tīng sòng
这句话大意是:○听讼。
yì sòng guà yuē tiān yǔ shuǐ wéi xíng sòng jūn zǐ yǐ zuò shì móu shǐ
现代白话:《易·讼卦》曰:天与水违行讼,有德行的人以作事谋始。
yòu fēng guà yuē léi diàn jiē zhì fēng jūn zǐ yǐ shé yù zhì xíng
现代白话:又《丰卦》曰:雷电皆至丰,有德行的人以折狱致刑。
shī yuē bì fèi gān táng wù jiǎn wù fá zhào bó suǒ bá
这句话大意是:《诗》曰:蔽芾甘棠,勿剪勿伐,召伯所茇。
jiān yún bá cǎo shè yě
这句话大意是:(笺云:茇,草舍也。
fu zhào bó tīng nán nǚ zhī sòng bù zhòng fán láo bǎi xìng zhǐ shè yú táng zhī xià ér tīng duàn yān
现代白话:夫召伯听男女之讼,不重烦劳百姓,止舍于棠之下而听断呢。
yòu yuē xíng lù zhào bó tīng sòng yě
这句话大意是:又曰:《行露》,召伯听讼也。
zhōu lǐ yuē yǐ liǎng zào jìn mín sòng rù shù shǐ wū cháo rán hòu tīng zhī
这句话大意是:《周礼》曰:以两造禁民讼,入束矢于朝,然后听之。
sòng wèi yǐ cái huò xiāng gào zhě
这句话大意是:(讼,谓以财货相告者。
zào zhì yě
这句话大意是:造,至也。
shǐ sòng zhě liǎng zhì jì liǎng zhì shǐ rù shù shǐ nǎi zhì zhī yě
这句话大意是:使讼者两至,既两至使入束矢,乃治之也。
bù zhì bù rù shù shǐ zé shì zì fú bù zhí zhě yě
这句话大意是:不至不入束矢,则是自服不直者也。
bì rù shǐ zhě qǔ qí zhí yě
这句话大意是:必入矢者,取其直也。
shī yún qí zhí rú shǐ
这句话大意是:诗云:"其直如矢。
shù shǐ qí bǎi gè yǔ
这句话大意是:"束矢,其百个与?
yǐ liǎng jì jìn mín yù rù jūn jīn sān rì nǎi zhì wū cháo rán hòu tīng zhī
这句话大意是:)以两剂禁民狱,入钧金三日,乃致于朝,然后听之。
yù wèi xiāng gào yǐ zuì míng zhě
这句话大意是:(狱,谓相告以罪名者。
jì jīn quàn shū yě
这句话大意是:剂,今券书也。
shǐ yù zhě gè jī quàn shū jì liǎng quàn shū jí shǐ rén jūn jīn yòu sān rì nǎi zhì zhī zhòng xíng yě
这句话大意是:使狱者各赍券书,既两券书及使人钧金,又三日,乃治之重刑也。
bù quàn shū bù rù jīn zé shì zì fú bù zhí zhě yě
这句话大意是:不券书,不入金,则是自服不直者也。
fu rù jīn zhě qǔ qí jiān yě
这句话大意是:夫入金者,取其坚也。
yǐ jiā shí píng ba mín jiā shí wén shí yě shù zhī wài cháo mén zuǒ
这句话大意是:)以嘉石平罢民,(嘉石,文石也,树之外朝门左。
píng chéng yě chéng shǐ shàn yě
这句话大意是:平,成也,成使善也。
yǐ fèi shí dá qióng mín
这句话大意是:)以肺石达穷民。
fèi shí chì shí yě
这句话大意是:(肺石,赤石也。
qióng mín tiān zhī qióng ér wú gào yě
这句话大意是:穷民,天之穷而无告也。
fán yuǎn jìn qióng dú lǎo yòu zhī yù yǒu fù wū shàng ér qí zhǎng fú dá zhě lì wū fèi shí sān rì shì tīng qí cí yǐ gào wū shàng ér zuì qí zhǎng
这句话大意是:)凡远近茕独老幼之欲有复于上而其长弗达者,立于肺石三日,士听其辞,以告于上而罪其长。
yòu yuē fán zhū hóu zhī yù sòng yǐ bāng diǎn dìng zhī
这句话大意是:又曰:凡诸侯之狱讼,以邦典定之;。
bāng diǎn liù diǎn yě
这句话大意是:(邦典,六典也。
fán qīng dài fū zhī yù sòng yǐ bāng fǎ duàn zhī
这句话大意是:)凡卿大夫之狱讼,以邦法断之;。
bāng fǎ bā fǎ yě
这句话大意是:(邦法,八法也。
fán shù mín zhī yù sòng yǐ bāng chéng fēn zhī
这句话大意是:)凡庶民之狱讼,以邦成纷之。
bāng chéng wèi ruò jīn shí shǐ shì zhī bǐ yě
这句话大意是:(邦成,谓若今时史事之比也。
yòu yuē yǐ wǔ xíng tīng wàn mín zhī yù sòng fù yú xíng yòng qíng xùn zhī zhì wū xún nǎi bì zhī
这句话大意是:又曰:以五刑听万民之狱讼,附于刑,用情讯之,至于旬,乃弊之。
dú shū zé yòng fǎ
这句话大意是:读书则用法。
fù yóu zhe yě
这句话大意是:(附犹着也。
xùn yán yě
这句话大意是:讯,言也。
yòng qíng lǐ yán zhī jì yǒu kě yǐ chū zhī zhě shí rì nǎi duàn zhī
现代白话:用情理言之,冀有能够出之者,十日乃断之。
yǐ wǔ shēng tīng yù sòng qiú mín qíng yī yuē cí tīng guān qí chū yán bù zhí zé fán
这句话大意是:)以五声听狱讼,求民情:一曰辞听,(观其出言,不直则烦。
èr yuē sè tīng guān qí yán sè bù zhí zé nǎn rán
这句话大意是:)二曰色听,(观其颜色,不直则赧然。
sān yuē qì tīng guān qí qì xī bù zhí zé chuǎn
这句话大意是:)三曰气听,(观其气息,不直则喘。
sì yuē ěr tīng guān qí tīng líng bù zhí zé huò
这句话大意是:)四曰耳听,(观其听聆,不直则惑。
wǔ yuē mù tīng
这句话大意是:)五曰目听。
guān qí móu zǐ shì bù zhí zé mào rán
这句话大意是:(观其眸子,视不直则眊然。
yòu yuē zhǎng dōu jiā tīng qí yù sòng zhī cí biàn qí sǐ xíng zhī zuì ér yào zhī
这句话大意是:又曰:掌都家,听其狱讼之辞,辩其死刑之罪而要之;。
sān yuè ér shàng yù sòng wū guó
这句话大意是:三月而上狱讼于国。
sī kòu tīng qí chéng wū cháo qún shì sī xíng jiē zài gè lì qí fǎ yǐ yì yù sòng
这句话大意是:司寇听其成于朝,群士司刑皆在,各丽其法,以议狱讼。
chéng píng yě
这句话大意是:(成,平也。
yù sòng chéng shì shī shòu zhōng shū qí xíng shā zhī chéng yǔ qí tīng yù sòng zhě
这句话大意是:)狱讼成,士师授中,书其刑煞之成与其听狱讼者。
yòu yuē sī cì zhǎng sān cì sān yòu sān shè zhī fǎ yǐ zàn sī kòu tīng yù sòng
这句话大意是:又曰:司刺:掌三刺、三宥、三赦之法,以赞司寇听狱讼。
yī cì yuē xùn qún chén zài cì yuē xùn qún lì sān cì yuē xùn wàn mín
这句话大意是:一刺曰讯群臣,再刺曰讯群吏,三刺曰讯万民;。
xùn yán yě
这句话大意是:(讯,言也。
yī yòu yuē bù shí zài yòu yuē guò shī sān yòu yuē yí wàng
这句话大意是:)一宥曰不识,再宥曰过失,三宥曰遗忘。
bù shí wèi yú mín wú suǒ shi zé yòu zhī guò shī ruò jīn shí lǜ guò shī shā rén bù zuò sǐ yě
这句话大意是:(不识谓愚,民无所识,则宥之过失,若今时律过失煞人,不坐死也。
xuán wèi shi dāng yě ruò jīn chóu chóu dāng bào jiǎ jiàn yǐ shi yǐ wéi jiǎ ér shā zhī zhě
这句话大意是:玄谓识当也,若今仇雠当报甲,见乙识以为甲而煞之者。
guò shī ruò jǔ rèn yù zhuó fá ér wù zhōng rén zhě
这句话大意是:过失,若举刃欲斫伐而误中人者。
yí wàng ruò jiān wéi bó jì yǒu zǎi shàn zhě ér yǐ bīng shǐ tóu shè yě
这句话大意是:遗忘,若间帷薄忌有宰缮者而以兵矢投射也。
lǐ yuē fēn zhēng biàn sòng fēi lǐ bù jué
这句话大意是:《礼》曰:分争辩讼,非礼不决。
yòu yuē sī kòu zhèng xíng míng bì yǐ tīng yù sòng sī kòu qiū guān qīng zhǎng xíng zhě
这句话大意是:又曰:司寇正刑明辟,以听狱讼,(司寇,秋官卿,掌刑者。
pì zuì yě
这句话大意是:辟,罪也。
bì sān cì yǐ qiú mín qíng duàn qí yù sòng zhī zhōng
这句话大意是:)必三刺(以求民情,断其狱讼之中。
yī yuē xùn qún chén èr yuē xùn qún lì sān yuē xùn wàn mín
这句话大意是:一曰讯群臣,二曰讯群吏,三曰讯万民。
yǒu zhǐ wú jiǎn bù tīng jiǎn chéng yě
这句话大意是:)有旨,无简不听,(简,诚也。
yǒu qí yì wú qí chéng zhě bù lùn yǐ wéi zuì
这句话大意是:有其意无其诚者不论以为罪。
fù cóng qīng fù shī xíng yě
这句话大意是:)附从轻,(附,施刑也。
qiú chū zhī shǐ cóng qīng
这句话大意是:求出之使从轻。
shè cóng zhòng
这句话大意是:)赦从重。
suī shì zuì kě zhòng yóu shè zhī
这句话大意是:(虽是罪可重,犹赦之。
fán tīng wǔ xíng zhī sòng bì hòu fù zǐ zhī qīn lì jūn chén zhī yì yǐ quán zhī
这句话大意是:)凡听五刑之讼,必厚父子之亲,立君臣之义以权之;。
quán píng yě
这句话大意是:(权,平也。
yì lùn qīng zhòng zhī xù shèn cè qiǎn shēn zhī liàng yǐ bié zhī
这句话大意是:)意论轻重之序,慎测浅深之量以别之;。
yì sī niàn yě
这句话大意是:(意,思念也。
qiǎn shēn wèi jù yǒu zuì běn xīn yǒu shàn è
这句话大意是:浅深,谓俱有罪本心有善恶。
xī qí cōng míng zhì qí zhōng ài yǐ jǐn zhī
这句话大意是:)悉其聪明,致其忠爱,以尽之。
jǐn qí qíng yě
这句话大意是:(尽其情也。
chuán yuē wáng shū chén shēng yǔ bó yǔ zhēng zhèng èr zi wáng qīng shì
这句话大意是:《传》曰:王叔陈生与伯与争政,(二子,王卿士。
wáng yòu bó yǔ
这句话大意是:)王右伯与。
yòu zhù yě
这句话大意是:(右助也。
wáng shū chén shēng nù ér chū bēn
这句话大意是:)王叔陈生怒而出奔。
jìn hóu shǐ shì gài píng wáng shì wáng shū yǔ bó yǔ sòng yān
现代白话:晋侯使士丐平王室,王叔与伯与讼呢。
shì qū zhí
这句话大意是:(事曲直。
wáng shū zhī zǎi yǔ bó yǔ zhī dài fū xiá qín zuò yù wū wáng tíng shì gài tīng zhī
这句话大意是:)王叔之宰与伯与之大夫瑕禽坐狱于王庭,士丐听之。
fàn xuān zǐ yuē tiān zǐ suǒ yòu guǎ jūn yòu yì zhī
现代白话:范宣孔子说:"天子所右,寡君右亦之;。
suǒ zuǒ yì zuǒ zhī
这句话大意是:所左,亦左之。
shǐ wáng shū shì yǔ bó yǔ hé yào wáng shū shì bù néng jǔ qí qì wáng shū bēn jìn
这句话大意是:"使王叔氏与伯与合要,王叔氏不能举其契,王叔奔晋。
lún yǔ yuē zǐ yuē tīng sòng wú yóu rén yě
现代白话:《论语》曰:孔子说:"听讼,我犹人也。
bì yě shǐ wú sòng hu
这句话大意是:必也使无讼乎!
yòu yuē piàn yán kě yǐ shé yù zhě qí yóu yě yǔ
现代白话:"又曰:片言能够折狱者,其由也与?
piàn dú wéi bàn
这句话大意是:(片读为半。
piàn yán wèi dān cí yě
这句话大意是:片言谓单辞也。
zhé duàn yě
这句话大意是:折,断也。
zǐ lù guǒ qǔ suǒ zhī yán bì zhí gù kě lìng duàn yù yě
这句话大意是:子路果取所知,言必直,故可令断狱也。
yòu yuē mèng shì shǐ yáng fū wèi shì shī shì shī diǎn yù zhī guān
这句话大意是:又曰:孟氏使阳肤为士师,(士师,典狱之官。
wèn wū zēng zǐ
这句话大意是:)问于曾子。
zēng zǐ yuē shàng shī qí dào mín sàn jiǔ yǐ
现代白话:曾孔子说:"上失其道,民散久了。
rú de qí qíng zé āi jīn ér wù xǐ
这句话大意是:如得其情,则哀矜而勿喜。
hàn shū yuē yú dìng guó yǐn jiǔ zhì shù shí bù luàn
这句话大意是:《汉书》曰:于定国饮酒,至数石不乱。
dōng yuè zhì yù qǐng yàn yǐn jiǔ yì jīng míng
这句话大意是:冬月治狱,请谳,饮酒益精明。
hòu hàn shū yuē chén chǒng pì sī tú bào yù fǔ
这句话大意是:《后汉书》曰:陈宠辟司徒鲍昱府。
shì shí sān fǔ yuàn shǔ zhuān shàng jiāo liú yǐ bù kěn shì shì wèi gāo
这句话大意是:是时三府掾属专尚交流,以不肯视事为高。
chǒng cháng fēi zhī dú qín xīn wù wù shù wèi yù chén dāng dài pián yí
这句话大意是:宠常非之,独勤心物务,数为昱陈当代便宜。
yù gāo qí néng zhuǎn wéi cí cáo zhǎng tiān xià yù sòng
这句话大意是:昱高其能,转为辞曹,掌天下狱讼。
dú hàn zhì yuē sān gōng yuàn shǔ èr shí sì rén yǒu cí cáo zhǔ cí sòng shì yě
这句话大意是:(《读汉志》曰:三公掾属二十四人,有辞曹主辞讼事也。
qí suǒ píng jué wú bù yàn fú zhòng xīn
这句话大意是:)其所平决,无不厌服众心。
shí sī tú cí sòng jiǔ zhě shù shí nián shì lèi hùn cuò yì wèi qīng zhòng bù liáng lì de shēng yīn yuán
这句话大意是:时司徒辞讼久者数十年,事类溷错,易为轻重,不良吏得生因缘。
yīn yuán wèi yī fù yǐ shēng qīng zhòng yě
这句话大意是:(因缘谓依附以生轻重也。
chǒng wèi yù zhuàn cí sòng bǐ qī juǎn jué shì kē èr tiáo jiē yǐ shì lèi xiāng cóng
这句话大意是:)宠为昱撰《辞讼比》七卷,决事科二条,皆以事类相从。
yù zòu shàng zhī
这句话大意是:昱奏上之。
qí hòu gōng fǔ fèng yǐ wéi fǎ
这句话大意是:其后公府奉以为法。
yòu yuē wáng huàn wèi luò yáng lìng yǐ píng zhèng jū shēn de kuān měng zhī yi
这句话大意是:又曰:王涣为洛阳令,以平正居身,得宽猛之宜。
qí yuān xián jiǔ sòng lì zhèng suǒ bù duàn fǎ lǐ suǒ nán píng zhě mò bù qǔ jìn qíng zhà yā sāi qún yí
这句话大意是:其冤嫌久讼,历政所不断,法理所难平者,莫不曲尽情诈,压塞群疑。
yòu néng yǐ jué shù fā tī jiān fú jué zhà shù shù yě
这句话大意是:又能以谲数发擿奸服,(谲诈数术也。
jīng shī chēng tàn yǐ wéi huàn yǒu shén suàn
这句话大意是:)京师称叹,以为涣有神算。
yòu yuē fǎ xióng wèi qīng zhōu cì shǐ jiè nèi sù qīng
这句话大意是:又曰:法雄为青州刺史,界内肃清。
xióng měi xíng bù lù qiú tú chá yán sè zhī qíng wěi zhǎng lì bù fèng fǎ jí jiě yìn qù zhī
这句话大意是:雄每行部,录囚徒,察颜色知情伪,长吏不奉法,即解印去之。
wèi shū yuē tíng wèi gāo róu shí hù jūn yíng shì dòu lǐ jìn chū bù hái yíng yǐ wéi wáng biǎo yán zhú bǔ yì qí qī yíng jí nán nǚ wèi guān nú bì
这句话大意是:《魏书》曰:廷尉高柔时,护军营士窦礼近出不还,营以为亡,表言逐捕,役其妻盈及男女为官奴婢。
yíng lián zhì zhōu fǔ chēng yuān zì sòng mò yǒu shěng zhě
这句话大意是:盈连至州府称冤自讼,莫有省者。
nǎi cí yì tíng wèi
这句话大意是:乃辞诣廷尉。
róu wèn yuē rǔ hé yǐ zhī fū bù wáng
现代白话:柔问曰:"你凭什么知夫不亡?
yíng chuí qì duì yuē fu shǎo dān tè yǎng yī lǎo yù wèi mǔ shì shén gōng jǐn
这句话大意是:"盈垂泣对曰:"夫少单特,养一老妪为母,事甚恭谨。
yòu āi ér nǚ fǔ shì bù lí fēi shì qīng jiǎo bù gù shì jiā zhě yě
这句话大意是:又哀儿女,抚视不离,非是轻狡不顾室家者也。
róu zhòng wèn yuē rǔ fū bù yú rén yǒu yuàn chóu hu
现代白话:"柔重问曰:"你夫不与人有怨雠吗?
duì yuē fu liáng shàn
这句话大意是:"对曰:"夫良善。
yú rén jiāo qián cái hu
这句话大意是:""与人交钱财吗?
duì yuē cháng chū qián yǔ tóng yíng shū huì zi wén jiǔ qiú bù dé
这句话大意是:"对曰:"尝出钱与同营疏喙子文,久求不得。
shí zǐ shì zuò xiǎo shì xì yù róu nǎi jiàn zi wèn suǒ zuò
这句话大意是:"时子适坐小事系狱,柔乃见子,问所坐。
yán cì rǔ pō céng jǔ rén qián bù
现代白话:言次:"你颇曾举人钱不?
zǐ yuē zì yǐ dān pín chū bù gǎn jǔ rén wù yě
现代白话:"孔子说:"自以单贫,初不敢举人物也。
róu chá zǐ wén sè dòng suì yuē rǔ xī jǔ dòu lǐ qián hé yán bù yé
现代白话:"柔察子文色动,遂曰:"你昔举窦礼钱,何言不耶?
zi wén guài zhī shì lù yìng duì bù cì
这句话大意是:"子文怪,知事露,应对不次。
róu yuē rǔ jǐ shā lǐ pián yí zǎo fú
现代白话:柔曰:"你己煞礼,便宜早服。
zi wén wū shì kòu tóu jù shǒu shā lǐ běn mò mái zàng chù suǒ
这句话大意是:"子文于是叩头具首煞礼本末、埋葬处所。
róu biàn qiǎn lì zú chéng zi cí wǎng jué de qí shī
这句话大意是:柔便遣吏卒承子辞往掘得其尸。
zhào shū fù yíng mǔ zǐ wèi píng rén
这句话大意是:诏书复盈母子为平人。
jìn shū yuē lù yún wéi jùn yí lìng
这句话大意是:《晋书》曰:陆云为浚仪令。
yún dào guān sù rán xià bù néng qī shì wú èr jià
这句话大意是:云到官肃然,下不能欺,市无二价。
rén yǒu jiàn shā zhě zhǔ míng bù lì
这句话大意是:人有见煞者,主名不立。
yún lù qí qī ér wú suǒ wèn
这句话大意是:云录其妻,而无所问。
shí xǔ rì qiǎn chū mì lìng rén suí hòu wèi yuē bù chū shí lǐ dāng yǒu nán zi hou zhī yǔ yǔ biàn fù lái
这句话大意是:十许日遣出,密令人随后,谓曰:"不出十里,当有男子候之与语,便缚来。
jì ér guǒ rán
这句话大意是:"既而果然。
wèn zhī jù fú yún yǔ cǐ qī tōng gòng shǐ qí fu wén qī dé chū yù yǔ yǔ
这句话大意是:问之具服,云与此妻通,共史其夫,闻妻得出,欲与语。
dàn jìn xiàn gù yuǎn xiāng yāo hou
这句话大意是:惮近县,故远相邀候。
wū shì yī xiàn chēng wéi shén míng
这句话大意是:于是一县称为神明。
yòu yuē shān yōu cháng yì zhèn jūn jiāng jūn gǔ hùn
这句话大意是:又曰:邓攸尝诣镇军将军贾混。
hùn yǐ rén sòng shì shì yōu shǐ jué zhī
这句话大意是:混以人讼事示攸,使决之。
yōu bù shì yuē kǒng zǐ chēng tīng sòng wú yóu rén yě
现代白话:攸不视曰:"孔子称:'听讼,我犹人也。
bì yě shǐ wú sòng hu
这句话大意是:必也使无讼乎!
hùn qí zhī yǐ nǚ qī zhī yǐ
现代白话:'"混奇之,以女妻之了。
yòu yuē fú róng shì fú jiān wèi sī lì xiào wèi
这句话大意是:又曰:符融仕符坚,为司隶校尉。
jīng zhào rén dǒng fēng yóu xué sān nián ér fǎn sù qī jiā
这句话大意是:京兆人董丰游学,三年而返,宿妻家。
qī wèi zéi suǒ shā qī xiōng yí fēng shā zhī sòng fēng yǒu sī
这句话大意是:妻为贼所煞,妻兄疑丰煞之,送丰有司。
fēng bù kān chu lüè zì wū yǐn shā qī
这句话大意是:丰不堪楚掠,自诬引煞妻。
róng chá ér yí zhī wèn fēng yuē rǔ xíng wǎng huán pō yǒu guài yì jí bǔ shì fǒu
现代白话:融察而疑之,问丰曰:"你行往还,颇有怪异及卜筮否?
fēng yuē chū jiāng fā yè cháng mèng chéng mǎ nán dù shuǐ fǎn ér běi dù shuǐ mǎ tíng shuǐ zhōng biān cè bù qù
这句话大意是:"丰曰:"初将发,夜尝梦乘马南渡水,返而北渡水,马停水中,鞭策不去。
fǔ ér shì zhī jiàn liǎng rì zài wū shuǐ xià mǎ zuǒ bái ér shī yòu hēi ér zào
这句话大意是:俯而视之,见两日在于水下,马左白而湿,右黑而燥。
wù ér xīn jì qiè yǐ wéi bù xiáng
这句话大意是:寤而心悸,窃以为不详。
wèn shì zhě shì zhě yuē yōu yù sòng yuǎn sān zhěn bì sān mù
这句话大意是:问筮者,筮者曰:'忧狱讼,远三枕,避三沐。
jì zhì qī wèi jù mù yè shòu fēng zhěn
这句话大意是:'既至,妻为具沐,夜授丰枕。
fēng jì shì zhě zhī yán jiē bù cóng zhī
这句话大意是:丰记筮者之言,皆不从之。
qī nǎi zì mù zhěn zhěn ér qǐn
这句话大意是:妻乃自沐,枕枕而寝。
róng yuē wú zhī zhī yǐ
现代白话:"融曰:"我知之了。
mǎ zuǒ ér shī shī shuǐ yě
这句话大意是:马左而湿,湿,水也;。
zuǒ shuǐ yòu mǎ féng zì
这句话大意是:左水右马,冯字;。
liǎng rì chāng zì yě
这句话大意是:两日,昌字也。
qí féng chāng shā zhī
这句话大意是:其冯昌煞之。
nǎi huò chāng jí zhī
这句话大意是:"乃获昌,诘之。
jù shǒu fú běn yǔ qí qī móu shā dǒng fēng qī yǐ xīn mù zhěn zhěn wèi yàn nǎi wù zhōng fù rén yě
这句话大意是:具首服,本与其妻谋煞董丰,期以新沐枕枕为验,乃误中妇人也。
sòng shū yuē fu yǎn wéi shān yīn lìng yǒu mài zhēn mài táng yù zhēng sī gè yán jǐ zhě yì yǎn
这句话大意是:《宋书》曰:傅琰为山阴令,有卖针卖糖妪争丝,各言己者,诣琰。
yǎn guà ér qīng biān zhī yǒu tiě qiāo nǎi fá mài táng zhě
这句话大意是:琰挂而轻鞭之,有铁悄,乃罚卖糖者。
yòu yǒu èr lǎo zhēng jī
这句话大意是:又有二老争鸡。
wèn hé shí yī yún shí sù yī yún shí dòu
这句话大意是:问何食,一云食粟,一云食豆。
pōu zhī jiàn sù fá yán dòu zhě
这句话大意是:剖之见粟,罚言豆者。
rén wèi rú shén míng
这句话大意是:人畏如神明。
hòu wèi shū yuē xīn xiáng wèi bīng zhōu píng běi fǔ sī mǎ huì cì shǐ sàng cháo tíng yǐ qí gōng qīng suì yuè cháng shǐ chì xíng zhōu shì
这句话大意是:《后魏书》曰:辛祥为并州平北府司马,会刺史丧,朝廷以其公清,遂越长史敕行州事。
xiáng chū zài sī mǎ shī bái bì hái bīng yào dào xiǎn bèi wū wèi zéi
这句话大意是:祥初在司马,失白璧,还兵药道显被诬为贼。
guān shǔ tuī chǔ xián yǐ wéi rán
这句话大意是:官属推处,咸以为然。
xiáng yuē dào xiǎn miàn yǒu bēi sè
这句话大意是:祥曰:"道显面有悲色。
chá yù yǐ sè qí cǐ zhī wèi hu
这句话大意是:察狱以色,其此之谓吗?
kǔ zhí shēn zhī yuè yú bié huò zhēn zéi
这句话大意是:"苦执申之,月馀,别获贞贼。
yòu yuē li chóng wèi yáng zhōu cì shǐ
这句话大意是:又曰:李崇为扬州刺史。
xiān shì shòu chūn xiàn rén xún tài yǒu zi sān suì yù zéi wáng shī shù nián bù zhī suǒ zài
这句话大意是:先是,寿春县人荀泰有子三岁,遇贼亡失,数年不知所在。
hòu jiàn zài tóng xiàn rén zhào fèng bó jiā
这句话大意是:后见在同县人赵奉伯家。
tài yǐ zhuàng gào gè yán jǐ zi bìng yǒu lín zhèng jùn xiàn bù néng duàn
这句话大意是:泰以状告,各言己子,并有邻证,郡县不能断。
chóng yuē cǐ yì zhī ěr
这句话大意是:崇曰:"此易知耳。
èr fù yǔ r gè zài bié chù jīng jìn shǒu liáng rán hòu qiǎn rén gào zhī yuē jūn r ǒu huàn xiàng jǐ bào sǐ
这句话大意是:"二父与儿各在别处,经禁首墚,然后遣人告之曰:"君儿偶患,向己暴死。
yǒu jiào jiě jìn kě chū bēn āi yě
这句话大意是:有教解禁,可出奔哀也。
xún tài jí háo táo bēi bù zì shèng
这句话大意是:"荀泰即号啕,悲不自胜。
fèng bó zī jiē ér jǐ shū wú tòng yì
这句话大意是:奉伯咨嗟而己,殊无痛意。
chá zhī zhī nǎi yǐ r hái tài jí fèng bó zhà zhuàng
这句话大意是:察知之,乃以儿还泰,诘奉伯诈状。
fèng bó nǎi kuǎn yǐn yún xiān wáng yī zi gù wàng rèn zhī
这句话大意是:奉伯乃款引云:"先亡一子,故妄认之。
yòu yuē fěi ān zǔ ruò guàn zhōu pì zhǔ bù
这句话大意是:又曰:斐安祖弱冠,州辟主簿。
mín yǒu xiōng dì zhēng cái yì zhōu xiāng sòng
这句话大意是:民有兄弟争财,诣州相讼。
ān zǔ zhào qí xiōng dì yǐ lǐ yì zé ràng zhī
这句话大意是:安祖召其兄弟,以礼义责让之。
cǐ rén xiōng dì míng rì xiāng shuài xiè zuì zhōu nèi qīn fú zhī
这句话大意是:此人兄弟明日相率谢罪,州内钦服之。
yòu yuē táng hé wèi nèi dōu dà guān píng jué yù sòng bù jiā chuí chǔ kuǎn huò shí zhě shén duō shì yǐ shì chēng zhī
这句话大意是:又曰:唐和为内都大官,评决狱讼,不加捶楚,款获实者甚多,世以是称之。
yòu yuē sī mǎ yuè zì qìng zōng lì wèi yù zhōu cì shǐ
这句话大意是:又曰:司马悦字庆宗,历位豫州刺史。
shí yǒu rǔ nán shàng cài dǒng máo nú zhě jī qián wǔ qiān sǐ wū dào lù
现代白话:时有你南上蔡董毛奴者,赍钱五千,死于道路。
jùn xiàn yí rén zhāng dī wèi jié yòu dī jiā de qián wǔ qiān
这句话大意是:郡县疑人张堤为劫,又堤家得钱五千。
dī jù lüè zì wū yán shā
这句话大意是:堤惧掠,自诬言煞。
zhì zhōu yuè guān sè yí qí bù shí
这句话大意是:至州,悦观色,疑其不实。
yǐn jiàn máo nú xiōng líng zhī wèi yuē shā rén qǔ qián dāng shí láng bèi yīng yǒu suǒ yí
这句话大意是:引见毛奴兄灵之谓曰:"煞人取钱,当时狼狈,应有所遗。
de hé wù
这句话大意是:得何物?
líng zhī yuē wéi dé yī dāo xiāo
这句话大意是:"灵之曰:"惟得一刀削。
yuè qǔ shì zhī yuē cǐ fēi lǐ xiàng suǒ wéi yě
这句话大意是:"悦取视之,曰:"此非里巷所为也。
nǎi zhào zhōu nèi dāo jiang shì zhī shǔ yǒu guō mén zhě qián yuē cǐ dāo xiāo mén shǒu suǒ zuò qù suì mài yǔ guō rén dǒng jí zǔ
这句话大意是:"乃召州内刀匠示之,属有郭门者前曰:"此刀削门手所作,去岁卖与郭人董及祖。
yuè shōu jí zǔ jí zhī jí zǔ kuǎn yǐn
这句话大意是:"悦收及祖诘之,及祖款引。
líng zhī yòu wū jí zǔ shēn shàng de máo nú suǒ zhe zào rú jí zǔ fú fǎ
这句话大意是:灵之又于及祖身上得毛奴所着皂襦,及祖伏法。
yuè chá yù duō cǐ lèi yě
这句话大意是:悦察狱,多此类也。
hòu zhōu shū yuē jiàn dé èr nián dōng dì tīng sòng wū zhèng wǔ diàn zì dàn jí yè jì zhī yǐ zhú
这句话大意是:《后周书》曰:建德二年冬,帝听讼于正武殿,自旦及夜,继之以烛。
yòu yuē liǔ qìng wèi yōng zhōu bié jià yǒu gǔ rén chí jīn èr shí jīn yì jīng shī jiāo yì
这句话大意是:又曰:柳庆为雍州别驾,有贾人持金二十斤诣京师交易。
jì rén tíng zhǐ měi yù chū xíng cháng zì zhí guǎn yuè
这句话大意是:寄人停止,每欲出行,常自执管钥。
wú hé jiān bì bù yì ér shī zhī wèi shì zhǔ rén suǒ qiè
这句话大意是:无何,缄闭不异而失之,谓是主人所窃。
jùn xiàn xùn wèn zhǔ rén suì zì wū fú
这句话大意是:郡县讯问主人,遂自诬服。
qìng wén ér tàn zhī nǎi zhào wèn gǔ rén yuē qīng yào héng zhì hé chǔ
这句话大意是:庆闻而叹之,乃召问贾人曰:"卿钥恒置何处?
duì yuē héng zì dài zhī
这句话大意是:"对曰:"恒自带之。
qìng yuē pō yú rén tóng sù hu
这句话大意是:"庆曰:"颇与人同宿吗?
yǔ tóng yǐn hu
这句话大意是:与同饮吗?
yuē rì zhě céng yǔ yī shā mén zài dù hān yàn zuì ér zhòu qǐn
这句话大意是:"曰:"日者曾与一沙门再度酣宴,醉而昼寝。
qìng yuē zhǔ rén yǐ tòng zì wū fēi dào yě
这句话大意是:"庆曰:"主人以痛自诬,非盗也。
bǐ shā mén nǎi zhēn dào ěr
这句话大意是:彼沙门乃贞盗耳。
jí qiǎn lì dài bǔ shā mén nǎi huái jīn táo nì
这句话大意是:"即遣吏逮捕沙门,乃怀金逃匿。
hòu bǔ de jǐn huò suǒ shī zhī jīn
这句话大意是:后捕得,尽获所失之金。
yòu yuē liǔ qìng yǒu hú jiā bèi jié jùn xiàn àn chá mò zhī zéi suǒ
这句话大意是:又曰:柳庆,有胡家被劫,郡县按察,莫知贼所。
lín jìn bèi qiú xì zhě shén duō
这句话大意是:邻近被囚系者甚多。
qìng yǐ zéi tú jì zhòng shì shì wū hé jì fēi jiù jiāo bì xiāng yí zǔ kě yǐ zhà qiú zhī nǎi zuò nì míng shū duō bǎng guān mén yuē wǒ děng gòng jié hú jiā tú lǚ hùn zá zhōng kǒng xiè lòu
现代白话:庆以贼徒既众,似是乌合,既非旧交,必相疑阻,能够诈求之,乃作匿名书,多榜官门曰:"我等共劫胡家,徒侣混杂,终恐泄露。
jīn yù shǒu jù bù miǎn zhū
这句话大意是:今欲首,惧不免诛。
ruò tīng xiān shǒu miǎn zuì biàn yù lái gào
这句话大意是:若听先首免罪,便欲来告。
qìng nǎi fù shī miǎn zuì zhī bǎng
这句话大意是:"庆乃复施免罪之榜。
jū èr rì guǎng yáng wáng xīn jiā nú miàn fù zì gào bǎng xià yīn cǐ tuī qióng jǐn huò dǎng yǔ
这句话大意是:居二日,广阳王欣家奴面缚自告榜下,因此推穷,尽获党与。
qìng shǒu zhèng míng chá měi tàn yuē xī yú gōng duàn yù wú sī pì gāo mén yǐ dài fēng
这句话大意是:庆守正明察,每叹曰:"昔于公断狱无私,辟高门以待封。
tǎng sī yán yǒu yàn wú sī shù jī hū
现代白话:傥斯言有验,我斯庶几吗?
yòu yuē sū chāo wèi liù tiáo zhào shū zòu shī xíng zhī
这句话大意是:又曰:苏绰为六条诏书,奏施行之。
qí yī xiān xiū xīn qí èr dūn jiào huà qí sān jǐn dì lì qí sì zhuó xián liáng qí wǔ xù yù lùn qí liù jūn fù yì
这句话大意是:其一先修心,其二敦教化,其三尽地利,其四擢贤良,其五恤狱论,其六均赋役。
wén dì shén zhòng zhī cháng zhì zhū zuò yòu
这句话大意是:文帝甚重之,常置诸座右。
suí shū yuē wéi dǐng wèi guāng zhōu cì shǐ yǒu rén kè yóu tōng zhǔ rén jiā zhī qiè
这句话大意是:《隋书》曰:韦鼎为光州刺史,有人客游,通主人家之妾。
jí qí hái qù qiè dào wù wū yè táo wáng xún wū cǎo zhōng wéi rén suǒ shā
这句话大意是:及其还去,妾盗物于夜逃亡,寻于草中为人所煞。
zhǔ jiā zhī yǔ qiè tōng yīn gào kè shā zhī
这句话大意是:主家知与妾通,因告客煞之。
xiàn sī jū wèn jù de jiān zhuàng yīn duàn kè gū
这句话大意是:县司鞫问,具得奸状,因断客辜。
yù chéng shàng wū dǐng lǎn zhī yuē cǐ kè shí jiān ér fēi shā yě
这句话大意是:狱成,上于鼎,览之,曰:"此客实奸而非煞也。
nǎi mǒu sì sēng dǐ qiè dào wù lìng nú shā zhī
这句话大意是:乃某寺僧诋妾盗物,令奴煞之。
zāng zài mǒu chù
这句话大意是:赃在某处。
jí fàng cǐ kè qiǎn yǎn sēng bìng huò zāng wù
这句话大意是:"即放此客,遣掩僧,并获赃物。
zì shì bù nèi sù rán xián chēng qí yǒu shén
这句话大意是:自是部内肃然,咸称其有神。
yòu yuē xīn gōng yì wèi móu zhōu cì shǐ xià chē xiān zhì yù zhōng yīn lù zuò láo cè qīn zì yàn wèn
这句话大意是:又曰:辛公义为牟州刺史,下车先至狱中,因露坐牢侧,亲自验问。
shí yú rì jiān jué duàn xián jǐn fāng hái dà tīng
这句话大意是:十余日间,决断咸尽,方还大厅。
shòu lǐng cí sòng jiē bù lì wén àn qiǎn dāng zhí zuǒ liáo yī rén cè zuò suì wèn
这句话大意是:授领词讼,皆不立文案,遣当直佐寮一人侧坐谇问。
shì ruò bù jǐn yìng xū jìn zhě gōng yì jí sù tīng shì zhōng bù hái gē
这句话大意是:事若不尽,应须禁者,公义即宿厅事,终不还合。
rén huò jiàn zhī yuē cǐ shì yǒu chéng shǐ jūn hé zì kǔ yě
这句话大意是:人或谏之曰:"此事有程,使君何自苦也?
dá yuē cì shǐ wú dé kě yǐ dǎo rén shàng lìng bǎi xìng xì wū líng yǔ qǐ yǒu jìn rén zài yù ér xīn zì ān hu
现代白话:"答曰:"刺史无德能够导人,尚令百姓系于囹圄,岂有禁人在狱而心自安吗?
zuì rén wén zhī xián zì kuǎn fú
这句话大意是:"罪人闻之,咸自款服。
hòu yǒu yù zhèng sòng zhě qí xiāng lǘ fù lǎo jù xiāng xiǎo yuē cǐ gài xiǎo shì hé rěn qín láo shǐ jūn
这句话大意是:后有欲诤讼者,其乡闾父老遽相晓曰:"此盖小事,何忍勤劳使君。
sòng zhě duō liǎng ràng ér zhǐ
这句话大意是:"讼者多两让而止。
shàng shū dà chuán yuē tīng yù zhī shù dà zhì yǒu sān zhì bì kuān kuān zhī shù guī wū chá chá zhī shù guī wū yì
这句话大意是:《尚书大传》曰:听狱之术,大治有三:治必宽,宽之术归于察,察之术归于义。
chá yóu shěn yě
这句话大意是:(察犹审也。
shì gù tīng ér bù kuān shì luàn yě
这句话大意是:)是故听而不宽,是乱也。
kuān ér bù chá shì màn yě
这句话大意是:宽而不察,是慢也。
gǔ zhī tīng yù zhě yán bù yuè cí cí bù yuè qíng qíng bù yuè yì
这句话大意是:古之听狱者,言不越辞,辞不越情,情不越义。
shì gù tīng mín zhī shù nù bì sī jiān nù xiǎo zuì wù jiān
这句话大意是:是故听民之术,怒必思兼,怒小罪勿兼。
nù guì yě zé yīn zhī zuì bì sī yì wèi sī qí cí sī qí zhǔ
这句话大意是:(怒,贵也,责因之罪必思义,谓思其辞,思其主。
sī yì zhòng dà zuì qiú kě yǐ chū zhī zhě yě
现代白话:思义,重大罪求能够出之者也。
yòu yuē kǒng zǐ rú wèi rén wèi yuē gōng fǔ bù néng tīng yù
这句话大意是:又曰:孔子如卫,人谓曰:"公甫不能听狱。
gōng fǔ lǔ dài fū
这句话大意是:"(公甫,鲁大夫。
kǒng zǐ yuē bù zhī gōng fǔ zhī bù néng tīng yù yě
现代白话:)孔孔子说:"不知公甫之不能听狱也。
dá ér fǎn zhī
这句话大意是:(答而反之。
gōng fǔ zhī tīng yù yě yǒu zuì zhě jù wú zuì zhě chǐ
这句话大意是:)公甫之听狱也,有罪者惧,无罪者耻。
mín jìn lǐ yǐ
现代白话:民近礼了。
chūn qiū yuán mìng bāo yuē shù jí huái tīng sòng wū qí xià
这句话大意是:《春秋元命包》曰:树棘槐,听讼于其下。
jí chì xīn yǒu cì yán zhì rén zhě yuán qí xīn bù shī chì shí shì suǒ yǐ cì rén qí qíng lìng gè guī shí
这句话大意是:棘赤心有刺,言治人者原其心,不失赤,实事所以刺人,其情令各归实。
huái zhī yán guī yě qíng xiàn guī shí yě
这句话大意是:槐之言归也,情见归实也。
shān hǎi jīng yuē xià hòu qǐ zhī chén yuē mèng xú shì cí shén yú ba
这句话大意是:《山海经》曰:夏后启之臣曰孟徐,是祠神于巴。
rén tīng qí yù sòng wèi zhī shén zhǔ
这句话大意是:人(听其狱讼,谓之神主。
sòng yú mèng xú zhī suǒ rén duàn zhī yě
这句话大意是:)讼于孟徐之所,(人断之也。
qí yī yǒu xuè zhě nǎi zhí zhī
这句话大意是:)其衣有血者乃执之。
kuài jī diǎn lù yuē jùn shǔ zhōng lí yì běi bù dū yóu wū chéng nán zǐ sūn cháng cháng dì liè fēn jū gè de tián bàn qǐng
这句话大意是:《会稽典录》曰:郡署锺离意北部督邮,乌程男子孙常,常弟烈分居,各得田半顷。
liè sǐ suì jī cháng shāo yǐ mǐ sù gěi liè qī zǐ zhé zhuī jì zhí zuò quàn méi qǔ qí tián
这句话大意是:烈死,岁饥,常稍以米粟给烈妻子,辄追计直作券,没取其田。
liè r zhǎng dà sòng cháng
这句话大意是:烈儿长大,讼常。
yuàn shǐ yì jiē yuē liè sūn ér zāo è lài cháng shēng hé zhǎng dà chéng rén ér gèng zhēng sòng fēi shùn sūn yě
这句话大意是:掾史议皆曰:"烈孙儿遭饿,赖常升合长大成人,而更争讼,非顺孙也。
yì dú yuē cháng shēn wéi yí fù dāng fǔ gū ruò shì rén dào zhèng yì
这句话大意是:"意独曰:"常身为遗父,当抚孤弱,是人道正义。
shāo yǐ shēng hé quàn qǔ qí tián huái jiā jiān lù tān lì wàng yì
这句话大意是:稍以升合券取其田,怀挟奸路,贪利忘义。
liè qī zǐ suī yǐ tián yǔ cháng kùn pò zhī zhì fēi sī yì yě
这句话大意是:烈妻子虽以田与常,困迫之至,非私义也。
qǐng cháng tián bǐ liè qī zǐ
这句话大意是:请常田俾烈妻子。
wū shì zhòng yì wěi bó duó yì zhī lǐ
这句话大意是:"于是众议尾馛夺意之理。
yòu yuē xiè yí wú zì yáo qīng shān yīn rén yě
现代白话:又曰:谢夷我字尧卿,山阴人也。
wèi jīng zhōu cì shǐ xíng bù dào nán lǔ xiàn yù xiào zhāng huáng dì xún shòu xìng lǔ yáng
这句话大意是:为荆州刺史,行部到南鲁县,遇孝章皇帝巡狩,幸鲁阳。
shàng wèi cháng jiàn cì shǐ bān zhì yǒu zhào chì yí wú rù chuán lù jiàn qiú tú jiè zhǎng lì wù fèi jiù yí
现代白话:上未常见刺史班秩,有诏敕夷我入,传录见囚徒,诫长吏勿废旧仪。
shàng lín xi xiāng nán miàn yí wú chù dōng fēn wéi yǐ qí zhōng yí wú shěng lù qiú tú
现代白话:上林西厢南面,夷我处东,分帷以其中,夷我省录囚徒。
yǒu tíng cháng jiān bù mín zhě xiàn yán hé jiān
这句话大意是:有亭长奸部民者,县言和奸。
shàng yì yǐ wéi lì jiān mín hé de yán hé
这句话大意是:上意以为吏奸民,何得言和。
qiě guān cì fu jué dāng yún hé
这句话大意是:且观刺夫决当云何。
qǐng yí wú ā zhī yuē tíng cháng zhào shū zhū zé zhī lì zhí zài jìn jiān jīn wèi è zhī duān hé de yán hé
现代白话:顷,夷我呵之曰:"亭长,诏书朱帻之吏,职在禁奸,今为恶之端,何得言和?
qiē ràng sān lǎo xiào tì miǎn zhǎng zuì
这句话大意是:"切让三老孝悌,免长罪。
qí suǒ jué zhèng yī xiàn sān bǎi yú shì yǔ shàng hé
这句话大意是:其所决正一县三百馀事,与上合。
zhāng dì tàn yuē shǐ zhū zhōu cì shǐ jǐn rú cǐ zhě zhèn bù yōu tiān xià
这句话大意是:章帝叹曰:"使诸州刺史尽如此者,朕不忧天下。
tè qiān jù lù tài shǒu
这句话大意是:"特迁钜鹿太守。
lín fā bì jiàn cì chē mǎ jiàn dài chì zhī yuē jù lù jù jùn jiù wéi nán zhì
这句话大意是:临发,陛见,赐车马剑带,敕之曰:"钜鹿剧郡,旧为难治。
yǐ jūn yǒu bō fán zhī cái gù tè shòu rèn wú huǐ qián láo
这句话大意是:以君有拨烦之才,故特授任,无毁前劳。
zhāng fěi lǜ xù yuē qíng zhě xīn yě
这句话大意是:张斐《律序》曰:情者,心也。
xīn qi zé dòng qíng dòng wū zhōng ér xíng wū yán
这句话大意是:心戚则动情,动于中而形于言。
chàng wū sì zhī fā wū shì yè
这句话大意是:畅于四支,发于事业。
shì gù jiān rén zé xīn kuì ér miàn chì nèi bù ér sè duó
这句话大意是:是故奸人则心愧而面赤,内怖而色夺。
jiǎ yì xīn shū yuē liáng cháng yǒu yí yù qún chén bàn yǐ bù dāng bàn yǐ wéi dāng zuì
这句话大意是:贾谊《新书》曰:梁尝有疑狱,群臣半以不当,半以为当罪。
suī rán wáng yì yí
这句话大意是:虽然,王亦疑。
liáng wáng yuē táo zhū gōng xián
这句话大意是:梁王曰:"陶朱公贤。
yǐ ér wèn yuē liáng yǒu yí yù lì bàn yǐ wéi bù dàng bàn yǐ wéi dāng
这句话大意是:"以而问曰:"梁有疑狱,吏半以为不当,半以为当。
nài hé
这句话大意是:奈何?
zhū gōng yuē chén bǐ mín yě bù zhī
这句话大意是:"朱公曰:"臣鄙民也,不知。
jiā yǒu èr bái bì qí zé xiàng rú yě rán yǒu qí jià yī zhě qiān jīn yī zhě wǔ bǎi jīn
这句话大意是:家有二白璧,其泽相如也,然有其价:一者千金,一者五百金。
wáng yuē jìng yǔ sè zé xiàng rú yě yī zhě qiān jīn yī zhě wǔ bǎi jīn hé yě
这句话大意是:"王曰:"径与色泽相如也,一者千金,一者五百金,何也?
zhū yuē cè ér wán zhī yī zhě hòu bèi shì yǐ qiān jīn
这句话大意是:"朱曰:"侧而玩之,一者厚倍,是以千金。
liáng wáng yuē shàn
这句话大意是:"梁王曰:"善。
gù yí yù zé cóng qù shǎng yí zé cóng yǔ
这句话大意是:"故疑狱则从去,赏疑则从与。
liáng guó dà yuè
这句话大意是:梁国大悦。
xīn xù tóng yě
这句话大意是:(《新序》同也。
huái nán zǐ yuē yuè wáng jué yù bù dàng yuán dāo zì gē ér zhàn shì bì sǐ gǎn wū ēn yě
这句话大意是:《淮南子》曰:越王决狱不当,援刀自割,而战士毕死,感于恩也。
yòu yuē qín shǐ huáng zhòu jué yù yè lǐ shū
这句话大意是:又曰:秦始皇昼决狱,夜理书。
shuō yuàn yuē shào gōng shù zhī mào sāng cán shí bù yù biàn mín shì gù bù rù yì zhōng shě hu gān táng zhī xià ér tīng duàn yān
现代白话:《说苑》曰:劭公述芝芼桑蚕时,不欲变民事,故不入邑中,舍乎甘棠之下,而听断呢。
fēng sú tōng yuē pèi jùn yǒu fù jiā gōng zī èr qiān yú wàn
这句话大意是:《风俗通》曰:沛郡有富家公,赀二千馀万。
xiǎo fù zi nián cái shù suì qǐng shī qí mǔ yòu wú qīn jìn
这句话大意是:小妇子年裁数岁,顷失其母,又无亲近。
qí nǚ bù xián gōng tòng kùn sī niàn kǒng zhēng qí cái r bì bù quán
这句话大意是:其女不贤,公痛困思念,恐争其财,儿必不全。
yīn hū zú rén wèi yí lìng shū xī yǐ cái shǔ nǚ
这句话大意是:因呼族人为遗令书,悉以财属女。
dàn yí yī jiàn yún r nián shí wǔ yǐ huán fù zhī
这句话大意是:但遗一剑云:"儿年十五,以还付之。
qí hòu yòu bù kěn yǔ
这句话大意是:"其后,又不肯与。
r yì jùn zì yán qiú jiàn
这句话大意是:儿诣郡,自言求剑。
jǐn àn shí tài shǒu dà sī kōng hé wǔ yě
这句话大意是:谨案:时太守,大司空何武也。
de qí cí yīn lù nǚ jí xù shěng qí shǒu shū gù wèi yuàn lì yuē nǚ xìng qiáng liáng xù fù tān bǐ wèi zéi hài qí r yòu jì xiǎo ér zhèng de cǐ zé bù néng quán hù gù qiě bǐ yǔ nǚ nèi shí jì zhī ěr
这句话大意是:得其辞,因录女及婿,省其手书,顾谓掾吏曰:"女性强梁,婿复贪鄙,畏贼害其儿,又计小儿正得此,则不能全护,故且俾与女,内实寄之耳。
bù dàng yǐ jiàn yǔ zhī hu
这句话大意是:不当以剑与之吗?
fu jiàn zhě yì suǒ yǐ jué duàn
这句话大意是:夫剑者,亦所以决断。
xiàn nián shí wǔ zhě zhì lì zú yǐ zì jū
这句话大意是:限年十五者,智力足以自居。
dù cǐ nǚ xù bì bù fù hái qí jiàn
这句话大意是:度此女婿必不复还其剑。
dāng wèn xiàn guān xiàn guān huò néng zhèng chá dé yǐ jiàn shēn zhǎn
这句话大意是:当问县官,县官或能证察,得以见伸展。
cǐ fán yōng hé néng yòng lǜ qiáng yuǎn rú shì zāi
现代白话:此凡庸何能用虑强远如是啊?
xī duó qǔ cái yǐ yǔ zi yuē bì nǚ è xù wēn bǎo shí suì yì yǐ xìng yǐ
现代白话:"悉夺取财以与子,曰:"弊女恶婿,温饱十岁,亦以幸了。
wū shì lùn zhě nǎi fú
这句话大意是:"于是论者乃服。
yòu yuē lín huái yǒu yī rén chí pǐ jiān dào shì mài zhī dào yù yǔ bèi dài
这句话大意是:又曰:临淮有一人,持匹缣到市卖之,道遇雨,被戴。
hòu rén qiú gòng bì yìn
这句话大意是:后人求共庇荫。
yǔ jì dāng bié yīn gòng zhēng dòu gè yún wǒ jiān yì fǔ zì yán
这句话大意是:雨霁,当别,因共争斗,各云我缣,诣府自言。
tài shǒu xuē xuān hé shí liǎng rén mò kěn shǒu fú
这句话大意是:太守薛宣劾实,两人莫肯首服。
xuān yuē jiān zhí shù bǎi qián ěr hé zú fēn fēn zì zhì xiàn guān
这句话大意是:宣曰:"缣直数百钱耳,何足纷纷自致县官?
hū qí lì duàn jiān gè yǔ bàn shǐ zhuī tīng zhī
这句话大意是:"呼骑吏断缣,各与半,使追听之。
hòu rén yuē shòu ēn
这句话大意是:后人曰:"授恩。
qián cuō zhī jiān zhǔ chēng yuàn
这句话大意是:"前撮之缣主称怨。
xuān yuē rán gù zhī qí dāng ěr yě
现代白话:宣曰:"然固知其当你也。
yīn jié zé zhī jù fú xī bǐ běn zhǔ
这句话大意是:"因诘责之,具服,悉俾本主。
yòu yuē yǐng chuān yǒu fù shì xiōng dì tóng wū liǎng fù jù huái rèn
这句话大意是:又曰:颍川有富室,兄弟同屋,两妇俱怀妊。
dà fù shù yuè tāi shāng yīn bì nì zhī
这句话大意是:大妇数月胎伤,因闭匿之。
chǎn qī zhì dào rǔ shè dì fù shēng nán yè yīn dào qǔ
这句话大意是:产期至,到乳舍,弟妇生男,夜因盗取。
zhēng sòng sān nián zhōu xiàn bù néng jué
这句话大意是:争讼三年,州县不能决。
chéng xiàng huáng bà chū diàn qián shǐ zú bào r qù liǎng fù gè shí yú bù huà fù zì wǎng qǔ zhī
这句话大意是:丞相黄霸出殿前,使卒抱儿去两妇各十馀步,叱妇自往取之。
zhǎng fù bǎ chí shén jí r dà tí
这句话大意是:长妇把持甚急,儿大啼;。
dì fù kǒng shāng hài zhī yīn nǎi fàng yǔ ér xīn shén qī chuàng
这句话大意是:弟妇恐伤害之,因乃放与,而心甚凄怆。
bà yuē cǐ dì fù zi yě
这句话大意是:霸曰:"此弟妇子也。
zé wèn dà fù nǎi fú yě
这句话大意是:"责问大妇,乃伏也。