新唐书 · 刘羲叟 · Chapter 38 of 225

志·卷二十八

PinyinModern Translation
Size

dì lǐ èr

地理二

hé nán dào

河南道,

gài gǔ yù yǎn qīng xú zhī yù

盖古豫、兖、青、徐之域,

hàn hé nán hóng nóng yǐng chuān rǔ nán chén liú pèi tài shān jì yīn jǐ nán dōng lái qí shān yáng dōng hǎi láng yá běi hǎi qiān shèng dōng jùn

汉河南、弘农、颍川、汝南、陈留、沛、 泰山、济阴、济南、东莱、齐、山阳、东海、琅邪、北海、千乘、东郡,

jí liáng chu lǔ dōng píng chéng yáng huái yáng zī chuān gāo mì sì shuǐ děng guó

及梁、楚、 鲁、东平、城阳、淮阳、菑川、高密、泗水等国,

jì píng yuán bó hǎi jiǔ jiāng zhī jìng

暨平原、渤海、九江之境。

luò shǎn fù hé ér běi wèi shí shěn fēn

洛、 陕负河而北,为实沈分;

fù hé ér nán guó rǔ xǔ jí xīn zhèng zhī de wèi chún huǒ fēn

负河而南,虢、汝、许及新郑之地,为鹑火分;

zhèng biàn chén cài yǐng wéi shòu xīng fēn

郑、汴、 陈、蔡、颍为寿星分;

sòng bó xú sù yùn cáo pú wèi dà huǒ fēn

宋、亳、徐、宿、郓、曹、濮为大火分;

yǎn hǎi yí sì wèi jiàng lóu fēn

兖、海、沂、泗为降娄分;

qīng zī mì dēng lái qí dì wèi xuán xiāo fēn

青、淄、密、登、莱、齐、棣为玄枵分;

huá wèi jū zī fēn

滑为娵訾分;

háo wèi xīng jì fēn

濠为星纪分。

wèi fǔ yī zhōu èr shí jiǔ xiàn bǎi jiǔ shí liù

为府一,州二十九,县百九十六。

qí míng shān sān xiáo shǎo shì dǐ zhù méng yì sōng gāo tài yuè

其名山:三崤、少室、砥柱、蒙、峄、嵩高、泰岳。

qí dà chuān yī luò rǔ yǐng yí sì huái jì

其大川:伊、洛、汝、颍、沂、泗、淮、济。

jué fù juàn shī mián bù

厥赋:绢、施、绵、布。

jué gòng sī bù gé xí shān zhí àng fǒu

厥贡:丝布、 葛、席、埏埴盎缶。

dōng dōu duò zhì wǔ dé sì nián fèi

东都,隋置,武德四年废。

zhēn guàn liù nián hào luò yáng gōng xiǎn qìng èr nián yuē dōng dōu guāng zhái yuán nián yuē shén dōu shén lóng yuán nián fù yuē dōng dōu tiān bǎo yuán nián yuē dōng jīng shàng yuán èr nián ba jīng sù zōng yuán nián fù wèi dōng dōu

贞观六年号洛阳宫,显庆二年曰东都,光宅元年曰神都,神龙元年复曰东都,天宝元年曰东京,上元二年罢京,肃宗元年复为东都。

huáng chéng zhǎng qiān bā bǎi yī shí qī bù guǎng qiān sān bǎi qī shí bā bù zhōu sì qiān jiǔ bǎi sān shí bù qí chóng sān zhàng qī chǐ qū zhé yǐ xiàng nán gōng yuán míng yuē tài wēi chéng

皇城长千八百一十七步,广千三百七十八步,周四千九百三十步,其崇三丈七尺, 曲折以象南宫垣,名曰太微城。

gōng chéng zài huáng chéng běi zhǎng qiān liù bǎi èr shí bù guǎng bā bǎi yǒu wǔ bù zhōu sì qiān jiǔ bǎi èr shí yī bù qí chóng sì zhàng bā chǐ yǐ xiàng běi chén fān wèi yuē zǐ wēi chéng wǔ hòu hào tài chū gōng

宫城在皇城北,长千六百二十步,广八百有五步, 周四千九百二十一步,其崇四丈八尺,以象北辰籓卫,曰紫微城,武后号太初宫。

shàng yáng gōng zài jìn yuàn zhī dōng dōng jiē huáng chéng zhī xī nán yú shàng yuán zhōng zhì gāo zōng zhī jì cháng jū yǐ tīng zhèng

上阳宫在禁苑之东,东接皇城之西南隅,上元中置,高宗之季常居以听政。

dū chéng qián zhí yī quē hòu jù zhōng shān zuǒ chán yòu jiàn luò shuǐ guàn qí zhōng yǐ xiàng hé hàn

都城前直伊阙,后据中山,左瀍右涧,洛水贯其中,以象河汉。

dōng xī wǔ qiān liù bǎi yī shí bù nán běi wǔ qiān sì bǎi qī shí bù xi lián yuàn běi zì dōng chéng ér dōng èr qiān wǔ bǎi sì shí bù zhōu èr wàn wǔ qiān wǔ shí bù qí chóng zhàng yǒu bā chǐ wǔ hòu hào yuē jīn chéng

东西五千六百一十步,南北五千四百七十步,西连苑,北自东城而东二千五百四十步,周二万五千五十步, 其崇丈有八尺,武后号曰金城。

hé nán fǔ hé nán jùn běn luò zhōu kāi yuán yuán nián wèi fǔ

河南府河南郡,本洛州,开元元年为府。

tǔ gòng wén líng zēng hú sī gé shān zhí àng fǒu gǒu qǐ huáng jīng měi guǒ huá suān zǎo

土贡:文绫、缯、縠、丝葛、埏埴盎缶、苟杞、黄精、美果华、酸枣。

hù shí jiǔ wàn sì qiān qī bǎi sì shí liù kǒu bǎi yī shí bā wàn sān qiān jiǔ shí èr

户十九万四千七百四十六,口百一十八万三千九十二。

xiàn èr shí yǒu fǔ sān shí jiǔ

县二十:有府三十九,

yuē wǔ dìng fù liáng kāng chéng bó lín yán yì yáng fán wáng yáng yǒng jiā shào nán mù shàn zhèng jiào gǒng luò yī yáng huái yīn zhǐ chéng luò ruì jiá rǔ yī chuān luò quán tōng gǔ yǐng yuán yí yáng jīn gǔ wáng wū chéng gāo xià yì yuán yì yuán chéng hè tái hán gǔ qiān qiū tóng guǐ jiàn jì wēn chéng jù cí bǎo tú jūn tái chéng yún xuān yuán

曰武定、复梁、康城、柏林、岩邑、阳樊、王阳、永嘉、邵南、慕善、政教、巩洛、伊阳、怀音、轵城、洛汭、郏鄏、伊川、洛泉、通谷、颍源、宜阳、金谷、王屋、成皋、夏邑、原邑、原城、鹤台、函谷、千秋、同轨、饯济、温城、具茨、宝图、钧台、承云、轩辕。

hé nán chì

河南,赤。

chuí gǒng sì nián xī hé nán luò yáng zhì yǒng chāng xiàn

垂拱四年析河南、 洛阳置永昌县。

yǒng chāng yuán nián gèng hé nán yuē hé gōng

永昌元年更河南曰合宫。

cháng ān èr nián shěng yǒng chāng

长安二年省永昌。

shén lóng yuán nián fù yuē hé nán èr nián yòu yuē hé gōng táng lóng yuán nián fù gù míng

神龙元年复曰河南,二年又曰合宫,唐隆元年复故名。

yǒu luò cáo xīn tán dà zú yuán nián kāi yǐ zhì zū chuán

有洛漕新潭,大足元年开,以置租船。

lóng mén shān dōng dǐ tiān jīn yǒu yī shuǐ shí yàn tiān bǎo shí zài yǐn péi jiǒng zhì

龙门山东抵天津,有伊水石堰,天宝十载,尹裴迥置。

yǒu chán shuǐ bì wǔ zōng míng yuē jí shuǐ xuān zōng lì fù gù míng

有瀍水,避武宗名曰吉水,宣宗立,复故名。

luò yáng chì

洛阳,赤。

tiān shòu sān nián xī luò yáng yǒng chāng zhì lái tíng xiàn cháng ān èr nián shěng

天授三年析洛阳、永昌置来庭县,长安二年省。

shén lóng èr nián gèng luò yáng yuē yǒng chāng táng lóng yuán nián fù gù míng

神龙二年更洛阳曰永昌,唐隆元年复故名。

yǎn shī jī

偃师,畿。

tiān bǎo qī zài yǐn wéi jì yǐ běi pō dào yū zì xiàn dōng shān xià kāi xīn dào tōng xiào yì qiáo

天宝七载,尹韦济以北坡道迂,自县东山下开新道通孝义桥。

xī běi yǒu gù fù píng jīn hé yáng gù guān

西北有故富平津、河阳故关。

gǒng jī

巩,畿。

yǒu luò kǒu cāng

有洛口仓。

gōu dǐ cì chì

缑氐,次赤。

zhēn guàn shí bā nián shěng shàng yuán èr nián fù zhì

贞观十八年省,上元二年复置。

yǒu gōng líng yǒu hé líng zài tài píng shān běn ào lái shān tiān yòu yuán nián gēng míng

有恭陵,有和陵,在太平山,本懊来山,天祐元年更名。

dōng nán yǒu xuān yuán gù guān

东南有轩辕故关。

yáng chéng jī

阳城,畿。

wǔ dé sì nián wáng shì chōng wěi lìng wáng xióng lái jiàng yǐ yáng chéng sōng yáng yáng dí zhì sōng zhōu yòu xī sān xiàn dì zhì kāng chéng xiàn

武德四年,王世充伪令王雄来降,以阳城、嵩阳、阳翟置嵩州,又析三县地置康城县。

zhēn guàn sān nián zhōu fèi shěng kāng chéng

贞观三年州废,省康城。

wàn suì dēng fēng yuán nián jiāng fēng sōng shān gǎi yáng chéng yuē gào chéng

万岁登封元年将封嵩山,改阳城曰告成。

shén lóng yuán nián fù gù míng èr nián fù wèi gào chéng

神龙元年复故名,二年复为告成。

tiān yòu èr nián gēng míng yáng yì

天祐二年更名阳邑。

yǒu cè jǐng tái kāi yuán shí yī nián zhào tài shǐ jiān nán gōng shuō kè shí biǎo yān

有测景台,开元十一年,诏太史监南宫说刻石表焉。

dēng fēng jī

登封,畿。

běn sōng yáng zhēn guàn shí qī nián shěng rù yáng chéng

本嵩阳,贞观十七年省入阳城。

yǒng chún yuán nián yíng fèng tiān gōng fēn yáng chéng gōu shì fù zhì èr nián shěng

永淳元年营奉天宫,分阳城、缑氏复置,二年省。

guāng zhái yuán nián fù zhì

光宅元年复置。

wàn suì dēng fēng yuán nián gēng míng shén lóng yuán nián yuē sōng yáng èr nián fù yuē dēng fēng

万岁登封元年更名,神龙元年曰嵩阳,二年复曰登封。

sōng shān yǒu zhōng yuè cí yǒu shǎo shì shān

嵩山有中岳祠,有少室山;

yǒu sān yáng gōng shèng lì sān nián zhì

有三阳宫,圣历三年置。

lù hún jī

陆浑,畿。

yǒu míng gāo shān

有鸣皋山。

yǒu hàn gù guān

有汉故关。

yī quē jī

伊阙,畿。

běi yǒu yī quē gù guān

北有伊阙故关。

yǒu lù hún shān yī míng fāng shān

有陆浑山,一名方山。

xīn ān jī

新安,畿。

yì níng èr nián yǐ xiàn zhì xīn ān jùn

义宁二年以县置新安郡。

wǔ dé yuán nián yuē gǔ zhōu yǐ xióng zhōu zhī miǎn chí lì zhī bìng xī zhì dōng yuán xiàn

武德元年曰谷州,以熊州之渑池隶之,并析置东垣县。

sì nián shěng dōng yuán

四年省东垣。

zhēn guàn yuán nián lái shǔ

贞观元年来属。

yǒu cháng shí shān

有长石山。

miǎn chí jī

渑池,畿。

zhēn guàn yuán nián xǐ gǔ zhōu lái zhì

贞观元年徙谷州来治。

xi wǔ lǐ yǒu zǐ guì gōng yí fèng èr nián zhì

西五里有紫桂宫,仪凤二年置。

diào lù èr nián yuē bì shǔ gōng yǒng chún yuán nián yuē fāng guì gōng hóng dào yuán nián fèi

调露二年曰避暑宫,永淳元年曰芳桂宫,弘道元年废。

fú chāng jī

福昌,畿。

běn yí yáng

本宜阳。

yì níng èr nián yǐ yí yáng miǎn chí yǒng níng zhì yi yáng jùn wǔ dé yuán nián yuē xióng zhōu

义宁二年以宜阳、渑池、永宁置宜阳郡,武德元年曰熊州。

èr nián gèng yí yáng yuē fú chāng yīn suí gōng wèi míng

二年更宜阳曰福昌,因隋宫为名。

sì nián yǐ luò zhōu zhī shòu ān lì zhī

四年以洛州之寿安隶之。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi yǐ fú chāng yǒng níng èr xiàn lì gǔ zhōu

贞观元年州废,以福昌、永宁二县隶谷州。

liù nián xǐ gǔ zhōu lái zhì

六年徙谷州来治。

bā nián yǐ guó zhōu zhī zhǎng shuǐ lì zhī

八年以虢州之长水隶之。

xiǎn qìng èr nián zhōu fèi yǐ fú chāng yǒng níng zhǎng shuǐ lái shǔ

显庆二年州废,以福昌、永宁、长水来属。

xi shí qī lǐ yǒu lán chāng gōng

西十七里有兰昌宫;

yǒu gù duò fú chāng gōng xiǎn qìng sān nián fù zhì

有故隋福昌宫, 显庆三年复置。

yǒu nǚ jǐ shān

有女几山。

zhǎng shuǐ jī

长水,畿。

běn zhǎng yuān lì hóng nóng jùn yì níng yuán nián gēng míng

本长渊,隶弘农郡,义宁元年更名。

wǔ dé yuán nián lì guó zhōu zhēn guàn bā nián lì gǔ zhōu xiǎn qìng èr nián lái shǔ

武德元年隶虢州,贞观八年隶谷州,显庆二年来属。

yǒu xī

有锡。

xi yǒu gāo mén guān sōng yáng gù guān tí hú gù guān

西有高门关、松阳故关、鹈鹕故关。

yǒng níng jī

永宁,畿。

běn xióng ěr yì níng èr nián gēng míng lì yí yáng jùn

本熊耳,义宁二年更名,隶宜阳郡。

wǔ dé sān nián yǐ yǒng níng xiáo zhì hán zhōu

武德三年以永宁、崤置函州。

bā nián zhōu fèi yǐ yǒng níng lì xióng zhōu xiáo lì shǎn zhōu

八年州废,以永宁隶熊州,崤隶陕州。

xi wǔ lǐ yǒu qí xiù yíng xi sān shí sān lǐ yǒu lán fēng gōng jiē xiǎn qìng sān nián zhì

西五里有崎岫营,西三十三里有兰峰宫,皆显庆三年置。

shòu ān jī

寿安,畿。

chū lì gǔ zhōu zhēn guàn qī nián lái shǔ

初隶谷州,贞观七年来属。

xi èr shí jiǔ lǐ yǒu lián chāng gōng xiǎn qìng sān nián zhì

西二十九里有连昌宫,显庆三年置。

xī nán sì shí lǐ wàn ān shān yǒu xīng tài gōng cháng ān sì nián zhì bìng xī zhì xìng tài xiàn shén lóng yuán nián shěng

西南四十里万安山有兴泰宫,长安四年置,并析置兴泰县,神龙元年省。

yǒu jǐn píng shān wǔ hòu suǒ míng

有锦屏山,武后所名。

mì jī

密,畿。

wǔ dé sān nián yǐ xiàn zhì mì zhōu bìng zhì líng shuǐ wěi yuán èr xiàn

武德三年以县置密州,并置零水、洧源二县。

sì nián zhōu fèi shěng líng shuǐ wěi yuán yǐ mì lì zhèng zhōu

四年州废,省零水、洧源,以密隶郑州。

lóng shuò èr nián lái shǔ

龙朔二年来属。

yǒu yǔ shān

有羽山。

hé qīng jī

河清,畿。

běn dà jī wǔ dé èr nián zhì lì huái zhōu bā nián shěng

本大基,武德二年置,隶怀州,八年省。

xián hēng sì nián xī hé nán luò yáng xīn ān wáng wū jì yuán hé yáng fù zhì bìng zhì bǎi yá xiàn xún shěng bǎi yá

咸亨四年析河南、洛阳、新安、王屋、济源、河阳复置,并置柏崖县,寻省柏崖。

xiān tiān yuán nián gēng míng

先天元年更名。

huì chāng sān nián lì mèng zhōu xún hái shǔ hòu fèi

会昌三年隶孟州,寻还属,后废。

xián tōng zhōng fù zhì

咸通中复置。

yǒu bǎi yá cāng

有柏崖仓。

yǐng yáng jī

颍阳,畿。

běn wǔ lín zài chū yuán nián xī hé nán yī quē sōng yáng zhì

本武林,载初元年析河南、伊阙、嵩阳置。

kāi yuán shí wǔ nián gēng míng

开元十五年更名。

xī běi yǒu dà gǔ gù guān

西北有大谷故关。

yǐ bó shān yǒu zhōng rǔ zhēn guàn qī nián cǎi

倚箔山有锺乳,贞观七年采。

yī yáng jī

伊阳,畿。

xiān tiān yuán nián xī lù hún zhì

先天元年析陆浑置。

yǒu tài hé shān

有太和山。

yǒu yín tóng xī

有银、铜、锡。

yī shuǐ yǒu jīn

伊水有金。

wáng wū

王屋。

畿。

wǔ dé yuán nián gēng míng shào bó lì shào zhōu

武德元年更名邵伯, 隶邵州。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi lì huái zhōu

贞观元年州废,隶怀州。

xiǎn qìng èr nián fù gù míng lái shǔ

显庆二年复故名,来属。

yǒu wáng wū shān

有王屋山。

rǔ zhōu lín rǔ jùn xióng

汝州临汝郡,雄。

běn yī zhōu xiāng chéng jùn zhēn guàn bā nián gèng zhōu míng tiān bǎo yuán nián gèng jùn míng

本伊州襄城郡,贞观八年更州名,天宝元年更郡名。

tǔ gòng shī

土贡: 施。

hù liù wàn jiǔ qiān sān bǎi qī shí sì kǒu èr shí qī wàn sān qiān qī bǎi wǔ shí liù

户六万九千三百七十四,口二十七万三千七百五十六。

xiàn qī yǒu fǔ sì yuē lóng xīng lǔ yáng liáng chuān jiá chéng

县七:有府四,曰龙兴、 鲁阳、梁川、郏城。

liáng wàng

梁,望。

běn chéng xiū

本承休。

yòu yǒu liáng xiàn zài xī nán sì shí wǔ lǐ

又有梁县在西南四十五里。

zhēn guàn yuán nián shěng liáng gèng chéng xiū yuē liáng

贞观元年省梁, 更承休曰梁。

xī nán wǔ shí lǐ yǒu wēn tāng kě yǐ shú mǐ

西南五十里有温汤,可以熟米。

yòu yǒu huáng nǚ tāng

又有黄女汤。

gāo zōng zhì wēn quán dùn

高宗置温泉顿。

yǒu shí lóu shān yǒng rén shān

有石楼山、永仁山。

jiá chéng jǐn

郏城,紧。

lǔ shān shàng

鲁山,上。

wáng shì chōng zhì lǔ zhōu wǔ dé sì nián fèi

王世充置鲁州,武德四年废。

é yǐ lǔ shān zhì yáng fù zhì lǔ zhōu

俄以鲁山、滍阳复置鲁州。

zhēn guàn jiǔ nián zhōu fèi shěng zhì yáng yǐ lǔ shān lái shǔ yǒu yáo shān

贞观九年州废,省滍阳,以鲁山来属,有尧山。

yǒu yín

有银。

yǒu hàn gù guān

有汉故关。

yè jǐn

叶, 紧。

běn lì xǔ zhōu wǔ dé sì nián yǐ xiàn zhì yè zhōu wǔ nián zhōu fèi lì běi lǐ zhōu

本隶许州,武德四年以县置叶州,五年州废,隶北澧州。

zhēn guàn bā nián lì lǔ zhōu zhōu fèi lì xǔ zhōu

贞观八年隶鲁州,州废,隶许州。

kāi yuán sān nián yǐ yè xiāng chéng jí táng zhōu zhī fāng chéng yù zhōu zhī xī píng xǔ zhōu zhī wǔ yáng zhì xian zhōu èr shí qī nián zhōu fèi xiàn hái gù shǔ wèi jǐ yǐ yè lái shǔ

开元三年,以叶、襄城及唐州之方城、豫州之西平、许州之舞阳置仙州,二十七年州废,县还故属,未几以叶来属。

dà lì sì nián fù yǐ yè xiāng chéng zhì xiān zhōu yòu xī zhì xiān fú xiàn yǐ xǔ zhōu zhī wǔ yáng cài zhōu zhī xī píng táng zhōu zhī fāng chéng lì zhī

大历四年复以叶、襄城置仙州,又析置仙凫县,以许州之舞阳、蔡州之西平、唐州之方城隶之。

wǔ nián zhōu fèi shěng xiān fú yú xiàn jiē hái gù shǔ

五年州废,省仙凫, 余县皆还故属。

yǒu huáng chéng shān bái shí shān

有黄城山、白石山。

xiāng chéng wàng

襄城,望。

wǔ dé yuán nián yǐ xiàn zhì rǔ zhōu bìng zhì rǔ fén qī chéng èr xiàn

武德元年以县置汝州,并置汝坟、 期城二县。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng rǔ fén qī chéng yǐ xiāng chéng lì xǔ zhōu kāi yuán èr shí qī nián lái shǔ èr shí bā nián hái lì xǔ zhōu tiān bǎo qī zài fù lái shǔ

贞观元年州废,省汝坟、期城,以襄城隶许州,开元二十七年来属,二十八年还隶许州,天宝七载复来属。

lóng xīng shàng

龙兴,上。

běn tuān yáng wǔ dé sì nián zhì zhēn guàn yuán nián shěng

本湍阳,武德四年置,贞观元年省。

zhèng shèng yuán nián xī jiá chéng lǔ shān fù zhì yuē wǔ xìng

证圣元年析郏城、鲁山复置,曰武兴。

shén lóng yuán nián gēng míng zhōng xīng xún yòu gēng míng

神龙元年更名中兴,寻又更名。

lín rǔ

临汝。

shàng

上。

xiān tiān yuán nián zhì

先天元年置。

yǒu qīng shǔ gōng zài míng gāo shān nán zhēn guàn zhōng zhì

有清暑宫,在鸣皋山南,贞观中置。

yòu dū jī cǎi fǎng shǐ zhì dōng dōu chéng nèi

右都畿采访使,治东都城内。

shǎn zhōu shǎn jùn dà dū dū fǔ xióng

陕州陕郡,大都督府,雄。

běn hóng nóng jùn yì níng yuán nián zhì

本弘农郡,义宁元年置。

wǔ dé yuán nián yuē shǎn zhōu

武德元年曰陕州。

sān nián jiān zhì nán hán zhōu sì nián fèi nán hán zhōu

三年兼置南韩州,四年废南韩州。

tiān bǎo yuán nián gèng jùn míng

天宝元年更郡名。

tiān yòu yuán nián wèi xìng táng fǔ xiàn cì jī chì

天祐元年为兴唐府,县次畿、赤。

āi dì chū fù gù

哀帝初复故。

tǔ gòng móu mài guā lóu bǎi shí

土贡:麰麦、栝蒌、柏实。

hù èr wàn jiǔ bǎi wǔ shí bā kǒu shí qī wàn èr bǎi sān shí bā

户二万九百五十八,口十七万二百三十八。

xiàn liù fǔ shí wǔ yuē cáo yáng chóng lè huá wàng ān chéng táo lín xià tái wàn suì ān róng hé běi zhōng xiào shàng yáng dǐ zhù xià chuān wàng shǎn gǔ tíng

县六:府十五,曰曹阳、崇乐、华望、安城、桃林、夏台、万岁、安戎、河北、忠孝、上阳、底柱、夏川、望陕、古亭。

shǎn wàng

陕,望。

yǒu dà yáng gù guān jí máo jīn yī yuē shǎn jīn zhēn guàn shí yī nián zào fú liáng

有大阳故关,即茅津,一曰陕津, 贞观十一年造浮梁;

yǒu nán běi lì rén qú nán qú zhēn guàn shí yī nián tài zōng dōng xìng shǐ wǔ hou jiāng jūn qiū xíng gōng kāi

有南、北利人渠,南渠,贞观十一年太宗东幸,使武候将军丘行恭开;

yǒu shǎn chéng gōng

有陕城宫;

yǒu guǎng jì qú wǔ dé yuán nián shǎn dōng dào dà xíng tái jīn bù láng zhōng cháng sūn cāo suǒ kāi yǐn shuǐ rù chéng yǐ dài jǐng jí

有广济渠,武德元年,陕东道大行台金部郎中长孙操所开,引水入城,以代井汲;

yǒu tài yuán cāng

有太原仓;

yǒu xiàn shān

有岘山。

xiá shí shàng

峡石,上。

běn xiáo yì níng èr nián shěng wǔ dé yuán nián fù zhì

本崤,义宁二年省,武德元年复置。

zhēn guàn shí sì nián yí zhì xiá shí wù yīn gēng míng

贞观十四年移治峡石坞,因更名。

yǒu dǐ zhù shān shān yǒu sān mén hé suǒ jīng tài zōng lè míng

有底柱山,山有三门,河所经,太宗勒铭;

yǒu xiù lǐng gōng xiǎn qìng sān nián zhì

有绣岭宫,显庆三年置;

dōng yǒu shén què tái tiān bǎo èr nián yǐ chì què jiàn zhì

东有神雀台,天宝二年以赤雀见置。

líng bǎo wàng

灵宝,望。

běn táo lín yì níng yuán nián lì guó jùn wǔ dé yuán nián lái shǔ

本桃林, 义宁元年隶虢郡,武德元年来属。

tiān bǎo yuán nián huò bǎo fú yú xiàn nán gǔ hán gǔ guān yīn gēng míng

天宝元年获宝符于县南古函谷关,因更名。

yǒu dòu jīn yì níng yuán nián zhì guān zhēn guàn yuán nián fèi guān zhì jīn

有浢津,义宁元年置关,贞观元年废关,置津;

yǒu táo yuán gōng wǔ dé yuán nián zhì

有桃源宫,武德元年置。

xià wàng

夏,望。

běn lì yú zhōu zhēn guàn shí qī nián lì jiàng zhōu dà zú yuán nián lái shǔ xún hái lì jiàng zhōu qián yuán sān nián fù lái shǔ

本隶虞州,贞观十七年隶绛州,大足元年来属,寻还隶绛州,乾元三年复来属。

ruì chéng wàng

芮城, 望。

wǔ dé èr nián yǐ ruì chéng hé běi yǒng lè zhì ruì zhōu

武德二年以芮城、河北、永乐置芮州。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi yǐ yǒng lè lì dǐng zhōu ruì chéng hé běi lái shǔ

贞观元年州废,以永乐隶鼎州,芮城、 河北来属。

píng lù

平陆。

wàng

望。

běn hé běi lì pú zhōu zhēn guàn yuán nián lái shǔ

本河北,隶蒲州,贞观元年来属。

tiān bǎo yuán nián tài shǒu li qí wù kāi sān mén yǐ lì cáo yùn de gǔ rèn yǒu zhuàn wén yuē píng lù yīn gēng míng

天宝元年,太守李齐物开三门以利漕运,得古刃,有篆文曰“平陆”,因更名。

sān mén xi yǒu yán cāng dōng yǒu jí jīn cāng

三门西有盐仓,东有集津仓。

yǒu sè sè xué yǒu yín xué sān shí sì tóng xué sì shí bā zài fù fǔ sān zhuī wǔ gāng fēn yún děng shān

有瑟瑟穴,有银穴三十四,铜穴四十八,在覆釜、三锥、五冈、分云等山。

guó zhōu hóng nóng jùn xióng

虢州弘农郡,雄。

běn guó jùn zhì lú shì

本虢郡,治卢氏。

yì níng yuán nián xī duò hóng nóng jùn sān xiàn zhì

义宁元年,析隋弘农郡三县置。

zhēn guàn bā nián xǐ zhì hóng nóng

贞观八年徙治弘农。

tiān bǎo yuán nián gèng jùn míng

天宝元年更郡名。

tǔ gòng shī wǎ yàn shè dì gǔ pí lí

土贡:施、瓦砚、麝、地骨皮、梨。

hù èr wàn bā qiān èr bǎi sì shí jiǔ kǒu bā wàn bā qiān bā bǎi sì shí wǔ

户二万八千二百四十九,口八万八千八百四十五。

xiàn liù yǒu fǔ sì yuē dǐng hú quán jié jīn mén kāi fāng

县六:有府四,曰鼎湖、全节、金门、开方。

hóng nóng jǐn

弘农,紧。

běn duò hóng nóng jùn yì níng yuán nián yuē fèng lín lǐng hóng nóng wén xiāng hú chéng

本隋弘农郡,义宁元年曰凤林,领弘农、阌乡、湖城。

wǔ dé yuán nián yuē dǐng zhōu yīn dǐng hú wèi míng

武德元年曰鼎州, 因鼎湖为名。

zhēn guàn bā nián zhōu fèi xiàn jiē lái shǔ

贞观八年州废,县皆来属。

shén lóng chū bì xiào jìng huáng dì huì yuē héng nóng kāi yuán shí liù nián fù gù míng

神龙初避孝敬皇帝讳,曰恒农,开元十六年复故名。

nán qī lǐ yǒu qú zhēn guàn yuán nián lìng yuán bó wǔ yǐn shuǐ běi liú rù chéng

南七里有渠,贞观元年,令元伯武引水北流入城。

wén xiāng wàng

阌乡,望。

zhēn guàn yuán nián lái shǔ

贞观元年来属。

yǒu tóng guān dà gǔ guān wǔ dé èr nián fèi

有潼关、大谷关,武德二年废;

yǒu fèng líng guān zhēn guàn yuán nián fèi

有凤陵关,贞观元年废;

yǒu xuān yóu gōng gù duò bié yuàn gōng xián hēng wǔ nián gēng míng

有轩游宫,故隋别院宫,咸亨五年更名。

hú chéng wàng

湖城,望。

yì níng yuán nián zhì

义宁元年置。

qián yuán sān nián gēng míng tiān píng dà lì sì nián fù jiù

乾元三年更名天平,大历四年复旧。

yǒu gù duò shàng yáng gōng zhēn guàn chū zhì xián hēng yuán nián fèi

有故隋上阳宫,贞观初置,咸亨元年废。

xiàn dōng gù dào bīn hé bù jǐng jí mǎ duō kě sǐ tiān bǎo bā zài guǎn yì shǐ yù shǐ zhōng chéng sòng hún kāi xīn lù zì chóu sāng xi yóu jìn wáng xié

县东故道滨河,不井汲,马多渴死,天宝八载,馆驿使、御史中丞宋浑开新路,自稠桑西由晋王斜。

yǒu xióng ěr shān

有熊耳山;

fù fǔ shān yī míng jīng shān

覆釜山,一名荆山。

zhū yáng shàng

朱阳,上。

lóng shuò yuán nián lì shāng zhōu wàn suì tōng tiān èr nián lì luò zhōu hòu lái shǔ

龙朔元年隶商州,万岁通天二年隶洛州,后来属。

yǒu tiě

有铁。

yù chéng shàng

玉城, 上。

yì níng yuán nián zhì

义宁元年置。

lú shì

卢氏。

shàng

上。

wǔ dé yuán nián zhì

武德元年置。

nán yǒu zhū yáng guān wǔ dé bā nián fèi

南有朱阳关,武德八年废。

huá zhōu líng chāng jùn wàng

滑州灵昌郡,望。

běn dōng jùn tiān bǎo yuán nián gēng míng

本东郡,天宝元年更名。

tǔ gòng fāng wén líng shā juàn xí suān zǎo rén

土贡:方纹绫、纱、绢、席、酸枣人。

hù qī wàn yī qiān jiǔ bǎi bā shí sān kǒu sì shí èr wàn èr qiān qī bǎi jiǔ

户七万一千九百八十三,口四十二万二千七百九。

xiàn qī yǒu yi yì jūn dà lì qī nián zhì běn yǒng píng

县七:有宜义军,大历七年置,本永平。

shí sì nián xǐ zhūn cài zhōu xìng yuán yuán nián fù huán

十四年徙屯蔡州,兴元元年复还。

zhēn yuán yuán nián yuē yì chéng jūn guāng qǐ èr nián gēng míng

贞元元年曰义成军,光启二年更名。

bái mǎ wàng

白马,望。

wèi nán jǐn

卫南,紧。

kuāng chéng wàng

匡城,望。

yǒu cháng yuán xiàn zhēn guàn bā nián shěng

有长垣县,贞观八年省。

wéi chéng wàng

韦城,望。

wáng shì chōng zhì yàn zhōu wěi cì shǐ dān zōng lái jiàng fù wèi xiàn

王世充置燕州,伪刺史单宗来降,复为县。

zuò chéng jǐn

胙城,紧。

wǔ dé èr nián zhì zuò zhōu bìng zhì nán yàn xiàn

武德二年置胙州,并置南燕县。

sì nián zhōu fèi shěng nán yàn yǐ zuò chéng lái shǔ

四年州废,省南燕,以胙城来属。

suān zǎo wàng

酸枣,望。

běn lì dōng liáng zhōu

本隶东梁州。

wǔ dé sān nián xī suān zǎo zuò chéng zhì shǒu jié xiàn sì nián shěng

武德三年析酸枣、胙城置守节县,四年省。

zhēn guàn bā nián zhōu fèi lái shǔ

贞观八年州废,来属。

líng chāng

灵昌。

jǐn

紧。

wáng shì chōng zhì xìng zhōu shì chōng píng fèi

王世充置兴州,世充平,废。

zhèng zhōu xíng yáng jùn xióng

郑州荥阳郡,雄。

wǔ dé sì nián zhì zhì hǔ láo chéng

武德四年置,治虎牢城。

zhēn guàn qī nián xǐ zhì guǎn chéng

贞观七年徙治管城。

tǔ gòng juàn lóng suō

土贡:绢、龙莎。

hù qī wàn liù qiān liù bǎi jiǔ shí sì kǒu sān shí liù wàn qī qiān bā bǎi bā shí yī

户七万六千六百九十四,口三十六万七千八百八十一。

xiàn qī guǎn chéng wàng

县七:管城,望。

wǔ dé sì nián yǐ guǎn chéng zhōng mù yuán wǔ yáng wǔ xīn zhèng zhì guǎn zhōu bìng zhì xū shuǐ qīng chí èr xiàn

武德四年以管城、中牟、原武、阳武、新郑置管州,并置须水、清池二县。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng xū shuǐ qīng chí yǐ guǎn chéng yuán wǔ yáng wǔ xīn zhèng lái shǔ

贞观元年州废,省须水、清池,以管城、原武、阳武、新郑来属。

yǒu pú yè bēi hòu wèi xiào wén dì cì pū shè li chōng yīn yǐ wéi míng

有仆射陂,后魏孝文帝赐仆射李冲,因以为名。

tiān bǎo liù zài gēng míng guǎng rén chí jìn yú cǎi

天宝六载更名广仁池,禁渔采。

xíng yáng shàng

荥阳,上。

tiān shòu èr nián xī zhì wǔ tài xiàn lì luò zhōu xún shěng gèng xíng yáng yuē wǔ tài

天授二年析置武泰县,隶洛州,寻省,更荥阳曰武泰。

wàn suì tōng tiān yuán nián fù wèi xíng yáng yòu bié zhì wǔ tài xiàn èr nián shěng gèng xíng yáng yuē wǔ tài

万岁通天元年复为荥阳,又别置武泰县,二年省,更荥阳曰武泰。

shén lóng yuán nián fù gù míng èr nián lái shǔ

神龙元年复故名,二年来属。

yíng zé wàng

荥泽,望。

yuán wǔ jǐn

原武,紧。

běn yuán líng táng chū gēng míng fù hàn jiù

本原陵, 唐初更名,复汉旧。

yáng wǔ wàng

阳武,望。

běn yuán wǔ chéng wǔ dé sì nián zhì

本原武城,武德四年置。

xīn zhèng wàng

新郑,望。

zhōng mù

中牟。

jǐn

紧。

běn pǔ tián wǔ dé sān nián gēng míng yǐ xiàn zhì móu zhōu

本圃田,武德三年更名,以县置牟州。

sì nián zhōu fèi lì guǎn zhōu

四年州废,隶管州。

zhēn guàn yuán nián lì biàn zhōu lóng shuò èr nián lái shǔ

贞观元年隶汴州,龙朔二年来属。

yǐng zhōu rǔ yīn jùn shàng

颍州汝阴郡,上。

běn xìn zhōu wǔ dé sì nián zhì liù nián gēng míng

本信州,武德四年置,六年更名。

tǔ gòng shī mián zāo bái yú

土贡:施、绵、糟白鱼。

hù sān wàn qī bǎi qī kǒu èr shí wàn èr qiān bā bǎi jiǔ shí

户三万七百七,口二十万二千八百九十。

xiàn sì rǔ yīn jǐn

县四:汝阴,紧。

wǔ dé chū yǒu yǒng ān gāo táng yǒng lè qīng qiū yǐng yáng děng xiàn liù nián shěng yǒng ān gāo táng yǒng lè zhēn guàn yuán nián shěng qīng qiū yǐng yáng jiē rù rǔ yīn

武德初有永安、高唐、 永乐、清丘、颍阳等县,六年省永安、高唐、永乐,贞观元年省清丘、颍阳,皆入汝阴。

nán sān shí wǔ lǐ yǒu jiāo bēi táng yǐn rùn shuǐ gài tián èr bǎi qǐng yǒng huī zhōng cì shǐ liǔ bǎo jī xiū

南三十五里有椒陂塘,引润水溉田二百顷,永徽中,刺史柳宝积修。

yǐng shàng

颍上。

shàng

上。

xià cài shàng

下蔡,上。

wǔ dé sì nián zhì wō zhōu bā nián zhōu fèi

武德四年置涡州,八年州废。

xī běi bǎi èr shí lǐ yǒu dà chóng bēi bā shí lǐ yǒu jī bēi liù shí lǐ yǒu huáng pí dōng běi bā shí lǐ yǒu méi bēi jiē suí mò fèi táng fù zhī gài tián shù bǎi qǐng

西北百二十里有大崇陂,八十里有鸡陂,六十里有黄陂,东北八十里有湄陂,皆隋末废,唐复之,溉田数百顷。

shěn qiū

沈丘。

zhōng

中。

běn fù zhōu lǐng shěn qiū wǎn qiū

本阝州,领沈丘、宛丘。

táng chū zhōu fèi yǐ wǎn qiū lì chén zhōu shěn qiū lái shǔ

唐初州废,以宛丘隶陈州,沈丘来属。

hòu shěng shěn qiū rù rǔ yīn shén lóng èr nián fù zhì

后省沈丘入汝阴,神龙二年复置。

xǔ zhōu yǐng chuān jùn wàng

许州颍川郡,望。

tǔ gòng juàn xí shì

土贡:绢、席、柿。

hù qī wàn sān qiān sān bǎi sì shí qī kǒu sì shí bā wàn qī qiān bā bǎi liù shí sì

户七万三千三百四十七,口四十八万七千八百六十四。

xiàn jiǔ zhǎng shè wàng

县九:长社,望。

běn yǐng chuān lì biàn zhōu

本颍川,隶汴州。

wǔ dé sì nián gēng míng lái shǔ

武德四年更名,来属。

zhōu yòu lǐng huáng tái shui yǐn qiáng èr xiàn zhēn guàn yuán nián shěng rù yān

州又领黄台、氵隐强二县,贞观元年省入焉。

rào zhōu guō yǒu dī táng bǎi bā shí lǐ jié dù shǐ gāo yǔ lì yǐ gài tián

绕州郭有堤塘百八十里,节度使高瑀立以溉田。

cháng gě jǐn

长葛,紧。

yǒu xiǎo xíng shān

有小陉山。

yáng dí běn jī

阳翟,本畿。

chū lì sōng zhōu zhēn guàn yuán nián lái shǔ lóng shuò èr nián lì luò zhōu huì chāng sān nián fù lái shǔ

初隶嵩州,贞观元年来属,龙朔二年隶洛州,会昌三年复来属。

yǒu jù cí shān

有具茨山。

xǔ chāng shàng

许昌,上。

yān líng shàng

鄢陵,上。

fú gōu wàng

扶沟,望。

wǔ dé sì nián yǐ xiàn zhì běi chén zhōu shì nián zhōu fèi lì wěi zhōu

武德四年以县置北陈州,是年州废,隶洧州。

lín yǐng shàng

临颍,上。

zhēn guàn yuán nián shěng fán chāng xiàn rù yān

贞观元年省繁昌县入焉。

yǒu jiǎng wǔ tái běn shàng shū tái mǎ róng jiǎng shū zhī de xiǎn qìng èr nián gāo zōng dà yuè yú cǐ gēng míng

有讲武台,本尚书台,马融讲书之地,显庆二年,高宗大阅于此,更名。

wǔ yáng shàng

舞阳,上。

běn běi wǔ lì dào zhōu

本北舞,隶道州。

zhēn guàn yuán nián lái shǔ xún fèi

贞观元年来属,寻废。

kāi yuán sì nián fù zhì gēng míng

开元四年复置,更名。

yǒu tiě

有铁。

yǎn chéng

郾城。

wàng

望。

wǔ dé sì nián yǐ yǎn chéng shào líng běi wǔ xī píng zhì dào zhōu

武德四年以郾城、邵陵、北舞、西平置道州。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng shào líng xī píng rù yǎn chéng lì cài zhōu

贞观元年州废,省邵陵、西平入郾城,隶蔡州。

jiàn zhōng èr nián yǐ yǎn chéng lín yǐng chén zhōu zhī yīn shuǐ zhì yīn zhōu

建中二年以郾城、临颍,陈州之溵水置溵州。

zhēn yuán èr nián zhōu fèi xiàn hái gù shǔ

贞元二年州废,县还故属。

yuán hé shí èr nián fù yǐ yǎn chéng shàng cài xī píng suì píng zhì yīn zhōu

元和十二年复以郾城、上蔡、西平、遂平置溵州。

cháng qìng yuán nián zhōu fèi xiàn hái lì cài zhōu shì nián yǐ yǎn chéng lái shǔ

长庆元年州废,县还隶蔡州,是年,以郾城来属。

chén zhōu huái yáng jùn shàng

陈州淮阳郡,上。

tǔ gòng juàn

土贡:绢。

hù liù wàn liù qiān sì bǎi sì shí èr kǒu sì shí wàn èr qiān sì bǎi bā shí liù

户六万六千四百四十二,口四十万二千四百八十六。

xiàn liù yǒu zhōng wǔ jūn zhēn yuán yuán nián zhì yú xǔ zhōu

县六:有忠武军,贞元元年置于许州。

tiān fù yuán nián xǐ zhūn

天复元年徙屯。

wǎn qiū jǐn

宛丘,紧。

wǔ dé yuán nián xī zhì xīn píng xiàn bā nián shěng

武德元年析置新平县,八年省。

tài kāng jǐn

太康,紧。

zhēn guàn yuán nián shěng fú lè xiàn rù yān

贞观元年省扶乐县入焉。

xiàng chéng shàng

项城,上。

wǔ dé sì nián zhì yǐ xiàng chéng tóng yáng nán dùn yīn shuǐ zhì chén zhōu bìng zhì yǐng dōng xiàn

武德四年置, 以项城、铜阳、南顿、溵水置沈州,并置颍东县。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng yǐng dōng rù xiàng chéng yǐ yīn shuǐ lái shǔ

贞观元年州废,省颍东入项城, 以溵水来属。

yīn shuǐ shàng

溵水,上。

jiàn zhōng èr nián lì yīn zhōu xìng yuán èr nián zhōu fèi lái shǔ

建中二年隶溵州,兴元二年州废,来属。

nán dùn shàng

南顿,上。

wǔ dé liù nián shěng rù xiàng chéng

武德六年省入项城。

zhèng shèng yuán nián fù zhì yuē guāng wǔ yǐ xiàn yǒu guāng wǔ cí míng

证圣元年复置,曰光武,以县有光武祠名。

jǐng yún yuán nián fù gù míng

景云元年复故名。

xī huá

西华。

shàng

上。

wǔ dé yuán nián gēng míng jī chéng zhēn guàn yuán nián shěng rù wǎn qiū

武德元年更名箕城,贞观元年省入宛丘。

cháng shòu yuán nián fù zhì yuē wǔ chéng

长寿元年复置,曰武城。

shén lóng yuán nián yòu yuē jī chéng jǐng yún yuán nián fù gù míng

神龙元年又曰箕城,景云元年复故名。

yǒu shān mén fèi bēi shén lóng zhōng lìng zhāng yú qìng fù kāi yǐn yǐng shuǐ gài tián

有邓门废陂,神龙中,令张余庆复开,引颍水溉田。

cài zhōu rǔ nán jùn jǐn

蔡州汝南郡,紧。

běn yù zhōu bǎo yìng yuán nián gēng míng

本豫州,宝应元年更名。

tǔ gòng mín yù qí zǐ sì kē yún huā guī jiǎ shuāng jù xī děng líng

土贡:珉玉棋子,四窠、云花、龟甲、双距、溪等绫。

hù bā wàn qī qiān liù shí yī kǒu sì shí liù wàn èr bǎi wǔ

户八万七千六十一,口四十六万二百五。

xiàn shí rǔ yáng jǐn

县十:汝阳,紧。

zhēn yuán qī nián xī rǔ yáng lǎng shān shàng cài wú fáng zhì rǔ nán xiàn yuán hé shí sān nián shěng

贞元七年析汝阳、朗山、上蔡、吴房置汝南县,元和十三年省。

lǎng shān shàng

朗山,上。

běn lì běi lǎng zhōu zhēn guàn yuán nián lì cài zhōu

本隶北朗州,贞观元年隶蔡州。

suì píng shàng

遂平,上。

běn wú fáng zhēn guàn yuán nián shěng bā nián fù zhì

本吴房,贞观元年省,八年复置。

yuán hé shí èr nián gèng míng quán lì táng zhōu cháng qìng yuán nián fù lái shǔ

元和十二年更名,权隶唐州,长庆元年复来属。

shàng cài jǐn

上蔡,紧。

xīn cài zhōng

新蔡,中。

wǔ dé sì nián yǐ xīn cài bāo xìn shū chéng zhì shū zhōu

武德四年以新蔡、褒信、 舒城置舒州。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng shū chéng rù shěn qiū

贞观元年州废,省舒城入沈丘。

bāo xìn zhōng

褒信,中。

tiān yòu zhōng gēng yuē bāo fú

天祐中更曰包孚。

xīn xī shàng

新息, 上。

wǔ dé sì nián yǐ xiàn zhì xi zhōu bìng zhì huái chuān cháng líng èr xiàn

武德四年以县置息州,并置淮川、长陵二县。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng huái chuān rù zhēn yáng cháng líng rù bāo xìn yǐ xīn xī lái shǔ

贞观元年州废,省淮川入真阳, 长陵入褒信,以新息来属。

yǒu mín yù kēng suì chū gòng yù

有珉玉坑,岁出贡玉。

xī běi wǔ shí lǐ yǒu duò gù yù liáng qú kāi yuán zhōng lìng xuē wu zēng jùn gài tián sān qiān yú qǐng

西北五十里有隋故玉梁渠,开元中,令薛务增浚,溉田三千余顷。

zhēn yáng shàng

真阳,上。

zài chū yuán nián yuē huái yáng shén lóng yuán nián fù gù míng

载初元年曰淮阳,神龙元年复故名。

píng yú zhōng

平舆,中。

wáng shì chōng zhì yú zhōu wǔ dé qī nián zhōu fèi

王世充置舆州,武德七年州废。

zhēn guàn yuán nián shěng rù xīn cài tiān shòu èr nián fù zhì

贞观元年省入新蔡,天授二年复置。

xi píng

西平。

shàng

上。

wǔ dé chū zhì zhēn guàn yuán nián shěng

武德初置,贞观元年省。

tiān shòu èr nián fēn yǎn chéng fù zhì xún yòu fèi

天授二年分郾城复置,寻又废。

kāi yuán sì nián fù zhì

开元四年复置。

biàn zhōu chén liú jùn xióng

汴州陈留郡,雄。

wǔ dé sì nián yǐ zhèng zhōu zhī jùn yí kāi fēng huá zhōu zhī fēng qiū zhì

武德四年以郑州之浚仪、开封,滑州之封丘置。

tǔ gòng juàn

土贡:绢。

hù shí wàn jiǔ qiān bā bǎi qī shí liù kǒu wǔ shí qī wàn qī qiān wǔ bǎi qī

户十万九千八百七十六,口五十七万七千五百七。

xiàn liù yǒu xuān wǔ jūn jiàn zhōng èr nián zhì yú sòng zhōu

县六:有宣武军,建中二年置于宋州。

xìng yuán yuán nián xǐ zhūn

兴元元年徙屯。

jùn yí wàng

浚仪,望。

gù xiàn xiàn li mì xiàn mín wáng yào hàn lǜ háo zú zhì xiàn zì wèi lìng

故县陷李密,县民王要汉率豪族置县,自为令。

gāo zǔ yīn zhī fù zhì biàn zhōu bìng zhì xiǎo huáng xīn lǐ èr xiàn zhēn guàn yuán nián shěng èr xiàn

高祖因之,复置汴州,并置小黄、新里二县,贞观元年省二县。

kāi fēng wàng

开封,望。

zhēn guàn yuán nián shěng rù jùn yí yán hé yuán nián xī jùn yí wèi shì fù zhì

贞观元年省入浚仪,延和元年析浚仪、尉氏复置。

yǒu chén qú zài chū yuán nián yǐn biàn zhù bái gōu yǐ tōng cáo yǎn fù zū

有湛渠,载初元年引汴注白沟,以通曹、 兖赋租。

yǒu fú yuán chí běn péng chí tiān bǎo liù zài gēng míng jìn yú cǎi

有福源池,本蓬池,天宝六载更名,禁渔采。

wèi shì wàng

尉氏,望。

běn lì yǐng chuān jùn wáng shì chōng zhì wèi zhōu

本隶颍川郡,王世充置尉州。

wǔ dé sì nián fèi yǐ wèi shì fú gōu yān líng zhì wěi zhōu bìng zhì kāng yīn xīn jí wǎn líng guī huà sì xiàn

武德四年废,以尉氏、扶沟、焉陵置洧州,并置康阴、新汲、宛陵、 归化四县。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng kāng yīn wǎn líng xīn jí guī huà yǐ fú gōu yān líng lì xǔ zhōu wèi shì lái shǔ

贞观元年州废,省康阴、宛陵、新汲、归化,以扶沟、焉陵隶许州, 尉氏来属。

fēng qiū jǐn

封丘,紧。

yōng qiū wàng

雍丘,望。

běn lì liáng jùn

本隶梁郡。

wǔ dé sì nián yǐ yōng qiū chén liú yǔ chéng xiāng yì wài huáng jì yáng zhì qǐ zhōu

武德四年,以雍丘、陈留、圉城、襄邑、外黄、济阳置杞州。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng jì yáng yǔ chéng wài huáng yǐ xiāng yì lì sòng zhōu yōng qiū chén liú lái shǔ

贞观元年州废,省济阳、圉城、外黄,以襄邑隶宋州,雍丘、陈留来属。

chén liú

陈留。

jǐn

紧。

wǔ dé sì nián zhì

武德四年置。

yǒu guān shěng bēi zhēn guàn shí nián lìng liú yā jué shuǐ gài tián bǎi qǐng

有观省陂,贞观十年,令刘雅决水溉田百顷。

sòng zhōu suī yáng jùn wàng

宋州睢阳郡,望。

běn liáng jùn tiān bǎo yuán nián gēng míng

本梁郡,天宝元年更名。

tǔ gòng juàn

土贡:绢。

hù shí èr wàn sì qiān èr bǎi liù shí bā kǒu bā shí jiǔ wàn qī qiān sì shí yī

户十二万四千二百六十八,口八十九万七千四十一。

xiàn shí sòng chéng wàng

县十:宋城,望。

xiāng yì wàng

襄邑,望。

běn lì qǐ zhōu zhēn guàn yuán nián lái shǔ

本隶杞州,贞观元年来属。

níng líng jǐn

宁陵,紧。

xià yì shàng

下邑,上。

gǔ shú shàng

谷熟,上。

suí mò xiàn mín liú jì shū jù zhī wǔ dé èr nián zhì nán gǔ zhōu shòu yǐ cì shǐ sì nián zhōu fèi

隋末县民刘继叔据之,武德二年置南谷州, 授以刺史,四年州废。

chu qiū jǐn

楚丘,紧。

zhè chéng jǐn

柘城,紧。

zhēn guàn yuán nián shěng rù níng líng gǔ shú yǒng chún yuán nián fù zhì

贞观元年省入宁陵、谷熟,永淳元年复置。

dàng shān shàng

砀山,上。

guāng huà èr nián zhū quán zhōng yǐ dàng shān yú chéng shàn fù cáo zhōu zhī chéng wǔ biǎo zhì huī zhōu

光化二年,朱全忠以砀山、虞城、单父,曹州之成武,表置辉州。

sān nián zhì chóng dé jūn

三年置崇德军。

shàn fù jǐn

单父,紧。

guāng huà sān nián xǐ huī zhōu lái zhì

光化三年徙辉州来治。

yú chéng

虞城。

shàng

上。

wǔ dé sì nián zhì dōng yú zhōu wǔ nián zhōu fèi

武德四年置东虞州, 五年州废。

bó zhōu qiáo jùn wàng

亳州谯郡,望。

běn qiáo zhōu zhēn guàn bā nián gēng míng

本谯州,贞观八年更名。

tǔ gòng juàn

土贡:绢。

hù bā wàn bā qiān jiǔ bǎi liù shí kǒu liù shí qī wàn wǔ qiān yī bǎi èr shí yī

户八万八千九百六十,口六十七万五千一百二十一。

xiàn qī qiáo jǐn

县七:谯,紧。

cuó shàng

酂,上。

běn lì pèi jùn wǔ dé sì nián lái shǔ

本隶沛郡,武德四年来属。

chéng fù shàng

城父,上。

wáng shì chōng zhì chéng zhōu shì chōng píng fèi

王世充置成州,世充平,废。

wǔ dé sān nián yú lǔ qiū bǎo zhì wén zhōu bìng zhì yào chéng xiàn

武德三年于鲁丘堡置文州,并置药城县。

sì nián zhōu fèi wéi wén chéng xiàn qī nián shěng rù chéng fù tiān yòu èr nián gēng míng jiāo yí

四年州废为文城县,七年省入城父,天祐二年更名焦夷。

lù yì shàng

鹿邑,上。

dà yè shí sān nián xiàn mín tián hēi shè dào jù hào wō zhōu

大业十三年,县民田黑社盗据,号涡州。

wǔ dé sān nián lái jiàng fù wèi xiàn

武德三年来降,复为县。

zhēn yuán wàng

真源,望。

běn gǔ yáng qián fēng yuán nián gèng míng

本谷阳,干封元年更名。

dài chū yuán nián yuē xiān yuán shén lóng yuán nián fù yuē zhēn yuán

戴初元年曰仙源,神龙元年复曰真源。

yǒu lǎo zi cí tiān bǎo èr nián yuē tài qīng gōng

有老子祠,天宝二年曰太清宫。

yòu yǒu dòng xiāo gōng xiān tiān tài hòu cí yě

又有洞霄宫,先天太后祠也。

yǒng chéng shàng

永城,上。

méng chéng

蒙城。

shàng

上。

běn shān sāng tiān bǎo yuán nián gēng míng

本山桑,天宝元年更名。

xú zhōu péng chéng jùn jǐn

徐州彭城郡,紧。

tǔ gòng shuāng sī líng juàn mián bù dāo cuò zǐ shí

土贡:双丝绫、绢、绵、布、刀错、紫石。

hù liù wàn wǔ qiān yī bǎi qī shí kǒu sì shí qī wàn bā qiān liù bǎi qī shí liù

户六万五千一百七十,口四十七万八千六百七十六。

xiàn qī péng chéng wàng

县七:彭城,望。

qiū qiū yě yǒu tiě

秋丘冶有铁。

xiāo shàng

萧,上。

fēng shàng

丰, 上。

pèi shàng

沛,上。

wǔ dé wǔ nián zhì

武德五年置。

téng shàng

滕,上。

sù qiān shàng

宿迁,上。

běn sù yù lì sì zhōu

本宿预,隶泗州。

bǎo yìng yuán nián gēng míng lái shǔ

宝应元年更名, 来属。

xià pī

下邳。

shàng

上。

wǔ dé sì nián yǐ xià pī tán liáng chéng zhì pī zhōu

武德四年以下邳、郯、良城置邳州。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng tán liáng chéng yǐ xià pī lì sì zhōu yòu shěng sì zhōu zhī huái yáng rù yān

贞观元年州废,省郯、良城, 以下邳隶泗州,又省泗州之淮阳入焉。

yuán hé sì nián lái shǔ

元和四年来属。

sì zhōu lín huái jùn shàng

泗州临淮郡,上。

běn xià pī jùn zhì sù yù kāi yuán èr shí sān nián xǐ zhì lín huái

本下邳郡,治宿预,开元二十三年徙治临淮。

tiān bǎo yuán nián gèng jùn míng

天宝元年更郡名。

tǔ gòng jǐn zī bù

土贡:锦、赀布。

hù sān wàn qī qiān wǔ bǎi èr shí liù kǒu èr shí wàn wǔ qiān jiǔ bǎi wǔ shí jiǔ

户三万七千五百二十六,口二十万五千九百五十九。

xiàn sì lín huái jǐn

县四: 临淮,紧。

cháng ān sì nián xī xú chéng zhì

长安四年析徐城置。

lián shuǐ shàng

涟水,上。

wǔ dé sì nián yǐ xiàn zhì lián zhōu bìng zhì jīn chéng xiàn

武德四年以县置涟州,并置金城县。

zhēn guān yuán nián zhōu fèi shěng jīn chéng yǐ lián shuǐ lái shǔ

贞观元年州废,省金城,以涟水来属。

zǒng zhāng yuán nián lì chǔ zhōu xián hēng wǔ nián fù gù

总章元年隶楚州,咸亨五年复故。

yǒu xīn cáo qú nán tōng huái chuí gǒng sì nián kāi yǐ tōng hǎi qiān mì děng zhōu

有新漕渠, 南通淮,垂拱四年开,以通海、汧、密等州。

xū yí jǐn

盱眙,紧。

wǔ dé sì nián yǐ xiàn zhì xī chǔ zhōu bā nián zhōu fèi lì chǔ zhōu

武德四年以县置西楚州, 八年州废,隶楚州。

guāng zhái chū yuē jiàn zhōng hòu fù gù míng

光宅初曰建中,后复故名。

jiàn zhōng èr nián lái shǔ yǒu zhí hé tài jí yuán nián chì shǐ wèi jǐng qīng yǐn huái shuǐ zhì huáng tǔ gāng yǐ tōng yáng zhōu

建中二年来属,有直河,太极元年, 敕使魏景清引淮水至黄土冈,以通扬州。

xú chéng

徐城。

zhōng

中。

háo zhōu zhōng lí jùn shàng

濠州钟离郡,上。

háo zì chū zuò háo yuán hé sān nián gǎi cóng háo

“濠”字初作“豪”,元和三年改从“濠”。

tǔ gòng shī mián sī bù yún mǔ

土贡:𫄟、绵、 丝布、云母。

hù èr wàn yī qiān bā bǎi liù shí sì kǒu shí sān wàn bā qiān sān bǎi liù shí yī

户二万一千八百六十四,口十三万八千三百六十一。

xiàn sān zhōng lí jǐn

县三:钟离,紧。

wǔ dé qī nián shěng tú shān xiàn rù yān

武德七年省涂山县入焉。

nán yǒu gù qiān rén táng qián fēng zhōng xiū yǐ gài tián

南有故千人塘,干封中修以溉田。

yǒu tú shān

有涂山。

dìng yuǎn jǐn

定远,紧。

běn lín háo wǔ dé sān nián gēng míng

本临豪,武德三年更名。

zhāo yì

招义。

shàng

上。

běn huà míng wǔ dé èr nián xī zhì huī líng xiàn sān nián gēng huà míng yuē zhāo yì sì nián shěng huī líng

本化明,武德二年析置睢陵县,三年更化明曰招义,四年省睢陵。

dà yè mò xiàn mín mǎ bù dào jù hào huà zhōu

大业末,县民马簿盗据,号化州。

hòu yáng yì dé shā bù zì hào cì shǐ

后杨益德杀簿,自号刺史。

yòu zhì jì yīn xiàn shì nián lái jiàng

又置济阴县,是年来降。

zhēn guàn yuán nián fèi huà zhōu shěng jì yīn

贞观元年废化州,省济阴。

sù zhōu shàng

宿州,上。

yuán hé sì nián xī xú zhōu zhī fú lí qí sì zhōu zhī hóng zhì

元和四年析徐州之苻离、蕲,泗州之虹置。

dà hé sān nián zhōu fèi qī nián fù zhì

大和三年州废,七年复置。

chū zhì hóng hòu xǐ zhì fú lí

初治虹,后徙治苻离。

tǔ gòng juàn

土贡:绢。

xiàn sì fú lí wǔ dé sì nián zhì

县四:符离,武德四年置。

zhēn guàn yuán nián shěng xú zhōu zhī zhū yáng rù yān

贞观元年省徐州之诸阳入焉。

yǒu xi jù shān yī yuē shí chéng

有西句山,一曰石城。

dōng běi jiǔ shí lǐ yǒu duò gù pái hú dī guàn tián wǔ bǎi yú qǐng xiǎn qìng zhōng fù xiū

东北九十里有隋故牌湖堤,灌田五百余顷,显庆中复修。

hóng zhōng

虹,中。

běn xià qiū

本夏丘。

wǔ dé sì nián yǐ xià qiū gǔ yáng zhì rén zhōu yòu xī xià qiū zhì hóng jí lóng kàng èr xiàn

武德四年以夏丘、谷阳置仁州,又析夏丘置虹及龙亢二县。

liù nián shěng xià qiū

六年省夏丘。

zhēn guàn bā nián zhōu fèi shěng lóng kàng yǐ hóng lì sì zhōu gǔ yáng lì běi qiáo zhōu

贞观八年州废,省龙亢,以虹隶泗州、谷阳隶北谯州。

yǒu tóng

有铜。

yǒu guǎng jì xīn qú kāi yuán èr shí qī nián cǎi fǎng shǐ qí huàn kāi zì hóng zhì huái yīn běi shí bā lǐ rù huái yǐ biàn cáo yùn jí chéng tuān jí bù kě xíng suì fèi

有广济新渠,开元二十七年,采访使齐澣开,自虹至淮阴北十八里入淮,以便漕运, 即成,湍急不可行,遂废。

qí shàng

蕲,上。

xiǎn qìng yuán nián shěng gǔ yáng rù yān

显庆元年省谷阳入焉。

lín huàn

临涣。

jǐn

紧。

wǔ dé sì nián yǐ lín huàn yǒng chéng shān sāng qí zhì běi qiáo zhōu

武德四年以临涣、永城、山桑、蕲置北谯州。

zhēn guàn bā nián zēng lǐng gǔ yáng

贞观八年增领谷阳。

shí qī nián zhōu fèi yǐ lín huàn yǒng chéng shān sāng lì bó zhōu gǔ yáng qí lì xú zhōu

十七年州废,以临涣、永城、 山桑隶亳州,谷阳、蕲隶徐州。

yuán hé hòu lái shǔ

元和后来属。

yùn zhōu dōng píng jùn jǐn

郓州东平郡,紧。

běn zhì yùn chéng zhēn guàn bā nián xǐ zhì xū chāng

本治郓城,贞观八年徙治须昌。

tǔ gòng juàn fáng fēng

土贡:绢、防风。

hù bā wàn sān qiān sì shí bā kǒu wǔ shí wàn yī qiān wǔ bǎi jiǔ

户八万三千四十八,口五十万一千五百九。

xiàn jiǔ xū chāng wàng

县九:须昌,望。

zhēn guàn bā nián shěng sù chéng xiàn rù yān

贞观八年省宿城县入焉。

jǐng lóng sān nián fù zhì sù chéng xiàn

景龙三年复置宿城县。

zhēn yuán sì nián yuē dōng píng dà hé sì nián yuē tiān píng liù nián shěng rù xū chāng

贞元四年曰东平,大和四年曰天平,六年省入须昌。

shòu zhāng jǐn

寿张,紧。

wǔ dé sì nián yǐ xiàn zhì shòu zhōu bìng zhì shòu liáng xiàn

武德四年以县置寿州,并置寿良县。

wǔ nián zhōu fèi shěng shòu liáng yǐ shòu zhāng lái shǔ

五年州废,省寿良,以寿张来属。

yǒu dāo liáng shān

有刀梁山。

yùn chéng jǐn

郓城,紧。

tiān yòu èr nián yuē wàn ān

天祐二年曰万安。

jù yě wàng

钜野,望。

wǔ dé sì nián yǐ xiàn zhì lín zhōu

武德四年以县置麟州。

wǔ nián zhōu fèi lì yùn zhōu

五年州废,隶郓州。

zhēn guàn yuán nián shěng chéng qiū xiàn rù yān

贞观元年省乘丘县入焉。

hòu lì dài zhōu zhōu fèi lái shǔ

后隶戴州,州废来属。

lú jǐn

卢,紧。

běn jì zhōu wǔ dé sì nián xī dōng píng jùn zhì

本济州,武德四年析东平郡置。

duò yuē jì běi jùn tiān bǎo yuán nián gēng míng jì yáng jùn

隋曰济北郡,天宝元年更名济阳郡。

lǐng lú píng yīn cháng qīng dōng ē yáng gǔ fàn liù xiàn yòu zhì chāng chéng jì běi gǔ chéng xiào gǎn jì qiū měi zhèng liù xiàn

领卢、平阴、长清、东阿、阳谷、范六县,又置昌城、济北、谷城、孝感、冀丘、美政六县。

liù nián shěng měi zhèng xiào gǎn gǔ chéng jì qiū chāng chéng bā nián yǐ fàn lì pú zhōu zhēn guàn yuán nián shěng jì běi tiān bǎo shí sān zài jùn fèi yǐ cháng qīng lì jì zhōu yǐ lú píng yīn dōng ē yáng gǔ lái shǔ

六年省美政、孝感、谷城、 冀丘、昌城,八年以范隶濮州,贞观元年省济北,天宝十三载郡废,以长清隶济州, 以卢、平阴、东阿、阳谷来属。

běi yǒu qiāo áo jīn gù guān

北有碻磝津故关。

píng yīn jǐn

平阴,紧。

dà hé liù nián shěng rù lú dōng ā

大和六年省入卢、东阿。

kāi chéng èr nián fù zhì

开成二年复置。

yǒu lóng shān

有龙山。

dōng ē jǐn

东阿,紧。

yáng gǔ shàng

阳谷,上。

zhōng dōu

中都。

shàng

上。

běn píng lù lì yǎn zhōu

本平陆,隶兖州。

tiān bǎo yuán nián gēng míng

天宝元年更名。

zhēn yuán shí sì nián lái shǔ

贞元十四年来属。

qí zhōu jǐ nán jùn shàng

齐州济南郡,上。

běn qí jùn tiān bǎo yuán nián gēng míng lín zī wǔ zài yòu gēng míng

本齐郡,天宝元年更名临淄,五载又更名。

tǔ gòng sī gé juàn mián fáng fēng huá shí yún mǔ

土贡:丝、葛、 绢、绵、防风、滑石、云母。

hù liù wàn èr qiān sì bǎi bā shí wǔ kǒu sān shí liù wàn wǔ qiān jiǔ bǎi qī shí èr

户六万二千四百八十五,口三十六万五千九百七十二。

xiàn liù lì chéng shàng

县六:历城,上。

yǒu huá bù zhù shān

有华不注山;

yǒu tiě

有铁。

zhāng qiū shàng

章丘,上。

wǔ dé èr nián xiàn mín li yì mǎn yǐ xiàn lái jiàng yú píng líng zhì tán zhōu bìng zhì píng líng xiàn yǐ zhāng qiū tíng shān yíng chéng lín yì lì zhī

武德二年,县民李义满以县来降, 于平陵置谭州,并置平陵县,以章丘、亭山、营城、临邑隶之。

bā nián shěng yíng chéng rù píng líng yòu lǐng lín jì zōu píng

八年省营城入平陵, 又领临济、邹平。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi yǐ píng chéng tíng shān zhāng qiū lín yì lín jì lái shǔ zōu píng lì zī zhōu

贞观元年州废,以平城、亭山、章丘、临邑、临济来属,邹平隶淄州。

shí qī nián qí wáng yòu fǎn píng líng rén bù cóng yīn gēng míng quán jié

十七年,齐王祐反,平陵人不从,因更名全节。

yuán hé shí wǔ nián shěng quán jié rù lì chéng shěng tíng shān rù zhāng qiū

元和十五年省全节入历城, 省亭山入章丘。

yǒu dà hú shān cháng bái shān

有大胡山、长白山。

lín yì shàng

临邑,上。

yuán hé shí sān nián xī dé zhōu zhī ān dé zhì guī huà xiàn lì dé zhōu

元和十三年析德州之安德置归化县, 隶德州。

dà hé èr nián lái shǔ sì nián shěng rù lín yì

大和二年来属,四年省入临邑。

běi yǒu lù jiǎo gù guān

北有鹿角故关。

lín jì shàng

临济,上。

wǔ dé yuán nián yǐ lín jì zōu píng cháng shān gāo yuàn cāng zhōu zhī pú tái zhì zōu zhōu

武德元年以临济、邹平、长山、高苑,沧州之蒲台置邹州。

bā nián zhōu fèi yǐ cháng shān gāo yuàn pú tái lì zī zhōu

八年州废,以长山、高苑、蒲台隶淄州。

cháng qīng zhōng

长清,中。

běn lì jì zhōu zhēn guàn shí qī nián lái shǔ

本隶济州,贞观十七年来属。

wǔ dé yuán nián xī zhì shān rěn xiàn tiān bǎo yuán nián yuē fēng qí yuán hé shí nián shěng

武德元年析置山荏县,天宝元年曰丰齐,元和十年省。

yǒu niú shān

有牛山。

xī nán yǒu sì kǒu guān wǔ dé zhōng fèi

西南有四口关,武德中废。

yǔ chéng

禹城。

shàng

上。

běn zhù ā zhēn guàn yuán nián shěng yuán yáng xiàn rù yān

本祝阿,贞观元年省源阳县入焉。

tiān bǎo yuán nián gēng míng

天宝元年更名。

cáo zhōu jì yīn jùn shàng

曹州济阴郡,上。

tǔ gòng juàn mián dà shé sù tíng lì

土贡:绢、绵、大蛇粟、葶历。

hù shí wàn sān bǎi wǔ shí èr kǒu qī shí yī wàn liù qiān bā bǎi sì shí bā

户十万三百五十二,口七十一万六千八百四十八。

xiàn liù jì yīn jǐn

县六:济阴,紧。

wǔ dé sì nián xī zhì méng zé xiàn zhēn guàn yuán nián jí dìng táo shěng rù yān

武德四年析置蒙泽县,贞观元年,及定陶省入焉。

kǎo chéng shàng

考城,上。

wǔ dé sì nián yǐ xiàn zhì dōng liáng zhōu wǔ nián zhōu fèi lái shǔ

武德四年以县置东梁州,五年州废,来属。

yuán hé shí sì nián quán lì sòng zhōu xún fù gù

元和十四年权隶宋州,寻复故。

wǎn jù shàng

宛句,上。

wǔ dé sì nián xī zhì jì yáng xiàn lì qǐ zhōu

武德四年析置济阳县,隶杞州。

zhēn guàn yuán nián shěng

贞观元年省。

chéng shì shàng

乘氏,上。

wǔ dé sì nián zhì jìn yáng xiàn xún shěng

武德四年置晋阳县,寻省。

nán huá shàng

南华,上。

běn lí hú tiān bǎo yuán nián gēng míng

本离狐,天宝元年更名。

chéng wǔ

成武。

jǐn

紧。

wǔ dé sì nián yǐ chéng wǔ jí sòng zhōu zhī shàn fù chu qiū zhì dài zhōu bìng zhì gāo xiāng záo chéng èr xiàn xún shěng gāo xiāng záo chéng rù dān fù

武德四年以成武及宋州之单父、楚丘置戴州,并置高乡、凿城二县,寻省高乡、凿城入单父。

zhēn guàn shí qī nián zhōu fèi yǐ chéng wǔ lái shǔ

贞观十七年州废,以成武来属。

guāng huà èr nián zhū quán zhōng biǎo xiàn lì huī zhōu

光化二年,朱全忠表县隶辉州。

pú zhōu pú yáng jùn shàng

濮州濮阳郡,上。

wǔ dé sì nián zhì

武德四年置。

tǔ gòng juàn quǎn

土贡:绢、犬。

hù wǔ wàn qī qiān qī bǎi bā shí èr kǒu sì shí wàn liù bǎi sì shí bā

户五万七千七百八十二,口四十万六百四十八。

xiàn wǔ juàn chéng jǐn

县五:鄄城,紧。

wǔ dé sì nián xī zhì yǒng dìng xiàn bā nián shěng

武德四年析置永定县,八年省。

běi yǒu líng jīn guān

北有灵津关。

pú yáng jǐn

濮阳,紧。

wǔ dé sì nián xī zhì kūn wú xiàn bā nián shěng

武德四年析置昆吾县,八年省。

fàn shàng

范,上。

wǔ dé èr nián yǐ xiàn zhì fàn zhōu

武德二年以县置范州。

wǔ nián zhōu fèi lì jì zhōu

五年州废,隶济州。

zhēn guàn bā nián lái shǔ

贞观八年来属。

léi zé shàng

雷泽,上。

wǔ dé sì nián xī zhì lǐn chéng xiàn bā nián shěng

武德四年析置廪城县,八年省。

lín pú

临濮。

jǐn

紧。

wǔ dé sì nián xī léi zé zhì bìng zhì cháng chéng ān qiū èr xiàn

武德四年析雷泽置,并置长城、安丘二县。

wǔ nián shěng zhǎng chéng ān qiū

五年省长城、安丘。

qīng zhōu běi hǎi jùn wàng tǔ gòng xian wén líng sī zǎo hóng lán zǐ cǎo

青州北海郡,望,土贡:仙纹绫、丝、枣、红蓝、紫草。

hù qī wàn sān qiān yī bǎi sì shí bā kǒu sì shí wàn èr qiān qī bǎi sì

户七万三千一百四十八,口四十万二千七百四。

xiàn qī yì dōu wàng

县七:益都,望。

lín zī jǐn

临淄,紧。

wǔ dé bā nián shěng shí shuǐ xiàn rù yān

武德八年省时水县入焉。

qiān shèng jǐn

千乘,紧。

wǔ dé èr nián yǐ qiān shèng bó chāng shòu guāng zhì chéng zhōu bìng zhì xīn hé xiàn

武德二年以千乘、博昌、寿光置乘州,并置新河县。

liù nián shěng xīn hé

六年省新河。

bā nián zhōu fèi xiàn lái shǔ

八年州废,县来属。

bó chāng shàng

博昌,上。

wǔ dé bā nián shěng lè ān ān píng èr xiàn rù yān

武德八年省乐安、安平二县入焉。

yǒu líng shān

有灵山。

shòu guāng jǐn

寿光,紧。

wǔ dé èr nián zhì

武德二年置。

lín qú shàng

临朐,上。

wǔ dé wǔ nián zhì bā nián shěng bān yáng xiàn rù yān

武德五年置,八年省般阳县入焉。

běi hǎi

北海。

jǐn

紧。

táng chū yíng qiū mín jí sì lǜ xiāng rén jù zéi quán zhì qǐ zhōu

唐初,营丘民汲嗣率乡人拒贼,权置杞州。

wǔ dé èr nián fù wèi yíng qiū xiàn

武德二年复为营丘县。

shì nián yǐ běi hǎi yíng qiū xià mì zhì wéi zhōu

是年,以北海、营丘、下密置潍州;

yòu zhì lián yǒng píng shòu huá chí chéng dōu dōng yáng hán shuǐ zǐ tíng wéi shuǐ wèn yáng jiāo dōng huá wǎn chāng ān chéng píng shí sān xiàn liù nián jiē shěng

又置连永、平寿、华池、城都、东阳、寒水、訾亭、潍水、汶阳、胶东、 华宛、昌安、城平十三县,六年皆省。

rù nián zhōu fèi shěng yíng qiū xià mì rù běi hǎi lái shǔ

入年州废,省营丘、下密入北海,来属。

zhǎng ān zhōng lìng dòu yǎn yú gù yíng qiū chéng dōng běi chuān qú yǐn bái làng shuǐ qǔ zhé sān shí lǐ yǐ gài tián hào dòu gōng qú

长安中,令窦琰于故营丘城东北穿渠,引白浪水曲折三十里以溉田,号窦公渠。

zī zhōu zī chuān jùn shàng

淄州淄川郡,上。

wǔ dé yuán nián xī qí zhōu zhī zī chuān zhì

武德元年析齐州之淄川置。

tǔ gòng fáng fēng lǐ shí

土贡:防风、理石。

hù sì wàn èr qiān qī bǎi sān shí qī kǒu èr shí sān wàn sān qiān bā bǎi èr shí yī

户四万二千七百三十七,口二十三万三千八百二十一。

xiàn sì zī chuān shàng

县四:淄川,上。

wǔ dé yuán nián xī zhì cháng bái xiàn liù nián shěng

武德元年析置长白县, 六年省。

yǒu tiě

有铁。

cháng shān shàng

长山,上。

gāo yuàn shàng

高苑,上。

jǐng lóng yuán nián xī zhì jì yáng xiàn yuán hé shí wǔ nián shěng

景龙元年析置济阳县,元和十五年省。

nán yǒu bā huì jīn

南有八会津。

zōu píng

邹平。

shàng

上。

wǔ dé yuán nián zhì

武德元年置。

dēng zhōu dōng móu jùn zhōng dōu dū fǔ

登州东牟郡,中都督府。

rú yì yuán nián yǐ lái zhōu zhī mù píng huáng wén dēng zhì

如意元年以莱州之牟平、黄、文登置。

shén lóng sān nián xǐ zhì péng lái

神龙三年徙治蓬莱。

tǔ gòng zī bù shuǐ cōng xí shí qì wén gé niú huáng

土贡:赀布、水葱席、石器、文蛤、牛黄。

hù èr wàn èr qiān èr bǎi jiǔ shí bā kǒu shí wàn bā qiān jiǔ

户二万二千二百九十八,口十万八千九。

xiàn sì yǒu píng hǎi jūn yì yuē dōng móu shǒu zhuō

县四:有平海军,亦曰东牟守捉。

péng lái běn huáng shén lóng sān nián gēng míng

蓬莱,本黄,神龙三年更名。

yǒu yín shān lóng shān

有银山、 龙山。

mù píng zhōng

牟平,中。

wǔ dé sì nián yǐ mù píng huáng zhì móu zhōu

武德四年以牟平、黄置牟州。

liù nián yǐ dēng zhōu zhī guān yáng lì lái zhōu

六年以登州之观阳隶莱州。

lín dé yuán nián xī wén dēng fù zhì mù píng lái shǔ

麟德元年析文登复置牟平,来属。

yǒu zhī fú shān

有之罘山。

wén dēng wǔ dé sì nián zhì dēng zhōu yǐ dōng lái jùn zhī guān yáng lì zhī

文登,武德四年置登州,以东莱郡之观阳隶之。

liù nián xī zhì qīng yáng kuò dìng èr xiàn

六年析置清阳、廓定二县。

jí zhōu fèi shěng qīng yáng kuò dìng yǐ wén dēng lái shǔ

及州废,省清阳、廓定,以文登来属。

yǒu chéng shān

有成山。

huáng

黄。

zhōng

中。

xiān tiān yuán nián xī péng lái bié zhì

先天元年析蓬莱别置。

yǒu lái shān

有莱山。

lái zhōu dōng lái jùn zhōng

莱州东莱郡,中。

tǔ gòng zī bù shuǐ cōng xí shí qì wén gé niú huáng

土贡:赀布、水葱席、石器、文蛤、牛黄。

hù èr wàn liù qiān jiǔ bǎi jiǔ shí bā kǒu shí qī wàn yī qiān wǔ bǎi yī shí liù

户二万六千九百九十八,口十七万一千五百一十六。

xiàn sì yǒu dōng lái shǒu zhuō yì yuē tuán jié yíng

县四:有东莱守捉,亦曰“团结营”。

yòu yǒu péng lái zhèn bīng yì yuē wǎn qiáng bīng

又有蓬莱镇兵,亦曰“挽强兵”。

yè shàng

掖,上。

zhēn guàn yuán nián shěng qǔ chéng dāng lì qǔ tái sān xiàn rù yān

贞观元年省曲城、当利、曲台三县入焉。

yǒu dōng hǎi cí

有东海祠;

yǒu yán jǐng èr

有盐井二。

chāng yáng shàng

昌阳,上。

zhēn guàn yuán nián shěng lú xiāng xiàn rù yān

贞观元年省卢乡县入焉。

yǒu yín yǒu tiě

有银,有铁;

dōng bǎi sì shí lǐ yǒu huáng yín kēng zhēn guàn chū de zhī

东百四十里有黄银坑,贞观初得之。

jiāo shuǐ zhōng

胶水,中。

zhēn guàn yuán nián shěng jiāo dōng xiàn rù yān

贞观元年省胶东县入焉。

yǒu yán

有盐。

jí mò

即墨。

zhōng

中。

yǒu mǎ shān zhōng cí shān nǚ gū shān

有马山、中祠山、女姑山;

dōng nán yǒu yàn zhēn guàn shí nián lìng chóu yuán zhù yǐ fáng huái shè shuǐ

东南有堰,贞观十年,令仇源筑,以防淮涉水;

yǒu yán

有盐。

dì zhōu lè ān jùn shàng

棣州乐安郡,上。

wǔ dé sì nián xī cāng zhōu zhī yáng xìn shāng hé lè líng yàn cì zhì

武德四年析沧州之阳信、滳河、乐陵、厌次置。

bā nián zhōu fèi xiàn hái lì cāng zhōu

八年州废, 县还隶沧州。

zhēn guàn shí qī nián fù yǐ cāng zhōu zhī yàn cì dé zhōu zhī shāng hé yáng xìn zhì

贞观十七年,复以沧州之厌次,德州之滳河、阳信置。

tǔ gòng juàn

土贡:绢。

hù sān wàn jiǔ qiān yī bǎi wǔ shí kǒu èr shí sān wàn bā qiān yī bǎi wǔ shí jiǔ

户三万九千一百五十,口二十三万八千一百五十九。

xiàn wǔ yàn cì shàng

县五:厌次,上。

zhēn guàn yuán nián lì dé zhōu

贞观元年隶德州。

shāng hé zhōng

滳河,中。

zhēn guàn yuán nián lì dé zhōu

贞观元年隶德州。

yáng xìn wàng

阳信,望。

zhēn guàn yuán nián shěng bā nián fù zhì

贞观元年省,八年复置。

pú tái jǐn

蒲台,紧。

běn lì zī zhōu zhēn guàn liù nián shěng rù gāo yuàn qī nián fù zhì

本隶淄州,贞观六年省入高苑,七年复置。

jǐng lóng yuán nián lái shǔ

景龙元年来属。

bó hǎi

渤海。

jǐn

紧。

chuí gǒng sì nián xī pú tái yàn cì zhì

垂拱四年析蒲台、厌次置。

yǒu yán

有盐。

yǎn zhōu lǔ jùn shàng dōu dū fǔ

兖州鲁郡,上都督府。

tǔ gòng jìng huā líng shuāng jù líng juàn yún mǔ fáng fēng zǐ shí

土贡:镜花绫、双距绫、绢、云母、防风、紫石。

hù bā wàn qī qiān jiǔ bǎi bā shí qī kǒu wǔ shí bā wàn liù bǎi bā

户八万七千九百八十七,口五十八万六百八。

xiàn shí xiá qiū shàng

县十:瑕丘,上。

qū fù jǐn

曲阜,紧。

zhēn guàn yuán nián shěng bā nián fù zhì

贞观元年省, 八年复置。

qián fēng shàng

干封,上。

běn bó chéng

本博城。

wǔ dé wǔ nián yǐ bó chéng liáng fù yíng zhì dōng tài zhōu bìng zhì féi chéng dài èr xiàn

武德五年以博城、梁父、赢置东泰州,并置肥城、 岱二县。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng liáng fù yíng féi chéng dài rù bó chéng lái shǔ

贞观元年州废,省梁父、赢、肥城、岱入博城,来属。

qián fēng yuán nián gēng míng qián fēng zǒng zhāng yuán nián yòu yuē bó chéng shén lóng yuán nián fù yuē qián fēng

干封元年更名干封, 总章元年又曰博城,神龙元年复曰干封。

yǒu tài shān yǒu dōng yuè cí yǒu liáng fù shān tíng tíng shān yì yì shān yún yún shān shè shǒu shān sù rán shān shí lǘ shān hāo lǐ shān

有泰山,有东岳祠,有梁父山、亭亭山、 奕奕山、云云山、社首山、肃然山、石闾山、蒿里山。

sì shuǐ shàng

泗水,上。

zōu shàng

邹,上。

yǒu yì shān

有峄山。

rèn chéng jǐn

任城,紧。

gōng qiū zhōng

龚丘,中。

jīn xiāng wàng

金乡,望。

wǔ dé sì nián yǐ jīn xiāng fāng yǔ zhì jīn zhōu

武德四年以金乡、方与置金州。

wǔ nián zhōu fèi xiàn lì dài zhōu xǐ dài zhōu lái zhì réng xī jīn xiāng zhì chāng yì xiàn

五年州废,县隶戴州,徙戴州来治,仍析金乡置昌邑县。

bā nián shěng chāng yì

八年省昌邑。

zhēn guàn shí qī nián yǐ shàn fù chu qiū lì sòng zhōu chéng wǔ lì cáo zhōu jù yě lì yùn zhōu

贞观十七年,以单父、楚丘隶宋州,成武隶曹州,钜野隶郓州。

yú tái shàng

鱼台,上。

běn fāng yǔ bǎo yìng yuán nián gēng míng

本方与,宝应元年更名。

yuán hé shí sì nián quán lì xú zhōu xún fù gù

元和十四年权隶徐州,寻复故。

lái wú

莱芜。

zhōng

中。

běn lì zī zhōu wǔ dé liù nián shěng rù bó chéng

本隶淄州,武德六年省入博城。

cháng ān sì nián yǐ fèi yíng xiàn fù zhì yuán hé shí wǔ nián shěng rù qián fēng dà hé yuán nián fù zhì

长安四年以废赢县复置,元和十五年省入干封,大和元年复置。

yǒu tiě yě shí sān yǒu tóng yě shí bā tóng kēng sì

有铁冶十三,有铜冶十八、铜坑四;

yǒu xī

有锡;

xī běi shí wǔ lǐ yǒu pǔ jì qú kāi yuán liù nián lìng zhào jiàn shèng kāi

西北十五里有普济渠,开元六年,令赵建盛开。

hǎi zhōu dōng hǎi jùn shàng

海州东海郡,上。

tǔ gòng líng chu bù zǐ cài

土贡:绫、楚布、紫菜。

hù èr wàn bā qiān wǔ bǎi sì shí jiǔ kǒu shí bā wàn sì qiān jiǔ

户二万八千五百四十九,口十八万四千九。

xiàn sì qú shān shàng

县四:朐山,上。

wǔ dé sì nián xī zhōu jìng zhì lóng jū qǔ yáng lì chéng hòu qiū xīn lè wǔ xiàn

武德四年,析州境置龙沮、曲阳、利城、厚丘、新乐五县。

liù nián gǎi xīn lè yuē zhù qí

六年改新乐曰祝其。

bā nián shěng lóng jū qǔ yáng rù qú shān lì chéng zhù qí rù huái rén hòu qiū rù shù yáng

八年,省龙沮、曲阳入朐山,利城、祝其入怀仁,厚丘入沭阳。

dōng èr shí lǐ yǒu yǒng ān dī běi jiē shān huán chéng zhǎng qī lǐ yǐ hàn hǎi cháo kāi yuán shí sì nián cì shǐ dù lìng zhāo zhù

东二十里有永安堤,北接山,环城长七里,以捍海潮,开元十四年,刺史杜令昭筑。

dōng hǎi shàng

东海,上。

wǔ dé sì nián yǐ xiàn zhì huán zhōu bìng zhì qīng shān shí chéng gàn yú sān xiàn

武德四年以县置环州,并置青山、石城、赣榆三县。

bā nián zhōu fèi shěng qīng shān shí chéng gàn yú yǐ dōng hǎi lái shǔ

八年州废, 省青山、石城、赣榆,以东海来属。

shù yáng zhōng

沭阳,中。

zǒng zhāng yuán nián lì sì zhōu xián hēng wǔ nián fù gù

总章元年隶泗州,咸亨五年复故。

huái rén

怀仁。

zhōng

中。

yí zhōu láng yá jùn shàng

沂州琅邪郡,上。

tǔ gòng zǐ shí zhōng rǔ

土贡:紫石、钟乳。

hù sān wàn sān qiān wǔ bǎi yī shí

户三万三千五百一十。

kǒu shí jiǔ wàn wǔ qiān qī bǎi sān shí qī

口十九万五千七百三十七。

xiàn wǔ lín yí shàng

县五:临沂,上。

wǔ dé sì nián xī zhì lán shān lín biàn chāng lè sān xiàn liù nián jiē shěng

武德四年析置兰山、临汴、昌乐三县,六年皆省。

fèi shàng

费, 上。

zhēn guàn yuán nián shěng zhuān yú xiàn rù yān

贞观元年省颛臾县入焉。

chéng shàng

丞,上。

běn lán líng wǔ dé sì nián yǐ xiàn zhì zēng zhōu gēng míng bié zhì lán líng zēng chéng èr xiàn

本兰陵,武德四年以县置鄫州,更名,别置兰陵、鄫城二县。

zhēn guàn yuán nián zhōu fèi shěng lán líng zēng chéng yǐ chéng lái shǔ

贞观元年州废,省兰陵、鄫城,以丞来属。

yǒu tiě

有铁;

yǒu bēi shí sān chù shuǐ gài tián jiē zhēn guàn yǐ lái zhù

有陂十三,畜水溉田,皆贞观以来筑。

yí shuǐ shàng

沂水,上。

wǔ dé wǔ nián yǐ yí shuǐ xīn tài jǔ zhì jǔ zhōu

武德五年以沂水、新泰、莒置莒州。

zhēn guàn bā nián zhōu fèi yǐ jǔ lì mì zhōu yí shuǐ xīn tài lái shǔ

贞观八年州废,以莒隶密州,沂水、新泰来属。

yǒu tóng

有铜;

yǒu yí shān lóng shān

有沂山、龙山;

běi yǒu mù líng guān

北有穆陵关。

xīn tài

新泰。

shàng

上。

yǒu méng shān

有蒙山。

mì zhōu gāo mì jùn shàng

密州高密郡,上。

tǔ gòng zī bù hǎi gé niú huáng

土贡:赀布、海蛤、牛黄。

hù èr wàn bā qiān èr bǎi jiǔ shí èr kǒu shí sì wàn liù qiān wǔ bǎi èr shí sì

户二万八千二百九十二,口十四万六千五百二十四。

xiàn sì zhū chéng shàng

县四:诸城,上。

yǒu yán

有盐。

fǔ táng shàng

辅唐,上。

běn ān qiū wǔ dé liù nián shěng wú chéng xiàn rù yān

本安丘,武德六年省郚城县入焉。

qián yuán èr nián gēng míng

乾元二年更名。

gāo mì shàng

高密,上。

wǔ dé sān nián zhì liù nián shěng jiāo xi xiàn rù yān

武德三年置,六年省胶西县入焉。

莒。

shàng

上。

yǒu yán

有盐。

yòu hé nán cǎi fǎng shǐ zhì biàn zhōu

右河南采访使,治汴州。

✦ You read 志·卷二十八

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.