阅微草堂笔记 · 纪昀 · Chapter 11 of 108

卷三·滦阳消夏录三(1)

PinyinModern Translation
Size

shù tí dū jīn áo yán cháng yè xíng pì zhǎn gē bì zhōng gē bì zhě suì shā luàn shí bù shēng shuǐ cǎo zhī de jí hàn hǎi yě

俞提督金鳌言,尝夜行辟展戈壁中--戈壁者,碎沙乱石不生水草之地,即瀚海也。

yáo jiàn yī wù shì rén fēi rén qí gāo jǐ yī zhàng zhuī zhī shén jí wān hú zhōng qí xiōng bó ér fù qǐ zài shè zhī shǐ pū

遥见一物,似人非人,其高几一丈,追之甚急,弯弧中其胸,踣而复起,再射之始仆。

jiù shì nǎi yī dà xiē hǔ jìng néng rén lì ér xíng

就视,乃一大蝎虎,竟能人立而行。

yì zāi

异哉。

chāng jí pàn luàn zhī shí bǔ huò nì dǎng jiē lù yú dí huà chéng xi shù lín zhōng dí huà jí wū lǔ mù qí jīn jiàn wèi zhōu

昌吉叛乱之时,捕获逆党,皆戮于迪化城西树林中--迪化即乌鲁木齐,今建为州。

shù lín mián gèn shù shí lǐ sú wèi zhī shù wō

树林绵亘数十里,俗为之树窝。

shí wù zǐ bā yuè yě

时戊子八月也。

hòu lín zhōng yǒu hēi qì shù tuán wǎng lái shū hū yè xíng zhě yù zhī zhé mí

后林中有黑气数团,往来倏忽,夜行者遇之辄迷。

yú wèi cǐ xiōng bèi zhī pò jù wèi yāo lì yóu shé huī suī sǐ yú dú shàng rǎn yú cǎo mù bù zú guài yě

余谓此凶悖之魄,聚为妖厉,犹蛇虺虽死,余毒尚染于草木,不足怪也。

fán yīn yá zhī qì yù yáng gāng zhī qì zé xiāo

凡阴邪之气,遇阳刚之气则消。

qiǎn shù jūn yú yuè yè fú chòng jī zhī yìng shǒu sàn miè

遣数军于月夜伏铳击之,应手散灭。

wū lǔ mù qí guān dì cí yǒu mǎ shì gǔ suǒ shī yǐ gōng shén zhě yě

乌鲁木齐关帝祠有马,市贾所施以供神者也。

cháng zì niè cǎo shān lín zhōng bù guī zào lì

尝自啮草山林中,不归皂枥。

měi zhì shuò wàng jì shén bì mèi shuǎng xiān lì cí mén wài yì rú ní sù

每至朔望祭神,必昧爽先立祠门外,屹如泥塑。

suǒ lì zhī de bù shī chǐ cùn

所立之地不失尺寸。

yù yuè xiǎo jiàn qí lái yì bù shī qī

遇月小建,其来亦不失期。

jì bì réng mò zhī suǒ wǎng

祭毕,仍莫知所往。

yú wèi dào shì xiān yǐn zhì cí wài shén qí shuō ěr

余谓道士先引至祠外,神其说耳。

gēng yín èr yuè shuò yú dào cí shāo zǎo shí jiàn qí yóu xuě qì huǎn bù ér lái mǐ ěr jìng lì cí mén wài

庚寅二月朔,余到祠稍早,实见其由雪碛缓步而来,弭耳竟立祠门外。

xuě zhōng jué wú rén jī shì yì qí yǐ

雪中绝无人迹,是亦奇矣。

huái zhèn zài xiàn xiàn dōng wǔ shí wǔ lǐ jí jīn shǐ suǒ wèi huái jiā zhèn yě

淮镇在献县东五十五里,即金史所谓槐家镇也。

yǒu mǎ shì zhě jiā hū jiàn biàn yì

有马氏者,家忽见变异。

yè zhōng huò pāo zhì wǎ shí huò guǐ shēng wū wū huò wú rén chù tū huǒ chū

夜中或抛掷瓦石,或鬼声呜呜,或无人处突火出。

niǎo suì yú bù zhǐ dǎo ráng yì wú yàn nǎi mǎi zhái qiān jū

嬲岁余不止,祷禳亦无验,乃买宅迁居。

yǒu lìn jū zhě niǎo rú gù bù jiǔ yě tā xǐ

有赁居者嬲如故,不久也他徙。

yǐ shì wú rén gǎn zài wèn

以是无人敢再问。

yǒu lǎo rú bù xìn qí shì yǐ jiàn jiǎ de zhī bǔ rì qiān jū jìng jì rán wú tā pō wèi qí dé néng shèng yāo

有老儒不信其事,以贱贾得之,卜日迁居,竟寂然无他,颇谓其德能胜妖。

jì ér yǒu huá dào dēng mén yǔ gòu zhēng shǐ zhī zhái zhī biàn yì jiē lǎo rú huì dào yè wèi zhī fēi zhēn mèi yě

既而有猾盗登门与诟争,始知宅之变异,皆老儒贿盗夜为之,非真魅也。

xiān yáo ān gōng yuē mèi yì bù guò biàn huàn ěr

先姚安公曰:魅亦不过变幻耳。

lǎo rú zhī biàn huàn rú shì jí wèi zhī zhēn mèi kě yǐ

老儒之变幻如是,即谓之真魅可矣。

jǐ mǎo qī yuè yáo ān gōng zài yuàn jiā kǒu yù yī sēng hé zhǎng zuò lǐ yuē xiāng bié qī shí sān nián yǐ xiǎng jiàn bù yī zhāi hu

己卯七月,姚安公在苑家口遇一僧,合掌作礼曰:相别七十三年矣,想见不一斋乎?

shì lǚ shè suǒ mài jiē sù shí yīn yǔ gòng fàn wèn qí nián jiě náng chū yí dù dié nǎi qián míng chéng huà èr nián suǒ gěi

适旅舍所卖皆素食,因与共饭,问其年,解囊出一度牒,乃前明成化二年所给。

wèn shī chuán cǐ jǐ dài yǐ jù shōu zhī náng zhōng yuē gōng yí wǒ bù bì zài yán

问师传此几代矣,遽收之囊中,曰:公疑我,不必再言。

shí wèi bì ér qù jìng mò cè qí zhēn wěi

食未毕而去,竟莫测其真伪。

cháng jǔ yǐ jiè yún yuē shì dà fū hào qí wǎng wǎng wèi cǐ bèi suǒ lèi

尝举以戒昀曰:士大夫好奇,往往为此辈所累。

jí zhēn xiān zhēn fú wú níng jiāo bì shī zhī

即真仙真佛,吾宁交臂失之。

yú jiā jiǎ shān shàng yǒu xiǎo lóu hú jū zhī wǔ shí yú nián yǐ

余家假山上有小楼,狐居之五十余年矣。

rén bù shàng hú yì bù xià

人不上,狐亦不下。

dàn shí jiàn chuāng fēi wú fēng zì qǐ bì ěr

但时见窗扉无风自启闭耳。

lóu zhī běi yuē lǜ yì xuān lǎo shù yīn sēn shì xià rì nà liáng chù

楼之北曰绿意轩,老树阴森,适夏日纳凉处。

wù chén qī yuè hū yè zhōng wén qín shēng qí shēng nú zǐ bēn gào yáo ān gōng

戊辰七月,忽夜中闻琴声、棋声,奴子奔告姚安公。

gōng zhī hú suǒ wéi liǎo bù jiè yì dàn gù nú zǐ yuē gù shèng yú rǔ bèi yǐn bó

公知狐所为,了不介意,但顾奴子曰:固胜于汝辈饮博。

cì rì gào yún yuē hǎi kè wú xīn zé bái ōu kě xiá

次日,告昀曰:海客无心,则白鸥可狎。

xiāng ān yǐ jiǔ wéi yi yǐ bù wén bú jiàn chù zhī

相安已久,惟宜以不闻不见处之。

zhì jīn yì jué wú tā yì

至今亦绝无他异。

dīng hài chūn yú xié jiā zhì jīng shī yīn hǔ fang qiáo jiù zhái wèi shú quán wǎng qián xiāng shù xiān shēng kōng zhái zhōng

丁亥春,余携家至京师,因虎坊桥旧宅未赎,权往钱香树先生空宅中。

yún lóu shàng yì yǒu hú jū dàn jiōng suǒ zá wù rén bù qīng shàng

云楼上亦有狐居,但扃锁杂物,人不轻上。

yú xì zhān yī shī yǔ bì yuē cǎo cǎo yí jiā ǒu yù jūn yī lóu shàng xià qiě píng fēn dān shī zì shì shū shēng pǐ chè yè yín é yàn mò wén

余戏粘一诗与壁曰:草草移家偶遇君,一楼上下且平分,耽诗自是书生癖,彻夜吟哦厌莫闻。

yī rì jī rén qǐ suǒ qǔ wù jí hū guài shì yú zǒu shì zhī zé dì bǎn chén shàng mǎn huà hé huā jīng yè tiáo tíng jù yǒu bǐ zhì

一日,姬人启锁取物,急呼怪事,余走视之,则地板尘上,满画荷花,茎叶苕亭,具有笔致。

yīn yǐ zhǐ bǐ zhì jǐ shàng yòu zhān yī shī yǔ bì yuē xiān rén guǒ shì hǎo lóu jū wén cǎi fēng liú wǒ bù rú xīn de wú jiān sān shí fú kě néng yī yī huà fú qú

因以纸笔置几上,又粘一诗与壁曰:仙人果是好楼居,文采风流我不如,新得吴笺三十幅,可能一一画芙蕖?

yuè shù rì qǐ shì jìng bù jǔ bǐ

越数日启视,竟不举笔。

yǐ gào qiú wén dá gōng gōng xiào yuē qián xiāng shù jiā hú gù yīng shāo yā

以告裘文达公,公笑曰:钱香树家狐,固应稍雅。

hé jiān féng shù rán cū tōng bǐ zhá luò tuò jīng shī shí yú nián měi yù jī yuán zhé wú chéng jiù

河间冯树柟,粗通笔札,落拓京师十余年,每遇机缘,辄无成就。

gàn qí yú rén lǜ kǒu huì ér shí bù zhì

干祈于人,率口惠而实不至。

qióng chóu yì yù yīn qí mèng yú lǚ xiān cí yè mèng yī rén yǔ zhī yuē ěr wú hèn rén qíng báo cǐ yīn yuán ěr suǒ zì zào yě

穷愁抑郁,因祈梦于吕仙祠,夜梦一人语之曰:尔无恨人情薄,此因缘尔所自造也。

ěr guò qù shēng zhōng xǐ yǐ xū cí bó cháng zhě míng yù yǒu shàn shì xīn zhī bì bù néng jǔ yě bì zài sān sǒng yǒng shǐ rén gǎn ěr zhī zàn chéng

尔过去生中,喜以虚词博长者名,遇有善事,心知必不能举也,必再三怂恿,使人感尔之赞成;

yù yǒu è rén xīn zhī bì bù kě dài yě bì zài sān shēn xuě shǐ rén gǎn ěr zhī zhěng jiù

遇有恶人,心知必不可贷也,必再三申雪,使人感尔之拯救。

suī yú rén wú suǒ sǔn yì rán ēn jiē guī ěr yuàn bì guī rén jī qiǎo yǐ wèi tài shèn

虽于人无所损益,然恩皆归尔,怨必归人,机巧已为太甚。

qiě ěr suǒ zàn chéng zhěng jiù jiē ěr shēn zài jú wài tā rén rèn qí lì hài zhě yě

且尔所赞成、拯救,皆尔身在局外,他人任其利害者也。

qí shì shāo shāo shè yú ěr zé tuì bì wéi kǒng bù sù zuò shì rén zhī fén nì suī yī jǔ shǒu zhī lì yì dàn fán bù wéi

其事稍稍涉于尔,则退避惟恐不速,坐视人之焚溺,虽一举手之力,亦惮烦不为。

cǐ xīn shàng kě wèn hu

此心尚可问乎?

yóu shì sī wéi rén yú ěr mào hé ér qíng shū wài guān qiè ér xīn mò shì yi hu bù yí

由是思维,人于尔貌合而情疏,外关切而心漠视,宜乎不宜?

guǐ shén zhī zé rén yī èr xíng shì zhī shī yóu kě yǐ shàn dǐ zhì zuì zài xīn shù zé wèi yīn lǜ suǒ bù róng

鬼神之责人,一二行事之失,犹可以善抵,至罪在心术,则为阴律所不容。

jīn shēng yǐ yǐ miǎn xiū wèi lái kě yě hòu guǒ hán è yǐ zhōng

今生已矣,勉修未来可也,后果寒饿以终。

shǐ sōng tāo xiān shēng huì mào huá zhōu rén guān zhì tài cháng sì qīng yǔ xiān yáo ān gōng wèi qì yǒu

史松涛先生讳茂,华州人,官至太常寺卿,与先姚安公为契友。

yú nián shí sì wǔ shí yì qí yǔ xiān yáo ān gōng tán yī shì yuē mǒu gōng cháng chuí shā yī gān pū

余年十四五时,忆其与先姚安公谈一事,曰:某公尝棰杀一干仆。

hòu fù yī chī bì yǔ mǒu gōng biàn yuē nú wǔ bì dāng sǐ rán zhǔ rén shā nú nú shí bù gān

后附一痴婢,与某公辩曰:奴舞弊当死,然主人杀奴,奴实不甘。

zhǔ rén gāo jué hòu lù bù guò yú nú zhī shòu ēn hu

主人高爵厚禄,不过于奴之受恩乎?

mài guān yù jué jī jīn zhì jù wàn bù guò yú nú zhī shòu lù hu

卖官鬻爵,积金至钜万,不过于奴之受赂乎?

mǒu shì mǒu shì diān dǎo shì fēi chū rù shēng sǐ bù guò yú nú zhī qiè nòng quán bǐng hu

某事某事,颠倒是非,出入生死,不过于奴之窃弄权柄乎?

zhǔ rén kě fù guó nài hé zé nú fù zhǔ rén

主人可负国,奈何责奴负主人?

zhǔ rén shā nú nú shí bù gān

主人杀奴,奴实不甘。

mǒu gōng nù ér jī zhī pū yóu wū wū bù yǐ

某公怒而击之仆,犹呜呜不已。

hòu mǒu gōng yì bú huì zhōng yīn tàn yuē wú cáo duàn duàn bù zhì shì rán lǚ jìn lǚ tuì zuò shí fèng qián ér měi zé tóng bì bù shì shì wú nǎi yì fù fěi yǐ hū

后某公亦不会终,因叹曰:吾曹断断不至是,然旅进旅退,坐食俸钱,而每责僮婢不事事,毋乃亦腹诽矣乎?

shù chéng li mǒu yǐ fàn zǎo wǎng lái yú lín xiàn sī yòu jū tíng zhǔ rén shào fù guī

束城李某,以贩枣往来于邻县,私诱居停主人少妇归。

bǐ zhì jiā qí qī xiān yǐ xié rén táo zì chà yuē xìng xié cǐ fù lái bù rán guān yǐ

比至家,其妻先已偕人逃,自诧曰:幸携此妇来,不然鳏矣。

rén jì qí qī qiān huì zhī qī zhèng dāng cǐ fù chéng yuán hòu rì

人计其妻迁贿之期,正当此妇乘垣后日。

shì xiāng bào shàng bù wù yé

适相报,尚不悟耶?

jì ér cǐ fù bù lè jū tián jiā fù suí yī shào nián dùn shǐ máng rán zì shī

既而此妇不乐居田家,复随一少年遁,始茫然自失。

hòu qí fu zōng jì zhì shù chéng yù sòng li li yǐ fù yǐ tā qù wú zuǒ zhèng jiān bù chéng

后其夫踪迹至束城,欲讼李,李以妇已他去,无佐证,坚不承。

jiū fēn jiān wén lǐ yǒu fú jī zhě zhòng yuē hé zhì yú xian

纠纷间,闻里有扶乩者,众曰:盍质于仙。

xian pàn yī shī yuē yuān yāng mèng hǎo liǎng huān yú jì fǒu luó fū zì yǒu fu jīn rì xiāng féng xū yī xiào fēn míng yī yàng huà hú lú

仙判一诗曰:鸳鸯梦好两欢娱,记否罗敷自有夫,今日相逢需一笑,分明依样画葫芦。

qí fu mò rán jìng fǎn

其夫默然径返。

liǎng yì jiē rǎng yǒu zhī qí shì zhě yuē cǐ fù chū yì qí fu yòu lái zhě yě

两邑接壤有知其事者,曰此妇初亦其夫诱来者也。

mǎn ǎo yú dì rǔ mǔ yě yǒu nǚ yuē lì jie jià wèi jìn cūn mín jiā qī

满媪,余弟乳母也,有女曰荔姐,嫁为近村民家妻。

yī rì wén mǔ bìng bù jí dài xù tóng háng jù láng bèi ér lái

一日,闻母病,不及待婿同行,遽狼狈而来。

shí yǐ rù yè quē yuè wēi míng gù jiàn yī rén zhuī zhī jí dù shì qiáng bào ér kuàng yě wú kě hū jiù nǎi yìng shēn gǔ zhǒng bái yáng xià nà zān ěr huái zhōng jiě tāo xì jǐng pī fà tǔ shé dèng mù zhí shì yǐ dài

时已入夜,缺月微明,顾见一人追之急,度是强暴,而旷野无可呼救,乃映身古冢白杨下,纳簪珥怀中,解绦系颈,披发吐舌,瞪目直视以待。

qí rén jiāng jìn fǎn zhāo zhī zuò

其人将近,反招之坐。

jí bī shì zhī wèi yì guǐ jīng pú bù qǐ lì jie jìng kuáng bēn de miǎn

及逼视,知为缢鬼,惊仆不起,荔姐竟狂奔得免。

bǐ rù mén jǔ jiā dà hài xú wèn de shí qiě nù qiě xiào fāng yì xiàng lín lǐ zhuī wèn

比入门,举家大骇,徐问得实,且怒且笑,方议向邻里追问。

cì rì xuān chuán mǒu jiā shào nián yù guǐ zhōng è qí guǐ jīn shàng suí zhī yǐ fā kuáng zhān yǔ

次日喧传某家少年,遇鬼中恶,其鬼今尚随之,已发狂谵语。

hòu yī yào fú lù jiē wú yàn jìng diān xián zhōng shēn

后医药符箓皆无验,竟颠痫终身。

cǐ huò yóu kǒng bù zhī yú xié mèi chèn jī ér zhōng zhī wèi kě zhī yě

此或由恐怖之余,邪魅趁机而中之,未可知也;

huò yī qiè huàn xiàng yóu xīn ér zào wèi kě zhī yě

或一切幻象,由心而造,未可知也;

huò míng shén jí è yīn duó qí pò yì wèi kě zhī yě

或明神殛恶,阴夺其魄,亦未可知也。

rán jūn kě wèi kuáng jū jiè

然均可为狂且戒。

zhì fǔ táng gōng zhí yù cháng kān jū yī shā rén àn yù jù yǐ

制府唐公执玉,尝勘鞫一杀人案,狱具矣。

yī yè bǐng zhú dú zuò hū wēi wén qì shēng shì jiàn jìn chuāng hù

一夜秉烛独坐,忽微闻泣声,似渐近窗户。

mìng xiǎo bì chū shì áo rán ér pū

命小婢出视,嗷然而仆。

gōng zì qǐ lián zé yī guǐ yù xuè guì jiē xià lì shēng huà zhī qǐ sǎng yuē shā wǒ zhě mǒu xiàn guān nǎi wù zuò mǒu

公自启帘,则一鬼浴血跪阶下,厉声叱之,稽颡曰:杀我者某,县官乃误坐某。

chóu bù xuě mù bù míng yě

仇不雪,目不瞑也。

gōng yuē zhī zhī yǐ

公曰:知之矣。

guǐ nǎi qù

鬼乃去。

yì rì zì tí xùn zhòng gōng sǐ zhě yī lǚ yǔ suǒ jiàn hé

翌日,自提讯,众供死者衣履,与所见合。

xìn yì jiān jìng rú guǐ yán gǎi zuò mǒu

信益坚,竟如鬼言改坐某。

wèn guān shēn biàn bǎi duān zhōng yǐ wéi nán shān kě yí cǐ àn bù dòng

问官申辩百端,终以为南山可移,此案不动。

qí mù yǒu yí yǒu tā gù wēi kòu gōng shǐ jù yán shǐ mò yì wú rú zhī hé

其幕友疑有他故,微叩公,始具言始末,亦无如之何。

yī xī mù yǒu qǐng jiàn yuē guǐ cóng hé lái

一夕幕友请见,曰:鬼从何来?

yuē zì zhì jiē xià

曰:自至阶下。

yuē guǐ cóng hé qù

曰:鬼从何去?

yuē chuā rán yuè qiáng qù

曰:歘然越墙去。

mù yǒu yuē fán guǐ yǒu xíng ér wú zhì qù dāng yǎn rán ér yǐn bù dàng yuè qiáng yīn jí yuè qiáng chù xún shì

幕友曰:凡鬼有形而无质,去当奄然而隐,不当越墙,因即越墙处寻视。

suī wéi wǎ bù liè ér xīn yǔ zhī hòu shù chóng wū shàng jiē yǐn yǐn yǒu ní jī zhí zhì wài yuán ér xià

虽癓瓦不裂,而新雨之后,数重屋上,皆隐隐有泥迹,直至外垣而下。

zhǐ yǐ shì gōng yuē cǐ bì qiú huì jié dào suǒ wéi yě

指以示公曰:此必囚贿捷盗所为也。

gōng chén sī huǎng rán réng cóng yuán yàn

公沉思恍然,仍从原谳。

huì qí shì yì bù fù shēn qiú

讳其事,亦不复深求。

jǐng chéng nán yǒu pò sì sì wú jū rén wéi yī sēng xié èr dì zǐ sī xiāng huǒ jiē chǔn chǔn rú cūn yōng jiàn rén bù néng wèi lǐ

景城南有破寺,四无居人,唯一僧携二弟子司香火,皆蠢蠢如村庸,见人不能为礼。

rán jué zhà shū shèn yīn shì sōng zhī liàn wèi mò yè yǐ zhǐ juǎn rán huǒ sā kōng zhōng yàn guāng sì shè wàng jiàn qū wèn zé shī dì jiàn hù hān qǐn jiē yuē bù zhī

然谲诈殊甚,阴市松脂炼为末,夜以纸卷燃火撒空中,焰光四射,望见趋问,则师弟键户酣寝,皆曰不知。

yòu yīn shì xì chǎng fó yī zuò pú sà luó hàn xíng yuè yè huò lì wū jǐ huò yǐn yìng sì mén shù xià wàng jiàn qū wèn yì yún wú dǔ

又阴市戏场佛衣,作菩萨罗汉形,月夜或立屋脊,或隐映寺门树下,望见趋问,亦云无睹。

huò jǔ suǒ jiàn yǔ zhī zé hé zhǎng yuē fú zài xī tiān dào cǐ pò luò sì yuàn hé wéi

或举所见语之,则合掌曰:佛在西天,到此破落寺院何为?

guān sī fāng jìn bái lián jiào yǔ gōng wú chóu hé bì zào cǐ yǔ huò wǒ

官司方禁白莲教,与公无仇,何必造此语祸我?

rén yì xìn wèi fú shì xiàn tán shī rì duō

人益信为佛示现,檀施日多。

rán sì rì tuí bì bù kěn qì yī wǎ yī chuán

然寺日颓敝,不肯葺一瓦一椽。

yuē cǐ fāng rén xǐ zuò fēi yǔ měi yán cǐ shì duō yāo yì

曰:此方人喜作蜚语,每言此事多妖异。

zài yī zhuāng yán huò zhòng zhě yì jiè kǒu yǐ

再一庄严,惑众者益借口矣。

jī shí yú nián jiàn zhì fù

积十余年渐致富。

hū dào kàn qí shì shī dì bìng kǎo sǐ qìng qí zī qù

忽盗瞰其室,师弟并拷死,罄其资去。

guān jiǎn suǒ yí náng qiè de sōng zhī xì yī zhī lèi shǐ wù qí jiān

官检所遗囊箧,得松脂戏衣之类,始悟其奸。

cǐ qián míng chóng zhēn mò shì

此前明崇祯末事。

xiān gāo zǔ hòu zhāi gōng yuē cǐ sēng yǐ bù gǔ huò wèi gǔ huò yì zhì qiǎo yǐ

先高祖厚斋公曰:此僧以不蛊惑为蛊惑,亦至巧矣。

rán gǔ huò suǒ de shì yǐ zì qiāng suī wèi zhī zhì zhuō kě yě

然蛊惑所得,适以自戕,虽谓之至拙可也。

yǒu shū shēng bì yī luán tóng xiāng ài rú fū fù tóng bìng jiāng mò qī liàn wàn zhuàng qì yǐ jué yóu shǒu bà shū shēng wàn bò zhī nǎi kāi

有书生嬖一娈童,相爱如夫妇,童病将殁,凄恋万状,气已绝,犹手把书生腕,擘之乃开。

hòu mèng mèi jiàn zhī dēng yuè xià jiàn zhī jiàn zhì bái zhòu yì jiàn zhī

后梦寐见之,灯月下见之,渐至白昼亦见之。

xiāng qù héng qī bā chǐ wèn zhī bù yǔ hū zhī bù qián jí zhī zé què tuì

相去恒七八尺,问之不语,呼之不前,即之则却退。

yuán shì wǎng wǎng chéng xīn jí fú lù hé zhì wú yàn

缘是惘惘成心疾,符箓劾治无验。

qí fù gū lìng jiè tà cóng lín jì guǐ bù gǎn rù fó dì

其父姑令借榻丛林,冀鬼不敢入佛地。

zhì zé jiàn rú gù yī lǎo sēng yuē zhǒng zhǒng mó zhàng jiē qǐ yú xīn

至则见如故,一老僧曰:种种魔障,皆起于心。

guǒ cǐ tóng yé

果此童耶?

shì xīn suǒ zhāo fēi cǐ tóng yé

是心所招非此童耶?

shì xīn suǒ huàn dàn kōng ěr xīn yī qiè jù miè yǐ

是心所幻,但空尔心,一切俱灭矣。

yòu yī lǎo sēng yuē shī duì xià děng rén shuō shàng děng fǎ qú wú dìng lì xīn ān dé kōng

又一老僧曰:师对下等人说上等法,渠无定力,心安得空?

zhèng rú dàn shuō bìng zhèng bù shū yào wù ěr

正如但说病证,不疏药物耳。

yīn yǔ shēng yuē xié niàn jiū jié rú cǎo shēng gēn dāng rú wù zài kǒng zhōng chū zhī yǐ xiē xiē mǎn kǒng zé wù zì chū

因语生曰:邪念纠结,如草生根,当如物在孔中,出之以楔,楔满孔则物自出。

ěr dāng sī wéi cǐ tóng mò hòu qí shēn jiàn zhì jiāng lěng jiàn zhì hóng zhàng jiàn zhì chòu huì jiàn zhì fǔ kuì jiàn zhì shī chóng rú dòng jiàn zhì zàng fǔ suì liè

尔当思惟此童殁后,其身渐至僵冷,渐至洪胀,渐至臭秽,渐至腐溃,渐至尸虫蠕动,渐至脏腑碎裂。

xuè ròu láng jí zuò zhǒng zhǒng sè qí miàn mù jiàn zhì biàn mào jiàn zhì biàn sè jiàn zhì biàn xiàng rú luó chà zé kǒng bù zhī niàn shēng yǐ

血肉狼藉,作种种色,其面目渐至变貌,渐至变色,渐至变相如罗刹,则恐怖之念生矣;

zài sī wéi cǐ tóng rú zài

再思惟此童如在,

rì zhǎng yī rì

日长一日,

jiàn zhì zhuàng wěi

渐至壮伟,

wú fù mèi tài

无复媚态,

jiàn zhì yōng yōng yǒu xū

渐至癕癕有须,

jiàn zhì xiū rán rú jǐ

渐至修髯如戟,

jiàn zhì miàn cāng lí

渐至面苍黧,

jiàn zhì fā bān bái

渐至发斑白,

jiàn zhì liǎng bìn rú xuě

渐至两鬓如雪,

jiàn zhì tóu tóng chǐ huò

渐至头童齿豁,

jiàn zhì yǔ lǚ láo sou

渐至伛偻劳嗽,

tì lèi xián mò

涕泪涎沫,

huì bù kě jìn

秽不可近,

zé yàn qì zhī niàn shēng yǐ

则厌弃之念生矣;

zài sī wéi cǐ tóng xiān sǐ gù wǒ niàn bǐ tǎng wǒ xiān sǐ bǐ mào jiāo hǎo dìng yǒu rén yòu lì ěr shì xié bǐ wèi bì shǒu zhēn rú guǎ nǚ yī dàn yǐn qù jiàn bǐ zhěn xí wǒ zài shēng shí duì wǒ zhǒng zhǒng yín yǔ zhǒng zhǒng yín tài jù huí xiàng shì rén zì qí yú lè

再思惟此童先死,故我念彼,倘我先死,彼貌姣好,定有人诱,利饵势胁,彼未必守贞如寡女,一旦引去荐彼枕席,我在生时,对我种种婬语,种种婬态,俱回向是人,恣其娱乐。

cóng qián zhǒng zhǒng nì ài rú fú yún sàn miè dōu wú yú zǐ zé fèn huì zhī niàn shēng yǐ

从前种种昵爱,如浮云散灭,都无余滓,则愤恚之念生矣;

zài sī wéi cǐ tóng rú zài huò shì chǒng bá hù shǐ wǒ bù kān ǒu xiāng chù wǔ fǎn miàn gòu suì huò wǒ cái bù shàn bù yàn suǒ qiú dùn shēng yì xīn xíng sè suǒ mò huò bǐ jiàn fù guì qì wǒ tā wǎng yǔ wǒ xiāng yù rú mò lù rén zé yuàn hèn zhī niàn shēng yǐ

再思惟此童如在,或恃宠跋扈,使我不堪,偶相触忤,反面诟谇,或我财不赡,不餍所求,顿生异心,形色索漠,或彼见富贵,弃我他往,与我相遇,如陌路人,则怨恨之念生矣。

yǐ shì zhū niàn qǐ fú shēng miè yú xīn zhōng zé xīn wú yú xián

以是诸念起伏,生灭于心中,则心无余闲。

xīn wú yú xián zé yī qiè ài gēn yù gēn wú chǔ róng zhe yī qiè mó zhàng bù qū zì tuì yǐ

心无余闲,则一切爱根欲根无处容著,一切魔障不祛自退矣。

shēng yú suǒ jiào shù rì huò jiàn huò bú jiàn yòu shù rì jìng miè

生于所教,数日或见或不见,又数日竟灭。

zhì bìng qǐ wǎng fǎng zé sì zhōng wú shì èr sēng

至病起往访,则寺中无是二僧。

huò yuē gǔ fó xiàn huà huò yuē shí fāng cháng zhù lái wǎng rú yún píng shuǐ ǒu féng yǐ fēi xī tā wǎng yún

或曰古佛现化,或曰十方常住,来往如云,萍水偶逢,已飞锡他往云。

✦ You read 卷三·滦阳消夏录三(1)

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.