阅微草堂笔记 · 纪昀 · Chapter 101 of 108

卷二十二·滦阳续录四(3)

PinyinModern Translation
Size

mén rén wáng tíng shào yán xīn zhōu yǒu yǐ pín zhōu fù zhě qù jǐ èr zài hū zì guī

门人王廷绍言,忻州有以贫鬻妇者,去几二载,忽自归。

yún chū bǐ mǎi shí yǐn zhì yī rén jiā xuán yǒu yī dào shì zhì xié zhī rù shān yì shén yí jù rán yè yǐ mài yǔ wú rú hé

云初彼买时,引至一人家,旋有一道士至,携之入山,意甚疑惧,然业已卖与,无如何。

dào shì lìng bì mù jí wén liǎng ěr fēng sōu sōu é lìng kāi mù yǐ zài yī gāo fēng shàng shì lú huá jié yǒu fù nǚ èr shí yú rén gòng lái wèn xùn

道士令闭目,即闻两耳风飕飕,俄令开目,已在一高峰上,室庐华洁,有妇女二十余人,共来问讯。

yún cǐ shì xiān fǔ wú kǔ yě

云此是仙府,无苦也。

yīn wèn dào cǐ hé shì yuē gēng fān shì zǔ shī qǐn ěr

因问到此何事,曰:更番侍祖师寝耳。

cǐ jiān jīn yín rú shān jī zhū cuì jǐn xiù jiā yáo zhēn guǒ jiē yì shǐ guǐ shén suí hū lì zhì fú shí rì yòng jiē bǐ nǐ wáng hóu

此间金银如山积,珠翠锦绣,嘉肴珍果,皆役使鬼神,随呼立至,服食日用,皆比拟王侯。

wéi měi yuè yī huí xiǎo tòng chǔ yì bù hài ěr

惟每月一回小痛楚,亦不害耳。

yīn zhǐ yuē cǐ chù cāng kù cǐ chù páo chú cǐ wǒ bèi jū chǔ cǐ zǔ shī jū chǔ

因指曰:此处仓库,此处庖厨,此我辈居处,此祖师居处。

zhǐ zuì gāo chù liǎng shì yuē cǐ zǔ shī bài yuè bài dǒu chù cǐ zǔ shī liàn yín chù

指最高处两室曰:此祖师拜月拜斗处,此祖师炼银处。

yì yǒu gěi shǐ zhī rén rán wú yī nán zǐ yě

亦有给使之人,然无一男子也。

zì shì měi bái zhòu zé hū rù jiàn zhěn xí zhì yè zé zǔ shī shēng tán lǐ bài shǐ gè guī qǐn

自是每白昼则呼入荐枕席,至夜则祖师升坛礼拜,始各归寝。

wéi yuè xìn luò hóng hòu zé jìng chǐ nèi wài yī yǐ hóng róng wèi jù gěng fù dà mù shàng shǒu zú bù néng sī háo dòng bìng yǐ mián wán zhì kǒu yīn bù néng shēng zǔ shī chí jīn guǎn rú zhù xún shì mài xué cì rù liǎng bì liǎng gǔ ròu nèi shǔn xī qí xuè pō wéi kù dú

惟月信落红后,则净褫内外衣,以红绒为巨绠,缚大木上,手足不能丝毫动,并以绵丸窒口,喑不能声,祖师持金管如箸,寻视脉穴,刺入两臂两股肉内,吮吸其血,颇为酷毒。

shǔn xī hòu yǐ yào mò sǎn chuàng kǒng jí bù jué tòng qǐng kè jié jiā

吮吸后,以药末糁创孔,即不觉痛,顷刻结痂。

cì rì jiā luò rú chū yǐ

次日痂落如初矣。

qí dì jí gāo

其地极高,

fǔ shì yún yǔ jiē zài xià

俯视云雨皆在下,

hū yī rì kuáng biāo dǒu qǐ

忽一日狂飚陡起,

hēi yún rú mò yā shān dǐng

黑云如墨压山顶,

léi diàn jī shè

雷电激射,

shì jí kě bù

势极可怖,

zǔ shī huáng jù

祖师惶遽,

hū èr shí yú nǚ

呼二十余女,

bìng luǒ lù huán bào qí shēn rú ròu píng fēng

并裸露环抱其身如肉屏风,

huǒ guāng rù shì zhě shù cì

火光入室者数次,

jiē yī chè jí fǎn

皆一掣即返,

é yī lóng zhǎo dà rú jī

俄一龙爪大如箕,

yú rén cóng zhōng jué zǔ shī qù

于人丛中攫祖师去,

pī lì yī shēng

霹雳一声,

shān gǔ zhèn dòng

山谷震动,

tiān dì huì míng

天地晦冥,

jué hūn mào rú shuì

觉昏瞀如睡,

mèng shāo xǐng zé yǐ wò dào páng

梦稍醒则已卧道旁。

xún wèn jū rén zhī qù jiā jǐn shù bǎi lǐ nǎi yǐ bì chuàn yì bì yī zhē tǐ qǐ shí de guī yě

询问居人,知去家仅数百里,乃以臂钏易敝衣遮体,乞食得归也。

xīn zhōu rén shàng yǒu jí jiàn cǐ fù zhě miàn sè kū gǎo bù jiǔ huàn zhài ér zú

忻州人尚有及见此妇者,面色枯槁,不久患瘵而卒。

gài jīng xuè wéi dào shì cǎi jǐn yǐ

盖精血为道士采尽矣。

jù qí suǒ yán gài jí shāo jīn yù nǚ zhī shì qí shù líng huàn rú shì shàng bù miǎn yú tiān zhū

据其所言,盖即烧金御女之士,其术灵幻如是,尚不免于天诛。

kuàng bù dé qí chuán tú shòu wàng rén zhī gǔ huò ér jì de shén xian bù yì diān zāi

况不得其传,徒受妄人之蛊惑,而冀得神仙,不亦傎哉。

jiāng nán wú xiào lián zhū shí jūn zhī mén shēng yě měi cái yāo shì qí fù shì yǐ shēn xùn ér lǚ yì bù néng sǐ hū dēng xià xiào lián xíng jiàn yuē yì cǎi fú zé sǐ yǐ

江南吴孝廉,朱石君之门生也,美才夭逝,其妇誓以身殉,而屡缢不能死,忽灯下孝廉形见曰:易彩服则死矣。

cóng qí yán guǒ jué

从其言果绝。

xiào lián xiāng rén lù qí shì zhēng shī zuò zhě shén zhòng yú yì wèi tí èr lǜ ér shí jūn wéi zuò mù zhì yú xiào lián zhī kǎn kě liè fù zhī kāng kǎi jiē shēn zhì dào xī ér cǐ shì yī zì bù jí

孝廉乡人录其事,征诗,作者甚众,余亦为题二律,而石君为作墓志,于孝廉之坎坷,烈妇之慷慨,皆深致悼惜,而此事一字不及。

huò yí qí xiāng rén zhī fěn shì yú yuē fēi yě wén zhāng liú bié gè yǒu tǐ cái

或疑其乡人之粉饰,余曰:非也,文章流别,各有体裁。

guō pú zhù shān hǎi jīng mù tiān zǐ chuán yú xī wáng mǔ shì pū xù qì xiáng

郭璞注山海经穆天子传,于西王母事,铺叙綦详;

qí zhù ěr yǎ shì de yú xi zhì xī wáng mǔ jù bù guò yuē xī fāng hūn huāng zhī guó ér yǐ bù gēng yì yī yǔ yě

其注尔雅释地,于西至西王母句,不过曰西方昏荒之国而已,不更益一语也。

gài zhù jīng zhī tǐ cái dāng rú shì ěr

盖注经之体裁当如是耳。

jīn shí zhī wén yǔ shǐ chuán xiāng biǎo lǐ bù kě yǔ bài guān zá jì bǐ yì bù kě yǔ cí fù bǐ

金石之文,与史传相表里,不可与稗官杂记比,亦不可与词赋比。

shí jūn bó jí qún shū shēn zhì zhù zuò zhī liú bié qí bù zhe cǐ shì yú mù zhì gǔ wén fǎ yě qǐ yǐ qí wěi ér xuē zhī zāi

石君博极群书,深知著作之流别,其不著此事于墓志,古文法也,岂以其伪而削之哉。

yú lǎo duō yí wàng jì xiào lián míng chéng fú liè fù zhī xìng shì jìng bù néng yì gū cún qí lüè yú cǐ

余老多遗忘,记孝廉名承绂,烈妇之姓氏,竟不能忆,姑存其略于此。

sì hù bì huí luán dāng gèng qiú qí shì zhuàng xiáng zhe zhī yān

俟扈跸回銮,当更求其事状详著之焉。

lǎo pú shī xiáng cháng chéng mǎ yè xíng zhì zhāng bái sì yě kōng kuàng hēi àn zhōng yǒu shù rén zhì shā ní mǎ jīng sī bù jìn xiáng zhī shì guǐ huà zhī yuē wǒ bù zhì ěr xū mù jiān hé wéi fàn wǒ

老仆施祥,尝乘马夜行至张白,四野空旷,黑暗中有数人掷沙泥,马惊嘶不进,祥知是鬼,叱之曰:我不至尔墟墓间,何为犯我?

qún guǐ yé yú yuē zì zuò jù ěr shuí yǔ ěr lùn lǐ

群鬼揶揄曰:自作剧耳,谁与尔论理。

xiáng nù yuē jì bù lùn lǐ shì xún dòu yě

祥怒曰:既不论理,是寻斗也。

jí xià mǎ yǐ biān héng jī zhī xuān hǒng liáng jiǔ lì qiě bù dí mǎ yòu tiào liáng chè qí zhǒu yì fāng jiǒng jí hū yáo jiàn yī guǐ kuáng bēn lái lì shēng hū yuē cǐ wú hǎo yǒu ěr děng wú zào cì

即下马,以鞭横击之,喧哄良久,力且不敌,马又跳踉掣其肘,意方窘急,忽遥见一鬼狂奔来,厉声呼曰:此吾好友,尔等毋造次。

qún guǐ suì sàn xiáng shàng mǎ chí guī yì bù jí wèn qí wèi shuí

群鬼遂散,祥上马驰归,亦不及问其为谁。

cì rì xié jiǔ yú zuó chù diàn zhī qí shì líng xiǎng jì rán bù yīng yǐ

次日,携酒于昨处奠之,祈示灵响,寂然不应矣。

xiáng zhī suǒ you bù guò sī yǎng tú gū ěr ér jiǔ quán zhī xià gù rén zhī qíng nǎi rú shì

祥之所友,不过厮养屠沽耳,而九泉之下,故人之情乃如是。

mén rén wú zhōng qiáo cháng zuò rú yuàn xiǎo zhuàn yù yán huá jī yǐ wén wèi xì yě

门人吴钟侨尝作如愿小传,寓言滑稽,以文为戏也。

hòu zuò shǔ zhōng yī lìng zhí jīn chuān zhī yì yǐ jiān yùn huǒ yào mò yú lù shī wén jiē sàn yì wéi cǐ piān ǒu de yú gù zhǐ zhōng fù lù yú cǐ

后作蜀中一令,值金川之役,以监运火药殁于路,诗文皆散佚,惟此篇偶得于故纸中,附录于此。

qí cí yuē rú yuàn zhě shuǐ fǔ zhī nǚ shén xī péng zé qīng hóng jūn yǐ zèng lú líng ōu míng zhě shì yě yǐ shì shì néng gěi rén zhī qiú gù yǒu shì míng

其词曰:如愿者,水府之女神,昔彭泽清洪君以赠庐陵欧明者是也,以事事能给人之求,故有是名。

shuǐ fǔ zài zài jiē yǒu zhī qí yù yǔ bù yù zé xì rén zhī lù mìng ěr

水府在在皆有之,其遇与不遇,则系人之禄命耳。

yǒu sì rén tóng fǎng dào shè lì jiāng hǎi yù lóng shén zhào zhī yuē jiàn rǔ děng jīng jìn jīn gè cì rú yuàn yī

有四人同访道,涉历江海,遇龙神召之曰:鉴汝等精进,今各赐如愿一。

jí yǒu sì nǚ zǐ suí háng qí yī rén qiú wú bù huò yì jí shì bù shù yuè bìng qiě sǐ nǚ zǐ yuē jīn shì zhī suǒ xiǎng jiē qián shēng zhī suǒ jī jūn sù shēng suǒ jī jīn shù yuè xiāo jǐn yǐ

即有四女子随行,其一人求无不获,意极适,不数月病且死,女子曰:今世之所享,皆前生之所积,君夙生所积,今数月销尽矣。

qǐng guī bào mìng shì rén guǒ bù qǐ

请归报命,是人果不起;

yòu yī rén qiú wú bù huò yì yóu wèi yǐ zhì dōng yuè qiú xiān lì jù rú guā zhě nǚ zǐ yuē xī hè kě yíng shì bù kě yàn fēi shén dào suǒ néng gěi yì cí qù

又一人求无不获,意犹未已,至冬月求鲜荔巨如瓜者,女子曰:溪壑可盈,是不可餍,非神道所能给,亦辞去;

yòu yī rén suǒ qiú yǒu huò yǒu bù huò yǐ jiù nǚ zǐ nǚ zǐ yuē shén dào zhī lì yì yǒu chà děng wú yǒu néng zhì bù néng zhì yě rán rì zhōng bì zè yuè yíng bì kuī yǒu suǒ bù zú zhèng jūn zhī fú bú jiàn bǐ xiān shì zhě hu

又一人所求,有获有不获,以咎女子,女子曰:神道之力亦有差等,吾有能致不能致也,然日中必昃,月盈必亏,有所不足,正君之福,不见彼先逝者乎?

shì rén tì rán nǚ zǐ suì suí zhī bù qù

是人惕然,女子遂随之不去;

yòu yī rén suī de rú yuàn wèi cháng yǒu qiú rú yuàn shí wéi zì zhì zhī yì cù rán bù zì ān nǚ zǐ yuē jūn dào gāo yǐ jūn fú hòu yǐ tiān dì jiàn zhī guǐ shén yòu zhī wú qiú zhī huò shí bèi yǒu qiú kě wú dài hu wǒ wǒ wéi yīn zuǒ yòu zhī ér yǐ yǐ

又一人虽得如愿,未尝有求,如愿时为自致之,亦蹙然不自安,女子曰:君道高矣,君福厚矣,天地鉴之,鬼神佑之,无求之获,十倍有求,可无待乎我,我惟阴左右之而已矣。

tā rì xiāng yù gè dào qí shì huò xǐ huò chàng yuē xī zāi shì zhě zhī bù wén yě

他日相遇,各道其事,或喜或怅,曰:惜哉,逝者之不闻也。

cǐ zhōng qiáo nòng bǐ

此钟侨弄笔。

jiǎo kuài zhī wén ǒu yī wéi zhī yǐ zī chéng quàn yì wú suǒ bù kě

狡狯之文,偶一为之,以资惩劝,亦无所不可。

rú lěi dú lián piān dòng chéng juàn zhì zé fēi zhù shū zhī tǐ yǐ

如累牍连篇,动成卷帙,则非著书之体矣。

guō shí zhōu yán hé nán yī jù shì huàn chéng guī lǐ nián liù shí yú yǐ qiáng jiàn rú shào zhuàng héng xù yòu qiè sān sì rén

郭石洲言,河南一巨室,宦成归里,年六十余矣,强健如少壮,恒蓄幼妾三四人。

zhì èr shí suì zé zhì lián jù ér jià zhī

至二十岁,则治奁具而嫁之。

jiē wǎn rán wán bì qǔ zhě duō yīn sòng qí dé rén yì duō lè yǐ nǚ zhōu zhī

皆宛然完璧,娶者多阴颂其德,人亦多乐以女鬻之。

rán zài qí jiā shí zhěn qīn xiá nì yǔ cháng rén tóng huò yǐ wéi dàn qǔ hóng qiān gōng yào ěr huò yǐ wéi tú yuè ěr mù shí lǎo bù néng nán mò zhī qí shěn yě

然在其家时,枕衾狎昵与常人同,或以为但取红铅供药饵,或以为徒悦耳目,实老不能男,莫知其审也。

hòu qí jiā bì ǎo sī xiè zhī shí shǐ nǚ ér nán yín ěr

后其家婢媪私泄之,实使女而男婬耳。

yǒu lǎo yǒu mì kòu xū shí shū bù zì huì yuē wú xuè qì shàng shèng bù néng jué shì yù yù nǚ yóu kě yǐ shēng zǐ shí jù wéi shēn hòu lèi

有老友密叩虚实,殊不自讳,曰:吾血气尚盛,不能绝嗜欲,御女犹可以生子,实惧为身后累;

yù yú nán sè yòu jù ài gōng zhī shì wèi zǐ sūn xiū

欲渔男色,又惧艾䂵之事,为子孙羞。

shì yǐ chū cǐ jiān dào yě

是以出此间道也。

cǐ shì qí chuàng gǔ suǒ wèi wén

此事奇创,古所未闻。

fu guī fáng zhī nèi hé suǒ bù yǒu chuáng dì shì kě wù shēn lùn wéi suì suì zhuǎn yì shǐ liáng jiā nǚ de zài jià míng shì yú rén yǒu sǔn ér bù jī qí hūn qī bù sǔn qí zhēn tǐ yòu shì yú rén yǒu ēn

夫闺房之内,何所不有,床第事可勿深论,惟岁岁转易,使良家女得再嫁名,似于人有损,而不稽其婚期,不损其贞体,又似于人有恩。

cǐ zhǒng gōng àn jìng wú yǐ duàn qí shì fēi

此种公案,竟无以断其是非。

gē jiè zhōu qián bèi yuē shì bù nán duàn

戈芥舟前辈曰:是不难断。

zhí shì qí duō cái fǎ wài zòng yín ěr

直恃其多财,法外纵婬耳。

xī dòu èr dōng zhī xíng jié bì liú qí yù hán zhī yī qīn huán xiāng zhī zī fǔ zì yǐ wéi dé cǐ lǎo zhī yǒu ēn yì ruò shì ér yǐ yǐ

昔窦二东之行劫,必留其御寒之衣衾,还乡之资斧,自以为德,此老之有恩亦若是而已矣。

lǐ yǒu yī shì zhě jiǎo jié duō lì jiān xí jì jī chāo jù zhī shù liǎng sān zhàng zhī gāo kě piān rán shàng liǎng sān zhàng zhī kuò kě piān rán yuè yě

里有一士者,矫捷多力,兼习技击超距之术,两三丈之高,可翩然上,两三丈之阔,可翩然越也。

yú yòu shí yóu jí jiàn zhī cháng qiú dǔ qí jì shǐ yú lì yī guò tīng zhōng yú miàn xiàng qián mén zé lì qián mén wài miàn xiāng duì yú zhuǎn miàn hòu mén zé lì hòu mén wài miàn xiāng duì rú shì zhě qī bā dù

余幼时犹及见之,尝求睹其技,使余立一过厅中,余面向前门,则立前门外,面相对,余转面后门,则立后门外面相对,如是者七八度。

gài yī yuè jí fēi guò wū jí ěr

盖一跃即飞,过屋脊耳。

hòu guò dù lín zhèn yù yī you yāo yǐn qiáo pàn jiǔ sì zhōng jiǔ hān gòng lì hé àn you yuē néng yuè cǐ hu

后过杜林镇,遇一友,邀饮桥畔酒肆中,酒酣,共立河岸,友曰:能越此乎?

yī shì yīng shēng sǒng shēn guò you zhāo shǐ hái yīng shēng yòu zhì

一士应声耸身过,友招使还,应声又至。

zú fu jí àn bù yú àn yǐ jiāng pǐ jìn shuǐ dǒu lì chù kāi liè yǒu wén yī shì wèi jiàn wù tà qí shàng àn bēng èr chǐ xǔ suì suí zhī zhuì hé shùn liú ér qù

足甫及岸,不虞岸已将圮,近水陡立处开裂有纹,一士未见误踏其上,岸崩二尺许,遂随之坠河,顺流而去。

sù bù xí shuǐ dàn cóng bō xīn yǒng qǐ shù chǐ néng zhí shàng ér bù néng páng jìn àn réng zhuì shuǐ zhōng rú shì shù sì lì jìn jìng ruò yān

素不习水,但从波心踊起数尺,能直上而不能旁近岸,仍坠水中,如是数四,力尽竟溺焉。

gài tiān xià zhī huàn mò dà yú yǒu suǒ shì

盖天下之患,莫大于有所恃。

shì cái zhě zhōng yǐ cái bài shì shì zhě zhōng yǐ shì bài shì zhì zhě zhōng yǐ zhì bài shì lì zhě zhōng yǐ lì bài

恃财者终以财败,恃势者终以势败,恃智者终以智败,恃力者终以力败。

yǒu suǒ shì zé gǎn yú dǎo xiǎn gù yě

有所恃,则敢于蹈险故也。

tián hóu sōng yán yú luán yáng mǎi yī láo shān zhàng zì tí shī yuē yuè xī huā chén bàn wǒ xíng lù dāng tǎn chù yì fáng qīng gǎn yīn shì ěr xīn wú lǜ biàn xiàng qí qū bù bù píng

田侯松岩于滦阳买一劳山杖,自题诗曰:月夕花晨伴我行,路当坦处亦防倾,敢因恃尔心无虑,便向崎岖步不平。

sī zhēn yuè lì zhī yán kě guì ér pèi zhě yǐ

斯真阅历之言,可贵而佩者矣。

cāng zhōu qì shuǐ jǐng yǒu lǎo ní yuē huì shī fu bù zhī qí wèi hào yì bù zhī shì cǐ huì zì fǒu dàn xiāng yán hū zhī yún ěr

沧洲憩水井,有老尼曰慧师父,不知其为号,亦不知是此慧字否,但相沿呼之云尔。

yú yòu shí cháng jiàn qí chū rù wài zǔ zhāng gōng jiā jiè lǜ jǐn yán bìng táng bù shí

余幼时,尝见其出入外祖张公家,戒律谨严,并糖不食。

yuē táng yì zhū zhī suǒ diǎn chéng yě

曰:糖亦猪脂所点成也。

bù yī qiú yuē qǐn pí yǔ shí ròu tóng yě

不衣裘,曰:寝皮与食肉同也。

bù yī chóu juàn yuē yī chǐ zhī bó qiān cán zhī mìng yě

不衣绸绢,曰:一尺之帛,千蚕之命也。

gòng fó miàn jīn bì zì zhì yuē shì zhōng jiē yǐ zú tà yě

供佛面筋,必自制,曰:市中皆以足踏也。

fén xiāng bì qiāo shí qǔ huǒ yuē zào huō bù jié yě

焚香必敲石取火,曰:灶火不洁也。

qīng zhāi yī shí qǔ zú zì jǐ bù yíng yíng mù huà

清斋一食,取足自给,不营营募化。

wài zǔ jiā yī pú fù yǐ yī bù wèi shī ní shú shì shi zhī yuē bù shī xū yòng jǐ cái fāng wèi gōng dé

外祖家一仆妇,以一布为施,尼熟视识之,曰:布施须用己财,方为功德。

zhái zhōng wèi shī cǐ bù chī xiǎo bì shù rén fú qǐ shòu rú cǐ wù yé

宅中为失此布,笞小婢数人,佛岂受如此物耶?

fù yǐ qíng gào yuē chū wèi bù yǒu shù shí shū wèi bì yī yī xì jiǎn gù ǒu qǔ qí yī bù liào lèi rén shòu chuí chǔ rì xiāng zǔ zhòu xīn shí bù ān gù bù shī qiú qiǎn zuì ěr

妇以情告,曰:初谓布有数十疋,未必一一细检,故偶取其一,不料累人受捶楚,日相诅咒,心实不安,故布施求忏罪耳。

ní zhì hái zhī yuē rán zé hé bù mì sòng yuán chǔ rén yì de bái rǔ yì zì ān yé

尼掷还之曰:然则何不密送原处,人亦得白,汝亦自安耶?

hòu fù sǐ shù nián qí dì zǐ nǎi xiè qí shì gù rén dé zhī zhī

后妇死数年,其弟子乃泄其事,故人得知之。

qián lóng jiǎ xū yǐ hài jiān nián yǐ qī bā shí yǐ hū guò yú jiā yún jiāng yì tán zhè sì lǐ fó wèi xiǎo ní shòu jiè

乾隆甲戌乙亥间,年已七八十矣,忽过余家,云将诣潭柘寺礼佛,为小尼受戒。

yú ǒu huà qián shì yáo shǒu yuē shí wú cǐ shì xiǎo yāo ní ráo shé ěr

余偶话前事,摇首曰:实无此事,小妖尼饶舌耳。

xiāng yǔ tàn qí zhōng hòu

相与叹其忠厚。

lín xíng suǒ yú tí fó diàn yī é yú shǔ zhào chūn jiàn dài shū

临行,索余题佛殿一额,余属赵春涧代书。

hé zhǎng yuē shuí shū jí qǐ tí shuí míng fú qián wù zuò kuáng yǔ wèi yì zhào míng nǎi chí qù hòu bù zài lái

合掌曰:谁书即乞题谁名,佛前勿作诳语,为易赵名,乃持去,后不再来。

jìn wèn cāng zhōu rén wú shí zhī zhě yǐ

近问沧洲人,无识之者矣。

yòu jǐng chéng tiān qí miào yī sēng

又景城天齐庙一僧,

zhù chí guǒ chéng zhī dì sān dì zǐ

住持果成之第三弟子,

shì rén jìng zhī

士人敬之,

wú bù chēng yuē sān shī fù

无不称曰三师父,

suì yì qí míng

遂佚其名,

guǒ chéng dì zǐ pō bù xiào

果成弟子颇不肖,

duō sàn ér tuō bō sì fāng

多散而托钵四方,

wéi cǐ sēng bù zhuì zōng fēng

惟此僧不坠宗风,

wú dà shā zhī kè shì jǐng qì

无大刹知客市井气,

yì wú fǎ zuò chán shī jiāo guì qì

亦无法座禅师骄贵气,

jiè lǜ jīng kǔ

戒律精苦,

suī qiān lǐ yì dǎ bāo tú bù

虽千里亦打包徒步,

cóng bù chéng chē mǎ

从不乘车马。

xiān xiōng qíng hú cháng yù zhī zhōng tú kǔ yāo tóng chē zhōng bù kěn yě

先兄晴湖,尝遇之中途,苦邀同车,终不肯也。

guān lì zhì miào dài zhī lǐ wú jiā

官吏至庙,待之礼无加。

tián fū yě lǎo zhì miào dài zhī lǐ bù jiǎn

田夫野老至庙,待之礼不减。

duō bù shī shǎo bù shī wú bù shī dài zhī lǐ rú yī

多布施,少布施,无布施,待之礼如一。

chán sòng zhī yú wéi duān zuò yī shì rù qí miào rú wú rén zhě qí xíng shì rú shì yān ér yǐ

禅诵之余,惟端坐一室,入其庙如无人者,其行事如是焉而已。

rán lǐ zhī nán fù wú bù yuē sān shī fù dào xíng qīng gāo

然里之男妇,无不曰:三师父道行清高。

jí wèn qí dào héng ān zài qīng gāo ān zài zé máng rán bù néng yīng

及问其道行安在,清高安在,则茫然不能应。

qí suǒ yǐ gǎn dòng rén xīn zhèng bù zhī hé gù yǐ

其所以感动人心,正不知何故矣。

cháng yǐ wèn yáo ān gōng gōng yuē jù ěr suǒ jiàn yǒu bù qīng bù gāo chù yé

尝以问姚安公,公曰:据尔所见,有不清不高处耶?

wú bù qīng bù gāo jí qīng gāo yǐ

无不清不高,即清高矣。

ěr bì yù xī fēi bēi dù wéi shàn zhī shí yé

尔必欲锡飞杯渡为善知识耶?

cǐ yī ní yī sēng yì bǐ fǎ zhōng zhī dú xíng zhě yǐ

此一尼一僧,亦彼法中之独行者矣。

sān shī fù niè pán bù jiǔ qí míng dāng yǒu rén zhī

三师父涅盘不久,其名当有人知。

sì jiàn xiāng shì zhū sūn bèi shǐ guī ér xún zhī miào zhōng

俟见乡试诸孙辈,使归而询之庙中。

jiǔ zhōu zhī dà jiān dào shì wú dì wú zhī yì wú rì wú zhī jūn bù wéi yì yě

九州之大,奸盗事无地无之,亦无日无之,均不为异也。

zhì dào ér shāo bié yú dào jiū bù néng bù wèi zhī dào jiān ér shāo bié yú jiān jiū bù néng bù wèi zhī jiān sī wèi yì yǐ

至盗而稍别于盗,究不能不谓之盗,奸而稍别于奸,究不能不谓之奸,斯为异矣。

dào ér rén xǔ suì qí dào jiān ér rén xǔ suì qí jiān sī gèng yì yǐ

盗而人许遂其盗,奸而人许遂其奸,斯更异矣。

nǎi yòu xiāng chù lì fā xiāng qiān lì xi fā rú dǐng fèi xi rú diàn chè bù yóu yì zhī yì hu

乃又相触立发,相牵立息,发如鼎沸,息如电掣,不尤异之异乎?

jiù shì ān gōng wǔ zhāng yán yǒu zhōng nián shī ǒu zhě yǐ yǒu zi yǐ fù mǎi yī yǒu fū zhī fù xìng kòng zhì yǒu shù yóu kě xiāng ān

舅氏安公五章言,有中年失偶者,已有子矣,复买一有夫之妇,幸控制有术,犹可相安。

jì ér shì rén sǐ píng rì sī xù xī zài cǐ fù shǒu qí zi wēi wén ér suǒ zhī shì wú zuǒ zhèng fù fú chéng yě

既而是人死,平日私蓄,悉在此妇手,其子微闻而索之,事无佐证,妇弗承也。

hòu zhēn zhī qí cáng zhù chù

后侦知其藏贮处,

nǎi yè zhōng xué bì rù shì

乃夜中穴壁入室,

fāng kāi qiè xié chū

方开箧携出,

fù jué

妇觉,

dà hào yǒu zéi

大号有贼,

jiā zhòng jīng qǐ

家众惊起,

gè chí xiè rù

各持械入,

qí zi cāng huáng cóng xué chū

其子仓皇从穴出,

yíng jī zhī lì bó

迎击之立踣,

jí cóng xué rù sōu yú dào

即从穴入搜余盗,

wén chuáng xià chuǎn xī yǒu shēng

闻床下喘息有声,

qún hū shàng yǒu yī zéi

群呼尚有一贼,

gòng yè chū zhí fù

共曳出絷缚,

bǐ dēng zhì shěn shì

比灯至审视,

zé pò é hūn pū zhě qí zi

则破额昏仆者其子,

chuáng xià nǎi qí gù fū yě

床下乃其故夫也。

qí zi xǐng hòu yǔ fù gè zhí yī cí zi yún zǐ qǔ fù cái bù wéi dào fù yún qī guī qián fū bù wéi jiān zi yún qián fū kě zài hé ér bù kě sī huì fù yún fù cái kě suǒ qǔ ér bù kě chuān yú

其子醒后,与妇各执一词,子云子取父财不为盗,妇云妻归前夫不为奸,子云前夫可再合而不可私会,妇云父财可索取而不可穿窬。

hù xiāng gòu suì shì bù xiāng xià

互相诟谇,势不相下。

cì rì zú dǎng mì yì wèi shè sòng liǎng bài tú diàn mén fēng nǎi yīn wèi tiáo tíng shǐ jìn liú jīn yǔ qí zi ér tīng fù zì guī gù fū qí nán nǎi píng

次日,族党密议,谓涉讼两败,徒玷门风,乃阴为调停,使尽留金与其子,而听妇自归故夫,其难乃平。

rán yǐ gǔ zhōng yú gōng shēng wén yú wài yǐ

然已鼓钟于宫,声闻于外矣。

xiān shū yí nán gōng yuē cǐ shì qiǎo yú xiāng zhí tiān yě

先叔仪南公曰:此事巧于相值,天也;

suǒ yǐ zhì yǒu cǐ shì zé rén yě

所以致有此事,则人也。

bù nà cǐ yǒu fū zhī fù zi hé yóu ér dào fù hé yóu ér jiān zāi

不纳此有夫之妇,子何由而盗,妇何由而奸哉。

bǐ suǒ shì zhě lì néng jià yù ěr

彼所恃者,力能驾驭耳。

bù zhī néng jià yù yú shēng qián bù néng jià yù yú shēn hòu yě

不知能驾驭于生前,不能驾驭于身后也。

✦ You read 卷二十二·滦阳续录四(3)

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.