太平广记 · 吕文仲 · Chapter 83 of 501

卷八十二·异人二

PinyinModern Translation
Size

lù fǎ hé wáng fàn zhì wáng shǒu yī lǐ zǐ móu lǚ wēng guǎn zǐ wén yuán jiā zuò zhèng xiàng rú

陆法和王梵志王守一李子牟吕翁管子文袁嘉祚郑相如

lù fǎ hé

陆法和

lù fǎ hé yǐn yú jiāng líng bǎi lǐ zhōu

陆法和隐于江陵百里洲。

yī shí jū chǔ yǔ shā mén tóng zì hào jū shì bù zhì chéng kuò róng sè cháng dìng rén mò cè yě

衣食居处,与沙门同,自号居士,不至城廓,容色常定,人莫测也。

hóu jǐng shǐ jiàng yú liáng fǎ hé wèi nán jùn zhū yuán yīng yuē pín dào yīng gòng tán yuè jī hóu jǐng wèi guó lì xiào

侯景始降于梁,法和谓南郡朱元英曰:“贫道应共檀越击侯景,为国立效。

yuán yīng wèn jī zhī hé yě fǎ hé yuē zhèng zì rú cǐ

”元英问击之何也,法和曰:“正自如此。

jí jǐng dù jiāng fǎ hé shí zài qīng xī shān yuán yīng wǎng wèn zhī yuē hóu jǐng jīn tú chéng qí shì yún hé

”及景渡江,法和时在清溪山,元英往问之曰:“侯景今图城,其事云何?

fǎ hé yuē yi dài shú shí bù liāo zì luò

”法和曰:“宜待熟时,不撩自落。

tán yuè dàn dài hóu jǐng shú hé láo wèn yě

檀越但待侯景熟,何劳问也。

yīn wèn kè bù nǎi yuē yì kè yì bù kè

”因问克不,乃曰:“亦克,亦不克。

jǐng qiǎn jiàng rèn yuē zhòng hào wǔ wàn fá xiāng dōng wáng yú jiāng líng

”景遣将任约,众号五万,伐湘东王于江陵。

bīng jiāng bī fǎ hé nǎi chū yì xiāng dōng yún zì yǒu bīng mǎ mǎ yuán zuò shū jù míng chāo běn gǎi qǐ zhēng rèn yuē

兵将逼,法和乃出诣湘东云:“自有兵马(马原作书,据明抄本改),乞征任约。

zhào zhū mán dì zǐ bā bǎi rén zài jiāng jīn èr rì biàn fā wáng qiǎn hú sēng zhé xǔ kè běn zhé zuò yòu lǐng qiān yú rén yǔ zhī tóng háng

”召诸蛮弟子八百人,在江津,二日便发,王遣胡僧袩(许刻本袩作祐),领千余人与之同行。

fǎ hé dēng jiàn dà xiào yuē wú liàng bīng mǎ

法和登舰大笑曰:“无量兵马。

jiāng líng duō shén cí rén sú cháng suǒ qí dǎo zì fǎ hé jūn chū wú fù yī yàn rén yǐ wéi zhū shén jiē cóng xíng gù yě

”江陵多神祠,人俗常所祈祷,自法和军出,无复一验,人以为诸神皆从行故也。

zhì chì zhōu hú yǔ rèn yuē xiāng duì

至赤洲湖,与任约相对。

fǎ hé chéng qīng zhōu bù jiè zhòu yán liú ér xià qù yuē jūn yī lǐ

法和乘轻舟,不介胄,沿流而下,去约军一里。

nǎi yuǎn wèi jiàng shì yuē guān bǐ lóng shuì bù dòng wú jūn zhī lóng shén zì yǒng yuè jí gōng zhī

乃远谓将士曰:“观彼龙睡不动,吾军之龙甚自踊跃,即攻之。

zòng huǒ fǎng yú qián ér nì fēng bù biàn fǎ hé zhí bái yǔ shàn yǐ huī fēng

”纵火舫于前,而逆风不便,法和执白羽扇以麾风。

fēng shì jí fǎn yuē zhòng jiē jiàn liáng bīng bù yú shuǐ shàng yú shì dà kuì jiē tóu shuǐ

风势即反,约众皆见梁兵步于水上,于是大溃,皆投水。

yuē táo cuàn bù zhī suǒ zhī

约逃窜不知所之。

fǎ hé yuē míng rì wǔ shí dāng de

法和曰:“明日午时当得。

jí qī wèi de

”及期未得。

rén wèn zhī fǎ hé yuē wú qián yú cǐ zhōu shuǐ gàn shí jiàn yī shā yǔ tán yuè děng cǐ suī wèi shā shí shì zéi piāo jīn hé bù bái piāo xià qiú zéi yě

人问之,法和曰:“吾前于此洲水干时,建一刹,语檀越等,此虽为刹,实是贼摽,今何不白摽下求贼也。

rú qí yán guǒ jiàn rèn yuē zài shuǐ zhōng bào shā zhù tóu cái chū bí suì qín zhī

”如其言,果见任约在水中,抱刹柱头,才出鼻,遂擒之。

yuē yán qiú jiù shī mù qián sǐ fǎ hé yuē tán yuè yǒu xiāng bì bù sǐ qiě yú wáng yǒu yuán jué wú tā lǜ wáng yú hòu wēi de tán yuè lì

约言求就师目前死,法和曰:“檀越有相,必不死,且于王有缘,决无他虑,王于后微得檀越力。

guǒ shì yòng wèi jùn shǒu

”果释,用为郡守。

jí jí yuán zuò yòu jù míng chāo běn gǎi xi jūn jūn zì yuán wú jù míng chāo běn bǔ wéi jiāng líng yuē yǐ bīng fù jiù lì zhàn yān

及(及原作又,据明抄本改)西军(军字原无,据明抄本补)围江陵,约以兵赴救,力战焉。

fǎ hé jì píng rèn yuē nǎi hái wèi xiāng dōng wáng yuē hóu jǐng zì rán píng yǐ

法和既平任约,乃还谓湘东王曰:“侯景自然平矣。

yī wú kě lǜ

一无可虑。

shǔ zéi jiāng zhì fǎ hé nǎi qǐng shǒu wū xiá dài zhī nǎi zǒng zhū jūn ér wǎng

”蜀贼将至,法和乃请守巫峡待之,乃总诸军而往。

xiān yùn shí yǐ tián jiāng sān rì shuǐ suì fēn liú héng zhī yǐ tiě suǒ

先运石以填江,三日,水遂分流,横之以铁鏁。

xiāo jì guǒ qiǎn shǔ jiāng dù xiá kǒu shì cù jìn tuì bù kě

萧纪果遣蜀将渡峡口,势蹙,进退不可。

wáng lín yǔ fǎ hé jīng lüè yī zhàn ér jiān zhī

王琳与法和经略,一战而歼之。

shān zhōng duō dú chóng měng shòu fǎ hé shòu qí jìn jiè bù fù shì shì

山中多毒虫猛兽,法和授其禁戒,不复噬螫。

suǒ jìn jiāng hú bì yú àn cè jié cǎo yún cǐ chù fàng shēng yú zhě jiē wú de

所近江湖,必于岸侧结草,云此处放生,渔者皆无得。

shí jiàng bīng yóu jìn zhū jūn yú bǔ yǒu qiè wèi zhě zhōng yè měng shòu bì lái yù shì zhī yǒu dì zǐ xì jié shé tóu lái yì fǎ hé fǎ hé yuē rǔ hé yì shā shé

时将兵,犹禁诸军渔捕,有窃为者,中夜猛兽必来欲噬之,有弟子戏截蛇头,来诣法和,法和曰:“汝何意杀蛇?

yīn zhǐ yǐ shì zhī dì zǐ nǎi jiàn shé tóu zé kù dāng ér bù là

”因指以示之,弟子乃见蛇头齚袴裆而不落。

yòu yǒu rén yǐ niú shì dāo yī xià ér tóu duàn lái yì fǎ hé fǎ hé yuē yǒu yī duàn tóu niú jiù qīng zhēng mìng shū jí ruò bù wéi zuò gōng dé yī yuè nèi bào zhì

又有人以牛试刀,一下而头断,来诣法和,法和曰:“有一断头牛,就卿征命殊急,若不为作功德,一月内报至。

qí rén bù xìn shù rì guǒ sǐ

”其人不信,数日果死。

qí yán duō yàn

其言多验。

yuán dì yǐ fǎ hé wèi yǐng zhōu cì shǐ fǎ hé bù chēng chén qí qǐ wén yìn míng shàng zì chēng jū shì

元帝以法和为郢州刺史,法和不称臣,其启文印名上自称居士。

hòu nǎi zì chēng sī tú dì wèi pú yè wáng bāo yuē wǒ lái wèi cháng yǒu yì yòng lù wèi sān gōng ér zì chēng hé yě

后乃自称司徒,帝谓仆射王褒曰:“我来未尝有意用陆为三公,而自称何也?

bāo yuē bǐ jí yǐ dào shù zì mìng róng shì xiān zhī

”褒曰:“彼即以道术自命,容是先知。

dì yuē fǎ hé gōng yè shāo zhòng

”帝曰:“法和功业稍重。

suì jiù bài wèi sī tú

”遂就拜为司徒。

hòu dà jù bīng jiàn yù xí xiāng yáng ér rù wǔ guān dì shǐ zhǐ zhī fǎ hé nǎi jìn zhì qí bīng wèi shǐ zhě yuē fǎ hé qiú dào zhī rén shàng bù xī shì fàn tiān wáng qǐ kuī rén zhǔ zhī wèi dàn yǔ zhǔ yǒu xiāng huǒ yīn yuán jiù yuán ěr

后大聚兵舰,欲袭襄阳而入武关,帝使止之,法和乃尽致其兵,谓使者曰:“法和求道之人,尚不希释梵天王,岂窥人主之位,但与主有香火因缘救援耳。

jīn jì bèi yí shì yè dìng bù kě gǎi yě

今既被疑,是业定不可改也。

yú shì shè gòng yǎng jù dà bāo báo bǐng

”于是设供养,具大包薄饼。

jí xī wèi jǔ bīng fǎ hé fù jiāng líng dì shǐ rén nì zhī yuē cǐ zì néng pò zéi dàn zhèn yǐng zhōu bù xū dòng yě

及西魏举兵,法和赴江陵,帝使人逆之曰:“此自能破贼,但镇郢州,不须动也。

fǎ hé nǎi hái zhōu shèng qí chéng mén zhe cū bái bù shān bù kù yá zhōng dà shéng shù yāo zuò wěi xí zhōng rì nǎi tuō zhī

”法和乃还州,垩其城门,着粗白布衫布袴,邪中,大绳束腰,坐苇席,终日乃脱之。

jí wén liáng miè fù qǔ qián xiōng fú zhe zhī shòu diào liáng rén xi rù wèi guǒ jiàn bāo bǐng yān

及闻梁灭,复取前凶服,着之受吊,梁人西入魏,果见包饼焉。

chū zhǔ gōng jiù shì

(出《渚宫旧事》)

wáng fàn zhì

王梵志

wáng fàn zhì wèi zhōu lí yáng rén yě

王梵志,卫州黎阳人也。

lí yáng chéng dōng shí wǔ lǐ yǒu wáng dé zǔ dāng suí wén dì shí jiā yǒu lín qín shù shēng yǐng dà rú dòu jīng sān nián xiǔ làn dé zǔ jiàn zhī nǎi pōu qí pí suì jiàn yī hái ér bào tāi ér dé zǔ shōu yǎng zhī

黎阳城东十五里,有王德祖,当隋文帝时,家有林檎树,生瘿大如斗,经三年朽烂,德祖见之,乃剖其皮,遂见一孩儿抱胎,而德祖收养之。

zhì qī suì néng yǔ yuē shuí rén yù wǒ fù hé xìng míng

至七岁,能语,曰:“谁人育我,复何姓名?

dé zǔ jù yǐ shí yǔ zhī yīn míng yuē lín mù fàn tiān míng chāo běn yīn míng yuē lín mù fàn tiān jù zuò yīn yuē shuāng mù yuē fàn míng yuē fàn tiān hòu gǎi yuē fàn zhì

”德祖具以实语之,因名曰林木梵天(明抄本因名曰林木梵天句作因曰双木曰梵名曰梵天),后改曰梵志。

yuē wáng jiā yù wǒ kě xìng wáng yě

曰王家育我,可姓王也。

fàn zhì nǎi zuò shī shì rén shén yǒu xī zhǐ

梵志乃作诗示人,甚有羲旨。

chū shǐ yí míng chāo běn zuò chū yì shǐ

(出史遗,明抄本作出《逸史》)

wáng shǒu yī

王守一

táng zhēn guàn chū luò chéng yǒu yī bù yī zì chēng zhōng nán shān rén xìng wáng míng shǒu yī cháng fù yī dà hú mài yào

唐贞观初,洛城有一布衣,自称终南山人,姓王名守一,常负一大壶卖药。

rén yǒu qiú mǎi zhī bù dé zhě bìng bì sǐ huò jí chèn wú jí rén shòu yǔ zhī zhě qí rén xún rì hòu bì rǎn chén tòng yě

人有求买之不得者,病必死,或急趁无疾人授与之者,其人旬日后必染沉痛也。

liǔ xìn zhě shì jū luò yáng jiā lèi qiān jīn wéi yǒu yī zi

柳信者,世居洛阳,家累千金,唯有一子。

jì guān hòu hū yú méi tóu shàng shēng yī ròu kuài

既冠后,忽于眉头上生一肉块。

lì shǐ liáo zhī bù néng chú qù jí wén cǐ bù yī suì gōng zì dǎo qǐng jì zhì qí jiā nǎi chū qí zi yǐ shì zhī

历使疗之,不能除去,及闻此布衣,遂躬自祷请,既至其家,乃出其子以示之。

bù yī xiān fén xiāng mìng jiǔ pú yóu ruò jì zhù hòu fāng yú hú zhōng tàn yī wán yào jué fu ròu kuài fù qǐng jù zūn zǔ

布衣先焚香,命酒脯,犹若祭祝,后方于壶中探一丸药,嚼傅肉块,复请具樽俎。

xū yú jiān ròu kuài pò yǒu xiǎo shé yī tiáo tū chū zài dì yuē zhǎng wǔ cùn wǔ sè làn rán jiàn jiàn zhǎng jí yī zhàng yǐ lái

须臾间,肉块破,有小蛇一条突出在地,约长五寸,五色烂然,渐渐长及一丈已来。

qí bù yī nǎi jǐn yǐn qí jiǔ huà shé yī shēng qí shé téng qǐ yún wù hūn àn

其布衣乃尽饮其酒,叱蛇一声,其蛇腾起,云雾昏暗。

bù yī xīn rán chéng shé ér qù bù zhī suǒ zài

布衣忻然乘蛇而去,不知所在。

chū dà táng qí shì

(出《大唐奇事》)

lǐ zǐ móu

李子牟

lǐ zǐ móu zhě táng cài wáng dì qī zǐ yě fēng yí shuǎng xiù cái diào gāo yǎ xìng xián yīn lǜ yóu shàn chuī dí tiān xià mò bǐ qí néng

李子牟者,唐蔡王第七子也,风仪爽秀,才调高雅,性闲音律,尤善吹笛,天下莫比其能。

jiāng líng jiù sú mèng chūn wàng xī shàng liè yǐng dēng

江陵旧俗,孟春望夕,尚列影灯。

qí shí shì nǚ yuán jiāng pēng tián zòng guān

其时士女缘江,𫐌阗纵观。

zǐ mù kè yóu jīng mén shì féng qí huì yīn wèi péng cóng yuē wú chuī dí yī qǔ néng lìng wàn zhòng jì ěr wú huá

子牟客游荆门,适逢其会,因谓朋从曰:“吾吹笛一曲,能令万众寂尔无哗。

yú shì tóng yóu zàn chéng qí shì

”于是同游赞成其事。

zǐ mù jí dēng lóu lín xuān huí míng chāo běn huí zuò dú zòu qīng shēng yī fà bǎi xì jiē tíng xíng rén zhù chóu míng chāo běn chóu zuò zú zuò zhě qǐ tīng qū ba liáng jiǔ zhòng shēng fù xuān

子牟即登楼,临轩回(明抄本回作独)奏,清声一发,百戏皆停,行人驻愁(明抄本愁作足),坐者起听,曲罢良久,众声复喧。

ér zǐ mù shì néng yì qì zì ruò hū yǒu bái yú zì lóu xià xiǎo zhōu xíng yín ér zhì zhuàng mào gǔ qiào cí yùn qīng yuè zǐ mù jì zuò kè zhēng qián zhì jìng

而子牟恃能,意气自若,忽有白臾,自楼下小舟行吟而至,状貌古峭,辞韵清越,子牟洎坐客,争前致敬。

yú wèi zǐ mù yuē xiàng zhě chuī dí qǐ fēi wáng sūn hu

臾谓子牟曰:“向者吹笛,岂非王孙乎?

tiān gé jué gāo xī zhě yuè qì cháng cháng ěr

天格绝高,惜者乐器常常耳。

zǐ mù zé yuē pū zhī cǐ dí nǎi xiān dì suǒ cì yě shén guǐ yì wù zé pū bù zhī yīn yuè zhī zhōng cǐ wèi zhì bǎo píng shēng shì jǐn guò wàn shù fāng pū suǒ yǒu jiē mò néng zhī míng chāo běn néng zhī zuò zhī bǐ ér yú yǐ wéi cháng cháng qǐ yǒu yuè hū

”子牟则曰:“仆之此笛,乃先帝所赐也,神鬼异物,则仆不知,音乐之中,此为至宝,平生视仅过万数,方仆所有,皆莫能知(明抄本能知作之比),而臾以为常常,岂有说乎?

yú yuē wú shǎo ér xí yān lǎo yóu wèi juàn rú jūn suǒ yǒu fēi wú gǎn zhī wáng sūn yǐ wéi bù rán dāng wèi yī shì

”臾曰:“吾少而习焉,老犹未倦,如君所有,非吾敢知,王孙以为不然,当为一试。

zǐ mù yǐ shòu zhī ér yú yǐn qì fā shēng shēng chéng ér dí liè

”子牟以授之,而臾引气发声,声成而笛裂。

sì zuò hài è mò cè qí rén zǐ mù yīn kòu sǎng qiú āi xī féng zhēn yì

四座骇愕,莫测其人,子牟因叩颡求哀,希逢珍异。

yú duì yuē wú zhī suǒ zhù jūn mò néng chuī

臾对曰:“吾之所贮,君莫能吹。

jí lìng xiǎo tóng zì zhōu jī zhì zǐ mù jiù shì nǎi bái yù ěr yú fù zǐ mù lìng qí fā diào qì lì dài jìn xiān xiǎng wú wén zǐ mù mí bù zì níng qián gōng bèi jí

”即令小僮,自舟赍至,子牟就视,乃白玉耳,臾付子牟,令其发调,气力殆尽,纤响无闻,子牟弥不自宁,虔恭备极。

yú nǎi shòu zhī wēi nòng zuò kè xīn gǔ lěng rán

臾乃授之微弄,座客心骨冷然。

yú yuē wú mǐn zi zhì shàng shì wèi yī zòu

臾曰:“吾愍子志尚,试为一奏。

qīng yīn jī yuè xiá yùn fàn yì

”清音激越,遐韵泛溢。

wǔ yīn liù lǜ suǒ bù néng xié qū wèi zhōng fēng tāo pēn téng yún yǔ hūn huì shǎo qǐng kāi jì zé bù zhī yú zhī suǒ zài yǐ

五音六律,所不能偕,曲未终,风涛喷腾,云雨昏晦,少顷开霁,则不知臾之所在矣。

chū jí yì jì

(出《集异记》)

lǚ wēng

吕翁

kāi yuán shí jiǔ nián dào zhě lǚ wēng jīng hán dān dào shàng dǐ shè zhōng shè tà shī xí dān míng chāo běn dān zuò jiě náng ér zuò

开元十九年,道者吕翁,经邯郸道上邸舍中,设榻施席,担(明抄本担作解)囊而坐。

é yǒu yì zhōng shào nián lú shēng yī duǎn qiú chéng qīng jū jiāng shì yú tián yì zhǐ dǐ zhōng yǔ wēng jiē xí

俄有邑中少年卢生,衣短裘,乘青驹,将适于田,亦止邸中,与翁接席。

yán xiào shū chàng jiǔ zhī lú shēng gù qí yī dài bì xiè nǎi tàn yuē dà zhàng fū shēng shì bù xié ér yīn rú shì hu

言笑殊畅,久之,卢生顾其衣袋弊亵,乃叹曰:“大丈夫生世不谐,而因如是乎。

wēng yuē guān zi fū jí shù tǐ pàng wú yàng tán xié fāng shì

”翁曰:“观子肤极腧,体胖无恙,谈谐方适;

ér tàn qí kùn zhě hé yě

而叹其困者,何也?

shēng yuē wú cǐ gǒu shēng ěr hé shì zhī wèi

”生曰:“吾此苟生耳,何适之为。

wēng yuē cǐ ér bù shì ér hé wèi shì

”翁曰:“此而不适,而何为适?

shēng yuē dāng jiàn gōng shù míng chū jiàng rù xiàng liè dǐng ér shí xuǎn shēng ér tīng shǐ zú yì mào ér jiā yòng féi rán hòu kě yǐ yán qí shì

”生曰:“当建功树名,出将入相,列鼎而食,选声而听,使族益茂而家用肥,然后可以言其适。

wú zhì yú xué ér yóu yú yì zì wéi dāng nián zhū zǐ kě shi jīn yǐ guò zhuàng shì yóu qín tián mǔ

吾志于学而游于艺,自惟当年,朱紫可拾,今已过壮室,犹勤田畆。

fēi kùn ér hé

非困而何?

yán qì mù hūn sī mèi shì shí zhǔ rén zhēng huáng liáng wèi zhuàn wēng nǎi tàn náng zhōng zhěn yǐ shòu zhī yuē zi zhěn cǐ dāng lìng zi róng shì rú zhì

”言讫,目昏思寐,是时主人蒸黄粱为馔,翁乃探囊中枕以授之曰:“子枕此,当令子荣适如志。

qí zhěn cí ér qiào qí liǎng duān shēng fǔ shǒu zhěn zhī mèi zhōng jiàn qí qiào dà ér míng lǎng kě chù jǔ shēn ér rù suì zhì qí jiā

”其枕瓷而窍其两端,生俯首枕之,寐中,见其窍大而明朗可处,举身而入,遂至其家。

qǔ qīng hé cuī shì nǚ nǚ róng shén lì ér chǎn shén yīn

娶清河崔氏女,女容甚丽而产甚殷。

yóu shì yī qiú fú yù rì yǐ huá chǐ míng nián jǔ jìn shì dēng jiǎ kē jiě hè shòu jiào shū láng yìng zhì jǔ shòu wèi nán xiàn wèi qiān jiān chá yù shǐ qǐ jū shè rén wèi zhì gào

由是衣裘服御,日已华侈,明年,举进士,登甲科,解褐授校书郎,应制举,授渭南县尉,迁监察御史起居舍人,为制诰。

sān nián jí zhēn

三年即真。

chū diǎn tóng zhōu xún zhuǎn shǎn zhōu

出典同州,寻转陕州。

shēng hǎo tǔ gōng zì shǎn xī kāi hé bā shí lǐ yǐ jì bù tōng

生好土功,自陕西开河八十里以济不通。

bāng rén lài zhī lì bēi sòng dé

邦人赖之,立碑颂德。

qiān biàn zhōu lǐng nán dào cǎi jì shǐ rù jīng wèi jīng zhào yǐn

迁汴洲岭南道采记使,入京为京兆尹。

shì shí shén wǔ huáng dì fāng shì yí qiū

是时神武皇帝方事夷秋,

tǔ bō xīn nuò luō lóng mǎng bù gōng xiàn zhǎo shā

吐蕃新诺罗、龙莽布攻陷爪沙,

jié dù shǐ wáng jūn xuàn xīn bèi xù tóu hé huáng zhàn kǒng míng chāo běn xīn bèi xù tóu hé huáng zhàn kǒng bā zì zuò yǔ zhī zhàn yú hé huáng bài jì

节度使王君夐新被叙投河隍战恐(明抄本新被叙投河隍战恐八字作与之战于河隍败绩),

dì sī jiàng shuài zhī rèn

帝思将帅之任,

suì chú shēng yù shǐ zhōng chéng hé xī lǒng yòu jié dù shǐ

遂除生御史中丞河西陇右节度使,

dà pò róng lǔ qī qiān jí

大破戎虏七千级,

kāi dì jiǔ bǎi lǐ

开地九百里,

zhù sān dà chéng yǐ fáng yào hài

筑三大城以防要害,

běi biān lài zhī

北边赖之,

yǐ shí zhēng gōng yān

以石征功焉,

guī cháo cè xūn

归朝策勋,

ēn lǐ jí chóng

恩礼极崇,

zhuǎn yù shǐ dài fū lì bù shì láng

转御史大夫吏部侍郎。

wù wàng qīng zhòng qún qíng xī xí dà wéi dāng shí zǎi xiàng suǒ jì yǐ fēi yǔ zhōng zhī biǎn duān zhōu cì shǐ sān nián zhēng hái chú hù bù shàng shū

物望清重,群情翕习,大为当时宰相所忌,以飞语中之,贬端州刺史,三年征还,除户部尚书。

wèi jǐ bài zhōng shū shì láng tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì yǔ xiāo lìng sōng péi shì zhōng guāng tíng tóng zhǎng dà zhèng shí nián jiā móu mì mìng yī rì sān jiē xiàn tì qǐ wò hào wèi xián xiàng

未几,拜中书侍郎同中书门下平章事,与萧令嵩、裴侍中光庭同掌大政,十年,嘉谋密命,一日三接,献替启沃,号为贤相。

tóng liè zhě hài zhī suì wū yǔ biān jiāng jiāo jié suǒ tú bù guǐ xià yù fǔ lì yǐn tú zhì qí mén zhuī zhī shén jí shēng huáng hài bù cè

同列者害之,遂诬与边将交结,所图不轨,下狱,府吏引徒至其门,追之甚急,生惶骇不测。

zhù qí qī zǐ yuē wú jiā běn shān dōng liáng tián shù qǐng zú yǐ yù hán něi hé kǔ qiú lù ér jīn jí cǐ sī fù yī duǎn qiú chéng qīng jū xíng hán dān dào zhōng bù kě de yě

注其妻子曰:“吾家本山东,良田数顷,足以御寒馁,何苦求禄,而今及此,思复衣短裘,乘青驹,行邯郸道中,不可得也。

yǐn dāo yù zì cái qí qī jiù zhī de miǎn

”引刀欲自裁,其妻救之得免。

gòng zuì zhě jiē sǐ shēng dú yǒu zhōng rén bǎo hù de jiǎn sǐ lùn chū shòu huan mù

共罪者皆死,生独有中人保护,得减死论,出授欢牧。

shù suì dì zhī qí yuān fù qǐ wèi zhōng shū lìng fēng zhào guó gōng ēn zhǐ shū wò bèi jí yī shí

数岁,帝知其冤,复起为中书令,封赵国公,恩旨殊渥,备极一时。

shēng yǒu wǔ zǐ

生有五子。

zǔn tì jiǎn wèi yǐ

僔、倜,俭、位、倚。

zǔn wèi kǎo gōng yuán wài jiǎn wèi shì yù shǐ wèi wèi tài cháng chéng jì zǐ yǐ zuì xián

僔为考功员外,俭为侍御史,位为太常丞,季子倚最贤。

nián èr shí sì wèi yòu bǔ quē

年二十四,为右补阙。

qí yīn gòu jiē tiān xià wàng zú

其姻媾皆天下望族。

yǒu sūn shí yú rén fán liǎng cuàn lǐng biǎo zài dēng tái xuàn chū rù zhōng wài

有孙十余人,凡两窜岭表,再登台铉,出入中外。

huí xiáng tái gé sān shí yú nián jiān chóng shèng hè yì yī shí wú bǐ

回翔台阁,三十余年间,崇盛赫奕,一时无比。

mò jié pō shē dàng hǎo yì lè hòu tíng shēng sè jiē dì yī

末节颇奢荡,好逸乐,后庭声色皆第一。

qián hòu cì liáng tián jiǎ dì jiā rén míng mǎ bù kě shèng shǔ

前后赐良田甲第,佳人名马,不可胜数。

hòu nián jiàn lǎo lǚ qǐ hái gǔ bù xǔ jí bìng zhōng rén hòu wàng jiē zhǒng yú lù míng yī shàng yào bì zhì yān

后年渐老,屡乞骸骨,不许,及病,中人候望,接踵于路,名医上药毕至焉。

jiāng zhōng shàng shū yuē chén běn shān dōng shū shēng yǐ tián pǔ wèi yú ǒu féng shèng yùn dé dào guān xù

将终,上疏曰:“臣本山东书生,以田圃为娱,偶逢圣运,得到官序。

guò méng róng jiǎng tè shòu hóng sī chū yōng máo yuè rù shēng dǐng fǔ zhōu xuán zhōng wài mián lì suì nián yǒu tiǎn ēn zào wú bì shèng huà

过蒙荣奖,特受鸿私,出拥旄钺,入升鼎辅,周旋中外,绵历岁年,有忝恩造,无裨圣化。

fù shèng zhì kòu lǚ báo zhàn jìng rì jí yī rì bù zhī lǎo zhī jiāng zhì

负乘致寇,履薄战竟,日极一日,不知老之将至。

jīn nián yú bā shí wèi lì sān gōng zhōng lòu bìng xiē jīn hái jù bì mí liú chén kùn dài jiāng kè jǐn

今年逾八十,位历三公,钟漏并歇,筋骸俱弊,弥留沉困,殆将溘尽。

gù wú chéng xiào shàng dá xiū míng kōng fù shēn ēn

顾无诚效,上答休明,空负深恩。

yǒng cí shèng dài wú rèn gǎn liàn zhī zhì

永辞圣代,无任感恋之至。

jǐn fèng biǎo chēng xiè yǐ wén

谨奉表称谢以闻。

zhào yuē qīng yǐ jùn dé zuò yú yuán fǔ chū xióng fān tǎn rù zàn jī xī shēng píng èr jì shí qīng shì lài

诏曰:“卿以俊德,作余元辅,出雄藩坦,入赞缉熙,升平二纪,实卿是赖。

bǐ yīn jí lèi rì wèi quán chú qǐ jù chén dùn liáng shēn mǐn mò jīn qiǎn piào qí dà jiàng jūn gāo lì shì jiù dì hòu shěng qí miǎn jiā zhēn jiǔ wèi yú zì ài yàn jì wú wàng qī dīng yǒu xǐ

比因疾累,日谓痊除,岂遽沉顿,良深悯默,今遣骠骑大将军高力士就第候省,其勉加针灸,为余自爱,燕冀无妄,期丁有喜。

qí xī zú

”其夕卒。

lú shēng qiàn shēn ér wù

卢生欠伸而寤。

jiàn fāng yǎn yú dǐ zhōng gù lǚ wēng zài bàng zhǔ rén zhēng huáng liáng shàng wèi shú chù lèi rú gù juě rán ér xìng yuē qǐ qí mèng mèi yé

见方偃于邸中,顾吕翁在傍,主人蒸黄粱尚未熟,触类如故,蹶然而兴曰:“岂其梦寐耶。

wēng xiào wèi yuē rén shì zhī shì yì yóu shì yǐ

”翁笑谓曰:“人世之事,亦犹是矣。

shēng rán zhī míng chāo běn rán zhī zuò mò rán

”生然之(明抄本然之作默然)。

liáng jiǔ xiè yuē fu chǒng rǔ zhī shù de sàng zhī lǐ shēng sǐ zhī qíng jǐn zhī zhī yǐ

良久谢曰:“夫宠辱之数,得丧之理,生死之情,尽知之矣。

cǐ xiān shēng suǒ yǐ zhì wú yù yě gǎn bù shòu jiào

此先生所以窒吾欲也,敢不受教。

zài bài ér qù

”再拜而去。

chū yì wén jí

(出《异闻集》)

guǎn zǐ wén

管子文

lǐ lín fǔ wèi xiāng chū nián yǒu yī bù yī yì yè zhī hūn lì wèi yuē cháo tíng xīn mìng xiàng guó dà liáo shàng wèi gǎn jí mén hé bù yī róng yì yè zhī yé

李林甫为相初年,有一布衣诣谒之,阍吏谓曰:“朝廷新命相国,大僚尚未敢及门,何布衣容易谒之耶。

bù yī zhí cì dài yú lù páng gāo shēng zì chēng yuē yè bā tǐ shū shēng guǎn zǐ wén yù jiàn xiàng guó shēn yī yán

”布衣执刺,待于路旁,高声自称曰:“业八体书生管子文,欲见相国伸一言。

lín fu zhào zhī yú bīn guǎn zhì yè jìng yuè xià yī zhī

”林甫召之于宾馆,至夜静,月下揖之。

shēng yuē pū shí lǎo yú shū yì yì zì shǎo yóu tú jí zhī pǔ cháng qiè jiàn gǔ xī xīng wáng míng zhǔ xián chén zhī shì gù yuàn yè gōng yǐ shēn yī yán

生曰:“仆实老于书艺,亦自少游图籍之圃,尝窃见古昔兴亡,明主贤臣之事,故愿谒公,以伸一言。

lín fu yuē pū ǒu gè wèi yú fǔ bì shí fēi cái qì yǐ kǒng bù shèng dà rèn fú guò huò suí yě

”林甫曰:“仆偶各位于辅弼,实非才器,已恐不胜大任,福过祸随也。

jūn xìng rǔ yù zhǐ gǎn shòu jiào yú jūn jūn qí wú xī yào shí zhī yán yǐ huì bǐ rén

君幸辱玉趾,敢授教于君,君其无惜药石之言,以惠鄙人。

shēng yuē gǔ rén bù róng yì ér tán zhě gài zhī tán zhī yì tīng zhī nán yě

”生曰:“古人不容易而谈者,盖知谈之易听之难也。

bì néng shǎo lǎn róng yì zhī yán ér bù róng yì ér tīng zé juān chén jiē kě yǐ bì hǎi yuè yě

必能少览容易之言,而不容易而听,则涓尘皆可以裨海岳也。

kuàng shèng zhé yún yī yán kě yǐ xīng bāng yī yán kě yǐ sàng bāng

况圣哲云:‘一言可以兴邦,一言可以丧邦。

gōng ruò wén yī yán jí yù fèng ér xíng zhī lín yī shì jí xī xīn xùn yì rú cǐ zé suī rì nà xiàn yán zhī shì yì wú yì yě

’公若闻一言即欲奉而行之,临一事即悉心狥意,如此,则虽日纳献言之士,亦无益也。

lín fu nǎi róng gōng yì jǐn ér yán yuē jūn dàn yī yán jiào pū pū dāng shū shēn ér yǒng wèi zhēn jiè

”林甫乃容恭意谨而言曰:“君但一言教仆,仆当书绅而永为箴诫。

shēng yuē jūn wén měi yán bì xǐ wén è yán bì nù

”生曰:“君闻美言必喜,闻恶言必怒。

pū yǐ měi yán yù jūn zé wú bì jūn zhī shì

仆以美言誉君,则无裨君之事。

yǐ è yán fěng jūn jì fàn jūn zhī yán sè jì fàn jūn zhī yán sè jūn fù nù wǒ

以恶言讽君,既犯君之颜色,既犯君之颜色,君复怒我。

jí bù dé jǐn shēn è yán yǐ

即不得尽伸恶言矣。

měi yán xùn ér sǔn è yán zhí ér yì

美言狥而损,恶言直而益。

jūn dāng xī chá zhī

君当悉察之。

róng wǒ zhī yán wù fù jiā nù

容我之言,勿复加怒。

lín fu bù jué xī xí ér tīng

”林甫不觉膝席而听。

shēng yuē jūn wèi xiāng xiāng tiān zi yě xiāng tiān zi ān zōng shè bǎo guó yě

生曰:“君为相,相天子也,相天子,安宗社保国也。

zōng shè ān

宗社安。

wàn guó níng zé tiān zi wú shì

万国宁,则天子无事。

tiān zǐ wú shì zé jūn zhī wú shì

天子无事,则君之无事。

shè huò tiān xià yǒu yī rén shī suǒ jí zuì zài tiān zǐ zuì zài tiān zǐ yān yòng jūn xiāng

设或天下有一人失所,即罪在天子,罪在天子,焉用君相。

fu wèi xiāng zhī dào bù bì dú rèn tiān xià shì dāng jǔ wén zhì tiān xià zhī mín jǔ wǔ dìng tiān xià zhī luàn zé rén rén fǔ pí zhài yòng yì shì hé dòu zhàn

夫为相之道,不必独任天下事,当举文治天下之民,举武定天下之乱,则仁人抚疲瘵,用义士和斗战。

zì xiū jié jiǎn yǐ fěng shàng yǐ huà xià zì shǒu zhōng zhēn yǐ shì zhǔ yǐ lǜ rén gù bù xiá gōng qín shù zhèng yě

自修节俭,以讽上,以化下,自守忠贞,以事主,以律人,固不暇躬勤庶政也。

shù zhèng dé rén jí zhì gǒu bù dé rén suī cái rú yī lǚ yì bù zhì

庶政得人即治,苟不得人,虽才如伊吕,亦不治。

ǎi xiàng gōng shèn zhī

噫,相公慎之。

lín fu tīng zhī hài rán jù qǐ bài xiè zhī

”林甫听之骇然,遽起拜谢之。

shēng yòu yuē gōng zhī sī yùn zhī tōng sāi yé

生又曰:“公知斯运之通塞耶。

lín fu yuē jūn dāng jìn jiào wǒ wǒ dāng zhōng shēn bù wàng

”林甫曰:“君当尽教我,我当终身不忘。

shēng yuē fu zhì shēng luàn luàn shēng zhì jīn gǔ bù néng yì yě

”生曰:“夫治生乱,乱生治,今古不能易也。

wǒ guó jiā zì gé duò luàn ér zhì zhì yú jīn rì luàn jiāng shēng yǐ

我国家自革隋乱而治,至于今日,乱将生矣。

jūn qí jì zhī

君其记之。

lín fu yòu bài xiè

”林甫又拜谢。

zhì shǔ yù wén yú shàng mí cóng yī jué lù lìng zuǒ yòu qián shǒu zhī

至曙,欲闻于上,縻从一爵禄,令左右潜守之。

jiān qiú tuì yuē wǒ běn dǐ yù dá yī yán yú gōng jīn de jié yú kǔn ér yòu rǔ jiàn nà yòu hé yòng zǔ yě rén zhī guī yě

坚求退曰:“我本柢欲达一言于公,今得竭愚悃,而又辱见纳,又何用阻野人之归也。

lín fu jiān liú zhī bù dé suì qù

”林甫坚留之不得,遂去。

lín fu lìng rén àn zhú zhī shēng zhì nán shān zhōng yī shí dòng qí rén xún yì rù shí dòng jù bú jiàn shēng

林甫令人暗逐之,生至南山中一石洞,其人寻亦入石洞,遽不见生。

wéi yǒu gù jiù dà bǐ yī

唯有故旧大笔一。

qí rén xié yǐ bái lín fu lín fu yǐ qí bǐ zhì yú shū gé fén xiāng bài zhù

其人携以白林甫,林甫以其笔置于书阁,焚香拜祝。

qí xī bǐ hū huà wèi yī wǔ sè qín fēi qù

其夕,笔忽化为一五色禽飞去。

bù zhī suǒ zhī

不知所之。

chū dà táng qí shì

(出《大唐奇事》)

yuán jiā zuò

袁嘉祚

táng níng wáng fu yuán jiā zuò wéi rén zhèng zhí bù ē néng xíng dà jié fàn yán wù zhǔ suī sǐ bù bì

唐宁王傅袁嘉祚,为人正直不阿,能行大节,犯颜悟主,虽死不避。

hòu wèi yán zhōu cì shǐ yǐ qīng bái yóu yì shēng wén

后为盐州刺史,以清白尤异升闻。

shí cén xī xiāo zhì zhōng wèi xiāng shòu jiā zuò kāi zhōu cì shǐ jiā zuò hèn zhī pín yán qí qū

时岑羲、萧至忠为相,授嘉祚开州刺史,嘉祚恨之,频言其屈。

èr xiāng dà nù gòu gòu yuán zuò guǐ jù míng chāo běn gǎi jiā zuò yuē yú fū chì lìng qù

二相大怒,诟(诟原作诡,据明抄本改)嘉祚曰:“愚夫,叱令去。

jiā zuò fāng chóu chàng yìn mǎ yú yì jǐng yǒu yī rén bèi jǐng zuò yǐ shuǐ zhuó shǒu gù jiàn shuǐ

”嘉祚方惆怅,饮马于义井,有一人背井坐,以水濯手,故溅水。

shù jīng jiā zuò mǎ jiā zuò fèn zhī mà yuē chòu zú wǔ hé shì jīng mǎ

数惊嘉祚马,嘉祚忿之,骂曰:“臭卒伍,何事惊马。

qí rén gù jiā zuò yuē yǎn kàn shǐ yú yē miè guó wèi zhī sǐ suǒ hé nù wǒ yān

”其人顾嘉祚曰:“眼看使于蠮蠛国,未知死所,何怒我焉。

jiā zuò sī qí yán bù néng jiě yì zhī

”嘉祚思其言不能解,异之。

míng fù zhì cháo guǒ wèi èr xiāng suǒ zhào yíng wèi yuē zhī gōng jī sù gāo yào gōng xián cháo mìng chōng shǐ

明复至朝,果为二相所召,迎谓曰:“知公迹素高,要公衔朝命充使。

jīn yǐ gōng wèi wèi wèi shǎo qīng wǎng yē miè guó bào pìn kě hu

今以公为卫尉少卿,往蠮蠛国报聘,可乎?

jiā zuò cí yǐ bù cái èr xiāng rì xíng wén xià

”嘉祚辞以不才,二相日行文下。

jiā zuò dà kǒng xíng zhì yì jǐng fù yù zuó jīng mǎ rén wèi jiā zuò yuē zuó zuó yuán zuò shì jù míng chāo běn gǎi zǎi xiàng yù lìng shǐ yuǎn guó xìn hu

嘉祚大恐,行至义井,复遇昨惊马人,谓嘉祚曰:“昨(昨原作视,据明抄本改)宰相欲令使远国,信乎。

jiā zuò xià mǎ bài zhī yì rén yuē gōng wú yōu yě qiě zhǐ bù xíng

”嘉祚下马拜之,异人曰:“公无忧也,且止不行。

qí èr xiāng tóu yǐ xuán qiāng rèn yǐ yān néng nù gōng

其二相头已悬枪刃矣,焉能怒公。

yán bì bù zhī suǒ zhī

”言毕不知所之。

jiān yī rì èr xiāng jiē zhū guǒ rú yì rén yán yǐ

间一日,二相皆诛,果如异人言矣。

qí yē miè guó zài dà qín guó xi shù qiān lǐ zì gǔ wèi cháng tōng èr xiāng sǐ jiā zuò jìng bù qù

其蠮蠛国在大秦国西数千里,自古未尝通,二相死,嘉祚竟不去。

zhèng xiàng rú

郑相如

zhèng qián gōng shī shì jiǔ xìng shén xián fàng

郑虔工诗嗜酒,性甚闲放。

xuán zōng ài qí kuàng dá yù zhì zhī láng shǔ yòu yǐ qí bù shì shì gù tè zhì guǎng wén guǎn mìng qián wèi bó shì míng jí shén zhe

玄宗爱其旷达,欲致之郎署,又以其不事事,故特置广文馆,命虔为博士,名籍甚著。

mén tíng chē mǎ wú fēi cái jùn

门庭车马,无非才俊。

yǒu zhèng xiàng rú zhě

有郑相如者,

cāng zhōu rén

沧州人,

yīng jìn shì jǔ rù jīng

应进士举入京,

wén qián zhòng míng

闻虔重名,

yǐ zōng xìng yīn yè

以宗姓因谒,

qián yīn zhī xù shū zhí

虔因之叙叔侄,

jiàn qí lǎo dǎo

见其老倒,

wèi shén jìng zhī

未甚敬之,

hòu shù rì yè

后数日谒,

qián dú yǔ zuò

虔独与坐,

wèn qí yì yè

问其艺业,

xiàng rú xiào wèi qián yuē shū wèi zhī xiàng rú

相如笑谓虔曰:“叔未知相如,

yīng yǐ fán rén yù

应以凡人遇,

rán rén wèi yì zhī

然人未易知。

jì jiàn wèn gǎn bù jǐn qí cí xiàng rú ruò zài kǒng mén dāng chǔ sì kē yóu jū yóu xià zhī yòu ruò shū zài kǒng mén bù dé liè wéi sì kē

既见问,敢不尽其词,相如若在孔门,当处四科,犹居游、夏之右,若叔在孔门,不得列为四科。

jīn shēng bù yù shí ér yīng cǐ cháng diào dàn xiāo shēng huì jì ér yǐ

今生不遇时而应此常调,但销声晦迹而已。

qián wén zhī shén jīng qǐng qióng qí shuō

”虔闻之甚惊,请穷其说。

xiàng rú yuē kǒng zǐ chēng qí huò jì zhōu zhě suī bǎi shì kě zhī zhī yě jīn xiàng rú yì zhī zhī

相如曰:“孔子称其或继周者,虽百世可知之也,今相如亦知之。

rán guó jiā zhì kāi yuán sān shí nián dāng gǎi nián hào hòu shí wǔ nián dāng yǒu nán

然国家至开元三十年,当改年号,后十五年,当有难。

tiān xià zhì cǐ bīng gé xìng yān zéi chén cuàn wèi

天下至此,兵革兴焉,贼臣篡位。

dāng cǐ shí shū yīng shòu wěi guān liè zài cháo shěng réng wèi qí lèi

当此时,叔应授伪官,列在朝省,仍为其累。

yuàn shǒu chén jié kě yǐ miǎn yān

愿守臣节,可以免焉。

cǐ hòu cāng shēng tú tàn wèi yǐ

此后苍生涂炭未已。

xiàng rú jīn nián jìn shì jí dì wǔ xuǎn de shòu qú zhōu xìn ān wèi zhì sān kǎo sǐ yú qú zhōu

相如今年进士及第,五选得授衢州信安尉,至三考,死于衢州。

guān lù rú cǐ bù kě qiáng zhì yě

官禄如此,不可强致也。

qí nián guǒ jìn shì jí dì cí qián guī xiāng jí qī ér xuǎn jiàn qián jīng shī wèi lì bù yī zhù xìn ān wèi xiàng rú yǒu xǐ sè yú shì cí qián fù rèn

”其年果进士及第,辞虔归乡,及期而选,见虔京师,为吏部一注信安尉,相如有喜色,于是辞虔赴任。

chū yī kǎo wèn qú zhōu kǎo lì yuē zhèng xiàng rú hé

初一考,问衢州考吏曰:“郑相如何。

yuē shén shàn

”曰:“甚善。

wèn qí zhèng yuē rú gǔ rén

”问其政,曰:“如古人。

èr kǎo yòu kǎo zhī yuē wú yàng

”二考又考之,曰,无恙。

sān kǎo yòu wèn zhī kǎo lì yuē xiàng rú xiào kǎo hòu bào jí bù qǐ

三考又问之,考吏曰:“相如校考后,暴疾不起。

qián shén jīng tàn fāng sī qí yán

”虔甚惊叹,方思其言。

yòu tiān bǎo shí wǔ nián lù shān fǎn qiǎn bīng rù jīng chéng shōu zhū guān lì fù luò yáng

又天宝十五年,禄山反,遣兵入京城,收诸官吏赴洛阳。

qián shí wéi zhù zuò láng yì shòu shuǐ bù láng zhōng

虔时为著作郎,抑授水部郎中。

jí kè fù biǎn qú zhōu sī hù zhì rèn ér zhōng

及克复,贬衢州司户,至任而终。

jìng yī rú xiàng rú zhī yán yě

竟一如相如之言也。

yuán quē chū chù míng chāo běn zuò chū guǎng yì jì

(原缺出处,明抄本作出《广异记》)

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →