卷十八·姑妄听之四(2) — 阅微草堂笔记 — 纪昀

wáng méi xù yán jiāo hé yǒu wéi dào wū yǐn zhě xiāng mín pǔ yuàn wú yǐ zì míng yǐ lù qiú yuán yú xiàn lì

王梅序言，交河有为盗诬引者，乡民朴愿，无以自明，以赂求援于县吏。

lì wén dào zhī wū yǐn yóu sī diào qí fù zhì wèi suǒ ōu yì qí fù bì měi què lù ér wēi shì yǐ yì yuē cǐ shì mì mì xū qí fù qián shēn zì lái nǎi kě shòu fāng lüè

吏闻盗之诬引，由私调其妇，致为所殴，意其妇必美，却赂而微示以意，曰此事秘密，须其妇潜身自来，乃可授方略。

jū jiān zhě yǐ gào xiāng mín xiāng mín dàn sǐ shī zhì hū fù mǔ zhì yù sī yǔ yǐ gù

居间者以告乡民，乡民惮死失志，呼妇母至狱，私语以故。

mǔ gào fù wǎ rán bù yīng yě

母告妇，砙然不应也。

yuè liǎng sān rì lì jiā yǒu rén yè kòu mén qǐ shì zé yī gài fù bù pà guǒ shǒu yī bǎi jié pò shān chuǎng rán rù wèn zhī bù dá qiě xíng qiě jiě shān yǔ pà zé xiān zhuāng huá fú yàn fù yě

越两三日，吏家有人夜扣门，启视则一丐妇，布帕裹首，衣百结破衫，闯然入，问之不答，且行且解衫与帕，则鲜妆华服艳妇也。

jīng wèn suǒ zì hóng cháo yūn jiá fǔ shǒu wú yán wéi xiù chū piàn zhǐ jiù suǒ chí dēng shì zhī mǒu rén qī sān zì ér yǐ

惊问所自，红潮晕颊，俯首无言，惟袖出片纸，就所持灯视之，某人妻三字而已。

lì xǐ guò wàng yǐn rù nèi shì gù wèn qí lái yì fù yǎn lèi yuē bù yù jūn yǔ hé yǐ yè lái jì yǐ lái cǐ bù bì wèn yǐ wéi qí wú shī xìn ěr

吏喜过望，引入内室，故问其来意，妇掩泪曰：不喻君语，何以夜来，既已来此，不必问矣，惟祈毋失信耳。

lì fā hóng shì suì xiāng yàn wǎn qián liú shù rì dà wéi fù suǒ gǔ huò shén zhì diān dǎo wéi kǒng bù dé dāng fù yì fù zàn cí qù

吏发洪誓，遂相燕婉，潜留数日，大为妇所蛊惑，神志颠倒，惟恐不得当妇意，妇暂辞去。

yán cūn zhōng rì rì shòu wǔ nán yú jiǔ zhù rú chéng zhōng jìn jūn zū shù yíng biàn kě tuō bì yīn miǎn wú lài líng jiè yì kě zhāo xī xiāng wǎng lái

言村中日日受侮，难于久住，如城中近，君租数楹，便可托庇荫，免无赖凌藉，亦可朝夕相往来。

言村中日日受侮，难于久住，如城中近，君租数楹，便可托庇荫，免无赖凌借，亦可朝夕相往来。

lì yì xǐ jìng bǎi jì bái qí yuān

吏益喜，竟百计白其冤。

yù jiě zhī hòu yù xiāng mín yì shén suǒ mò yǐ wéi xiá nì qí fù kuì xiāng jiàn yě

狱解之后，遇乡民，意甚索漠，以为狎昵其妇，愧相见也。

hòu yīn shì dào xiāng yì qí jiā yì jù bù jiàn zhī qí xiāng jué nǎi dà hèn

后因事到乡，诣其家，亦拒不见，知其相绝，乃大恨。

huì yǒu xié jì yòu bó zhě sòng yú guān guān duàn jì yā guī yuán jí lì shì zhī xiāng mín fù yě jiù yǔ yǔ

会有挟妓诱博者讼于官，官断妓押归原籍，吏视之，乡民妇也，就与语。

fù yán kǔ wèi fu jìn zhì kuì xiāng fù xiāng yì shū shēn jīn xìng xiāng féng qǐ niàn jiù shí shù rì huan miǎn zhàng miǎn jiě

妇言苦为夫禁制，愧相负，相忆殊深，今幸相逢，乞念旧时数日欢，免杖免解。

lì yòu huò zhī yīn gào guān yuē jì suǒ gōng nǎi mǔ jiā jí shí xiàn mín mǒu qī yi jiū qí fu

吏又惑之，因告官曰：妓所供乃母家籍，实县民某妻，宜究其夫。

gài jì sǒng yǒng guān mài zì mǎi zhī yě

盖觊怂恿官卖，自买之也。

qiǎn jū xiāng mín xiāng mín xié qī zhì nǎi bié yī rén wèn xiāng lǐ jiē yún bù wěi wèn lì hé yǐ wū xiāng mín lì bù néng duì

遣拘乡民，乡民携妻至，乃别一人，问乡里皆云不伪，问吏何以诬乡民，吏不能对。

dì yuē fēng wén

第曰：风闻。

wèn wén zhī hé rén zé jìn wú yǔ

问闻之何人，则噤无语。

hū jì wèn zhī jì nǎi yán lì chū yù xié wū xiāng mín qī qī niàn cóng zé shī shēn bù cóng zé fu sǐ zhí jì xīn lái nǎi jǐn tuō zān ěr lù jì mào míng wǎng gù yǔ lì xiá shi

呼妓问之，妓乃言吏初欲挟污乡民妻，妻念从则失身，不从则夫死，值妓新来，乃尽脱簪珥赂妓冒名往，故与吏狎识。

jīn dāng shòu zhàng shì yǔ xiāng féng yīn réng kuáng tuō xiāng mín qī jì tuō chuí chǔ bù yú qí yòu yǒu tā móu zhì liǎng bài yě

今当受杖，适与相逢，因仍诳托乡民妻，冀脱棰楚，不虞其又有他谋，致两败也。

guān fù kān xiāng mín guǒ bèi wū

官覆勘乡民，果被诬。

gū niàn qí jì chū jiù sǐ yòu chū yú qí qī shì bù jiù ér yán chéng cǐ lì yān

姑念其计出救死，又出于其妻，释不究，而严惩此吏焉。

shén jiān jù dù mò lì ruò yǐ ér wèi cūn fù suǒ lǒng luò rú wán nòng yīng hái gài yú zhě héng wèi zhì zhě bài ér wù jí bì fǎn yì wǎng wǎng yú suǒ bèi zhī wài yǒu zhì chū qí shàng zhě tū qǐ ér shèng zhī

神奸巨蠹，莫吏若矣，而为村妇所笼络，如玩弄婴孩，盖愚者恒为智者败，而物极必反，亦往往于所备之外，有智出其上者突起而胜之。

wú wǎng bù fù tiān zhī dào yě

无往不复，天之道也。

shǐ zhì zhě zhōng bù bài zé tiān de jiān wéi zhì zhě cún yú zhě duàn jué yǐ

使智者终不败，则天地间惟智者存，愚者断绝矣。

yǒu shì lǐ zāi

有是理哉。

guǐ yǎn rén zhì sǐ bù zhī hé yì

鬼魇人至死，不知何意。

ní yú jiāng yuē wú wén zhū shī liàng shēng yǐ

倪余疆曰：吾闻诸施亮生矣。

qǔ dàn qí shēng hún ěr

取啖其生魂耳。

gài guǐ wèi yú qì jiàn xiāo jiàn jiǎn yǐ zhì yú wú de shēng hún zhī qì yǐ yì zhī zé yòu kě zài yán gù nǚ guǐ héng yù yú rén xiá shè qí jīng yě nán guǐ bù néng shè rén jīng zé shā rén ér xī qí shēng qì jūn yóu hú zhī cǎi bǔ ěr

盖鬼为余气，渐消渐减，以至于无，得生魂之气以益之，则又可再延，故女鬼恒欲与人狎，摄其精也，男鬼不能摄人精，则杀人而吸其生气，均犹狐之采补耳。

yīn yì liú tǐng shēng yán

因忆刘挺生言，

kāng xī gēng zǐ

康熙庚子，

yǒu wǔ jǔ zǐ

有五举子，

wǎn yù yǔ qī pò sì zhōng

晚遇雨栖破寺中，

sì rén yǐ mián

四人已眠，

wéi yī rén mián wèi wěn

惟一人眠未稳，

jué yīn fēng sà rán

觉陰风飒然，

觉阴风飒然，

yǒu shù hēi yǐng zì yǒu rù

有数黑影自牖入，

xiàng sì rén xū qì

向四人嘘气，

sì rén jí mèng yǎn

四人即梦魇，

yòu xiàng yī rén xū qì

又向一人嘘气，

xīn suī liǎo liǎo

心虽了了，

ér yì jiàn hūn mào

而亦渐昏瞀。

jué shì yǒu tuō yè zhī zhě jí shāo xǐng yǐ lí gù chǔ shì bèi zhí fù yù hū zé jìn bù néng shēng

觉似有拖曳之者，及稍醒，已离故处，似被絷缚，欲呼则噤不能声。

shì sì rén yì zòng héng yǎn wò zhòng guǐ gòng jǔ yī rén dàn zhī sī xū ér jǐn yòu yǐ cì shí èr rén zhì dì sì rén hū yǒu lǎo wēng zì wài rù lì shēng huà yuē yě guǐ wú zào cì cǐ èr rén yǒu lù xiāng bù kě fàn yě

视四人亦纵横偃卧，众鬼共举一人啖之，斯须而尽，又以次食二人，至第四人，忽有老翁自外入，厉声叱曰：野鬼无造次，此二人有禄相，不可犯也。

zhòng guǐ hài sàn èr rén shū rán zì xǐng shù suǒ jiàn xiāng tóng

众鬼骇散，二人倏然自醒，述所见相同。

hòu yī zhōng yú jiào yù yī zhōng yú xùn dǎo

后一终于教谕，一终于训导。

bào jìng tíng xiān shēng wén zhī xiào yuē píng shēng zì báo cǐ guān bù liào wèi guǐ shén suǒ zhòng yě

鲍敬亭先生闻之，笑曰：平生自薄此官，不料为鬼神所重也。

guān qí suǒ yán shì liàng shēng zhī shuō bù xū yǐ

观其所言，似亮生之说不虚矣。

li qìng zi yán

李庆子言，

zhū shēng lì yuán

朱生立园，

xīn yǒu běi yīng shùn tiān shì

辛酉北应顺天试，

wǎn guò yáng liú zhī běi

晚过羊留之北，

yīn rào bì ní nìng

因绕避泥泞，

suì yū huí shī dào

遂迂回失道，

wú nì lǚ kě qī

无逆旅可栖，

yáo jiàn lín wài yǒu rén jiā

遥见林外有人家，

shì wǎng tóu zhǐ

试往投止，

zhì zé tǔ yuán wǎ shè

至则土垣瓦舍，

fán liù qī yíng

凡六七楹，

yī tóng zǐ chū yìng mén

一童子出应门，

zhū jù dào qǐ sù yì

朱具道乞宿意。

yī wēng yì guān piáo yǎ yán bīn rù zhǐ páng shè zhōng hū dēng zhì àn àn wú guāng wēng yuē suì qiàn yóu bù jiā shū lìng rén mèn rán wú rú hé yě

一翁衣冠朴雅，延宾入，止旁舍中，呼灯至，黯黯无光，翁曰：岁歉油不佳，殊令人闷，然无如何也。

yòu yuē yè shēn bù néng jù yáo zhuàn cūn jiǔ xiǎo yǐn wù yǐ wéi xiè

又曰：夜深不能具肴馔，村酒小饮，勿以为亵。

yì shén kuǎn qià zhū wèn jiā zhōng yǒu hé rén yuē líng dīng gū kǔ wéi lǎo qī yǔ tóng bì tóng jū ěr

意甚款洽，朱问家中有何人，曰：零丁孤苦，惟老妻与僮婢同居耳。

wèn zhū hé shì zhū gào yǐ běi shàng yuē yǒu yī zhá jí shǎo wù yù zhì jīng zhōng pì lù kǔ wú shū yóu jīn yù jūn shén xìng

问朱何适，朱告以北上，曰：有一札及少物欲致京中，僻路苦无书邮，今遇君甚幸。

zhū wèn sì wú lín lǐ dú jū bù bù hu yuē bó tián shù mǔ kè nú bèi gēng zuò yīn jiù zhī bǔ jū pín wú chǔ xù bù wèi dào yě

朱问四无邻里，独居不怖乎，曰：薄田数亩，课奴辈耕作，因就之卜居，贫无储蓄，不畏盗也。

zhū yuē wèi kuàng yě duō guǐ mèi ěr

朱曰：谓旷野多鬼魅耳。

wēng yuē guǐ mèi jí wèi jiàn jūn rú bù shì péi zuò zhì tiān shǔ kě hu

翁曰：鬼魅即未见，君如怖是，陪坐至天曙，可乎。

yīn jiè zhū zhǐ bǐ rù zuò shū zhá yòu yǐ zá wù fēng hán nèi yǐ jiù bù guǒ shù mì féng qí wài fù zhū yuē jū zhǐ yǐ xiě yú hán shàng jūn zhì jīng chāi shì zì zhī

因借朱纸笔，入作书札，又以杂物封函内，以旧布裹束，密缝其外，付朱曰：居址已写于函上，君至京拆视自知。

tiān shǔ zuò bié yòu qiè zhǔ xìn wù wù yí shī shǐ yīn qín fēn shǒu

天曙作别，又切嘱信物勿遗失，始殷勤分手。

zhū zhì jīng

朱至京，

chāi shì bù guǒ

拆视布裹，

zé hán tí zhū lì yuán xiān shēng qǐ zì

则函题朱立园先生启字，

qí wù nǎi jīn zān yín chuàn gè yī shuāng

其物乃金簪银钏各一双，

qí zhá chēng pū lǎo wú zǐ xī

其札称仆老无子息，

wù huò fù yán

误惑妇言，

yǐ xù wèi sì

以婿为嗣，

zhì wài sūn yóu jiān yī jì sǎo

至外孙犹间一祭扫，

hòu zé shì wéi yì xìng

后则视为异姓，

zhǐ qián mài fàn

纸钱麦饭，

jiǔ yǐ quē rú

久已阙如，

sān chǐ gū fén

三尺孤坟，

yì jiù qīng yí

亦就倾圯，

jiǔ quán rú tòng

九泉茹痛，

bǎi huǐ nán zhuī

百悔难追，

jǐn yǐ xùn guān báo wù

谨以殉棺薄物，

qí jūn huò yù

祈君货鬻，

guī tú yǐ suǒ de zhī zhí

归途以所得之直，

xiū zhì huāng yíng

修治荒茔，

bìng shāo jùn zhǒng nán shuǐ dào

并稍浚冢南水道，

zhù yín lǎo bù jìn yōu zhūn

庶婬潦不浸幽窀，

rú yǔn suǒ qí

如允所祈，

dìng rú dù huí jié cǎo

定如杜回结草，

zhī jūn wèi guǐ

知君畏鬼，

dāng àn zhōng qǐ shǒu

当暗中稽首，

bù gǎn jiàn xíng

不敢见形，

wù zī yí lǜ

勿滋疑虑，

wáng rén yáng níng dùn shǒu

亡人杨宁顿首。

zhū hài hàn jiā bèi fāng zhī yù guǐ yǐ shū zhōng guī tú zhī yǔ zhī bì bù shòu jì ér guǒ rán

朱骇汗浃背，方知遇鬼，以书中归途之语，知必不售，既而果然。

hái zhì yáng liú yǐ suǒ mài zān chuàn qián qiǎn pū wǎng zhì qí mù jìng bù gǎn zài zhì yān

还至羊留，以所卖簪钏钱，遣仆往治其墓，竟不敢再至焉。

wú yún yán yán yǒu qín shēng zhě bù wèi guǐ héng yǐ wèi yī jiàn wèi qiàn

吴云岩言，有秦生者，不畏鬼，恒以未一见为歉。

yī xī sàn bù bié yè wén shù wài lǎng yín táng rén shī yuē zì qù zì lái rén bù zhī guī shí wéi duì kōng shān yuè

一夕，散步别业，闻树外朗吟唐人诗曰：自去自来人不知，归时惟对空山月。

qí shēng āi lì ér zhǎng gé yè kuī zhī yī gǔ yì guān rén yǐ shí zuò què zhī wèi guǐ jù qián yǎn zhī guǐ yì bù bì qín shēng zhǎng yī yuē yǔ jūn lù yì yōu míng rén shū jīn gǔ xiè hòu xiāng yù wú kě hán wēn suǒ yǐ lái zhě yù yī wèn guǐ shén qíng zhuàng ěr

其声哀厉而长，隔叶窥之，一古衣冠人倚石坐，确知为鬼，遽前掩之，鬼亦不避，秦生长揖曰：与君路异幽明，人殊今古，邂逅相遇，无可寒温，所以来者，欲一问鬼神情状耳。

gǎn wèn wèi guǐ shí hé sì

敢问为鬼时何似？

yuē yī tuō xíng hái jí yǐ wèi guǐ

曰：一脱形骸，即已为鬼。

rú jiǎn chéng dié yì bù zì zhī

如茧成蝶，亦不自知。

wèn guǒ hún shēng pò jiàng hái rù tài xū hu

问果魂升魄降，还入太虚乎？

yuē zì wǒ wèi guǐ jí zài cǐ jiān

曰：自我为鬼，即在此间。

jīn wǒ quán shēn xiàn yǔ jūn duì wèi cháng suí yīn yūn yuán qì shēng jiàng fēi yáng

今我全身现与君对，未尝随氤氲元气，升降飞扬。

zǐ sūn jì shí shǐ yī jù zǐ sūn jì bì zé sàn yě

子孙祭时始一聚，子孙祭毕则散也。

wèn guǒ yǒu shén hu

问果有神乎？

yuē guǐ jì bù xū shén zì bù wàng pì yǒu bǎi xìng bì yǒu guān shī

曰：鬼既不虚，神自不妄，譬有百姓必有官师。

wèn xiān rú chēng léi shén zhī lèi jiē xuán shēng xuán huà guǒ bù wū hu

问先儒称雷神之类，皆旋生旋化，果不诬乎？

yuē zuò cuò dà shí bǎo wén shì shuō rán qiè yí pī lì jī gé hōng rán jiāo zuò rú yī léi yī shén zé shén zhī shù duō yú wén ruì rú léi zhǐ shén miè zé shén zhī shòu cù yú fú yóu

曰：作措大时饱闻是说，然窃疑霹雳击格，轰然交作，如一雷一神，则神之数多于蚊蚋，如雷止神灭，则神之寿促于蜉蝣。

yǐ zhì xiān shēng lǜ zāo hē huà wèi guǐ zhī hòu nǎi zhī bǎi shén fèng zhí rú shì jiàn guān jiē fēi qǐng kè zhī huàn yǐng hèn bù néng yǐ suǒ wén jiàn zài zhì xiān shēng rán ěr shí yōng gāo bǐ zhě jì wèi guǐ yǐ jiǔ dāng zì zhī zhī wú yōng zài jí yǐ

以质先生，率遭呵叱，为鬼之后，乃知百神奉职，如世建官，皆非顷刻之幻影，恨不能以所闻见再质先生，然尔时拥皋比者，计为鬼已久，当自知之，无庸再诘矣。

dà dǐ wú guǐ zhī shuō shèng rén wèi yǒu zhū dà rú kǒng rén chǎn dú gù qiáng zào sī yán

大抵无鬼之说圣人未有，诸大儒恐人谄渎，故强造斯言。

rán jìn chén miǎn kě bìng fèi jiǔ lǐ zé bù kě

然禁沉湎可，并废酒醴则不可。

jìn yín dàng kě bìng fèi fū fù zé bù kě

禁婬荡可，并废夫妇则不可。

jìn tān lín kě bìng fèi cái huò zé bù kě

禁贪惏可，并废财货则不可。

jìn dòu zhēng kě bìng fèi wǔ bīng zé bù kě

禁斗争可，并废五兵则不可。

gù yǐ yī dài shèng míng xié bǎi qiān wàn yì péng dǎng zhī zhù néng shǐ rén jìn bù gǎn yǔ ér zhōng bù néng qiè fú qí xīn zhí shì gù ěr

故以一代盛名，挟百千万亿朋党之助，能使人噤不敢语，而终不能惬服其心，职是故耳。

chuán qí jiào zhě suī xīn zhī bù rán rán bù chí shì lùn jí bù dé chēng wéi jīng yì zhī xué yì wéi xīn ér hé zhī

传其教者，虽心知不然，然不持是论，即不得称为精义之学，亦违心而和之。

yuē lǐ bì rú shì yún ěr

曰：理必如是云尔。

jūn bù chá xiān rú jiǎo wǎng zhī yì shēng yú xiāng jī fēi qí běn xīn hòu rú bì xié zhī shuō yā yú suǒ wèi yì fēi qí běn xīn jìng xìn rú zhě zhēn wèi wú guǐ shén

君不察先儒矫枉之意，生于相激非其本心，后儒辟邪之说，压于所畏亦非其本心，竟信儒者真谓无鬼神。

huáng huáng zhì wèn zé jūn zhī shòu dài jiǔ yǐ

皇皇质问，则君之受绐久矣。

quán xià zhī rén bù yù jiǔ yǔ shēng rén jiē jūn yì bù yí jiǔ yǔ guǐ xiá yán jǐn yú cǐ yú kě lèi tuī

泉下之人，不欲久与生人接，君亦不宜久与鬼狎，言尽于此，余可类推。

màn shēng cháng xiào ér qù

曼声长啸而去。

àn cǐ wèi rú zhě míng zhī yǒu guǐ gù yán wú guǐ yǔ huáng shān èr guǐ wèi rú zhě míng zhī jǐng tián fēng jiàn bù kě xíng gù yán kě xíng jiē dòng jiàn zhēng jié zhī lùn

案此谓儒者明知有鬼，故言无鬼，与黄山二鬼谓儒者明知井田封建不可行，故言可行，皆洞见症结之论。

jǐn mù yǐ yū kuò yóu zhuì wǔ lǐ wù zhōng yǐ

仅目以迂阔，犹坠五里雾中矣。

wāng zhǔ shì hòu shí yán

汪主事厚石言，

yǒu zài xī hú fú jī zhě

有在西湖扶乩者，

xià tán shī yuē jiù mái xiāng chù cǎo lí lí

下坛诗曰：旧埋香处草离离，

zhǐ yǒu xī líng yè yuè zhī

只有西陵夜月知，

cí kè qíng duō lái diào gǔ

词客情多来吊古，

yōu hún cháng duàn kàn tí shī

幽魂肠断看题诗，

cāng sāng jǐ jié hú réng lǜ

沧桑几劫湖仍绿，

yún yǔ qiān nián mèng shàng yí

云雨千年梦尚疑，

shuí xìn líng shān sàn huā nǚ

谁信灵山散花女，

rú jīn fó huǒ duì liú lí

如今佛火对琉璃。

zhòng zhī wèi sū xiǎo xiǎo yě

众知为苏小小也。

kè huò qǐng yuē xiān jī shēng zài nán qí hé yǐ yì néng qī lǜ

客或请曰：仙姬生在南齐，何以亦能七律。

jī pàn yuē yuè lì suì shí yōu míng yī lǐ xìng líng bù mèi jí yǔ shì tuī yí xuān shèng wéi shi dà zhuàn zhù cí hé xiě yǐ lì shū

乩判曰：阅历岁时，幽明一理，性灵不昧，即与世推移，宣圣惟识大篆，祝词何写以隶书？

shì jiā bù jiě huá yán shū wén hé xíng yǐ pián tǐ

释迦不解华言，疏文何行以骈体？

shì zhī qiān zǎi qián rén qí xìng shí zhì jīn yóu zài jí néng jiě jīn zhī yǔ tōng jīn zhī wén

是知千载前人，其性识至今犹在，即能解今之语，通今之文。

jiāng wén tōng xiè yuán huī néng zuò ài qiè huàn mǎ bā yùn lǜ fù jiàn yú zuǎn yì jì chén xiū wén zi qīng xiāng néng zuò jīn líng huái gǔ wǔ yán lǜ shī

江文通谢元晖能作爱妾换马八韵律赋（见于纂异记），沈休文子青箱，能作金陵怀古五言律诗。

gǔ yǒu qí shì yòu hé yí yú jīn hu

古有其事，又何疑于今乎？

yòu wèn shàng néng zuò yǒng míng tǐ fǒu jí shū sì shī yuē huan lái bù dé lái nóng qù bù dé qù ào nǎo shí yóu fēng yī yè duàn rén dù

又问尚能作永明体否，即书四诗曰：欢来不得来，侬去不得去，懊恼石尤风，一夜断人渡。

huan cóng hé chù lái jīn rì dà fēng yǔ shī jǐn xìng zǐ shān xīn kǔ jiē yīn rǔ

欢从何处来，今日大风雨，湿尽杏子衫，辛苦皆因汝。

jié shù jiá dié qún wèi huan zhào zé měng wǎn zhuǎn yán dà dī lǜ bō shuāng zhào yǐng

结束蛱蝶裙，为欢棹舴艋，宛转沿大堤，绿波双照影。

mò pō hé huā tīng qiě pō yáng liǔ àn huā wài yǒu rén xíng liǔ shēn rén bú jiàn

莫泊荷花汀，且泊杨柳岸，花外有人行，柳深人不见。

gài zi yè gē yě

盖子夜歌也。

suī cái guǐ yī tuō yì kě yún jùn biàn yǐ

虽才鬼依托，亦可云俊辩矣。

biǎo xiōng ān yī zài yán

表兄安伊在言，

hé chéng qiū huò shí

河城秋获时，

yǒu shào fù bào zǐ xíng chéng shàng

有少妇抱子行塍上，

hū shī zú pū de

忽失足仆地，

wò bù fù qǐ

卧不复起，

huò zhě yáo jiàn zhī

获者遥见之，

yí yǒu gù

疑有故，

qū shì zé yǐ sǐ

趋视则已死，

zi yì chù wǎ jiǎo nǎo liè sǐ

子亦触瓦角脑裂死，

hài bào tián zhǔ

骇报田主，

tián zhǔ bào lǐ xū

田主报里胥，

biàn yàn sǐ zhě

辨验死者，

shù shí lǐ nèi wú cǐ fù

数十里内无此妇，

qiě yī shì huá jié

且衣饰华洁，

zi yì yín chuàn hóng líng shān

子亦银钏红绫衫，

bù lèi pín jiā

不类贫家，

dà huò bù jiě

大惑不解。

qiě fù yǐ wěi bó gēng fān shǒu shì ér jí wén yú guān

且覆以苇箔，更番守视，而急闻于官。

hé chéng qù xiàn jìn guān cì rì bū shí zhì qǐ bó jiǎn shì zé zhōng zhì gǎo jiē yī shù èr shī yǐ bù jiàn yā bó zhī zhuān gù wèi dòng shǒu zhě yì wèi qǐng kè lí yě

河城去县近，官次日晡时至，启箔检视，则中置槁秸一束，二尸已不见，压箔之砖固未动，守者亦未顷刻离也。

guān dà nù jǐn jū tián zhǔ jí shǒu zhě qù duō fāng jū zhì wú sī háo móu shā qì shī zhuàng jiū jié jiǎo rào zhì nián yú nǎi yǐ yí àn shàng

官大怒，尽拘田主及守者去，多方鞫治，无丝毫谋杀弃尸状，纠结缴绕至年余，乃以疑案上。

shàng guān yǐ àn qíng huǎng hū wǎng fǎn bó jié yòu suì yú nǎi gū sì fǎng ér shì jiā yǐ dàng rán yǐ

上官以案情恍惚，往返驳诘，又岁余乃姑俟访，而是家已荡然矣。

cǐ kāng xī guǐ sì jiǎ wǔ jiān shì

此康熙癸巳甲午间事。

xiāng chuán cūn nán xū mù jiān yǒu hēi hú yè yè bài yuè rén duō jiàn zhī shì jiā yī zi hǎo yì liè qián wǎng fú sì gòu nǔ zhōng qí gǔ jiào rán cháng hào huà huǒ guāng xi qù sōu qí xué dé èr xiǎo hú zhí yǐ fǎn xuán yì qù

相传村南墟墓间，有黑狐夜夜拜月，人多见之，是家一子好弋猎，潜往伏伺，彀弩中其股，噭然长号，化火光西去，搜其穴，得二小狐，絷以返，旋逸去。

yuè yú ér yǒu shì shì yí hú biàn huàn lái bào yuān

月余而有是事，疑狐变幻来报冤。

rán huāng guài wú jù rén bù gǎn yǐ rù gōng guān yì bù gǎn rù àn dú bù néng bù yǐ nì shī lùn

然荒怪无据，人不敢以入供，官亦不敢入案牍，不能不以匿尸论。

gù fēn rǎo zhì sī yě

故纷扰至斯也。

yòu yán chéng xi mǒu cūn yǒu gài fù wèi gū suǒ nüè yì yú tǔ shén cí yì bó fù dài jiǎn gēng fān shǒu shì guān zhì zé shī yǔ shǒu zhě jù bú jiàn yì qióng zhì rú hé chéng hòu qī bā nián nǎi de zhī yú ān píng shēn zhōu shǔ xiàn

又言城西某村有丐妇，为姑所虐，缢于土神祠，亦箔覆待检，更番守视，官至则尸与守者俱不见，亦穷治如河城，后七八年乃得之于安平--深州属县。

gài fù pō bái xī yī shào nián lún shǒu shí chǐ xià cháng ér yín qí shī shī dé rén qì fù shēng jìng xiāng xié yǐ táo yě

盖妇颇白皙，一少年轮守时，褫下裳而婬其尸，尸得人气复生，竟相携以逃也。

cǐ kāng xī mò shì huò yí hé chéng zhī shì dāng lèi cǐ shì wèi kě zhī

此康熙末事，或疑河城之事当类此，是未可知。

huò bìng wèi yī shì zé chuán wén wù yǐ

或并为一事，则传闻误矣。