sàn yi shēng sī tōng fèi yóu
散宜生私通费尤
shī yuē
诗曰：
zì gǔ quán jiān zhǐ ài qián gòu chéng jī gòu hài zhōng xián
自古权奸止爱钱，构成机彀害忠贤。
bù wú huáng bái kāi shēng lù yě yào qīng fú rù jǐn chán
不无黄白开生路，也要青蚨入锦缠。
chéng jǐ bù zhī yí guó hèn yí zāi nà wèn yǒu jiā yán
成己不知遗国恨，遗灾那问有家延。
shú zhī fǎn fù yuán wú dìng huǐ què wú gōu cuò dào niǎn
孰知反复原无定，悔却吴钩错倒捻。
qiě yán xī bó hóu qiú yú yǒu lǐ chéng jí jīn hé běi xiāng zhōu tāng yīn xiàn shì yě měi rì bì mén dài zuì jiāng fú xī bā guà biàn wéi bā bā liù shí sì guà zhòng wèi sān bǎi bā shí sì yáo nèi àn yīn yáng xiāo xī zhī jī zhōu tiān huà dù zhī miào hòu wèi zhōu yì
且言西伯侯囚于羑里城，──即今河北相州汤阴县是也──每日闭门待罪，将伏羲八卦变为八八六十四卦，重为三百八十四爻，内按阴阳消息之机，周天划度之妙，后为《周易》。
jī chāng xián xiá wú shì mèn fǔ yáo qín yī qǔ měng rán qín zhōng dà xián hū yǒu shā shēng xī bó jīng yuē cǐ shā shēng zhǔ hé guài shì
姬昌闲暇无事，闷抚瑶琴一曲，猛然琴中大弦忽有杀声，西伯惊曰：“此杀声主何怪事？
huāng máng zhǐ qín shēng qǔ jīn qián zhàn yī kè biàn zhī fēn xiǎo
”慌忙止琴声，取金钱占一课，便知分晓。
jī bó bù jué liú lèi yuē wǒ r bù tīng fù yán zāo cǐ suì shēn zhī huò
姬伯不觉流泪曰：“我儿不听父言，遭此碎身之祸！
jīn rì rú bù shí zi ròu nán táo shā shēn zhī huò
今日如不食子肉，难逃杀身之祸；
rú sì zǐ ròu qí xīn hé rěn
如食子肉，其心何忍？
shǐ wǒ xīn rú dāo jiǎo bù gǎn bēi tí rú xiè cǐ jī wǒ shēn yì zì nán bǎo
使我心如刀绞，不敢悲啼，如泄此机，我身亦自难保。
jī bó zhǐ de hán bēi rěn lèi bù gǎn chū shēng
”姬伯只得含悲忍泪，不敢出声。
zuò shī tàn yuē
作诗叹曰：“
gū shēn bào zhōng yì wàn lǐ tàn qīn zāi
孤身抱忠义，万里探亲灾；
wèi rù yǒu lǐ chéng xiān dēng yīn zhòu tái
未入羑里城，先登殷纣台。
fǔ qín chú niè fù qǐng kè nù xīn tuī
抚琴除孽妇，顷刻怒心推。
kě xī qīng nián kè hún yóu jié yùn huī
可惜青年客，魂游劫运灰！
jī chāng zuò bì zuǒ yòu bù zhī jī bó xīn shì jù mò mò bù yǔ
姬昌作毕，左右不知姬伯心事，俱默默不语。
huà wèi liǎo shí shǐ mìng guān dào yǒu zhǐ yì xià
话未了时，使命官到，有旨意下。
jī chāng gǎo sù jiē zhǐ kǒu chēng fàn chén sǐ zuì
姬昌缟素接旨，口称：“犯臣死罪。
jī chāng jiē zhǐ kāi dú bì shǐ mìng guān jiāng lóng fèng shàn hé bǎi zài shàng miàn
”姬昌接旨，开读毕，使命官将龙凤膳盒摆在上面。
shǐ mìng yuē zhǔ shàng jiàn xián hóu zài yǒu lǐ jiǔ jī shèng xīn bù rěn
使命曰：“主上见贤侯在羑里久羁，圣心不忍。
zuó rì shèng jià xìng liè dǎ de lù zhāng zhī wù zuò chéng ròu bǐng tè cì xián hòu gù yǒu shì mìng
昨日圣驾幸猎，打得鹿獐之物，做成肉饼，特赐贤侯，故有是命。
jī chāng guì zài àn qián jiē kāi shàn hé yán yuē shèng shàng shòu ān mǎ zhī láo fǎn cì fàn chén lù bǐng zhī xiǎng yuàn bì xià wàn suì
”姬昌跪在案前，揭开膳盒，言曰：“圣上受鞍马之劳，反赐犯臣鹿饼之享，愿陛下万岁！
xiè ēn bì lián shí sān bǐng jiāng hé gài le
”谢恩毕，连食三饼，将盒盖了。
shǐ mìng jiàn jī chāng shí le zi ròu àn àn tàn yuē rén yán jī bó néng zhī xiān tiān shén shù shàn xiǎo jí xiōng jīn rì jiàn zi ròu ér bù zhī kuài cān ér gān měi suǒ wèi yīn yáng jí xiōng jiē shì xū yǔ
使命见姬昌食了子肉，暗暗叹曰：“人言姬伯能知先天神数，善晓吉凶，今日见子肉而不知，快餐而甘美，所谓阴阳吉凶，皆是虚语！
qiě shuō jī chāng míng zhī zi ròu hán rěn tòng kǔ bù gǎn bēi shāng miǎn qiǎng jīng shén duì shǐ mìng yán yuē qīn chāi dà rén fàn chén bù néng gōng xiè tiān ēn gǎn fán dà rén yǔ chāng zhuǎn dá chāng jiù cǐ xiè ēn biàn liǎo
”且说姬昌明知子肉，含忍痛苦，不敢悲伤，勉强精神对使命言曰：“钦差大人，犯臣不能躬谢天恩，敢烦大人与昌转达，昌就此谢恩便了。
jī bó dǎo shēn xià bài méng shèng shàng zhī ēn guāng yòu pǔ zhào yú yǒu lǐ
”姬伯倒身下拜：“蒙圣上之恩光，又普照于羑里。
shǐ mìng guān huí zhāo gē
”使命官回朝歌。
bù tí
不题。
qiě shuō jī bó sī zi zhī kǔ bù gǎn tí kū àn àn zuò shī tàn yuē
且说姬伯思子之苦，不敢啼哭，暗暗作诗叹曰：
yī bié xī qí dào cǐ jiān céng yán bù bì dù jiāng guān
“一别西岐到此间，曾言不必渡江关。
zhǐ zhī jìn gòng cháo hūn zhǔ mò jiě yíng jūn yǒu fàn yán
只知进贡朝昏主，莫解迎君有犯颜。
nián shào zhōng liáng kōng cǎn qiē lèi duō rú yǔ zhǐ shān shān
年少忠良空惨切，泪多如雨只潸潸。
yóu hún yì diǎn guī hé chǔ qīng shǐ míng biāo shì děng xián
游魂一点归何处，青史名标是等闲。
jī bó zuò bì shī bù jué yōu yōu mèn mèn qǐn shí jù fèi zài yǒu lǐ bù tí
姬伯作毕诗，不觉忧忧闷闷，寝食俱废，在羑里不题。
qiě shuō shǐ mìng guān huí cháo fù mìng zhòu wáng zài xiǎn qìng diàn yǔ fèi zhòng yóu hún yì qí
且说使命官回朝复命，纣王在显庆殿与费仲、尤浑弈棋。
zuǒ yòu shì jià guān qǐ zòu shǐ mìng hou zhǐ
左右侍驾官启奏：“使命候旨。
zhòu wáng chuán zhǐ xuān zhì diàn tíng huí zhǐ
”纣王传旨：“宣至殿廷回旨。
zòu yuē chén fèng zhǐ jiāng ròu bǐng sòng zhì yǒu lǐ jī chāng xiè ēn yán yuē jī chāng fàn zuì dāng sǐ méng shèng ēn shè yǐ zài shēng yǐ chū wàng wài
”奏曰：“臣奉旨将肉饼送至羑里，姬昌谢恩言曰：‘姬昌犯罪当死，蒙圣恩赦以再生，已出望外；
jīn huáng shàng shòu ān mǎ zhī láo fàn chén ān yì ér shòu lù bǐng zhī cì shèng ēn hào dàng gǎn kè wú dì
今皇上受鞍马之劳，犯臣安逸而受鹿饼之赐，圣恩浩荡，感刻无地！
guì dì shàng jiē kāi shàn hé lián shí sān bǐng kòu tóu xiè ēn
’跪地上，揭开膳盒，连食三饼，叩头谢恩。
yòu duì chén yuē fàn chén jī chāng bù dé miàn dí tiān yán
又对臣曰：‘犯臣姬昌不得面觌天颜。
yòu bài bā bài qǐ shǐ mìng zhuǎn dá tiān tíng
’又拜八拜，乞使命转达天庭。
jīn chén huí zhǐ
今臣回旨。
zhòu wáng tīng shǐ chén zhī yán duì fèi zhòng yuē jī chāng sù yǒu zhòng míng shàn yǎn xiān tiān zhī shù jí xiōng yǒu zhǔn huò fú wú chà
”纣王听使臣之言，对费仲曰：“姬昌素有重名，善演先天之数，吉凶有准，祸福无差；
jīn guān zì jǐ zi ròu shí ér bù zhī rén yán kě jǐn xìn zāi
今观自己子肉食而不知，人言可尽信哉！
zhèn niàn jī chāng qī zài jī qiú yù shè huí guó èr qīng yì xià yǐ wéi rú hé
朕念姬昌七载羁囚，欲赦回国，二卿意下以为如何？
fèi zhòng zòu yuē chāng shù wú chà dìng zhī zi ròu
”费仲奏曰：“昌数无差，定知子肉。
kǒng yù bù shí yòu zāo tú lù zhǐ de miǎn qiǎng rěn shí yǐ wéi tuō shēn zhī jì bù dé yǐ ér wéi zhī yě
恐欲不食，又遭屠戮，只得勉强忍食，以为脱身之计，不得已而为之也。
bì xià bù kě bù chá wù zhōng jiān jì ěr
陛下不可不察，误中奸计耳。
wáng yuē chāng zhī zi ròu jué bù kěn shí
”王曰：“昌知子肉，决不肯食。
yòu yán chāng nǎi dà xián qǐ yǒu dà xián rěn dàn zi ròu zāi
”又言：“昌乃大贤，岂有大贤忍啖子肉哉。
fèi zhòng zòu yuē jī chāng wài yǒu zhōng chéng nèi huái jiān zhà rén jiē wèi bǐ mán guò bù rú mù jìn yǒu lǐ
”费仲奏曰：“姬昌外有忠诚，内怀奸诈，人皆为彼瞒过，不如目禁羑里；
shì hǔ tóu xiàn jǐng niǎo kùn diāo lóng suī bù shā lù yě mó qí ruì qì
似虎投陷穽，鸟困雕笼，虽不杀戮，也磨其锐气。
kuàng jīn dōng nán èr lù yǐ pàn shàng wèi shè fú
况今东南二路已叛，尚未慑服；
jīn zòng jī chāng yú xī qí shì yòu tiān yī huàn yǐ
今纵姬昌于西岐，是又添一患矣。
qǐ bì xià niàn zhī
乞陛下念之。
wáng yuē qīng yán shì yě
”王曰：“卿言是也。
cǐ hái shì xī bó hóu zāi nàn wèi mǎn gù yǒu chán nìng zhī zǔ
”──此还是西伯侯灾难未满，故有谗佞之阻。
yǒu shī wèi zhèng
有诗为证：
yǒu lǐ chéng zhōng zāi wèi mǎn fèi yóu zài cè xiàn chán yán
羑里城中灾未满，费尤在恻献谗言。
ruò wú xi dì yí shēng jì yān dé wén wáng fǎn gù yuán
若无西地宜生计，焉得文王返故园。
bù shuō zhòu wáng bù shè jī chāng qiě shuō yì kǎo cóng rén yǐ zhī zhòu wáng jiāng gōng zǐ hǎi wèi ròu jiàng xīng yè táo huí jìn xī qí lái jiàn èr gōng zi jī fā
不说纣王不赦姬昌，且说邑考从人已知纣王将公子醢为肉酱，星夜逃回，进西岐来见二公子姬发。
jī fā yī rì shēng diàn duān mén guān lái bào yǒu gēn suí gōng zǐ wǎng cháo gē jiā jiāng hou zhǐ
姬发一日升殿，端门官来报：“有跟随公子往朝歌家将候旨。
jī fā tīng bào chuán lìng zhǐ sù xuān zhòng rén dào diàn qián
”姬发听报，传令旨，速宣众人到殿前。
zhòng rén kū bài zài dì
众人哭拜在地。
jī fā huāng wèn qí gù
姬发慌问其故。
lái rén qǐ yuē gōng zǐ wǎng cháo gē jìn gòng bù céng wǎng yǒu lǐ jiàn lǎo ye xiān jiàn zhòu wáng
来人启曰：“公子往朝歌进贡，不曾往羑里见老爷，先见纣王。
bù zhī hé shì jiāng gōng zǐ hǎi wèi ròu jiàng
不知何事，将公子醢为肉酱。
jī fā tīng yán dà kū yú diàn tíng jī hū qì jué
”姬发听言，大哭于殿廷，几乎气绝。
zhī jiàn liǎng biān wén wǔ zhī zhōng yǒu dà jiàng jūn nán gōng shì dà jiào yuē gōng zǐ nǎi xī qí zhī yòu zhǔ jīn jìn gòng yǔ zhòu wáng fǎn zāo hǎi shī zhī cǎn
只见两边文武之中，有大将军南宫适大叫曰：“公子乃西岐之幼主，今进贡与纣王，反遭醢尸之惨。
wǒ děng zhǔ gōng zāo qiú yǒu lǐ
我等主公遭囚羑里。
suī shì hūn luàn wú děng yuǎn yǒu jūn chén zhī lǐ bù kěn yǒu fù xiān wáng
虽是昏乱，吾等远有君臣之礼，不肯有负先王；
jīn gōng zǐ wú gū ér shòu tú lù tòng xīn qiè gǔ jūn chén zhī yì yǐ jué gāng cháng zhī fēn jù guāi
今公子无辜而受屠戮，痛心切骨，君臣之义已绝，纲常之分俱乖。
jīn dōng nán liǎng lù kǔ zhàn duō nián wú děng fèng guó fǎ yǐ shǒu chén jié jīn yǐ rú cǐ hé bù tǒng liǎng bān wén wǔ jiāng qīng guó zhī bīng xiān qǔ wǔ guān shā shàng cháo gē jiǎo lù hūn jūn zài lì míng zhǔ
今东南两路苦战多年，吾等奉国法以守臣节，今已如此，何不统两班文武，将倾国之兵，先取五关，杀上朝歌，剿戮昏君，再立明主。
zhèng suǒ wèi dìng huò luàn ér fǎn tài píng yì bù shī wéi chén zhī jié
正所谓定祸乱而反太平，亦不失为臣之节！
zhī jiàn liǎng biān wǔ jiàng tīng nán gōng shì zhī yán shí yǒu sì xián bā jùn
”只见两边武将听南宫适之言，时有四贤、八俊；
xīn jiǎ xīn miǎn tài diān hóng yāo qí gōng yǐn jī xī bó hóu yǒu sān shí liù jiào xí zǐ xìng jī shū dù děng qí dà jiào nán jiāng jūn zhī yán yǒu lǐ
辛甲、辛免、太颠、闳夭、祁公、尹积，西伯侯有三十六教习子姓姬叔度等，齐大叫：“南将军之言有理！
zhòng wén wǔ qiè chǐ yǎo yá shù méi zhēng mù qī jiān diàn shàng yī piàn xuān rǎng zhī shēng lián jī fā yì wú dìng zhǔ
”众文武切齿咬牙，竖眉睁目，七间殿上，一片喧嚷之声，连姬发亦无定主。
zhī jiàn sàn yi shēng lì shēng yán yuē gōng zǐ xiū luàn chén yǒu shì fèng qǐ
只见散宜生厉声言曰：“公子休乱，臣有事奉启！
fā yuē shàng dài fū jīn yǒu hé yán
”发曰：“上大夫今有何言？
yi shēng yuē gōng zǐ mìng dāo fǔ shǒu xiān jiāng nán gōng shì ná chū duān mén zhǎn le rán hòu zài yì dà shì
”宜生曰：“公子命刀斧手先将南宫适拿出端门斩了，然后再议大事。
jī fā yǔ zhòng jiāng wèn yuē xiān shēng wèi hé xiān zhǎn nán jiāng jūn
”姬发与众将问曰：“先生为何先斩南将军？
cǐ lǐ hé shuō
此理何说？
shǐ zhū jiāng bù fú
使诸将不服。
yi shēng duì zhū jiāng yán yuē cǐ děng luàn chén zéi zǐ xiàn zhǔ jūn yú bú yì lǐ dāng xiān zhǎn zài yì guó shì
”宜生对诸将言曰：“此等乱臣贼子，陷主君于不义，理当先斩，再议国事。
zhū gōng zhǐ zhī pī jiān zhí ruì yǒu yǒng wú móu
诸公只知披坚执锐，有勇无谋。
bù zhī lǎo dà wáng kè shǒu chén jié kēng kēng bù èr suī zài yǒu lǐ dìng wú yuàn yán
不知老大王克守臣节，硁硁不贰，虽在羑里，定无怨言。
gōng děng zào cì hú wéi bīng wèi dào wǔ guān xiān xiàn zhǔ gōng yú bú yì ér sǐ cǐ chéng hé xīn
公等造次胡为，兵未到五关，先陷主公于不义而死，此诚何心。
gù xiān zhǎn nán gōng shì ér hòu zài yì guó shì yě
故先斩南宫适，而后再议国是也。
gōng zǐ jī fā yǔ zhòng jiāng tīng ba gè gè wú yán mò mò bù yǔ
”公子姬发与众将听罢，个个无言，默默不语。
nán gōng shì yì wú yǔ dī tóu
南宫适亦无语低头。
yi shēng yuē dāng rì gōng zǐ bù tīng yi shēng zhī yán jīn rì guǒ yǒu shā shēn zhī huò
宜生曰：“当日公子不听宜生之言，今日果有杀身之祸。
xī rì dài wáng wǎng cháo gē zhī rì yǎn xiān tiān zhī shù qī nián zhī yāng zāi mǎn nán zú zì yǒu róng guī zhī rì bù bì zhe rén lái jiē
昔日大王往朝歌之日，演先天之数，七年之殃，灾满难足，自有荣归之日，不必着人来接。
yán yóu zài ěr diàn xià bù tīng zhì yǒu cǐ huò
言犹在耳，殿下不听，致有此祸。
kuàng yòu shī yú dǎ diǎn jīn zhòu wáng chǒng xìn fèi yóu èr zéi lín xíng bù dài lǐ wù huì lù èr rén gù diàn xià yǒu sàng shēn zhī huò
况又失于打点，今纣王宠信费、尤二贼，临行不带礼物贿赂二人，故殿下有丧身之祸。
wèi jīn zhī jì bù ruò xiān chà guān yī yuán yòng zhòng huì sī tōng fèi yóu shǐ nèi wài xiāng yìng
为今之计，不若先差官一员，用重贿私通费、尤，使内外相应；
dài chén xiū shū kěn qiè āi qiú
待臣修书，恳切哀求。
ruò jiān chén shòu huì bì zài zhòu wáng miàn qián yǐ hǎo yán jiě shì
若奸臣受贿，必在纣王面前以好言解释。
lǎo dà wáng zì rán hái guó nà shí xiū dé xíng rén sì zhòu è guàn mǎn yíng zài huì tiān xià zhū hóu gòng fá wú dào xìng diào mín fá zuì zhī shī tiān xià zì rán xiǎng yìng
老大王自然还国，那时修德行仁，俟纣恶贯满盈，再会天下诸侯共伐无道，兴吊民伐罪之师，天下自然响应。
fèi qù hūn yōng zài lì yǒu dào rén xīn yuè fú
废去昏庸，再立有道，人心悦服。
bù rán tú qǔ bài wáng yí chòu hòu shì wèi tiān xià xiào ěr
不然，徒取败亡，遗臭后世，为天下笑耳。
jī fā yuē xiān shēng zhī jiào wéi shàn shǐ fā dùn kāi máo sè zhēn jīn yù zhī lùn yě
”姬发曰：“先生之教为善，使发顿开茅塞，真金玉之论也。
bù zhī xiān yòng hé děng lǐ wù
不知先用何等礼物？
suǒ yòng hé guān
所用何官？
xiān shēng dāng míng yǐ gào wǒ
先生当明以告我。
yi shēng yuē bù guò yòng míng zhū bái bì cǎi duàn biǎo lǐ huáng jīn yù dài qí lǐ èr fēn
”宜生曰：“不过用明珠、白璧、彩缎表里、黄金、玉带，其礼二分；
yī fēn chà tài diān sòng fèi zhòng
一分差太颠送费仲；
yī fēn chà hóng yāo sòng yóu hún
一分差闳夭送尤浑。
shǐ èr jiāng xīng yè jìn wǔ guān bàn zuò shāng gǔ àn jìn cháo gē
使二将星夜进五关，扮作商贾，暗进朝歌。
fèi yóu èr rén ruò shòu cǐ lǐ dài wáng bù rì guī guó zì rán wú shì
费、尤二人若受此礼，大王不日归国，自然无事。
gōng zǐ dà xǐ jí máng shōu shí lǐ wù
”公子大喜，即忙收拾礼物。
yi shēng xiū shū chà èr jiāng wǎng cháo gē lái
宜生修书，差二将往朝歌来。
yǒu shī yuē
有诗曰：
míng zhū bái bì gòng huáng jīn àn jìn cháo gē huì nìng rén
明珠白璧共黄金，暗进朝歌贿佞壬。
màn dào cái shén tōng guǐ shǐ guǒ wú shì lì dòng rén xīn
漫道财神通鬼使，果无世利动人心。
chéng tāng shè jì chéng cán zhú xī běi jiāng shān ruò mào lín
成汤社稷成残烛，西北江山若茂林。
bú shì yi shēng shī miào cè tiān jiào yīn zhòu zì chéng qín
不是宜生施妙策，天教殷纣自成擒。
qiě shuō tài diān hóng yāo bàn zuò jīng shāng àn dài lǐ wù xīng yè wǎng sì shuǐ guān lái
且说太颠、闳夭扮作经商，暗带礼物，星夜往汜水关来。
guān shàng chá míng èr jiāng jìn guān
关上查明，二将进关。
yī lù shàng wú cí guò le jiè pái guān bā shí lǐ jìn le chuān yún guān yòu jìn tóng guān yī bǎi èr shí lǐ yòu zhì lín tóng guān guò miǎn chí xiàn dù huáng hé dào mèng jīn zhì zhāo gē
一路上无词，过了界牌关，八十里进了穿云关，又进潼关，一百二十里又至临潼关，过渑池县，渡黄河，到孟津，至朝歌。
èr jiāng bù gǎn zài guǎn yì ān zhù tóu kè diàn sù xià àn àn shōu le lǐ wù
二将不敢在馆驿安住，投客店宿下，暗暗收了礼物。
tài diān wǎng fèi zhòng fǔ xià shū
太颠往费仲府下书；
hóng yāo wǎng yóu hún fǔ xià shū
闳夭往尤浑府下书。
qiě shuō fèi zhòng dǐ mù chū cháo guī zhì fǔ dì wú shì
且说费仲抵暮出朝，归至府第无事。
shǒu mén guān qǐ lǎo yé xī qí yǒu sàn yi shēng chà guān xià shū
守门官启老爷：“西岐有散宜生差官下书。
fèi zhòng xiào yuē chí le
”费仲笑曰：“迟了！
zhe tā jìn lái
着他进来。
tài diān lái dào tīng qián zhǐ de xíng lǐ cān jiàn
”太颠来到厅前，只得行礼参见。
fèi zhòng wèn yuē rǔ shì shèn rén yín yè jiàn wǒ
费仲问曰：“汝是甚人，夤夜见我？
tài diān qǐ shēn dá yuē mò jiāng nǎi xī qí shén wǔ jiāng jūn tài diān shì yě
”太颠起身答曰：“末将乃西岐神武将军太颠是也。
jīn fèng shàng dài fū sàn yi shēng mìng jù yǒu biǎo lǐ méng dài fū bǎo quán wǒ zhǔ gōng xìng mìng zài zào hóng ēn gāo shēn mò jí měi sī háo wú chǐ cùn xiāng fǔ yǐ xiào juān yá jīn tè chà mò jiāng yǒu shū tóu jiàn
今奉上大夫散宜生命，具有表礼，蒙大夫保全我主公性命，再造洪恩，高深莫极，每思毫无尺寸相辅，以效涓涯，今特差末将有书投见。
fèi zhòng mìng tài diān píng shēn jiāng shū zhé kāi guān kàn
”费仲命太颠平身，将书折开观看。
shū yuē
信中说：
xī qí bēi zhí sàn yi shēng dùn shǒu bǎi bài zhì shū yú shì dà fū fèi gōng ēn zhǔ tái xià jiǔ yǎng dà dé wèi kòu tái duān zì kuì jīng dài wú yuán zhí biān mèng xiǎng shū kě
“西岐卑职散宜生顿首百拜致书于士大夫费公恩主台下：久仰大德，未叩台端，自愧惊骀，无缘执鞭，梦想殊渴。
cí qǐ
兹启；
bì de ēn zhǔ jī bó mào yán wǔ jūn zuì zài bù shè
敝地恩主姬伯，冒言忤君，罪在不赦。
shēn gǎn dài fū chuí jiù zhī ēn de huò shēng quán
深感大夫垂救之恩，得获生全。
suī qiú yǒu lǐ shí dài fū zài cì zhī yú shēng ěr
虽囚羑里，实大夫再赐之余生耳。
bù shèng qìng xìng mǒu wài yòu hé gǎn wàng yān
不胜庆幸，某外又何敢望焉。
zhí dì yīn pì chǔ yī yú wèi shēn xián jié rì yè zhǐ yǒu wàng dì jīng yáo zhù wàn shòu wú jiāng ér yǐ
职第因僻处一隅，未伸衔结，日夜只有望帝京遥祝万寿无疆而已。
jīn tè qiǎn dài fū tài diān jù bù zhī yí bái bì èr shuāng huáng jīn bǎi yì biǎo lǐ sì duān shǎo pù xī tǔ zhòng shì mín zhī wēi chén xìng wú yǐ bù gōng jiàn zuì
今特遣大夫太颠，具不之仪，白璧二双，黄金百镒，表里四端，少曝西土众士民之微忱，幸无以不恭见罪。
dàn wǒ zhǔ gōng yǐ shuāi mò cán nián jiǔ jī yǒu lǐ qíng shí kě jīn kuàng yǒu yǐ lǘ lǎo mǔ yòu zǐ gū chén wú bù rì yè xuán sī xī tú zài dǔ cǐ yì rén rén jūn zǐ suǒ gòng lián niàn zhě yě
但我主公以衰末残年，久羁羑里，情实可矜，况有倚闾老母，幼子孤臣，无不日夜悬思，希图再睹，此亦仁人君子所共怜念者也。
kěn qí ēn tái dà kāi cí yǐn fǎ wài shī rén yī yǔ huí tiān de shè guī guó zé ēn tái dé hǎi rén shān xī tǔ zhòng xìng wú bù xián ēn yú shì shì yǐ
恳祈恩台大开慈隐，法外施仁，一语回天，得赦归国，则恩台德海仁山，西土众姓，无不衔恩于世世矣。
lín shū bù shèng sǒng lì dài mìng zhī zhì
临书不胜悚栗待命之至！
jǐn qǐ
谨启。
fèi zhòng kàn le shū gòng lǐ dān zì sī cǐ lǐ jià zhí wàn jīn rú jīn zěn néng xíng shì
费仲看了书共礼单，自思：“此礼价值万金，如今怎能行事。
chén sī bàn shǎng nǎi fēn fù tài diān yuē nǐ qiě huí qù duō bài shàng sàn dà fu wǒ yě bù biàn xiū huí shū
”沉思半晌，乃吩咐太颠曰：“你且回去，多拜上散大夫：‘我也不便修回书。
děng wǒ zǎo wǎn qǔ biàn zì rán lìng nǐ zhǔ gōng guī guó
等我早晚取便，自然令你主公归国。
jué bù yǒu fù nǐ dài fū xiāng tuō zhī qíng
’决不有负你大夫相托之情。
tài diān bài xiè gào cí zì huí xià chǔ
”太颠拜谢告辞，自回下处。
bù yī shí hóng yāo yě wǎng yóu hún chù sòng lǐ huí zhì èr rén xiāng tán jù shì yí yàng zhī yán
不一时闳夭也往尤浑处送礼回至，二人相谈，俱是一样之言。
èr jiāng dà xǐ máng shōu shí huí xī qí qù qì
二将大喜，忙收拾回西岐去讫。
bù biǎo
不表。
zì fèi zhòng shòu le sàn yi shēng lǐ wù yě bù wèn yóu hún
自费仲受了散宜生礼物，也不问尤浑；
yóu hún yě bù wèn fèi zhòng
尤浑也不问费仲；
èr rén gè tuī bù zhī
二人各推不知。
yī rì zhòu wáng zài zhāi xīng lóu yǔ èr chén xià qí
一日，纣王在摘星楼与二臣下棋。
zhòu wáng lián shèng le èr pán zhòu wáng dà xǐ chuán zhǐ pái yàn
纣王连胜了二盘，纣王大喜，传旨排宴。
fèi yóu shì yú zuǒ yòu huàn zhǎn chuán bēi
费、尤侍于左右，换盏传杯。
zhèng huān yǐn zhī jiān hū zhòu wáng yán qǐ bó yì kǎo gǔ qín zhī yā yuán hóu ōu gē zhī miào yòu lùn jī chāng zì shí zi ròu suǒ lùn xiān tiān zhī shù jiē xì wàng tán hé cháng xiān yǒu dìng shù
正欢饮之间，忽纣王言起伯邑考鼓琴之雅，猿猴讴歌之妙，又论：“姬昌自食子肉，所论先天之数，皆系妄谈，何尝先有定数。
fèi zhòng chéng jī zòu yuē chén wén jī chāng sù yǒu pàn nì bù chén zhī xīn yī xiàng fáng bèi
”费仲乘机奏曰：“臣闻姬昌素有叛逆不臣之心，一向防备。
chén zǐ qián shù rì zhe xīn fù wǎng yǒu lǐ tàn tīng xū shí
臣子前数日着心腹往羑里探听虚实。
yǒu lǐ jūn mín jù yán jī chāng shí yǒu zhōng yì měi yuè shuò wàng zhī chén fén xiāng qí qiú bì xià guó zuò ān kāng sì yí gǒng fú guó tài mín ān yǔ shùn fēng tiáo sì mín lè yè shè jì yǒng chāng gōng wéi ān jìng
羑里军民俱言姬昌实有忠义，每月朔望之辰，焚香祈求陛下国祚安康，四夷拱服，国泰民安，雨顺风调，四民乐业，社稷永昌，宫闱安静。
bì xià qiú chāng qī zài bìng wú yī yuàn yán
陛下囚昌七载，并无一怨言。
jù chén yì kàn jī chāng zhēn nǎi zhōng chén
据臣意，看姬昌真乃忠臣。
zhòu wáng yán yuē qīng qián rì yán jī chāng wài yǒu zhōng chéng nèi huái jiān zhà bāo cáng huò xīn fēi shì hǎo rén hé jīn rì yán zhī fǎn yě
”纣王言曰：“卿前日言姬昌‘外有忠诚，内怀奸诈’，包藏祸心，非是好人，何今日言之反也？
fèi zhòng yòu zòu yuē jù rén yán chāng huò zhōng huò nìng rù ěr nán fēn yī shí bù biàn yīn cǐ chén àn shǐ xīn fù tàn tīng xū shí fāng zhī chāng shì zhōng gěng zhī rén
”费仲又奏曰：“据人言，昌或忠或佞，入耳难分，一时不辨，因此臣暗使心腹，探听虚实，方知昌是忠耿之人。
zhèng suǒ wèi lù yuǎn zhī mǎ lì rì jiǔ jiàn rén xīn
正所谓‘路远知马力，日久见人心。
zhòu wáng yuē yóu dài fū yǐ wéi hé rú
’”纣王曰：“尤大夫以为何如？
yóu hún qǐ yuē yī fèi zhòng suǒ zòu qí shí bù chà
”尤浑启曰：“依费仲所奏，其实不差。
jù chén suǒ yán jī chāng shù nián kùn kǔ zhōng rì jī qiú xun yǒu lǐ wàn mín wàn mín gǎn dé huà xíng sú měi mín zhī yǒu zhōng xiào jié yì bù zhī wàng zuò yá wèi suǒ yǐ chēng jī chāng wèi shèng rén rì cóng shàn lèi
据臣所言，姬昌数年困苦，终日羁囚，训羑里万民，万民感德，化行俗美，民知有忠孝节义，不知妄作邪为，所以称姬昌为圣人，日从善类。
bì xià wèn chén chén bù gǎn bù yǐ shí duì
陛下问臣，臣不敢不以实对。
fāng cái fèi zhòng bù zòu chén yì shàng yán yǐ
方才费仲不奏，臣亦上言矣。
zhòu wáng yuē èr qīng suǒ zòu jì tóng bì jìng jī chāng shì gè hǎo rén
”纣王曰：“二卿所奏既同，毕竟姬昌是个好人。
zhèn yù shè jī chāng èr qīng yì xià rú hé
朕欲赦姬昌，二卿意下如何？
fèi zhòng yuē jī chāng zhī kě shè bù kě shè chén bù gǎn zhǔ zhāng
”费仲曰：“姬昌之可赦不可赦，臣不敢主张；
dàn jī chāng zhōng xiào zhī xīn zhì jiǔ jī yǒu lǐ háo wú yuàn yán ruò bì xià lián mǐn shè guī běn guó shì jī chāng yǐ sǐ ér zhī shēng wú guó ér yǒu guó qí gǎn dài bì xià zài shēng zhī ēn qǐ yǒu yǐ shí
但姬昌忠孝之心，致久羁羑里，毫无怨言，若陛下怜悯，赦归本国，是姬昌已死而之生，无国而有国，其感戴陛下再生之恩，岂有已时。
cǐ qù bì xiào quǎn mǎ zhī láo yǐ bù fù shēng píng bào dé chóu ēn chén liàng jī chāng yǐ bù sǐ zhī nián zhōng xīn yú bì xià yě
此去必效犬马之劳，以不负生平报德酬恩，臣量姬昌以不死之年忠心于陛下也。
yóu hún zài cè jiàn fèi zhòng lì bǎo xiǎng bì yě shì dé le xī qí lǐ wù suǒ yǐ rú cǐ wǒ qǐ kě dān ràng tā zuò qíng wǒ yì fā shǐ jī chāng gǎn jī
”尤浑在侧见费仲力保，想必也是得了西岐礼物，所以如此，我岂可单让他做情，我益发使姬昌感激。
yóu hún chū bān zòu yuē bì xià tiān ēn jì shè jī chāng zài jiā yī ēn yǔ bǐ zì rán qīng xīn wèi guó
尤浑出班奏曰：“陛下天恩，既赦姬昌，再加一恩与，彼自然倾心为国。
kuàng jīn dōng bó hóu jiāng wén huàn zào fǎn gōng dǎ yóu hún guān dà jiàng dòu róng dà zhàn qī nián wèi fēn shèng fù
况今东伯侯姜文焕造反，攻打游魂关，大将窦荣大战七年，未分胜负。
nán bó hóu è shùn móu nì gōng dǎ sān shān guān dà jiàng shān jiǔ gōng yì zhàn qī zài shā lù xiāng bàn
南伯侯鄂顺谋逆，攻打三山关，大将邓九公亦战七载，杀戮相半。
dāo bīng jìng wú nìng xi fēng yān sì qǐ
刀兵竟无宁息，烽烟四起。
yī chén yú jiàn jiāng jī chāng fǎn jiā yī wáng fēng jiǎ yǐ bái máo huáng yuè de zhuān zhēng fá dài láo tiān zǐ wēi zhèn xī qí
依臣愚见，将姬昌反加一王封，假以白旄、黄钺，得专征伐，代劳天子，威镇西岐。
kuàng jī chāng sù yǒu xián míng tiān xià zhū hóu wèi fú shǐ dōng nán liǎng lù zhī zhī bù zhàn zì tuì
况姬昌素有贤名，天下诸侯畏服，使东南两路知之，不战自退。
zhèng suǒ wèi jǔ yī rén ér bù xiào lǎo yuǎn yǐ
正所谓举一人而不肖老远矣。
zhòu wáng wén zòu dà xǐ yuē yóu hún cái zhì shuāng quán yóu shǔ kě ài
”纣王闻奏大喜，曰：“尤浑才智双全，尤属可爱。
fèi zhòng shàn wǎn xián liáng shí shì kě qīn
费仲善挽贤良，实是可钦。
èr chén xiè ēn
”二臣谢恩。
zhòu wáng jí jiàng shè tiáo dān shè jī chāng sù lí yǒu lǐ
纣王即降赦条，单赦姬昌速离羑里。
yǒu shī wèi zhèng
有诗为证：
tiān yùn xún huán dà bù tóng qī nián fāng mǎn chū diāo lóng
天运循环大不同，七年方满出雕笼。
fèi yóu shòu lù jiāng yán jiàn shè jì chéng tāng huà bǐng zhōng
费尤受赂将言谏，社稷成汤画饼中。
jiā rèn wén wáng guī gù tǔ wǔ guān fù zǐ yòu chóng féng
加任文王归故土，五关父子又重逢。
líng tái yìng zhào fēi xióng zhì wèi shuǐ xī biān yù tài gōng
灵台应兆飞熊至，渭水溪边遇太公。
qiě shuō shǐ chén chí shè chū cháo gē zhòng guān wén zhī dà xǐ
且说使臣持赦出朝歌，众官闻知大喜。
shǐ chén jìng wǎng lǐ ér lái
使臣竟往里而来。
bù tí
不题。
qiě shuō xī bó hóu zài yǒu lǐ zhī zhōng xián sī zhǎng zǐ zhī kǔ bèi zhòu wáng hǎi shī tàn yuē wǒ r shēng zài xī qí jué yú zhāo gē bù tīng fù yán zāo cǐ hèng huò
且说西伯侯在羑里之中，闲思长子之苦，被纣王醢尸，叹曰：“我儿生在西岐，绝于朝歌，不听父言，遭此横祸。
shèng rén bù shí zi ròu wǒ wèi fù bù dé yǐ ér yǎo zhě nǎi cóng quán zhī jì
圣人不食子肉，我为父不得已而咬者，乃从权之计。
zhèng sī xiǎng yì kǎo hū yī zhèn guài fēng jiāng yán wǎ chuī luò liǎng kuài zài dì diē wèi fěn suì
”正思想邑考，忽一阵怪风，将檐瓦吹落两块在地，跌为粉碎。
xī bó jīng yuē cǐ yòu shì yì zhēng
西伯惊曰：“此又是异征！
suí fén xiāng jiāng jīn qián sōu qiú bā guà zǎo jiě jù qíng
”随焚香，将金钱搜求八卦，早解具情。
jī bó diǎn shǒu tàn yuē jīn rì tiān zǐ shè zhì
姬伯点首叹曰：“今日天子赦至。
huàn zuǒ yòu tiān zǐ shè dào shōu shí qǐ xíng
”唤左右：“天子赦到，收拾起行。
zhòng suí shì rén děng wèi kěn jǐn xìn
”众随侍人等，未肯尽信。
bù yī shí shǐ chén chuán zhǐ shè shū yǐ dào
不一时，使臣传旨，赦书已到。
xī bó jiē shè lǐ bì
西伯接赦礼毕。
shǐ chén yuē fèng shèng zhǐ dān shè jī bó lǎo dà rén
使臣曰：“奉圣旨，单赦姬伯老大人。
jī bó wàng běi xiè ēn suí chū yǒu lǐ
”姬伯望北谢恩，随出羑里。
lǎo qiān yáng dàn jiǔ cù yōng dào bàng guì jiē yuē qiān suì jīn rì lóng féng yún cǎi fèng luò wú tóng hǔ shàng gāo shān hè qī sōng bǎi
老牵羊担酒，簇拥道傍，跪接曰：“千岁今日龙逢云彩，凤落梧桐，虎上高山，鹤栖松柏；
qī zài méng qiān suì jiào xùn fǔ zì zhǎng yòu jiē zhī zhōng xiào fù nǚ jiē zhī zhēn jié huà xíng sú měi dà xiǎo jū mín bù jū nán fù wú bù gǎn jī qiān suì hóng ēn
七载蒙千岁教训抚字，长幼皆知忠孝，妇女皆知贞洁，化行俗美，大小居民，不拘男妇，无不感激千岁洪恩。
jīn yī bié zūn yán zài bù néng de zhān yǔ lù
今一别尊颜，再不能得沾雨露。
zuǒ yòu qì xià
”左右泣下。
xī bó yì qì ér yán yuē wú jī qiú qī zài háo wú chǐ cùn měi yì yǔ ěr zhòng mín yòu láo jiǔ lǐ wú xīn bù ān
西伯亦泣而言曰：“吾羁囚七载，毫无尺寸美意与尔众民，又劳酒礼，吾心不安。
zhǐ yuàn ěr děng bù fù wǒ cháng jiào zhī fāng zì rán bǎi shì wú kuī de xiǎng cháo tíng tài píng zhī fú yǐ
只愿尔等不负我常教之方，自然百事无亏，得享朝廷太平之福矣。
lí mín yuè jué bēi shāng yuǎn sòng shí lǐ sǎ lèi ér bié
”黎民越觉悲伤，远送十里，洒泪而别。
xī bó hóu yī rì dào le zhāo gē
西伯侯一日到了朝歌。
bǎi guān zài wǔ mén hòu jiē
百官在午门候接。
zhī jiàn wēi zǐ jī zǐ bǐ gàn wēi zǐ qǐ wēi zǐ yǎn mài yún mài zhì huáng fēi hǔ bā jiàn yì dài fū dōu lái jiàn xī bó hóu
只见微子、箕子、比干、微子启、微子衍、麦云、麦智、黄飞虎八谏议大夫都来见西伯侯。
jī chāng jiàn zhòng guān huāng máng xíng lǐ wèi yuē fàn guān qī nián wèi jiàn zhòng wèi dà rén jīn yī dàn hé méng tiān ēn tè shè cǐ jiē tāo liè wèi dà rén zhī fú yīn fāng néng zài jiàn tiān rì yě
姬昌见众官，慌忙行礼，慰曰：“犯官七年未见众位大人，今一旦荷蒙天恩特赦，此皆叨列位大人之福荫，方能再见天日也。
zhòng guān jiàn jī bó nián mài jīng shén jiā bèi bǐ cǐ wèi xǐ
”众官见姬伯年迈，精神加倍，彼此慰喜。
zhī jiàn shǐ chén huí zhǐ tiān zǐ zhèng zài lóng dé diàn wén zhī hou zhǐ mìng xuān jù guān suí jī chāng cháo jiàn
只见使臣回旨，天子正在龙德殿，闻知候旨，命宣聚官随姬昌朝见。
zhī jiàn jī chāng gǎo sù fǔ fú zòu yuē fàn chén jī chāng zuì bù shèng zhū méng ēn shè yòu suī fěn gǔ suì shēn jiē bì xià suǒ cì zhī nián
只见姬昌缟素俯伏，奏曰：“犯臣姬昌，罪不胜诛，蒙恩赦宥，虽粉骨碎身，皆陛下所赐之年。
yuàn bì xià wàn suì
愿陛下万岁！
wáng yuē qīng zài yǒu lǐ qī zài jī qiú háo wú yī yuàn yán ér fǎn qí zhèn guó zuò mián cháng qiú tiān xià tài píng lí mín lè yè kě jiàn qīng yǒu zhōng chéng zhèn shí yǒu fù yú qīng yǐ
”王曰：“卿在羑里，七载羁囚，毫无一怨言，而反祈朕国祚绵长，求天下太平，黎民乐业，可见卿有忠诚，朕实有负于卿矣。
jīn zhèn tè zhào shè qīng wú zuì
今朕特诏，赦卿无罪。
qī zài wú gū réng jiā fēng xián liáng zhōng xiào bǎi gōng zhī zhǎng tè zhuān zhēng fá
七载无辜，仍加封贤良忠孝百公之长，特专征伐。
cì qīng bái máo huáng yuè zuò zhèn xī qí
赐卿白旄、黄钺，坐镇西岐。
měi yuè jiā lù mǐ yī qiān dàn wén guān èr míng wǔ jiàng èr yuán sòng qīng róng guī
每月加禄米一千石，文官二名，武将二员，送卿荣归。
réng cì lóng dé diàn yán yàn yóu jiē sān rì bài quē xiè ēn
仍赐龙德殿筵宴，游街三日，拜阙谢恩。
xī bó hóu xiè ēn
”西伯侯谢恩。
bǐ shí jī chāng huàn fú bǎi guān chēng qìng jiù zài lóng dé diàn yǐn yàn
彼时姬昌换服，百官称庆，就在龙德殿饮宴。
zěn jiàn de
怎见得：
cā mǒ tiáo tái zhuō yǐ pū shè qí yì huá yán
擦抹条台桌椅，铺设奇异华筵。
zuǒ shè zhuāng huā bái yù píng yòu bǎi mǎ nǎo shān hú shù
左设妆花白玉瓶，右摆玛瑙珊瑚树。
jìn jiǔ gōng é shuāng luò pǔ tiān xiāng měi nǚ liǎng cháng é
进酒宫娥双洛浦，添香美女两嫦娥。
huáng jīn lú nèi shè tán xiāng hǔ pò bēi zhōng zhēn zhū dī
黄金炉内麝檀香，琥珀杯中珍珠滴。
liǎng biān wéi rào xiù píng kāi mǎn zuò zhòng pù xiāo jīn diàn
两边围绕绣屏开，满座重铺销金簟。
jīn pán xī zhù yǎn yìng lóng fèng zhēn xiū
金盘犀箸，掩映龙凤珍馐；
zhěng zhěng qí qí lìng shì yì bān qì xiàng
整整齐齐，另是一般气象。
xiù píng jǐn zhàng wéi rào huā huì líng máo
绣屏锦帐，围绕花卉翎毛；
dié dié chóng chóng zì rán cǎi sè xī qí
迭迭重重，自然彩色稀奇。
xiū kuā jiāo lí huǒ zǎo zì yǒu què shé yá chá
休夸交梨火枣，自有雀舌牙茶。
huǒ pào bái xìng jiàng yá hóng jiāng
火炮白杏，酱牙红姜。
é lí píng guǒ qīng cuì méi
鹅梨、苹果、青脆梅；
lóng yǎn pí pá jīn chì jú
龙眼、枇杷、金赤橘。
shí liú zhǎn dà qiū shì qiú yuán
石榴盏大，秋柿球圆。
yòu bǎi liè tù sī xióng zhǎng xīng chún tuó tí
又摆列兔丝、熊掌、猩唇、驼蹄；
shuí xiàn tā fèng suǐ lóng gān shī jing lín fǔ
谁羡他凤髓、龙肝、狮睛、麟脯。
màn zhēn nà yáo shi yù yè zǐ fǔ qióng jiāng
漫斟那瑶池玉液，紫府琼浆；
qiě chuī tā luán xiāo fèng dí xiàng bǎn shēng huáng
且吹他鸾箫凤笛，象板笙簧。
zhèng shì xī bó kuā guān xiān yǐn yàn jiāo lóng dé shuǐ lí ní shā
正是：西伯夸官先饮宴，蛟龙得水离泥沙。
yào de bān bān yǒu zhēn xiū bǎi wèi quán
要的般般有，珍馐百味全。
yī shēng gǔ yuè dòng zhèng shì dì wáng huan
一声鼓乐动，正是帝王欢。
huà shuō bǐ gàn wēi zǐ jī zǐ zài cháo dà xiǎo guān yuán wú yǒu bù xǐ shè jī chāng
话说比干、微子、箕子，在朝大小官员，无有不喜赦姬昌。
bǎi guān péi yàn jǐn lè wén wáng xiè ēn chū cháo sān rì kuā guān
百官陪宴尽乐，文王谢恩出朝，三日夸官。
zěn jiàn de wén wáng kuā guān hǎo chù
怎见得文王夸官好处？
dàn jiàn
但见：
qián zhē hòu yōng wǔ sè fān yáo
前遮后拥，五色旛摇。
tǒng zǐ qiāng zhū lǚ dàng dàng cháo tiān dèng yàn sè huī huī
桶子枪朱缕荡荡，朝天凳艳色辉辉。
zuǒ biān yuè fǔ yòu jīn guā qián bǎi huáng máo hòu suí bào wěi
左边钺斧右金瓜，前摆黄旄后随豹尾。
dài dāo lì shì zēng guāng cǎi suí jià guān yuán xǐ qì tiān
带刀力士增光彩，随驾官员喜气添。
yín jiāo yǐ chèn yù fú róng xiāo yáo mǎ shì huáng jīn pèi
银交椅衬玉芙蓉，逍遥马饰黄金辔。
zǒu lóng fēi fèng dà hóng páo àn yǐn tuán lóng zhuāng huā xiù
走龙飞凤大红袍，暗隐团龙妆花绣。
cǎi yù shù dài xiāng chéng bā bǎo
彩玉束带，厢成八宝。
bǎi xìng zhēng kàn xī bó jià wàn mín chēng hè shèng rén lái
百姓争看西伯驾，万民称贺圣人来。
zhèng shì ǎi ǎi xiāng yān shēng mǎn dào chóng chóng ruì qì zhào tái jiē
正是：霭霭香烟声满道，重重瑞气罩台阶。
zhāo gē chéng zhōng bǎi xìng fú lǎo xié yòu tuō nán bào nǚ qí lái kàn wén wáng jiā guān
朝歌城中百姓，扶老携幼，拖男抱女，齐来看文王加官。
rén rén dōu dào zhōng liáng jīn rì chū diāo lóng yǒu dé xián hòu zāi è mǎn
人人都道：“忠良今日出雕笼，有德贤侯灾厄满。
wén wáng zài chéng zhōng kuā guān liǎng rì dào wèi pái shí fēn zhī jiàn qián miàn fān zhuàng suì wu jiàn jǐ sēn luó yī zhī rén mǎ dào lái
”文王在城中夸官两日，到未牌时分，只见前面旛幢遂伍，剑戟森罗，一支人马到来。
wén wáng wèn yuē qián miàn shì nà chǔ rén mǎ
文王问曰：“前面是那处人马？
liǎng biān qǐ shàng dài wáng qiān suì shì wǔ chéng wáng huáng ye kàn cāo huí lái
”两边启上：“大王千岁：是武成王黄爷看操回来。
wén wáng jí máng xià mǎ zhàn lì dào bàng qiàn bèi dǎ gōng
”文王急忙下马，站立道傍，欠背打躬。
wǔ chéng wáng jiàn wén wáng xià mǎ jí máng gǔn ān xià qí chēng wén wáng yuē dà rén qián lái mò jiāng yǒu shī huí bì dà jià wàng qǐ shù zuì
武成王见文王下马，即忙滚鞍下骑，称文王曰：“大人前来，末将有失回避大驾，望乞恕罪。
nǎi yuē jīn xián wáng róng guī zhēn shì wàn qiān zhī xǐ
”乃曰：“今贤王荣归，真是万千之喜。
mò jiāng yǒu yī xián yán fèng qǐ bù shí xián wáng kě róng nà fǒu
末将有一闲言奉启，不识贤王可容纳否？
xī bó yuē bù cái lǐng jiào
”西伯曰：“不才领教。
wǔ chéng wáng yuē cǐ jiān lí mò jiāng fǔ dì bù yuǎn báo jù bēi jiǔ yǐ biǎo qín yì hé rú
”武成王曰：“此间离末将府第不远，薄具杯酒，以表芹意，何如？
wén wáng nǎi chéng shí jūn zǐ bú huì tuī cí qiān ràng suí dá yuē xián wáng zài shàng jī chāng gǎn bù lǐng jiào
”文王乃诚实君子，不会推辞谦让，随答曰：“贤王在上，姬昌敢不领教。
huáng fēi hǔ suí xié wén wáng zhì wáng fǔ mìng zuǒ yòu kuài pái yán yàn
”黄飞虎随携文王至王府，命左右快排筵宴。
èr wáng chuán bēi huān yǐn gè tán xiē zhōng yì zhī yán
二王传杯欢饮，各谈些忠义之言。
bù jué huáng hūn zhǎng shàng huà zhú
不觉黄昏，掌上画烛。
wǔ chéng wáng mìng zuǒ yòu qiě tuì
武成王命左右且退。
huáng fēi hǔ yuē jīn rì dà rén zhī lè shí wèi wú jiāng zhī fú
黄飞虎曰：“今日大人之乐，实为无疆之福。
dàn dāng jīn chǒng xìn xié nìng bù tīng zhōng yán xiàn huài dà chén huāng yú jiǔ sè bù zhěng cháo gāng bù róng jiàn běn páo luò yǐ tuì zhōng liáng zhī xīn chài pén yǐ zǔ jiàn chén zhī yǔ
但当今宠信邪佞，不听忠言，陷坏大臣，荒于酒色，不整朝纲，不容谏本，炮烙以退忠良之心，虿盆以阻谏臣之语。
wàn xìng huāng huāng dāo bīng sì qǐ
万姓慌慌，刀兵四起。
dōng nán liǎng chù yǐ fǎn sì bǎi zhū hóu yǐ xián wáng zhī dé tǎng yǒu yǒu lǐ kùn kǔ zhī jī jīn yǐ tè shè shì lóng guī dà hǎi hǔ rù shēn shān jīn áo tuō diào rú hé shàng bù xǐng wù
东南两处已反四百诸侯，以贤王之德，倘有羑里困苦之羁，今已特赦，是龙归大海，虎入深山，金鳌脱钓，如何尚不省悟！
kuàng qiě cháo zhōng wú sān rì zhèng tiáo xián wáng kuā shèn me guān xiǎn shèn me wáng
况且朝中无三日正条，贤王夸甚么官，显甚么王！
hé bù zǎo zǎo fēi chū diāo lóng jiàn qí gù shì fù zǐ chóng féng fū qī fù huì hé bù wèi měi
何不早早飞出雕笼，见其故士，父子重逢，夫妻复会，何不为美。
yòu hé bì zài cǐ wǎng luó zhī zhōng zuò cǐ jí xiōng wèi dìng zhī shì yě
又何必在此网罗之中，做此吉凶未定之事也。
wǔ chéng wáng zhī cǐ shù yǔ bǎ gè wén wáng shuō de gǔ jiě jīn sū qǐ ér xiè yuē dài wáng zhēn nǎi jīn shí zhī yán tí bá jī chāng
”武成王只此数语，把个文王说的骨解筋酥，起而谢曰：“大王真乃金石之言，提拔姬昌。
cǐ ēn hé yǐ de bào
此恩何以得报！
nài chāng yù qù wǔ guān yǒu zǔ nài hé
奈昌欲去，五关有阻，奈何？
huáng fēi hǔ yuē bù nán
”黄飞虎曰：“不难。
tóng fú jù zài wú fǔ zhōng
铜符俱在吾府中。
xū yú qǔ chū tóng fú lìng jiàn jiāo yǔ wén wáng suí lìng gǎi huàn yī shang dǎ bàn yè bù shōu hào sè jìng chū wǔ guān bìng wú zǔ gé
”须臾，取出铜符令箭，交与文王，随令改换衣裳，打扮夜不收号色，径出五关，并无阻隔。
wén wáng xiè yuē dài wáng zhī ēn shí zài chóng shēng fù mǔ hé shí néng bào
文王谢曰：“大王之恩，实在重生父母，何时能报！
cǐ shí èr gǔ shí hòu
”此时二鼓时候。
wǔ chéng wáng mìng fù jiāng lóng huán wú xián kāi zhāo gē xī mén sòng wén wáng chū chéng qù le
武成王命副将龙环、吴贤，开朝歌西门，送文王出城去了。
bù zhī xìng mìng rú hé qiě tīng xià huí fēn jiě
不知性命如何，且听下回分解。