夷、播、思、费、珍、溱、商九州。

yòu lǐng chōng míng láo xī fú jiān bāng yǎn qīng zhuāng é mán gǔ rú lín luán lìng nà huī hǎo zǒng dūn hóu huang kē fán léng tiān pǔ níng gōng liàng mào lóng yán xun qīng shuāng zhěng xuán fǔ shuǐ ju sī yuán yì yīn nán píng xūn jiāng xí děng wǔ shí zhōu

又领充、 明、劳、羲、福、犍、邦、琰、清、庄、峨、蛮、、鼓、儒、琳、鸾、令、那、 晖、郝、总、敦、侯、晃、柯、樊、棱、添、普宁、功、亮、茂龙、延、训、卿、 双、整、悬、抚水、矩、思源、逸、殷、南平、勋、姜、袭等五十州。

jiē jī mí jì zhì shān gǔ

皆羁縻,寄治山谷。

qián yuán yuán nián fù yǐ qián zhōng jùn wèi qián zhōu dū dū fǔ

乾元元年,复以黔中郡为黔州都督府。

jiù lǐng xiàn wǔ hù wǔ qiān jiǔ bǎi yī shí sān kǒu èr wàn qī qiān sì bǎi sān shí sān

旧领县五,户五千九百一十三,口二万七千四百三十三。

tiān bǎo xiàn liù hù sì qiān èr bǎi qī shí kǒu èr wàn sì qiān èr bǎi sì

天宝县六,户四千二百七十,口二万四千二百四。

zài jīng shī nán sān qiān yī bǎi jiǔ shí sān lǐ zhì dōng dōu sān qiān èr bǎi qī shí yī lǐ

在京师南三千一百九十三里,至东都三千二百七十一里。

péng shuǐ hàn yǒu yáng xiàn shǔ wǔ líng jùn

彭水汉酉阳县,属武陵郡。

wú fēn xī yáng zhì qián yáng jùn

吴分西阳置黔阳郡。

duò yú jùn zhì péng shuǐ xiàn

隋于郡置彭水县。

zhōu zhì fèng zhōu xún wèi qián zhōu

周置奉州, 寻为黔州。

zhēn guàn sì nián yú zhōu zhì dōu dū fǔ

贞观四年,于州置都督府

qián jiāng duò fēn qián yáng xiàn zhì shí chéng xiàn

黔江隋分黔阳县置石城县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi qián jiāng

天宝元年,改为黔江

hóng dù wǔ dé èr nián fēn zhì hóng dù xiàn zhì hóng dù xī

洪杜武德二年,分置洪杜县,治洪杜溪。

lín dé èr nián yí zhì gōng tuān

麟德二年,移治龚湍

yáng shuǐ wǔ dé èr nián fēn péng shuǐ yú ba jiāng xī zhì yíng lóng xiàn

洋水武德二年,分彭水于巴江西置盈隆县。

xiān tiān yuán nián gǎi wéi yíng chuān

先天元年,改为盈川。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yáng shuǐ

天宝元年, 改为洋水。

xìn níng duò zhì xìn ān xiàn qǔ jiè nèi shān míng

信宁隋置信安县,取界内山名。

wǔ dé èr nián gǎi wéi xìn níng

武德二年,改为信宁。

wǔ dé wǔ nián shǔ yì zhōu

武德五年,属义州。

zhōu fèi lái shǔ

州废来属。

dōu rú zhēn guàn èr shí nián fēn yíng lóng xiàn zhì

都濡贞观二十年,分盈隆县置。

chén zhōu xià duò yuán líng xiàn

辰州下隋沅陵县。

wǔ dé sì nián píng xiāo xǐ zhì chén zhōu lǐng yuán líng děng wǔ xiàn

武德四年,平萧铣,置辰州,领沅陵等五县。

jiǔ nián fēn dà xiāng zhì dà xiāng wǔ xiàn

九年,分大乡置大乡五县。

wǔ nián fēn chén xī zhì xù pǔ xiàn

五年,分辰溪置溆浦县。

zhēn guàn jiǔ nián fēn dà xiāng zhì sān tíng xiàn

贞观九年,分大乡置三亭县。

tiān shòu èr nián fēn dà xiāng sān tíng liǎng xiàn zhì xī zhōu

天授二年, 分大乡、三亭两县置溪州。

jǐng yún èr nián zhì dōu dū fǔ dū wū yè jǐn sān zhōu

景云二年,置都督府,督巫、业、锦三州。

kāi yuán èr shí qī nián ba dū du fǔ

开元二十七年,罢都督府。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lú xī jùn

天宝元年,改为卢溪郡。

qián yuán yuán nián fù wèi chén zhōu qǔ xī míng

乾元元年,复为辰州,取溪名。

jiù lǐng xiàn qī hù jiǔ qiān èr bǎi bā shí sān kǒu sān wàn jiǔ qiān èr bǎi èr shí wǔ

旧领县七, 户九千二百八十三,口三万九千二百二十五。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù sì qiān èr bǎi sì shí yī kǒu èr wàn bā qiān wǔ bǎi wǔ shí sì

天宝领县五,户四千二百四十一,口二万八千五百五十四。

zài jīng shī nán wēi dōng sān qiān sì bǎi wǔ lǐ zhì dōng dōu sān qiān èr bǎi liù shí lǐ

在京师南微东三千四百五里,至东都三千二百六十里。

yuán líng hàn chén yáng xiàn shǔ wǔ líng jùn běn qín qián zhōng jùn xiàn yě

沅陵汉辰阳县,属武陵郡,本秦黔中郡县也。

duò gǎi chén yáng wèi chén xī réng fēn zhì yuán líng xiàn réng zhì yuán líng jùn

隋改辰阳为辰溪,仍分置沅陵县,仍置沅陵郡。

wǔ dé sì nián gǎi wéi chén zhōu yǐ yuán líng wéi lǐ suǒ

武德四年,改为辰州,以沅陵为理所

lú xī wǔ dé sān nián fēn yuán líng xiàn zhì

卢溪武德三年,分沅陵县置

xù pǔ hàn yì líng xiàn de shǔ wǔ líng jùn

溆浦汉义陵县地,属武陵郡。

wǔ dé wǔ nián fēn chén xī zhì

武德五年,分辰溪置

má yáng wǔ dé sān nián fēn yuán líng chén xī èr xiàn zhì

麻阳武德三年,分沅陵、辰溪二县置。

chuí gǒng sì nián fēn zhì lóng mén xiàn xún fèi

垂拱四年,分置龙门县,寻废

chén xī hàn chén yáng xiàn dì duò fēn zhì chén xī xiàn

辰溪汉辰阳县地,隋分置辰溪县。

jǐn zhōu xià chuí gǒng èr nián fēn chén zhōu má yáng xiàn de bìng kāi shān dòng zhì jǐn zhōu jí sì xiàn

锦州下垂拱二年,分辰州麻阳县地并开山洞置锦州及四县。

tiān bǎo yuán nián gǎi jǐn zhōu wèi lú yáng jùn

天宝元年,改锦州为卢阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi jǐn zhōu

乾元元年,复为锦州。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù èr qiān bā bǎi qī shí èr kǒu yī wàn sì qiān sān bǎi qī shí sì

天宝领县五,户二千八百七十二,口一万四千三百七十四。

zhì jīng shī sān qiān wǔ bǎi lǐ zhì dōng dōu sān qiān qī bǎi lǐ

至京师三千五百里,至东都三千七百里。

lú yáng zhāo yù wèi yáng cháng fēng yǐ shàng sì xiàn bìng chuí gǒng sān nián yǔ zhōu tóng zhì

卢阳招谕渭阳常丰已上四县,并垂拱三年与州同置。

qí cháng fēng běn míng wàn ān tiān bǎo yuán nián gǎi wéi cháng fēng

其常丰本名万安, 天宝元年,改为常丰

luò pǔ tiān shòu èr nián fēn chén zhōu zhī dà xiāng zhì shǔ xī zhōu

洛浦天授二年,分辰州之大乡置,属溪州。

cháng ān sì nián gǎi shǔ jǐn zhōu

长安四年,改属锦州。

shī zhōu xià duò qīng jiāng jùn zhī qīng jiāng xiàn

施州下隋清江郡之清江县。

yì níng èr nián zhì shī zhōu lǐng qīng jiāng kāi yí èr xiàn

义宁二年,置施州,领清江、开夷二县。

zhēn guàn bā nián fèi yè zhōu yǐ jiàn shǐ xiàn lái shǔ

贞观八年,废业州,以建始县来属。

lín dé yuán nián fèi kāi yí xiàn rù qīng jiāng

麟德元年,废开夷县入清江。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi qīng huà jùn

天宝元年,改为清化郡。

qián yuán yuán nián fù wèi shī zhōu

乾元元年,复为施州。

jiù lǐng xiàn sān hù èr qiān sān bǎi yī shí èr kǒu yī wàn bā bǎi èr shí wǔ

旧领县三,户二千三百一十二,口一万八百二十五。

tiān bǎo lǐng xiàn èr hù sān qiān qī bǎi èr kǒu yī wàn liù qiān sì bǎi sì shí sì

天宝领县二,户三千七百二,口一万六千四百四十四。

zài jīng shī nán èr qiān qī bǎi jiǔ lǐ zhì dōng dōu èr qiān bā bǎi yī shí lǐ

在京师南二千七百九里,至东都二千八百一十里。

qīng jiāng hàn wū xiàn nán jùn

清江汉巫县,南郡。

wú fēn wū lì shā qú xiàn

吴分巫立沙渠县。

hòu zhōu yú xiàn lì shī zhōu

后周于县立施州。

duò wèi qīng jiāng xiàn zhōu suǒ lǐ yě

隋为清江县,州所理也

jiàn shǐ hòu zhōu fēn wū xiàn zhì jiàn shǐ xiàn

建始后周分巫县置建始县。

yì níng èr nián yú xiàn zhì yè zhōu lǐng jiàn shǐ yī xiàn

义宁二年,于县置业州,领建始一县。

zhēn guàn bā nián fèi yè zhōu xiàn shǔ shī zhōu

贞观八年, 废业州,县属施州。

wū zhōu xià zhēn guàn bā nián fēn chén zhōu lóng biāo xiàn zhì wū zhōu

巫州下贞观八年,分辰州龙标县置巫州。

qí nián zhì yè láng lǎng xī sī zhēng sān xiàn

其年,置夜郎、朗溪、思征三县。

jiǔ nián fèi sī zhēng xiàn

九年,废思征县。

tiān shòu èr nián gǎi wéi yuán zhōu fēn yè láng wèi xī xiàn

天授二年,改为沅州,分夜郎渭溪县。

cháng ān sān nián gē yè láng wèi xī èr xiàn zhì wǔ zhōu

长安三年,割夜郎、渭溪二县置舞州。

xiān tiān èr nián yòu zhì tán yáng xiàn

先天二年,又置潭阳县。

kāi yuán shí sān nián gǎi yuán zhōu wèi wū zhōu

开元十三年,改沅州为巫州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wèi tán yáng jùn

天宝元年,改为潭阳郡。

qián yuán yuán nián fù wèi wū zhōu

乾元元年,复为巫州。

jiù lǐng xiàn sān hù sì qiān sān shí èr kǒu yī wàn sì qiān sì bǎi jiǔ shí wǔ

旧领县三,户四千三十二,口一万四千四百九十五。

tiān bǎo hù wǔ qiān sān bǎi liù shí bā kǒu yī wàn èr qiān qī bǎi sān shí bā

天宝,户五千三百六十八,口一万二千七百三十八。

zài jīng shī nán sān qiān yī bǎi wǔ shí bā lǐ zhì dōng dōu sān qiān bā bǎi sān shí sān lǐ

在京师南三千一百五十八里,至东都三千八百三十三里。

lóng biāo wǔ dé qī nián zhì shǔ chén zhōu

龙标武德七年置,属辰州。

zhēn guàn bā nián zhì wū zhōu wéi lǐ suǒ yě

贞观八年,置巫州,为理所也。

lǎng xī zhēn guàn bā nián zhì

朗溪贞观八年置

tán yáng xiān tiān èr nián fēn lóng biāo zhì

潭阳先天二年,分龙标置。

yè zhōu xià cháng ān sì nián fēn yuán zhōu èr xiàn zhì wǔ zhōu

业州下长安四年,分沅州二县置舞州。

kāi yuán shí sān nián gǎi wéi hè zhōu

开元十三年,改为鹤州。

èr shí nián yòu gǎi wéi yè zhōu

二十年,又改为业州。

tiān bǎo yuán nián gǎi lóng biāo jùn

天宝元年,改龙标郡。

qián yuán yuán nián fù wèi yè zhōu

乾元元年,复为业州。

lǐng xiàn sān hù yī qiān liù bǎi qī shí èr kǒu qī qiān èr bǎi bā shí sì

领县三,户一千六百七十二,口七千二百八十四。

zài jīng shī nán sì qiān yī bǎi jiǔ shí qī lǐ zhì dōng dōu sān qiān jiǔ bǎi lǐ

在京师南四千一百九十七里,至东都三千九百里。

é shān zhēn guàn bā nián zhì yè láng xiàn shǔ wū zhōu

峨山贞观八年,置夜郎县,属巫州。

cháng ān sì nián zhì wǔ zhōu

长安四年,置舞州。

kāi yuán èr shí nián gǎi yè láng wèi é shān xiàn

开元二十年,改夜郎为峨山县。

wèi xī tiān shòu èr nián fēn yè láng zhì shǔ yuán zhōu

渭溪天授二年,分夜郎置,属沅州。

cháng ān sì nián gǎi yè zhōu

长安四年,改业州。

zǐ jiāng jiù yú xiàn zhì chōng zhōu tiān bǎo sān nián yǐ chōng zhōu huāng fèi yǐ zǐ jiāng shǔ yè zhōu qí chōng zhōu wèi jī mí zhōu

梓姜旧于县置充州,天宝三年,以充州荒废,以梓姜属业州,其充州为羁縻州。

yí zhōu xià duò míng yáng jùn zhī suí yáng xiàn

夷州下隋明阳郡之绥阳县。

wǔ dé sì nián zhì yí zhōu yú sāi zhōu níng yí xiàn lǐng yè láng shén quán fēng lè suí yǎng jī wēng fú yuǎn míng yáng gāo fù níng yí sī yì dān chuān xuān cí cí yuè děng shí sān xiàn

武德四年,置夷州于思州宁夷县,领夜郎、神泉、 丰乐、绥养、鸡翁、伏远、明阳、高富、宁夷、思义、丹川、宣慈、慈岳等十三县。

liù nián fèi jī wēng xiàn

六年,废鸡翁县。

zhēn guàn yuán nián fèi yí zhōu shěng yè láng shén quán fēng lè sān xiàn yǐ fú yuǎn míng yáng gāo fù níng yí sī yì dān chuān liù xiàn lì wu zhōu xuān cí cí yuè èr xiàn lì xī zhōu yǐ suí yǎng lì zhì zhōu

贞观元年,废夷州,省夜郎、神泉、丰乐三县,以伏远、明阳、 高富、宁夷、思义、丹川六县隶务州,宣慈、慈岳二县隶溪州,以绥养隶智州。

sì nián fù zhì yí zhōu yú qián zhōu dū shàng xiàn

四年,复置夷州于黔州都上县。

liù nián yòu zhì jī wēng xiàn

六年,又置鸡翁县。

shí yī nián yòu yǐ yì zhōu zhī suí yáng qián zhōu zhī gāo fù lái shǔ

十一年,又以义州之绥阳、黔州之高富来属。

qí nián yòu zì dōu shàng yí yú jīn suǒ

其年,又自都上移于今所。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yì quán jùn

天宝元年,改为义泉郡。

qián yuán yuán nián fù wèi yí zhōu

乾元元年,复为夷州。

jiù lǐng xiàn sì hù èr qiān èr bǎi sì shí yī kǒu bā qiān liù bǎi wǔ shí qī

旧领县四,户二千二百四十一,口八千六百五十七。

tiān bǎo xiàn wǔ hù yī qiān èr bǎi bā shí sì kǒu qī qiān yī shí sān

天宝县五,户一千二百八十四,口七千一十三。

zài jīng shī nán sì qiān sān bǎi bā shí qī lǐ zhì dōng dōu sān qiān bā bǎi bā shí lǐ

在京师南四千三百八十七里,至东都三千八百八十里。

suí yáng hàn kē jùn dì

绥阳汉柯郡地。

suí cháo zhāo wèi zhì suí yáng xiàn gǔ jiǎo wài yí yě

隋朝招慰置绥阳县,古徼外夷也。

wǔ dé sān nián shǔ yì zhōu

武德三年,属义州。

zhēn guān shí yī nián gǎi shǔ yí zhōu

贞观十一年,改属夷州

dōu shàng duò zhì

都上隋置。

wǔ dé yuán nián shǔ qián zhōu

武德元年,属黔州。

zhēn guàn sì nián zhì yí zhōu wéi lǐ suǒ

贞观四年,置夷州,为理所。

shí yī nián zhōu yí zhì suí yáng xiàn

十一年,州移治绥阳县

yì quán duò jiù

义泉隋旧。

yú xiàn zhì láo zhōu

于县置牢州。

zhēn guàn shí qī nián fèi láo zhōu yǐ yì quán shǔ yí zhōu

贞观十七年,废牢州,以义泉属夷州

yáng chuān wǔ dé èr nián zhì jiù shǔ láo zhōu

洋川武德二年置,旧属牢州。

zhēn guàn shí qī nián shǔ yí zhōu

贞观十七年,属夷州

níng yí jiù shǔ sī zhōu

宁夷旧属思州。

kāi yuán èr shí wǔ nián shǔ yí zhōu

开元二十五年,属夷州。

bō zhōu xià duò kē jùn zhī kē xiàn

播州下隋柯郡之柯县。

zhēn guàn jiǔ nián fēn zhì láng zhōu lǐng gōng shuǐ gāo shān gòng shān kē yíng xié shī shì yàn liù xiàn

贞观九年,分置郎州,领恭水、高山、贡山、柯盈、邪施、释燕六县。

shí yī nián shěng láng zhōu bìng liù xiàn

十一年,省郎州并六县。

shí sān nián yòu yú qí de zhì bō zhōu jí gōng shuǐ děng liù xiàn

十三年,又于其地置播州及恭水等六县。

shí sì nián gǎi gōng shuǐ děng liù xiàn míng

十四年,改恭水等六县名。

èr shí nián yǐ yí zhōu zhī fú róng yá chuān lái shǔ

二十年,以夷州之芙蓉、瑘川来属。

xiǎn qìng wǔ nián fèi shè yuè hú jiāng luō wèi sān xiàn

显庆五年, 废舍月、胡江、罗为三县。

jǐng lóng sì nián fèi zhuāng zhōu dū dū fǔ yǐ bō zhōu wèi dū du fǔ

景龙四年,废庄州都督府,以播州为都督府。

xiān tiān èr nián ba dū du

先天二年, 罢都督。

kāi yuán èr shí liù nián yòu fèi hú dāo yá chuān liǎng xiàn

开元二十六年,又废胡刀、瑘川两县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi bō chuān jùn

天宝元年,改为播川郡。

qián yuán yuán nián fù wèi bō zhōu

乾元元年, 复为播州。

lǐng xiàn sān hù sì bǎi jiǔ shí kǒu èr qiān yī bǎi liù shí bā

领县三,户四百九十,口二千一百六十八。

zài jīng shī nán sì qiān sì bǎi wǔ shí lǐ zhì dōng dōu sì qiān jiǔ bǎi liù shí lǐ

在京师南四千四百五十里, 至东都四千九百六十里。

zūn yì hàn wǔ kāi xī nán yí zhì kē jùn qín yè láng jùn zhī xī nán jìng yě

遵义汉武开西南夷,置柯郡,秦夜郎郡之西南境也。

zhēn guàn jiǔ nián zhì gōng shuǐ xiàn shǔ láng zhōu

贞观九年,置恭水县, 属郎州。

shí yī nián shěng shí sān nián fù zhì shǔ bō zhōu

十一年省,十三年复置,属播州。

shí sì nián gǎi wéi luō méng

十四年,改为罗蒙。

shí liù nián gǎi wéi zūn yì

十六年,改为遵义。

xiǎn qìng wǔ nián fèi shè yuè bìng rù

显庆五年,废舍月并入

fú róng jiù shǔ láo zhōu

芙蓉旧属牢州。

zhēn guàn shí liù nián gǎi wéi yí zhōu èr shí nián yòu gǎi shǔ bō zhōu

贞观十六年,改为夷州,二十年,又改属播州。

kāi yuán èr shí liù nián fèi hú dāo yá chuān liǎng xiàn bìng rù

开元二十六年,废胡刀、瑘川两县并入

dài shuǐ zhēn guàn jiǔ nián zhì kē yíng xiàn

带水贞观九年,置柯盈县。

shí sì nián gǎi wéi dài shuǐ

十四年,改为带水。

sī zhōu xià duò bā dōng jùn zhī wù chuān xiàn

思州下隋巴东郡之务川县。

wǔ dé sì nián zhì wu zhōu lǐng wù chuān fú chuān fú yáng sān xiàn

武德四年,置务州,领务川、涪川、扶阳三县。

zhēn guàn yuán nián yǐ fèi yí zhōu zhī fú yuǎn níng yí sī yì gāo fù míng yáng dān chuān liù xiàn fèi sī zhōu zhī dān yáng chéng lè gǎn huà sī wáng duō tián wǔ xiàn lái shǔ

贞观元年,以废夷州之伏远、宁夷、思义、高富、明阳、丹川六县,废思州之丹阳、 城乐、感化、思王、多田五县来属。

qí nián shěng sī yì míng yáng dān chuān sān xiàn

其年,省思义、明阳、丹川三县。

èr nián yòu shěng dān yáng

二年,又省丹阳。

sì nián gǎi wu zhōu wèi sī zhōu

四年,改务州为思州。

qí nián yǐ fú chuān fú yáng èr xiàn gē rù fèi zhōu

其年,以涪川、扶阳二县割入费州。

bā nián yòu yǐ duō tián chéng lè èr xiàn gē rù fèi zhōu qí nián yòu fèi gǎn huà xiàn

八年,又以多田、 城乐二县割入费州,其年,又废感化县。

shí nián yǐ gāo fù lì qián zhōu

十年,以高富隶黔州。

shí yī nián yòu shěng fú yuǎn xiàn

十一年,又省伏远县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi níng yí jùn

天宝元年,改为宁夷郡。

qián yuán yuán nián fù wèi sī zhōu

乾元元年,复为思州。

jiù lǐng xiàn sān hù èr qiān liù bǎi sān kǒu qī qiān wǔ bǎi jiǔ shí jiǔ

旧领县三,户二千六百三,口七千五百九十九。

tiān bǎo hù yī qiān wǔ bǎi jiǔ shí jiǔ kǒu yī wàn èr qiān èr shí yī

天宝,户一千五百九十九,口一万二千二十一。

zài jīng shī nán sān qiān bā bǎi sān shí jiǔ lǐ zhì dōng dōu sān qiān wǔ bǎi jiǔ shí liù lǐ

在京师南三千八百三十九里,至东都三千五百九十六里。

wu chuān zhōu suǒ zhì

务川州所治。

hàn yǒu yáng xiàn shǔ wǔ líng jùn

汉酉阳县,属武陵郡。

suí cháo zhāo wèi zhì wù chuān xiàn

隋朝招慰置务川县。

wǔ dé sì nián zhāo wèi shǐ rǎn ān chāng yǐ wu chuān dāng kē yào lù qǐng zhì wu zhōu

武德四年,招慰使冉安昌以务川当柯要路,请置务州。

zhēn guàn sì nián gǎi wéi sī zhōu yǐ sī qióng shuǐ wèi míng

贞观四年,改为思州,以思邛水为名

sī wáng wǔ dé sān nián zhì shǔ sī zhōu

思王武德三年置,属思州。

zhēn guàn yuán nián gǎi shǔ wu zhōu

贞观元年,改属务州。

sì nián gǎi shǔ sī zhōu

四年,改属思州

níng yí duò zhì

宁夷隋置。

wǔ dé sì nián shǔ yí zhōu

武德四年,属夷州。

zhēn guàn yuán nián shǔ sī zhōu

贞观元年,属思州

sī qióng kāi yuán sì nián kāi shēng liáo zhì

思邛开元四年,开生獠置。

fèi zhōu xià duò qián ān jùn zhī fú chuān xiàn

费州下隋黔安郡之涪川县。

zhēn guàn sì nián fēn sī zhōu zhī fú chuān fú yáng èr xiàn zhì fèi zhōu

贞观四年,分思州之涪川、扶阳二县置费州。

qí nián gē qián zhōu zhī wàn zī xiāng yǒng èr xiàn lái shǔ

其年,割黔州之万资、相永二县来属。

bā nián yòu gē sī zhōu zhī duō tián chéng lè lái shǔ

八年,又割思州之多田、城乐来属。

shí yī nián fèi xiāng yǒng wàn zī èr xiàn

十一年, 废相永、万资二县。

tiān bǎo yuán nián fù wèi fú chuān jùn

天宝元年,复为涪川郡。

qián yuán yuán nián fù wèi fèi zhōu

乾元元年,复为费州。

jiù lǐng xiàn sì hù èr qiān qī bǎi jiǔ kǒu liù qiān jiǔ bǎi wǔ shí

旧领县四,户二千七百九,口六千九百五十。

tiān bǎo hù sì bǎi èr shí jiǔ kǒu èr qiān liù bǎi jiǔ

天宝,户四百二十九,口二千六百九。

zài jīng shī nán sì qiān qī bǎi lǐ zhì dōng dōu sì qiān jiǔ bǎi lǐ

在京师南四千七百里,至东都四千九百里。

fú chuān hàn kē jùn zhī de jiǔ bù chén fù

涪川汉柯郡之地,久不臣附。

zhōu xuān zhèng yuán nián xìn zhōu zǒng guǎn lóng mén gōng yù zhāo wèi shēng liáo wáng yuán shū duō zhì děng guī guó nǎi zhì fèi zhōu yǐ shuǐ wèi míng

周宣政元年,信州总管、龙门公裕,招慰生獠王元殊、多质等归国,乃置费州,以水为名。

wǔ dé sì nián zhì wu zhōu

武德四年,置务州。

zhēn guàn sì nián zhì fèi zhōu zhì yú cǐ

贞观四年,置费州治于此

duō tián wǔ dé sì nián wu zhōu cì shǐ zòu zhì

多田武德四年,务州刺史奏置。

yǐ tǔ dì shāo píng kěn tián yíng zhěn gù yǐ duō tián wèi míng

以土地稍平,恳田盈畛,故以多田为名。

zhēn guān sì nián shǔ sī zhōu

贞观四年,属思州。

bā nián gǎi shǔ fèi zhōu

八年,改属费州

fú yáng duò rén shòu sì nián yōng zhōu cì shǐ zòu zhì yǐ fú yáng shuǐ wèi míng

扶阳隋仁寿四年,庸州刺史奏置,以扶阳水为名

chéng lè wǔ dé sì nián shān nán dào dà shǐ zhào jùn wáng xiào gōng zhāo wèi shēng liáo shǐ zhù chéng rén gē wǔ zhī gù yuē chéng lè

城乐武德四年,山南道大使赵郡王孝恭招慰生獠,始筑城,人歌舞之,故曰城乐。

nán zhōu xià wǔ dé èr nián zhì lǐng lóng yáng fú huà lóng wū dān xī líng shuǐ nán chuān liù xiàn

南州下武德二年置,领隆阳、扶化、隆巫、丹溪、灵水、南川六县。

sān nián gǎi wéi bó zhōu

三年, 改为僰州。

sì nián fù wèi nán zhōu

四年,复为南州。

zhēn guàn wǔ nián zhì sān xī xiàn

贞观五年,置三溪县。

qī nián yòu zhì dāng shān lán shān guī dé wèn xī sì xiàn

七年,又置当山、岚山、归德、 汶溪四县。

bā nián yòu fèi dāng shān lán shān guī dé wèn xī sì xiàn

八年,又废当山、岚山、归德、汶溪四县。

shí yī nián yòu fèi fú huà lóng wū líng shuǐ sān xiàn

十一年,又废扶化、隆巫、 灵水三县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi nán chuān jùn

天宝元年,改为南川郡。

qián yuán yuán nián fù wèi nán zhōu

乾元元年,复为南州。

jiù lǐng xiàn sān hù sān qiān wǔ bǎi bā shí sān kǒu yī wàn sān bǎi liù shí liù

旧领县三,户三千五百八十三,口一万三百六十六。

tiān bǎo lǐng xiàn èr hù sì bǎi sì shí sān kǒu èr qiān sì shí sān

天宝领县二,户四百四十三,口二千四十三。

zài jīng shī nán sān qiān liù bǎi lǐ zhì dōng dōu sān qiān qī bǎi lǐ

在京师南三千六百里,至东都三千七百里。

nán chuān wǔ dé èr nián zhì lóng yáng xiàn

南川武德二年,置隆阳县。

xiān tiān yuán nián gǎi wéi nán chuān zhōu suǒ zhì

先天元年,改为南川,州所治

sān xī zhēn guàn wǔ nián zhì

三溪贞观五年置。

xī zhōu xià jiù chén zhōu zhī dà xiāng

溪州下旧辰州之大乡。

tiān shòu èr nián fēn zhì xī zhōu

天授二年,分置溪州。

jiù lǐng xiàn èr yòu fēn zhì luò pǔ xiàn

旧领县二,又分置洛浦县。

zhǎng ān sì nián yǐ luò pǔ shǔ jǐn zhōu

长安四年,以洛浦属锦州。

tiān bǎo yuán nián gǎi xī zhōu wèi líng xī jùn

天宝元年,改溪州为灵溪郡。

qián yuán yuán nián fù wèi xī zhōu

乾元元年,复为溪州。

lǐng xiàn èr hù èr qiān yī bǎi bā shí sì kǒu yī wàn wǔ qiān èr bǎi bā shí èr

领县二,户二千一百八十四,口一万五千二百八十二。

zhì jīng shī èr qiān bā bǎi jiǔ shí sān lǐ zhì dōng dōu èr qiān liù bǎi jiǔ shí liù

至京师二千八百九十三里,至东都二千六百九十六。

dà xiāng hàn yuán líng qiān líng èr xiàn dì shǔ wǔ líng jùn

大乡汉沅陵、迁陵二县地,属武陵郡。

liáng fēn zhì dà xiāng xiàn

梁分置大乡县。

jiù shǔ chén zhōu tiān shòu èr nián lái shǔ zhōu suǒ lǐ yě

旧属辰州,天授二年来属,州所理也

sān tíng zhēn guàn jiǔ nián fēn dà xiāng zhì shǔ chén zhōu

三亭贞观九年分大乡置,属辰州。

tiān shòu èr nián gǎi shǔ xī zhōu

天授二年,改属溪州。

xiàn jiè yǒu qián shān dà xī xiǎo xi èr shān

县界有黔山,大西、 小西二山。

zhēn zhōu xià zhēn guàn shí liù nián zhì zhēn zhōu jí róng yì fú huan lè lái sān xiàn

溱州下贞观十六年,置溱州及荣懿、扶欢、乐来三县。

xián hēng yuán nián fèi lè lái xiàn

咸亨元年,废乐来县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi zhēn xī jùn

天宝元年,改为溱溪郡。

qián yuán yuán nián fù wèi zhēn zhōu

乾元元年,复为溱州。

lǐng xiàn èr hù bā bǎi qī shí jiǔ kǒu wǔ qiān sì shí wǔ

领县二,户八百七十九,口五千四十五。

zhì jīng shī sān qiān sì bǎi bā shí lǐ zhì dōng dōu sì qiān èr bǎi lǐ

至京师三千四百八十里,至东都四千二百里。

róng yì fú huan yǐ shàng èr xiàn bìng zhēn guàn shí liù nián kāi shān dòng zhì

荣懿扶欢已上二县,并贞观十六年开山洞置。

zhēn zhōu xià zhēn guàn shí liù nián zhì tiān bǎo yuán nián gǎi wéi yè láng jùn

珍州下贞观十六年置,天宝元年改为夜郎郡。

qián yuán yuán nián fù wèi zhēn zhōu

乾元元年,复为珍州。

lǐng xiàn sān hù èr bǎi liù shí sān kǒu yī qiān sān shí sì

领县三, 户二百六十三,口一千三十四。

zhì jīng shī sì qiān yī bǎi lǐ zhì dōng dōu sān qiān qī bǎi lǐ

至京师四千一百里,至东都三千七百里。

yè láng hàn yè láng jùn zhī de

夜郎汉夜郎郡之地。

zhēn guàn shí qī nián zhì yú jiù bō zhōu chéng yǐ xiàn jiè yǒu lóng zhēn shān yīn míng zhēn zhōu

贞观十七年,置于旧播州城,以县界有隆珍山,因名珍州。

lì gāo lè yuán bìng zhēn guàn shí liù nián kāi shān dòng zhì

丽皋乐源并贞观十六年开山洞置。

zhōu lǐng xiàn èr

州,领县二

chōng zhōu lǐng xiàn bā

充州,领县八

yīng zhōu lǐng xiàn wǔ

应州,领县五

yǎn zhōu lǐng xiàn sì

琰州,领县四

láo zhōu lǐng xiàn qī

牢州,领县七。

yǐ shàng guó chū zhì bìng shǔ qián zhōng dào jī mí zhōu

已上国初置,并属黔中道羁縻州。

yǒng huī yǐ hòu bìng shěng

永徽已后并省。

lǒng yòu dào

陇右道

qín zhōu zhōng dōu dū fǔ duò tiān shuǐ jùn

秦州中都督府隋天水郡。

wǔ dé èr nián píng xuē jǔ

武德二年,平薛举。

gǎi zhì qín zhōu réng lì zǒng guǎn fǔ guǎn qín wèi mín táo dié wén wǔ chéng kāng lán dàng fú děng shí èr zhōu

改置秦州,仍立总管府,管秦、 渭、岷、洮、叠、文、武、成、康、兰、宕、扶等十二州。

qín zhōu lǐng shàng guī chéng jì qín lǐng qīng shuǐ sì xiàn

秦州领上邽、成纪、秦岭、清水四县。

sì nián fēn qīng shuǐ zhì guī zhōu

四年,分清水置邽州。

liù nián fèi guī zhōu yǐ qīng shuǐ lái shǔ

六年,废邽州,以清水来属。

bā nián fèi wén zhōu yòu yǐ lǒng chéng lái shǔ

八年,废文州, 又以陇城来属。

qí nián yòu fèi fú zhōu yǐ fú qiāng lái shǔ

其年,又废伏州,以伏羌来属。

jiǔ nián yú chéng qiāng fèi chéng zhì yán quán xiàn

九年,于成羌废城置盐泉县。

zhēn guàn yuán nián gǎi yán quán wèi yí bīn

贞观元年,改盐泉为夷宾。

èr nián shěng yí bīn xiàn

二年,省夷宾县。

liù nián shěng zhǎng chuān xiàn

六年,省长川县。

shí sì nián dū qín wàn wèi wǔ sì zhōu zhì shàng guī

十四年,督秦、万、渭、 武四州,治上邽。

shí qī nián fèi qín lǐng xiàn

十七年,废秦岭县。

kāi yuán èr shí èr nián yuán dì zhèn yí zhì suǒ yú chéng jì xiàn zhī jìng qīn chuān

开元二十二年,缘地震,移治所于成纪县之敬亲川。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi tiān shuǐ jùn

天宝元年,改为天水郡。

yī jiù dū du fǔ dū tiān shuǐ lǒng xī tóng gǔ sān jùn

依旧都督府,督天水、陇西、同谷三郡。

qí nián fù huán zhì shàng guī

其年, 复还治上邽。

qián yuán yuán nián fù wèi qín zhōu

乾元元年,复为秦州。

jiù lǐng xiàn liù hù wǔ qiān qī bǎi èr shí sì kǒu èr wàn wǔ qiān qī shí sān

旧领县六,户五千七百二十四,口二万五千七十三。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù èr wàn sì qiān bā bǎi èr shí qī kǒu shí wàn jiǔ qiān qī bǎi

天宝领县五,户二万四千八百二十七,口十万九千七百。

zài jīng shī xi qī bǎi bā shí lǐ zhì dōng dōu yī qiān liù bǎi wǔ lǐ

在京师西七百八十里,至东都一千六百五里。

shàng guī hàn xiàn shǔ lǒng xī jùn

上邽汉县,属陇西郡。

wǔ dì fēn zhì tiān shuǐ jùn

武帝分置天水郡。

hòu hàn fēn huán dào lì nán ān jùn

后汉分豲道立南安郡。

hòu wèi gǎi shàng guī wéi shàng fēng

后魏改上邽为上封。

duò fù yú shàng guī zhì qín zhōu

隋复于上邽置秦州。

zhōu qián yǒu hú shuǐ sì shí zēng jiǎn gù míng tiān shuǐ jùn

州前有湖水,四时增减,故名天水郡

chéng jì hàn xiàn shǔ tiān shuǐ jùn

成纪汉县,属天水郡。

jiù zhì xiǎo kēng chuān

旧治小坑川。

kāi yuán èr shí èr nián yí zhì jìng qīn chuān chéng jì yì xǐ xīn chéng

开元二十二年,移治敬亲川,成纪亦徙新城。

tiān bǎo yuán nián zhōu fù yí zhì shàng guī xiàn

天宝元年,州复移治上邽县

fú qiāng hàn jì xiàn shǔ tiān shuǐ jùn

伏羌汉冀县,属天水郡。

jìn yú cǐ zhì qín zhōu

晋于此置秦州。

hòu wèi gǎi wéi dāng tíng xiàn duò fù wèi jì chéng xiàn

后魏改为当亭县,隋复为冀城县。

wǔ dé sān nián gǎi wéi fú qiāng xiàn réng zhì fú zhōu

武德三年,改为伏羌县,仍置伏州。

bā nián fú zhōu fèi xiàn shǔ qín zhōu

八年,伏州废,县属秦州。

zhēn guàn sān nián fèi yí bīn xiàn bìng rù fú qiāng

贞观三年,废夷宾县,并入伏羌

lǒng chéng hàn lǒng xiàn shǔ tiān shuǐ jùn

陇城汉陇县,属天水郡。

duò jiā chéng zì

隋加“城”字。

wǔ dé èr nián zhì wén zhōu yǐ lǒng chéng lì zhī

武德二年,置文州,以陇城隶之。

bā nián wén zhōu fèi lái shǔ

八年文州废,来属。

zhēn guàn sān nián shěng zhǎng chuān xiàn bìng rù

贞观三年,省长川县并入。

qīng shuǐ hàn xiàn shǔ tiān shuǐ jùn

清水汉县,属天水郡。

wǔ dé sì nián zhì guī zhōu yú qīng shuǐ

武德四年,置邽州于清水。

liù nián fèi guī zhōu yǐ qīng shuǐ lái shǔ

六年,废邽州,以清水来属。

chéng zhōu xià duò hàn yáng jùn

成州下隋汉阳郡。

wǔ dé yuán nián zhì chéng zhōu lǐng shàng lù cháng dào tán shuǐ sān xiàn

武德元年,置成州,领上禄、长道、潭水三县。

zhēn guàn yuán nián yǐ tán shuǐ shǔ dàng zhōu yòu gē fèi kāng zhōu zhī tóng gǔ xiàn lái shǔ

贞观元年, 以潭水属宕州,又割废康州之同谷县来属。

zhōu lǐ yáng nán dāng suǒ zhù jiàn ān chéng

州理杨难当所筑建安城。

tiān bǎo yuán nián gǎi wèi tóng gǔ jùn

天宝元年,改为同谷郡。

qián yuán yuán nián fù wèi chéng zhōu

乾元元年,复为成州。

jiù lǐng xiàn sān hù yī qiān wǔ bǎi sì shí liù kǒu qī qiān èr bǎi wǔ shí jiǔ

旧领县三,户一千五百四十六,口七千二百五十九。

tiān bǎo hù sì qiān qī bǎi èr shí qī kǒu èr wàn yī qiān wǔ bǎi bā

天宝,户四千七百二十七,口二万一千五百八。

zài jīng shī xī nán jiǔ bǎi liù shí lǐ zhì dōng dōu yī qiān bā bǎi lǐ

在京师西南九百六十里,至东都一千八百里。

shàng lù hàn xiàn shǔ wǔ dū jùn bái mǎ dī zhī suǒ chǔ

上禄汉县,属武都郡,白马氐之所处。

zhōu nán bā shí lǐ chóu chí shān qí shàng yǒu bǎi qǐng de kě chù wàn jiā

州南八十里仇池山,其上有百顷地, 可处万家。

jìn shí dī qiú yáng nán dāng jù chóu chí jí cǐ shān shàng yě

晋时,氐酋杨难当据仇池,即此山上也。

jìn cháo zhāo wèi nǎi zhì chóu chí jùn yǐ nán dāng wèi shǒu

晋朝招慰,乃置仇池郡,以难当为守。

liáng zhì nán qín zhōu yòu gǎi wéi chéng zhōu

梁置南秦州,又改为成州。

duò yǐ shàng lù wèi cāng quán xiàn yòu fù wéi shàng lù

隋以上禄为仓泉县,又复为上禄

cháng dào yuán wèi fēn shàng lù zhì cháng dào xiàn yú xiàn zhì tiān shuǐ jùn

长道元魏分上禄置长道县,于县置天水郡。

duò gǎi tiān shuǐ wèi hàn yáng jùn yòu gǎi hàn yáng xiàn wèi cháng dào

隋改天水为汉阳郡,又改汉阳县为长道

tóng gǔ hàn xià biàn bù jiàn fǎn dào shǔ wǔ dū jùn

同谷汉下辨步见反道,属武都郡。

hòu wèi yú cǐ zhì guǎng yè jùn lǐng bái shí xiàn

后魏于此置广业郡,领白石县。

yòu gǎi bái shuǐ wèi tóng gǔ

又改白水为同谷。

wèi zhōu xià duò lǒng xī jùn

渭州下隋陇西郡。

wǔ dé yuán nián zhì wèi zhōu

武德元年,置渭州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lǒng xī jùn

天宝元年,改为陇西郡。

qián yuán yuán nián fù wèi wèi zhōu

乾元元年, 复为渭州。

sì yuè shàn zhōu dū dū guō yīng yì zòu qǐng yǐ wèi zhōu táo zhōu wèi dū du fǔ hòu fèi

四月,鄯州都督郭英乂奏请以渭州、洮州为都督府,后废。

jiù lǐng xiàn sì hù yī qiān jiǔ bǎi bā shí jiǔ kǒu jiǔ qiān èr shí bā

旧领县四, 户一千九百八十九,口九千二十八。

tiān bǎo hù liù qiān sì bǎi èr shí wǔ kǒu èr wàn sì qiān wǔ bǎi èr shí

天宝,户六千四百二十五,口二万四千五百二十。

zài jīng shī xi yī qiān yī bǎi wǔ shí sān lǐ zhì dōng dōu èr qiān lǐ

在京师西一千一百五十三里,至东都二千里。

xiāng wǔ hàn xiàn shǔ lǒng xī jùn

襄武汉县,属陇西郡。

hòu wèi yú xiàn zhì wèi zhōu yǐ shuǐ wèi míng

后魏于县置渭州,以水为名

lǒng xī hàn huán yīn huán dào dì shǔ tiān shuǐ jùn

陇西汉豲音桓道地,属天水郡。

zhāng hòu hàn fēn wǔ yáng zhì zhāng xiàn

鄣后汉分武阳置鄣县。

tiān shòu èr nián gǎi wéi wǔ yáng xiàn

天授二年,改为武阳县。

shén lóng yuán nián fù wèi zhāng xiàn

神龙元年,复为鄣县

wèi yuán hàn shǒu yáng xiàn dì shǔ lǒng xī jùn

渭源汉首阳县地,属陇西郡。

hòu wèi fēn lǒng xī zhì wèi yuán jùn yòu gǎi shǒu yáng wèi wèi yuán xiàn

后魏分陇西置渭源郡,又改首阳为渭源县。

shàng yuán èr nián gǎi shǒu yáng xiàn réng yú wèi yuán gù chéng fēn zhì wèi yuán xiàn

上元二年,改首阳县,仍于渭源故城分置渭源县。

yí fèng sān nián fèi shǒu yáng bìng rù wèi yuán

仪凤三年,废首阳并入渭源。

shàn zhōu xià dū dū fǔ duò xī píng jùn

鄯州下都督府隋西平郡。

wǔ dé èr nián píng xuē jǔ zhì shàn zhōu zhì gù lè dōu chéng

武德二年,平薛举,置鄯州,治故乐都城。

zhēn guàn zhōng zhì dōu dū fǔ

贞观中, 置都督府。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi xī píng jùn

天宝元年,改为西平郡。

qián yuán yuán nián fù wèi shàn zhōu

乾元元年,复为鄯州。

shàng yuán èr nián jiǔ yuè zhōu wèi tǔ fán suǒ xiàn suì fèi

上元二年九月,州为吐蕃所陷,遂废。

suǒ guǎn shàn chéng sān xiàn jīn hé zhōu shōu guǎn

所管鄯城三县,今河州收管。

jiù lǐng xiàn èr hù yī qiān bā bǎi qī shí wǔ kǒu jiǔ qiān wǔ bǎi bā shí èr

旧领县二,户一千八百七十五,口九千五百八十二。

tiān bǎo lǐng xiàn sān hù wǔ qiān sān bǎi bā shí jiǔ kǒu èr wàn qī qiān yī shí jiǔ

天宝领县三,户五千三百八十九,口二万七千一十九。

zài jīng shī xi yī qiān jiǔ bǎi yī shí sān zhì dōng dōu èr qiān wǔ bǎi sì shí lǐ

在京师西一千九百一十三,至东都二千五百四十里。

huáng shuǐ hàn pò qiāng xiàn shǔ jīn chéng jùn

湟水汉破羌县,属金城郡。

hàn pò xiōng nú qǔ xī hé de kāi huáng zhōng chù ròu zhī jí cǐ

汉破匈奴,取西河地,开湟中处月氏,即此。

huáng shuǐ sú hū huáng hé yòu míng lè dōu shuǐ nán liáng tū fā wū gū shǐ dōu cǐ

湟水,俗呼湟河,又名乐都水,南凉秃发乌孤始都此。

hòu wèi zhì shàn zhōu gǎi pò qiāng wèi xī dōu xiàn

后魏置鄯州,改破羌为西都县。

duò gǎi wéi huáng shuǐ xiàn

隋改为湟水县。

xiàn jiè yǒu hào wěi shuǐ

县界有浩亹水

lóng zhī hàn yǔn wú xiàn shǔ jīn chéng jùn

龙支汉允吾县,属金城郡。

hòu hàn gǎi wéi lóng qí xiàn

后汉改为龙耆县。

hòu wèi gǎi wéi jīn chéng xiàn yòu gǎi wéi lóng zhī

后魏改为金城县,又改为龙支。

jī shí shān zài jīn xiàn nán

积石山,在今县南

shàn chéng yí fèng sān nián zhì hàn xī píng jùn gù chéng zài xi

鄯城仪凤三年置,汉西平郡故城在西。

lán zhōu xià duò jīn chéng jùn

兰州下隋金城郡。

suí mò xiàn xuē jǔ

隋末,陷薛举。

wǔ dé èr nián píng zéi zhì lán zhōu

武德二年,平贼,置兰州。

bā nián zhì dōu dū fǔ dū lán hé kuò sì zhōu

八年,置都督府,督兰、河、廓四州。

zhēn guàn liù nián yòu dū xi yán zhōu

贞观六年,又督西盐州。

shí èr nián yòu dū liáng zhōu

十二年,又督凉州。

jīn dū lán shàn rú chún sì zhōu

今督兰、鄯、 儒、淳四州。

lǐng jīn chéng dí dào guǎng wǔ sān xiàn

领金城、狄道、广武三县。

xiǎn qìng yuán nián ba dū du fǔ

显庆元年,罢都督府。

tiān bǎo yuán nián gǎi jīn chéng jùn

天宝元年,改金城郡。

èr zài gē dí dào xiàn zhì dí dào jùn

二载,割狄道县置狄道郡。

qián yuán yuán nián fù wèi lán zhōu

乾元元年,复为兰州。

jiù lǐng xiàn sān hù yī qiān liù bǎi qī shí wǔ kǒu qī qiān sān bǎi wǔ

旧领县三,户一千六百七十五,口七千三百五。

tiān bǎo lǐng xiàn èr hù èr qiān bā bǎi bā shí jiǔ kǒu yī wàn sì qiān èr bǎi èr shí liù

天宝领县二,户二千八百八十九,口一万四千二百二十六。

zài jīng shī xi yī qiān sì bǎi sì shí wǔ lǐ zhì dōng dōu èr qiān èr bǎi lǐ

在京师西一千四百四十五里,至东都二千二百里。

wǔ quán hàn jīn chéng xiàn shǔ jīn chéng jùn xī qiāng suǒ chǔ

五泉汉金城县,属金城郡,西羌所处。

hòu hàn zhì xī hǎi jùn qǐ fú qián guī dōu cǐ chēng liáng

后汉置西海郡,乞伏干归都此,称凉。

duò kāi huáng chū zhì lán zhōu yǐ gāo lán shān wèi míng

隋开皇初,置兰州,以皋兰山为名。

yáng dì gǎi jīn chéng jùn

炀帝改金城郡。

duò zhì wǔ quán xiàn

隋置五泉县。

xián hēng èr nián fù wèi jīn chéng

咸亨二年,复为金城。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi wǔ quán

天宝元年,改为五泉。

guǎng wǔ hàn zhī yáng xiàn shǔ jīn chéng jùn

广武汉枝杨县,属金城郡。

zhāng jùn zhì guǎng wǔ jùn

张骏置广武郡。

duò fèi wèi xiàn shǔ lán zhōu

隋废为县,属兰州。

lín zhōu xià dū dū fǔ tiān bǎo sān zài fēn jīn chéng jùn zhì dí dào jùn

临州下都督府天宝三载,分金城郡置狄道郡。

qián yuán yuán nián gǎi wéi lín zhōu dū dū fǔ dū bǎo sāi zhōu jī mí zhī míng yě

乾元元年,改为临州都督府, 督保塞州,羁縻之名也。

lǐng xiàn èr hù èr qiān bā bǎi jiǔ shí jiǔ kǒu yī wàn sì qiān èr bǎi èr shí liù

领县二,户二千八百九十九,口一万四千二百二十六。

zài jīng shī xi yī qiān sì bǎi sì shí wǔ lǐ zhì dōng dōu èr qiān èr bǎi lǐ

在京师西一千四百四十五里,至东都二千二百里。

dí dào hàn xiàn shǔ lǒng xī jùn

狄道汉县,属陇西郡。

jìn gǎi wéi wǔ shǐ xiàn

晋改为武始县。

duò fù wèi dí dào shǔ lán zhōu

隋复为狄道,属兰州。

tiān bǎo sān zài fù zhì

天宝三载复置。

cháng lè jiù ān lè xiàn

长乐旧安乐县。

qián yuán hòu gǎi wéi cháng lè

乾元后,改为长乐。

hé zhōu xià duò fú yīn fú hǎn jùn

河州下隋枹音桴罕郡。

wǔ dé èr nián píng li guǐ zhì hé zhōu lǐng fú hǎn dà xià èr xiàn

武德二年,平李轨,置河州,领枹罕、大夏二县。

zhēn guān yuán nián fèi dà xià xiàn

贞观元年,废大夏县。

wǔ nián fù zhì

五年复置。

shí nián shěng mǐ zhōu yǐ mǐ chuān xiàn lái shǔ

十年,省米州,以米川县来属。

shí yī nián fèi wū zhōu yǐ qí chéng zhì ān xiāng xiàn lái shǔ

十一年,废乌州, 以其城置安乡县,来属。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi ān xiāng jùn

天宝元年,改为安乡郡。

qián yuán yuán nián fù wèi hé zhōu

乾元元年,复为河州。

jiù lǐng xiàn sān hù sān qiān sān bǎi jiǔ shí yī kǒu yī wàn èr qiān liù bǎi wǔ shí wǔ

旧领县三, 户三千三百九十一,口一万二千六百五十五。

tiān bǎo lǐng xiàn sān hù wǔ qiān qī bǎi bā shí èr kǒu sān wàn liù qiān bā bǎi bā shí liù

天宝领县三,户五千七百八十二,口三万六千八百八十六。

zài jīng shī xi yī qiān sì bǎi yī shí wǔ lǐ zhì dōng dōu èr qiān èr bǎi qī shí lǐ

在京师西一千四百一十五里,至东都二千二百七十里。

fú hǎn hàn xiàn shǔ jīn chéng jùn

枹罕汉县,属金城郡。

zhāng jùn yú xiàn zhì hé zhōu zhì hòu wèi bù gǎi yòu míng fú hǎn jùn

张骏于县置河州,至后魏不改,又名枹罕郡。

duò chū wèi hé zhōu yáng dì wèi fú hǎn jùn

隋初为河州,炀帝为枹罕郡。

wǔ dé èr nián gǎi wéi hé zhōu

武德二年,改为河州。

jiē zhì yú fú hǎn

皆治于枹罕。

dà xià hàn xiàn shǔ lǒng xī jùn

大夏汉县,属陇西郡。

zhāng jùn yú xiàn zhì dà xià jùn jí xiàn qǔ xi dà xià shuǐ wèi míng

张骏于县置大夏郡及县,取西大夏水为名。

zhēn guàn yuán nián fèi rù fú hǎn

贞观元年, 废入枹罕。

wǔ nián yòu zhì

五年又置。

fèng lín hàn bái shí xiàn shǔ jīn chéng jùn

凤林汉白石县,属金城郡。

zhāng jùn gǎi bái shí wèi yǒng gù

张骏改白石为永固。

zhēn guàn qī nián fèi xiàn zhì wū zhōu

贞观七年,废县,置乌州。

shí yī nián zhōu fèi yú chéng nèi zhì ān xiāng xiàn

十一年州废,于城内置安乡县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi fèng lín qǔ guān míng yě

天宝元年,改为凤林,取关名也。

wǔ zhōu xià duò wǔ dū jùn

武州下隋武都郡。

wǔ dé yuán nián zhì wǔ zhōu lǐng jiāng lì jiàn wēi fù jīn pán dī sì xiàn

武德元年,置武州,领将利、建威、覆津、盘堤四县。

zhēn guān yuán nián shěng jiàn wēi rù jiāng lì

贞观元年,省建威入将利。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi wǔ dū jùn

天宝元年,改为武都郡。

qián yuán yuán nián fù wèi wǔ zhōu

乾元元年,复为武州。

jiù lǐng xiàn sān hù yī qiān yī bǎi wǔ shí èr kǒu wǔ qiān sān bǎi bā shí yī

旧领县三, 户一千一百五十二,口五千三百八十一。

tiān bǎo hù èr qiān jiǔ bǎi èr shí sān kǒu yī wàn wǔ qiān sān bǎi yī shí sān

天宝,户二千九百二十三,口一万五千三百一十三。

zài jīng shī xi yī qiān èr bǎi jiǔ shí lǐ zhì dōng dōu èr qiān lǐ

在京师西一千二百九十里,至东都二千里。

jiāng lì qín hàn bái mǎ zhī de

将利秦、汉白马之地。

hàn zhì wǔ dū jùn bìng xiàn

汉置武都郡并县。

hòu wèi gǎi wǔ dū wèi shí mén xiàn zhì wǔ zhōu

后魏改武都为石门县,置武州。

hòu zhōu gǎi wéi jiāng lì xiàn réng zhì wǔ dū jùn

后周改为将利县,仍置武都郡。

duò chū fèi yáng dì fù wèi jùn jiē zhì jiāng lì xiàn

隋初废,炀帝复为郡,皆治将利县。

fù jīn hòu wèi zhì wǔ jiē jùn yòu yú jīn xiàn dōng běi sān shí lǐ wàn jùn gù chéng zhì fù jīn xiàn

覆津后魏置武阶郡,又于今县东北三十里万郡故城置覆津县。

duò fèi wǔ jiē jùn xiàn shǔ wǔ dū jùn

隋废武阶郡, 县属武都郡。

pán dī hàn hé chí xiàn dì shǔ wǔ dū jùn

盘堤汉河池县地,属武都郡。

hòu wèi yú jīn xiàn dōng nán bǎi sì shí èr lǐ yí pán dī xiàn yú jùn zhì wǔ zhōu

后魏于今县东南百四十二里移盘堤县于郡置武州。

pán dī shān wèi míng

盘堤山为名。

táo zhōu xià duò lín táo jùn

洮州下隋临洮郡。

wǔ dé èr nián zhì táo zhōu

武德二年,置洮州。

zhēn guàn wǔ nián yí zhōu zhì yú hóng hé chéng hòu fù yí hái táo yáng chéng jīn zhōu zhì yě

贞观五年,移州治于洪和城,后复移还洮阳城,今州治也。

yǒng huī yuán nián zhì dōu dū fǔ

永徽元年,置都督府。

kāi yuán shí qī nián fèi bìng rù mín zhōu

开元十七年废,并入岷州。

lín tán xiàn zhì lín zhōu

临潭县置临州。

èr shí qī nián yòu gǎi wéi táo zhōu

二十七年,又改为洮州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi lín táo jùn

天宝元年,改为临洮郡。

guǎn mì gōng xiàn dǎng xiàng bù luò yě jì zhì zhōu jiè

管密恭县,党项部落也, 寄治州界。

qián yuán yuán nián fù wèi táo zhōu

乾元元年,复为洮州。

jiù lǐng xiàn èr hù èr qiān sān bǎi liù shí sān kǒu bā qiān èr bǎi liù shí

旧领县二,户二千三百六十三,口八千二百六十。

tiān bǎo hù sān qiān qī bǎi kǒu yī wàn wǔ qiān liù shí

天宝,户三千七百,口一万五千六十。

zài jīng shī xi yī qiān wǔ bǎi liù lǐ zhì dōng dōu èr qiān sān bǎi jiǔ shí lǐ

在京师西一千五百六里,至东都二千三百九十里。

lín tán qín hàn shí qiāng de běn tǔ yù hún zhī zhèn wèi zhī hóng hé chéng

临潭秦、汉时羌地,本吐谷浑之镇,谓之洪和城。

hòu zhōu gōng de zhī gǎi wéi měi xiāng xiàn shǔ táo zhōu

后周攻得之,改为美相县, 属洮州。

zhēn guàn sì nián táo zhōu lǐ yú cǐ

贞观四年,洮州理于此。

zhì lín tán xiàn shǔ xù zhōu

置临潭县,属旭州。

bā nián fèi xù zhōu lái shǔ

八年,废旭州,来属。

qí nián yí lǐ táo yáng chéng jīn zhōu zhì yě

其年, 移理洮阳城,今州治也。

réng yú jiù hóng hé chéng zhì měi xiāng xiàn lì táo zhōu

仍于旧洪和城置美相县,隶洮州。

tiān bǎo zhōng fèi měi xiāng bìng rù

天宝中,废美相并入。

mín zhōu xià duò lín táo jùn zhī lín táo xiàn

岷州下隋临洮郡之临洮县。

yì níng èr nián zhì mín zhōu

义宁二年,置岷州。

wǔ dé sì nián wèi zǒng guǎn fǔ guǎn mín dàng táo dié xù wǔ zhōu

武德四年,为总管府,管岷、 宕、洮、叠、旭五州。

qī nián jiā dū fāng zhōu

七年,加督芳州。

jiǔ nián yòu dū wén wǔ fú sān zhōu

九年,又督文、武、扶三州。

zhēn guàn yuán nián dū mín dàng táo xù sì zhōu

贞观元年, 督岷、宕、洮、旭四州。

liù nián dū qiáo yì èr zhōu

六年,督桥、意二州。

shí èr nián fèi dū du fǔ

十二年,废都督府。

shén lóng yuán nián fèi dāng yí xiàn

神龙元年,废当夷县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi hé zhèng jùn

天宝元年,改为和政郡。

qián yuán yuán nián fù wèi mín zhōu

乾元元年,复为岷州。

jiù lǐng xiàn sì hù sì qiān wǔ bǎi bā shí sān kǒu yī wàn jiǔ qiān èr bǎi sān shí jiǔ

旧领县四,户四千五百八十三,口一万九千二百三十九。

tiān bǎo xiàn sān hù sì qiān sān bǎi èr shí wǔ kǒu èr wàn sān qiān sì bǎi sì shí yī

天宝,县三,户四千三百二十五,口二万三千四百四十一。

zài jīng shī xi yī qiān sān bǎi qī shí bā lǐ zhì dōng dōu èr qiān yī bǎi lǐ

在京师西一千三百七十八里,至东都二千一百里。

yì lè qín lín táo xiàn shǔ lǒng xī jùn

溢乐秦临洮县,属陇西郡。

jīn zhōu xi èr shí lǐ cháng chéng méng tián suǒ zhù

今州西二十里长城,蒙恬所筑。

mín shān zài xiàn nán yī lǐ

岷山,在县南一里。

kōng tóng shān xiàn xi èr shí lǐ

崆峒山,县西二十里。

hòu wèi zhì mín zhōu réng gǎi lín táo wèi yì lè

后魏置岷州,仍改临洮为溢乐。

duò fù gǎi lín táo yì níng èr nián gǎi míng yì lè

隋复改临洮,义宁二年, 改名溢乐。

shén lóng yuán nián fèi dāng yí xiàn bìng rù

神龙元年,废当夷县并入

yòu chuān hòu zhōu zhì jī chéng xiàn

祐川后周置基城县。

xiān tiān yuán nián gǎi wéi yòu chuān bì xuán zōng míng

先天元年,改为祐川,避玄宗名

hé zhèng hòu zhōu zhì táo chéng jùn

和政后周置洮城郡。

bǎo dìng yuán nián zhì hé zhèng xiàn

保定元年,置和政县。

kuò zhōu xià duò jiāo hé jùn

廓州下隋浇河郡。

wǔ dé èr nián zhì kuò zhōu

武德二年,置廓州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi níng sāi jùn

天宝元年,改为宁塞郡。

qián yuán yuán nián fù wèi kuò zhōu

乾元元年, 复为廓州。

jiù lǐng xiàn èr hù èr qiān èr shí kǒu jiǔ qiān qī bǎi sān shí èr

旧领县二,户二千二十,口九千七百三十二。

tiān bǎo xiàn sān hù sì qiān èr bǎi liù shí yī kǒu èr wàn sì qiān sì bǎi

天宝,县三,户四千二百六十一,口二万四千四百。

zài jīng shī èr qiān sān shí lǐ zhì dōng dōu èr qiān qī bǎi qī shí èr lǐ

在京师二千三十里,至东都二千七百七十二里。

guǎng wēi hòu hàn shāo dāng qiāng zhī de duàn jiǒng pò qiāng zhǎn jiāo hé dà shuài jí cǐ yě

广威后汉烧当羌之地,段颎破羌斩浇河大帅即此也。

hàn mò zhì xī píng jùn cǐ dì jí nán jiè yě

汉末,置西平郡,此地即南界也。

qián liáng zhì huáng hé jùn

前凉置湟河郡。

hòu wèi zhì shí chéng jùn

后魏置石城郡。

fèi dì yīn xiàn nèi huà lóng gǔ gǎi wéi huà lóng xiàn

废帝因县内化隆谷改为化隆县。

hòu zhōu zhì kuò zhōu

后周置廓州。

xiān tiān yuán nián gǎi wéi huà chéng xiàn

先天元年,改为化成县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi guǎng wēi xiàn

天宝元年,改为广威县。

xiàn jiè yǒu bá yán shān

县界有拔延山。

dá huà hòu zhōu zhì dá huà jùn bìng xiàn

达化后周置达化郡并县。

tǔ hún jiāo hé chéng zài xiàn xi yī bǎi èr shí lǐ

吐浑浇河城,在县西一百二十里。

mǐ chuān hàn fú hǎn xiàn dì shǔ jīn chéng jùn

米川汉枹罕县地,属金城郡。

zhēn guàn wǔ nián zhì mǐ zhōu jí mǐ chuān xiàn

贞观五年,置米州及米川县。

shí nián zhōu fèi xiàn shǔ kuò zhōu

十年,州废,县属廓州。

dié zhōu xià dū dū fǔ duò lín táo jùn zhī hé chuān xiàn

叠州下都督府隋临洮郡之合川县。

wǔ dé èr nián zhì dié zhōu lǐng hé chuān lè chuān dié chuān sān xiàn

武德二年,置叠州,领合川、乐川、叠川三县。

wǔ nián yòu zhì ān huà hé tóng èr xiàn yǐ chù dǎng xiàng xún shěng

五年,又置安化、和同二县,以处党项,寻省。

dié chuān lè chuān xiàn

叠川、乐川县。

shí sān nián zhì dū du dū dié mín táo dàng jīn xù yī kū zhàng wáng gài lì qiáo děng zhōu

十三年,置都督,督叠、岷、洮、宕、津、序、壹、枯、嶂、王、盖、立、桥等州。

yǒng huī yuán nián ba dū du fǔ

永徽元年, 罢都督府。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi hé chuān jùn

天宝元年,改为合川郡。

qián yuán yuán nián fù wèi dié zhōu

乾元元年,复为叠州。

jiù lǐng xiàn yī hù yī qiān bā shí sān kǒu sì qiān liù shí jiǔ

旧领县一,户一千八十三,口四千六十九。

tiān bǎo lǐng xiàn èr hù yī qiān èr bǎi qī shí wǔ kǒu qī qiān liù bǎi qī shí sì

天宝领县二,户一千二百七十五,口七千六百七十四。

zài jīng shī xī nán yī qiān yī bǎi yī shí lǐ zhì dōng dōu èr qiān wǔ bǎi liù shí lǐ

在京师西南一千一百一十里,至东都二千五百六十里。

hé chuān qín hàn yǐ lái wèi zhū qiāng bǎo jù

合川秦、汉已来,为诸羌保据。

hòu zhōu wǔ dì zhú zhū qiāng shǐ yǒu qí de zhì hé chuān xiàn réng yú xiàn zhì dié zhōu qǔ jùn shān chóng dié zhī yì

后周武帝逐诸羌,始有其地,置合川县,仍于县置叠州,取郡山重叠之义。

jiù zhì tǔ yù hún mǎ mù chéng wǔ dé sān nián yí yú jiāo shù chéng

旧治吐谷浑马牧城,武德三年,移于交戍城

cháng fēn duò tóng chāng jùn zhī cháng fēn xiàn

常芬隋同昌郡之常芬县。

wǔ dé yuán nián zhì fāng zhōu lǐng cháng fēn héng xiāng dān lǐng sān xiàn

武德元年,置芳州,领常芬、恒香、丹岭三县。

shén lóng yuán nián fèi fāng zhōu wèi cháng fēn xiàn lì dié zhōu

神龙元年,废芳州为常芬县,隶叠州。

dàng zhōu xià duò dàng chāng jùn

宕州下隋宕昌郡。

wǔ dé yuán nián zhì dàng zhōu

武德元年,置宕州。

lǐng huái dào liáng gōng hé róng sān xiàn

领怀道、良恭、和戎三县。

zhēn guàn sān nián shěng hé róng rù huái dào

贞观三年, 省和戎入怀道。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi huái dào jùn

天宝元年,改为怀道郡。

qián yuán yuán nián fù wèi dàng zhōu

乾元元年,复为宕州。

jiù lǐng xiàn èr hù yī bǎi sì shí kǒu yī qiān sì bǎi liù shí yī

旧领县二,户一百四十,口一千四百六十一。

tiān bǎo hù yī qiān yī bǎi jiǔ shí kǒu qī qiān yī bǎi jiǔ shí jiǔ

天宝,户一千一百九十,口七千一百九十九。

zài jīng shī xi nán yī qiān liù bǎi wǔ shí liù lǐ zhì dōng dōu èr qiān èr bǎi bā shí wǔ lǐ

在京师西南一千六百五十六里,至东都二千二百八十五里。

huái dào lì dài zhū qiāng suǒ jù hòu wèi shǐ fù wèi fán guó

怀道历代诸羌所据,后魏始附为蕃国。

hòu zhōu zhì dàng chāng jùn jí huái dào liáng gōng èr xiàn

后周置宕昌郡,及怀道、良恭二县。

duò wèi dàng chāng jùn

隋为宕昌郡。

wǔ dé chū wèi dàng zhōu lǐ huái dào

武德初,为宕州,理怀道

liáng gōng hòu zhōu zhì yáng dàng xiàn duò gǎi wéi liáng gōng

良恭后周置阳宕县,隋改为良恭。

hé xī dào

河西道

cǐ yòu cóng lǒng yòu dào fēn chū bù zài shí dào zhī nèi

此又从陇右道分出,不在十道之内。

zhēn guàn yuán nián fēn lǒng dǐ yǐ xi wèi lǒng yòu dào

贞观元年,分陇坻已西为陇右道。

jǐng yún èr nián yǐ jiāng shān kuò yuǎn fèng shǐ zhě jiān nán nǎi fēn shān nán wèi dōng xī dào zì huáng hé yǐ xī fēn wéi hé xī dào

景云二年,以江山阔远,奉使者艰难,乃分山南为东西道,自黄河以西,分为河西道。

liáng zhōu zhōng dōu dū fǔ duò wǔ wēi jùn

凉州中都督府隋武威郡。

wǔ dé èr nián píng li guǐ zhì liáng zhōu zǒng guǎn fǔ guǎn liáng gān guā sù sì zhōu

武德二年,平李轨,置凉州总管府,管凉、甘、瓜、 肃四州。

liáng zhōu lǐng gū zāng chāng sōng fān hé sān xiàn

凉州领姑臧、昌松、番禾三县。

sān nián yòu zhì shén wū xiàn

三年,又置神乌县。

qī nián gǎi wéi dū du fǔ dū liáng sù gān shā guā yī fāng wén bā zhōu

七年,改为都督府, 督凉、肃、甘、沙、瓜、伊、芳、文八州。

zhēn guàn yuán nián fèi shén wū xiàn

贞观元年,废神乌县。

zǒng zhāng yuán nián fù zhì

总章元年,复置。

xián hēng yuán nián wèi dà dū dū fǔ

咸亨元年,为大都督府。

dū liáng gān sù yī guā shā xióng qī zhōu

督凉、甘、肃、伊、瓜、沙、雄七州。

shàng yuán èr nián wèi zhōng dōu dū fǔ

上元二年,为中都督府。

shén lóng èr nián zhì jiā lín xiàn

神龙二年,置嘉麟县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi wǔ wēi jùn dū liáng gān sù sān zhōu

天宝元年,改为武威郡,督凉、甘、肃三州。

qián yuán yuán nián fù wèi liáng zhōu

乾元元年,复为凉州。

jiù lǐng xiàn sān hù bā qiān èr bǎi sān shí yī kǒu sān wàn sān qiān sān shí

旧领县三,户八千二百三十一,口三万三千三十。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù èr wàn èr qiān sì bǎi liù shí èr kǒu shí èr wàn èr bǎi bā shí yī

天宝领县五,户二万二千四百六十二,口十二万二百八十一。

zài jīng shī xī běi èr qiān yī shí lǐ zhì dōng dōu èr qiān bā bǎi qī shí lǐ

在京师西北二千一十里,至东都二千八百七十里。

gū zāng hàn xiàn shǔ wǔ wēi jùn

姑臧汉县,属武威郡。

suǒ lǐ qín yuè dǐ róng suǒ chǔ

所理,秦月氐戎所处。

xiōng nú běn míng gài cáng chéng yǔ é wèi gū zāng chéng

匈奴本名盖藏城,语讹为姑臧城。

xī wèi fù zhì liáng zhōu

西魏复置凉州。

jìn mò zhāng guǐ jù gū zāng chēng qián liáng

晋末,张轨据姑臧,称前凉。

lǚ guāng yòu chēng hòu liáng

吕光又称后凉。

hòu rù yú yuán wèi wèi wǔ wēi jùn

后入于元魏,为武威郡。

wǔ dé chū píng li guǐ zhì liáng zhōu

武德初,平李轨,置凉州。

zhōu jiè yǒu zhū yě zé

州界有猪野泽

shén wū hàn luán niǎo xiàn shǔ wǔ wēi jùn

神乌汉鸾鸟县,属武威郡。

hòu wèi fèi

后魏废。

zǒng zhāng yuán nián fù yú hàn wǔ wēi chéng zhì wǔ wēi xiàn

总章元年,复于汉武威城置武威县。

shén lóng yuán nián gǎi wéi shén wū

神龙元年,改为神乌。

yú hàn luán niǎo gǔ chéng zhì jiā lín xiàn

于汉鸾鸟古城置嘉麟县

chāng sōng hàn cāng sōng xiàn shǔ wǔ wēi jùn

昌松汉苍松县,属武威郡。

hòu liáng lǚ guāng gǎi wéi chāng sōng

后凉吕光改为昌松

tiān bǎo hàn fān yīn pán hé xiàn shǔ zhāng yè jùn

天宝汉番音盘禾县,属张掖郡。

xiàn nán shān yuē tiān shān yòu míng xuě shān

县南山曰天山,又名雪山。

xián hēng yuán nián yú xiàn zhì xióng zhōu diào lù yuán nián fèi xióng zhōu fān hé hái liáng zhōu

咸亨元年,于县置雄州,调露元年,废雄州,番禾还凉州。

tiān bǎo sān nián gǎi wéi tiān bǎo xiàn

天宝三年,改为天宝县

jiā lín shén lóng èr nián yú hàn luán niǎo gǔ chéng zhì

嘉麟神龙二年,于汉鸾鸟古城置。

jǐng lóng èr nián fèi xiān tiān èr nián fù zhì

景龙二年废,先天二年复置

tǔ hún bù luò xìng xī bù luò gé mén fǔ gāo lán fǔ lú shān fǔ jīn shuǐ zhōu dài lín zhōu hè lán zhōu yǐ shàng bā zhōu fǔ bìng wú xiàn jiē tǔ hún qì bì sī jié děng bù jì zài liáng zhōu jiè nèi

吐浑部落兴昔部落阁门府皋兰府卢山府金水州蹛林州贺兰州, 已上八州府,并无县,皆吐浑、契苾、思结等部,寄在凉州界内。

gòng yǒu hù wǔ qiān sì shí bā kǒu yī wàn qī qiān èr bǎi yī shí èr

共有户五千四十八,口一万七千二百一十二。

gān zhōu xià duò zhāng yè jùn

甘州下隋张掖郡。

wǔ dé èr nián píng li guǐ zhì gān zhōu

武德二年,平李轨,置甘州。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi zhāng yè jùn

天宝元年,改为张掖郡。

qián yuán yuán nián fù wèi gān zhōu

干元元年,复为甘州。

jiù lǐng xiàn èr hù èr qiān jiǔ bǎi èr shí liù kǒu yī wàn yī qiān liù bǎi bā shí

旧领县二,户二千九百二十六,口一万一千六百八十。

tiān bǎo hù liù qiān èr bǎi bā shí sì kǒu èr wàn èr qiān jiǔ shí èr

天宝, 户六千二百八十四,口二万二千九十二。

zài jīng shī xī běi èr qiān wǔ bǎi lǐ zhì dōng dōu sān qiān sān bǎi yī shí lǐ

在京师西北二千五百里,至东都三千三百一十里。

zhāng yè gù xiōng nú kūn yá wáng de shǔ hàn wǔ kāi zhì zhāng yè jùn jí lì yīn lù de xiàn jùn suǒ zhì yě xiōng nú wáng hào yě

张掖故匈奴昆邪王地,属汉武开置张掖郡及觻音禄得县,郡所治也,匈奴王号也。

hòu wèi zhì zhāng yè jūn xiào wén gǎi wéi jùn jí xiàn zhōu zhì xī liáng zhōu xún gǎi wéi gān zhōu qǔ zhōu dōng gān jùn shān wèi míng

后魏置张掖军,孝文改为郡及县,州置西凉州,寻改为甘州,取州东甘峻山为名。

qí lián shān zài zhōu xī nán èr bǎi lǐ yě

祁连山,在州西南二百里也

shān dān hàn xiàn shǔ zhāng yè jùn

删丹汉县,属张掖郡。

hòu hàn fēn zhāng yè zhì xī hǎi jùn

后汉分张掖置西海郡。

jìn fēn shān dān zhì lán chí wàn suì xian tí sān xiàn

晋分删丹置兰池、万岁、仙提三县。

yáng dì fèi bìng rù shān dān

炀帝废,并入删丹。

jū yán hǎi yān zhī shān zài xiàn jiè

居延海、焉支山在县界。

shān dān shān jí yān zhī shān yǔ é yě

删丹山,即焉支山,语讹也。

sù zhōu xià wǔ dé èr nián fēn duò zhāng yè jùn zhì sù zhōu

肃州下武德二年,分隋张掖郡置肃州。

bā nián zhì dōu dū fǔ dū sù guā shā sān zhōu

八年,置都督府,督肃、瓜、沙三州。

zhēn guàn yuán nián ba dū du fǔ

贞观元年,罢都督府。

zhēn guàn zhōng fèi yù mén xiàn

贞观中,废玉门县。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi jiǔ quán jùn

天宝元年,改为酒泉郡。

qián yuán yuán nián fù wèi sù zhōu

乾元元年,复为肃州。

jiù lǐng xiàn sān hù yī qiān qī bǎi sān shí yī kǒu qī qiān yī bǎi yī shí bā

旧领县三,户一千七百三十一,口七千一百一十八。

tiān bǎo lǐng xiàn èr hù èr qiān sān bǎi sān shí kǒu bā qiān sì bǎi qī shí liù

天宝领县二,户二千三百三十,口八千四百七十六。

zài jīng shī xī běi èr qiān bā bǎi wǔ shí bā lǐ zhì dōng dōu sān qiān qī bǎi bā lǐ

在京师西北二千八百五十八里,至东都三千七百八里。

jiǔ quán hàn fú lù xiàn shǔ jiǔ quán jùn

酒泉汉福禄县,属酒泉郡。

jùn chéng xià yǒu jīn quán quán wèi rú jiǔ gù wèi jùn míng

郡城下有金泉,泉味如酒,故为郡名。

cǐ yuè zhī de wèi xiōng nú suǒ miè xiōng nú lìng xiū tú kūn yá wáng shǒu zhī

此月支地, 为匈奴所灭,匈奴令休屠、昆邪王守之。

hàn wǔ shí kūn yá lái jiàng nǎi zhì jiǔ quán jùn

汉武时,昆邪来降,乃置酒泉郡。

zhāng guǐ li gǎo jǔ qú méng xùn jiē dōu yú cǐ

张轨、 李暠、沮渠蒙逊皆都于此。

hòu wèi zhì jiǔ quán jūn fù wèi jùn hòu zhōu gǎi wéi gān zhōu duò fēn gān zhōu zhì sù zhōu jiē zhì jiǔ quán

后魏置酒泉军,复为郡,后周改为甘州,隋分甘州置肃州,皆治酒泉。

yì níng yuán nián zhì jiǔ quán xiàn

义宁元年,置酒泉县

fú lù hàn jiù xiàn shǔ jiǔ quán jùn

福禄汉旧县,属酒泉郡。

jīn xiàn hàn lè guàn xiàn dì shǔ tún huáng jùn

今县,汉乐涫县地,属炖煌郡。

wǔ dé èr nián yú lè guàn gǔ chéng zhì fú lù xiàn

武德二年,于乐涫古城置福禄县。

guā zhōu xià dū dū fǔ duò tún huáng jùn zhī cháng lè xiàn

瓜州下都督府隋炖煌郡之常乐县。

wǔ dé wǔ nián zhì guā zhōu réng lì zǒng guǎn fǔ guǎn xī shā sù sān zhōu

武德五年,置瓜州,仍立总管府,管西沙、 肃三州。

bā nián

八年。

ba dū du

罢都督。

zhēn guàn zhōng fù wèi dū du fǔ

贞观中,复为都督府。

tiān bǎo yuán nián wèi jìn chāng jùn

天宝元年,为晋昌郡。

qián yuán yuán nián fù wèi guā zhōu

乾元元年, 复为瓜州。

jiù lǐng xiàn èr hù yī qiān yī bǎi liù shí sì kǒu sì qiān sān bǎi èr shí èr

旧领县二,户一千一百六十四,口四千三百二十二。

tiān bǎo hù sì bǎi qī shí qī kǒu sì qiān jiǔ bǎi bā shí qī

天宝,户四百七十七,口四千九百八十七。

zài jīng shī xi sān qiān sān bǎi yī shí lǐ zhì dōng dōu sì qiān sān bǎi liù lǐ

在京师西三千三百一十里,至东都四千三百六里。

jìn chāng hàn míng ān xiàn shǔ tún huáng jùn

晋昌汉冥安县,属炖煌郡。

míng shuǐ míng

冥,水名。

zhì jìn chāng jùn jí míng ān xiàn zhōu gǎi jìn chāng wèi yǒng xīng

置晋昌郡及冥安县,周改晋昌为永兴。

duò gǎi wéi guā zhōu gǎi míng ān cháng lè

隋改为瓜州,改冥安常乐。

wǔ dé qī nián fù wèi jìn chāng

武德七年,复为晋昌

cháng lè hàn guǎng zhì xiàn shǔ tún huáng jùn

常乐汉广至县,属炖煌郡。

wèi fēn guǎng zhì zhì yi hé xiàn

魏分广至置宜禾县。

li gǎo yú cǐ zhì liáng xìng jùn

李暠于此置凉兴郡。

duò fèi zhì cháng lè zhèn

隋废, 置常乐镇。

wǔ dé wǔ nián gǎi zhèn wèi xiàn

武德五年,改镇为县。

yī zhōu xià duò yī wú jùn

伊州下隋伊吾郡。

suí mò xī yù zá hú jù zhī

隋末,西域杂胡据之。

zhēn guàn sì nián guī huà zhì xi yī zhōu

贞观四年,归化,置西伊州。

liù nián qù xi zì

六年, 去“西”字。

tiān bǎo yuán nián wèi yī wú jùn

天宝元年,为伊吾郡。

qián yuán yuán nián fù wèi yī zhōu

乾元元年,复为伊州。

jiù lǐng xiàn sān hù yī qiān sān bǎi sān shí èr kǒu liù qiān qī bǎi qī shí bā

旧领县三,户一千三百三十二,口六千七百七十八。

tiān bǎo lǐng xiàn èr hù èr qiān sì bǎi liù shí qī kǒu yī wàn yī bǎi wǔ shí qī

天宝领县二,户二千四百六十七,口一万一百五十七。

zài jīng shī xī běi sì qiān sì bǎi yī shí liù lǐ zhì dōng dōu wǔ qiān sān bǎi sān shí lǐ

在京师西北四千四百一十六里,至东都五千三百三十里。

yī wú zài tún huáng zhī běi dà qì zhī wài

伊吾在炖煌之北,大碛之外。

qín hàn zhī jì róng jū zhī

秦、汉之际,戎居之。

nán qù yù mén guān bā bǎi lǐ dōng qù yáng guān èr qiān qī bǎi sān shí lǐ

南去玉门关八百里,东去阳关二千七百三十里。

hàn xuān dì shí yǐ zhèng jí wèi dū hù zài yù mén guān

汉宣帝时,以郑吉为都护,在玉门关。

yuán dì shí zhì wù jǐ xiào wèi jiē zhì chē shī

元帝时,置戊己校尉,皆治车师。

hòu hàn míng dì shí qǔ yī wú lú de zhì yi hé dū wèi yǐ tún tián

后汉明帝时,取伊吾卢地,置宜禾都尉以屯田。

dòu xiàn bān chāo dà pò xi yù shǐ yú cǐ zhù chéng

窦宪、班超大破西域,始于此筑城。

bān yǒng wèi xī yù zhǎng shǐ jū cǐ dì yě

班勇为西域长史,居此地也。

hòu wèi hòu zhōu shàn shàn róng jū zhī

后魏、后周,鄯善戎居之。

duò shǐ yú hàn yī wú zhūn chéng zhī dōng zhù chéng wèi yī wú jùn

隋始于汉伊吾屯城之东筑城,为伊吾郡。

suí mò wèi róng suǒ jù

隋末,为戎所据。

zhēn guàn sì nián kuǎn fù zhì xi yī zhōu shǐ yú cǐ

贞观四年,款附,置西伊州始于此。

tiān shān zài zhōu běi yī bǎi èr shí lǐ yī míng bái shān hú rén hū shé luó màn shān

天山,在州北一百二十里,一名白山,胡人呼折罗漫山

róu yuǎn zhēn guàn sì nián zhì qǔ xiàn dōng róu yuǎn gù chéng wèi míng

柔远贞观四年置,取县东柔远故城为名

nà zhí zhēn guàn sì nián yú shàn shàn hú suǒ zhù zhī chéng zhì nà zhí xiàn

纳职贞观四年,于鄯善胡所筑之城置纳职县。

shā zhōu xià duò tún huáng jùn

沙州下隋炖煌郡。

wǔ dé èr nián zhì guā zhōu

武德二年,置瓜州。

wǔ nián gǎi wéi xī shā zhōu

五年,改为西沙州。

zhēn guàn qī nián qù xi zì

贞观七年,去 “西”字。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi tún huáng jùn

天宝元年,改为炖煌郡。

qián yuán yuán nián fù wèi shā zhōu

乾元元年,复为沙州。

jiù lǐng xiàn èr hù sì qiān èr bǎi liù shí wǔ kǒu yī wàn liù qiān èr bǎi wǔ shí

旧领县二,户四千二百六十五,口一万六千二百五十。

zài jīng shī xī běi sān qiān liù bǎi wǔ shí lǐ zhì dōng dōu sì qiān sān bǎi jiǔ lǐ

在京师西北三千六百五十里,至东都四千三百九里。

tún huáng hàn jùn xiàn míng

炖煌汉郡县名。

yuè dǐ róng zhī de qín hàn zhī jì lái shǔ

月氐戎之地,秦、汉之际来属。

hàn wǔ kāi xī yù fēn jiǔ quán zhì tún huáng jùn jí xiàn

汉武开西域,分酒泉置炖煌郡及县。

zhōu gǎi tún huáng wèi míng shā xiàn qǔ xiàn jiè shān míng

周改炖煌为鸣沙县,取县界山名。

duò fù wèi tún huáng

隋复为炖煌。

wǔ dé sān nián zhì guā zhōu qǔ chūn qiū zǔ wú lí yú guā zhōu zhī yì

武德三年,置瓜州,取 《春秋》“祖吾离于瓜州”之义。

wǔ nián gǎi wéi xī shā zhōu

五年,改为西沙州。

jiē zhì yú sān wēi shān zài xiàn dōng nán èr shí lǐ

皆治于三危山,在县东南二十里。

míng shā shān yī míng shā jiǎo shān yòu míng shén shā shān qǔ zhōu míng yān zài xiàn qī lǐ

鸣沙山,一名沙角山,又名神沙山,取州名焉,在县七里

shòu chāng hàn lóng lè xiàn dì shǔ tún huáng jùn

寿昌汉龙勒县地,属炖煌郡。

xiàn nán yǒu lóng lè shān

县南有龙勒山。

hòu wèi gǎi wéi shòu chāng xiàn

后魏改为寿昌县。

yáng guān zài xiàn xi liù lǐ

阳关,在县西六里。

yù mén guān zài xiàn xī běi yī bǎi yī shí bā lǐ

玉门关,在县西北一百一十八里。

xī zhōu zhōng dōu dū fǔ běn gāo chāng guó

西州中都督府本高昌国。

zhēn guàn shí sān nián píng gāo chāng zhì xī zhōu dū du fǔ réng lì wǔ xiàn

贞观十三年,平高昌,置西州都督府,仍立五县。

xiǎn qìng sān nián gǎi wéi dū du fǔ

显庆三年,改为都督府。

tiān bǎo yuán nián gǎi wéi jiāo hé jùn

天宝元年,改为交河郡。

qián yuán yuán nián fù wèi xī zhōu

乾元元年,复为西州。

jiù lǐng xiàn wǔ hù liù qiān sì bǎi liù shí liù

旧领县五, 户六千四百六十六。

tiān bǎo lǐng xiàn wǔ hù jiǔ qiān yī shí liù kǒu sì wàn jiǔ qiān sì bǎi qī shí liù

天宝领县五,户九千一十六,口四万九千四百七十六。

zài jīng shī xī běi wǔ qiān wǔ bǎi yī shí liù lǐ zhì dōng dōu liù qiān èr bǎi yī shí wǔ lǐ

在京师西北五千五百一十六里,至东都六千二百一十五里。

gāo chāng hàn chē shī qián wáng zhī tíng

高昌汉车师前王之庭。

hàn yuán dì zhì wù jǐ xiào wèi yú cǐ

汉元帝置戊己校尉于此。

yǐ qí dì xíng gāo chǎng gù míng gāo chāng

以其地形高敞,故名高昌。

qí gù lěi yǒu bā chéng

其故垒有八城。

zhāng jùn zhì gāo chāng jùn hòu wèi yīn zhī

张骏置高昌郡,后魏因之。

wèi mò wèi rú rú suǒ jù hòu qū jiā chēng gāo chāng wáng yú cǐ shù dài

魏末为蠕蠕所据,后麹嘉称高昌王于此数代。

zhēn guàn shí sì nián tǎo píng zhī yǐ qí de wèi xī zhōu

贞观十四年,讨平之,以其地为西州。

qí gāo chāng guó jìng dōng xī bā bǎi lǐ nán běi wǔ bǎi lǐ

其高昌国境,东西八百里,南北五百里。

xún zhì dōu dū fǔ yòu gǎi wéi jīn shān dū du fǔ

寻置都督府,又改为金山都督府。

liǔ zhōng zhēn guàn shí sì nián zhì

柳中贞观十四年置

jiāo hé xiàn jiè yǒu jiāo hé shuǐ yuán chū xiàn běi tiān shān yī míng qí lián shān xiàn qǔ shuǐ míng

交河县界有交河,水源出县北天山,一名祁连山,县取水名。

de běn hàn chē shī qián wáng tíng

地本汉车师前王庭

pú chāng zhēn guàn shí sì nián yú shǐ chāng gù chéng zhì xiàn dōng nán yǒu pú lèi hǎi hú rén hū wèi pó xī hǎi

蒲昌贞观十四年,于始昌故城置,县东南有蒲类海,胡人呼为婆悉海

tiān shān zhēn guàn shí sì nián zhì qǔ qí lián shān wèi míng

天山贞观十四年置,取祁连山为名。

běi tíng dū hù fǔ zhēn guàn shí sì nián hóu jūn jí tǎo gāo chāng xi tū jué tún bīng yú fú tú chéng yǔ gāo chāng xiāng xiǎng yīng

北庭都护府贞观十四年,侯君集讨高昌,西突厥屯兵于浮图城,与高昌相响应。

jí gāo chāng píng

及高昌平。

èr shí nián sì yuè xi tū jué ní fú shā bō luō yè hù ā shǐ nà hè lǔ lǜ zhòng nèi fù nǎi zhì tíng zhōu chù yè hù bù luò

二十年四月,西突厥泥伏沙钵罗叶护阿史那贺鲁率众内附,乃置庭州,处叶护部落。

cháng ān èr nián gǎi wéi běi tíng dū hù fǔ

长安二年,改为北庭都护府。

zì yǒng huī zhì tiān bǎo běi tíng jié dù shǐ guǎn zhèn bīng èr wàn rén mǎ wǔ qiān pǐ

自永徽至天宝,北庭节度使管镇兵二万人,马五千匹;

suǒ tǒng shè tū qí shī jiān kūn zhǎn chuò

所统摄突骑施、坚昆、斩啜;

yòu guǎn hàn hǎi tiān shān yī wú sān jūn zhèn bīng wàn yú rén mǎ wǔ qiān pǐ

又管瀚海、天山、伊吾三军镇兵万余人,马五千匹。

zhì shàng yuán yuán nián xiàn tǔ bō

至上元元年,陷吐蕃。

jiù lǐng xiàn yī hù èr qiān sān bǎi

旧领县一,户二千三百。

tiān bǎo lǐng xiàn sān hù èr qiān èr bǎi èr shí liù kǒu jiǔ qiān jiǔ bǎi liù shí sì

天宝领县三, 户二千二百二十六,口九千九百六十四。

zài jīng shī xī běi wǔ qiān qī bǎi èr shí lǐ dōng zhì yī zhōu jiè liù bǎi bā shí lǐ nán zhì xī zhōu jiè sì bǎi wǔ shí lǐ xi zhì tū qí shī tíng yī qiān liù bǎi lǐ běi zhì jiān kūn qī qiān lǐ dōng zhì huí hú jiè yī qiān qī bǎi lǐ

在京师西北五千七百二十里,东至伊州界六百八十里,南至西州界四百五十里,西至突骑施庭一千六百里,北至坚昆七千里, 东至回鹘界一千七百里。

jīn mǎn liú shā zhōu běi qián hàn wū sūn bù jiù dì fāng wǔ qiān lǐ

金满流沙州北,前汉乌孙部旧地,方五千里。

hòu hàn chē shī hòu wáng tíng

后汉车师后王庭。

hú gù tíng yǒu wǔ chéng sú hào wǔ chéng zhī de

胡故庭有五城,俗号“五城之地”。

zhēn guàn shí sì nián píng gāo chāng hòu zhì tíng zhōu yǐ qián gù jí tū jué cháng jū zhī

贞观十四年平高昌后,置庭州以前,故及突厥常居之。

lún tái qǔ hàn lún tái wèi míng

轮台取汉轮台为名。

pú lèi hǎi míng

蒲类海名

yǐ shàng sān xiàn zhēn guàn shí sì nián yǔ tíng zhōu tóng zhì

已上三县,贞观十四年与庭州同置。

hàn hǎi jūn kāi yuán zhōng gài jiā yùn zhì zài běi tíng dū hù fǔ chéng nèi guǎn zhèn bīng wàn èr qiān rén mǎ sì qiān èr bǎi pǐ

瀚海军开元中盖嘉运置,在北庭都护府城内,管镇兵万二千人,马四千二百匹。

tiān shān jūn kāi yuán zhōng zhì xī zhōu chéng nèi guǎn zhèn bīng wǔ qiān rén mǎ wǔ bǎi pǐ

天山军开元中,置西州城内,管镇兵五千人,马五百匹。

zài dū hù fǔ nán wǔ bǎi lǐ

在都护府南五百里。

yī wú jūn kāi yuán zhōng zhì zài yī zhōu xī běi wǔ bǎi lǐ gān lù chuān guǎn zhèn bīng sān qiān rén mǎ sān bǎi pǐ zài běi tíng fǔ dōng nán qī bǎi lǐ

伊吾军开元中置,在伊州西北五百里甘露川,管镇兵三千人,马三百匹,在北庭府东南七百里。

yán zhì zhōu dū dū fǔ yán lù zhōu dū dū fǔ yīn shān zhōu dū dū fǔ

盐治州都督府盐禄州都督府阴山州都督府

dà mò zhōu dū dū fǔ lún tái zhōu dū dū fǔ jīn mǎn zhōu dū du fǔ

大漠州都督府轮台州都督府金满州都督府

xuán chí zhōu gē xì zhōu yàn miàn zhōu

玄池州哥系州咽面州

jīn fù zhōu gū shū zhōu xi yán zhōu

金附州孤舒州西盐州

dōng yán zhōu huà lēi zhōu jiā sè zhōu

东盐州叱勒州迦瑟州

féng luò zhōu yǐ shàng shí liù fān zhōu zá róng hú bù luò jì yú běi tíng fǔ jiè nèi wú zhōu xiàn hù kǒu suí dì zhì xù mù

冯洛州已上十六番州,杂戎胡部落,寄于北庭府界内,无州县户口,随地治畜牧。

ān xī dà dū hù fǔ zhēn guàn shí sì nián hóu jūn jí píng gāo chāng zhì xī zhōu dū hù fǔ zhì zài xī zhōu

安西大都护府贞观十四年,侯君集平高昌,置西州都护府,治在西州。

xiǎn qìng èr nián shí yī yuè sū dìng fāng píng hè lǔ fēn qí de zhì méng chí kūn líng èr dōu hù fǔ

显庆二年十一月,苏定方平贺鲁,分其地置蒙池、昆陵二都护府。

fēn qí zhǒng luò liè zhì zhōu xiàn

分其种落,列置州县。

yú shì xi jǐn bō sī guó jiē lì ān xī dū hù fǔ

于是,西尽波斯国,皆隶安西都护府。

réng yí ān xī dū hù fǔ lǐ suǒ yú gāo chāng gù dì

仍移安西都护府理所于高昌故地。

sān nián wǔ yuè yí ān xī fǔ yú qiū cí guó

三年五月, 移安西府于龟兹国。

jiù ān xī fǔ fù wèi xī zhōu

旧安西府复为西州。

lóng shuò yuán nián xī yù tǔ huǒ luó kuǎn sāi nǎi yú yú tián yǐ xi bō sī yǐ dōng shí liù guó jiē zhì dōu dū dū zhōu bā shí xiàn yī bǎi yī shí jūn fǔ yī bǎi èr shí liù réng lì bēi yú tǔ huǒ luó yǐ zhì zhī

龙朔元年,西域吐火罗款塞,乃于于阗以西、波斯以东十六国,皆置都督,督州八十,县一百一十,军府一百二十六,仍立碑于吐火罗以志之。

xián hēng yuán nián sì yuè tǔ bō xiàn ān xī dū hù fǔ

咸亨元年四月,吐蕃陷安西都护府。

zhì cháng shòu èr nián shōu fù ān xī sì zhèn yī qián yú qiū cí guó zhì ān xī dū hù fǔ

至长寿二年,收复安西四镇,依前于龟兹国置安西都护府。

zhì dé hòu hé xī lǒng yòu shù bīng jiē zhēng jí shōu fù liǎng jīng

至德后,河西、陇右戍兵皆征集,收复两京。

shàng yuán yuán nián hé xī jūn zhèn duō wèi tǔ bō suǒ xiàn

上元元年,河西军镇多为吐蕃所陷。

yǒu jiù jiāng li yuán zhōng shǒu běi tíng guō xīn shǒu ān xī fǔ èr zhèn yǔ shā tuó huí hú xiāng yī tǔ bō jiǔ gōng zhī bù xià

有旧将李元忠守北庭,郭昕守安西府,二镇与沙陀、回鹘相依,吐蕃久攻之不下。

jiàn zhōng yuán nián yuán zhōng xīn qiǎn shǐ jiàn dào zòu shì dé zōng jiā zhī yǐ yuán zhōng wèi běi tíng dū hù xīn wèi ān xī dū hù

建中元年,元忠、昕遣使间道奏事,德宗嘉之, 以元忠为北庭都护,昕为安西都护。

qí hòu tǔ bō jí gōng shā tuó huí hú bù luò běi tíng ān xī wú yuán zhēn yuán sān nián jìng xiàn tǔ bō

其后,吐蕃急攻沙陀、回鹘部落,北庭、安西无援,贞元三年,竟陷吐蕃。

běi tíng dū hù fǔ běn qiū cí guó

北庭都护府本龟兹国。

xiǎn qìng zhōng zì xī zhōu yí fǔ zhì yú cǐ

显庆中,自西州移府治于此。

dōng zhì yān qí zhèn shǒu bā bǎi lǐ xi zhì shū lè zhèn shǒu èr qiān lǐ nán zhì yú tián èr qiān lǐ dōng běi zhì běi tíng fǔ èr qiān lǐ nán zhì tǔ bō jiè bā bǎi lǐ běi zhì tū qí shī jiè yàn shā chuān yī qiān lǐ

东至焉耆镇守八百里, 西至疏勒镇守二千里,南至于阗二千里,东北至北庭府二千里,南至吐蕃界八百里, 北至突骑施界雁沙川一千里。

ān xī dū hù fǔ zhèn bīng èr wàn sì qiān rén mǎ èr qiān qī bǎi pǐ

安西都护府,镇兵二万四千人,马二千七百匹。

dū hù jiān zhèn xi jié dù shǐ

都护兼镇西节度使。

ān xī dū hù suǒ tǒng sì zhèn

安西都护所统四镇

qiū cí dū hù fǔ běn qiū cí guó

龟兹都护府本龟兹国。

qí wáng xìng bái lǐ bái shān zhī nán

其王姓白,理白山之南。

qù guā zhōu sān qiān lǐ shèng bīng shù qiān

去瓜州三千里,胜兵数千。

zhēn guàn èr shí èr nián ā shǐ nà shè rén xiǎo pò zhī lǔ qiū cí wáng ér hái nǎi yú qí de zhì dōu dū fǔ lǐng fán zhōu zhī jiǔ

贞观二十二年,阿史那社{人小}破之,虏龟兹王而还,乃于其地置都督府,领蕃州之九。

zhì xiǎn qìng sān nián pò hè lǔ réng zì xī zhōu yí ān xī fǔ zhì yú qiū cí guó chéng

至显庆三年,破贺鲁,仍自西州移安西府置于龟兹国城

pí shā dū du fǔ běn yú tián guó

毗沙都督府本于阗国。

zài cōng lǐng běi èr bǎi lǐ shèng bīng shù qiān

在葱岭北二百里,胜兵数千。

sú duō jī qiǎo

俗多机巧。

qí wáng fú dū xìn zhēn guàn èr shí èr nián rù cháo

其王伏阇信, 贞观二十二年入朝。

shàng yuán èr nián zhēng yuè zhì pí shā dū du fǔ chū guǎn fán zhōu wǔ

上元二年正月,置毗沙都督府,初管蕃州五。

shàng yuán yuán nián fēn wéi shí

上元元年,分为十。

zài ān xī dū hù fǔ xī nán èr qiān lǐ

在安西都护府西南二千里

shū lè dū du fǔ běn shū lè guó

疏勒都督府本疏勒国。

zài bái shān zhī nán shèng bīng èr qiān

在白山之南,胜兵二千。

qù guā zhōu sì qiān liù bǎi lǐ

去瓜州四千六百里。

zhēn guàn jiǔ nián qiǎn shǐ cháo gòng zì shì bù jué

贞观九年,遣使朝贡,自是不绝。

shàng yuán zhōng zhì shū lè dū du fǔ zài ān xī dū hù fǔ xī nán èr qiān lǐ

上元中,置疏勒都督府,在安西都护府西南二千里

yān qí dū du fǔ běn yān qí guó

焉耆都督府本焉耆国。

qí wáng xìng lóng míng tū qí zhī cháng yì yú xi tū jué

其王姓龙,名突骑支,常役于西突厥。

sú yǒu yú biē zhī lì

俗有鱼鳖之利。

zhēn guàn shí bā nián guō xiào kè píng zhī yóu shì chén shǔ

贞观十八年,郭孝恪平之,由是臣属。

shàng yuán zhōng zhì dōu dū fǔ chù qí bù luò wú fán zhōu

上元中,置都督府处其部落,无蕃州。

zài ān xī dōu hù fǔ dōng bā bǎi lǐ

在安西都护府东八百里。

xī yù shí liù dū du zhōu fǔ

西域十六都督州府

lóng shuò yuán nián xī yù zhū guó qiǎn shǐ lái nèi shǔ nǎi fēn zhì shí liù dū du fǔ zhōu bā shí xiàn yī bǎi yī shí jūn fǔ yī bǎi èr shí liù jiē lì ān xī dū hù fǔ réng yú tǔ huǒ luó guó lì bēi yǐ jì zhī

龙朔元年,西域诸国,遣使来内属,乃分置十六都督府,州八十,县一百一十, 军府一百二十六,皆隶安西都护府,仍于吐火罗国立碑以纪之。

ròu zhī dū du fǔ yú tǔ huǒ luó guó suǒ zhì è huàn chéng zhì yǐ qí wáng yè hù lǐng zhī

月氏都督府于吐火罗国所治遏换城置,以其王叶护领之。

yú qí bù nèi fēn zhì èr shí sì zhōu dū du tǒng zhī

于其部内分置二十四州,都督统之

tài hàn dū du fǔ yú yè dá bù luò suǒ zhì huó lù chéng zhì yǐ qí wáng tài hàn lǐng zhī

太汗都督府于嚈哒部落所治活路城置,以其王太汗领之。

réng fēn qí bù zhì shí wǔ zhōu tài hàn lǐng zhī

仍分其部置十五州, 太汗领之

tiáo zhī dū du fǔ yú hē dá luó zhī guó suǒ zhì fú bǎo sè diān chéng zhì yǐ qí wáng lǐng zhī

条枝都督府于诃达罗支国所治伏宝瑟颠城置,以其王领之。

réng yú qí bù fèn zhì bā zhōu

仍于其部分置八州

dà mǎ dū du fǔ yú jiě sū guó suǒ zhì shù mán chéng zhì yǐ qí wáng lǐng zhī

大马都督府于解苏国所治数瞒城置,以其王领之。

réng fēn qí bù zhì sān zhōu

仍分其部置三州

gāo fù dū du fǔ yú gǔ duō shī guó suǒ zhì yāo shā chéng zhì yǐ qí wáng lǐng zhī

高附都督府于骨咄施国所治妖沙城置,以其王领之。

réng fēn qí bù zhì sān zhōu

仍分其部置三州

xiū xiān dū du fǔ yú jì bīn guó suǒ zhì è gē chéng zhì yǐ qí wáng lǐng zhī

修鲜都督府于罽宾国所治遏纥城置,以其王领之。

réng fēn qí bù zhì shí yī zhōu

仍分其部置十一州

xiě fèng dū du fǔ yú shī yuàn yán guó suǒ zhì fú lì chéng zhì yǐ qí wáng lǐng zhī

写凤都督府于失苑延国所治伏戾城置,以其王领之。

réng fēn qí bù zhì sì zhōu

仍分其部置四州

yuè bān dū du fǔ yú shí hàn nà guó suǒ zhì yàn chéng zhì yǐ qí wáng lǐng zhī

悦般都督府于石汗那国所治艳城置,以其王领之。

réng fēn qí bù zhì shuāng mí zhōu

仍分其部置双縻州

qí shā zhōu yú hù tè jiàn guó suǒ zhì è mì chéng zhì réng fēn qí bù zhì pèi báo dà qín èr zhōu

奇沙州于护特健国所治遏密城置,仍分其部置沛薄、大秦二州

hé mò zhōu yú dá méi guó suǒ zhì dá chéng zhì réng fēn zhì lì yì zhōu

和默州于怛没国所治怛城置,仍分置栗弋州

lǚ shou áo zhōu yú wù la hē guó suǒ zhì mó jié chéng zhì

挔扌敖州于乌拉喝国所治摩竭城置

kūn xū zhōu yú hù mì duō guó suǒ zhì dǐ bǎo nà chéng zhì

昆墟州于护密多国所治抵宝那城置

zhì jù zhōu yú jù mì guó suǒ zhì cuò sè chéng zhì

至秬州于俱密国所治措瑟城置

niǎo fēi zhōu yú hù mì duō guó suǒ zhì mō tíng chéng zhì

鸟飞州于护密多国所治摸廷城置

wáng tíng zhōu yú jiǔ yuè de jiān guó suǒ zhì bù shī chéng zhì

王庭州于久越得犍国所治步师城置

bō sī dū du fǔ yú bō sī guó suǒ zhì líng chéng zhì

波斯都督府于波斯国所治陵城置。

yòu xī yù zhū guó fēn zhì jī mí zhōu jūn fǔ jiē shǔ ān xī dū hù tǒng shè

右西域诸国,分置羁縻州军府,皆属安西都护统摄。

zì tiān bǎo shí sì zài yǐ qián cháo gòng bù jué

自天宝十四载已前,朝贡不绝。

jīn yú ān xī fǔ shì mò jì zhī yǐ biǎo tài píng zhī shèng yè yě

今于安西府事末纪之,以表太平之盛业也。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →