封神演义 · 许仲琳 · Chapter 24 of 100

第二十四回

PinyinModern Translation
Size

wèi shuǐ wén wáng pìn zi yá

渭水文王聘子牙

shī yuē

诗曰:

bié què zhāo gē yǐn cǐ jiān xǐ guān lǜ shuǐ rào qīng shān

别却朝歌隐此间,喜观绿水遶青山。

huáng tíng liǎng juǎn xiāo zhǎng zhòu jīn lǐ sān tiáo le xiào yán

“黄庭”两卷消长昼,金鲤三条了笑颜。

liǔ nèi yīng shēng lái lì lì àn bàng liū xiǎng tīng chán chán

柳内莺声来呖呖,岸傍溜响听潺潺。

mǎn tiān huá lù kāi xiáng ruì yíng de wén wáng xiān jià bān

满天华露开祥瑞,赢得文王仙驾扳。

huà shuō wǔ jí lái dào xī biān jiàn zi yá dú zuò chuí yáng zhī xià jiāng yú gān piāo fú lǜ bō zhī shàng zì jǐ zuò gē qǔ lè

话说武吉来到溪边,见子牙独坐垂杨之下,将渔竿飘浮绿波之上,自己作歌取乐。

wǔ jí zǒu zhì zi yá zhī hòu kuǎn kuǎn jiào yuē jiāng lǎo yé

武吉走至子牙之后,款款叫曰:“姜老爷!

zi yá huí shǒu kàn jiàn wǔ jí zi yá yuē nǐ shì nà yī rì zài cǐ de qiáo fū

”子牙回首,看见武吉,子牙曰:“你是那一日在此的樵夫。

wǔ jí dá yuē zhèng shì

”武吉答曰:“正是。

zi yá dào nǐ nà yī rì kě zēng dǎ sǐ rén me

”子牙道:“你那一日可曾打死人么?

wǔ jí huāng máng guì qì gào yuē xiǎo rén nǎi shān zhōng chǔn zi zhí fǔ yú fū nǎ zhī shēn ào

”武吉慌忙跪泣告曰:“小人乃山中蠢子,执斧愚夫,那知深奥。

ròu yǎn fán tāi bù shí lǎo yé gāo míng yǐn dá zhī shì

肉眼凡胎,不识老爷高明隐达之士。

qián rì yī yǔ mào fàn zūn yán

前日一语,冒犯尊颜。

lǎo yé nǎi dà rén zhī bèi bú shì wǒ děng xiǎo rén wàng jiāng lǎo yé qiē wù jì huái dà kāi rén cí guǎng shī cè yǐn zhǐ dāng pǔ jì qún shēng

老爷乃大人之辈,不是我等小人,望姜老爷切勿记怀,大开仁慈,广施恻隐,只当普济群生!

nà rì bié le lǎo yé xíng zhì nán mén zhèng yù wén wáng jià zhì tiāo chái shǎn duǒ bù zhī tā le jiān dān guǒ rán dǎ sǐ mén jūn wáng xiāng

那日别了老爷,行至南门,正遇文王驾至,挑柴闪躲,不知塌了尖担,果然打死门军王相。

cǐ shí wén wáng dìng zuì lǐ hé dǐ mìng

此时文王定罪,理合抵命。

xiǎo rén yīn sī lǎo mǔ wú yī zhōng jiǔ bì chéng gōu hè zhī guǐ méng shàng dài fū sàn yi shēng lǎo yé wèi xiǎo rén qǐ zòu wén wáng quán fàng guī shǐ zhì bàn mǔ shì wán bèi bù rì qù dǐ wáng xiāng zhī mìng

小人因思老母无依,终久必成沟壑之鬼,蒙上大夫散宜生老爷为小人启奏文王,权放归豕,置办母事完备,不日去抵王相之命。

yǐ cǐ sī zhī mǔ zǐ zhī mìng yī jiù bù bǎo

以此思之,母子之命依旧不保。

jīn rì tè lái kòu jiàn jiāng lǎo yé wàn wàng lián jiù háo mò yú shēng de quán mǔ zǐ zhī mìng

今日特来叩见姜老爷,万望怜救毫末余生,得全母子之命。

xiǎo rén jié cǎo xián huán quǎn mǎ xiāng bào jué bù gǎn yǒu fù dà dé

小人结草衔环,犬马相报,决不敢有负大德!

zi yá yuē shù dìng nán yí

”子牙曰:“‘数定难移’。

nǐ dǎ sǐ le rén yí dāng cháng mìng

你打死了人,宜当偿命。

wǒ zěn me jiù de nǐ

我怎么救得你?

wǔ jí āi kū bài qiú yuē lǎo yé ēn shī kūn chóng cǎo mù wú chǔ bù fā cí bēi tǎng jiù de mǔ zǐ zhī mìng mò chǐ nán wàng

”武吉哀哭拜求曰:“老爷恩施,昆虫草木,无处不发慈悲,倘救得母子之命,没齿难忘!

zi yá jiàn wǔ jí lái yì qián chéng yì qiě cǐ rén hòu bì yǒu guì zi yá yuē nǐ yào wǒ jiù nǐ nǐ bài wú wèi shī wǒ fāng jiù nǐ

”子牙见武吉来意虔诚,亦且此人后必有贵,子牙曰:“你要我救你,你拜吾为师,我方救你。

wǔ jí tīng yán suí jí xià bài

”武吉听言,随即下拜。

zi yá yuē nǐ jì wèi wú dì zǐ wǒ bù dé bù jiù nǐ

子牙曰:“你既为吾弟子,我不得不救你。

rú jīn nǐ sù huí dào jiā zài nǐ chuáng qián suí nǐ duō zhǎng wā yī kēng qiàn shēn sì chǐ

如今你速回到家,在你床前,随你多长,挖一坑堑,深四尺。

nǐ zhì huáng hūn shí hòu shuì zài kēng nèi

你至黄昏时候,睡在坑内;

jiào nǐ mǔ qīn yú nǐ tóu qián diǎn yī zhǎn dēng jiǎo hòu diǎn yī zhǎn dēng

叫你母亲于你头前点一盏灯,脚后点一盏灯。

huò mǐ yě kě huò fàn yě kě zhuā liǎng bǎ sā zài nǐ shēn shàng fàng shàng xiē luàn cǎo

或米也可,或饭也可,抓两把撒在你身上,放上些乱草。

shuì guò yī yè qǐ lái zhǐ guǎn qù zuò shēng yì zài wú shì le

睡过一夜起来,只管去做生意,再无事了。

wǔ jí tīng le lǐng shī zhī mìng huí dào jiā zhōng wā kēng xíng shì

”武吉听了,领师之命,回到家中,挖坑行事。

yǒu shī wèi zhèng shī yuē

有诗为证,诗曰:

wén wáng xiān tiān shù zi yá shàn yàn xīng

文王先天数,子牙善厌星。

bù yīn wǔ jí shì yān néng zhì dì tíng

不因武吉事,焉能陟帝廷。

pán xī shēng jiāng xiāng zhōu shì chǎn tiān dīng

磻溪生将相,周室产天丁。

dà zào yuán xiāng dìng xū jiào shù hé míng

大造原相定,须教数合冥。

huà shuō wǔ jí huí dào jiā zhōng mǎn miàn xǐ róng

话说武吉回到家中,满面喜容。

mǔ shuō wǒ r nǐ qù qiú jiāng lǎo yé cǐ shì rú hé

母说:“我儿,你去求姜老爷,此事如何?

wǔ jí duì mǔ qīn yī yī shuō le yī biàn

”武吉对母亲一一说了一遍。

mǔ qīn dà xǐ suí mìng wǔ jí wā kēng diǎn dēng

母亲大喜,随命武吉挖坑点灯。

bù tí

不题。

qiě shuō zi yá sān gēng shí fēn pī fà zhàng jiàn tà gāng bù dòu tāo jué jié yìn suí yǔ wǔ jí yàn xīng

且说子牙三更时分,披发仗剑,踏罡布斗,搯诀结印,随与武吉厌星。

cì zǎo wǔ jí lái jiàn zi yá kǒu chēng shī fu xià bài

次早,武吉来见子牙,口称:“师父”,下拜。

zi yá yuē jì bài wú wèi shī zǎo wǎn tīng wú jiào xùn

子牙曰:“既拜吾为师,早晚听吾教训。

dǎ chái zhī shì fēi rǔ cháng cè

打柴之事,非汝长策。

zǎo qǐ tiāo chái huò mài dào zhōng shí lái jiǎng tán bīng fǎ

早起挑柴货卖,到中时来讲谈兵法。

fāng jīn zhòu wáng wú dào tiān xià fǎn luàn sì bǎi zhèn zhū hóu

方今纣王无道,天下反乱四百镇诸侯。

wǔ jí yuē lǎo shī fu fǎn le nà sì bǎi zhèn zhū hóu

”武吉曰:“老师父,反了那四百镇诸侯?

zi yá yuē fǎn le dōng bó hóu jiāng wén huàn lǐng bīng sì shí wàn dà zhàn yóu hún guān

”子牙曰:“反了东伯侯姜文焕,领兵四十万,大战游魂关;

nán bó hóu è shùn fǎn le lǐng sān shí wàn rén mǎ gōng dǎ sān shān guān

南伯侯鄂顺反了,领三十万人马,攻打三山关。

wǒ qián rì yǎng guān tiān xiàng jiàn xī qí bù jiǔ dāo bīng sì qǐ zá luàn fā shēng

我前日仰观天象,见西岐不久刀兵四起,杂乱发生。

cǐ shì yòng wǔ zhī qiū shàng xīn xué yì ruò néng de gōng chū shì biàn shì tiān zǐ zhī chén qǐ shì dǎ chái liǎo shì

此是用武之秋,上心学艺,若能得功出仕,便是天子之臣,岂是打柴了事。

gǔ yǔ yǒu yún jiàng xiàng běn wú zhǒng nán ér dāng zì qiáng

古语有云:‘将相本无种,男儿当自强。

yòu yuē xué chéng wén wǔ yì huò yǔ dì wáng jiā

’又曰:‘学成文武艺,货与帝王家。

yě shì nǐ bài wǒ yī chǎng

’也是你拜我一场。

wǔ jí tīng le shī fu zhī yán zǎo wǎn shàng xīn bù lí zi yá jīng xué wǔ yì jiǎng xí liù tāo

”武吉听了师父之言,早晚上心,不离子牙,精学武艺,讲习六韬。

bù biǎo

不表。

huà shuō sàn yi shēng yī rì xiǎng qǐ wǔ jí zhī shì yī qù bàn zǎi bù lái

话说散宜生一日想起武吉之事,一去半载不来。

yi shēng rù nèi tíng jiàn wén wáng qǐ zòu yuē wǔ jí dǎ sǐ wáng xiāng chén yīn jiàn bǐ yǒu lǎo mǔ zài jiā wú rén yǎng shì zòu guò zhǔ gōng fàng wǔ jí huí jiā bàn qí mǔ guān mù rì fèi zhī yòng jí lái

宜生入内庭见文王,启奏曰:“武吉打死王相,臣因见彼有老母在家,无人养侍,奏过主公,放武吉回家,办其母棺木日费之用即来;

qǐ yì bǐ jìng qī miè guó fǎ jīn jīng bàn zǎi bù lái lǐng zuì cǐ bì jiǎo huá zhī mín

岂意彼竟欺灭国法,今经半载,不来领罪,此必狡猾之民。

dài wáng kě yǎn xiān tiān shù yǐ yàn zhēn shí

大王可演先天数以验真实。

wén wáng yuē shàn

”文王曰:“善。

suí qǔ jīn qián zhàn yǎn xiōng jí

”随取金钱,占演凶吉。

wén wáng diǎn shǒu tàn yuē wǔ jí yì fēi huá mín yīn jù xíng zì tóu wàn zhàng shēn tán sì sǐ

文王点首叹曰:“武吉亦非猾民,因惧刑自投万丈深潭巳死。

ruò lùn zhèng fǎ yì fēi dòu ōu shā rén nǎi shì wù shāng rén mín zuì bù gāi sǐ

若论正法,亦非斗殴杀人,乃是误伤人民,罪不该死。

bǐ fǎn jù fǎ shēn sǐ rú wǔ jí shēn wéi kě mǐn

彼反惧法身死,如武吉深为可悯!

tàn xī liáng jiǔ jūn chén gè tuì

”叹息良久,君臣各退。

zhèng shì niǎn zhǐ guāng yīn sì jiàn guǒ rán suì yuè rú liú

正是捻指光阴似箭,果然岁月如流。

wén wáng yī rì yǔ wén wǔ xián jū wú shì jiàn chūn hé jǐng mèi liǔ shū huā fàng táo lǐ zhēng yán sháo guāng zhèng mào

文王一日与文武闲居无事,见春和景媚,柳舒花放,桃李争妍,韶光正茂。

wén wáng yuē sān chūn jǐng sè fán huá wàn wù fā shū jīn huái shuǎng chàng gū tóng zhū zǐ zhòng qīng wǎng nán jiāo xún qīng tà cuì gòng yào shān shuǐ zhī huan yǐ xiào xún fāng zhī lè

文王曰:“三春景色繁华,万物发舒,襟怀爽畅,孤同诸子、众卿,往南郊寻青踏翠,共乐山水之欢,以效寻芳之乐。

sàn yi shēng qián qǐ yuē zhǔ gōng xī rì zào líng tái yè zhào fēi xióng zhǔ xī qí de dòng liáng zhī cái zhǔ jūn yǒu xián fǔ zhī zuǒ

”散宜生前启曰:“主公,昔日造灵台,夜兆飞熊,主西岐得栋梁之才,主君有贤辅之佐。

kuàng jīn chūn guāng qíng shuǎng huā liǔ zhēng yán yī zé wéi xìng yú nán jiāo èr zé fǎng yí xián yú shān zé

况今春光晴爽,花柳争妍,一则围幸于南郊,二则访遗贤于山泽。

chén děng suí shǐ nán gōng shì xīn jiǎ bǎo jià zhèng yáo shùn yǔ mín tóng lè zhī yì

臣等随使,南宫适、辛甲保驾,正尧舜与民同乐之意。

wén wáng dà yuè suí chuán zhǐ cì zǎo nán jiāo wéi xìng xíng lè

”文王大悦,随传旨:“次早南郊围幸行乐。

cì rì nán gōng shì lǐng wǔ bǎi jiā jiāng chū nán jiāo bù yī wéi chǎng zhòng wǔ shì pī zhí tóng wén wáng chū chéng xíng zhì nán jiāo zěn jiàn de hǎo chūn guāng jǐng zhì

”次日,南宫适领五百家将出南郊,布一围场,众武士披执,同文王出城,行至南郊,怎见得好春光景致:

hé fēng piāo dòng bǎi ruǐ zhēng róng táo hóng shì huǒ liǔ nèn chéng jīn

和风飘动,百蕋争荣:桃红似火,柳嫩成金。

méng yá chū chū tǔ bǎi cǎo yǐ pái xīn fāng cǎo mián mián pù jǐn xiù jiāo huā niǎo niǎo dòu chūn fēng

萌芽初出土,百草已排新,芳草绵绵铺锦绣,娇花袅袅斗春风。

lín nèi qīng qí niǎo yùn shù wài yīn yūn yān lóng

林内清奇鸟韵,树外氤氲烟笼。

tīng huáng lí dù yǔ huàn chūn huí biàn fǎng yóu rén xíng lè

听黄鹂、杜宇唤春回,遍访游人行乐;

xù piāo huā luò róng róng guī zhào yòu tiān shuǐ miàn wén zhāng

絮飘花落,溶溶归棹,又添水面文章。

jiàn jǐ gè mù tóng duǎn dí qí niú bèi

见几个牧童短笛骑牛背;

jiàn jǐ gè tián xià chú rén yùn shǒu máng

见几个田下锄人运手忙;

jiàn jǐ gè zhāi sāng līng zhe sāng lán zǒu

见几个摘桑拎着桑篮走;

jiàn jǐ gè cǎi chá gē ba rù chá kuāng

见几个采茶歌罢入茶筐。

yī duàn qīng yī duàn hóng chūn guāng fù guì

一段青,一段红,春光富贵;

yī yuán huā yī yuán liǔ huā liǔ zhēng yán

一园花,一园柳,花柳争妍。

wú xiàn chūn guāng guān bù jìn xī biān chūn shuǐ xì yuān yāng

无限春光观不尽,溪边春水戏鸳鸯。

rén rén tān liàn chūn sān yuè liú liàn chūn guāng què dòng xīn

人人贪恋春三月,留恋春光却动心。

quàn jūn xiū cuò sān chūn jǐng yī cùn guāng yīn yī cùn jīn

劝君休错三春景,一寸光阴一寸金。

huà shuō wén wáng tóng zhòng wén wǔ chū jiāo wài xíng lè gòng xiǎng sān chūn zhī jǐng

话说文王同众文武出郊外行乐,共享三春之景。

xíng zhì yī shān jiàn yǒu wéi chǎng bù chéng luó wǎng

行至一山,见有围场,布成罗网。

wén wáng yī jiàn xǔ duō jiā jiāng pī jiān zhí ruì shǒu zhí sǎo gān gāng chā huáng yīng liè quǎn xióng wēi wàn zhuàng

文王一见许多家将披坚执锐,手执扫杆钢叉,黄鹰猎犬,雄威万状。

zěn jiàn de

怎见得:

liè liè jīng qí shì huǒ huī huī zào gài zhē tiān

烈烈旌旗似火,辉辉造盖遮天。

jǐn yī xiù ǎo jià huáng yīng huā mào zhēng yī qiān liè quǎn

锦衣绣袄驾黄鹰,花帽征衣牵猎犬。

fěn qīng zhān lì dǎ sǎ zhū yīng

粉青毡笠,打洒朱缨。

fěn qīng zhān lì yī chí hé yè wǔ qīng fēng

粉青毡笠,一池荷叶舞清风;

dǎ sǎ zhū yīng kāi fàng táo huā fú shuǐ miàn

打洒朱缨,开放桃花浮水面。

zhī jiàn gǎn zhāng liè quǎn zuān tiān yào zǐ dài hóng yīng

只见:赶獐猎犬,钻天鹞子带红缨;

zhuō tù huáng yīng tuō mào jīn biāo shuāng fèng chì

捉兔黄鹰,拖帽金彪双凤翅。

huáng yīng qǐ qù kōng zhōng yǎo zhuì yù tiān é

黄鹰起去,空中咬坠玉天鹅;

è quǎn lái shí jiù dì tuō fān méi huā lù

恶犬来时,就地拖番梅花鹿。

qīng jǐn bái jí jǐn bào huā biāo

青锦白吉,锦豹花彪。

qīng jǐn bái jí yù zhǎng gān xuè jiàn mǎn shēn hóng

青锦白吉,遇长杆血溅满身红;

jǐn bào huā biāo féng lì rèn xuè lín chū tǔ chì

锦豹花彪,逢利刃血淋出土赤。

yě jī zhe jiàn chuān zhù èr chì zěn néng fēi

野鸡着箭,穿住二翅怎能飞;

lú cí zāo chā pū dì líng máo nán zhǎn zhèng

鸬鹚遭叉,扑地翎毛难展挣。

dà gōng shè qù qīng zhuāng bái lù zěn táo shēng

大弓射去,青妆白鹿怎逃生;

yào jiàn lái shí liàn què bān jiū nán huí bì

药箭来时,练雀班鸠难回避。

jīng qí zhāo zhǎn luàn zòng héng gǔ xiǎng luó míng shēng ne hǎn

旌旗招展乱纵横,鼓响锣鸣声呐喊。

dǎ wéi rén gè gè xīn měng yǔ liè jiāng gè gè huān xīn

打围人个个心猛,与猎将各各欢欣。

dēng yá sài guò sōu shān hǔ tiào jiàn yóu rú chū hǎi lóng

登崖赛过搜山虎,跳涧犹如出海龙。

huǒ pào gāng chā lián dì gǔn wō gōng fú nǔ bàng kōng xíng

火炮钢叉连地滚,窝弓伏弩傍空行。

cháng tiān tīng yǒu tiān é jiào kāi lóng yòu fàng hǎi dōng qīng

长天听有天鹅叫,开笼又放海东青。

huà shuō wén wáng jiàn zěn yàng gè guāng jǐng máng wèn shàng dài fū cǐ shì yí gè wéi chǎng wèi hé shè yú cǐ shān

话说文王见怎样个光景,忙问:“上大夫,此是一个围场,为何设于此山?

yi shēng mǎ shàng qiàn shēn dá yuē jīn rì qiān suì yóu chūn xíng lè gòng xìng chūn guāng

”宜生马上欠身答曰:“今日千岁游春行乐,共幸春光。

nán jiāng jūn yǐ shè cǐ wéi chǎng sì zhǔ gōng dǎ liè xíng xìng yǐ chàng xīn qíng yì bù wǎng xíng lè yī fān jūn chén gòng lè

南将军已设此围场,俟主公打猎行幸,以畅心情,亦不枉行乐一番,君臣共乐。

wén wáng tīng shuō zhèng sè yuē dài fū zhī yán chà yǐ

”文王听说,正色曰:“大夫之言差矣!

xī fú xī huáng dì bù yòng rú máo ér chēng zhì shèng

昔伏羲黄帝不用茹毛,而称至圣。

dāng shí yǒu shǒu xiàng míng yuē fēng hòu jìn rú máo yǔ fú xī

当时有首相名曰风后,进茹毛与伏羲;

fú xī yuē cǐ xiān shí jiē bǎi shòu zhī ròu wú rén jī ér shí qí ròu kě ér yǐn qí xuè yǐ zhī wèi zī yǎng zhī dào

伏羲曰:‘此鲜食皆百兽之肉,吾人饥而食其肉,渴而饮其血,以之为滋养之道;

bù zhī wú yù qí shēng rěn lìng bǐ sǐ cǐ xīn hé rěn

不知吾欲其生,忍令彼死,此心何忍。

zhèn jīn bù shí qín shòu zhī ròu níng shí bǎi cǎo zhī sù

朕今不食禽兽之肉,宁食百草之粟。

gè quán shēng mìng yǐ yǎng tiān hé wú shāng wú hài qǐ bù wèi měi

各全生命以养天和,无伤无害,岂不为美。

fú xī jū hóng huāng zhī shì wú bǎi gǔ zhī měi tǎng bù rú máo xiān shí

’伏羲居洪荒之世,无百谷之美,倘不茹毛鲜食;

kuàng rú jīn wǔ gǔ kě yǐ yǎng shēng féi gān zú yǐ yuè kǒu gū yǔ qīng tà qīng xíng lè yǐ shǎng cǐ sháo huá fēng jǐng jīn yù chěng gū děng zhī lè zhuī mí zhú lù jiào qiáng bǐ shèng

况如今五谷可以养生,肥甘足以悦口,孤与卿踏青行乐,以赏此韶华风景,今欲骋孤等之乐,追麋逐鹿,较强比胜;

chěng yīng xióng yú liè jiào zhī jiān qín shòu hé gū ér zāo cǐ shā lù zhī cǎn

骋英雄于猎较之间,禽兽何辜,而遭此杀戮之惨!

qiě dāng cǐ zhī shí yáng chūn zhà qǐ zhèng wàn wù shēng yù zhī shí ér xíng cǐ sù shā zhī zhèng cǐ rén rén suǒ tòng xīn zhě yě

且当此之时,阳春乍启,正万物生育之时,而行此肃杀之政,此仁人所痛心者也。

gǔ rén dāng shēng bù jiǎn tǐ tiān de hǎo zhǔ zhī rén

古人当生不翦,体天地好主之仁。

gū yǔ qīng děng hé dǎo cǐ bù rén zhī shì zāi

孤与卿等何蹈此不仁之事哉。

sù mìng nán gōng shì jiāng wéi chǎng qù le

速命南宫适,将围场去了!

zhòng jiāng chuán zhǐ wén wáng yuē gū yǔ zhòng qīng zài mǎ shàng huān yǐn xíng lè

”众将传旨,文王曰:“孤与众卿,在马上欢饮行乐。

guān wàng lái wǎng shì nǚ fēn yún tà qīng zǐ mò dòu cǎo fāng cóng huò xié jiǔ ér lè xī biān huò ōu gē ér xíng lǜ pǔ jūn chén mǎ shàng xīn rán ér tàn yuē zhèng shì jūn zhèng chén xián shì mín yí lè

”观望来往士女纷纭,踏青紫陌,斗草芳丛,或携酒而乐溪边,或讴歌而行绿圃,君臣马上,忻然而叹曰:“正是君正臣贤,士民怡乐。

yi shēng mǎ shàng qiàn bèi dá yuē zhǔ gōng xī qí zhī de shèng sì yáo tiān

”宜生马上欠背答曰:“主公,西岐之地胜似尧天。

jūn chén zhèng yǐ lǐ xíng lè zhī jiàn nà biān yī huǒ yú rén zuò gē ér lái

”君臣正迤逦行乐,只见那边一伙渔人作歌而来:

yì xī chéng tāng sǎo jié shí shí yī zhēng xī zì gé shǐ

“忆昔成汤扫桀时,十一征兮自葛始。

táng táng zhèng dà yìng tiān rén yì yī jǔ mín ān zhǐ

堂堂正大应天人,义一举民安止。

jīn jīng liù bǎi yǒu yú nián zhù wǎng ēn bō jiāng xiē xī

今经六百有余年,祝网恩波将歇息。

xuán ròu wèi lín jiǔ zuò chí lù tái jī xuè gāo qiān chǐ

悬肉为林酒作池,鹿台积血高千尺。

nèi huāng yú sè wài huāng qín cáo cáo sì hǎi fèi shēn yín

内荒于色外荒禽,嘈嘈四海沸呻吟。

wǒ cáo běn shì cāng hǎi kè xǐ ěr bù tīng wáng guó yīn

我曹本是沧海客,洗耳不听亡国音。

rì zhú hóng tāo gē hào hào yè guān xīng dǒu chuí gū diào

日逐洪涛歌浩浩,夜观星斗垂孤钓。

gū diào bù rú tiān dì kuān bái tóu fǔ yǎng tiān dì lǎo

孤钓不如天地宽,白头俯仰天地老。

wén wáng tīng yú rén gē ba duì sàn yi shēng yuē cǐ gē yùn dù qīng qí qí zhōng bì dìng yǒu dà xián yǐn yú cǐ de

文王听渔人歌罢,对散宜生曰:“此歌韵度清奇,其中必定有大贤隐于此地。

wén wáng mìng xīn jiǎ yǔ gū bǎ zuò gē xián rén qǐng lái xiāng jiàn

”文王命辛甲:“与孤把作歌贤人请来相见。

xīn jiǎ lǐng zhǐ jiāng zuò xia mǎ yī kē xiàng qián lì shēng yán yuē nèi zhōng yǒu xián rén qǐng chū lái jiàn wú qiān suì

”辛甲领旨,将坐下马一磕,向前厉声言曰:“内中有贤人,请出来见吾千岁!

nèi xiē yú rén qí qí guì xià dá yuē wú děng dōu shì xián rén

”那些渔人齐齐跪下,答曰:“吾等都是‘闲’人。

xīn jiǎ yuē nǐ men wèi hé dōu shì xián rén

”辛甲曰:“你们为何都是贤人?

yú rén yuē wǒ děng zǎo chén chū hù bǔ yú zhè shí jié huí lái wú shì gù cǐ wǒ děng jù shì xián rén

”渔人曰:“我等早晨出户捕鱼,这时节回来无事,故此我等俱是‘闲’人。

bù yī shí wén wáng mǎ dào

”不一时,文王马到。

xīn jiǎ xiàng qián qǐ yuē cǐ nǎi jù shì yú rén fēi xián rén yě

辛甲向前启曰:“此乃俱是渔人,非贤人也。

wén wáng yuē gū tīng zuò gē yùn dù qīng qí nèi zhōng dìng yǒu dà xián

”文王曰:“孤听作歌,韵度清奇,内中定有大贤。

zhòng yú rén yuē cǐ gē fēi xiǎo rén suǒ zuò

”众渔人曰:“此歌非小人所作。

lí cǐ sān shí wǔ lǐ yǒu yī pán xī xī zhōng yǒu yī lǎo rén shí cháng zuò cǐ gē wǒ men ěr biān tīng de shú le gù cǐ suí kǒu chàng chū cǐ gē shí fēi xiǎo mín suǒ zuò

离此三十五里,有一磻溪,溪中有一老人,时常作此歌,我们耳边听的熟了,故此随口唱出此歌,实非小民所作。

wén wáng yuē zhū wèi qǐng huí

”文王曰:“诸位请回。

zhòng yú rén kòu tóu qù le

”众渔人叩头去了。

wén wáng mǎ shàng xiǎng gē zhōng zhī wèi hǎo gè xǐ ěr bù tīng wáng guó yīn

文王马上想歌中之味,好个“洗耳不听亡国音。

páng yǒu dài fū sàn yi shēng qiàn bèi yán yuē xǐ ěr bù tīng wáng guó yīn zhě hé yě

”旁有大夫散宜生欠背言曰:“‘洗耳不听亡国音’”者何也?

chāng yuē dài fū bù zhī me

”昌曰:“大夫不知么?

yi shēng yuē chén yú bù zhī shēn yì

”宜生曰:“臣愚不知深意。

chāng yuē cǐ yī jù nǎi yáo wáng fǎng shùn tiān zǐ gù shì

”昌曰:“此一句乃尧王访舜天子故事。

xī yáo yǒu dé nǎi shēng bù xiào zhī nán

昔尧有德,乃生不肖之男;

hòu yáo wáng kǒng shī mín wàng sī xíng fǎng chá yù yào ràng wèi

后尧王恐失民望,私行访察,欲要让位。

yī rì xíng zhì shān pì yōu jìng zhī xiāng jiàn yī rén yǐ xī lín shuǐ jiāng yī xiǎo piáo r zài shuǐ zhōng zhuǎn

一日行至山僻幽静之乡,见一人倚溪临水,将一小瓢儿在水中转。

yáo wáng wèn yuē gōng wèi hé jiāng cǐ piáo zài shuǐ zhōng zhuǎn

尧王问曰:‘公为何将此瓢在水中转?

qí rén xiào yuē wú kàn pò shì qíng què le míng lì qù le jiā sī qì le qī zǐ lí ài yù shì fēi zhī mén pāo hóng chén zhī jìng bì chǔ shēn lín jī yán shū shí yí lè lín quán yǐ zhōng tiān nián píng shēng zhī yuàn zú yǐ

’其人笑曰:‘吾看破世情,却了名利,去了家私,弃了妻子,离爱欲是非之门,抛红尘之径,避处深林,虀盐蔬食,怡乐林泉,以终天年,平生之愿足矣。

yáo wáng tīng ba dà xǐ cǐ rén yǎn kōng yī shì wáng fù guì zhī róng yuǎn shì fēi zhī jìng zhēn nǎi rén jié yě

’尧王听罢大喜,‘此人眼空一世,亡富贵之荣,远是非之境,真乃仁杰也。

gū jiāng cǐ dì wèi zhèng gāi ràng tā

孤将此帝位正该让他。

wáng yuē xián zhě wú fēi tā rén zhèn nǎi dì yáo

’王曰:‘贤者,吾非他人,朕乃帝尧。

jīn jiàn dà xián yǒu dé yù jiāng tiān zǐ zhī wèi ràng ěr kě fǒu

今见大贤有德,欲将天子之位让尔,可否?

qí rén tīng ba jiāng xiǎo piáo ná qǐ yī jiǎo tà de fěn suì liǎng zhī shǒu yǎn zhù ěr duǒ fēi pǎo pǎo zhì xī biān xǐ ěr

’其人听罢,将小瓢拿起,一脚踏的粉碎,两只手掩住耳朵,飞跑跑至溪边洗耳。

zhèng xǐ zhī jiān yòu yǒu yī rén qiān yī zhī niú lái chī shuǐ

正洗之间,又有一人牵一只牛来吃水。

qí rén yuē nà jūn zǐ niú lái chī shuǐ le

其人曰:‘那君子,牛来吃水了。

nà rén zhǐ guǎn xǐ ěr

’那人只管洗耳。

qí rén yòu yuē cǐ ěr yǒu duō shǎo huì wū zhǐ guǎn xǐ

其人又曰:‘此耳有多少秽污,只管洗?

nà rén xǐ wán fāng kāi kǒu dá yuē fāng cái dì yáo ràng wèi yǔ wǒ bǎ wǒ shuāng ěr dōu wū le gù cǐ xǐ le yī huì yǒu wù cǐ niú chī shuǐ

’那人洗完,方开口答曰:‘方才帝尧让位与我,把我双耳都污了,故此洗了一会,有误此牛吃水。

qí rén tīng le bǎ niú qiān zhì shàng liú ér yǐn nà rén yuē wéi shèn shì biàn zǒu

’其人听了,把牛牵至上流而饮,那人曰:‘为甚事便走?

qí rén yuē shuǐ bèi nǐ xǐ wū le rú hé yòu wū wú niú kǒu

’其人曰:‘水被你洗污了,如何又污吾牛口?

dāng shí gāo jié zhī shì rú cǐ

’当时高洁之士如此。

cǐ yī jù nǎi shì xǐ ěr bù wén wáng guó yīn

此一句乃是‘洗耳不闻亡国音’。

zhòng guān zài mǎ shàng jù tīng wén wáng tán jiǎng xiān cháo xīng fèi hòu guó yí zōng

”众官在马上俱听文王谈讲先朝兴废,后国遗踪。

jūn chén mǎ shàng chuán bēi gòng xiǎng yǔ mín tóng lè

君臣马上传杯共享,与民同乐。

jiàn le xiē táo hóng lǐ bái yā lǜ é huáng yīng shēng liáo lì zǐ yàn ní nán fēng chuī bù guǎn yóu rén zuì dú yǒu sān chūn jǐng sè xīn

见了些桃红李白,鸭绿鹅黄,莺声嘹呖,紫燕呢喃,风吹不管游人醉,独有三春景色新。

jūn chén zhèng xíng jiàn yì qǐ qiáo fū zuò gē ér lái

君臣正行,见一起樵夫作歌而来:

fèng fēi fá xī lín fēi wú dàn jiē shì zhì yǒu lóng wū

“凤非乏兮麟非无,但嗟世治有隆污。

lóng xīng yún chū hǔ shēng fēng shì rén màn xī xún xián lù

龙兴云出虎生风,世人慢惜寻贤路。

jūn bú jiàn gēng shēn yě fū xīn lè yáo shùn yǔ lí chú

君不见耕莘野夫,心乐尧舜与黎锄。

bù yù chéng tāng sān shǐ pìn huái bào jīng lún xué zuǒ tú

不遇成汤三使聘,怀抱经纶学左徒。

yòu bú jiàn yī fù yán zi xiāo xiāo lì gān hán chu

又不见一傅岩子,萧萧笠甘寒楚。

dāng nián bù rù gāo zōng mèng lín yǔ zhōng shēn cáng bǎn tǔ

当年不入高宗梦,霖雨终身藏版土。

gǔ lái xián dá rǔ ér róng qǐ tè wú rén zhōng shuǐ hǔ

古来贤达辱而荣,岂特吾人终水浒。

qiě héng mù dí gē qīng zhòu màn huà lí niú gēng bái yún

且横牧笛歌清昼,慢叱黎牛耕白云。

wáng hóu fù guì xié huī xià yǎng tiān yī xiào sì míng jūn

王侯富贵斜晖下,仰天一笑俟明君。

wén wáng tóng wén wǔ mǎ shàng tīng de gē shēng shèn shì qí yì nèi zhōng bì yǒu dà xián

文王同文武马上听得歌声甚是奇异,内中必有大贤。

mìng xīn jiǎ qǐng xián zhě xiāng jiàn

命辛甲:“请贤者相见。

xīn jiǎ lǐng mìng pāi mǎ qián lái jiàn yī huǒ qiáo rén yán yuē nǐ men nèi zhōng kě yǒu xián zhě

”辛甲领命,拍马前来,见一伙樵人,言曰:“你们内中可有贤者?

qǐng chū lái yǔ wú dài wáng xiāng jiàn

请出来与吾大王相见。

zhòng rén fàng xià dān ér jù yán nèi zhōng bìng wú xián zhě

”众人放下担儿,俱言:“内中并无贤者。

bù yī shí wén wáng mǎ zhì

”不一时文王马至。

xīn jiǎ huí fù yuē nèi wú xián shì

辛甲回复曰:“内无贤士。

wén wáng yuē gē yùn qīng qí nèi zhōng qǐ wú xián shì

”文王曰:“歌韵清奇,内中岂无贤士?

zhōng yǒu yī rén yuē cǐ gē fēi wú suǒ zuò

”中有一人曰:“此歌非吾所作。

qián biān shí lǐ dì míng pán xī qí zhōng yǒu yī lǎo sōu zhāo mù chuí gān xiǎo mín děng dǎ chái huí lái pán xī shǎo xiē zhāo xī tīng chàng cǐ gē zhòng rén tīng de shú le gù cǐ suí kǒu chàng chū

前边十里,地名磻溪,其中有一老叟,朝暮垂竿,小民等打柴回来,磻溪少歇,朝夕听唱此歌,众人听得熟了,故此随口唱出。

bù zhī dài wáng jià lín yǒu shī huí bì nǎi zǐ mín zhī zuì yě

不知大王驾临,有失回避,乃子民之罪也。

wáng yuē jì wú xián shì ěr děng zàn tuì

”王曰:“既无贤士,尔等暂退。

zhòng jiē qù le wén wáng zài mǎ shàng zhǐ guǎn sī niàn

”众皆去了,文王在马上只管思念。

yòu xíng le yí lù yǔ wén wǔ bǎ zhǎn xìng bù néng jǐn

又行了一路,与文武把盏,兴不能尽。

chūn guāng míng mèi huā liǔ fāng yán hóng lǜ jiāo jiā zhuāng diǎn chūn sè

春光明媚,花柳芳妍,红绿交加,妆点春色。

zhèng xíng zhī jiān zhī jiàn yī rén tiāo zhe yī dān chái chàng gē ér lái

正行之间,只见一人挑着一担柴唱歌而来:

chūn shuǐ yōu yōu chūn cǎo qí jīn yú wèi yù yǐn pán xī

“春水悠悠春草奇,金鱼未遇隐磻溪。

shì rén bù shí gāo xián zhì zhǐ zuò xī biān lǎo diào jī

世人不识高贤志,只作溪边老钓矶。

wén wáng tīng de gē shēng jiē tàn yuē qí zāi

文王听得歌声,嗟叹曰:“奇哉!

cǐ zhōng bì yǒu dà xián

此中必有大贤。

yi shēng zài mǎ shàng kàn nà tiāo chái de hǎo xiàng huá mín wǔ jí

”宜生在马上看那挑柴的好像猾民武吉。

yi shēng yuē zhǔ gōng fāng cái zuò gē zhě xiàng sì dǎ sǐ wáng xiāng de wǔ jí

宜生曰:“主公,方才作歌者像似打死王相的武吉。

wáng yuē dài fū chà yǐ

”王曰:“大夫差矣!

wǔ jí yǐ sǐ wàn zhàng shēn tán zhī zhōng

武吉已死万丈深潭之中。

qián yǎn xiān tiān qǐ yǒu wǔ jí hái zài zhī lǐ

前演先天,岂有武吉还在之理。

yi shēng kàn de shí le suí mìng xīn miǎn yuē nǐ shì bú shì ná lái

”宜生看的实了,随命辛免曰:“你是不是拿来。

xīn miǎn zǒu mǎ xiàng qián

”辛免走马向前。

wǔ jí jiàn shì wén wáng jià zhì huí bì bù jí bǎ chái xiē xià guì zài chén āi

武吉见是文王驾至,回避不及,把柴歇下,跪在尘埃。

xīn miǎn kàn shí guǒ rán shì wǔ jí

辛免看时,果然是武吉。

xīn miǎn huí jiàn wén wáng qǐ yuē guǒ shì wǔ jí

辛免回见文王,启曰:“果是武吉。

wén wáng wén yán mǎn miàn tòng hóng jiàn jí dà shēng hē yuē pǐ fū

”文王闻言,满面通红,见吉大声喝曰:“匹夫!

zěn gǎn qī gū tài shèn

怎敢欺孤太甚!

suí duì yi shēng yuē dài fū zhè děng jiǎo huá nì mín xū dāng jiā děng kān wèn

”随对宜生曰:“大夫,这等狡猾逆民,须当加等勘问。

shā shāng rén mín duǒ zhòng tóu qīng zuì yǔ shā rén děng

杀伤人民,躲重投轻,罪与杀人等。

jīn fēi wèi wǔ jí táo duǒ zé xiān tiān shù jìng yǒu chà cuò hé yǐ chuán shì

今非谓武吉逃躲,则先天数竟有差错,何以传世。

wǔ jí qì bài zài dì zòu yuē jí nǎi shǒu fǎ fèng gōng zhī mín bù gǎn kuáng bèi

”武吉泣拜在地,奏曰:“吉乃守法奉公之民,不敢狂悖。

zhǐ yīn wù shāng rén mìng qián qù wèn yī lǎo sōu

只因误伤人命,前去问一老叟。

lí cǐ jiān sān lǐ

离此间三里,

dì míng pán xī

地名磻溪,

cǐ rén nǎi dōng hǎi xǔ zhōu rén shì

此人乃东海许州人氏,

xìng jiāng

姓姜,

míng shàng

名尚,

zì zi yá

字子牙,

dào hào fēi xióng

道号飞熊,

jiào xiǎo rén bài tā wèi shī

叫小人拜他为师,

chuán yǔ xiǎo rén huí jiā wā yī kēng

传与小人:回家挖一坑,

jiào xiǎo rén shuì zài lǐ miàn

叫小人睡在里面,

yòng cǎo gài zài shēn shàng

用草盖在身上,

tóu qián diǎn yī zhǎn dēng

头前点一盏灯,

jiǎo hòu diǎn yī zhǎn dēng

脚后点一盏灯,

cǎo shàng yòng mǐ yī bǎ sā zài shàng miàn

草上用米一把撒在上面,

shuì dào tiān míng

睡到天明,

zhǐ guǎn dǎ chái

只管打柴,

zài bù fáng shì

再不妨事。

qiān suì yé lóu yǐ shàng qiě tān shēng qǐ yǒu rén bù xī mìng

千岁爷,‘蝼蚁尚且贪生,岂有人不惜命。

zhī jiàn yi shēng mǎ shàng qiàn shēn hè yuē gōng xǐ dài wáng

’”只见宜生马上欠身贺曰:“恭喜大王!

wǔ jí jīn yán cǐ rén dào hào fēi xióng zhèng yīng líng tái zhī zhào

武吉今言此人,道号飞熊,正应灵台之兆。

xī rì shāng gāo zōng yè mèng fēi xióng ér de fù shuō

昔日商高宗夜梦飞熊而得傅说;

jīn rì dài wáng mèng fēi xióng yīng de zi yá

今日大王梦飞熊,应得子牙。

jīn dài wáng xíng lè zhèng yìng qiú xián

今大王行乐,正应求贤。

wàng dài wáng xuān shè wǔ jí wú zuì lìng wǔ jí wǎng qián lín qǐng xián shì xiāng jiàn

望大王宣赦武吉无罪,令武吉往前林请贤士相见。

wǔ jí kòu tóu fēi bēn lín zhōng qù le

”武吉叩头,飞奔林中去了。

qiě shuō wén wáng jūn chén jiāng zhì lín qián bù gǎn jīng dòng xián shì lí shù jiàn zhī de wén wáng xià mǎ tóng yi shēng bù xíng rù lín

且说文王君臣将至林前,不敢惊动贤士,离数箭之地,文王下马,同宜生步行入林。

qiě shuō wǔ jí gǎn jìn lín lái bú jiàn shī fu xīn xià zháo huāng

且说武吉赶进林来,不见师父,心下着慌;

yòu jiàn wén wáng jìn lín

又见文王进林。

yi shēng wèn yuē xián shì zài fǒu

宜生问曰:“贤士在否?

wǔ jí dá yuē fāng cái zài cǐ zhè huì bú jiàn le

”武吉答曰:“方才在此,这会不见了。

wén wáng yuē xián shì kě yǒu bié jū

”文王曰:“贤士可有别居?

wǔ jí dào qián biān yǒu yī cǎo shè

”武吉道:“前边有一草舍。

wǔ jí yǐn wén wáng jià zhì mén shǒu

”武吉引文王驾至门首。

wén wáng yǐ shǒu fǔ mén yóu kǒng zào cì

文王以手抚门,犹恐造次。

zhī jiàn lǐ miàn lái yī xiǎo tóng kāi mén

只见里面来一小童开门。

wén wáng xiào liǎn wèn yuē lǎo shī zài fǒu

文王笑脸问曰:“老师在否?

tóng yuē bù zài le

”童曰:“不在了。

tóng dào you xián xíng

同道友闲行。

wén wáng wèn yuē shén shí huí lái

”文王问曰:“甚时回来?

tóng zǐ dá yuē bù dìng

”童子答曰:“不定。

huò jiù lái huò yī èr rì huò sān wǔ píng gěng fú zōng féng shān yù shuǐ huò shī huò you biàn tán xuán lùn dào gù wú dìng qī

或就来,或一二日,或三五,萍梗浮踪,逢山遇水,或师或友,便谈玄论道,故无定期。

yi shēng zài bàng yuē chén qǐ zhǔ gōng qiú xián pìn jié lǐ dāng qián chéng

”宜生在傍曰:“臣启主公:求贤聘杰,礼当虔诚。

jīn rì lái yì wèi chéng yi qí yuǎn bì

今日来意未诚,宜其远避。

xī shàng gǔ shén nóng bài cháng sāng xuān yuán bài lǎo péng huáng dì bài fēng hòu tāng bài yī yǐn xū dāng mù yù zhāi jiè zé jí rì yíng pìn fāng shì jìng xián zhī lǐ

昔上古神农拜常桑,轩辕拜老彭,黄帝拜风后,汤拜伊尹,须当沐裕斋戒,择吉日迎聘,方是敬贤之礼。

zhǔ gōng qiě zàn qǐng jià huí

主公且暂请驾回。

wén wáng yuē dài fū zhī yán shì yě

”文王曰:“大夫之言是也。

mìng wǔ jí suí jià rù cháo

命武吉随驾入朝。

wén wáng xíng zhì xī biān jiàn guāng jǐng xī qí lín mù yōu kuàng

”文王行至溪边,见光景稀奇,林木幽旷。

nǎi zuò shī yuē

乃作诗曰:

zǎi gē shān hé bù yuǎn yóu dà xián bào fù kě tóng móu cǐ lái bú jiàn chuí gān sōu tiān xià rén chóu jǐ rì xiū

“宰割山河布远猷,大贤抱负可同谋,此来不见垂竿叟,天下人愁几日休。

yòu jiàn lǜ yīn zhī xià zuò shí zhī páng yú gān piāo zài shuǐ miàn bú jiàn zi yá xīn zhōng shèn shì yì yàng

又见绿阴之下,坐石之旁,鱼竿飘在水面,不见子牙,心中甚是悒怏。

fù yín shī yuē

复吟诗曰:

qiú xián yuǎn chū dào xī tóu bú jiàn xián rén zhī jiàn diào yī zhú qīng sī chuí lǜ liǔ mǎn jiāng hóng rì shuǐ kōng liú

“求贤远出到溪头,不见贤人只见钓,一竹青丝垂绿柳,满江红日水空流。

wén wáng yóu liú liàn bù shě yi shēng fù quàn wén wáng fāng suí zhòng wén wǔ huí cháo

文王犹留恋不舍,宜生复劝,文王方随众文武回朝。

dǐ mù jìn xī qí jù dào diàn qián wén wáng chuán zhǐ lìng bǎi guān jù bù bì gè guī fǔ dì dōu zài diàn tíng sù zhāi sān rì tóng qù yíng qǐng dà xián

抵暮,进西岐,俱到殿前,文王传旨,令百官:“俱不必各归府第,都在殿廷宿斋三日,同去迎请大贤。

nèi yǒu dà jiàng jūn nán gōng shì jìn yuē pán xī gōu sōu kǒng shì xū míng dài wáng wèi zhī zhēn shí ér yǐ lóng lǐ yíng qǐng tǎng yán guò qí shí bù guò fèi zhǔ gōng yī piàn zhēn chéng jìng wèi yú fū suǒ nòng

”内有大将军南宫适进曰:“磻溪钩叟恐是虚名,大王未知真实,而以隆礼迎请,倘言过其实,不过费主公一片真诚,竟为愚夫所弄。

yī chén yú jiàn zhǔ gōng yì bù bì rú cǐ fèi xīn dài chén míng rì zì qù qǐng lái

依臣愚见,主公亦不必如此费心,待臣明日自去请来。

rú guǒ cái fù qí míng zhǔ gōng zài yǐ lóng lǐ jiā zhī wèi wǎn

如果才副其名,主公再以隆礼加之未晚。

rú guǒ xū míng kě huà ér bù yòng yòu hé bì zhǔ gōng zhāi sù ér hòu qǐng jiàn zāi

如果虚名,可叱而不用,又何必主公斋宿而后请见哉。

yi shēng zài páng lì shēng yán yuē jiāng jūn

”宜生在旁厉声言曰:“将军!

cǐ shì bú shì rú cǐ shuō

此事不是如此说!

fāng jīn tiān xià huāng huāng sì hǎi dǐng fèi xián rén jūn zǐ duō yǐn yán gǔ

方今天下荒荒,四海鼎沸,贤人君子多隐岩谷。

jīn fēi xióng yìng zhào shàng tiān chuí xiàng tè cì dà xián zhù wǒ huáng jī shì xī qí zhī fú zé yě

今飞熊应兆,上天垂象,特赐大贤助我皇基,是西岐之福泽也。

cǐ shí zì dāng xué gǔ rén qiú xián pò jū luán zhī xí qǐ de rú jìn rì yù xián rén zhī zì shòu zāi

此时自当学古人求贤,破拘挛之习,岂得如近日欲贤人之自售哉。

jiāng jūn qiè bù kě shuō rú shì zhī yán shǐ zhū chén xiè dài

将军切不可说如是之言,使诸臣懈怠!

wén wáng wén yán dà yuè yuē dài fū zhī yán zhèng hé gū yì

”文王闻言大悦,曰:“大夫之言,正合孤意。

yú shì bǎi guān jù zài diàn tíng xiē sù sān rì rán hòu pìn qǐng zi yá

”于是百官俱在殿廷歇宿三日,然后聘请子牙。

hòu yǒu shī yuē

后有诗曰:

xī qí chéng zhōng gǔ yuè xuān wén wáng pìn qǐng tài gōng xián

西岐城中鼓乐喧,文王聘请太公贤。

zhōu jiā cóng cǐ huáng jī gù jiǔ wǔ wèi zūn bā bǎi nián

周家从此皇基固,九五为尊八百年。

wén wáng cóng sàn yi shēng zhī yán zhāi sù sān rì

文王从散宜生之言,斋宿三日。

zhì dì sì rì mù yù zhěng yī jí qí jīng chéng wén wáng duān zuò luán yú káng tái pìn lǐ

至第四日,沐浴整衣,极其精诚,文王端坐銮舆,扛抬聘礼。

wén wáng bǎi liè chē mǎ chéng háng qián wǎng pán xī lái yíng zi yá

文王摆列车马成行,前往磻溪,来迎子牙。

fēng wǔ jí wèi wǔ dé jiāng jūn

封武吉为武德将军。

shēng huáng mǎn dào jìng chū xī qí

笙簧满道,竟出西岐。

bù zhī jīng dòng duō shǎo rén mín fú lǎo xié yòu lái kàn yíng xián

不知惊动多少人民,扶老携幼,来看迎贤。

dàn jiàn

但见:

qí fēn wǔ cǎi gē jǐ qiāng qiāng

旗分五采,戈戟锵锵。

shēng huáng fú dào yóu rú hè lèi luán míng

笙簧拂道,犹如鹤泪鸾鸣;

huà gǔ dōng dōng yī sì léi shēng gǔn gǔn

画鼓咚咚,一似雷声滚滚。

duì zǐ mǎ rén rén xǐ yuè jīn wú shì gè gè huān xīn

对子马人人喜悦,金吾士个个欢忻。

wén zài dōng kuān páo dà xiù

文在东,宽袍大袖;

wǔ zài xi guàn jiǎ pī jiān

武在西,贯甲披坚。

máo gōng suì zhōu gōng dàn zhào gōng shì bì gōng róng sì xián zuǒ zhǔ

毛公遂、周公旦、召公奭、毕公荣,,四贤佐主;

bó dá bó shì shū yè shū xià děng bā jùn xiāng suí

伯达、伯适、叔夜、叔夏等八俊相随。

chéng nèi yīn yūn xiāng mǎn dào guō wài ruì cǎi jié chéng xiáng

城内氤氲香满道,郭外瑞彩结成祥。

shèng zhǔ jiàng lín xī tǔ de bù fù wǔ fèng lì qí shān

圣主降临西土地,不负五凤立岐山。

wàn mín qí xiǎng shēng píng rì yǔ zhòu yōng xī bā bǎi nián

万民齐享升平日,宇宙雍熙八百年。

fēi xióng rén zhào xìng zhōu shì gǎn dé wén wáng pìn dà xián

飞熊仁兆兴周室,感得文王聘大贤。

wén wáng dài lǐng zhòng wén wǔ chū guō jìng wǎng pán xī ér lái

文王带领众文武出郭,径往磻溪而来。

xíng zhì sān shí wǔ lǐ zǎo zhì lín xià

行至三十五里,早至林下。

wén wáng chuán zhǐ shì zú zàn zài lín wài zhá zhù bù bì shēng yáng kǒng jīng dòng xián shì

文王传旨:“士卒暂在林外札住,不必声扬,恐惊动贤士。

wén wáng xià mǎ tóng sàn yi shēng bù xíng rù de lín lái zhī jiàn zi yá bèi zuò xī biān

”文王下马,同散宜生步行,入得林来,只见子牙背坐溪边。

wén wáng qiāo qiāo de xíng zhì gēn qián lì yú zi yá zhī hòu zi yá míng zhī jià lín

文王悄悄的行至跟前,立于子牙之后,子牙明知驾临。

gù zuò gē yuē

故作歌曰:

xī fēng qǐ xī zì yún fēi suì yǐ mù xī jiāng yān wèi

“西风起兮自云飞,岁已暮兮将焉为?

wǔ fèng míng xī zhēn zhǔ xiàn chuí gān diào xī zhī wǒ xī

五凤鸣兮真主现,垂竿钓兮知我稀。

zi yá zuò gē bì

子牙作歌毕。

wén wáng yuē xián shì kuài lè fǒu

文王曰:“贤士快乐否?

zi yá huí tóu kàn jiàn wén wáng máng qì gān yī bàng fǔ fú kòu de yuē zǐ mín bù zhī jià lín yǒu shī yíng hòu wàng xián wáng shù shàng zhī zuì

”子牙回头,看见文王,忙弃竿一傍,俯伏叩地曰:“子民不知驾临,有失迎候,望贤王恕尚之罪。

wén wáng máng fú zhù bài yán yuē jiǔ mù xiān shēng qián gù bù qián

”文王忙扶住,拜言曰:“久慕先生,前顾不虔;

chāng zhī bù gōng jīn tè zhāi jiè zhuān chéng bài yè

昌知不恭,今特斋戒,专诚拜谒。

de dǔ xiān shēng zūn yán shí chāng zhī xìng yě

得睹先生尊颜,实昌之幸也。

mìng yi shēng fú xián shì qǐ

”命宜生:“扶贤士起。

zi yá gōng shēn ér lì

”子牙躬身而立。

wén wáng xiào róng xié zi yá zhì máo shè zhī zhōng

文王笑容携子牙至茅舍之中。

zi yá zài bài wén wáng tóng bài

子牙再拜,文王同拜。

wáng yuē jiǔ yǎng gāo míng wèi de xiāng jiàn

王曰:“久仰高明,未得相见。

jīn xìng jiē fēng biāo qí líng jiào huì chāng shí sān shēng zhī xìng yǐ

今幸接丰标,祇聆教诲,昌实三生之幸矣。

zi yá bài ér yán yuē shàng nǎi lǎo xiǔ fēi cái bù kān gù wèn

”子牙拜而言曰:“尚乃老朽非才,不堪顾问。

wén bù zú ān bāng wǔ bù zú dìng guó hé méng xián wáng wǎng gù shí rǔ luán yú yǒu gū shèng yì

文不足安邦,武不足定国,荷蒙贤王枉顾,实辱銮舆,有辜圣意。

yi shēng zài bàng yuē xiān shēng bù bì guò qiān wú jūn chén mù yù qián chéng tè shēn wēi chén zhuān xīn pìn qǐng

”宜生在傍曰:“先生不必过谦,吾君臣沐浴虔诚,特申微忱,专心聘请。

jīn tiān xià fēn fēn dìng ér yòu luàn dāng jīn tiān zǐ yuǎn xián jìn nìng huāng yín jiǔ sè cán nüè shēng mín zhū hóu biàn luàn mín bù liáo shēng

今天下纷纷,定而又乱,当今天子,远贤近佞,荒淫酒色,残虐生民,诸侯变乱,民不聊生。

wú zhǔ zhòu yè sī wéi bù ān zhěn xí

吾主昼夜思维,不安枕席。

jiǔ mù xiān shēng dà dé cè yǐn xī yán tè jù xiǎo pìn xiān shēng bù qì gòng zuǒ míng shí wú zhǔ xìng shèn shēng mín xìng shèn

久慕先生大德,侧隐溪岩,特具小聘,先生不弃,共佐明时,吾主幸甚,生民幸甚。

shén rì xiān shēng hé kǔ yǐn xiōng zhōng zhī qí móu rěn shēng mín zhī tú tàn

甚日先生何苦隐胸中之奇谋,忍生民之涂炭;

hé bù yī zhǎn xù yú āi cǐ qióng dú chū shuǐ huǒ ér zhì zhī shēng píng

何不一展绪余,哀此茕独,出水火而置之升平。

cǐ xiān shēng fù zǎi zhī dé bu shi zhī rén yě

此先生覆载之德,不世之仁也。

yi shēng jiāng pìn lǐ bǎi kāi

”宜生将聘礼摆开。

zi yá kàn le sù mìng tóng ér shōu qì

子牙看了,速命童儿收讫。

yi shēng jiāng luán yú tuī guò qǐng zi yá dēng yú

宜生将銮舆推过,请子牙登舆。

zi yá guì ér gào yuē lǎo chén hé méng hóng ēn yǐ lǐ xiāng pìn

子牙跪而告曰:“老臣荷蒙洪恩,以礼相聘。

shàng yǐ gǎn jī fēi qiǎn zěn gǎn chéng zuò luán yú yuè míng jiàn fēn

尚已感激非浅,怎敢乘坐銮舆,越名僭分。

zhè gè duàn rán bù gǎn

这个断然不敢!

wén wáng yuē gū yù xiān xiāng shè tè yà xiān shēng bì rán chéng zuò bù fù sù xīn

”文王曰:“孤预先相设,特迓先生,必然乘坐,不负素心。

zi yá zài sān bù gǎn tuī zǔ shù cì jué bù gǎn zuò yi shēng jiàn zi yá jiān yì bù cóng nǎi duì wén wáng yuē xián rén jì bù shèng yú wàng zhǔ gōng cóng xián zhě zhī qǐng

”子牙再三不敢,推阻数次,决不敢坐,宜生见子牙坚意不从,乃对文王曰:“贤人既不乘舆,望主公从贤者之请。

kě jiāng dài wáng xiāo yáo mǎ qǐng chéng

可将大王逍遥马请乘。

zhǔ gōng shèng yú

主公乘舆。

wáng yuē ruò shì rú cǐ yǒu shī gū shù rì zhī qián jìng yě

”王曰:“若是如此,有失孤数日之虔敬也。

bǐ cǐ yòu tuī ràng shù fān wén zhèng nǎi shèng yú zi yá chéng mǎ

”彼此又推让数番,文正乃乘舆,子牙乘马。

huān shēng zài dào shì mǎ xuān áng

欢声载道,士马轩昂。

shí zhí xǐ jí zhī chén zi yá lái shí nián yǐ bā shí

时值喜吉之辰,子牙来时,年已八十。

yǒu shī tàn yuē

有诗叹曰:

wèi shuǐ xī tóu yī diào gān shuāng jiǎo jiǎo liǎng yún pó

渭水溪头一钓竿,霜皎皎两云皤。

xiōng héng xīng dǒu chōng xiāo hàn qì tǔ hóng ní sǎo rì hán

胸横星斗冲霄汉,气吐虹霓扫日寒。

yǎng lǎo lái guī xī bó xià bì wēi pàn qì jiù wáng guān

养老来归西伯下,避危拚弃旧王冠。

zì cóng mèng rù fēi xióng hòu bā bǎi yú nián xiǎng diàn ān

自从梦入飞熊后,八百余年享奠安。

huà shuō wén wáng pìn zi yá jìn le xī qí wàn mín zhēng kàn wú bù xīn yuè

话说文王聘子牙,进了西岐,万民争看,无不忻悦。

zi yá zhì cháo mén xià mǎ

子牙至朝门下马。

wén wáng shēng diàn zi yá cháo hè bì wén wáng fēng zi yá wèi yòu líng tái chéng xiàng zi yá xiè ēn piān diàn shè yàn bǎi guān xiāng hè duì yǐn

文王升殿,子牙朝贺毕,文王封子牙为右灵台丞相,子牙谢恩,偏殿设宴,百官相贺对饮。

qí shí jūn chén yǒu fǔ lóng hǔ yǒu yī

其时君臣有辅,龙虎有依。

zi yá zhì guó yǒu fāng ān mín yǒu fǎ jiàn jiàn yǒu tiáo xíng xíng yǒu kuǎn

子牙治国有方,安民有法,件件有条,行行有款。

xī qí qǐ zào xiāng fǔ

西岐起造相府。

cǐ shí yǒu bào chuán jìn wǔ guān

此时有报传进五关。

sì shuǐ guān shǒu jiāng hán róng jù shū wǎng cháo gē yán jiāng shàng xiāng zhōu

汜水关守将韩荣具疏往朝歌,言姜尚相周。

bù zhī zi yá hòu shì rú hé qiě tīng xià huí fēn jiě

不知子牙后事如何,且听下回分解。

✦ You read 第二十四回

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.